షర్మిలా ఠాగూర్

షర్మిలా ఠాగూర్ (బేగం ఆయేషా సుల్తానాగా ప్రసిద్ధి, జననం 1944 డిసెంబరు 8) ఒక భారతీయ చలనచిత్ర నటీమణి. హిందీ సినిమాల ద్వారా ఎక్కువగా పేరు సంపాదించిన ఈమెకు రెండు భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలు, రెండు ఫిల్మ్‌ఫేర్ పురస్కారాలు లభించాయి. ఈమె ఇండియన్ ఫిల్మ్‌ సెన్సార్ బోర్డు అధ్యక్షురాలిగా అక్టోబరు 2004 - మార్చి 2011ల మధ్య పనిచేసింది. డిసెంబరు 2005లో ఈమెను యూనిసెఫ్ గుడ్‌విల్ ఎంబాసిడార్‌గా ఎన్నుకున్నారు. ఈమె 2009లో జరిగిన కేన్స్ ఫిలిం ఫెస్టివల్‌కు జ్యూరీ సభ్యురాలిగా వ్యవహరించింది. 2013లో ఈమెకు భారత ప్రభుత్వం పద్మ భూషణ్ పురస్కారాన్ని ఇచ్చింది.http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Sharmila-Tagore-Indias-emblem-at-Cannes/articleshow/4513271.cms

ఆరంభ జీవితం
షర్మిలా ఠాగూర్ డిసెంబరు 8, 1944న హైదరాబాదులో గీతీంద్రనాథ్ ఠాగూర్, ఇరా బారువా దంపతులకు జన్మించింది. 
 ఈమె తండ్రి గీతీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ బ్రిటిష్ ఇండియా కార్పొరేషన్‌లో జనరల్ మేనేజర్‌గా హైదరాబాదులో పనిచేసేవాడు.ఇతడు బెంగాలీ కుటుంబానికి చెందిన వాడు కాగా ఇతని భార్య అస్సామీ కుటుంబానికి చెందిన మహిళ., ఈ ఇరువురు నోబెల్ పురస్కారగ్రహీత రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్కు దూరపు బంధువులు. ప్రఖ్యాత సినిమానటి దేవికారాణి, ప్రముఖ చిత్రకారుడు అవనీంద్రనాథ్ ఠాగూరులు కూడా షర్మిలకు దూరపు బంధువులవుతారు.

ఈమె తన తల్లిదండ్రుల ముగ్గురు సంతానంలో పెద్ద కుమార్తె. ఈమె చెల్లెళ్లు ఓయిండ్రిలా కుందా, రొమీలా సేన్‌లు. పెద్ద చెల్లెలు ఓయిండ్రిలా ఈ కుటుంబం నుండి మొట్టమొదటి సినిమా నటి. ఆమె తపన్ సిన్హా తీసిన కాబూలీవాలా సినిమాలో మిని అనే పాత్రలో బాలనటిగా ఒకే ఒక సినిమాలో నటించింది. పెరిగి పెద్ద అయ్యాక అమె అంతర్జాతీయ బ్రిడ్జ్ క్రీడాకారిణిగా రాణించింది. ఇక రెండవ చెల్లెలు రొమీలా సేన్ బ్రిటానియా ఇండస్ట్రీస్ లో ఛీఫ్ ఆపరేటింగ్ ఆఫీసర్ గా పనిచేసింది.

ఈమె కలకత్తాలోని సెయింట్ జాన్స్ డయాసిస్ గర్ల్స్ హైయర్ సెకండరీ స్కూలులోను, లోరెటో కాన్వెంటులోను చదివింది. ఈమె తన 13వ యేటనే సినీరంగ ప్రవేశం చేయడంతో చదువు పట్ల ఏకాగ్రత నిలుపలేక పోయింది. తన తండ్రి సలహాతో చదువుకు స్వస్తి చెప్పి సినిమానటన వైపు తన దృష్టిని సారించింది.

వృత్తి
thumb|260x260px| 2009లో జరిగిన కేన్స్ ఫిలిం ఫెస్టివల్లో అంతర్జాతీయ జ్యూరీలో షర్మిలా ఠాగూర్ కూడా ఒక సభ్యురాలు 
షర్మిలా ఠాగూర్ నటిగా తన ప్రస్థానాన్ని 1959లో సత్యజిత్ రే తీసిన బెంగాలీ సినిమా అపుర్ సంసార్లో "అపర్ణ" పాత్రద్వారా ప్రారంభించింది. తరువాత ఈమె శక్తి సామంతా 1964లో తీసిన కాశ్మీర్ కీ కలీ చిత్రంలో కనిపించింది.

తరువాత శక్తి సామంతా ఈమెతో అనేక సినిమాలు తీశాడు. వాటిలో 1967లో వచ్చిన యాన్ ఈవినింగ్ ఇన్ ప్యారిస్ ఒకటి. ఈ చిత్రంలో షర్మిలా ఠాగూర్ బికిని దుస్తుల్లో కనిపిస్తుంది. ఒక భారతీయ సినిమా నటి బికిని ధరించి నటించడం ఇదే తొలి సారి.Stuff Reporter, "Being Sharmila, all through life ", The Hindu, 2006-04-03Lalit Mohan Joshi & Gulzar, Derek Malcolm, Bollywood, page 20, Lucky Dissanayake, 2002, ISBN 0-9537032-2-3Various writers, Rashtriya Sahara, page 28, Sahara India Mass Communication, 2002Manjima Bhattacharjya, "Why the bikini is badnaam", Times of India, 2007-11-25Avijit Ghosh, "Bollywood's unfinished revolution ", The Times of India, 2006-07-02 ఈమె 1968లో ఫిల్మ్‌ఫేర్ మేగజైన్ కవర్ పేజీకి బికిని వేసుకుని పోజు ఇచ్చింది.B. K. Karanjia, Blundering in Wonderland, page 18, Vikas Publishing House, 1990, ISBN 0-7069-4961-7Sumita S. Chakravarty, National Identity in Indian Popular Cinema, 1947–1987, page 321, University of Texas Press, 1993, ISBN 0-292-75551-1 కానీ ఈమె కేంద్ర సెన్సార్ బోర్డు ఛైర్ పర్సన్‌గా ఎన్నికైనప్పుడు భారతీయ సినిమాలలో కురచ దుస్తుల వినియోగం పెరిగినందుకు తన నిరసన వ్యక్తం చేసింది.Preeti Mudliar, "Without Cuts ", Pune Newsline, 2005-04-11

ఈమె రాజేష్ ఖన్నా, ధర్మేంద్ర, అమితాబ్ బచ్చన్, సంజీవ్ కుమార్, నసీరుద్దీన్ షా మొదలైన నటుల సరసన నటించింది. 1975లో గుల్జార్ తీసిన మౌసమ్ చిత్రంలో ఈమె నటనకు ఉత్తమ నటిగా భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారం దక్కింది. 2003లో గౌతం ఘోష్ తీసిన అభర్ అరణ్యె అనే బెంగాలీ చిత్రంలోని నటనకు ఉత్తమ సహాయనటి పురస్కారం లభించింది.

వ్యక్తిగత జీవితం
thumb|260x260px|ఖోయా ఖొయా చాంద్ సినిమా ప్రీమియర్ షోలో కూతురు సోహా అలీఖాన్‌తో షర్మిలా ఠాగూర్
ఈమె 1969, డిసెంబర్ 27వ తేదీన పటౌడీ నవాబు, భారత క్రికెట్ జట్టు మాజీ కెప్టెన్ మన్సూర్ అలీ ఖాన్ పటౌడిని వివాహం చేసుకుంది. ఈమె ముస్లిం మతంలోనికి మారి తన పేరును ఆయేషా సుల్తానాగా మార్చుకుంది. వీరికి సైఫ్ అలీ ఖాన్ (జ.1970), సబా అలీఖాన్ (జ.1976),,  సోహా అలీఖాన్ (జ.1978) అనే ముగ్గురు పిల్లలు కలిగారు. మన్సూర్ అలీ ఖాన్ పటౌడి 2011, సెప్టెంబరు 22న తన 70వ యేట మరణించాడు. ఈమె 2016 ఫిబ్రవరిలో పాకిస్తాన్‌లో జరిగిన లాహోర్ లిటరేచర్ ఫెస్టవల్‌కు హాజరయ్యింది. అప్పుడు పాకిస్తాన్ ప్రధానమంతి నవాజ్ షరీఫ్ ను కలిసింది.

పురస్కారాలు
పౌర సత్కారాలు
2013 – పద్మ భూషణ్

భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలు
1975 – జాతీయ ఉత్తమనటి పురస్కారం — మౌసమ్‌
2003 – జాతీయ ఉత్తమసహాయనటి పురస్కారం — అభర్ అరణ్యె

ఫిల్మ్‌ఫేర్ పురస్కారాలు
1970 – ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమనటి పురస్కారం — ఆరాధన
1998 – ఫిల్మ్‌ఫేర్ జీవన సాఫల్య పురస్కారం

ఆనందలోక్ అవార్డ్
 2010 -జీవన సాఫల్య పురస్కారం

స్క్రీన్ అవార్డులు
2002 - జీవన సాఫల్య పురస్కారం
2014 - సంస్కృతి కళాశ్రీ అవార్డు

సినిమాల జాబితా

 సంవత్సరం  సినిమా పేరు  దర్శకుడు  పాత్ర  భాష 1959  అపుర్ సంసార్  సత్యజిత్ రే  అపర్ణ  బెంగాలీ 1960  దేవి  సత్యజిత్ రే  దయామయి  బెంగాలీ 1963  శేష్ అంక  హరిదాస్ భట్టాచార్య మాలా బెంగాలీ 1963  నిర్జన్ సైకతె  తపన్ సిన్హా  రేణు బెంగాలీ 1963  ఛాయ సూర్జొ  పార్థ ప్రతిమ్‌ చౌధురి  ఘెంటూ  బెంగాలీ 1964  కాశ్మీర్ కీ కలీ  శక్తి సామంతా  చంపా  హిందీ 1965  వక్త్  యష్ చోప్రా  రేణు ఖన్నా  హిందీ 1965  డాక్ ఘర్  జుల్ వెల్లని  అతిథి ప్రాత్ర హిందీ 1966  అనుపమ  హిందీ  ఉమా శర్మ  హిందీ 1966 దేవర్  మోహన్ సెహ్‌గల్  మధుమతి / బన్వరియా  హిందీ 1966 సావన్ కి ఘటా  శక్తి సామంతా సీమా  హిందీ 1966 నాయక్  సత్యజిత్ రే అదితి  బెంగాలీ 1966 ఏ రాత్ ఫిర్ న ఆయేగీ  బ్రిజ్  కిరణ్ / కిరణ్మయి  హిందీ 1967 మిలన్ కి రాత్  ఆర్.భట్టాచార్య  హిందీ 1967  An Evening in Paris  Shakti Samanta  Deepa Malik/Roopa Malik (Suzy)  హిందీ 1967 Aamne Saamne Suraj Prakash  Sapna Mathur / Sapna G. Mittal  హిందీ 1968  Mere Hamdam Mere Dost  Amar Kumar  Anita హిందీ 1968 HumsayaJoy Mukherjee  Leena Sen హిందీ1969  Yakeen  Brij  Rita  హిందీ1969  Satyakam Hrishikesh Mukherjee  Ranjana  హిందీ 1969 Talash O. P. Ralhan  Madhu / Gauri  హిందీ 1969 Aradhana Shakti Samanta  Vandhana Tripathi హిందీ 1970  Aranyer Din Ratri (Days and Nights in the Forest)  Satyajit Ray  Aparnaబెంగాలీ 1970  Suhana Safar  Vijay  Sapna  హిందీ1970  My Love S. Sukhdev Sangeeta Thakur  హిందీ 1970  Safar  Asit Sen  Neela Kapoor  హిందీ 1971  సీమబద్ధ  సత్యజిత్ రే  తుతుల్ (సుదర్శన) బెంగాలీ 1971 Chhoti Bahu K.B. Tilak  Radha  హిందీ 1972  Amar Prem  Shakti Samanta  Pushpa  హిందీ 1972 Dastaan B.R.Chopra  Meena  హిందీ 1972 Yeh Gulistan Hamara Atma Ram  Soo Reni  హిందీ1973  Raja Rani  Sachin Bhowmick  Nirmala / Rani హిందీ1973  Daag Yash Chopra  Sonia Kohli హిందీ1973  Aa Gale Lag Jaa  Manmohan Desai  Preeti  హిందీ 1974  Aavishkar  Basu Bhattacharya  Mansi హిందీ 1975  Mausam  Gulzar  Chanda/Kajli హిందీ 1975 Chupke Chupke  Hrishikesh Mukherjee  Sulekha Chaturvedi  హిందీ 1975 Faraar  Shanker Mukherjee  Mala/Asha  హిందీ 1975 "Ek Mahal Ho Sapno Ka"  Devendra Goel  Aruna  హిందీ 1977  Amanush  Shakti Samanta  Rekha  హిందీ 1978  Besharam  Deven Verma  Rinku/Monica  హిందీ 1979  Chuvanna Chirakukal JayanMalayalam 1979  Dooriyaan  Bhimsain Khurana   హిందీ1981  Kalankini Kankabati Uttam Kumar   బెంగాలీ1982  Namkeen Gulzar  Nimki  హిందీ 1982 Desh Premee  Manmohan Desai  Bharti  హిందీ 1983 Protidan  Prabhat Roy   
బెంగాలీ 1983 Gehri Chot - Urf: Durdesh Ambrish Sangal (India), Ehtesham (Bangladesh) Shobha   1986  న్యూ ఢిల్లీ టైమ్స్    హిందీ 1984  Sunny Raj Khosla  Sunny's mother  హిందీ 1991  Mississippi Masala  Mira Nair  Kinnu English 1993  Aashiq Awara  Umesh Mehra  Mrs. Singh హిందీ 1999  Mann  Indra Kumar  Dev's grandmother హిందీ 2000  Dhadkan  Dharmesh Darshan  Dev's mother  హిందీ 2002  Abar Aranye  Goutam Ghose  Ashim's wife - Aprana  బెంగాలీ 2003  Shubho Mahurat  Rituparno Ghosh Padmini Chowdhury  బెంగాలీ 2005  Viruddh... Family Comes First  Mahesh Manjrekar  Sumitra Patwardhan  హిందీ 2006  Eklavya: The Royal Guard  Vidhu Vinod Chopra  Suhasinidevi  హిందీ 2007  Fool and Final  Ahmed Khan  Bhabi హిందీ 2008  Tasveer 8*10  Nagesh Kukunoor  Savithri Puri హిందీ 2009  అంతహీన్  Aniruddha Roy Chowdhury  Pishima  బెంగాలీ 2009  Morning Walk  Arup Dutta  Neelima హిందీ 2009 Samaantar  Amol Palekar  Shama Vaze  Marathi 2010  Break Ke Baad  Danish Aslam  Ayesha Khan  హిందీ

ఇవి కూడా చూడండి
 భారతీయ సినిమా నటీమణులు జాబితా

మూలాలు

బయటి లింకులు
 

వర్గం:1944 జననాలు
వర్గం:బెంగాలీ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:హిందీ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:బెంగాలీ వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కార విజేతలు
వర్గం:మలయాళ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:భారతీయ ముస్లింలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు