హార్బర్

thumb|న్యూయార్క్ హార్బర్ ముందు భాగంలో హడ్సన్ నది; నేపథ్యంలో తూర్పు నది.

హార్బర్ (ఆంగ్లం: Harbor ఓడరేవు) ఒక నౌకాశ్రయం ఓడలు, పడవలు, బార్జ్‌లను డాక్ చేయగల నీటి ఆశ్రయం (పోర్టు). ఇది ఓడలను ఎక్కించటానికి  దించుటకు,  ప్రయాణీకులను ఎక్కించుటకు నిర్మించిన మానవ నిర్మిత సౌకర్యం ఓడరేవు. ఓడరేవులలో సాధారణంగా ఒకటి అంతకంటే ఎక్కువ నౌకాశ్రయాలు ఉంటాయి. ఈజిప్టులోని అలెగ్జాండ్రియా నౌకాశ్రయం రెండు నౌకాశ్రయాలతో ఉన్న ఓడరేవుకు ఉదాహరణ.
నౌకాశ్రయాలు సహజమైనవి కృత్రిమమైనవి కావచ్చు. ఒక కృత్రిమ నౌకాశ్రయం ఉద్దేశపూర్వకంగా బ్రేక్ వాటర్స్, సముద్ర గోడలు జెట్టీలను నిర్మించవచ్చు.వాటిని పూడిక తీయడం ద్వారా నిర్మించవచ్చు, దీనికి మరింత ఆవర్తన పూడిక తీయడం ద్వారా నిర్వహణ అవసరం. ఒక కృత్రిమ నౌకాశ్రయానికి ఉదాహరణ, యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని కాలిఫోర్నియాలోని లాంగ్ బీచ్ హార్బర్, ఇది 20 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో పూడిక తీయడానికి ముందే ఆధునిక వర్తక నౌకలకు చాలా లోతులేని ఉప్పు చిత్తడి నేలలు టైడల్ ఫ్లాట్ల శ్రేణి. దీనికి విరుద్ధంగా, ఒక సహజ నౌకాశ్రయం అనేక వైపులా భూమి యొక్క ప్రాముఖ్యతతో ఉంది. సహజ నౌకాశ్రయాలకు ఉదాహరణలు సిడ్నీ హార్బర్, ఆస్ట్రేలియా  శ్రీలంకలోని త్రికోణమలీ హార్బర్. 

 కృత్రిమ నౌకాశ్రయాలు 
thumb|right|కాప్రి నౌకాశ్రయం, ఇటలీ  అనకాప్రి.
పోర్టులుగా ఉపయోగించడానికి కృత్రిమ నౌకాశ్రయాలను తరచుగా నిర్మిస్తారు. ఎర్ర సముద్రం తీరంలో వాడి అల్-జార్ఫ్ వద్ద ఉన్న పురాతన ఈజిప్టు ప్రదేశం పురాతన కృత్రిమ నౌకాశ్రయం, ఇది కనీసం 4500 సంవత్సరాల పురాతనమైనది (క్రీ.పూ. 2600-2550, కింగ్ ఖుఫు పాలన). కృత్రిమంగా సృష్టించిన అతిపెద్ద నౌకాశ్రయం దుబాయ్‌లోని జెబెల్ అలీ. 

ఇతర పెద్ద  బిజీ కృత్రిమ నౌకాశ్రయాలకు ఉదాహరణ

 పోర్ట్ ఆఫ్ హ్యూస్టన్, టెక్సాస్, యునైటెడ్ స్టేట్స్.
 పోర్ట్ ఆఫ్ లాంగ్ బీచ్, కాలిఫోర్నియా, యునైటెడ్ స్టేట్స్.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని కాలిఫోర్నియాలోని శాన్ పెడ్రోలోని లాస్ ఏంజిల్స్ నౌకాశ్రయం.
 పోర్ట్ ఆఫ్ రోటర్డ్యామ్, నెదర్లాండ్స్.
 పోర్ట్ ఆఫ్ సవన్నా, జార్జియా, యునైటెడ్ స్టేట్స్.
 ప్రాచీన కార్థేజినియన్లు కోథాన్స్ అని పిలువబడే బలవర్థకమైన, కృత్రిమ నౌకాశ్రయాలను నిర్మించారు.

సహజ నౌకాశ్రయాలు
thumb|టాంజంగ్ పెరాక్ ఇండోనేషియాలోని సహజ నౌకాశ్రయానికి ఉదాహరణ. నౌకాశ్రయ స్థానం మదుర జలసంధి.
ఇండోనేషియాలోని సహజ నౌకాశ్రయానికి టాంజంగ్ పెరాక్ ఒక ప్రసిద్ధ ఉదాహరణ. మదురా జలసంధిలోని నౌకాశ్రయ స్థానం.
సహజ నౌకాశ్రయం అనేది ఒక భూభాగం, ఇక్కడ నీటి శరీరం యొక్క ఒక భాగం రక్షించబడుతుంది  ఎంకరేజ్ చేయడానికి అనుమతించేంత లోతుగా ఉంటుంది. ఇలాంటి అనేక నౌకాశ్రయాలు రియాస్. సహజ నౌకాశ్రయాలు చాలాకాలంగా గొప్ప వ్యూహాత్మక నావికాదళ  ఆర్ధిక ప్రాముఖ్యతను కలిగి ఉన్నాయి  ప్రపంచంలోని అనేక గొప్ప నగరాలు వాటిపై ఉన్నాయి. రక్షిత నౌకాశ్రయాన్ని కలిగి ఉండటం వలన బ్రేక్ వాటర్స్ అవసరాన్ని తగ్గిస్తుంది  తొలగిస్తుంది, ఎందుకంటే ఇది నౌకాశ్రయం లోపల ప్రశాంతమైన తరంగాలకు దారితీస్తుంది.

సహజ నౌకాశ్రయాలకు కొన్ని ఉదాహరణలు
thumb|right|క్లోవెల్లీ,  డెవాన్, ఇంగ్లాండ్ గ్రామంలోని చిన్న నౌకాశ్రయం. 
thumb|ఓల్డ్ హార్బర్ ఇన్ లున్బర్గ్, జర్మనీ.
thumb|నౌకాశ్రయం పిరయస్ ఇన్ గ్రీస్.
thumb|పోర్ట్ జాక్సన్, సిడ్నీ.
thumb|హార్బర్: గోరీ, జెర్సీ తక్కువ ఆటుపోట్ల వద్ద పొడిగా ఉంటుంది.
thumb|పుంటా డెల్ ఎస్టే నౌకాశ్రయం -  మోంటే కార్లో మారుపేరు దక్షిణ అమెరికా

thumb|నౌకాశ్రయం అబెరిస్ట్విత్, పెయింట్. 1850
 బాలి స్ట్రెయిట్, ఇండోనేషియా.
 ఇండోనేషియాలోని తూర్పు కాలిమంటన్‌లో బాలిక్‌పాపన్ బే.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని మసాచుసెట్స్‌లోని బోస్టన్ హార్బర్
 కెనడాలోని బ్రిటిష్ కొలంబియాలోని వాంకోవర్‌లోని బురార్డ్ ఇన్లెట్.
 గ్రేట్ బ్రిటన్‌లోని స్కాట్లాండ్‌లోని కలాద్ హార్బర్.
 కార్క్ హార్బర్, ఐర్లాండ్.
 ట్రినిడాడ్  టొబాగోలోని పారియా గల్ఫ్.
 మాల్టాలోని గ్రాండ్ హార్బర్.
 కెనడాలోని నోవా స్కోటియాలోని హాలిఫాక్స్ హార్బర్.
 కెనడాలోని అంటారియోలోని హామిల్టన్ హార్బర్.
 ఐర్లాండ్లోని కౌంటీ డొనెగల్‌లోని కిల్లిబెగ్స్.
 జమైకాలోని కింగ్స్టన్ హార్బర్.
 భారతదేశంలోని కొచ్చిలోని కొచ్చిన్ హార్బర్.
 మాల్టాలోని మార్సామ్‌సెట్ హార్బర్.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లో న్యూయార్క్ హార్బర్.
 అమెరికన్ సమోవాలోని పగో పగో హార్బర్.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని హవాయిలోని పెర్ల్ హార్బర్.
 ఇంగ్లాండ్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లోని పూలే హార్బర్.
 మొనాకో ప్రిన్సిపాలిటీలో పోర్ట్ హెర్క్యులస్.
 ఆస్ట్రేలియాలోని సిడ్నీ హార్బర్. సాంకేతికంగా ఒక రియా
 ఇండోనేషియాలోని సురబయలో టాంజంగ్ పెరాక్.
 లిబియాలోని టోబ్రూక్‌లోని పోర్ట్ ఆఫ్ టోబ్రూక్.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని పెన్సిల్వేనియాలోని ప్రెస్క్యూ ఐల్ బే.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని వాషింగ్టన్ స్టేట్‌లో పుగెట్ సౌండ్.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని కాలిఫోర్నియాలోని శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో బే.
 స్కాట్లాండ్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లో స్కాపా ఫ్లో.
 కెనడాలోని క్యూబెక్‌లోని కోట్-నార్డ్‌లో సెప్టెంబర్-ఓల్స్
 ఫిలిప్పీన్స్లోని జాంబాల్స్లో సుబిక్ బే.
 యునైటెడ్ స్టేట్స్లోని ఫ్లోరిడాలోని టంపా బే.
 శ్రీలంకలోని త్రికోణమలీ నౌకాశ్రయం.
 హాంకాంగ్‌లోని విక్టోరియా హార్బర్.
 భారతదేశంలో విశాఖపట్నం నౌకాశ్రయం.
 న్యూజిలాండ్‌లోని ఆక్లాండ్‌లోని వైట్‌మాటా హార్బర్.

మంచు లేని నౌకాశ్రయాలు
ఉత్తర  దక్షిణ ధ్రువాలకు సమీపంలో ఉన్న నౌకాశ్రయాలకు, మంచు రహితంగా ఉండటం ఒక ముఖ్యమైన ప్రయోజనం, ప్రత్యేకించి ఇది ఏడాది పొడవునా ఉన్నప్పుడు. 

మంచు లేని నౌకాశ్రయాలకు ఉదాహరణలు

 హామర్ ఫెస్ట్, నార్వే.
 లినాఖమారి, రష్యా.
 ముర్మాన్స్క్, రష్యా.
 రష్యాలోని నాఖోడ్కా బేలోని నఖోడ్కా.
 పెచెంగా, రష్యా.
 ప్రిన్స్ రూపెర్ట్ హార్బర్, కెనడా.
 పోర్ట్ ఆఫ్ టైన్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్.
 వర్డో, నార్వే.
 వోస్టోచ్నీ పోర్ట్, రష్యా.

ప్రపంచంలోని దక్షిణాది నౌకాశ్రయం, అంటార్కిటికా వింటర్ క్వార్టర్స్ బే (77 ° 50 ′ దక్షిణ) వద్ద ఉంది, కొన్నిసార్లు వేసవికాలం ప్యాక్ మంచు పరిస్థితులను బట్టి మంచు రహితంగా ఉంటుంది. 

ముఖ్యమైన నౌకాశ్రయాలు
thumb|పోర్ట్ ఆఫ్ స్జ్జెసిన్, పోలాండ్
thumb|వాల్పరైసో, చిలీ.|220x220px
 ఇంగ్లాండ్‌లోని డెవాన్‌లోని క్లోవెల్లీ గ్రామంలోని చిన్న నౌకాశ్రయం
 జర్మనీలోని లెనెబర్గ్‌లోని ఓల్డ్ హార్బర్.
 గ్రీస్‌లోని పిరయస్ నౌకాశ్రయం.
 పోర్ట్ జాక్సన్, సిడ్నీ.
 జెర్సీలోని గోరే నౌకాశ్రయం తక్కువ ఆటుపోట్ల వద్ద పొడిగా ఉంటుంది.
 పుంటా డెల్ ఎస్టే యొక్క నౌకాశ్రయం - దక్షిణ అమెరికా యొక్క మోంటే కార్లో అనే మారుపేరు
 కయోహ్సింగ్ నౌకాశ్రయం

అబెరిస్ట్విత్ లోని నౌకాశ్రయం, పెయింట్ సి. 1850 ప్రపంచంలో అత్యంత రద్దీగా ఉండే ఓడరేవు పోటీకి గురైన టైటిల్ అయినప్పటికీ, 2006 లో కార్గో టన్నుల ద్వారా ప్రపంచంలో అత్యంత రద్దీగా ఉండే నౌకాశ్రయం షాంఘై నౌకాశ్రయం. 

పెద్ద సహజ నౌకాశ్రయాలు

 అల్జీసిరాస్, స్పెయిన్
 ఆమ్స్టర్డామ్, పోర్ట్ ఆఫ్ ఆమ్స్టర్డామ్, నెదర్లాండ్స్
 ఆంట్వెర్ప్, పోర్ట్ ఆఫ్ ఆంట్వెర్ప్, ఫ్లాన్డర్స్, బెల్జియం
 బాల్టిమోర్స్ ఇన్నర్ హార్బర్, మేరీల్యాండ్, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 బోట్వుడ్, న్యూఫౌండ్లాండ్, కెనడా
 బ్రెమెర్‌హావెన్, జర్మనీ
 బ్యూనస్ ఎయిర్స్, అర్జెంటీనా
 బుసాన్, దక్షిణ కొరియా
 కార్టజేనా, కొలంబియా
 చార్లెస్టన్, దక్షిణ కరోలినా, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 చెన్నై, తమిళనాడు, ఇండియా
 చిట్టగాంగ్ నౌకాశ్రయం, చిట్టగాంగ్ నగరం, బంగ్లాదేశ్
 డ్నిప్రో, ఉక్రెయిన్
 డర్బన్, దక్షిణాఫ్రికా
 ఫాల్మౌత్, కార్న్‌వాల్, ఇంగ్లాండ్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్
 ఫ్రీటౌన్ హార్బర్, సియెర్రా లియోన్
 గోల్డెన్ హార్న్, ఇస్తాంబుల్, టర్కీ
 గోథెన్‌బర్గ్, స్వీడన్
 గ్వాంగ్యాంగ్, దక్షిణ కొరియా
 హై ఫోంగ్ పోర్ట్, హైఫాంగ్, వియత్నాం
 హైఫా, ఇజ్రాయెల్
 హకోడేట్, జపాన్
 హాలిఫాక్స్ హార్బర్, నోవా స్కోటియా, కెనడా
 హాంబర్గ్ హార్బర్, జర్మనీ
 హాంప్టన్ రోడ్లు, నార్ఫోక్, వర్జీనియా, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 హవానా హార్బర్
 హెల్సింకి, ఫిన్లాండ్
 ఇంచియాన్, దక్షిణ కొరియా
 ఇజ్మీర్, టర్కీ
 పోర్ట్ ఆఫ్ జకార్తా (టాంజంగ్ ప్రియోక్), జకార్తా, ఇండోనేషియా
 కాలినిన్గ్రాడ్, రష్యా
 కరాచీ, సింధ్, పాకిస్తాన్
 కెర్చ్  పోర్ట్ క్రిమ్ టు పోర్ట్ కవ్కాజ్, రష్యా
 కీవ్, ఉక్రెయిన్
 కింగ్స్టన్, జమైకా
 కోబ్ హార్బర్, కొబ్, జపాన్
 కోల్‌కతా నౌకాశ్రయం, కోల్‌కతా, పశ్చిమ బెంగాల్, భారతదేశం
 లిస్బన్, పోర్చుగల్
 లుషుంకౌ, డాలియన్, చైనా
 మహోన్, మెనోర్కా, స్పెయిన్
 మనీలా బే, ఫిలిప్పీన్స్
 మాపుటో, మొజాంబిక్
 మిల్ఫోర్డ్ హెవెన్, వేల్స్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్
 మిల్వాకీ, విస్కాన్సిన్
 మాంటెవీడియో, ఉరుగ్వే
 ముంబై, ఇండియా
 నసావు, బహామాస్
 న్యూయార్క్ హార్బర్, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 నికోలెవ్, ఉక్రెయిన్
 నోవోరోసిస్క్  అనాపా, రష్యా
 ఒడెస్సా, ఉక్రెయిన్
 ఒసాకా, జపాన్
 ఓస్లోఫ్జోర్డ్  ఓస్లో, నార్వే
 పార్ను, ఎస్టోనియా
 ప్లైమౌత్ సౌండ్, డెవాన్, ఇంగ్లాండ్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్
 పోర్ట్ ఆఫ్ పోర్ట్ ల్యాండ్, కాస్కో బే, మైనే, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 పోర్ట్ ఆఫ్ సెవాస్టోపోల్, సెవాస్టోపోల్, క్రిమియా
 పోర్ట్ ఫిలిప్, మెల్బోర్న్, విక్టోరియా, ఆస్ట్రేలియా
 ప్రొవిన్స్‌టౌన్ హార్బర్, ప్రొవిన్స్‌టౌన్, మసాచుసెట్స్, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 రియో డి జనీరో, గ్వానాబారా బే, బ్రెజిల్
 రోస్టోవ్-ఆన్-డాన్, రష్యా
 రోటర్‌డామ్, పోర్ట్ ఆఫ్ రోటర్‌డామ్, నెదర్లాండ్స్
 సాల్వడార్, ఆల్ సెయింట్స్ బే, బ్రెజిల్
 శాన్ ఆంటోనియో, చిలీ
 శాన్ డియాగో బే, శాన్ డియాగో, కాలిఫోర్నియా, యునైటెడ్ స్టేట్స్
 సెయింట్ పీటర్స్బర్గ్, రష్యా
 సోచి  అడ్లెర్స్కీ సిటీ డిస్ట్రిక్ట్, రష్యా
 స్టాక్‌హోమ్, స్వీడన్
 టాలిన్, ఎస్టోనియా
 టాంజర్-మెడ్, టాన్జియర్, మొరాకో
 టాంజంగ్ పెరాక్, సురబయ, ఇండోనేషియా
 టౌరంగ హార్బర్, టౌరంగ, న్యూజిలాండ్
 టోక్యో బే, టోక్యో, జపాన్
 త్రికోణమలీ, శ్రీలంక
 టుటికోరిన్, తమిళనాడు, ఇండియా
 పోర్ట్ ఆఫ్ టైన్, టైన్ & వేర్, యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్
 ఉల్సాన్, దక్షిణ కొరియా
 విక్టోరియా హార్బర్ (బ్రిటిష్ కొలంబియా) & ఎస్క్విమాల్ట్ హార్బర్, విక్టోరియా, బ్రిటిష్ కొలంబియా, కెనడా
 వ్లాడివోస్టాక్, రష్యా
 వైబోర్గ్, రష్యా
 విల్లెంస్టాడ్, కురాకావో
 వెల్లింగ్టన్ హార్బర్, న్యూజిలాండ్
 యెవ్‌పోటోరియా, రష్యా
 జాపోరోజ్, ఉక్రెయిన్
 పోర్ట్ ఆఫ్ స్జ్జెసిన్, పోలాండ్
 వాల్పరైసో, చిలీ.

ఇది కూడ చూడు
 భూగోళ శాస్త్రము

మూలాలు

 వెలుపలి లంకెలు 
వర్గం:జల రవాణా
వర్గం:పడవలు
వర్గం:ఓడలు
వర్గం:వాహనాలు
వర్గం:చరిత్ర
వర్గం:ప్రపంచ చరిత్ర
వర్గం:నీటిలో ప్రయాణించే సాధనాలు