eke suyu dağıtım maliyetlerinin de azalmasına sebep olacaktır. 
• Gri su özellikle kurak bölgelerde bahçe sulama ve bitki yetiştirmek için değerli bir su kaynağıdır.
• Gri su, siyah sudan çok daha az miktarda Nitrojen içerir. Atık suda bulunan Nitrojenin %90’ı siyah sudan gelir. Nitrojen ise kirletme etkisi en ciddi ve sudan en ayrışması zor maddedir. Bundan dolayı gri suyun arıtılması siyah suya göre çok daha hızlı ve kolaydır.
• Gri su sulama suyu olarak kullanıldığında iyi bir gübre kaynağı ve besleyici su olma özelliği de taşır.

Arıtılmamış gri su saklanmamalı ve depolanmamalıdır. Arıtılması yapılamamış gri su kısa sürede kokuşmaya başlar ve hastalık yapıcı mikropların oluşmasına sebep olur.

Arıtılmış gri suyun tekrar kullanım suyu olarak kullanılmasının ise sağlık yönünden bir sakıncası bulunmamaktadır. Bu yüzden dolayı gri su geri kazanım sistemleri her geçen gün daha büyük bir ilgi görmektedir. Şu anda dünyada birçok ülke arıtılmış gri suyun tekrar kullanılmasını sağlamak için bu konuyla alakalı yönetmeliklerin ve yasaların çıkarılmasını hızlandırmıştır. Pratikte de gri suyun yeniden kullanımından kaynaklanan sağlık riski oluşturma ihtimalinin çok düşük olduğu ispatlanmıştır. Yine de, gri su hastalığa neden olan patojen mikrobu içerebileceğinden dolayı uygun arıtım sistemleri kurulması ve sistemin bakımının düzenli olarak yapılması zorunludur.

Gri suyun yeniden kullanılmasından doğabilecek herhangi bir sağlık riskini engellemek için alınması gereken önlerler aşağıda listelenmiştir.


Gri suyun miktarı dış etkenlere bağlı değildir, yani hava koşulları nasıl olursa olsun kişisel hijyen ihtiyacından dolayı gri su sürekli oluşur.

Gri su, evlerde kullanılan şebeke suyunun kimyasallarla kirlenmesiyle oluşur. Gri suyun kirlilik derecesini temel olarak tüketicilerin alışkanlıkları belirler. Oluşan kirlilik kullanılan kişisel hijyen ürünlerinin, deterjanların, kirli kıyafetlerin ve vücut kirinin bir sonucudur. Bu kirletenler kolaylıkla biyolojik bozunanlar (biodegradable) sınıfındadırlar. Bu kolay biyolojik bozunmaya bağlı olarak, eğer gri su hemen işlenmezse, bozunma sureci sülfatlarla sürer bu da istenmeyen kokulara sebep olur. Bu yüzden dolayı arıtılmamış gri suyun saklanmaması ve depolanmaması gerekmektedir. ve gri su dışkı içerir.Ø bu işaret dışkı demektir.

Konutlarda kullanılan suyun miktarı, tamamıyla tüketicinin alışkanlıklarına ve yaşadığı ortama bağlı olarak farklılık gösterir. Konutlarda tüketilen suyun miktarı genel olarak yıllık sabit bir değerde olur. Sadece bu miktar mevsimlere bağlı olarak farklılık göstermektedir. Su tüketim miktarları son yıllarda artarak devam etmektedir.

İSKİ’den alınan bilgiye göre ise 4 kişilik bir ailenin günlük su tüketim miktarı ortalama 480 l'dir. Villa tipi yapılarda su kullanımı normal konutlara göre %10 oranında bir fazlalık göstermektedir. Kırsal kesimlerde su tüketim miktarları kişi başı 55 – 60 l gibi çok düşük bir seviyededir.

Gri su evsel aktivitelerin bir yansımasıdır ve nitelikleri yaşam standartlarına, sosyal ve kültürel alışkanlıklara, evde yasayan insan sayısına ve evde kullanılan kimyasallara bağlıdır. Banyodaki lavabo ve küvetten gelen gri su en az kirlenmiş gri su kaynağıdır. Ortalama bir gri suyun toplam organik yüke (BOİ) %40-%50 gibi bir katkısı vardır. Ayrıca gri su evsel atık suda bulunan toplam asılı katıların dörtte biri ve toplam fosforun üçte ikisinden fazlasını içerir. Bulaşık ve çamaşır deterjanları gri sudaki fosforun ana kaynağıdır. Fosforsuz deterjanların kullanıldığı ülkelerde sudaki fosfor miktarı çok düşüktür. Mutfaktan gelen gri su evden gelen gri sudaki nitrojenin ana kaynağı iken bu oran banyodan ve çamaşırlardan gelen gri suda en alt seviyededir.

Gri su yüksek ve düşük kirli olmak üzere iki kategoriye ayrılır. Arıtmak için öncelikli düşünülmesi gereken gri su kaynakları düşük kirliliğe sahip olan bölgelerden gelen gri sulardır.

Gri su, deterjan, cilt yağı, saç, cilt ve kepek parçacıkları gibi kolaylıkla biyolojik bozunabilen maddelerden meydana gelmektedir.

Biyolojik bozunma, kimyasal bileşiklerin, canlı organizmaların biyolojik etkileriyle tahribi demektir. Biyolojik bozunmada esas prosedür oksidasyondur ve genellikle tabiattaki canlılar tarafından kullanılması için organik maddelerin bir kere daha elde edilebilecek şekilde basit bileşenlere ayrılması anlamındadır.

Gri suda bulunan fosfat miktarın yoğun olmasından dolayı arıtılmadan bekletilen gri su ötrofikasyon (eutrophication) problemine yol açar bu da oksijene ihtiyaç duymayan canlıların oluşması manasına gelmektedir. Fosfatlar, sularda gübre görevi görüp, bitki, yosun ve alglerin aşırı çoğalmasına neden olurlar ve arıtılmadan bekletilen gri suyun istenmeyen kokular yaymasına sebep olurlar. Bu yüzden dolayı tekrar kullanılması düşünülen gri su hemen arıtma işlemine tabi tutulması gerekmektedir. Organik maddeler BOİ (Biyokimyasal Oksijen İhtiyacı) ve KOİ (Kimyasal Oksijen İhtiyacı) parametrelerinin ortalamalarıyla ölçülür. Organik maddelerin içerikleri biriken (toplanan) gri suyun kaynağına bağlıdır.

Evsel atık sularla karşılaştırıldığında gri su oldukça az besleyici madde (nutrient) ihtiva eder. Fakat biyolojik arıtımda, yetersiz besin kaynağı nedeniyle, olası bir sınırlandırma gri su geri kazanım sistemlerinde yapılan araştırmalarda ortaya çıkmamıştır. Geçtiğimiz yıllarda yapılan çok miktardaki mikrobiyolojik araştırma banyodan ve lavabodan gelen sulardaki E.coli miktarının toplam evsel atık sulara göre 100 kat daha az olduğunu göstermiştir (Tablo 3). Çamaşır yıkamadan gelen gri suların toplanmasıyla yıkama sıcaklığına bağlı olarak gri suda yüksek bakteri konsantrasyonu ölçülmüştür.

Gri su geri kazanımının başlıca amacı, içme suyu kalitesine gerek olmayan işlerde içme suyu yerine bu suyun kullanım suyu olarak kullanılmasıdır. Kullanım suyu, endüstriyel veya evsel amaçlı olarak kullanılabilir. Başlıca kullanım yerleri olarak bahçe ve tarımsal sulama, tuvalet rezervuarları, süs havuzları ve arıtım teknolojisine bağlı olarak çamaşır yıkamayı da sayabiliriz. Gri su dönüşümüyle atık su üretiminin azalmasının yanı sıra şebeke suyu tüketiminin ve bu vesileyle su faturalarının azalması da mümkündür.

Yağmur suyu toplanma sistemlerinin aksine, gri su geri kazanımı mevsime ve yağış değişimine bağlı değildir ve devamlı güvenilir su kaynağıdır. Bunun sonucu olarak, gri su toplama tesisi için gereken depolama hacmi yağmur suyu toplamak için gerekli olan depolama hacmine göre çok küçüktür. Gri su arıtma teknolojileri her geçen gün gelişmektedir.

Su kullanılan mekânların kendilerine özgü kalite gereksinimleri bulunmaktadır. Bu yüzden dolayı gri su geri kazanım sisteminden elde edilen suyun kullanılacağı yerin standartlarına uygun olması gerekmektedir. Genel olarak işlemden geçmiş gri sudan elde edilmiş kullanım suyu, hijyenik ve mikrobiyolojik olarak güvenilir, renksiz ve bütünüyle katı atıklardan arındırılmış olmalıdır. Arıtılan gri su saklanmaya başladıktan birkaç gün sonra dahi koku oluşturmayacak kalitede olması lazımdır.

Şebeke ve kullanım suyu hatlarının hiçbir şekilde bir birine bağlantısı olmamalıdır. Hatta kullanım suyunun geçtiği boru hattı farklı bir renkte olmalıdır ki şebeke suyu hattı ile arasındaki fark kolayca anlaşılabilsin. Ayrıca sisteme yapılan şebeke suyu besleme hattı DIN EN 1717 standardına uygun olacak şekilde belirli bir mesafeden serbest akış olarak yapılmalı ve geri akışa ihtimal vermeyecek şekilde olmalıdır.

Gri su geri kazanım sisteminde kullanılan depolarda oluşabilecek kokuları önlemek için havalandırma hattı olmalıdır, eğer mümkünse havalandırma hattı evin drenaj hattı havalandırmasından ayrı bir şekilde çatıya kadar çıkarılmalıdır.





Adıvar (krater)

Adıvar, Venüs gezegeninin üzerindeki bir meteor krateridir. Adını Halide Edip Adıvar'dan almıştır. Adıvar krateri, Batı Aphrodite (Afrodit) Dağları’nın kuzeyinde bulunur. Kraterin çevresinde fışkırmış ve radar ile rahatça görülebilen parlak maddeler bulunur. Bu geniş alan, sıkıştırılmadan dolayı zarar görmüştür (özellikle Adıvar’ın batısı).

Adıvar’ın batısında fışkıran parlak maddeler jete benzer çizgiler içerir ve düzlük etrafında 500 km'den fazla uzaklığa yayılır. Koyu bir çizgi, at nalı veya bir paraboloit şeklinde parlak bölgeyi çevreler. Düzgün paraboloit çizgiler kraterin etrafını gözetler, fakat bu nadir bir krater çizgisidir. Bu fevkalade çizgiler yalnızca Venüs’te görülür. Göktaşı gibi maddelerle etkileştiğine inanılır.




Nerde Kalmıştık?

Nerde Kalmıştık?, Cem Karaca'nın Cahit Berkay ve Uğur Dikmen ile beraber çıkardığı 1992 tarihli 2. stüdyo albümüdür.

Albüm, Cem Karaca'nın Almanya yıllarından sonra Türkiye'de geri dönüşünde çalıştığı müzisyen arkadaşları Cahit Berkay ve Uğur Dikmen'in yardımlarıyla hazırlanmıştır. Türk pop müziğinin patladığı 1990'ların başında çıkan albümün çıkış şarkısı pop müziğe daha yakın, politik göndermeli "Raptiye Rap Rap" olmuştur. 1980 albümü Hasret'ten Herkes Gibisin ve Bu Biçim'in yeni düzenlemeleri ile albümde yer almış, "Sen de Başını Alıp Gitme" daha önce 1989'da Nil Burak tarafından yorumlanmıştı. Öteki şarkılar ise yeni şarkılardır.

Bu albümde ilk kez yayınlanan şarkılardan "Raptiye Rap Rap" 2006'da Manga, 2008'de Ayben tarafından, "Islak Islak" 2005'te Barış Akarsu, 2007'de Egoist tarafından, "Sen Duymadın" 1992'de Nil Burak tarafından yorumlanmıştır.

Belirtilenler dışında bütün söz ve müzikler Cem Karaca'nındır.





Mehmet Emin Ceylan

Mehmet Emin Ceylan (d. 1956, Yenice, Çanakkale), Türk hekim, psikiyatrist, farmakolog.

Türkiye’de klinik psikofarmakoloji ile ilgili farklı etkinlikleri başlatan kişidir. Seksenli yılların sonunda, Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi'nin bilimsel dergisi Düşünen Adam'ı çıkartmış, doksanlı yılların başında Psikofarmakoloji Bülteni'ni yayına sokmuş, Psikofarmakolojide Yenilikler Sempozyumu'nu düzenlemiştir. Klinik psikiyatri ve psikofarmakoloji alanında iki yüze yakın yayının sahibidir. Lityumun erişkinlerde pulmoner hipertansiyona neden olduğunu, paroksetinin karsino embriyonik antijen(CEA) artışı ya