సత్యార్థ ప్రకాశము

సత్యార్థ ప్రకాశము (హిందీ: सत्यार्थ प्रकाश, "ది లైట్ ఆఫ్ మీనింగ్ ఆఫ్ ది ట్రూత్" లేదా ది లైట్ ఆఫ్ ట్రూత్) అనేది 1875లో సంఘ సంస్కర్త, ఆర్య సమాజ స్థాపకుడు అయిన మహర్షి దయానంద సరస్వతి చేత హిందీలో వ్రాయబడిన పుస్తకం. ఇది అతని ప్రధాన పాండిత్య రచనలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. ఇప్పుడు సంస్కృతంతో సహా 20 కంటే ఎక్కువ భాషల్లోకి (ఇంగ్లీష్, ఫ్రెంచ్, జర్మన్, స్వాహిలి, అరబిక్, చైనీస్ వంటి అనేక విదేశీ భాషల్లోకి సైతం) ఈ పుస్తకం అనువదించబడింది.
పుస్తకం
అవలోకనం
భారతీయ చరిత్ర మధ్య యుగాలలో, హిందూ సమాజంలోని మతపరమైన, సామాజికపరమైన రంగాలలో అనేక విశ్వాసాలు పుట్టుకొచ్చాయి. వాటిని అభ్యసించిన వారు నెమ్మదిగా వారి వ్యవస్థాపకులకు, వారి బోధనలకు ఎక్కువ ప్రాముఖ్యతనిస్తూ వేదాల నుండి దూరంగా వెళ్లిపోయారు. అప్పటి నుండి వివిధ వర్గాల మధ్య విభేదాలు పెరిగాయి, హిందూ సమాజాన్ని విభజించి బలహీనపరిచాయి. పుట్టుకపై ఆధారపడిన కుల వ్యవస్థ మరింత బలపడి మరింత విచ్ఛిన్నానికి దారితీసింది.

ఈ సమయంలోనే స్వామి దయానంద వేదాల జ్ఞానాన్ని వ్యాప్తి చేయడానికి, నిజమైన ధర్మాన్ని ప్రజలకు అవగాహన కల్పించడానికి సత్యార్థ ప్రకాశం రచించాడు. సత్యార్థ ప్రకాశంలో వేద సూత్రాల వివరణ, స్పష్టీకరణలు ఉన్నాయి. ఈ పుస్తకం అద్వైత వేదాంత ఆధారంగా ఏకవాదాన్ని సమర్థిస్తుంది. సత్యార్థ ప్రకాశంలోని కొన్ని ముఖ్యమైన అంశాలలో ఏకేశ్వరోపాసన, వేదాల ప్రధాన సూత్రాల వివరణ, మతం - సైన్స్ మధ్య సంబంధం, భక్తి - బుద్ధి మధ్య సంబంధం, కుల వ్యవస్థ నిర్మూలన, వివిధ మత విశ్వాసాలను బలోపేతం చేయడం వంటివి ఉన్నాయి. సమాజం, మూఢ నమ్మకాల నిర్మూలన, తప్పుడు భావాలు, అర్థరహితమైన ఆచారాలు, సంకుచిత మనస్తత్వాన్ని విడనాడి మనిషి సోదరభావాన్ని పెంపొందించడం వంటివి ఇందులో ఉన్నాయి.
విషయాలు
ఈ పుస్తకంలో పద్నాలుగు అధ్యాయాలు ఉన్నాయి, అందులోని విషయాలు క్రింద వివరించబడ్డాయి:
   అధ్యాయం
  విషయము
   1
  మొదటి అధ్యాయం “ఓం”, భగవంతుడి ఇతర పేర్లను వివరిస్తుంది.
   2
  రెండవ అధ్యాయం పిల్లల పెంపకంపై మార్గనిర్దేశం చేస్తుంది.
   3
  మూడవ అధ్యాయం బ్రహ్మచర్య (బ్యాచిలర్), పండితులు, ఉపాధ్యాయుల విధులు, అర్హతలు అధ్యయనాల పథకాన్ని వివరిస్తుంది.
   4
  అధ్యాయం 4 వివాహం, వైవాహిక జీవితం గురించి వివరిస్తుంది.
   5
  5వ అధ్యాయం భౌతికవాదాన్ని విడిచిపెట్టి సమాజ సేవను ప్రారంభించడం గురించి వివరిస్తుంది.
   6
  అధ్యాయం 6 రాజనీతి శాస్త్రం గురించి వివరిస్తుంది.
   7
  7వ అధ్యాయం వేదం, భగవంతుడు గురించి వివరిస్తుంది.
   8
  అధ్యాయం 8 విశ్వం సృష్టి, జీవనోపాధి గురించి వివరిస్తుంది.
   9
  9వ అధ్యాయం జ్ఞానం, అజ్ఞానం, విముక్తి, బానిసత్వం గురించి వివరిస్తుంది.
   10
  10వ అధ్యాయం కోరదగిన, అవాంఛనీయమైన ప్రవర్తన గురించి వివరిస్తుంది.
   11
  11వ అధ్యాయంలో భారతదేశంలో ప్రబలంగా ఉన్న వివిధ మతాలు, విభాగాలపై విమర్శలు ఉన్నాయి.
   12
  12వ అధ్యాయం చార్వాకుడు, బుద్ధుడు (బౌద్ధం), జైనిజం మతాలకు సంబంధించింది.
   13
  13వ అధ్యాయంలో క్రైస్తవం (బైబిల్) పై అతని అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి.
   14
  14వ అధ్యాయంలో ఇస్లాం (ఖురాన్) పై అతని అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి.
 
సంచికలు
ఈ పుస్తకాన్ని మొదట హిందీలో మహర్షి దయానంద సరస్వతి 1875లో రచించాడు. మొదటి ఎడిషన్‌లో లోపాలను, భాష, ముద్రణ దోషాలను గుర్తించిన తర్వాత, కాశీలోని రామాపూర్‌లోని ఇస్రార్ మహల్‌లో దిద్దుబాట్లు చేసి, 1939 (1882-83 CE) లో రెండవ సవరించిన సంచికను ప్రచురించాడు. ఈ పుస్తకం ఇరవై నాలుగు భాషల్లోకి అనువదించబడింది. నవలఖా మహల్ అనేది ప్రస్తుతం శ్రీమద్ దయానంద సత్యార్థ్ ప్రకాష్ న్యాస్ కార్యాలయంగా ఉంది, 2004లో ఈ పుస్తకాన్ని అనేక అనధికార సంస్థలు వేర్వేరు వెర్షన్లలో ముద్రించాయని గుర్తించిన తర్వాత, వేద పండితుల ప్రమాణీకరణ కమిటీని నియమించి, పుస్తకం ప్రామాణీకరించబడిన సంస్కరణను ప్రచురించడం ప్రారంభించింది.
   క్ర.సం.
  భాష
  రచయిత / అనువాదకుడు
  ప్రచురణ సంవత్సరం
   1
  హిందీ
  స్వామి దయానంద సరస్వతి (రచయిత)
  1875 (1వ ఎడిషన్, కాశీలో), 1882 (2వ ఎడిషన్)
   2
  ఇంగ్లీష్ (వివిధ పండితులచే 4 అనువాదాలు)
  1. డా. చిరంజీవ భరద్వాజ (అనువాదకుడు),
 2. మాస్టర్ దుర్గా ప్రసాద్ (అనువాదకుడు),
 3. Pt. గంగాప్రసాద్ ఉపాధ్యాయ (అనువాదకుడు),
 4. వందేమాతరం రామచంద్రరావు (అనువాదకుడు)
  1. 1906,
 2. 1908,
 3. 1946,
 4. 1988
   3
  సంస్కృతం
  పండిట్ శంకర్‌దేవ్ పాఠక్
  1924 (1వ ఎడిషన్)
   4
  ఉర్దూ
  1.ఆత్మారామ్ అమృతసరి, భక్త్ రైమల్ & నౌనిహాల్,
 2. జీవందాస్ పెన్షనర్,
 3. పండిట్ చముపతి,
 4. మెహతా రాధాకృష్ణ
  1. 1898,
 2. 1899,
 3. 1939,
 4. 1905
   5
  సింధీ
  జీవన్‌లాల్ ఆర్య
  1912
   6
  పంజాబీ
  ఆత్మారం అమృతసరి
  1899
   7
  బెంగాలీ
  1. మోతీలాల్ భట్టాచార్య, 2. శంకర్నాథ్, 3. గౌర్మోహన్‌దేవ్ వర్మన్
  1. 1901, 2. 1911, 3. ???
   8
  మరాఠీ
  1. శ్రీదాస్ విద్యార్థి, 2. శ్రీపాద్ దామోదర్ సాతవ్లేకర్, 3. స్నాతక్ సత్యవ్రత్, 4. శ్రీపాద్ జోషి
  1. 1907, 2. 1926, 3. 1932, 4. 1990
   9
  తెలుగు
  1. ఎ. సోమనాథన్ రావు "ఉపదేశక్", 2. పండి. గోపదేవ్ శాస్త్రి
  1. 1933, 2. ???
   10
  తమిళం
  1. M.R జంబునాథన్, 2. కన్నయ్య, 3. శుద్ధానంద్ భారతి
  1. 1926, 2. 1935, 3. 1974
   11
  మలయాళం
  1. బ్రహ్మచారి లక్ష్మణ్ (వాస్తవానికి పండి. వేదబంధు శర్మ), 2. ఆచార్య నరేంద్ర భూషణ్
  1. 1933, 2. 1978
   12
  గుజరాతీ
  1. మంచా శంకర్, జైశంకర్ ద్వివేది, 2. మాయాశంకర్ శర్మ, 3. దిలీప్ వేదలంకర్
  1. 1905, 2. 1926, 3. 1994
   13
  కన్నడ
  1. భాస్కర్ పంత్, 2. సత్యపాల్ స్నాతక్, 3. సుధాకర్ చతుర్వేది
  1. 1932, 2. 1955, 3. 1974
   14
  నేపాలీ
  దిలుసింగ్ రాయీ
  1879
   15
  జర్మన్
  1. డాక్టర్ దౌలత్రం దేవ్‌గ్రామ్, బోరిఖేల్ (మియాన్‌వాలి), 2. ఆర్య దివాకర్
  1. 1930, 2. 1983
   16
  స్వాహిలి
  ???
  ???
   17
  ఒడియా
  1. శ్రీవత్స పాండా, 2. లక్ష్మీనారాయణ శాస్త్రి
  1. 1927, 2. 1973
   18
  అస్సామీ
  పరమేశ్వర కోటి
  1975
   19
  అరబిక్
  కాళీచరణ్ శర్మ
  ???
   20
  బర్మీస్
  కిట్టిమా
  ???
   21
  చైనీస్
  డా. చౌ
  1958
   22
  థాయ్
  ???
  ???
   23
  ఫ్రెంచ్
  లూయి మోరిన్
  1940
   24
  కుమావోని, గర్వాలీ
  వీరభద్ర సతి
  ???
  
ఆదరణ, విమర్శ
S. రంగస్వామి అయ్యంగార్ ఈ పుస్తకాన్ని ప్రశంసించాడు, "ఇది వైదిక మతం పూర్తి హేతువాద దృక్పథాన్ని కలిగి ఉంది." అని తెలిపాడు."World Perspectives on Swami Dayananda Saraswati", by Ganga Ram Garg, Page 188

సత్యార్థ ప్రకాశం కొన్ని రాచరిక రాష్ట్రాలలో, సింధ్‌లో 1944లో నిషేధించబడింది. ఇప్పటికీ సింధ్‌లో నిషేధించబడి ఉంది.The Book on Trial: Fundamentalism and Censorship in India, Girja Kumar

2008లో ఢిల్లీలోని సదర్ బజార్‌కు చెందిన ఉస్మాన్ ఘనీ, మహమ్మద్ ఖలీల్ ఖాన్ అనే ఇద్దరు భారతీయ ముస్లింలు ఢిల్లీలోని ఫతేపురి మసీదు ఇమామ్ ముఫ్తీ ముఖరం అహ్మద్ ఫత్వాను అనుసరించి సత్యార్థ్ ప్రకాశాన్ని నిషేధించాలని ఢిల్లీ హైకోర్టును కోరారు. అయితే, కోర్టు పిటిషన్‌ను కొట్టివేసింది. "సత్యార్థ ప్రకాశంకు వ్యతిరేకంగా ముస్లింలు చేసిన దావా.. వాస్తవానికి, సమాజంలో దుష్ప్రవర్తనకు ఉద్దేశించినది" అని వ్యాఖ్యానించింది.
మూలాలు

వర్గం:పుస్తకాలు