lanmadan Cem’e başlanmaz. Alevîler’in toplu anlamda temel ibadeti olan Cem, bir Dede’nin gözetiminde ve önderliğinde yerine getirilir.

Alevî ibâdetinin uygulandığı mekân Cemevi/Pîrevi’dir. Alevîler’in ibâdet ettiği yere “toplanma” anlamında "“Cemevi”" denir; bir olma, bütünleşme yeri, Yaratan’la bir olma, bütünleşme anlamındadır. Cem herhangi bir yerde yapılabilir. Evde ya da temiz olan her yerde yapılabilir. Önemli olan Allah’a sığınmak ve ibâdet etmektir. Alevî geleneğinde Cemevleri, salt tapınma "(ibâdet)" maksadı ile kullanılmamış ve kullanılmamaktadır. Topluluğunun dinî gereksinimi yanında toplumsal, bireysel sorunların çözüme kavuşturulduğu bir meclis işlevi de görmüş ve görmektedir.

Duaz, Duazdeh’in kısaltılmış halidir. Duazdeh Farsça olup oniki (12) anlamına gelmektedir. Duaz, Cem âyinlerinde söylenen ve Oniki İmamlar’ın adlarının geçtiği deyişlerdir. Bazen dua olarak da nitelendirilirler. Bu deyişlerde ayrıca Oniki İmamlar’ın yanı sıra başta Muhammed ve Hacı Bektaş Veli olmak üzere Alevî ulularının adları geçmektedir. Alevîlik’te duazın, nefesin, türkünün, deyişin farklı anlamları bulunmaktadır. Fakat günümüzde genellikle “Deyiş” Alevîliği çağrıştıran her melodinin adı olarak benimsenir. Türkü, nefes, duaz da bunların alt adlardır. Alevîlik’te duaz ve deyişlerde kullanılan dil Türkçe’dir.

Mersiye, bir edebiyat terimidir. Dîvân Edebiyatı’nda ölen bir kimsenin yiğitliğini, cömertliğini, iyiliğini, yaptıklarını övmek ve ölümünden duyulan acıyı dile getirmek için yazılan şiir türüne mersiye adı verilir. Kutsal günlerde, ölüm törenlerinde mersiye okuyan kişiye de “mersiyehan” denir. Mersiyeler genellikle mesnevi ve terkib-i bent nazım biçimlerinde yazılmıştır. Ünlü divan şairi Baki’nin Kanuni Sultan Süleyman’ın ölümü üstüne yazdığı “Kanûni Mersiyesi”, bu türün önde gelen örneklerindendir. Sekiz beyitten oluşur. Arapça ve Farsça kelimeler çok olduğundan dili ağırdır. Aruz vezniyle yazılmıştır.

Semah, Cem’lerde deyişler eşliğinde yapılan dinsel törenin adıdır. Ulu Hünkâr Hacı Bektaş-ı Veli bu konuda şöyle söyler: "Semah, ariflerin aleti, muhiplerin ibadeti, taliplerin maksududur. Bizim Semahımız oyuncak değil, ilâhî bir sırdır. Bir kimse ki semahı oyuncak sayar, o cahildir". Semahın kaynağı "Kırklar Meclisi"’ne dayanır. İnanca göre bu meclise gelen İslam peygamberi Muhammed’e Salmân-ı Fârisî tarafından bir üzüm tanesi verilir ve Salmân-ı Fârisî kendisinden bunu paylaştırmasını ister. Muhammed, Cebrâil’in getirdiği tabakta bu üzüm tanesini sıkar. Bunu içen Kırklar "Ya Allah" deyip Semah dönmeye başlarlar.
Geçmişte sadece Cem’lerde dönülen semahlar, özüne aykırı düşmedikçe izleyiciler önünde de icra edilmektedir. Günümüzde en özgün semah âyini Hubyarlılar tarafından icra edilmektedir.




Yezdânizm

Yezdânizm İslâmiyet'e Bahâîlik'ten de uzak kalan inançlar topluluğu - Zentçe "Yazata" kelimesi ile aynı mânâya gelen ve Kürtçedeki "tapılmaya değer" anlamındaki "Yazdân" kelimesinden Zerdüştlük mefhumunu ifade etmek maksadıyla üretilen bir ihtira. İslâmiyet'te Allâh’ûr-Râhman’ûr-Râhîym olarak adlandırılan Tanrı, Mecûsîler'e göre ""Yezdân" (tüm hayırların yaradanı olan "Hayır Tanrısı")" olarak bilinmekteydi.

“Yezdânizm”, İslâmî-Bâtınî inançlarla herhangi bir alâkası bulunmayan Yezîdî gnostik dini, Hûrrem’îyye ve Bâbek’îyye hareketlerinin etkisi altında kalan Kızılbaş-Alevilik ve İslâm tasavvufunun özellikle de Bektâşîliğin Mazdeizm i’tikatları üzerinde oluşturduğu tesirler neticesinde yeniden biçimlenen "“Yâresânî Kürt tarikâtı”" gibi "“gayrî-İslâmî İran-Kürt kökenli gruplar”" arasında mevcut inançları tanımlamak maksadıyla ilk defa "“Mehrdad R. Izady”" tarafından kullanılan yeni bir tâbirdir.
"Yezdânizm" üç ana başlık altında incelenebilir:

Muhammed bin Abdullah tarafından babası El-Hakem ibn-i Ebî el-ʿAs ile birlikte Mekke'nin güneyindeki Taif kentine sürülen ve sonradan Emevîler'in dördüncü halifesi olan Mervan bin Hakem bin Ebî’l-ʿAs'ın soyundan gelen Adi bin Musafir'in adına atfedilerek Zerdüştlük ilkeleri üzerine kurulan, evrenin ve insanların Azda adında bir tanrının görevlendirmiş olduğu Melek Tavus tarafından yaratıldığına inanan, fakat İslam peygamberleri olan İbrahim, Musa, İsa, ve Muhammed bin Abdullah'ın peygamberliklerini tanımayan, "Meshaf Reş" ve "Kitab el Celve" adlı kitapları dinî öğretilerinin temel dayanağı olarak kabullenen inanç.

"Yarsanizm" veya "Yârisanîlik" olarak da bilinir. Musa el-Kâzım soyundan geldiği öne sürülen ve Hacı Bektaş-ı Veli ile özdeşleştirilen ""Sultan Sahak"" tarafından 15. yüzyılda Zerdüştlük inancından beslenerek kurulan, Kur'an-ı Kerîm'in Allah'ın kelâmı olduğunu kabul etmeyen ve Muhammed'in peygamberliğini tanımayan, fakat Ali bin Ebâ Tâlib Merkedî'nin ulûhuyeti temeli üzerine dayanan ve ""Kelâm-ı Serencâm"" adlı kitabı dînî öğretilerinin temel kaynağı olarak kabullenen dinî inanç.

Tanrı'ın yeryüzüne birbirini izleyen yedi ayrı surette tecelli ettiğine inanılan bu i'tikatta İslâmî inanca karşılık olarak Dünya'nın yaradanı Havandagar, Allâh’û-Celle-Celâle’hû'nun makâmını temsil etmekte ve yeryüzünde Hakk'ın en yüksek mertebedeki tecellisi olarak zuhur ettiğine inanılmaktadır. Hakk Teâlâ'nın yeryüzünde bir alt mertebedeki tecellisinin ise Ali bin Ebî Tâlib olduğu i'tikadı hâkimdir.

İ'tikaden Alevî-Müslüman olan ""Kürt Alevîleri"" ile karıştırılmaması gereken bu inanç topluluğunun, ""Nusayrîler" ve "Ali-İlâhîler"" gibi Ali bin Ebâ Tâlib'in makâm-ı mâneviyesini Cenâb-ı Hakk ile özdeştirmelerinden başka benzer ortak yanları bulunmamaktadır. 







Alevilikte kutsal günler

Alevilik'te mübârek günler aşağıda listelenmiştir.






Cüneyd Zapsu

Hasan Cüneyd Zapsu ( d. 1956 İstanbul) Türk iş adamı ve siyasetçi. AKP'nin kurucu üyeliği, AKP merkez karar ve yürütme kurulu (MKYK) ve TÜSİAD üyeliği görevlerinde bulunmuştur. İngilizce ve Almanca bilen Zapsu Alman Lisesi ve İstanbul Üniversitesi mezunudur.

Soyu Abdülkâdir Geylânî ve Bedirhan Paşa ile kesişmektedir. Dedesi Kürt Teali Cemiyeti'nin ve Kürt Talebe Ümit Cemiyeti'nin kurucularından Abdurrahim Rahmi Zapsu'dur ve "Büyük İslam Tarihi" isimli bir kitabı bulunmaktadır. Anne tarafından Balkan göçmenidir. 2012 yılında KCK davasında kendisine ilişkin KCK Yürütme Konseyi Başkanı Murat Karayılan ile görüştüğünü yalanlamıştır. Ayrıca Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin terörü finanse eden kişiler arasında gösterdiği Yasin El Kadı ile ortaklık ilişkisi bulunduğu iddia edilmiştir. Wikileaks belgelerinde, TÜPRAŞ’ın daha sonra iptal edilen satışından Cüneyt Zapsu ve Recep Tayyip Erdoğan’ın kazanç sağladığı iddiası bulunmaktadır.

İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi'nden sonra Münih Üniversitesi'nde iş idaresi eğitimi almıştır. Özel sektörde iş hayatına başlayan Zapsu, Almanya'da üniversiteye devam ettiği dönemde babasının Almanya'da kurduğu tekstil şirketini canlandırmıştır. Daha sonra ağabeyiyle birlikte fındık ihracatına başlamıştır. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın danışmanlığını yaptığı esnada Fiskobirlik eski başkanı Salih Zengin'den 50 milyon TL kredi için rüşvet istediği iddia edilmiş ancak Zapsu bu iddiaları yalanlamıştır. 1985 yılında Balsu Gıda'yı ve daha sonra Teksu'yu ve 1995 yılında da BİM isimli alışveriş mağazaları zincirini kurdular.

Azizler Holding İcra Kurulu Başkanı olan Zapsu, AK Parti'nin kurucularından, AKP Merkez Karar ve Yürütme Kurulu (MKYK) üyesidir. Türk-Amerikan İş Konseyi Yönetim Kurulu üyesi ve TÜSİAD üyesidir. Dünya Ekonomik Forumu'nun Türkiye'deki birkaç üyesinden biri olup Uluslararası Ağaç Yemişi Konseyi'nin ilk Türk başkanıdır. İstanbul İhracatçılar Birliği Başkanlığı ile ABD'de Hazelnut Council'in eş-başkanlığı görevlerini yürütmektedir.

Ailesi Türkiye'nin en zengin ve ünlü ailelerindendir.




Alevi nüfusu

Alevî nüfusu Türkiye'de üçte biri İstanbul bölgesinde yaşayan Alevîler’in daha sonra en yoğun olarak bulundukları yöreler arasında Ankara, Adana, Bursa, Antalya, Aydın ve Damal şehirleriyle, Orta ve Doğu Anadolu'da yer alan Erzincan, Sivas, Malatya, Tunceli illeri gelmektedir. Türkiye'de en çok Alevî köyü ise 60'ı karışık olmak üzere toplam yaklaşık 460 adet köy olup Sivas ilinde yer almaktadır. Bunların ardından sırasıyla, Tunceli, Erzincan, Tokat, Çorum, Kahramanmaraş, Bingöl, Amasya, Erzurum, Malatya, Adıyaman, Yozgat, Hatay, Elâzığ, Muş, Balıkesir, Mersin, Kars, Adana, Ankara, Eskişehir, Gaziantep, İzmir, Kütahya ve Ordu illeri gelmektedir.

Anadolu dışında ise Rumeli, Balkanlar ve Arnavutluk'ta yaşayan Bektâşîler'in yanı sıra, Batı İran, Luristan ve Kuzey Irak'ta ise Yâresânîlik "(Ehl-i Hak)", Kakai, ve Ali İlâhîlik gibi isimlerle anılan ve kendilerini ""Alevî-Kürtler"" olarak tanımlayan gruplar da bulunmaktadır. Bugün İran'ın doğusunda Horasan'da da küçük bir Alevî topluluğu vardır. Alevîler daha ziyâde dağlık olan merkezî otoritenin baskısının ulaşamadığı bölgelerde yaşamlarını sürdürmektedirler.
Ve hatta Hamza Aksüt'ün araştırmalarına göre Avusturya, İsrail, Lübnan gibi ülkelerde dahi Aleviler vardır. Suriye'de ise 4-5 milyon Nusayri (Arap Alevisi) vardır. Ancak Suriye'de nüfus oranları az olarak Türk ve Kürt kökenli Aleviler de vardır

Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan önce Deliorman ve Dobruca bölgelerine Seyyid Sarı Saltuk önderliğinde Alevî-Türkmenler yerleşmişlerdir, Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan sonra da yine aynı bölgelere gönüllü Alevî yerleşimleri ve isyana katılan Alevîler'in sürgünleri gerçekleşmiştir. Deliorman ve Dobruca’da II. Mahmud’dan önce hemen hemen tüm Türk köyleri Alevî-Bektaşî ve Bedreddinî iken, II. Mahmud’un Bektâşî tekkelerine Nakşibendi şeyhleri atamasıyla ve kuzeyden gelen Sünnî-Tatar göçleriyle Sünnîlik yayılmıştır. Günümüzde Bulgaristan’ın bu iki bölgesinde Alevîler halen oldukça etkindirler. Kırcaali,Dobruca ve Deliorman'da yaşayan ve kendilerini Kızılbaş olarak tanımlayan insanların tamamı Türkçe konuşur. Bugün resmi rakamlara göre Bulgaristan'da yaşayan Türklerin %13'ü kendini Alevî olarak nitelendirmektedir.(1992), gayriresmi araştırmalarda oran %18 civarında çıkmaktadır. Şeyh Bedreddin isyanının merkezi olan Deliorman yöresinde çok yo