dir ve yüzyıllar sonra ilk kez nüfus artmaya başlamıştır.

Konstantinopolis'in zenginliği, I. Justinus'ın sadece kendi konsüllüğünün kutlamak için kullandığı pound altından anlaşılabilir. I. Anastasius, Egemenliğinin sonlarında, 23,000,000 "solidi" veya 320,000 pound altın miktarı hazineye toplamayı başardı. I. Justinianus'un Egemenliğinin başlarında, İmparator I. Anastasius ve I. Justinus'den fazla miras kaldı. Justinianus'un yeniden fetih hareketinden önce devletin yıllık "solidi" geliri vardı, bu da 550 yılındaki yeniden fetih hareketinden sonra daha da arttı. Bununla birlikte, I. Justinianus, hüküm süresinin sonlarına doğru, kısmen Justinianus Vebası ve Pers-Roma savaşları'nın (Justinianus, Sasani İmparatorluğu için yıllık büyük miktarda para harcamıştı), ekonomiye verdiği zararlar nedeniyle, çok az paraya sahipti. Bu masraflara ek olarak, Ayasofya'nın yeniden inşasında altın pounds maliyeti vardır. Düşman devletler için yapılan harcamalar da Justinianus'un ardılları tarafından ödeniyordu: II. Justinus, barış için Avarlara 80.000 gümüş para ödemek zorunda kaldı; karısı Sophia, bir yıllık mütareke için karşılık olarak I. Hüsrev'e 45,000 "solidi" ödedi ve ardından II. Tiberius dört yıl boyunca her yıl altın pound verdi. İmparator Herakleios, imparatorun resmi dilini Latinceden Yunanca'ya yaklaşık 620'de değiştirdiğinde, solidus (çoğul: solidi) daha sonra Yunanca adı olan nomisma (çoğul: nomismata) olarak bilindi.

Arap-Bizans savaşları, 7. yüzyılda imparatorluğun topraklarını üçte bir küçülttü ve ekonomi çöktü; 780 yılında Bizans İmparatorluğu'nun gelirleri sadece "nomismata" idi. 8. yüzyıldan itibaren İmparatorluk ekonomisi dramatik bir şekilde gelişti. Bu, Bizans için bir nimet birden fazla biçimde; ekonomi, altın madeni para yönetimi ve Anadolu yarımadası yetiştiriciliği ordunun sürekli taleplerini karşılamaya hizmet etti. Bizans, komşularıyla (yalnızca baskın olsa bile) sürekli bir savaş halindeyken, ordu, büyük şehirler (Selanik gibi) tarafından üretilecek silahlara ihtiyaç duyarken, küçük kasabalarda hububat, şarap ve bisküvi İmparator subaylarının taleplerine tabi tutuldu. Askerlerin ödemesi çok az olmasına rağmen, büyük ordular Bizans üzerinde önemli bir gerginlikti. Askerlere orduda hizmet etmek için altın para harcandığında, bunlar zamanla paralarını kendi mallarını almaya harcıyor ve çok gelir vergilendirme şeklinde devlete geri dönüyordu. Sonuç olarak, Bizans ekonomisi Karanlık Çağ'da gelişmesine izin vererek kendi kendine yeterli idi. Bizans ordusunun başarısı, ekonomisinin başarısı nedeniyle hiç de az değildi.

775 civarında, toprak ve kelle Vergisi imparatorluk için yılda yaklaşık 1,600,000 "nomismata" idi. Ticaret bu dönemde azalmış, bu nedenle sadece yılda 200,000 "nomismata" katkıda bulunmuştur. Dönemin harcamaları, yıllık cirolara kıyasla oldukça büyüktü. Yaklaşık 600.000 "nomismata", yıllık askerlik bordrosuna gitti ve diğer askeri masraflar her yıl 600.000 "nomismata" daha aldı. İmparatorluk bürokrasisini desteklemek için 400.000 "nomismata" ihtiyaç duyuluyordu. Ayrıca, İmparatorluk büyüklük hazineye her yıl 100.000 "nomismata" mal oluyordu. Bu masrafların tümü, Bizans Hükûmetinin, her yıl anlaşmalar, rüşvet veya hediyeler için fazlaca 100.000 "nomismata" sahip olduğu anlamına geliyordu.

Büyük bir Müslüman ordu 806 yılında imparatorluğu istila edip, I. Nikiforos'u altın sikke fidye ve yılda altın madeni para ödemek zorunda bırakınca yine masraflar yükseldi. Bağdat Halife'sini etkilemek için, Theofilos, Bağdat vatandaşlarına 36.000 altın para dağıttı ve 838'de Halifeye altın dinar ödemek zorunda kaldı. 9. yüzyılın başlarındaki Bizans ekonomik toparlanması İmparator Theofilos'un 842'de halefi için imparatorluk hazinesinde 7.000.000 "nomismata" bırakabileceği gerçeğinden anlaşılabilir. Theofilos'un ölümünden sonra eşi Theodora onunbaşarılı politikalarına devam etti ve hatta imparatorluk rezervlerini 7.848.000 "nomismata" yükseltti.

850 civarında, toprak ve kelle Vergisi imparatorluk için yılda yaklaşık 2,900,000 "nomismata" idi. Ticaret bu dönemde önemli ölçüde arttı, bu nedenle yılda 400,000 "nomismata" katkıda bulundu. Dönemin harcamaları büyüktü, ancak Hazine tarafından yönetilebiliyordu. Yaklaşık 1.400.000 "nomismata", yıllık askerlik bordrosuna gidiyordu ve diğer askeri masraflar ise yılda 800.000 "nomismata" tutuyordu. İmparatorluk bürokrasisini desteklemek için 500,000 "nomismata" gerekiyordu. İmparatorluk büyüklük hazineye her yıl 100,000 "nomismata" mal oluyordu. Bu masrafların tümü, Bizans Hükûmetinin her yıl, 8.yüzyılın ötesine geçen, fazla gelirde yaklaşık 500,000 "nomismata" sahip olduğu anlamına geliyordu.

Ne yazık ki oğulları III. Mihail döneminde, rezervler yaklaşık 100,000 "nomismata" kadar geriledi. Bununla birlikte, I. Basileios'un ihtiyatlı ekonomi politikaları uyarınca, devlet hızla imparatorluğun yıllık gelirini "nomismata" seviyesinden 4,300,000 "nomismata" seviyesine çıkardı.

Bununla birlikte, 10. yüzyıldan, 12. yüzyılın sonuna kadar, Bizans İmparatorluğu zenginliğin ve lüksün bir imgesi olarak görüldü. V. Konstantinos'in reformları (y.765), 1204 yılına kadar süren canlanmanın başlangıcını işaret etder. Başkentini ziyaret eden gezginler, Konstantinopolis'te biriken servetten etkilendiler; propaganda aracı olarak Devletin diplomatik amaçlarına hizmet eden zenginlikler, yabancılar kadar kendi vatandaşlarını da etkilemek için bir yoldu. Kremonalı Liutprand, 940'lı yıllarda Bizans'ın başkentinde büyükelçi olarak gönderildiğinde imparatorluk evi, lüks yemekler ve akrobatik eğlence ile boğulmuştu.

I. Svyatoslav'a II. Nikiforos tarafından Bulgaristan'ı 968'de istila etmek için altın pounds ödenmiştir. II. Basileios'in 1025'te ölümüyle birlikte, yıllık gelir "nomismata" seviyesine yükselmiş ve böylece 14,400,000 "nomismata" (200,000 altın pounds) hazinede ardılına devrolmuştu.

Bununla birlikte, Bizans ekonomisi, Komnenos Hanedanı ekonomiyi yeniden canlandırana kadar uzunca bir düşüş yaşadı. Malazgirt Meydan Muharebesi sonrasında, Alp Arslan ilk olarak İmparator Romen Diyojen'e altın sikke fidye önermişti ancak sonra yılda altın sikkeye daha sonra altın sikkeye indirdi.

Bir ittifak karşılığında, I. Aleksios, İmparator IV. Heinrich'e altın sikke gönderdi. Komnenos idaresinde imparatorluğunun zenginliği, İmparator I. Manuil'in Latince tutsaklar için dinar, daha sonra 1165'te III. Boemondo için dinar, Châtillonlu Renaud için dinar ve 1180'de Ibelinli Baudouin için dinar Müslümanlara fidye ödemesinden görülür. Manuel imparator olduğunda, Konstantinopolis'teki her ev sahibine 2 altın pound ve Doğu Ortodoks Kilisesi'ne 200 altın pound (yılda 200 gümüş sikke dahil) verilmesini emretti. Yeğeni Theodora 1157'de Kudüs'ün Kralı III. Baudouin ile evlendiğinde Manuil ona altın sikke çeyiz, evlilik masrafları için altın sikke ve toplam altın sikke değerinde hediyeler (mücevher ve ipek giysileri) verdi. Manuil'in İtalya'ya olan katılımının masrafı hazineyi büyük bir maliyetle karşılamış olmalıdır (muhtemelen 2.160.000 İperpiron veya 30.000 altın pound). Sonra Papa ve Curia'ya altın pound verme sözü de verdi. Manuil, saltanatı sırasında, Latin İmparatoru I. Baudouin'in taç giymesi sırasında kullanılan çok zengin bir mücevher ( gümüş Mark) satın aldı. Devletin servetinin ana kaynağı, 12. yüzyılda Konstantinopolis'te her ithalat ve ihracatta her gün "İperpiron" olarak toplanan bir gümrük vergisi olan "kommerkiyon" idi. Bu, diğer gelir kaynaklarıyla birlikte, imparatorluğun yıllık gelirinin 1150'de 5.600.000 "İperpiron" olduğu anlamına geliyordu. Komnenos imparatorları yönetiminde, ticarette, her yıl yaklaşık 50.000 "İperpiron" kayıbn neden olan birçok istisna İtalyan tüccarlarına verildi. Bir Venedik elçisi 1184'te İstanbul'u ziyaret etti ve 1171'de meydana gelen kayıplar için 1,500 altın pound (veya 108.000 "İperpiron") tazminatının ödenmesine ilişkin bir anlaşmaya vardı. Manuel'in hükümdarlığı sonunda, Komnenos imparatorluk ailesini korumak için kullanılan paranın 100.000 kişilik bir ordu muhafaza edebileceği söyleniyordu.
Komnenos'un yıkılmasından sonra Bizans ekonomisi birkaç faktörün etkisiyle düştü: 1204'ten sonra İmparatorluğun parçalanması, (Bizans topraklarının İmparatorluk tarafından kaybedilenlerle güçlü ekonomik etkileşimin devam etmesine rağmen) Türkler için toprak kaybı ve Akdeniz ve Karadeniz'deki İtalyan genişlemesi. 1185 yılında II. İsaakios imparator olduğunda, bir kalabalık saraya girdi ve altın pound, gümüş pound ve 20.000 bronz sikke pound aldı. 1195'de, Kutsal Roma İmparatoru VI. Heinrich, Bizans İmparatoru III. Aleksios'u altın pound (başlangıçta altın pound) bir haraç ödemesi için zorladı ve 1204 yılında III. Aleksios, Konstantinopolis'den kaçarken altın pound (veya 72.000 "İperpiron") aldı. Haçlı ordusunun, var olan zenginliğin ve yüzyılların kültürünü dağıtan ve yok eden şiddetle yağmasına, şehrin kuzey ve orta kesimlerini perişan eden ve bir dizi yangın eşlik etti; bu kentin sakinlerinin Yunan merkezlerine sürgüne gitmesine neden oldu. 1204'te Latin Haçlılar tarafından Konstantinopolis'in yağmalaması ekonomik bir felaketti. Mali kriz nedeniyle devlet, 1204 yılında Haçlılara gümüş mark ({800.000 "İperpiron" eşdeğer) yerine sadece gümüş mark ( saf gümüş pound) ödeyebildi. Konstantinopolis'ten yapılan yağmanın resmi kaydı yaklaşık gümüş mark, yaklaşık 3.600.000 "İperpiron" veya 50.000 altın pound eşdeğeri oldu. Fakirleşmiş Latin imparatorları heykelleri madeni sikkeler için eritirlerken, Venedikliler azalan kârlarına karşılık kutsal emanel ve mimari devşirmeleri kiliseleri için alıyorlardı. 1237'de Latin İmparatoru II. Baudouin, Dikenli taçı altın sikke karşılığı Venedikli bir tüccara verdi.

Paleologos Hanedanı iktidara gelmesiyle birlikte, İtalyan tüccarları ticarete deniz yoluyla hakim olmaya başlarken; Türk saldırılar, yol boyunca ticaretten başarıyı engelledi. VIII. Mihail, başkentin yüceliğini tekrar sağlamaya çalıştı ancak imparatorluğun kaynakları yetersizdi.

1282'de VIII. Mihail, Aragon Kralı III. Peter'e Sicilya Krallığı'nı işgal etmek için "İperpiron