బ్యారెన్ ఐలాండ్

బ్యారెన్ ఐలాండ్ అండమాన్ సముద్రంలో ఉన్న ఒక ద్వీపం. బంజరు ద్వీపం అన్ని దీనర్థం. ఇది దక్షిణ ఆసియాలోని ఏకైక క్రియాశీల అగ్నిపర్వతం,  సుమత్రా నుండి మయన్మార్ వరకూ ఉన్న అగ్నిపర్వతాల గొలుసులోని ఏకైక చురుకైన అగ్నిపర్వతం. ఇది భారత కేంద్రపాలిత ప్రాంతమైన అండమాన్ నికోబార్ దీవులలో భాగం. అండమాన్ రాజధాని పోర్ట్ బ్లెయిర్ నుండి ఈశాన్యంగా 138 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. 

 చరిత్ర 
ఎడమ|thumb| 1789 లో ద్వీపం చిత్రం 
అగ్నిపర్వతపు మొట్టమొదటి విస్ఫోటనం 1787 లో జరిగింది. అప్పటి నుండి, ఇది పది కంటే ఎక్కువ సార్లే విస్ఫోటనం చెందింది. అన్నిటి కంటే చివరిది 2017 లో జరిగింది. 1787 లో మొట్టమొదటిసారిగా విస్ఫోటనం చెందిన తరువాత, 1789, 1795, 1803 – 04, 1852 లలో విస్ఫోటనాలు జరిగాయి. దాదాపు ఒకటిన్నర శతాబ్దపు నిద్రాణస్థితి తరువాత, ఈ ద్వీపంలో 1991 లో మరో విస్ఫోటనం జరిగింది, అది ఆరు నెలల పాటు కొనసాగి, గణనీయమైన నష్టాన్ని కలిగించింది. 

నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఓషనోగ్రఫీకి సంస్థకు చెందిన బృందం 2017 జనవరి 23 న అగ్నిపర్వతం విస్ఫోటనం చెందుతున్నట్లు గుర్తించింది. జట్టు అధిపతి అభయ్ ముధోల్కర్ మాట్లాడుతూ, "ఐదు నుండి పది నిమిషాల చిన్న ఎపిసోడ్లలో అగ్నిపర్వతం విస్ఫోటనం చెందుతోంది. పగటిపూట, బూడిద మేఘాలు మాత్రమే కనిపించాయి. అయితే, సూర్యాస్తమయం తరువాత, ఎర్రటి లావా ఫౌంటైన్లు బిలం నుండి వాతావరణంలోకి చొచ్చుకుపోవడం కనిపించింది. వేడి లావా పర్వతం వాలు గుండా ప్రవహించింది."

బారెన్ ద్వీపం లోని నమూనాలపై ఆర్గాన్-ఆర్గాన్ డేటింగ్ చేసినపుడు, అగ్నిపర్వతపు పురాతన సబ్‌ఏరియల్ లావా ప్రవాహాలు 16 లక్షల సంవత్సరాల నాటివని తేలింది. ఈ అగ్నిపర్వతం సుమారు 1060 లక్షల సంవత్సరాల నాటి సముద్రపు క్రస్ట్‌లో ఉంది. Ray et al., Bull Volcanol 77: 57, 2015 నమోదైన విస్ఫోటనాలన్నీ కూడా అగ్నిపర్వత పేలుడు సూచికపై అతి తక్కువ వైపు ఉన్నాయి. 2017 విస్ఫోటనం సూచికలో 2 గా నమోదైంది.  

 భౌగోళికం 
ఈ అగ్నిపర్వత ద్వీపం భారతీయ, బర్మీస్ టెక్టోనిక్ పలకల అంచున ఉన్న అగ్నిపర్వత బెల్ట్ మధ్యలో ఉంది. నర్కొండం ద్వీపం ఈ ప్రాంతంలో నిద్రాణమై ఉన్న అగ్నిపర్వతం. ప్లీస్టోసీన్ కాలం నాటి ఒక తొలి స్ట్రాటోవొల్కానో శంకువు పతనమైనపుడు కాల్డెరా ఏర్పడింది. ఈ శంకువు అవశేషాలు ద్వీపం చుట్టూ ఒక అవక్షేప శిఖరాన్ని ఏర్పరచాయి (దీన్ని కాల్డెరా గోడ అని పిలుస్తారు), పడమర వైపు కొంత ఖాళీ ఉంటుంది. ఈ ద్వీపంలో అత్యధిక ఎత్తు 353 మీ. అగ్నిపర్వతంలో చాలా భాగం నీటి అడుగున (2,250 మీ. లోతున) ఉంది. ద్వీపం వ్యాసం 3 కి.మీ., వైశాల్యం 8.34 చ.కి.మీ.  

 జీవవైవిధ్యం 
దాని పేరుకు తగ్గట్టుగానే, ఈ ద్వీపమంతా ఎక్కువగా బంజరు భూమే ఉంది. ఇక్కడ కొద్ది సంఖ్యలో మేకలు ఉన్నాయి. మనుషులు నివసించరు.  అలాగే పక్షులు, గబ్బిలాలు, ఎలుకలు అక్కడి కఠినమైన పరిస్థితుల్లో జీవిస్తున్నాయి.  

 పర్యాటకం 
బారెన్ ద్వీపం చుట్టుపక్కల ఉన్న జలాలు ప్రపంచంలోని అగ్రశ్రేణి స్కూబా డైవింగ్ గమ్యస్థానాలలో ఒకటి. స్వచ్ఛమైన, పారదర్శకమైన నీళ్ళు, మాంటా రే, ఆసక్తికరమైన బసాల్ట్ నిర్మాణాలు, గత లావా ప్రవాహాల స్థలాకృతి, వేగంగా పెరుగుతున్న పగడపు తోటలు ఇక్కడి ప్రధాన ఆకర్షణలు. డైవింగుకు అనుగుణమైన ఈ స్థలం చాలా మూలన ఉంది. ఓడ ద్వారా లేదా హావ్లాక్ ఐలాండ్‌లో ఉన్న స్కూబా-ఆపరేటర్ల వెంట అక్కడికి వెళ్ళవచ్చు.  https://timesofindia.indiatimes.com/india/Scuba-dive-at-an-active-volcano-on-Barren-Island-in-Andamans/articleshow/25837581.cms 

 అడ్మినిస్ట్రేషన్ 
ఇది అండమాన్ నికోబార్ దీవులలో భాగమైన ఉత్తర, మధ్య అండమాన్ జిల్లాకు చెందినది.  

 జనాభా 
ఈ ద్వీపంలో జనావాసాలు లేవు.  

 చిత్ర గ్యాలరీ 

 ఇవి కూడా చూడండి 

 భారతదేశంలో అగ్నిపర్వతాల జాబితా 

 మూలాలు 

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:అగ్ని పర్వతాలు