వెంకటేశ్వరస్వామి దేవాలయం, జమలాపురం

వెంకటేశ్వరస్వామి దేవాలయం తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఖమ్మం జిల్లా, ఎర్రుపాలెం మండలం, జమలాపురం గ్రామంలోని కొండపై ఉన్న దేవాలయం. జాబాలి మహర్షి తపస్సుకు మెచ్చి వెంకటేశ్వరస్వామి సతీసమేతంగా వెలిసిన ఈ క్షేత్రం తిరుపతిగా పేరుగాంచింది.

 చరిత్ర 
thumb|జమలాపురం గుడి వాకిలి
తీర్థయాత్రలు చేస్తూ జమలాపురం గ్రామానికి చేరుకున్న జాబాలి మహర్షి, అక్కడే ఒక ఆశ్రమం ఏర్పాటు చేసుకొని చుట్టుపక్కల గ్రామాల విద్యార్థులకు వేదం నేర్పించడంకోసం గురుకులాన్ని స్థాపించాడు. ఆ కాలంలో ఈ ప్రాంతాన్ని సూచీగిరి అని పిలిచేవారు.

 విశిష్టత 
thumb|right|వెంకటేశ్వరస్వామి దేవాలయం, జమలాపురం

శ్రీరాముడు తాను కలియుగం ప్రారంభం రోజున 
వెంకటేశ్వరుడి రూపంలో ఇక్కడ ఉద్భవిస్తానని చెప్పగా,  కలియుగం ప్రారంభం రోజున వెంకటేశ్వరుడు సాలగ్రామ రూపంలో వెలిశాడని, అందుకే ఈ విగ్రహం తిరుమలలోని వెంకటేశ్వరుడి విగ్రహం కంటే పురాతనమైనదని చెబుతారు.

 నిర్మాణం 
1965లో దేవాదాయ శాఖ ఆధీనంలోకి తీసుకోబడిన ఈ దేవాలయంలో శృంగేరి పీఠాధిపతి భారతీ తీర్థ సూచనలతో 1976, మార్చి 26 చైత్రశుద్ధ సప్తమినాడు వెంకటేశ్వరస్వామి విగ్రహం ప్రతిష్ఠించబడింది.

ఈ ఆలయ ప్రాంగణంలో పద్మావతి అమ్మవారు, శ్రీ అలివేలు మంగ అమ్మవారు, శివుడు, వినాయకుడు, అయ్యప్ప, అంజనేయస్వామి లకు ఉప మందిరాలు ఉన్నాయి.

ఈ ఆలయానికి రెండు ప్రవేశ ద్వారాలు ఉన్నాయి. ప్రధాన ద్వారానికి 108 మెట్లు, వెనుక ప్రవేశ ద్వారానికి 11 మెట్లు ఉన్నాయి.

 ఉత్సవాలు - పండుగలు 
ప్రతి సంవత్సరం వెంకటేశ్వరస్వామి కల్యాణం జరిపి, ఉత్సవాలు నిర్వహిస్తారు.

 మూలాలు 

 ఇతర లంకెలు 
 తెలంగాణ పర్యాటక శాఖ వెబ్సైటులో దేవాలయం గురించిన సమాచారం

వర్గం:ఖమ్మం జిల్లా పుణ్యక్షేత్రాలు
వర్గం:ఖమ్మం జిల్లా దేవాలయాలు
వర్గం:ఖమ్మం జిల్లా పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:విష్ణు దేవాలయాలు