biri yalnızca timidin dimerlerini tanır ve bunları kesip çıkarır, bir diğeri ise bazsız nükleotitleri kesip çıkarır.

Bazi endon]kleazlar belli bir DNA şeklini spesifiktir. Örneğin, DNaz X substrat olarak süpersarımlı DNA'ya tercih gösterir. Krosover bağlantı endonükleazı ise Holliday bağlantısı'nın ayrışmasını sağlar.

RNA üzerine etki edenler endoribonükleaz olarak da adlandırılır. Bazı ribonükleazlar diziye spesifik olarak RNA'yı keserler. Örneğin RNaz T1, eşleşmemiş G kalıntılarının 3' tarafını keser. RNaz H çift sarmallı RNA'yı keser, bu özelliği hücrenini viral RNA'ya karşı korunmasına yarar.

Bazı RNazlar hücredeki RNA'ların işlenmesinde kullanılır, örneğin RNaz III, pre-ribozomal RNA ve pre-miRNA'yı keserek bunlardan olgun ürünlerin meydana gelmesini sağlar.

Endonükleazların bazıları sadece çift ipliklikçikli, bazıları sadece tek iplikli, bazıları ise her iki tip nükleik asitleri keser. RNaz H gibi kimi nükleazlar DNA-RNA hibritlerinde sadece bir tip nükleik asidi sindirip öbürünü bırakır.





Paco Gento

Francisco "Paco" Gento López, eski İspanyol millî futbolcudur. Real Madrid'te 10 numaralı formayı sırtından çıkarmayan Gento, 18 yıl boyunca Real Madrid'le hem ligde hem de Şampiyon Kulüpler Kupası'nda zaferler yaşadı. Toplam 6 kez şampiyonluk yaşadığı Şampiyon Kulüpler Kupası'nda halen en çok şampiyon olan futbolcu rekorunu elinde bulundurmaktadır.

Futbola kasabasında New Mountain takımında başladı, aynı zamanda atletizmle de ilgilendi. 14 yaşındayken Cantabria'ya transfer olan Gento, 1952'de Racing de Santander'a transfer oldu ve 1953-1954 sezonunda profesyonelliğe adım attı. Kısa sürede Real Madrid asbaşkanının dikkatini çeken Gento, Real Madrid'e transfer oldu. İspanya Ligi'nde 12 şampiyonluk yaşayan Gento, 5 yılı üst üste olmak üzere tam 6 kez Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası'nı kaldırdı. 1960'ta Kıtalararası Kupa'yı da kazanan Real Madrid, Gento'nun döneminde 2 kez de Copa del Rey'de zafere ulaştı. Real Madrid formasıyla 761 maçta 253 gol kaydeden Fransisco, Şampiyon Kulüpler Kupası'nda ise, 95 maçta 30 gole imza attı.

İspanya millî futbol takımında 1955-1969 yılları arasında forma giyen Gento, 1962 ve 1966 Dünya Kupaları'nda İspanya formasıyla mücadele etti. 43 millî maçta 5 gol atan Gento, son maçına 10 Ekim 1969'da 6-0'la geçilen Finlandiya karşısında çıktı.

Francisco'nun, kendisi kadar meşhur olamayan Julio Gento López ve Antonio Gento López adlarında 2 futbolcu kardeşi de vardır. 1971'de futbol sahalarından emekli olan Francisco, antrenörlük yapmaya başladı. Daha çok küçük kulüpleri tercih eden Gento, istediği başarıları yakalayamayınca, Real Madrid'in Avrupa elçiliği görevini üstlendi.






Tartus

Tartus, Suriye'nin batısında yer alan şehir. Akdeniz kıyısında, Ervad Adasının karşısındadır. Aynı adı taşıyan Tartus ilinin merkezidir.

Antik çağda Antaradus adıyla, Aradus'un (bugün Ervad Adası) kolonisi olarak kuruldu. 346'da Roma imparatoru II. Constantius tarafından yeniden inşa edilen kent Roma ve Bizans dönemlerinde gelişti. Ortaçağda Haçlılar o sırada Tortosa olarak anılan kenti işgal ederek surlarla çevirdiler. 1291'de Haçlılardan Araplara geçen Tartus, Osmanlı yönetimine girdiği tarihten limanının yeniden inşa edildiği 20. yüzyıla değin geriledi.

Günümüzde kent müzesi olarak kullanılan Tortosa'nın Meryem Anası Katedrali, 12. yüzyıl sonlarıyla 13. yüzyıl başları arasında inşa edilen ve günümüzde büyük ölçüde yıkıntı halinde olan Templier Kalesi kentin eski kesiminde yer alır.

Rusya'nın kullandığı Tartus Rusya Deniz Kuvvetleri Tesisi de limanda kiralanmış bir askeri yerleşmedir. Resmi Rusya kullanımında yerleşim "üs" olarak değil, Malzme-Teknik Destek Noktası olarak sınıflandırılır (Rusça: Пункт материально-технического обеспечения, ПМТО). Tartus Rusya Deniz Kuvvetleri'nin Akdeniz'deki tek tamir ve ikmal noktasıdır, Rus savaş gemilerinin Çanakkale ve İstanbul Boğazından geri Karadeniz'deki üslerine gitme yolculuğundan kurtarır.

2004 yılı verilerine göre şehrin nüfusu 115.769 kişidir. Suriyelilerin turistik amaçla ziyaret etmesinden dolayı yaz aylarında nüfusu artmaktadır.

Suriye'nin Lazkiye'den sonra ikinci büyük limanı olan Tartus aynı zamanda bir balıkçılık limanı, zengin bir tarım bölgesinin merkezi ve Irak'tan gelen petrol boru hattının son durağıdır. Bu boru hattı, Tartus'un 30 km kuzeyindeki Baniyas limanında sona eren boru hattıyla da bağlantılıdır. Tartus ayrıca önemli bir turizm noktasıdır. Lazkiye'yle arasında bir demiryolu hattı, 80 km kuzeyindeki El Basil'de uluslararası bir havalimanı bulunur.





Elektrik çarpması

Elektrik çarpması, bir ya da daha fazla insanın üzerinden elektrik akımının geçip, elektrik akımının vücut ile temas eden ilk yerin belli bir süreyle acıması (veya başka tepkiler vermesi) durumuna denir. Her insanın aynı güçle geçen elektrik akımına tepkisi farklıdır. Elektrik akımının değeri ve süresi çarpılmanın insan üzerindeki tahribatını belirler. Bu sebeple çarpılan kimse en kısa zamanda akım yolu üzerinden ayrılmalıdır. Alternatif veya doğru akım fark etmeksizin kişi elektrik çarpılmasından zarar görebilir.

Elektriği iyi ileten (iletken) maddelere örnek olarak demir, bakır, alüminyum gibi metaller ve tuzlu su gibi sıvılar örnek verilirken; elektriği kötü ileten (yalıtkan) maddelere örnek olarak plastik, cam, porselen gibi katı maddeler ve limonlu su, alkollü su gibi sıvılar örnek verilebilir.

Elektrik çarpması devam eden kişileri elektrik akımından kurtarmak için:

Bir insana yıldırım çarpması olayı muhtemeldir. Ama yıldırım çarpmalarından korunmak için:

Yıldırım gelmeden birkaç saniye önce insanlar bazı tepkimeler gösterebilir. Örneğin saçınızın kalkması ve kolunuzun titremesi vs.
Yıldırım düşeceğini hissettiyseniz şunları yapın:


http://www.dask.org.tr/ILKYARDIM/iy_elektrik_carpmasi.htm




İnsan genomu

İnsan genomu "Homo sapiens"in genomudur. 23 kromozom çifti üzerinde bulunur, bunlardan 22 çifti otozomal kromozomdur, kalan çift ise cinsiyeti belirler. Haploit insan genomu toplam 3 milyar DNA baz çiftinden biraz fazla uzunluktadır. İnsan Genom Projesi ile elde edilen ökromatik insan genom referans dizisi biyomedikal bilimlerde kullanılmaktadır.

Haploit insan genomu tahminen 20.000–25.000 protein-kodlayıcı gen içermektedir, bu sayı genomun dizilenmesinden evvel beklenen sayının oldukça altındadır. Genomun sadece %1,5'i protein kodlamaktadır, geri kalanı RNA genleri, düzenleyici diziler, intronlar ve "çöp" DNA'dan oluşur.

İnsan genomunda yaklaşık 30.000 civarı protein-kodlayıcı gen olduğu kestirilmiştir. İlk tahminlerde bu sayı 100.000 dolayındayken, dizi kalitesi ve gen bulma yöntemleri iyileştikçe gen sayısı aşağıya çekilmiştir.

Beklenmedik şekilde, insan protein-kodlayıcı gen sayısı çok daha basit organizmalardakinin (Caenorhabditis elegans ve sirke sineği) yarısından daha az olduğu bulunmuştur. Ancak, insan hücreleri alternatif uçbirleştirmeyi yaygınca kullanarak bir gen dizisinden birkaç farklı protein elde edebilirler, bu yüzden insan proteomunun yukarıda belirtilen organizmalarınkinden çok daha büyük olduğu tahmin edilmektedir.

İnsan genleri kromozomlar üzerindeki dağılımı homojen değildir. Her kromozomda gen-zengini ve gen-yoksulu bölgeler vardır, bunlar kromozom bantları ve GC içeriği ile ilintilidir. Genlerin rastgele olmayan biçimde dağılımının anlamı iyi anlaşılmamıştır. Protein kodlayıcı genlere ek olarak, insan genomunda binlerce RNA geni vardır, bunların arasında tRNA, ribozomal RNA, mikroRNA ve diğer kodlamayan RNA genleri sayılabilir.

İnsan genomunda pek çok farklı düzenleyici dizi vardır, bunlar gen ifadesinin kontrolünde çok önemli bir rol oynarlar. Düzenleyici diziler genelde genlerin yakınında veya içinde yer alan kısa DNA dizileridir. Bunların sistematik olarak anlaşılması için hesaplamalı çalışmalar, yüksek debili gen ifadesi deneyleri ve karşılaştırmalı genom bilim çalışmaları yapılmaya yeni yeni başlamıştır.

Bazı kodlamayan DNA'lar, genlerin nerde ve ne zaman ifade edildiğini belirleyen birer genetik "anahtar" olarak çalışırlar.

Düzenleyici dizilerin tespiti kısmen evrimsel korunmaya bakılarak yapılır. Örneğin, evrimde insan ve farenin atalarının birbirlerinden ayrılmaları günümüzden 70-90 milyon öncesine rastlar. Dolayısıyla insan ve fare genlerinin kıyaslanmasıyla bulunan korunmuş, protein kodlamayıcı diziler, bunların gen ifadesinin kontrolü gibi önemli bir işleve sahip olduklarının belirtisi sayılır.
Düzenleyici dizilerin tespitinde kullanılan bir diğer karşılaştırmalı genomik analiz yöntemi, kirpi balığı genomunun dizilenmesidir. Bu canlıda bulunan gen ve düzenleyici elemanlar insanlardaki ile esasen aynıdır, ama ondaki "çöp" DNA miktarı insandakinin sekizde biri kadardır. Kirpi balığının tıkız (kompakt) genom dizisi düzenleyici dizilerin tanınmasını çok daha kolaylaştırır.

Protein kodlayıcı diziler (yani eksonlar) insan genomunun %1,5'inden azına oluşturur. Genler ve bilinen düzenleyici elemanlar dışında insan genomunda işlevi (eğer varsa) bilinmeyen engin bölgeler vardır. Bu bölgeler insan genomunun bazı tahminlere göre %97'sine karşılık gelir. Bunun büyük bölünü şunlardan oluşur:



Psödogenler (pseudogen), protein kodlayan genlerin aktif olmayan versiyonlarıdır. Protein kodlayabilen bir genin bir takım değişiklikler sebebiyle protein kodlayamaz halde var olmaya devam eden varyasyonudur. Zamanla aktivasyonlarını engelleyen mutasyonların birikmesiyle pasif hale gelmişlerdir. Protein kodlamasına katılmadıkları için bir çeşit Kodlamayan DNA'dir(Noncoding DNA).

Örnek olarak; Koku reseptörleriyle ilgili genlerimizin %60'ının fonksiyonel olmayan genlerden oluştuğu tespit edilmiştir. Buna karşın farelerde bu oran %20 olarak bulunmuştur. Bu araştırmaya göre primatların bize yakınlık dereceleriyle paralel olarak daha az oranda işlevsiz koku genine sahip oldukları görülmüştür. Evrimsel olarak ne kadar uzaksa işlevsel koku algılayıcı gen oranları o kadar fazla görülmüştür. Bu bulgular insanın diğer memelilere kıyasla daha az hassas koku algısının olması ile uyumludur.

Özellikle, elzem olmaktan çıkmış genler