అన్ననాళంలో అతుకు మచ్చలు

thumb|అన్ననాళం తొలిభాగంలో అతుకుమచ్చ

అన్నవాహిక (అన్ననాళం) లోనికి జీర్ణాశయం నుండి ఆమ్లం తిరోగమించి తాపం కలిగించడం వైద్యులు తరచు చూస్తారు. అంతర్దర్శినితో పరీక్షించినపుడు ఈ తాప లక్షణాలు సాధారణంగా అన్ననాళం క్రింద భాగంలో కనిపిస్తాయి. వీటికి విరుద్ధంగా కొందఱిలో అన్ననాళం తొలిభాగంలో మచ్చలు అతికించినట్లు కనిపిస్తాయి. ఈ మచ్చలు అన్నవాహిక కణజాలానికి బదులు జీర్ణాశయ కణజాలం కలిగి ఉంటాయి. చాల అరుదుగా వీటి వలన లక్షణాలు కాని ఉపద్రవాలు కాని కలుగుతాయి. 

 అన్ననాళం తొలిభాగంలో మచ్చలు 
సుమారు 1 నుంచి 12 శాతం ప్రజలలో అన్ననాళం తొలిభాగపు శ్లేష్మపుపొరలో ఈ మచ్చలు ‘ఎఱ్ఱని ముకమలు’ వలె సమతలంగా, అతుకులు చేర్చినట్లు (ఇన్ లెట్ పాచెస్) ఉంటాయి. వీటి వలన చాలా మందిలో ఏ లక్షణాలు కాని, ఇబ్బందులు కాని ఉండవు. ఇతర కారణాల వలన అంతర్దర్శిని పరీక్ష (ఎండోస్కొపీ) చేసినపుడు ఈ మచ్చలు కనిపిస్తాయి. వీటితో పాటు కొందఱిలో అన్ననాళంలో పలుచని పొరలు కవాటాలులా ఉండవచ్చు.

 కారణాలు 
గర్భంలో పిండం వృద్ధి చెందుచున్నప్పుడు కంఠభాగంలో ఉండే జీర్ణాశయపు శ్లేష్మపుపొరలో కొన్ని భాగాలు  అన్ననాళంలో అవశేషాలుగా మిగిలిపోయి పరస్థానం చెందడం వలన ఈ మచ్చలు పుట్టుకతో ఉండవచ్చు. కొందఱిలో జీర్ణాశయంలోని ఆమ్లము తిరోగమనం చెందడం వలన అన్ననాళపు శ్లేష్మపు పొర కణజాలం జీర్ణాశయపు కణజాలంగా మార్పు చెందడం చేత ఈ మచ్చలు కలుగవచ్చు.

 లక్షణాలు 
పెద్దశాతం మందిలో ఈ మచ్చల వలన ఏ లక్షణాలు ఉండవు. ఏ ఇబ్బంది ఉండదు. ఏ ఉపద్రవాలు కలుగవు. చాలా అరుదుగా కొందఱిలో గొంతుకలో అడ్డున్నట్లు, నిండుతనం, అసౌకర్యం కలుగవచ్చు. కొందఱిలో మింగుటలో ఇబ్బంది కలుగవచ్చు. దగ్గు రావచ్చు. చాలా అరుదుగా ఈ మచ్చలలో కర్కట వ్రణాలు (కేన్సర్లు) కలిగే అవకాశం ఉంది.

 నిర్ణయం 
ఇతర లక్షణాలకు అంతర్దర్శిని (ఎండోస్కొపీ) పరీక్ష చేసినపుడు అన్ననాళం తొలిభాగంలో సమతలంగా ఎఱ్ఱని ముకములు మచ్చ కనిపిస్తుంది. అనుభవజ్ఞులైన వైద్యులు ఈ మచ్చలను చూచి పోల్చుకోగలరు. ఈ మచ్చల నుంచి చిన్న ముక్కలు సేకరించి కణపరీక్షకు పంపవచ్చు. కణపరీక్షలో పొలుసుల అన్ననాళ కణాలకు బదులు స్తంభాకారపు జీర్ణాశయ కణాలు కనిపిస్తాయి. జఠర మూలంలో వలె వీటిలో శ్లేష్మం స్రవించు గ్రంథులుండవచ్చు, లేక జీర్ణాశయపు మధ్యభాగంలో వలె ఆమ్లం స్రవించే గ్రంథులుండవచ్చు. వీరిచే బేరియం మ్రింగించి ఎక్స్- రే చిత్రం తీసినపుడు అన్ననాళంలో నొక్కులు కనిపించవచ్చు.

 చికిత్స 
పెక్కుశాతం మందిలో ఈ మచ్చలకు చికిత్స అనవసరం.ఈ మచ్చలలో ఆమ్లము స్రవించే గ్రంథులుండి గుండెమంట, మింగుటలో ఇబ్బంది, దగ్గు ఉంటే ఒమిప్రజాల్ వంటి ప్రోటాన్ యంత్ర అవరోధకాలు వాడవచ్చు. అన్ననాళంలో సంకోచాలు ఉన్నా, పొరల కవాటాలు ఉన్నా వ్యాకోచ చికిత్సలు చెయ్యాలి. శ్లేష్మగ్రంథులు ఉండి గొంతుకలో అడ్డుపడినట్లు, నిండుతనం, అసౌకర్యం ఉన్నవారిలో విద్యుద్దహన చికిత్సతో కాని, ఆర్గాన్ వాయువుతో నిర్మూలన చికిత్సతో కాని, రేడియో తరంగాలతో కాని ఈ మచ్చలను తొలగించవచ్చు

 మూలాలు 

వర్గం:జీర్ణకోశ వ్యాధులు