నర్గెస్ మొహమ్మదీ

Category:Articles with hCards

నర్గెస్ మొహమ్మదీ (    ; జననం 1972 ఏప్రిల్ 21) ఇరానియన్ మానవ హక్కుల కార్యకర్త, నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత, శాస్త్రవేత్త. నర్గెస్ మరో నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత (2003లో) అయిన షిరిన్ ఎబాడి నేతృత్వంలోని డిఫెండర్స్ ఆఫ్ హ్యూమన్ రైట్స్ సెంటర్ (డీహెచ్ఆర్ఎస్) సంస్థకి ఉపాధ్యక్షురాలు. ఆమె ఇరాన్‌లో హిజాబ్‌కు వ్యతిరేకంగా సాగిన సామూహిక స్త్రీవాద శాసనోల్లంఘన ఉద్యమానికి బహిరంగ మద్దతుదారు. అలానే, 2023లో హిజాబ్‌నీ, పవిత్రతనీ ముడిపెడుతూ ఇరాన్ ప్రభుత్వం చేసిన చట్టాలకు, చేపట్టిన కార్యక్రమానికి గట్టి విమర్శకురాలు. "మరణశిక్ష రద్దు కోసం ప్రచారం చేసే మానవ హక్కుల ఉద్యమాన్ని" స్థాపించి, నడుపుతున్నందుకు 2016 మే నెలలో టెహ్రాన్‌లో ఆమెకు 16 సంవత్సరాల జైలు శిక్ష విధించారు. 2020లో విడుదలైనా 2021లో తిరిగి జైలుకు పంపించారు. ఇరాన్ జైళ్ళలో నిర్బంధిత మహిళలపై జరుగుతున్న అకృత్యాలపై అక్కడి నుంచి నివేదికలు పంపుతోంది.

2023 అక్టోబరులో, జైలులో ఉన్న ఆమెకు 2023 నోబెల్ శాంతి బహుమతి లభించింది. "ఇరాన్‌లో మహిళల అణచివేతకు వ్యతిరేకంగా ఆమె చేసిన పోరాటానికి. అందరికీ మానవ హక్కులు, స్వేచ్ఛ అందాలని ఆమె చేసిన పోరాటానికి" ఈ బహుమతి ఇస్తున్నట్టు నోబెల్ కమిటీ ప్రకటించింది. ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ మొహమ్మదీకి అవార్డు ఇవ్వాలనే నిర్ణయాన్ని ఖండించింది.

 నేపథ్యం 
మొహమ్మదీ 1972 ఏప్రిల్ 21న ఇరాన్‌లోని జంజన్‌లో జన్మించింది. కోర్వే, కరాజ్, ఓష్నవియేల్లో పెరిగింది.  ఆమె ఖజ్విన్ ఇంటర్నేషనల్ యూనివర్శిటీలో విద్యాభ్యాసం పొంది భౌతికశాస్త్రంలో డిగ్రీని అందుకుంది. ఇంజనీర్ వృత్తిని స్వీకరించింది. ఆమె విశ్వవిద్యాలయంలో ఉండగా విద్యార్థుల పత్రికలో మహిళల హక్కులకు మద్దతుగా కథనాలు రాసింది. తషకోల్ దానేష్‌జుయి రోషంగరాన్ ("జ్ఞానోదయ విద్యార్థి సమూహం") అన్న రాజకీయ విద్యార్థి సమూహంలో చురుకుగా ఉండి, వారు నిర్వహించిన సమావేశాల్లో పాల్గొన్న కారణంగా రెండుసార్లు అరెస్టు చేయబడింది. ఆమెకు పర్వతారోహణ అంటే ఇష్టం. పర్వతారోహణ సమూహంలో చురుకుగా ఉండేది, అయితే ఆమె రాజకీయ కార్యకలాపాల కారణంగా పర్వతారోహణల్లో కూడా చేరకుండా నిషేధాజ్ఞలు ఎదుర్కొంది. 

మొహమ్మదీ అనేక సంస్కరణవాద వార్తాపత్రికలకు పాత్రికేయురాలిగా పనిచేసింది. ద రిఫార్మ్స్, ద స్ట్రాటజీ అండ్ ద టాక్టిక్స్ అనే పేరుతో రాజకీయ వ్యాసాల సంపుటిని ప్రచురించింది."Narges Mohammadi, from Iran, recepient [sic] of the international Alexander Langer award 2009". Alexander Langer Foundation. 18 June 2009. Archived from the original on 15 June 2012. Retrieved 31 October 2012. నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత అయిన షిరిన్ ఎబాడి నేతృత్వంలోని డిఫెండర్స్ ఆఫ్ హ్యూమన్ రైట్స్ సెంటర్ (DHRC)లో 2003లో చేరింది;Muhammad Sahimi (10 May 2012). "Nationalist, Religious, and Resolute: Narges Mohammadi". PBS. Archived from the original on 29 June 2012. Retrieved 31 October 2012. తర్వాతికాలంలో ఆ సంస్థకు ఉపాధ్యక్షురాలైంది. Saeed Kamali Dehghan (26 April 2012). "Iranian human rights activist Narges Mohammadi arrested". The Guardian. Archived from the original on 15 June 2012. Retrieved 31 October 2012.

1999లో ఆమె తనలానే సంస్కరణవాద పాత్రికేయుడైన తాఘీ రహ్మానీని వివాహం చేసుకుంది, ఆ తర్వాత కొద్దికాలానికే తాఘీ అరెస్టు అయ్యాడు.Muhammad Sahimi (10 May 2012). "Nationalist, Religious, and Resolute: Narges Mohammadi". PBS. Archived from the original on 29 June 2012. Retrieved 31 October 2012."Narges Mohammadi, from Iran, recepient [sic] of the international Alexander Langer award 2009". Alexander Langer Foundation. 18 June 2009. Archived from the original on 15 June 2012. Retrieved 31 October 2012. 14 ఏళ్ల జైలుశిక్ష అనుభవించిన తర్వాత విడుదలైన రహ్మానీ 2012లో ఫ్రాన్స్‌కు వెళ్లగా, మొహమ్మదీ మానవహక్కుల రంగంలో తన పనిని కొనసాగించింది Saeed Kamali Dehghan (26 April 2012). "Iranian human rights activist Narges Mohammadi arrested". The Guardian. Archived from the original on 15 June 2012. Retrieved 31 October 2012. మహమ్మదీ, రహమానీ దంపతులకు కవల పిల్లలు ఉన్నారు.
వర్గం:నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీతలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1972 జననాలు
వర్గం:ఇరాన్ వ్యక్తులు