Datasets:

Darmm
/

darmm-kk-retrieval-pairs

query stringlengths 3 124	doc stringlengths 126 1.5k
Заң шығарушы билік	Заң шығарушы билік — демократиялық-құқықтық елдерде қалыптасқан мемлекеттік билікті тармақтарға бөлу принципіне сәйкес мемлекеттегі бірін-бірі теңестіретін үш биліктің бір тармағы; заң шығару өкілеттілігінің жиынтығы, сондай-ақ, осы өкілеттілікті жүзеге асырушы мемлекеттік органдар жүйесі.
Ятыпсе-Яга	Ятыпсе-Яга — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пим өзенінің сол жағалауынан 187 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 64 км-ді құрайды.
Удине	Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 96 402 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 1 740,41 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 56 км² шамасында. Пошта индексі — 33100.
Иістішөп	Жер шарында кең тараған 45-ке жуық түрі белгілі. Қазақстанда далалық аймақтар мен тыңайған жерлерде, тау бөктерлері мен егістік алқаптарында, жол шетінде өсетін 1 түрі – жалғанхиос иістішөбі (Ajuga pseudochia) бар. Оның биіктігі 8 – 30 (37) см. Сабағы тік, жапырақтары үш қалақты (ұзындығы 15 – 30, ені 1,5 – 3 мм). Тост...
Спутник (акционерлік қоғам)	Басты мақсаты — шетел және ТМД елдеріне баратын жастардың саяхат тобын ұйымдастыру. Қазіргі уақытта әлемнің 70 елінің 200 туристік фирмасымен әріптестік байланыс орнатып, 100 шақты қала бойынша туристік маршрут ұйымдастырады.
Фидживирустар	Фидживирустар — реовирустар тұқымдастығына жататын өсімдіктер вирустарының туыстығы. Типтік уәкілі — қант қамысының Фиджи вирусы. Басқа мүшелері боп табылатындар: ержегей жүгері вирусы және ержегей күріш қаражолақ вирусы.
Норик	Норик () — Б.з.б. IV–I ғасырлардағы көне корольдік және Орталық Еуропадағы Рим провинциясы. Драва және Дунайдың жоғарғы ағысында, қазіргі Италияның солтүстігінде орналасқан (б.з.б. I ғ. соңы — 420 ж.).
Балнұр Балғабекқызы Қыдырбек	Қыдырбек, (Қыдырбекова) Балнұр Балғабекқызы (13.6.1955 жылы туған, Алматы) - композитор, филология ғылымдарының кандидаты. Алматы консерваториясын (қазіргі Қазақ ұлттық консерваториясы, 1978), осының аспирантурасын бітірді (1980). 1978-1992 ж. Қазақстан Композиторлар одағы басқармасында кеңесші қызметін атқарды. Қыдырб...
Кіші Кудашка	Кіші Кудашка — Ресейдегі өзен. Башқұртстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нугуш өзенінің оң жағалауынан 185 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Басты пияз	Басты пияз — пияздың ең көп тараған түрі. Оның түйнегі мен жапырақты сабағы болады. Түйнекте ақуыз, клетка қабығы және минералды тұздар болады. Басты пияздың сорттары ащы, шала ащы және тәтті болып бөлінеді. Пияздың ащы болуы оның құрамындағы эфир майларының түріне байланысты. Пиязда С витамині мол. Тәтті пияздар нашар...
Есік гуманитарлық-экономикалық колледжі	Есік гуманитарлық-экономикалық колледжі - Алматы облысындағы орта буын мамандар даярлайтын жетекші оқу орындарының бірі. Өзінің жарты ғасырға жуық тарихында оқу орны 20 мыңға жуық мамандар даярлап шығарды. Білімгерлерге 164 оқытушы дәріс оқиды. Олардың арасында ғылым кандидаттары мен танымал спорт шеберлері бар.
Софиан Фегули	2013, 15 жылдары Африка Ұлттары кубогына, 2014 жылы әлем чемпионатына қатысты. 2014 жылғы әлем чемпионатының алғашқы турында Бельгияның қақпасына бір гол соқты. Бірақ бұл ойында Алжир 1:2 есебімен ұтылып қалды.
Жапырақсыз орашық	Жапырақсыз орашық , жапырақсыз епипогон () – сүйсіндер тұқымдасына жататын сирек кездесетін түр, таралу аймағының оңтүстік шекарасында орналасқан. Алтай тауларында (Азутау, Күршім жотасы, Тарбағатай, Иванов жотасы) және Қазақ шоқыларының шығыс бөлінгінде (Кент және Желтау таулары) кездеседі. Қазақстан жерінен тыс Жапон...
Семей машина жасау зауыты	Семей машина жасау зауыты — машина жасау кәсіпорны. 1969 жылдан Ресейдегі Рубцовск машина жасау зауытының дербес бөлімшесі ретінде жұмыс істеп тұрған кәсіпорынның негізінде 1988 жылдың қаңтарында құрылған. 1993 жылдан акционерлік қоғам. 2003 жылдың наурыз айынан “Қазақстан инжиниринг” ҰАҚ-ның құрамында.
NGC 4130	Бұл нысанды 1866 жылы 15 наурызда Генрих Луи д’Арре астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4130 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 38580, NGC 4129, MCG -1-31-6, IRAS12063-0845.
Гүлнар Юсупқызы Саитова	Әкесі - Саитов Юсупгмузыкант, дойыршы. Анасы - Машурова Тұрсынқыз Әбдірахманқызы, Қ. Қожамияров атындағы Мемлекеттік республикалық ұйғыр музыкалық комедия театрының (қазіргі Мемлекеттік Құдыс Қожамьяров атындағы ұйғыр музыкалық комедия театры) актрисасы.
Сәйкестөндіру	Сәйкестөндіру () — стратографияда: көршілес немесе бір-бірінен алшақ аймақтарда орналасқан тау жыныстары қабаттарының немесе олардың қимасына тән кейбір дербес бөліктердің, көнелігі бір-бірімен тұстас екендігін анықтау мақсатында оларды өзара сәйкестөндіру (салыстыру). Синонимі — салыстыру..
Гидрологиялық режімнің зоналылығы	Гидрологиялық режімнің зоналылығы - жалпы географиялық зоналылықтың салдары ретінде Жердегі жеке географиялық зоналар бойынша болатын жер үсті және жер асты сулары режімінің занды (табиғи) түрде өзгеруі. Горизонтальдық және вертикальдық деп бөледі.
Оңтүстік Осетиядағы қарулы қақтығыстар	Оңтүстік Осетиядағы қарулы қақтығыстар - 2008 жылдың тамызында Грузия мен Оңтүстік Осетия мен Абхазия республикаларының өзін-өзі жариялаған республикалары арасындағы және екінші жағынан Ресей арасындағы соғыс.
Чак Норрис	Голливуд жұлдызы, өзінің туған ағасы Аарон Норристің танымал боевик-фильмдерінде басты рөлдерді сомдаған. Каратэден қара белдіктің иегері 1963 жылы алғашқы каратэ мектебін ашады. 1965 жылы Лос-Анджелесте өткен чемпионатқа қатысып, жеңімпаз атанады. 1968 жылы бірнеше каратэ мектебін ашады (барлығы 32).
Дима Билан	Дима Николайұлы Билан - ресейлік әнші. 1981 жылы, 24-желтоқсанда, Усть-Джегутада, Московский ауылында дүниеге келген. Азан шақырып қойған аты - Виктор Николайұлы Белан. 2008 жылы ол атын Дима Билан деп өзгертіп алған еді, алайда 2012 жылы өз атын қайта алды.
Бен Чилуэлл	Бенджамин Джеймс Чилуэлл (; 21 желтоқсан 1996 жыл, Милтон-Кинс), Бен Чилуэлл ( ретінде танымал), — англиялық футболшы, Англия Ұлттық футбол құрамасы мен "Лестер Сити" клубының қорғаушысы.
Пассатаралық қарсы ағыс	Пассатаралық қарсы ағыс, экваторлық қарсы ағыс –– Солтүстік және Оңтүстік пассаттық ағыстар арасындағы мұхиттардың төменгі ендіктеріндегі беткі орын толтыратын ағыстар. Тымық зонада жел өрісінің біркелкі болмауының нәтижесінде дамиды. Бағыты батыстан шығысқа қарай болады. Атлант және Тынық мұхиттарында 3—10° с.е., Үнді...
Вальдбёккельхайм	Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2266 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 18,58 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 33 107. Муниципалитеттің басшысы — Рюдигер Карш.
Грестен-Ланд	Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1530 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 55,48 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — SB, ресми идентификациялық коды — 3 20 04.
Ресейдің Украинаға басып кіруі	Ресейдің Украинаға басып кіруі (; Ресейдегі ресми атауы — «Арнайы әскери операция») — Ресей қарулы күштерінің Украина аумағына басып кіруі. Ресей Украинаға қарсы өз әскери қимылдарын 2022 жылы 23 ақпаннан 24 ақпанға қараған түні бастады, елдер арасындағы соғыс қазірдің өзінде де жалғасуда.
Мейшеду (Виана-ду-Каштелу)	Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 490 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,03 км² шамасында. Халық тығыздығы — 81,3 адам/км².
NGC 4490	Бұл нысанды 1788 жылы 14 қаңтарда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4490 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 41333, UGC 7651, MCG 7-26-14, ZWG 216.8, KCPG 341B, ARP 269, VV 30.
Калифорния аңғары	Калифорния аңғары, Үлкен Калифорния аңғары – Солтүстік Американың Кордильер белдеуінде орналасқан ойпат. Калифорния аңғары шығысында Сьерра-Невадамен, батысында жағалаулық жоталармен шектелген. Ұзындығы 800 км, абсалют биіктігі 80 – 160 м. Жер қыртысы шөгінді жыныстардың қалың қабатымен толыққан тектоник. иіндіні құрай...
Серік Барлықұлы Садықов	Серік Барлықұлы Садықов (1957 ж.т.), инженер - металлург . Қазақ КСР - інің еңбек сіңірген металлургі (1988). Техника ғыл . кандидаты (1994).Қазақ политех. институтын инженер-металлург мамандығы бойынша (1979), Мәскеудін Плеханов атындағы халық шаруашылығы институтын сыртқы экономикалық байланыс менеджері мамандығы бой...
Кала (қала)	Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 7272 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,97 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 74 044. Қаланың басшысы — Бернд Лойбе.
Ақшат гипс кен орны	Ақшат гипс кен орны - Ақтөбе облысы Ақтөбе қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 15 км жерде орналасқан. Батысы мен шығысында Жылантау брахиантиклинальдарымен ұштасқан. Геологиялық барлау жұмыстары 1985–1988 жылдары жүргізілген.
Бурж Халифа	Оны 2010 жылы 4 қаңтарда Дубай әмірлігінің билеушісі шейх Мұхаммед бен Рашед Әл Мақтұм салтанатты жағдайда ашты. Салтанатты рәсімді тікелей эфирден 2 миллиардтан астам телекөрермен тамашалады. Бүкіл әлемге «Дубай мұнарасы» ретінде танылып келген нысан ресми ашылғаннан кейін Біріккен Араб Әмірліктерінің Президенті шейх ...
Кесу бұрышы	Кесу бұрышы - құралдың алдыңғы бетімен кесу жазығының түзейтін бұрышы. Кесу бұрышы (үстінен қарағанда алдыңғы, бас және қосымша бұрыштармен, бас кесу жиегінің еңістігімен қатар) кесу үрдісінің тиімділігін (бетті өңдеудің сапасын, кесу жылдамдығының шақтамасын, кескіштің шыдамдылығын т.б.) анықтайтын параметрлердің бірі...
Техникалық қадағалау пункті	Техникалық қадағалау пункті (ТҚП) (Пункт технического наблюдения) — ұрыс кезеңіне кұрылатын, әскерді техникамен жабдықтайтын орган. 1930 жылдары танкілік және механикалық бөлімдерде құрылып, бақылау мен байланыстың басты пункті болып аталды. Техникалық қадағалау пункті қираған, жоғалған және батып кеткен машиналардың т...
Аза намазы	Аза намазы, кейде Жаназа намазы - жуылып тазаланған мәйіт үшін ислам дінін ұстанушылардың дәрет алып, құбыла жаққа қарап, аяқта тұрып оқыған намазы мен мәйіт үшін жасайтын дұғасы.
Бубесхайм	Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1507 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,76 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 74 118. Муниципалитеттің басшысы — Вальтер Заутер.
Мудьюга (өзен)	Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендері Золотица өзеннің солтүстік шығыс шекарасынан Солтүстік Двина өзенін қоспағанда Воронов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина ...
I Әбділхамит	I Әбділхамит 1725 жылы османлы елордасы Константинопольде османлы сұлтаны III Ахмет шаңырағында дүниеге келді. Ол өте тақуа жан болды. Оның тұсында Османлы мемлекетінің қаржылық жағдайының төмендігі сонша — жаңа шеріктерге кәдімгі жалақыны төлеуге ақша жетпеді.
Өтте тас байлану	Өтте тас байлану, холелитиаз – адам организмінде зат алмасу, әсіресе май алмасу процесінің бұзылуынан туатын ауру. Дерт өт қабығында көлемі, құрамы және сыртқы пішіні әр түрлі тастардың түзілуімен сипатталады. Өтте тас байлану көне заманнан белгілі. Бұл ауру туралы деректерді Гиппократ, Әбу Наср әл-Фараби, ежелгі римді...
Сан-Кожме-ду-Вале	Сан-Кожме-ду-Вале () — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Вила-Нова-де-Фамаликан муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Жалаулы (көл)	Аумағы 171 км2, ұзындығы 21 км, ені 15 км, жағасының ұзындығы 81 км. Жауын-шашын, жер асты суларымен толығады және Қарасу (Ащықарасу) өзені құяды. Қараша – сәуір айлары аралығында мұз қатады.
Ақмырза Исаұлы Рүстембеков	Ақмырза Исаұлы Рүстембеков (15 ақпан, 1956 жылы, Ақмола облысы, Қорғалжын кенті - 29 шілде 2020 жылы, Алматы) — сәулетші, ҚР Сәулетшілер одағының президенті. Қазақстан Республикасының Құрметті Құрлысшысы. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері (2004). ТМД Халықаралық сәулетшілер одағының вице-президенті әрі академигі.
Арыстанбек Мұхамедиұлы	Арыстанбек Мұхамедиұлы — Белгілі мемлекет және саясат қайраткері, тарих ғылымдарының кандидаты (2003), өнертану докторы (2011), профессор, композитор, . Мәдениет және өнер саласында халықаралық «World master in Аrts and Сulture» (Корея), «Жыл менеджері» (Ресей), «Человек года - 2016» (Ресей), «Прогресс» медалі - 2018 (...
IC 1687	Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5074, MCG 5-4-39, ZWG 502.61, near SAO 54647.
Ворша (Тырница тармағы)	Ворша — Ресейдегі өзен. Рязань облысы,Тамбов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тырница өзенінің сол жағалауынан 50 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
NGC 1940	Бұл нысанды 1826 жылы 6 қарашада Джеймс Данлоп астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1940 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 85-SC78, in LMC.
Тауарлар нарығы	Тауарлар нарығы - тауарлар (жұмыстар, қызмет көрсету) айналысының аясы, ол сатып алушының тауарды (жұмыстарды, қызмет көрсетуді) сатып алушыға ең жақын аумақтан нақты түрде және елеулі қосымша шығынсыз сатып алуы мүмкіндіктеріне сүйене отырып айқындалады.
Компьютерлік түске бөлу	Компьютерлік түске бөлу (орысша компьютерное цветоделение) - автоматтандырылған оптикалық-электрондық құралдармен баспа жүйесі кешенінің электрондық есептеу машинасының көмегімен атқарылатын түрлі-түсті бейнесуретті түстеу (түске бөлу) процесі. Бұл процесс бұрын қалыптасқан классикалық түстеу (электрондық түске болу-тү...
NGC 1474	Бұл нысанды 1864 жылы 5 қазанда астроном Альберт Март ашқан болатын және NGC каталогында 1474 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 14080, IC 2002, UGC 2898, MCG 2-10-3, ZWG 442.5, KARA 135.
Лин (Аргау)	2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 142 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.54 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 4103, пошта индексі — 5224.
IC 5185	Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 68513, ESO 108-24, IRAS22140-6606.
Атенштедт	Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 431 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006). Алып жатқан жер аумағы 6,31 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 85 025. Муниципалитеттің басшысы — Ральф Бартель.
Адмет	Аңыздарда, Адметте малшы болып Аполлон Құдайыдың өзі жұмыс істеді, бір нұсқаларында, Аполлонның өте жақсы көретін патшасы болған, ал басқаларда, Аполлонның киклоптарды немесе Пифон деген айдаһарды өлтіргені үшін.
Хасинто Бенавенте	Хасинто Бенавенте-и-Мартинес (; 1866 ж . 12 тамыз – 1954 ж. 14 шілде) — «98-ші буынның» испан драматургі, 1922 жылы «Испан драматургиясының даңқты дәстүрлерін жалғастырған тамаша шеберлігі үшін» әдебиет бойынша Нобель сыйлығының лауреаты.
NGC 3642	Бұл нысанды 1790 жылы 18 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3642 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 34889, UGC 6385, MCG 10-16-128, ZWG 291.62, IRAS11194+5920.
Нарын-Еган	Нарын-Ёган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Поколька өзенінің оң жағалауынан 229 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Жоғарғы Казыр Су	Жоғарғы Казыр Су — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уса өзенінің сол жағалауынан 58 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Оң қанат	Оң қанат – әскер шебінің оң жақ бөлігі. Көшпелілер қоғамында әскери-әкімшілік мақсатта рулар екіге бөлініп, Оң қанат және сол қанат деп аталған. Оғыздарда Оң қанатты бұзоқтар құраса, түркі-моңғолдарда барұңғар деп аталған. Бұлайша бөлу Орталық Азия халықтарында көпке дейін сақталды. Бұл күнде әскери атау ретінде қолдан...
Тойқазан (фестиваль)	Тойқазан - Алматы облысында жыл сайын өткізілеті Қазақстан халқының ұлттық тағамдары фестивалі. Фестивальда қазақ асханасының ең жақсы тағамдар дайындау үшін жарыс өтеді. Бұл Ет (тағам), бауырсақ, қуырдақ және басқа да тағамдар. Фестиваль жыл сайын мыңнан көп келуші жинайды. Фестивальдің символы мереке, яғни - Той қаза...
Қызыл жұлдыз ордені	Қызыл жұлдыз ордені () — КСРО Орталық Атқару Комитеті Президиумының 1930 жылғы 6 сәуірдегі Жарлығымен белгіленді. Орденнің мәртебесі КСРО Орталық Атқару Комитеті Президиумының 1930 жылғы 5 мамырдағы Жарлығымен белгіленді.
Индукциялық өлшеуіш аспап	Индукциялық өлшеуіш аспап ( ) — қозғалмалы бөлігінде индукцияланған токтармен бір немесе бірнеше айнымалы магниттік ағындардың өзара әрекеттесуіне негізделген аспап. Индукциялық өлшеуіш аспап айнымалы токта ғана істейді индукциялық өлшеуіш аспап әдетте электрэнергияны мөлшерлегіш ретінде, амперметр, вольтметр, ваттметр...
Риу-Торту (Говея)	Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Серра-да-Эштрела экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 527 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,39 км² шамасында. Халық тығыздығы — 56,1 адам/км².
NGC 5277	Бұл нысанды 1881 жылы 23 мамырда Эдуард Жан Мари Стефан астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5277 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 48563, ZWG 161.129, KUG 1340+302.
Хуршид Даврон	Ол сопылық ілім, Самарқан , Әмір Темір және Түркістан тарихы бойынша алдыңғы қатарлы мамандардың бірі. Оның өлеңдері мен кітаптары Әзірбайжанда, Польшада, Болгарияда, Ресейде, Түркияда, Францияда, Испанияда, АҚШ-та, Англияда, Жапонияда, Мексикада, Тәжікстанда, Кореяда және тағы басқа әлем елдерінде жарық көрген. Түрлі ...
Тұмсық (ауыл)	Жергілікті тұрғындар саны 1999 жылы 162 адам (94 ер адам және 68 әйел адам) болса, 2009 жылы 144 адамды (73 ер адам және 71 әйел адам) құрады.
Жарма ауданы	Жері таулы және шоқылы болып келеді. Ауданның солтүстік-шығысында Қалба жотасы орналасқан. Абсолютiк биіктігі 500 – 865 м болатын Асқарлы, Сарыжал, Қарауылтөбе, Жуантөбе, Барақтықан, Ақбиік, Қарамұрын шоқылары бар. Оңтүстік-шығысында абсолютiк биіктігі 780 – 1090 м. Сарыжал, Қандығатай, Жұмағұл, Қарғалы, Желдіқара, Қар...
Мюнчемир	2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1233 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4.9 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 498, пошта индексі — 3225.
Демонология	баска да күш туралы мифологиялық таным мен сенімнің жиынтық кешені, төменгі ілім. Төменгі сатыдағы "жағымсыз" о дүниемен байланысы бар пері-жындардың адаммен карым-катынасы демонологияда көрініс береді. Демонологияны зертгеудің негізгі бастауы халық фольклоры болып табылады.
Саксония еркін мемлекеті	Қазіргі Саксония федералды жерінің территориясын X ғасырда герман тайпалары қоныстаған. Бұл территорияда Мейсен маркграфтылығы құрылды(алғаш рет 968 жылы атап өтті). 1123 жылы Мейсенде Веттин династиясы билік жүргізе бастады. 1270 жылы Мейсен маркграфтықтың астанасы Дрезден болды.
Морфонема	Морфонема, морфофонема -бір морфеманың түрлі морфтарын пайда ететін өзара алмасушы дыбыстар. морфонема терминін алғаш X. Улашин (Польша) қолданған. Кейде орыс тіл білімінде бұл терминнің орнына фонемалық қатар (Р. И. Авенесов), парадигмафонема (морфонема В. Панов) терминін қолдану да кездеседі. Морфонема да түбір морфе...
Орынбай (ауыл)	Жергілікті тұрғындар саны 1999 жылы 581 адам (294 ер адам және 287 әйел адам) болса, 2009 жылы 520 адамды (258 ер адам және 262 әйел адам) құрады.
Гравитациялық процестер	Гравитациялық процестер - Жер бетіне ауырлық күшінің тікелей әсеріне байланысты, негізінен, тауларда болатын бедер түзуші процестер. Гравитациялық процестер мен үгілу, эрозия және бедер түзуші басқа факторлардың өсерінен тауда көшкіндер, опырылымдар, сырғымалар болады, грунт баяу жылжиды, тағы да басқалары
Царенсдорф	Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 319 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,03 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 60 089. Муниципалитеттің басшысы — Альфред Нуклис.
NGC 7627	Бұл нысанды 1886 жылы 18 қарашада Льюис Свифт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7627 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 71241, NGC 7641, UGC 12556, MCG 2-59-29, ZWG 431.47.
Қазақстан Республикасының табиғи монополияларды реттеу жөніндегі агенттігі	ҚР Үкіметінің 2002 ж. 16 қыркүйектегі қаулысымен агенттік туралы ережеге өзгертулер енгізілді: комитеттің және оның департаменттерінің атауы өзгертілді; агенттіктің құқықтық мәртебесі мен негізгі міндеттерінен шағын бизнес (кәсіпкерлік) саласындағы мемлекетттік саясатты іске асыруға байланысты функциялары алынып тастал...
Қайырша (Қайырмұхамбет) Жәуперұлы	Қайырша (Қайырмұхамбет) Жәуперұлы (1864 – 1916) – ахун. Көлташ діни жоғары медресесін бітіргеннен кейін Жем бойында, Желтаудың Ақкетік қойнауындағы Егіндібұлақ деген жерден мешіт салғызып, бала оқытқан. Ұстаз ретінде «Қайыршаның үш жыл оқытқаны басқалардың бес жыл оқытқанымен парапар» деген бағасын алған. Одан білім ал...
Максанка	Максанка — Ресейдегі өзен. Киров облысы, Удмуртия Республикасы, Марий-Эл Республикасы, Татарстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вятка өзенінің сол жағалауынан 235 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 40 км-ді құрайды.
Маслянка (Еловка тармағы)	Маслянка — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Еловка өзенінің оң жағалауынан 27 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Герман Вильгельмович Абих	Ге́рман Вильге́льмович (кейде Васи́льевич) А́бих (, Отто Вильгельм Герман фон Абих; 11 желтоқсан, 1806, Берлин - 2 шілде, 1886, Грац) — неміс геологы, натуралист и саяхатшы; Кавказ геологиялық зерттеу негізін қалаушылардың бірі. Ол Кавказ және Иран мұздақтарының геологиялық құрылымын және минералды ресурстарын зерттеді...
Трансұлттық саяси кеңістік	Трансұлттық саяси кеңістік - мемлекеттен жоғары шешім қабылдау деңгейі бар жаңа субъектілердің пайда болуымен сипатталатын саяси шынайылықты ұйымдастырудың қазіргі бейнесі. Трансұлттық саяси кеңістік қазіргі жаһандану жағдайында постиндустриалды қоғамның пайда болуының, дәстүрлі ұлттық мемлекеттердің дағдарысқа ұшырауы...
Гётеборг университеті	Гётеборг университеті (швед. Göteborgs universitet, лат. Universitas Gothoburgensis) — Гетеборг қаласында орналасқан университет. Гётеборг университетінде шамамен 37мың студент окытылып жатыр. Осы университет Скандинавияның университеттердің арасында ең ірісі болып саналады.
Коррозияға қарсы қорғаныш	Коррозияға қарсы қорғаныш - құрылыс құрылымдарын және технологиялық жабдықтарды коррозиядан корғау. Металл коррозиясы - сырткы ортаның химиялық не электро-химиялық әсерінен металл бетінің бүліншілігі. Осы мақсат үшін агрессивті орталарға төзімді тиісті лак-бояу материалдарын қолдану керек.
Қазақстанның мемлекеттік сыйлығы	Сыйлық жалпы жұртшылық таныған, халыққа саналы тәрбие беруге жәрдемдесетін, неғұрлым талантты, жоғары идеялы, аса көрнекті әдеби туындыларға беріледі. Мемлекеттік сыйлық әдебиетті одан әрі дамыту, көрнекті шығармаларды кетермелеп отыру мақсатымен 1966 жылдан бастап жыл сайын беріліп келеді.
Сая сан	Сая сан (т.ж. белгісіз - 1931 ж.ө.) Бирмадағы помещиктерге, ағылшын отаршыларына қарсы шаруалар көтерілісі (1930 – 32) басшыларының бірі. Көтеріліс 1930 жылы 22 желтоқсанда басталып, 1931 жылдың ортасында кең өріс алды. Төменгі және Жоғарғы Бирманың көптеген аймақтарын және Шан князьдығын қамтыды. Көтерілісшілер салықт...
Инанш Білге Бұқа	Цзинь империясымен елшілік байланыстар жасады. Керейт ханы Тоғорыл ханға қарсы көмек беруін сұрады. Бірақ Тоғорыл хан қытай тарапынан "ван" дəрежесін алғанына байланысты, көмек беруден бас тартты. Инаныш Білге хан Цзинь мемлекеті үшін Таңғұт патшалығынан кейінгі, ең қауіпті билеуші саналды.
Бриксен-им-Тале	Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2700 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 31,37 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — KB, ресми идентификациялық коды — 7 04 02.
Байцзэ	Қытайдың аңыздарына сәйкес, сиқырлы аңдар Байде теңіз жағалауында жүрген кезде кездеседі. Көктегі лорд (Сары император) Хуан-ди. Сырттай, Бьюз мүйізді арыстанға ұқсас болды, адам тілінде сөйледі және өте ақылды болды. Ол Хуанди-ди-ге барлық таулар, ормандар, өзендер мен көлдерде тұратын аспан империясының барлық 11 520...
Искуран	Искуран (Вершинная) — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Татош өзенінің оң жағалауынан 2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Мәулен Сағатханұлы Әшімбаев	Мәулен Сағатханұлы Әшімбаев (28 қаңтар 1971 жыл, Алматы) - экономист, қоғам қайраткері, Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің V шақырылымының Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің төрағасы болған, "Нұр Отан" партиясы төрағасының бірінші орынбасары (2018-2019).
Ван-Ягун	Ван-Ягун — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Омор-Ягун өзенінің оң жағалауынан 36 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Мұханбетжан Таңатарұлы Әуезов	Мұханбетжан Таңатарұлы Әуезов(1949–2006) – техника ғылымның докторы (2001), профессор (2003). Қазақ политехнологикалық институтын (1972, қазіргі Қазақ ұлттық техникалық университеті) бітірген. 1972–2000 жылы «Уралруда» бірлестігінде кен шебері, техникалық жетекшісі, бас инженер, карьер, шахта бастығы, Жезқазған педагог...
Үлкен Поль-Я	Үлкен Поль-Я — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Поль-Я өзенінің сол жағалауынан 34 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 37 км-ді құрайды.
Аквитания	Акуитания (; ; ) — Францияның оңтүстік-батысындағы әкімшілік аймақ. Ол аймақтың ішіне 5 департамент кіреді: Атлантикалық Пиреней, Дордонь, Жиронда, Ланды, Ло және Горонна. Аквитания аймағының астанасы Бордо,аймақтың ең үлкен қаласы.
Топчиев атындағы көше (Алматы)	Көшеге Ресей химигі, академик, КСРО Ғылым академиясының вице-президенті, КСРО Мемлекеттік сыйлығының иегері Александр Васильевич Топчиевтің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 26.12.1962 Ме453/26 шешімі) берілген. Топчиев Александр Васильевич (1907-1962) Волгоград облысының Михайлова елді мекенінде дүниеге келген. ...
Листовка-Ёль	Листовка-Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Илыч өзенінің сол жағалауынан 249 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Кызыгей-Яха	Кызыгей-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нярма-Яха өзенінің оң жағалауынан 64 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Юрий Алексеевич Кубайчук	Әкесі - Кубайчук Алексей Алексеевич, зейнеткер, «Қарағанды кемір» ендірістік бірлестігінің «Майқұдық» шахтасында ұңғылау бригадасының бригадирі , Социалистік Еңбек Ері. Анасы - Кубайчук Екатерина Николаевна, зейнеткер, үй шаруасымен айналысқан.
Тропиктік белдеу	Тропиктік белдеулер – Солтүстік және Оңтүстік жарты шарлардағы, субтропиктік және субэкваторлық белдеулер аралығындағы табиғи географиялық белдеулер. Негізінен 20` – 30` солтүстік ендік және оңтүстік ендік аралығында жатыр. Тропиктік белдеулерде құрғақ және ыстық тропиктік климатты қалыптастыратын пассаттық айналым бас...
NGC 4631	Бұл нысанды 1787 жылы 20 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4631 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 42637, UGC 7865, MCG 6-28-20, ZWG 188.16, KUG 1239+328B, IRAS12396+3249, KCPG 350...