ହିନ୍ଦୁ ଧାର୍ମିକ ମହାକାବ୍ୟ ରାମାୟଣର ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାରେ ଅନ୍ୟୁନ ତିନି ଶହ ବିଭିନ୍ନ ରଚନା ରହିଥିବାର ଜଣାଯାଏ । ସେହି ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବପୁରାତନ ରାମାୟଣ ସନ୍ଥ ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ରଚିତ ରାମାୟଣ ଓ ଅନେକ ରାମାୟଣ ସେହି ରାମାୟଣକୁ ଆଧାର କରି ଲେଖାଯାଇଛି । ମୂଳ କଥା ବସ୍ତୁ ସବୁ ରାମାୟଣରେ ସମାନ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ବିଷୟ ବସ୍ତୁରେ ବିବିଧତା ରହିଥାଏ । ଭାରତ ବାହାରେ ବିଭିନ୍ନ ଏସୀୟ ଦେଶ ମାନଙ୍କରେ ସେଠାକାର ଭାଷାରେ ରାମାୟଣ ଲେଖା ଯାଇଥିଲା । ବର୍ମା  ( ମ୍ୟାନମାର) , ଇନ୍ଦୋନେଶିଆ , କମ୍ବୋଡିଆ , ଲାଓସ , ଫିଲିପାଇନ୍ସ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା , ନେପାଲ , ଥାଇଲାଣ୍ଡ,ମାଲେସିଆ , ଜାପାନ , ମଙ୍ଗୋଲିଆ , ଭିଏତନାମ , ଓ ଚୀନ ଦେଶରେ ରାମାୟଣ ରଚିତ ହେଇ ଆଦୃତ ହେଇଥିଲା  । ମୂଳ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣକୁ ଅନୁବାଦ କରି କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାହାକୁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ କାଳ୍ପନିକ ଭାବରେ ପରିବର୍ତନ କରି ସେ ସବୁ ଲେଖା ଯାଇଥିଲା । ଏହି ସବୁ ଭାଷାନ୍ତରିକୃତ ରାମାୟଣ ମଧ୍ୟରେ ୧୨ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ରଚିତ ତାମିଲ ଭାଷାର  " ରାମାଭରତମ "  , ୧୪ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ରଚିତ ତେଲୁଗୁ ଭାଷାର  " ଶ୍ରୀ ରଙ୍ଗନାଥ ରାମାୟଣମ "  ,  " ଖାମେର ରିମକର "  , ପ୍ରାଚୀନ ଜାଭା ଭାଷାର  " କାକାୱିନ ରାମାୟଣ " , ଥାଇ ଭାଷାର  " ରାମକିଏନ "  , ଲାଓ ଭାଷାର  " ଫରା ଲାକ ଫରା ଲାମ "  ଓ ବର୍ମୀଜ ଭାଷାର  " ୟମ ଜାତଦ୍ୟା "  ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲା । ରାମାୟଣ ମୂଳ କାହାଣୀ ଅନେକ ଭାଷାର ଲେଖାରେ ଅକ୍ଷୁର୍ଣ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେରେ ପାର୍ଶ୍ୱ ଘଟଣା ବଳି ଓ ଚରିତ୍ର ଚିତ୍ରଣରେ ବ୍ୟାପକ ପରିବର୍ତନ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ । ଅନେକ ସ୍ଥଳରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଘଟଣାବଳୀ , ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରବେଶ ଘଟିଥାଏ । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ  " ଲାଖୟନ ଖାମର " ରେ କେରଳ ଓ ଲକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପରେ ମାପିଲା ଗୀତ ଆକାରରେ ରାମାୟଣର ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି । ଥାଇଲାଣ୍ଡର ୱାଟ ଫ୍ରା କେଉ ରାଜପ୍ରସାଦଠାରେ ଥିବା ରାଜମହଳର କାନ୍ଥରେ ରାମାୟଣର ଅଙ୍କିତା ଚିତ୍ର ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ଲୋକ ନୃତ୍ୟରେ ରାମାୟଣର କଥା ବସ୍ତୁକୁ ବ୍ଯାଲେ ହିସାବରେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଚଳିତ ରହିଛି । ପପେତ୍ତ ନୃତ୍ୟ , ମୁରାଳ ଅଙ୍କନରେ ଲଙ୍କା ଯୁଦ୍ଧର ସବିଶେଷ ଚିତ୍ର ସବୁ ପ୍ରତିଫଳିତ ହେଇଥାଏ । ସଂସ୍କୃତ ରାମାୟଣ ସବୁ ମୂଳ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ ପରେ ସଂସ୍କୃତରେ ଅନ୍ୟ ରାମାୟଣ ସବୁ ମଧ୍ୟ ରଚିତ ହେଇଥିଲା । ଏଠି ମଧ୍ୟରୁ କେତେକ ମୂଳ ରାମାୟଣର କାହାଣୀକୁ ପୁନର-ବର୍ଣିତ ହେଇଥିବା ସ୍ଥଳେ ଓ କେତେକ ରାମାୟଣରେ ଏଥିରେ ଥିବା ପାର୍ଶ୍ୱ କଥା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଆଧାର କରି , ତଥା ଏହାର ଦାର୍ଶନିକ ଦିଗ ଉପରେ ବିଶେଷ ଆଲୋକପାତ କରି ଲେଖା ଯାଇଥିଲା । ଆଧ୍ୟାତ୍ମ ରାମାୟଣ , ବ୍ୟାସଙ୍କ ରଚିତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରାଣରେ ଅଧ୍ୟାତ୍ମିକା ଭାବନା ବିଶିଷ୍ଟ ରାମାୟଣ ରହିଥିବାର ଦେଖାଯାଏ । ଏହା ପରବର୍ତୀ କାଳରେ ସନ୍ଥ ତୁଳଶିଦାସଙ୍କ ରଚିତ  "ରାମଚରିତମାନସ " କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ । ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ ରାମଙ୍କ ମାନବୀୟ ଗୁଣ ଉପରେ ବିଶେଷତ୍ୱ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ବେଳେ ଅଧ୍ୟାତ୍ମ ରାମାୟଣ ତାଙ୍କର ଈଶ୍ୱରୀୟ ଗୁଣକୁ ବେଶୀ ଭାବରେ ପ୍ରତିପାଦନ କରିଥାଏ । ଏଥିରେ ମଧ୍ୟ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ ପରି ସାତ କାଣ୍ଡ ରହିଛି । ବଶିଷ୍ଠ ରାମାୟଣ  ( ଯୋଗ ବଶିଷ୍ଠ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ) ଏହା ମୁଖ୍ଯତଃ ମୁନି ବଶିଷ୍ଠ ଓ ରାମଙ୍କ ବର୍ତାଲାପ ଭାବରେ ରହି ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ  " ଅଦ୍ୱୈତ ବେଦାନ୍ତ "  ବର୍ଣ୍ଣନା ଉପରେ ପରଜ୍ଯବେଶିତ । ଏଥିରେ ମୂଳ ରାମାୟଣର ଅନେକ କାହାଣୀ ଓ ଉଦାହରଣ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ , ଏଥିରେ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ସମ୍ପୂର୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣନା ନାହି । ଲଘୁ ଯୋଗ ବଶିଷ୍ଠ , ଏହା କାଶ୍ମୀରର ଅଭିନନ୍ଦ ନାଅଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରଣିତ ଓ ଏହା ଯୋଗ ବଶିଷ୍ଠର ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଅନୁବାଦ । ଆନନ୍ଦ ରାମାୟଣ , ଏହା ବାଲ୍ମୀକି ନିଜେ ରଚନା କରିଥିବା କୁହାଯାଏ । ଏଥିରେ ରାମାୟଣର ମୁଖ୍ୟ କାହାଣୀ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବରେ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପାର୍ଶ୍ୱବର୍ତୀ କାହାଣୀ ସବୁର ବିଶଦ ବର୍ଣ୍ଣନା ଭାବରେ ଲିଖିତ ହେଇଥିଲା । ଏଥିରେ ସୀତା ହରଣ ସମୟର ବର୍ଣ୍ଣନାରେ ରାମେଶ୍ୱରମଠାରେ ରାମଙ୍କ ଶିବ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ ବିଷୟ ବର୍ଣିତ ହେଇଛି ।[ # -8 ] ଅଗସ୍ତ୍ୟ ରାମାୟଣ , ଏହା ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁନିଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ହେଇଥିଲା । ଅବଧୂତ ରାମାୟଣ , ଏହା ମଧ୍ୟ ବାଲ୍ମୀକି ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ସୀତା ଚରିତ୍ର ଓ ତାଙ୍କ ଜୀବନୀ ଓ ଅବଦାନ ବିଷୟକୁ ବିଶେଷ ଭାବରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯିଛି । ଏଥିରେ ରାବଣର ଜେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା ସାହାସତ୍ର ମସ୍କିସ୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ରକ୍ଷ୍ୟସର ବଧ ଘଟନା ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ରାମାୟଣ ର କାହାଣୀଗୁଡ଼ିକ ମହାକାବ୍ୟ ମହାଭାରତ ଓ ଧର୍ମ ପୁରାଣ ଭଗବତରେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ଭାଗବତ ପୁରାଣର ନବମ ସ୍କନ୍ଧରେ ରାମଙ୍କ କାହାଣୀ ରହିବା ସହ ବିଷ୍ଣୁ ପୁରାଣ ଓ ଅଗ୍ନି ପୂରଣରେ ମଧ୍ୟ ରାମାୟଣର ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣନା ଦେଖାଯାଏ । ଏକାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ସଂସ୍କୃତ ଲେଖା  "ମହାନାଟକ" ରେ ରାମଙ୍କ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯିଛି । ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀର ଏକ ରଚନା  "ଦଶ ଗ୍ରିବ ରାକ୍ଷସ ଚରିତମ ବଧ 'ର ପାଁଡୁଲିପି ୨୦୧୫ରେ କୋଲକାତାରେ ଆବିସ୍କୃତ ହୋଇଥିଲ। ଏହି ପାଁଡୁଲିପିରେ ବାଳକାଣ୍ଡ ଓ ଉତ୍ତରାକାଣ୍ଡ ନଥାଇ ମଧ୍ୟ ରାମଙ୍କୁ ମାନବୀୟ ଆକାରରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି । ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାରେ ରାମାୟଣ ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ରାମାୟଣ ଲିଖିତ ହେଇଥିଲା । ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ - ସପ୍ତକନ୍ଦ ରାମାୟଣ ଗୋଣା ବୁଦ୍ଧ ରେଡ୍ଡୀ ଓ ତେଲୁଗୁ କାବ୍ଯ ରୂପ ମୋଲଲଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ । ଶ୍ରୀ ବିଶ୍ୱନଦ୍ଧ ସତ୍ୟନାରାୟଣଙ୍କ  " ଶ୍ରୀମାଡ୍ରାମାୟନ କଳ୍ପବୃକ୍ଷୟମ "  ଏକ ବହୁ ଆଦୃତ ଲେଖା ଭାବରେ ଲେଖି କବି ଜ୍ଞାନପୀଠ ପୁରସ୍କାର ପାଇଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ କବି ସମ୍ରାଟ କୁହାଯାଏ ଆସାମ -କଥା ରାମାୟଣ ୧୪ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମହାକବି ମାଧବ କନ୍ଦଳୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ହେଇଥିଲା । ଗୋଆ- ୧୫ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ କୃଷ୍ଣଦଶ ଶର୍ମା  'ରାମୟାନୁ " ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହା କୋଙ୍କଣୀ ଭାଷାରେ ରହିଛି । ଗୁଜରାଟ - ୧୭ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ କବି ପ୍ରେମାନନ୍ଦ ସ୍ୱାମୀ  " ତୁଳାଷୀ କଥା ରାମାୟଣ "  ନାମରେ ରାମାୟଣ ଲେଖିଥିଲେ ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର - ୧୯ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ କାଶ୍ମିରୀ ଭାଷାରେ  " ରାମଚରିତର ମାନସ "  ଲେଖା ଯାଇଥିଲା । କର୍ଣାଟକ- କାନ୍ନାଡ଼ା ଭାଷାରେ ୧୩ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ  " କୁମୁଦେନ୍ଦୁ ରାମାୟଣ "  ୦ ୧୬ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ  " କୁମାର ବାଲ୍ମୀକି ତୋଭରେ ରାମାୟଣ "  ତଥା ୧୩ ଶ ଶତାବ୍ଦୀର  " ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଚରିତା ପୁରାଣ "  ରଚିତ ହେଇଥିଲା । କେରଲ - ମାଲାୟାଲାମ ଭାଷାରେ  " କାନନସା ରାମାୟଣ "  ନାମରେ ନିରାନାମ ରାମ ପାଣିକରଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୬ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଲିଖିତ ହେଇଥିଲା । ଅନ୍ୟ ଏକ ରାମାୟଣ  " ମପ୍ପିଲା ରାମାୟଣ "  ସେଠାକାର ମୁସଲିମ ସଂପ୍ରଦାଯଦ୍ୱାରା ଆଦୃତ । ମହାରାଷ୍ଟ୍ର - ମରାଠୀ ଭାଷାରେ  " ଭାବାର୍ଥ ରାମାୟଣ "  ୧୬ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଏକନାଥଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ହେଇଥିଲା । ୧୨ ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ମରାଠୀ ଲେଖାରେ ମଧ୍ୟ ରାମାୟଣ ବିଷୟ ବସ୍ତୁ ରହିଥିଲା । ତାମିଲନାଡୁ - ତାମିଲ ଭାଷାରେ  " କାମବାରମାୟନ "  କବି କାମବାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୨ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ରଚିତ ହେଇଥିଲା । ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ - ୧୬ ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଗୋସ୍ୱାମୀ ତୁଳଶୀଦାସ  " ରାମଚରିତମାନସ "  ଲେଖିଥିଲେ । ଏହା ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ବହୁତ ଜନପ୍ରିୟତା ହାସଲ କରିଥିଲା । ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ରାମାୟଣ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଅନେକ ରାମାୟଣ ରଚିତ ହେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ପଞ୍ଚଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଭକ୍ତକବି ମଧ୍ୟରୁ ପଞ୍ଚସଖାର ଅନ୍ୟତମ କବି ବଳରାମ ଦାସଙ୍କ ରଚିତ ରାମାୟଣ ସର୍ବାପେକ୍ଷା ଜନାଦୃତ । ଏହି ରାମାୟଣକୁ  " ଜଗମୋହନ ରାମାୟଣ "  ବା  " ଦାଣ୍ଡି ରାମାୟଣ"  ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ । ଏହା ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ ରାମାୟଣ ଭାବରେ ଗୃହିତ । ଭିନ୍ନ ଧର୍ମରେ ରାମାୟଣ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ -  " ଦଶରତ ଜାତକ "  ନାମରେ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ ପୁସ୍ତକରେ ରାମ ଓ ସୀତାଙ୍କ ବିଷୟ ଉଲ୍ଲେଖ ଓ ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । ଏଥିରେ ରାମ ଓ ସୀତା ବାଲ୍ୟ ବିବାହ କରିଥିବା କଥା ସହ ବୁଦ୍ଧ ନିଜେ ରାମଙ୍କ ବଂଶ  "ଇଚ୍ଛାକୁ"  ବଂଶ ଜାତ ହେଇଥିବା କଥା ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ଜୈନ ଧର୍ମ - ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଜୈନ ସାହିତ୍ୟ ପୁସ୍ତକ  " ପୌମାଚରିୟାମ " ରେ ଜୈନ ଚରିତ୍ର ହିସାବରେ ରାମାୟଣର ଚରିତ୍ର ମାନଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି । ଏଥିରେ ରାମ ଓ ସୀତା ଆଶ୍ରମକୁ ନ ଯାଇ ଜୈନ ତୀର୍ଥ ଯାଇଥିବାର ଉଲ୍ଲେଖ କରା ଯାଇଛି । ଭାରତ ବାହାରେ ରାମାୟଣ ଭରତ ବାହାରେ ଏହି ସବୁ ରାମାୟଣର ପ୍ରଚାଳନ ରହିଛି , ପୂର୍ବ ଏସିଆ ଚୀନ ଓ ତିବତ ଦେଶରେ ଦୁଙ୍ଘୁଆଙ୍ଗ ପାଣ୍ଡୁଲିପିରେ ରାମାୟଣର ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । ୟୂନାନଠାରେ  " ଲେଙ୍ଗ କା ସିପ ହର "  ଜାପାନ -  "ରାମାୟେନ୍ନା"  ବା  " ରମଣଶୋ"  ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ଏସିଆ କମ୍ବୋଡିଆ - ରେୟାମକର ଇନ୍ଦୋନେଶିୟା , ବାଲି -ରାମକାଭାକ , ଜାଭା - କାକାବିନ ରାମାୟଣ , ଯୋଗେଶ୍ୱର ରାମାୟଣ , ସୁମାତ୍ରା- ରାମାୟଣ ସ୍ୱର୍ଣ ଦ୍ୱିପ ଲାଓସ - ଫେର ଲକ ଫେରା ଲାଓସ - ଫେର ଲକ ଫେରା - ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ ନେପାଲ - ସିଦ୍ଧହୀ ରାମାୟଣ  , ଭକ୍ତୁକୋ ରାମାୟଣ   ଶ୍ରୀଲଙ୍କା - ଜାନକୀ ହରଣ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆ ଇରାନ  (ପେରସିଆ ) - ଦାସତାନ ରାମ-ଏ-ସୀତା ସମସାମୟିକ ଗଦ୍ୟ ରାମାୟଣ ସମସାମୟିକ କାଳରେ ଗଦ୍ୟ ରୂପରେ ମଧ୍ୟ ରାମାୟଣ ଲିଖିତ ହଉଥିଲା  । କନ୍ନଡ ଭାଷାରେ କେ . ବି . ପୁତ୍ତପ୍ପାଙ୍କ  " ରାମାୟଣ ଦର୍ଶନମ " ଓ ତେଲୁଗୁ ଭାଷାରେ ବିଶ୍ୱନାଥ ସତ୍ୟନାରାୟନଙ୍କ  " ରାମାୟନକଳ୍ପବୃକ୍ଷ୍ୟମ "  ଗଦ୍ୟ ଆକାରରେ ରହିଥିଲା ଓ ଉଭୟ ଶେଠୀ ନିମନ୍ତେ  " ଜ୍ଞାନପୀଠ "  ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ମାରାଠିରେ ଗଦ୍ୟ ଆକାରରେ  "ଗୀତ ରାମାୟଣ "  ଲେଖାଯାଇ ତାହା ପରେ ସୁଧୀର ଫାଦକେଙ୍କଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନାରେ କବିତା ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ହାସଲ କରିଥିଲା । ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ମାର୍ଟିନ ବକଳେ ରାମାୟଣକୁ ଆଧାର କରି ଭ୍ରମଣ କାହାଣୀ ଲେଖିଥିଲେ । ପରଦାରେ ଉପସ୍ଥାପିତ ରାମାୟଣ ରାମାନନ୍ଦ ସାଗରଙ୍କ ଟିଭି ଧାରାବାହିକ  " ରାମାୟଣ "  ଦର୍ଶକଙ୍କଦ୍ୱାରା ବହୁଳ ଆଦୃତ ହେଇଥିଲା । ସଞ୍ଜୟ ଖାନ ୧୯୯୦ ଦଶକରେ ରାମାୟଣ ଉପରେ ଆଧାର କରି  " ଜୟ ହନୁମାନ "  ନାମକ ଫିଲ୍ମ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।  " ରାମାୟଣ "  ନାମକ ଏକ ଜାପାନି ଫିଲ୍ମ ,  " ରାମାୟଣ"  ନାମରେ ଏକ ଭାରତୀୟ ଆନିମେସନ ଫିଲ୍ମ ମଧ୍ୟ ନିର୍ମିତ ହେଇଥିଲା । ମଞ୍ଚରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ରାମାୟଣ ୧୯୭୮ ମସିହାରୁ କାଲିଫରଣିଆର ବାତସାନଭିଲଲେଠାରେ ରାମାୟଣ ବାବା ହଋ ଦାସଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅଭିନୀତ ହେଇଆସୁଛି । , ଆମେରିକାର ସାନ ଜୋସଠାରେ ରାମାୟଣର କାହାଣୀକୁ ଆଧୂନିକୀକରଣ କରାଯାଇ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଉଛି । . କାର୍ତୂନ ଚିତ୍ର ଧାରାବାହିକରେ ରାମାୟଣ ଚିତ୍ରକାର ବିକାଶ ଗୋୟେଲ ଓ ଲେଖକ ବିଜୟେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି ଏକ ୧୦ - ଭାଗ କରତୂନ ଧାରାବାହିକ ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି । ଏଥିରେ ରାବଣ ଚରିତ୍ରକୁ ବିଶେଷ ଭାବରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଇଛି ।