ଅଞ୍ଜୁମ ଚୋପ୍ରା (ଜନ୍ମ :୨୦ ମଇ ୧୯୭୭) ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ଥରରେ ଭାରତକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିବା ଜଣେ ମହିଳା କ୍ରିକେଟର  । ଏହି ଖେଳାଳି ଜଣକ ୯ ବର୍ଷ ବୟସରେ କ୍ରିକେଟ୍ ପଡ଼ିଆକୁ ଓହ୍ଲାଇଥିଲେ । ସେ ପ୍ରଥମ ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ବାଳିକାମାନଙ୍କ ସ‌ହ ଖେଳି ୨୦ ରନ୍ କରିଥିଲେ ଓ ୨ଟି ୱିକେଟ୍ ନେଇଥିଲେ । ପରେ ସେହି ବର୍ଷ ସେ ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପାଇଁ ଦିଲ୍ଲୀ ତରଫରୁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ପ୍ରଥମାର୍ଦ୍ଧରେ ସେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳ ଖେଳୁଥିଲେ, ଯଥା: ଆଥ୍‌ଲେଟିକ୍‌ସ, ବାସ୍କେଟ୍‌ବଲ୍, ପ‌ହଁରା । ସେ ମଧ୍ୟ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଦିଲ୍ଲୀ ବାସ୍କେଟ୍‌ବଲ୍‌ର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ । ଅଞ୍ଜୁମ୍ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଦିନିକିଆ ମ୍ୟାଚ୍ ୧୭ ବର୍ଷ ବୟସରେ ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୫ରେ ନ୍ୟୁଜିଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଖ୍ରୀଷ୍ଟଚର୍ଚ୍ଚଠାରେ ଖେଳିଥିଲେ । ଏହାର କିଛି ଦିନ ପରେ ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୫ରେ କୋଲକାତାର ଇଡ଼େନ୍ ଗାର୍ଡ଼େନ୍ ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ୍‌ରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ବବିପକ୍ଷରେ ଟେଷ୍ଟ ମ୍ୟାଚ୍ ଖେଳିଥିଲେ । ସେହି ବର୍ଷ ଦ୍ୱିତୀୟ ସିରିଜ୍‌ରେ, ଇଂଲଣ୍ଡ ବିପକ୍ଷରେ ୬୭.୫ ଆଭରେଜ୍‌ରେ ରନ୍ କରି ସେ ପ୍ଲେୟାର୍ ଅଫ୍ ଦି ସିରିଜ୍ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ସେ ଜଣେ ବାମ ହାତୀ ବ୍ୟାଟମ୍ୟାନ ଏବଂ ଡାହାଣ ହାତୀ ମିଡ଼ିୟମ-ଫାଷ୍ଟ ବୋଲର । ସେ ଭାରତ ପାଇଁ ୧୨ଟି ଟେଷ୍ଟ ଏବଂ ୧୧୬ଟି ଦିନିକିଆ ମ୍ୟାଚ ଖେଳିଛନ୍ତି। ପୁରୁଷ ପ୍ରଧାନ କ୍ରିକେଟ ଖେଳରେ, ଅଞ୍ଜୁମ ନିଜକୁ ଜଣେ ଦକ୍ଷ ମହିଳା ଖେଳାଳି ଭାବରେ ପରିଗଣିତ କରି ପାରିଛନ୍ତି । କ୍ରିକେଟରୁ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ, ସେ ଜଣେ ଭାଷ୍ୟକାର, ପରାମର୍ଶ ଦାତ୍ରୀ, ପ୍ରେରଣାଦାୟୀ ଲେଖିକା, ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ବକ୍ତା ଭାବରେ ପରିଚିତ କରାଇଛନ୍ତି । ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ତାଙ୍କ ପରିବାର ଲୋକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଖେଳ ସହ ଜଡ଼ିତ ରହିଆସିଛନ୍ତି : ଅଜା, ବେଦ ପ୍ରକାଶ ସାହନି ଜଣେ ଆଥଲେଟ ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ଦଳକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ । ସେ ଜଣେ କ୍ରିକେଟର ଭାଷ୍ୟକାର ମଧ୍ୟ । ମା, ପୁନମ ଚୋପ୍ରା ଗୁଡ଼ଇୟର କାର ରାଲି ରେସ ଜିତିଥିଲେ ଏବଂ ସେ ଜଣେ ଖେଳ ପ୍ରେମୀ ଥିଲେ। ବାପା, କ୍ରିଷ୍ଣା ବାଲ ଚୋପ୍ରା ଜଣେ ଗଲ୍ଫ ଖେଳାଳି। ଭାଇ, ନିର୍ବାନ ଚୋପ୍ରା ଦିଲ୍ଲୀ ରାଜ୍ୟର ଅଣ୍ଡର ୧୭ ଓ ଅଣ୍ଡର ୧୯ କ୍ରିକେଟ ଦଳକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ। ମାମୁ ରୋହିତ ସାହାନି ଜଣେ କ୍ରିକେଟର ଥିଲେ ,ସେ ମାୟୋ କଲେଜର ଖ୍ୟାତନାମ ଉଇକେଟ କିପ୍ପର ଓ ଓପନିଙ୍ଗ ବ୍ୟାଟ୍ସମ୍ୟାନ ଏବଂ ହିନ୍ଦୁ କଲେଜ ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ୟୁନିଭରସିଟିର କ୍ୟାପ୍ଟେନ ଥିଲେ । ଅଞ୍ଜୁମ ଜଣେ ପଶୁ ପ୍ରେମୀ । ସେ ତାଙ୍କ ପୋଷାକୁକୁର ସହ ସମୟ ବିତାଇବାକୁ ଭଲ ପାଆନ୍ତି । ସେ ଦିଲ୍ଲୀ ପବ୍ଲିକ ସ୍କୁଲ (ଆର.କେ.ପୁରମ)ର ଛାତ୍ରୀ ଥିଲେ  । ସେଣ୍ଟ ଷ୍ଟିଫେନ୍ସ କଲେଜ ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ୟୁନିଭରସିଟିରେ ପାଠ ପଢିଥିବା ଅଞ୍ଜୁମ,  "ଫୋର ସ୍କୁଲ ଅଫ ମ୍ୟାନେଜମେଣ୍ଟ" ରୁ ମାର୍କେଟିଙ୍ଗ ଏବଂ ଏଚ୍.ଆରରେ ଏମ.ବି.ଏ କରିଛନ୍ତି । ଜେନେରାଲ ଇଲେଟ୍ରୋନିକ୍ସ, ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଚାଟାର୍ଡ, ଗୋଲ୍ଡମାନ ସଚ୍, ଭୋଡାଫୋନ ଭଳି ସଂସ୍ଥାନରେ ସେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇ ସାରିଛନ୍ତି । କ୍ରିକେଟର ଜୀବନ ଅଞ୍ଜୁମ ଚୋପ୍ରା ଟେଷ୍ଟ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଦିନିକିଆ କ୍ରିକେଟରେ ଭାରତୀୟ ମହିଳା କ୍ରିକେଟ ଟିମକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଛନ୍ତି । ସେ ନିଜ ପ୍ରଥମ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଦିନିକିଆ ମ୍ୟାଚ ୧୯୯୫ ମସିହାରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ ବିରୋଧରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଚର୍ଚ୍ଚରେ ଖେଳିଥିଲେ । ଏହି ମ୍ୟାଚରେ ଭାରତ ପାଇଁ ବୋଲିଂ କରି ୪ ଓଭରରେ ୧୪ ରନ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ୧୦ ନମ୍ବର ସ୍ଥାନରେ ବ୍ୟାଟିଂ କରିବାକୁ ଯାଇ, ସଙ୍କଟମୟ ପରିସ୍ଥିତିରେ ୧୧ରନର ପାର୍ଟନରସିପ କରି ଭାରତକୁ ଜିତେଇ ଥିଲେ । ପ୍ରଥମ ଟେଷ୍ଟ ମ୍ୟାଚ ସେ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୫ରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ବିରୋଧରେ କଲିକତାରେ ଖେଳିଥିଲେ । . ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡରେ ହୋଇଥିବା  "କ୍ରିକ ଇନ୍ଫୋ"  ବିଶ୍ୱକପରେ, ଅଞ୍ଜୁମ ଭାରତୀୟ ଦଳର ଉପ ଅଧିନାୟକ ଭାବରେ ଖେଳିଥିଲେ । ଏହି ବିଶ୍ୱକପରେ ସେ ଭାରତ ତରଫରୁ ସବୁଠୁ ଅଧିକ ରନ କରିଥିଲେ ଓ ଦୁଇଥର  "ପ୍ଲେୟାର ଅଫ ଦ ମ୍ୟାଚ"  ବିବେଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଭାରତ ସେମିଫାଇନାଲରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡଠାରୁ ପରାଜିତ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଦଳର ଅଧିନାୟକ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ସିରିଜରେ ସେ ଇଂଲଣ୍ଡକୁ ହରାଇଥିଲେ । ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ଗସ୍ତରେ ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱର ଭାରତ ବିଦେଶରେ ନିଜର ପ୍ରଥମ ଟେଷ୍ଟ ମ୍ୟାଚ ଜିତିଥିଲା । ଅଞ୍ଜୁମ ଏହି ମ୍ୟାଚରେ ୮୦ରନ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୫ରେ ବିଶ୍ୱ କପରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ ଥର ଫାଇନାଲରେ ପହଞ୍ଚି ପାରିଥିଲା । ଭାରତ ତରଫରୁ ସେ ସର୍ବାଧିକ ରନ କରିଥିଲେ ଓ ଇଂଲଣ୍ଡ ବିପକ୍ଷ ମ୍ୟାଚରେ  "ପ୍ଲେୟାର ଅଫ ଦ ମ୍ୟାଚ"  ବିବେଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୨୦୦୯ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ବିଶ୍ୱକପରେ , ୭୬ ରନ କରି ସେ ଭାରତକୁ ଜିତାଇଥିଲେ ଏବଂ  "ପ୍ଲେୟାର ଅଫ ଦ ମ୍ୟାଚ"  ସମ୍ମାନ ପାଇଥିଲେ । ଇଂଲଣ୍ଡ ଏବଂ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ ପଛକୁ ଭାରତ ଏହି ବିଶ୍ୱକପରେ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲା । ଅଞ୍ଜୁମ ୬ଟି ବିଶ୍ୱ କପ ଭାରତ ପାଇଁ ଖେଳିଥିଲେ । ସେଥିରୁ ୪ଟି ଦିନିକିଆ ବିଶ୍ୱ କପ ଏବଂ ୨ଟି ଟି୨୦ ବିଶ୍ୱ କପ । ସେ ପ୍ରଥମ ଖେଳାଳି, ଯିଏ ଭାରତ ପାଇଁ ୧୦୦ଟି ଦିନିକିଆ ଖେଳିଥିଲେ । ସେ ଜଣେ ଭଲ ଫିଲ୍ଡ଼ର ଏବଂ ସେ ଅଧିକ ସ୍ଲିପ କ୍ୟାଚ ଭାରତ ପାଇଁ ଧରିଥିଲେ । ଅଞ୍ଜୁମ ନିଜ ଦଳ ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ସବୁ ସ୍ଥାନରେ ବ୍ୟାଟିଂ କରିଥାନ୍ତି । ଘରୋଇ କ୍ରିକେଟର ଭାବରେ, ସେ ଅଣ୍ଡର ୧୫ରେ ଦିଲ୍ଲୀ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଖେଳିବାର ସୌଭାଗ୍ୟ ପାଇଥିଲେ । ସେ ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆକୁ ଘରୋଇ ମ୍ୟାଚରେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱରେ : ଦିଲ୍ଲୀ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମଥର ନ୍ୟାସନାଲ ଚମ୍ପିୟାନସିପ୍ ଜିତିଥିଲା । ୨୦୦୨,୨୦୦୩ରେ -ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆ ନ୍ୟାସନାଲ ଓ ଜୋନାଲ ଚମ୍ପିୟାନସିପ୍ ଜିତିଥିଲା। ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆ ୨୦୦୩ର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଳ ଘୋଷିତ ହୋଇଥିଲା । ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ରେକର୍ଡ଼ ପ୍ରଥମ ଖେଳାଳି ଭାବରେ ଦିନିକିଆରେ ଭାରତ ତରଫରୁ ୧୦୦ ରନ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱରେ ଭାରତ ଦେଶବାହାରେ ପ୍ରଥମଥର ଟେଷ୍ଟ ସିରିଜ ଜିତିଥିଲା । ତାଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱବରେ ଭାରତ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ବିରୋଧରେ ଟେଷ୍ଟ ମ୍ୟାଚ ଜିତିଥିଲା । ୨୦୦୨ମସିହାରେ ଘରୋଇ ସିରିଜ ୫-୦ରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ବିରୋଧରେ ଜିତିଥିଲେ। ପ୍ରଥମ ଖେଳାଳି ଭାବରେ ୧୦୦ଟି ଦିନିକିଆ ମ୍ୟାଚ ଭାରତ ପାଇଁ ଖେଳିଥିଲେ। ପ୍ରଥମ ଖେଳାଳି ଭାବରେ ଭାରତ ପାଇଁ ୬ଟି ବିଶ୍ୱକପ ଖେଳିଥିଲେ । ୪ଟି ଦିନିକିଆ ୨ଟି ଟି୨୦ ବିଶ୍ୱକପ । ଜଣେ ମହିଳା କ୍ରିକେଟର ଭାବରେ ୧୨ଟି ଟେଷ୍ଟ ସହିତ ଦିନିକିଆ ଏବଂ ଟି୨୦ମଧ୍ୟ। ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଖେଳାଳି ଭାବରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ଥରରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଥିଲେ, ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ମହିଳା ଦଳର କନସଲଟାଣ୍ଟ ଭାବରେ ୨୦୧୩-୧୩ରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ଗୁଡ଼ୱିଲ ଅମ୍ବାସଡ଼ର ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ସ୍ତନ କର୍କଟ ନିରାକରଣ ପାଇଁ ସଚେତନ କରିବା ପାଇଁ , ଜୋହନସବର୍ଗଠାରେ ଏକ ପୁରୁଷ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମ୍ୟାଚ ଅବସରରେ ପୁରୁଷ କ୍ରିକେଟରେ ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଭାଷ୍ୟକାର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସଫଳତା ଅଞ୍ଜୁମ ୱାର୍ଲଡର ପ୍ରଥମ କଫି ଟେବୁଲ ବୁକର ଟାଇଟେଲ     -   1745- 2013 ର କୋ -ଅଥର ଥିଲେ। ଟେଲିଭିଜନ ଅଞ୍ଜୁମ  "ଫିୟର ଫ୍ୟାକ୍ଟର - ଖତ୍ରୋ କେ ଖିଲାଡ଼ି ସିଜନ ୪"  ରିୟାଲିଟି ଶୋରେ ଭାଗନେଇଥିଲେ ।