జలమార్గం

right|thumb|థాయ్‌లాండ్ జలమార్గాలలో ఒకదానిపై ఫ్లోటింగ్ మార్కెట్
thumb|జెర్సీ సిటీ స్కైలైన్‌తో NY వాటర్‌వే ఫెర్రీ
thumb|భారతదేశంలోని అన్ని జాతీయ జలమార్గాలను చూపుతున్న మ్యాప్
జలమార్గం అంటే పడవల ద్వారా రవాణా చేయడానికి అనువుగా ఉండే నీటి భాగం. ఇందులో నదులు, సరస్సులు, మహాసముద్రాలు, కాలువలు ఉన్నాయి. రవాణా కోసం ఒక జలమార్గాన్ని ఉపయోగించాలంటే, అది పడవలకు సరిపోయేంత వెడల్పు, అది ప్రయాణించటానికి అనువైన లోతుగా ఉండాలి. అదనంగా, జలమార్గంలో నావిగేషన్ కష్టతరం చేసే జలపాతాలు లేదా రాపిడ్‌లు ఉండకూడదు. జలపాతాలు లేదా రాపిడ్లు ఉన్నట్లయితే, పడవలు వాటిని దాటవేయడానికి ఒక మార్గం ఉండాలి. జలపాతాలు లేదా రాపిడ్‌లను దాటవేయడానికి ఒక పద్ధతి లాక్స్ ఉపయోగించడం. లాక్స్ అంటే పడవలను ఒక నీటి మట్టం నుండి మరొక నీటి స్థాయికి పెంచడం లేదా తగ్గించడం. కాలువలు, నదులతో సహా అనేక జలమార్గాలలో వీటిని చూడవచ్చు. నీటి మట్టాలను నియంత్రించడానికి లాక్స్ కూడా ఉపయోగించబడతాయి. ఇది జలమార్గాన్ని మరింత నావిగేట్ చేస్తుంది. ఒక పడవ లాక్స్ లోకి ప్రవేశించినప్పుడు, దాని వెనుక లాక్స్ గేట్లు మూసుకుపోతాయి. పడవను తదుపరి నీటి స్థాయికి పెంచడానికి లేదా తగ్గించడానికి లాక్ చాంబర్ నుండి నీరు జోడించటం లేదా తీసివేయటం జరుగుతుంది. లాక్ ఛాంబర్‌లోని నీటి మట్టం లాక్స్ యొక్క మరొక వైపు స్థాయికి సరిపోలిన తర్వాత, లాక్స్ ఎదురుగా ఉన్న గేట్లు తెరవబడతాయి. అప్పుడు పడవ లాక్స్ ద్వారా ముందుకు సాగి తన ప్రయాణాన్ని కొనసాగిస్తుంది. నదులు, సరస్సుల వంటి సహజమైన మార్గాలు. కాలువలు వంటి మానవ నిర్మితమైనవి. ఒక కాలువను తవ్వి, ఇప్పటికే ఉన్న జలమార్గానికి అనుసంధానించడం ద్వారా కాలువలు సృష్టించబడతాయి. ఇది రవాణా కోసం ఉపయోగించగల కొత్త జలమార్గాన్ని సృష్టిస్తుంది. సహజ జలమార్గాల కష్టతరమైన విభాగాలను దాటవేయడానికి లేదా సహజంగా అనుసంధానించబడని నీటి వనరులను అనుసంధానించడానికి కాలువలు తరచుగా ఉపయోగించబడతాయి. మహాసముద్రాలను కూడా జలమార్గాలుగా పరిగణిస్తారు, అయితే వాటి పరిమాణం, ప్రతికూల వాతావరణం కారణంగా ఇతర రకాల జలమార్గాల కంటే ప్రయాణం చేయడం చాలా కష్టం. వాణిజ్యం, రవాణా కోసం జలమార్గాలు ముఖ్యమైనవి. ఇవి వస్తువులను మరింత సమర్థవంతంగా రవాణా చేయడానికి అనుమతిస్తాయి. రవాణా ఖర్చులను తగ్గిస్తాయి. పడవల్లో విహారం, చేపలు పట్టడం, ఈత వంటి వినోద కార్యకలాపాలకు కూడా జలమార్గాలు ముఖ్యమైనవి. కొన్ని జలమార్గాలు వాటి సహజ సౌందర్యం, పర్యావరణ ప్రాముఖ్యతను కాపాడేందుకు జాతీయ ఉద్యానవనాలు లేదా ఇతర సహజ ప్రాంతాలుగా రక్షించబడ్డాయి. మానవులు, వన్యప్రాణుల కోసం జలమార్గాలు నౌకాయానంగా, ఆరోగ్యంగా ఉండేలా వాటిని నిర్వహించడం, రక్షించడం చాలా ముఖ్యం. కాలుష్యాన్ని నిరోధించడం, ఆక్రమణ జాతులను నియంత్రించడం, నీటి స్థాయిలను నిర్వహించడం వంటి ప్రయత్నాలు ఇందులో ఉన్నాయి.

జలమార్గాలను రక్షించడం, సంరక్షించడం ద్వారా, వాటి అనేక ఉపయోగాల నుండి ప్రయోజనం పొందడం కొనసాగించవచ్చు. భవిష్యత్ తరాల వారు ఆనందించడానికి అందుబాటులో ఉండేలా చూసుకోవచ్చు.

బ్రిటిష్ కాలంలో భారతదేశంలో బకింగ్‌హాం కాలువ ప్రధాన జలరవాణా సాధనంగా ఉండేది.

ఇవి కూడా చూడండి
 రవాణా
 జాతీయ జలమార్గం 4

మూలాలు

వర్గం:రవాణా
వర్గం:రవాణా వ్యవస్థ
వర్గం:నీరు
వర్గం:జలమార్గాలు
వర్గం:జల రవాణా