nı kırmak amacıyla Rus komuta heyeti Baltık Filosunun bir kısmını Uzak Doğuya göndermeye karar verdi. Rus planlarına göre Port Artur etrafında açık denizde kurulan abluka kaldırılacak, Japon Donanması denizde yenilecek ve Japon kara ordusunun Mançurya’daki ilerlemesi durudurulacak, Trans Sibirya Demiryolu hattıyla destek askerler gelinceye kadar Japon ilerleyişi engellenmiş olacaktı. Uzak Doğuda kötüye giden duruma müdahale etmek isteyen ve kuzeni Alman İmparatoru Kayzer II. Wilhelm tarafından yüreklendirilen Çar II. Nikolay Baltık Filosunun 13 savaş gemisinden 11 savaşa gemisi çekilerek kurulan İkinci Pasifik Filosunu 15 Ekim 1904 günü Amiral Zinovi Rojestvenski komutasında yola çıkarttı. Filo Kuzey Denizine çıktığında bölgede Japon torpido botlarının bulunduğu haberinin alınması üzerine güvenlik tedbirleri artırılacak ve bu sorada Dogger Bank açıklarında İngiliz balıkçı gemilerine ateş açıltı. İngiliz Kraliyet Donanması bunun üzerine diplomatik bir uzlaşma oluşuncaya dek Rus Donanmasını takip etti. İngiltere hükûmeti tarafından Süveyş Kanalının kullanılmasının yasaklanması üzerine Rus donanması Afrika kıtasının etrafını dolaşmak zorunda kaldı. Uzun ve zorlu yolculuk sırasında sayısız sorun yaşanacak ve mürettebatın morali kötüye gitti. Filo Port Artur limanı etrafındaki ablukayı kırmaya gitmiş olsa da oraya vardıklarında kent çoktan Japonların eline geçmiştir. Filonun hedefi Vladivostok’a ulaşmaktı.

Rus Amirali Rojestvenski Vladivostok’a ulaşabilmek için seçebileceği güzergâhlardan en kısa olanı seçer ve Tsuşima Boğazına doğru ilerledi. Kore, Pusan’da bulunan Japon Amirali Tōgō da bu güzergâhın seçileceğini öngörmüştür. Japon donanması ve Baltık Denizinden gelen Rus İkinci ve Üçüncü Pasifik Filoları Japonya ile Kore arasındaki bu boğazda savaşacaktır.

Japon donanması Rus – Japon Savaşı’nın başlangıcından itibaren topçuluk alanında kendisini geliştirmiştir. Japon donanması Rus donanmasına kıyasla daha üstün toplara sahipti ve top mermilerinde tahrip gücü yüksek patlayıcılar kullanarak gemilerin üst güverte kısımlarının hasar görmesini hedefliyordu. Buna karşılık Rus donanması daha çok zırh delici top mermisi kullanıyordu ancak Rus top mermilerinde sık yaşanan tapa sorunları mermilerin bazen patlamamasına yol açıyordu. Ayrıca kömürle çalışan Rus gemileri uzun güzergâhları boyunca yakıt alabilecekleri dost limanlar olmadığı için tüm kömür ihtiyaçlarını yola çıkarken almak durumunda olduğundan üst güvertede çok miktarda kömür yığılı olduğundan buraya alınacak bir saldırı yıkıcı etkiye neden olmaktaydı. Ayrıca Japon saldırıları teknolojik olarak yapılan yenilikler sayesinde daha etkili olmaktaydı.

Rus donanması 18 bin deniz mili süren yolculuktan dolayı yıpranmış durumdaydı ve savaş için hiç uygun bir durumda değildi. Dört Borodino sınıfı savaş gemisi dışında diğer gemiler eski ve sorunlu gemilerdi. Bakımsız bir şekilde yapılan uzun yolculuktan sonra gemilerin karinası sorunluydu ve gemilerin hızını düşürmekteydi. Japon gemilerinin hızları 16 knot (30 km/saat) seviyelerine çıkarken Rus gemileri ancak 9 knot (17 km/saat) hızlara çıkabilmekteydi. Tōgō gemilerinin üstün hız ve manevra kabiliyeti sayesinde düşmana karşı T manevrası yapabilmiştir. Ayrıca Rus donanmasının yaptığı tatbikatlarda deniz kuvvetlerinin teknolojik ve eğitim eksiklikleri bulunduğu görülmüştür.

Savaş gemileri, kruvazörler ve diğer gemiler kısımlara ayrılmışlardı. Her kısımın amiral rütbesinde bir sorumlu subayı bulunuyordu. Tsushima Muharebesi sırasında Amiral Tōgō, savaş gemisi "Mikasa"’da bulunuyordu. "Mikasa"’dan sonra savaş gemileri "Şikişima", "Fuji" ve "Asahi" yeralıyordu. Amiral Tōgō, tüm filoyu iskele yönünde çevirerek önce en güçlü savaş gemilerini ilk hatta sokmak istiyordu ve buna göre gemilerinin sancak gemisini takip ederek sırayla rotalarını çevirmelerini planladı.

Rus donanması Japon donanmasına fark edilmeden Vladivostok’a ulaşmak istiyordu. Bu yüzden Japon karasularına yaklaşırken olağan rotadan uzaklaşarak fark edilmemeyi umdular. 26/27 Mayıs gecesi Rus donanması Tsuşima Boğazına yaklaştı. Geceleyin hava sisliydi ve Rusların lehine bir durum yaratıyordu. Ancak sabaha karşı 02:45’de Japon kruvazörü "Şinano Maru", bir gemiye ait olduğunu düşündüğü üç ışık gördü ve durumu araştırmak için yakınlaştı. Bu ışıklar Rus hastane gemisi "Oryol"’daki işaret ışıklarıydı. Saat 04:30’da "Şinano Maru" gemiye yaklaştı, gemi silahsızdı ve refakatçi bir gemi izlenimi veriyordu "Oryol" ise karşısındaki Japon gemisini Rus donanmasının bir parçası zannederek durumdan filo komutanını haberdar etmedi. Japon gemisine verdiği işaretlerle civarda diğer Rus gemilerinin de bulunduğu bilgisini vermiş oldu. "Şinano Maru" bunun üzerine yaptığı incelemede civarda Rus donanmasından on tane daha geminin bulunduğunu keşfetti. Rus donanması keşfedilmişti ve Japonlara görünmeden Vladivostok’a ulaşma planları suya düşmüştü.

Sabah 04:55’de "Şinano Maru"’nun kaptanı Narukawa, "Masampo" savaş gemisindeki Amiral Tōgō’yu telsizle arayarak düşmanın bulunduğu bölgeyle ilgili bilgi verdi. Saat 05 sularında Japonlar, Rusların keşfedildiklerini anladıklarına dair yaptıkları telsiz konuşmalarını yakalarlar. Muharebe başlamak üzeredir.

Sabah 06:34’de Amiral Tōgō Tokyo’daki donanma bakanına aşağıdaki kendinden emin mesajı yayınlar:
Japon donanması sancak gemisi "Mikasa" önderliğinde kırk parçanın üzerinde gemi ile Ruslara karşı ilerler. Japon komuta heyeti ise Rus filosunun hareketlerini bölgedeki casus gemileriyle sürekli olarak takip etmektedir. Hava sislidir ve görüş son derece sınırlıdır. Öğlen saat 13:40’da iki donanma da birbirini görmüş ve saldırmak için hazırlanmaktadır. Saat 13:50’de Amiral Tōgō Z bayrağını göndere çektirerek tüm askerlerine imparatorluğun geleceğinin bu muharebede belirleneceğini hatırlatarak onlara şevk verir. Saat 14:45’de Tōgō deniz muharebelerinde tercih edilen saldırı pozisyonu olan T manevrasını yaparak en iyi konumu alacak, Rus donanması ise buna karşılık verememiştir.

Rus gemileri güney - güneybatıdan kuzey - kuzeydoğuya doğru ilerlerken, Japonlar da batıdan kuzeydoğuya doğru ilerlediler. Amiral Tōgō filosunun Ruslarla aynı rotada ilerleyecek şekilde dönmesini emredince savaş başlar. Saat 14:08’de Japon sancak gemisi "Mikasa" 7 bin metreden vurulur. Japon donanması yüksek ateşgücüyle cevap verir ve Rus gemilerinin çoğu ağır hasar alır. Uzun menzilden düşmana oldukça ağır hasar verdiren Tōgō muharebeye önde başlar.

Japon savaş gemisi "Fuji"’den atılan ve "Borodino"’nun cephaneliğini doğrudan vuran bir mermi geminin anından infilak edip batmasına neden olur. Muharebelerde Japon kayıpları azımsanacak düzeydedir. Rus tarafında ise Amiral Rojestvenski başına isabet eden bir şarapnel parçası nedeniyle ağır yaralanır. Rus donanmasında komutayı Amiral Nebogatov devralır. Ruslar ilk gün "Knyaz Suvorov", "Oslyabya", "İmparator III. Aleksandr" ve "Borodino" savaş gemilerini kaybederler.

Geceleyin yaklaşık 20:00 sularında Japon torpido botları ve 21 muhrip Ruslara saldırır. Muhripler cepheden Rus donanmasına saldırırken torpido botları filonun doğu ve güneyinden saldırır. Japonlar ısrarlı saldırılarını üç saat boyunca ara vermeden sürdürecek ve büyük zarar verdireceklerdir. Rus savaş gemileriyle daha küçük Japon gemileri arasında çarpışmalar yaşanan muharebede Rus filosu küçük gruplara ayrılarak kuzey yönüne kaçmaya çalışır. Saat 23:00’e geldiğinde Rus filosu ortadan kaybolmuştur. Eski savaş gemilerinden "Navarin" bir mayına çarparak durmak zorunda kalır ve Japon saldırılarının hedefi olur. Dört torpido mermisi tarafından batırılan geminin 622 mürettebatından sadece üç kişi hayatta kalır.

"Sisoy Veliki" savaş gemisi ise aldığı büyük hasar sonucunda ertesi gün batırılmak zorunda kalınır. İki eski zırhlı kruvazör "Amiral Nakhimov" ve "Vladimir Monomakh" ağır hasar alır. Bu zırhlılar da ertesi gün mürettebat tarafından batırılır. Gece saldırısı Rus donanmasını çok yıpratmıştır. Saldırıda Japonlar sadece üç torpido bot kaybederken Ruslar iki savaş gemisi ve iki zırhlı kruvazör kaybetmiştir.

Gece saldırısı sırasında Amiral Tōgō donanmasının önemli gemilerini dinlendirebilmiştir. Ertesi sabah 09:30’da Rus donanmasından geriye kalan gemiler kuzey istikametinde ilerlerken görülür. Tōgō’nun savaş gemileri Nebogatov’un elinde kalan gemileri Takeshima Adasının güneyinde kıstırmak için ilerler. 10:34’de durumun umutsuz oldupunu gören Amiral Nebogatov emrinde kalan altı gemiye teslim olmalırı talimatını verir. Gemilerin gönderlerine uluslararası denizcilikte teslim olmayı temsil eden XGE işareti çekilir. Durumunun umutsuz olduğunun farkına varan Amiral, kendi onurunu kurtarmak için genç askerlerinin hayatlarını feda etmek istemez. Ülkesine döndüğünde bir hain yerine konarak kurşuna dizilebileceğinin farkındadır:

Ağır yaralı durumda olan Rojestvenski ise teslimden sonra Japon askeri hastanesinde muzaffer Amiral Tōgō tarafından ziyaret edilir:

Rus donanma komutanlarından ne Nebogatov ne de Rojestvenski Rusya’ya döndüklerinde kurşuna dizilmeyeceklerdir. Ancak her iki amiral de divanı harp mahkemelerinde yargılanacak ve Çar tarafından affedilene dek birkaç yıl mahkûm olacaklardır. Amiraller orduya dönemeyecek ve gözden düşeceklerdir.

28 Mayıs akşamına kadar tekil Rus gemileri Japonlar tarafından takip edilerek batırılır. Üç Rus gemisi Vladivostok’a ulaşmayı başarır. Japonlardan kaçan kruvazör "Izumrud", Sibirya açıklarında karaya oturduktan sonra kendi mürettebatı tarafından batırılır.

Muharebe Rus İmparatorluğu için ölümcül bir kayıp olmuştur. Tüm savaş gemileri kaybedilmiş, kruvazörlerin ve muhriplerin çoğu batmış ve savaş Japonya’nın lehine sona ermiştir. Rus İmparatorluğu 4,380 askerini kaybetmiş ve aralarında iki amiral olmak üzere 5,917 asker esir düşmüştür.

Ruslar 8 savaş gemisini hepsini kaybetmiştir, gemilerin çoğu ya Japonlar tarafından ele geçirilmiş ya da ele geçmesini önlemek amacıyla kendi mürettebatı tarafından batırılmıştır. 27 Mayıs günü dört gemi gündüz muharebelerinde düşman tarafından batırılacaktır; "Knyaz Suvorov", "İmparator III. A