మహా కూటమి (2009)

మహా కూటమి అనేది 2009 లో ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికలు, భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలూ ఒకేసారి జరిగినపుడు ఏర్పడిన ముందస్తు కూటమి. దీనిని 2009 జనవరి 21 న నాలుగు రాజకీయ పార్టీలు - తెలుగుదేశం పార్టీ, తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్), కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా లు కలిసి ఏర్పాటు చేశాయి. అప్పటి ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ రాజశేఖర రెడ్డి నేతృత్వంలోని భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వాన్ని గద్దె దించాలనే ఏకైక లక్ష్యంతో ఇది ఏర్పడింది.

 నేపథ్యం 
2008 లోక్‌సభ విశ్వాస తీర్మానం తర్వాత లెఫ్ట్ ఫ్రంట్, కేంద్రంతో పాటు రాష్ట్రంలోనూ  కాంగ్రెస్‌ ప్రభుత్వానికి తాను ఇస్తున్న మద్దతును ఉపసంహరించుకుంది. తెలుగుదేశం పార్టీ (తెదేపా), తెరాసలు జాతీయ థర్డ్ ఫ్రంట్‌లో భాగంగా వామపక్షాలతో కలిసాయి. ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లో ఈ కూటమి, తమను తాము "అవినీతిమయ కాంగ్రెసుకు", "మతతత్వ బిజెపికీ" వ్యతిరేకంగా ఏర్పాటైన "మహాకూటమి" అని పిలుచుకుంది. 

అఖిల భారత సున్నీ ఉలేమా బోర్డు ఈ కూటమిని ఆమోదించింది.

 అంతర్గత పోరు, ఓటమి 
కూటమి లోని భాగస్వామ్య పార్టీల మధ్య అంతర్గత పోరు జరిగింది. ప్రధానంగా సీట్ల పంపకాలలో విభేదాల కారణంగా ఈ పోరు ఏర్పడింది. పార్టీల మధ్య పరస్పర అపనమ్మకం, అయోమయం నెలకొని కాంగ్రెస్‌, ప్రజారాజ్యం పార్టీ (పిఆర్‌పి) లకు ఓట్లూ, సీట్లూ కోల్పోయాయి. ముఖ్యంగా, సీట్ల పంపకంపై ఉన్న విభేదాలు పరిష్కరించుకోవడం నామినేషన్ల గడువుకు 48 గంటల ముందు  మాతరమే జరిగింది."Incompatible allies".  ఈ కూటమిని ఇండియా టుడే ఇలా వర్ణించింది, "సైద్ధాంతిక భూమిక లేని, సూపర్-సైజ్ ఇగోలు, ప్రధానమంత్రి ఆశలతో కూడుకున్న వదులుగా ఉన్న సమూహం."  అధికార వ్యతిరేక ఓట్లు తెదేపా, ప్రజారాజ్యం పార్టీల మధ్య విభాజితమై, కాంగ్రెస్‌ లాభపడింది. ఇది తెదేపాను దెబ్బతీసింది. టిఆర్ఎస్, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీల ఓట్లు టిడిపికి బదిలీ కాలేదు. దీని వల్ల కూటమి చాలా సీట్లు కోల్పోయింది - ముఖ్యంగా తెలంగాణలో. తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన అంశం కూడా కూటమిలో చీలికకు ఒక కారణం.

 ప్రచారం 
ఎన్నిక‌ల స‌మ‌యంలో టీడీపీ అధినేత నాయుడు స్వరంలో అనూహ్యమైన మార్పు వ‌చ్చింది. సైబరాబాద్ (ప్రస్తుతం హైటెక్ సిటీ) స్థాపకుడిగా తనను తాను కీర్తించుకుని, మొన్నటి ఎన్నికలలో తనను తాను ఆధునీకరణ పితామహుడిగా చూపించుకున్న నాయుడు, ఇప్పుడు పేదలు, రైతులు, పల్లెల అభివృద్ధికి సంబంధించిన ఆందోళనలను లేవనెత్తారు. టీఆర్‌ఎస్‌తో పొత్తు వల్ల తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధనకు వ్యతిరేకంగా టీడీపీ కూడా తన వైఖరిని విడనాడాల్సి వచ్చింది. 

 మేనిఫెస్టో 
మేనిఫెస్టోను 2009 ఏప్రిల్ 3 న విడుదల చేసారు. అందులోని ముఖ్యాంశాలు

 సామాన్యులకు ఆర్థిక, ఆరోగ్యం, ఆహార భద్రత కల్పించడంతోపాటు సమాజంలో ఆర్థిక అసమానతలను తగ్గించడం.

 నగదు బదిలీ పథకం (CTS) అమలు
 పేద, మధ్యతరగతి కుటుంబాలకు సమీకృత ఆరోగ్య పథకం
 ప్రతి "సామాన్యుడికి" ఉచిత కలర్ టీవీ సెట్
 రాజకీయ అవినీతి నియంత్రణకు చట్టం; రాజకీయ నాయకుల అసమాన ఆదాయాలపై విచారించడానికి,  మూల్యాంకనం చేయడానికి ట్రిబ్యునల్ ఏర్పాటు
 ప్రతి కుటుంబానికి ₹2,000 (2023లో ₹5,100) నెలవారీ నగదు అందజేయడం
 తెలంగాణ సమస్య పరిష్కారం

 రాజ్యాంగ పార్టీలు 

 ఎన్నికల చరిత్ర 

 శాసన సభ ఎన్నికలు 
నం. పార్టీ జెండా చిహ్నం నాయకుడు సీట్లలో పోటీ చేశారు సీట్లు గెలుచుకున్నారు 1. తెలుగుదేశం పార్టీ50x50pxcenter|50x50px ఎన్.చంద్రబాబు నాయుడు 225 92 2. తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి50x50pxcenter|50x50px కె. చంద్రశేఖర్ రావు 45 10 3. కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్)50x50pxcenter|50x50px బివి రాఘవులు 18 4 4. కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా50x50pxcenter|50x50px కె. నారాయణ 14 1 మొత్తం 302  107

 గమనికలు 

 మూలాలు 

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికలు