సర్దార్ మహల్

thumb|ఆరవ నిజాం మీర్ మహబూబ్ అలీ ఖాన్ విగ్రహం 
సర్దార్ మహల్, హైదరాబాదు లోని ఒక ప్యాలెస్. హైదరాబాదు పట్టణ అభివృద్ధి సంస్థ (హుడా)చే వారసత్వ కట్టడంగా గుర్తించబడింది. 

 చరిత్ర 
ఆరవ నిజాం మీర్ మహబూబ్ అలీ ఖాన్ తన భార్యలలో ఒకరైన సర్దార్ బేగం కోసం 1900 లో యూరోపియన్ శైలిలో దీన్ని నిర్మించాడు. నిర్మాణం పూర్తయ్యాక దీన్ని చూసిన సర్దార్ బేగానికి అది నచ్చలేదు. దాంతో ఆమె అసలక్కడ నివసించనే లేదు. అనేక సంవత్సరాల పాటు అది అలాగే పడి ఉంది. అయితే, భవనానికి మాత్రం ఆమె పేరే వచ్చింది. కొన్నాళ్ళ పాటు చార్మినార్ యునాని ఆసుపత్రి ఈ భవనంలో నడిచింది. ఆ తరువాత సిటీ సివిల్ కోర్టు ఇక్కడ పనిచేసింది. 1965లో, దీని ఆస్తి పన్ను కట్టనందున గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మునిసిపల్ కార్పోరేషన్ ఈ సర్దార్ మహల్‌ను స్వాధీనం చేసుకుంది. అప్పటి నుండి వారి సర్కిల్ కార్యాలయం ఈ భవనంలో పనిచేసింది. 2011 లో కార్పోరేషను ఈ భవనాన్ని మ్యూజియంగా మార్చింది. హెరిటేజ్ కన్సర్వేషన్ కమిటీ ఇంటాక్ సంస్థ దీన్ని హెరిటేజ్ భవనంగా ప్రకటించింది. 

 అభివృద్ధి పనులు 
సర్దార్ మహల్ అభివృద్ధికి తెలంగాణ ప్రభుత్వం 30 కోట్ల రూపాయలు కేటాయించింది. ఇందుకు సంబంధించిన అభివృద్ధి పనులను 2022 ఏప్రిల్ 9న తెలంగాణ రాష్ట్ర హోంమంత్రి మహ్మద్ మహమూద్ అలీ, రాష్ట్ర పురపాలక, పట్టణాభివృద్ది, ఐటీ, పరిశ్రమల శాఖ మంత్రి కె.టి. రామారావు ప్రారంభించారు. ఈ కార్యక్రమంలో హైదరాబాదు పార్లమెంట్‌ సభ్యులు అసదుద్దీన్‌ ఒవైసీ, బహదూర్‌పూరా ఎమ్మెల్యే మహ్మద్ మొజం ఖాన్, ఎమ్మెల్సీ సురభి వాణీదేవి, ఇతర ప్రజాప్రతినిధులు, అధికారులు పాల్గొన్నారు.

 మూలాలు 

 వెలుపలి లంకెలు 
వర్గం:హైదరాబాదు పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:హైదరాబాదు వారసత్వ నిర్మాణాలు