పూర్భా మేదినిపూర్ జిల్లా

thumb|right|రామ్సే క్లార్క్ నందిగ్రామ్‌ను సందర్శించినప్పటి దృశ్యం
thumb|తమ్లూక్‌ని చూపుతున్న పూర్బా మేదినీపూర్ మ్యాప్
పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని 20 జిల్లాలలో పూర్భా మేదినిపూర్ (బెంగాలీ: পূর্ব মেদিনীপুর জেলা) ఒకటి. పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని 3 ప్రధాన విభాగాలలో ఒకటైన బర్దావన్ విభాగంలో ఇది దక్షిణ సరిహద్దులో ఉంది. జిల్లా ప్రధానకేంద్రంగా తమ్లక్ పట్టణం ఉంది. 2002 జనవరి 1 న రూపొందించబడింది. మేదినిపూర్ జిల్లాను పూర్భా మేదినీపూర్, పశ్చిమ మేదినీపూర్ జిల్లాలుగా విభజించబడింది. జిల్లా ఆగ్నేయ సరిహద్దులో ఒడిషా రాష్ట్రం, దక్షిణ సరిహద్దులో బంగళాఖాతం, తూర్పు సరిహద్దులో హుగ్లీ నది, దక్షిణ 24 పరగణాలు, ఈశాన్య సరిహద్దులో హౌరా జిల్లా ఉన్నాయి. మునుపటి మెదినీపూర్ జిల్లాలో ఉపవిభాగాలైన తమ్లక్, కోంటై, హల్దియా ప్రాంతాలు పూర్భా మేదినీపూర్ జిల్లా రూపొందించబడింది.
 
మేదినీపూర్ జిల్లాలోని కోంటై ఉపవిభాగం నుండి ఎగ్రా ఉపవిభాగం రూపొందించబడింది. 2011లో ప్రభుత్వం ఈ జిల్లాకు తామ్రలిప్తా అని నామాంతరం చేయాలని ప్రతిపాదించింది. జిల్లాకు కేంద్రంగా ఉన్న తామ్రలిప్త పురాతనకాలంలో నౌకాశ్రయ పట్టణం ఉంది. బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ కాలంలో పూర్భా మేదినీపూర్ ఈ జిల్లా పలు రాజకీయ ఉద్యమాలకు సాక్షిగా నిలిచింది. తమ్లక్ వద్ద క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం చేసిన కాలంలో ఇక్కడ " తాంరలిప్తా జాతీయ సర్కార్ " పేరిట ప్రత్యామ్నాయ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయబడింది.2007లో పూర్భా మెదీనాపూర్ " నందిగ్రాం హింసాత్మక " సంఘటనలకు సాక్షిగా నిలిచింది.

భౌగోళికం
 ప్రధాన నగరాలు , పట్టణాలు  
ప్రధాన నగరాలు, పట్టణాలు ఉన్నాయి: పంస్కురా, తమ్లక్, నందకుమార్ (కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్), కాంటై, ఈగ్రా, హల్దియా, మెచేడా, మహిశదళ్, కాజల్ఘర్, డిఘ, మందర్మని, ఖెజూరి, రాంనగర్ (వెస్ట్ బెంగాల్), పతష్పుర్, భగబంపూర్, మంగ్లమారో, చాందీపూర్ (ఒడిషా), కోలఘాట్, దేషోప్రాన్, పానీపరు,, డెలియుహత్.

ఆర్ధికం
2011 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో పూర్బా మేదినీపూర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రజిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి..

విభాగాలు
ఉపవిభాగాలు 
 జిల్లాలో 4 ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి: తమ్లక్, హల్దియా, ఏగ్రా, కోంటై.
 తమ్లక్ ఉపవిభాగం :- తమ్లక్ పురపాలకం, పంస్కురా పురపాలకం, 7 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్లులు (నందకుమార్, మయ్న, తమ్లక్, షాహిద్ మాతంగిని, పంస్కురా-1, పంస్కురా-2, చందిపూర్ (నందిగ్రాం-3). 
 హల్దియా ఉపవిభాగం :- హల్దియా పురపాలకం, 5 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్లులు (మహిషదల్, నందిగ్రాం-1, భగవాంపూర్-2, ఎగ్రా -1, ఎగ్రా-2, పతద్పురా-1,, పతస్పురా-2. 
 కాంటై ఉపవిభాగం :- కోంటై పురపాలకం, 7 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్లులు (కాంతి,-1, కాంతి-2, కాంతి-3, ఖెజురి-1, ఖెజురి-2, రామ్నగర్-1, రామ్నగర్-2 ఉన్నాయి.ఉన్నాయి. 

 తమ్లక్ జిల్లాకు కేంద్రంగా ఉంది. జిల్లాలో 25 పోలీస్ స్టేషన్లు, 25 డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులు, 5 పురపాలకాలు, 223 గ్రామపంచాయితీలు ఉన్నాయి.

పురాపాలకాలు కాకుండా ఒక్కో ఉపవిభాగంలో కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులు ఉన్నాయి. ఇవి గ్రామీణ ప్రంతాలు, పట్టణాలుగా విభజించబడి ఉన్నాయి. జిల్లాలో మొత్తంగా 10 నగరప్రాంతాలు, 5 పురపాలకాలు, 5 పట్టణాలు ఉన్నాయి. Panskura municipality was established in 2001.

తమ్లక్ ఉపవిభాగం  
 రెండు మున్సిపాలిటీలు: తమ్లక్, పంస్కురా. గ్రామ పంచాయతీల; 
 నందకుమార్ కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 12 గ్రామీణ ప్రాంతాలలో కలిగి ఉంటుంది. గోయస్ఫత్: గ్రామ పంచాయితీల ఒక పట్టణం; 
 మూయన కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ గ్రామీణ 11 ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. దక్షిణ బగుయన్: గ్రామ పంచాయితీల ఒక పట్టణం; 
 తమ్లక్ కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ గ్రామీణ 12 ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. కక్దిహి: గ్రామ పంచాయితీల ఒక పట్టణం; 
 షాహిద్ మాతంగిని కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ గ్రామీణ 10 ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 పంస్కుర 1 నేను కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ గ్రామీణ 14 ప్రాంతాలను కలిగి; గ్రామ పంచాయితీల ఒక పట్టణం: బహిర్గాం. 
 పంస్కుర గ్రామ పంచాయితీ, ఒక పట్టణం 2 కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ గ్రామీణ 13 తో ప్రాంతాలలో ఉంటుంది: కోలాఘాత్. 
 చాందీపూర్ (తూపు మిడ్నాపూర్) (నందిగ్రాం 3 ) గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ మాత్రమే 10 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 అత్యంత చారిత్రాత్మకమైన ప్రదేశం బర్క్షింపూర్ ఒకటి

 హల్దియా ఉపవిభాగం  
 ఒకటి మున్సిపాలిటీ: హల్దియా. గ్రామ పంచాయతీల; 
 మహిసదల్ సమాజం అభివృద్ధి బ్లాక్ మాత్రమే 11 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 నందిగ్రామ్ 1 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ మాత్రమే 10 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 నందిగ్రామ్ 2 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్, 7 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. గ్రామ పంచాయతీల; 
 సుతహత కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్, 6 గ్రామీణ ప్రాంతాలు, గ్రామ పంచాయతీ. 
 హల్దియా కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్, 4 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది.

 ఏగ్ర  ఉపవిభాగం 
 ఒకటి మున్సిపాలిటీ: ఏగ్రా. 
 భగబాంపూర్ 1 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 10 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 భగబాంపూర్ 2 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 9 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 ఈగ్రా గ్రామ పంచాయితీలు; నేను కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 ఈగ్రా గ్రామ పంచాయితీలు, 2 కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 పతష్పూర్ 1 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ మాత్రమే 9 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 పతాష్పూర్ 2 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 7 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది.

కొంటై  ఉపవిభాగం 
 ఒకటి మున్సిపాలిటీ: కొంటై. 
 కాంతి గ్రామ పంచాయితీ 1 కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 కాంతి గ్రామ పంచాయితీలు 2 కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 కాంతి 3 గ్రామ పంచాయితీలు-3, కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 ఖేజీపూర్ 1 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 6 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 ఖెజిపూర్ 2 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 5 గ్రామీణ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది. 
 రాంనగర్ (వెస్ట్ బెంగాల్ ) 1 గ్రామ పంచాయితీలు కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ 9 బ్లాక్ గ్రామీణ ప్రాంతాలు కలిగి ఉంటుంది. 
 రాంనగర్ (వెస్ట్ బెంగాల్) 2 కమ్యూనిటీ డెవలప్మెంట్ బ్లాక్ 8 గ్రామీణ ప్రాంతాలు కలిగి గ్రామ పంచాయితీలు.

 2001 లో గణాంకాలు 
 విషయాలు వివరణలు జిల్లా జనసంఖ్య . 5,094,238, ఇది దాదాపు. యునైటెడ్ ఎమిరేట్స్ దేశ జనసంఖ్యకు సమానం. అమెరికాలోని.  కొలరాడో నగర జనసంఖ్యకు సమం.  640 భారతదేశ జిల్లాలలో.  20 వ స్థానంలో ఉంది.  1చ.కి.మీ జనసాంద్రత. 1076  2001-11 కుటుంబనియంత్రణ శాతం. 15.32%. స్త్రీ పురుష నిష్పత్తి. 936: 1000  జాతియ సరాసరి (928) కంటే.  అక్షరాస్యత శాతం. జాతియ సరాసరి (72%) కంటే. 

అక్షరాశ్యత 
2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా అక్షరాస్యత 87.66%.2001 (80.20%) ఇది అధికం. జిల్లాలో పురుషుల అక్షరాస్యత 89.1%, స్త్రీల అక్షరాస్యత 70.7%.
పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలో అక్షరాస్యతలో ఈ జిల్లా ప్రథమస్థానంలో ఉంది. 

 విద్య 
 1998లో స్థాపించబడిన ది కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్, మేనేజ్మెంటు (కోలఘాట్).
 బాజ్కుల్ యూత్ కంప్యూటర్ ట్రైనింగ్ సెంటర్.
 పాల్పర యూత్ కంప్యూటర్ సెంటర్.

సంస్కృతి

 పర్యాటకం 
పూర్భా మేదినిపూర్ జిల్లా సముద్రతీరంలో హుగ్లీనదీ సముద్రసంగమ ప్రదేశం, సుబర్నరేఖా నదీ సముద్రసంగమ ప్రదేశం ఉన్నాయి. వైవిధ్యమైన సముద్రతీర భూభాగాలు, సీజనల్ వైవిధ్యం, సంప్రదాయ వైవిధ్యం సముద్రతీరాలలో, గ్రామీణ ప్రాంతాలలో ఈ జిల్లకు పుష్కలమైన ప్రార్యాటకరంగ అభివృద్ధికి సహకరిస్తూ ఉన్నాయి. 

 తమ్లక్ (తాంరలిప్త ) 
thumb|బర్గభీమ దేవాలయం, తమ్లుక్
 జిల్లా కేంద్రం తమ్లక్ రూప్నారాయణ్ నదీతీరంలో ఉపస్థితమై ఉంది. ఇది ప్రముఖ విహార ప్రదేశాలలో ఒకటిగా ఉంది. 
 1150 సంవత్సరాల పూరుదని భావించబడుతున్న ప్రముఖ కాళీ ఆలయం " దేవీ భర్గోభీమాలయం " 51 శక్తి పీఠాలలో ఒకటని భావించబడుతుంది. సతీదేవి దేహత్యాగాన్ని భరించలేని పరమశివుని శాంతిపచేయడానికి సతీదేవి దివ్యశరీరాన్ని విష్ణుమూర్తి ఖండించిన సమయంలో సతీదేవి ఎడమకాలి చిటికెన వ్రేలు ఇక్కడ పడిందని పురాణ కథనాలు వివరిస్తున్నాయి. 
 చూడవలసిన ప్రదేశాలలో " ఆర్కియాజికల్ మ్యూజియం " ఒకటి. ఇక్కడ రాగి కళాఖండాలు, గ్రీక్ భాషకు చెందిన తామ్రఫలకాలు, బెంగాలు జీవనసరిళిని వివరించే చారిత్రాత్మక వస్తువులు భద్రపరచబడి ఉన్నాయి. 
 రాఖిత్ భతి :- తమ్లక్‌లో చూడవలసిన ప్రదేశాలలో ఇది ఒకటి. 19వ శతాబ్దంలో ఇది " అంసులిన్ సమితి & గుప్తా సమితి "కి చెందిన ఉద్యమనాయకులకు ఇది రహస్య స్థావరంగా ఉంది. 
 తమ్లక్ పట్టణంలో పలు పురాతన ఆలయాలు ఉన్నాయి. వీటిలో జగన్నథ్ ఆలయం, మహాప్రభు ఆలయం, రాం జ్యూ ఆలయం, రాజ్బరి ఆలయం మొదలైనవి ప్రధానమైనవి.

 పన్శుక్ర  
2002లో పురపాలకంగా రూపొందించబడిన పన్శుక్ర మెదినాపూర్ జిల్లాలో ఉన్న ప్రధాన వ్యాపారకూడళ్ళలో ఒకటిగా ఉంది. వ్యవసాయ దారులు ఇక్కడి నుండి పూలను దేశంలోని ఇతర ప్రాంతాలకు , ఐరోపా, యు.ఎస్.ఎ, దుబాయ్, సింగపూర్, మలేషియా మొదలైన దేశాలకు ఎగుమయిచేయబడుతున్నాయి. రైల్వే స్టేషను సమీపంలో ఉన్న కూరగాయలకు మార్కెట్‌లో ఉదయం 7 నుండి రాత్రి 10 గంటల వరకు దినసరి లక్షల మంది ప్రజలు వచ్చిపోతుంటారు. జిల్లాలో రద్దీగా ఉండే రైల్వే స్టేషనులలో ఇది ఒకటి. ఇక్కడి నుండి దిగ , హల్దియాలకు నేరుగా చేరుకోవచ్చు. కంసబతి నదీతీరాలు చక్కని పర్యాటక కేంద్రగా ప్రసిద్ధిచెందింది.

మహిషదల్   
తమ్లక్ నుండి 16 కి.మీ దూరంలో మహిషదల్ ఉంది. ఇక్కడ " మహిషదల్ రాజ్బరి, మ్యూజియం ఉన్నాయి. దీనికి ఆనుకుని .ఉన్న పార్కులో బోటింగ్ సౌకర్యం ఉంది. ఇక్కడికి 8 కి.మీ దూరంలో జియోంఖ్హాలి ఉంది. ఇక్కడ ఉన్న త్రివేణి సంగమం చక్కని విహారప్రదేశంగా భాసిల్లుతుంది.
thumb|న్యూ దిఘా బీచ్

డిఘ  
తూర్పు మదీనాపూర్ జిల్లాలో సముద్రతీరంలో దిషు రిసార్టులు పర్యాటకులను ఆకర్స్జిస్తుంటాయి. ఇవి పశ్చిమబెంగాల్ రాష్ట్రంలో చాలా ప్రసిద్ధిచెంది ఉన్నాయి. 
ప్రతిసంవత్సరం ఇక్కడికి వేలాది పర్యాటకులు వస్తుంటారు.

 మందర్మని  
బెంగాల్ సముద్రతీరంలో ఉన్న మందర్మని సముద్రతీరం దిఘ - కొంటై రహదారికి కొన్ని కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇక్కడ ఒక చిన్న చేపల రేవు ఉంది. ఇది అభివృద్ధి చెందుతున్న సముద్రతీరాలలో ఒకటిగా ఉంది.

 హల్దియా  
తూర్పు మెదినాపూర్ జిల్లాలోని పురపాలకాలలో హల్దియా ఒకటి. కొలకత్తా నగరానికి నైరుతీ దిశలో దాదాపు 50కి.మీ దూరంలో హుగ్లీ నదిముఖద్వారంలో ఉన్న హల్దియా గంగానది మైదానాలలో ఒకటిగా ఉంది. ఇది కొలకత్తా ప్రధాన వాణిజ్య నౌకాతీరంగా ఉంది. ఇక్కడి నుండి కార్గో నౌకలు ప్రయాణిస్తుంటాయి.

 మీడియా & సమాచారములు  
 ప్రింట్ మీడియా: టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా, హిందూస్తాన్ టైమ్స్, ఆనందబజార్ పత్రిక, బరతమన్ మొదలైనవి 
 ఎలక్ట్రిక్ మీడియా: స్టార్ జల్ష, జీ బంగ్లా, ఎం.టి.వి, స్టార్ గోల్డ్, న్యూస్ టైమ్ మొదలైనవి 
 టెలికమ్యూనికేషన్స్: బిఎస్ఎన్ఎల్, భారతీ ఎయిర్టెల్, రిలయన్స్ మొబైల్, టాటా డొకొమొ మొదలైనవి

 మూలాలు 

 వెలుపలి లింకులు   
 Legacy of Midnapore(Medinipur,Midnapur,Purba Medinipur, Paschim Medinipur,East Midnapore,West Midnapore)
 News of district bifurcation
 Map of old Medinipur district (district has now been split)

 వెలుపలి లింకులు 

వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ జిల్లాలు
*