lması, demokrasinin yaygınlaştırılması yolları ile onarılmıştır (Balibar, 1990, ss. 329-361). Bodin’e dayanan egemenlik kavramı, Hobbes’ta Tanrı’nın yeryüzüne indirilmesiyle, Rousseau’da genel irade düzeyinde yaratılacak bir demokrasi düzeniyle, son olarak halk ve devlet arasındaki maddi egemenlik ilişkisinin sabit kaldığı fakat toplumu yönetme pratiklerinin açık bir şekilde değişim ve dönüşüm yaşadığı ulus-devlet ile çevrili bir Batı geleneği ile karşı karşıyayız. Bu süreçlerin devamlı ürettiği şey, çokluğun, farklı olanın ve tekilliğin arzusunun büyük canavara yenilmesi olmuştur.

Negri ve Hardt’a göre, modernliğin ikili yapılarını sınırlandırmaya çalışan bir modern politik eleştirisi geleneği vardır. Fakat bu gelenek Kant’tan Foucault’ya sürekli dışardan yaratılması gereken bir toplum alternatifini sürekli hataya düşerek modern egemenliğin üstüne kurmuşlardır; yani dışardan kurulması gerekeni içerden kurmuşlardır. Modern politik eleştiri geleneğinde dikkate değer üç isim vardır: Marx, Spinoza ve Machiavelli. Bu isimler her ne kadar toplumun çokluk alternatifini yeterli düzeyde kuramsallaştıramamışsa da yarattıkları ütopik bir dışarısı, yeni alanlara yer açmıştır (Negri & Hardt, 2003, ss. 199-202). Machiavelli, modern bir krize ontolojik bir çözüm ortaya koyar. Machiavelli’nin yaptığı, çağın krizine ütopik bir çözüm getirmektir. Spinoza, monarşi ve aristokrasiye mutlak bir demokrasi önerisi getirerek bütün çokluğun yönetime katılmasını arzulamaktadır. Marx, kullanım değerinin bağımsızlığını bizzat kapitalist ilerleme süreci içinde savunmakta, yabancılaşmadan ve ekonomik, dolayısıyla politik bir sömürüden kaçısın yollarını aramaktadır (Negri & Hardt, 2003, ss. 199-202). Negri ve Hardt’ın yapmak istediği şey, Eric Hobsbawm’ın sosyal bilimler literatürüne kazandırdığı meşhur kavramıyla söylenirse, geleneği yeniden icat etmektir. Başka sözlerle ifade etmek gerekirse, Avrupa modernliğini ayakta tutan egemenlik ve buna dayanan halk kavramının eleştirel geleneğinin tartışılarak yeni bir eleştiri ve tartışma zemini yaratılması, çokluğun fordist üretim şeklinden post-fordist üretim şekline geçişe uygun olarak yeniden bir alternatif haline getirilmesi, Negri ve Hardt’ın ulaşmak istediği noktadır. 

Negri ve Hardt’ın küresel dünyanın yeni biyopolitik üretim şekline adapte olan çokluk fikrini açıklamamız için yukarıda yine onların bahsettiği, lineer tarihsel bağlamda çatlaklar oluşturan filozofları, tekillik ve çokluk kavramlarının tartışılmasının önünü açan Machiavelli ve Spinoza’nın düşüncelerinin teorik zemininin incelenmesi gerekmektedir. 

Machiavelli’nin cumhuriyetçilik, modern siyasetin kuruluşunun en önemli momentlerinden biridir. Machiavelli, her ne kadar hükümdara önemli bir değer atfediyor gibi görünse de toplumsalın kuruluşunda, çatışmanın büyük bir rolü vardır; toplum, dışardan bir sözleşme veya doğa durumundan geçiş ile değil kendine içkin bir şekilde kurulmaktadır; cumhuriyetin yayılmacılığı, kriz ve içkinlikle yan yana duran bir özgürlük diyalektiğidir aslında. Roma imparatorluğunu analiz eden Polybus’a göre Roma üç yönetim biçimini sentezleyerek bu kriz anından, tarihsel döngünün yıkış momentinden kaçmıştır. Fakat krizler ve çöküş aslında her gün alt edilmesi gereken kesinliklerdir. Machiavelli’nin gösterdiği şey, antikitenin doğallığından ve modern sosyolojiden ayırıp politik ve kendine içkin bir alana yerleştirdiği cumhuriyet, kesinliği çözülmeye çalışılan fakat asıl diyalektiğinin yıkılma ve çürüme anında mümkün olan bir yayılmadır. Politik eylemin uzamsal ve zamansal boyutları değil, kurucu mekanizmanın belirleyiciliği olduğu, yani krizin ontolojik belirleniminin asıl ayağı olduğunu göstermesi açısından Machiavelli, aydınlanma ve çokluğu evrensel kesinlik boyutunda ölçen düşünceyle zıtlık göstermektedir (Machiavelli, 2007, III, 1). Şu anda içimizde yaşadığımız imparatorluk da tam bu kriz anının bir yansımasıdır (Negri & Hardt, 2003, ss. 376-379).

Negri ve Hardt’ın otonomi ve çokluk fikrini geliştirmesinde teorisinden faydalandıkları en önemli düşünür olan Spinoza, felsefesinde içkinci bir anlayışa yer vermiştir. Spinoza’ya göre, insan, kendini sınırlayan herhangi aşkın bir varlığa veya nedene bağımlı değildir. Bu kilise olabilir, devlet olabilir; fakat insanın tekilliğini yaşatmak için hiyerarşik, dik bir düzlemde değil yatay bir düzlemde varlığını sürdürmelidir (Gencer, 2011, s. 12). Spinoza’ya göre, var olan her şey Tanrı’da vardır. Bu yüzden varlık, varlığını kanıtlamak için başka hiçbir şeye ihtiyaç duymaz (Spinoza, 2011, I, Önerme XV). Spinoza’daki "conatus" kavramı, insanın var olma kudretini açıklar. İnsanlar olanaklar bağlamında birbirine eşittir; fakat yararlanabilme güçleri birbirinden farklıdır. Çünkü Spinoza’ya göre, iyi ve kötü kavramları üzerine yapılandırılmış bir sistemi değil, insanın var olma kudretine bağlı olarak yaşamaya direnmeye koşuttur. Conatus, üretici güç olan varlığın dışsallıklarla ilişkisini belirlemektedir. Bu yüzden conatus, bireyci bir ahlak anlayışından farklı olarak, iyi olanı seçmektir de aynı zamanda. Negri’nin "autonomia" (otonomi) kavramı da bu üretici güçlerin, Spinoza’da tekilliklerin doğayla olan içkinliklerini kurmasına benzer bir şekilde, iktidardan ayrılmasını, ona itaat etmemesini açıklar. 

Spinoza’ya göre, insanların duygulanımları noktası da tekilliklerin bir araya gelip bir güç yaratabilmesi açısından önemlidir; fakat insanların iyiye yönelebilmesi için en başta akla ihtiyacı vardır. Tekilliklerin çokluk yaratma iradesini savunsa da tekilliklerin bir araya gelerek bir yaşam alanı kurmaları gerektiğini savunur. Çünkü bazen var olma kudreti, conatus, insanın gücünün yetmeyeceği bir doğal hak ile sınanır. Bu durumda, çokluğun sınırlanmayacağı, eyleme gücünün en özgür düzeyde seyredeceği çokluktan meydana gelmiş bir "Site" gerekli olmaktadır. Site için en uygun yönetim şekli, azınlığın yönettiği aristokrasi ya da tek kişinin yönettiği monarşi değil, tekilliklerinin farklarının vurgulanabileceği ve çokluğun içkin bir egemenliğe sahip olabileceği demokrasidir. Spinoza, demokrasiyi mutlak olarak tanımlar. Machiavelli’nin cumhuriyet projesi egemenliği her ne kadar karşı-iktidar perspektifinden kurulmuşsa da ütopik bir teleoloji olmaktan kurtulamamıştır: Egemenliği çokluktan alarak Bitin yönetimine bırakmıştır. Fakat Spinoza’nın fikirleri bu krizin kilidini açmak için yeni bir anahtar olmaktadır: Çokluğun "ortak payda"’sı.

Negri ve Hardt, Spinoza’nın düşüncelerini kendilerine öncü olarak seçseler de Spinoza’nın da sonunda modern ontolojinin diğer eleştirmenleri gibi aynı yere çakıldığını söylemektedirler: Spinoza da bir mutlağın olumsuz sezgilerini ve mistik fantezilerini önererek yeni bir dışarısı kurmakta başarısız olmuştur. Negri ve Hardt’a göre modernizmden post-modernizme, emperyalizmden imparatorluğa geçişte, artık modernliğin bir aracı olan içerisi ve dışarısı ikiliği yoktur: Bu ayrım silinmiştir. (2003, ss. 201-202). Artık yönetimsellik bağlamında bütün alanların birbirine girdiği biyopolitik bir üretimle belirlenen "imparatorluk" çağı başlamıştır. Sovyetlerin yıkılması, kolonyal rejimlerin çökmesi ve sınırların önemini yitirmesiyle beraber emperyalizm mefhumu yerini imparatorluğa bırakmıştır. Dünya artık önlenemez bir şekilde küreselleşmeye doğru gitmektedir. Küreselleşme kavramı imparatorluğun artık bir Avrupa ya da Amerika hegemonyası olmadığı, ulus-üstü organların söylemsel ve uygulamalı olarak daha fazla söz sahibi olduğu bir dönüşümü ifade etmektedir. Dünya-sistemleri perspektifini benimseyen teorisyenlere göre küreselleşme kapitalizmle beraber ortaya çıkan bir sistemdir; bu yüzden küreselleşmenin yeni yeni ortaya çıktığını düşünmek yanlıştır. Fakat Negri ve Hardt’a göre, kapitalizmin misyonunu tamamlaması ancak küreselleşmenin bu kadar belirgin olduğu bir zamanda mümkün hale gelmiştir. Ekonomik ve politik gücün birleşmesiyle yeni bir biyoiktidar figürü yaratan kapitalist küreselleşme, ulus-üstü bir tüzel iktidarın tanımıdır aynı zamanda (Negri & Hardt, 2003, ss. 33-37). 

Bir biyoiktidar figürü olan imparatorluk, çelişkili gibi görünse de oluş ve çöküş süreçlerini aynı anda barındırır. Çünkü imparatorluk hem bir alternatif hem de sönümlendirilmesi gereken bir canavardır. Nasıl ki Marx kapitalizmi komünizm için öncül bir sistem olarak formüle ediyorsa, İmparatorluk da aynı şekilde yeni bir çokluk tahayyülü için bir "pharmakon"’dur. Çünkü bu krize çözüm bulduğu ölçüde uzamsal ve zamansal bir askıya alma eyleminin içine girecektir. Machiavelli’nin virtu’sunda yayılmanın diyalektiğinin kriz ve çatışma ölçüsünde gerçekleşmesi ancak krizin ve yeniden üretimin "aktüel" birlikteliğiyle mevcut duruma gelmektedir. İmparatorluk İmparatorluğun içkin bir formda gerçekleşmesinin bir örneğidir diyebiliriz. Aydınlanmanın bütünselci diyalektiği ele alınırsa, bu krizin çözülmesi mümkün ve elzemdir. Fakat çokluk ancak çözümsüzlükle, hareketli bir şekilde otonom anlamda yaşamaktadır. Çünkü çokluk, çelişkilerle doludur; eğer çokluk çözülecek bir problem haline gelirse, Hobbes’un Leviathan’ının geri dönmesi işten bile değildir.

Foucault’nun ancien regime ve Fransız klasik dönemine gönderme yaparak kuramsal hale getirdiği disiplin toplumundan kontrol toplumuna geçiş, emperyalizmden imparatorluğa geçiş, modernizmden post-modernizme geçişin örneklendirilmesi için işlevseldir. Kontrol toplumuna geçişten önceki basamakta, yani disiplin toplumunda "dispozitif"’ler toplumsal hiyerarşiyi sağlayan aygıtlardır; bunlar toplumsal düzeni sağlayan heterojen fakat bütünlük halinde düzenlemeyi sağlar. Lakin kontrol toplumu disiplin toplumundan farklı olarak yönetim anlayışının, üretim biçimleri ve ilişkilerinin evrim geçirdiği yeni bir biyoiktidar meydana getirir. Yeni iktidar, disiplin toplumunda olduğu gibi tek yönlü bir tahakküm değil, çok yönlü, yani bir network haline getirdiği ve demokratik araçlarla tek tek bireylerde içselleştirdiği dispozitifler kullanır. İktidar, böylece, yurttaşlar üzerinde sadece ölüm hakkına değil, yaşam hakkına da sahip olur. Bu şekilde, biyoiktid