అభికేంద్ర బలం

thumb|అభికేంద్ర బలం రేఖాచిత్రం
అభికేంద్ర బలం (సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్) అనేది వృత్తాకార మార్గంలో కదులుతున్న వస్తువుపై పనిచేసే శక్తి, వృత్తం మధ్యలో ఉంటుంది. ఒక వస్తువు వృత్తాకార మార్గంలో కదలడం అవసరం, ఎందుకంటే అది నిరంతరం దిశ, వేగాన్ని మారుస్తుంది. సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్ వస్తువును వృత్తాకార మార్గంలో నిరంతరంగా వృత్తం మధ్యలోకి లాగడం ద్వారా కదులుతుంది.

ఒక వస్తువును వృత్తంలో కదలకుండా ఉంచడానికి అవసరమైన సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్ యొక్క పరిమాణం ఆ వస్తువు ద్రవ్యరాశి, వేగం, వృత్తం యొక్క వ్యాసార్థంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్ కోసం సూత్రం F = (mv²) /r ద్వారా ఇవ్వబడుతుంది, ఇక్కడ F అనేది సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్, m అనేది వస్తువు యొక్క ద్రవ్యరాశి, v దాని వేగం, r అనేది వృత్తం యొక్క వ్యాసార్థం.

సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్ యొక్క కొన్ని ఉదాహరణలు
 ఒక బంతిని తీగకు కట్టి, వృత్తాకారంలో తిప్పుతున్నప్పుడు, స్ట్రింగ్‌లోని టెన్షన్ అనేది బంతిని వృత్తాకార మార్గంలో కదిలేలా చేసే సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్.
 రోడ్డు మీద ఒక వంపు చుట్టూ కారు వెళుతోంది. టైర్లు, రహదారి మధ్య ఘర్షణ కారు రోడ్డుపై నుండి జారిపోకుండా ఉండటానికి అవసరమైన సెంట్రిపెటల్ శక్తిని అందిస్తుంది.
 భూమి, చంద్రుని మధ్య గురుత్వాకర్షణ శక్తి. గురుత్వాకర్షణ శక్తి చంద్రుడిని భూమి చుట్టూ కక్ష్యలో ఉంచే సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్‌గా పనిచేస్తుంది.
 భూమి చుట్టూ కక్ష్యలో ఉన్న ఉపగ్రహం. ఉపగ్రహం, భూమి మధ్య గురుత్వాకర్షణ శక్తి ద్వారా సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్ అందించబడుతుంది.
 రోలర్ కోస్టర్ లేదా ఫెర్రిస్ వీల్ వంటి వినోద పార్క్ రైడ్. ప్రయాణీకులు వృత్తాకార మార్గంలో కదులుతున్నప్పుడు వారి సీట్లలో సురక్షితంగా ఉంచడానికి సెంట్రిపెటల్ ఫోర్స్‌ను అందించడానికి ఈ రైడ్ రూపొందించబడింది.

ఇవి కూడా చూడండి
 అపకేంద్రబలం
 గతి శాస్త్రం

మూలాలు

 Gravity And Centripetal Force In Our Solar System

వర్గం:భౌతిక శాస్త్రం