arasında okulu bırakmak zorunda kalan Iraklı çocuk sayısının artmasıyla hem eğitim seviyesi düşmüş, hem de aileye kazanç getiren gelirde düşme hissedilmiştir. 1980’li yıllarda neredeyse görülmeyen çocuk işçiliğin başladığı görülmüştür. Irak para birimi olan dinar bu dönemde hızla değer kaybetmiştir.

Irak, Ortadoğuda kadınların eğitimine önem veren nadir ülkelerden birisidir. Buna rağmen 1980’li yıllarda savaş durumunun ve ekonomik gerilemenin etkisiyle kadınların iş hayatına girişi ve ailenin ekonomik sorumluluğunu tamamen üstlendiği görülmüştür.

Ambargo döneminde yaşanan yetersiz beslenme, ilaç sıkıntısı, temiz su yokluğu ve salgın hastalıklara karşı önlem alınmaması yüzünden görülen çocuk ve bebek ölümlerinin sayısı hakkında bir belirsizlik olmasına rağmen araştımacı Richard Garfield bu rakamı 100 ila 227 bin arasında vermektedir. Özellikle kimyasal silahlarda kullanıldığı iddiasıyla klorun ambargoya tabi tutulması su kaynaklarının dezenfekte edilmesini engellemiştir. Buna rağmen bu dönemde ABD’nin Birleşmiş Milletler Elçisi olan Madeleine Albright ambargoyu savunarak, Saddam yönetiminin Irak kaynaklarını halkla paylaşmadığını öne sürmüştür. Kendisine Irak’da ölen çocukların sayısının Hiroşima’ya atılan atom bombası sonucu ölen çocuk sayısından fazla olduğu hatırlatılıp, ambargonun buna değip değmediği sorulduğunda buna değdiği cevabını vermiştir.

Bağdat’daki Birleşmiş Milletler İnsani Yardım Koordinatörü Deniz Halliday, 1998 yılı Ekim ayında 34 yıl emek verdiği Birleşmiş Milletlerdeki görevinden istifa etmiş ve “Soykırıma eş anlamda uygulanan bir programı yönetmek istemiyorum” demiştir. Halliday’ın yerine gelen Hans von Sponeck de görevini protesto ederek istifa etmiş ve yaşanaları “insanlık trajedisi” olarak nitelemiştir. Irak’daki Dünya Gıda Programı sorumlusu Jutta Burghardt’da benzer şekilde görevinden istifa etmiştir.

25 Mayıs 2000 tarihli BBC makalesinde Lancet tıp dergisinde yayınlanan ve London School of Hygiene & Tropical Medicine tarafından yapılan araştırmanın sonuçları yayınlanır. Buna göre canlı bebek ölümleri 1000 bebekte 47 oranına düşmüştür. Bu oranın İngiltere’de binde 7 olmasına dikkat çeken yazıda 1994-99 yılları arasında bu rakamın binde 108’e çıktığı belirtilmiştir. Ambargo uygulanmayan ve Irak merkezi yönetiminden bağımsız olarak ABD desteğinde varlığını sürdüren Kuzey Irak’da ise kaynakların bolluğu nedeniyle bebek ölüm oranı binde 64’den 59’a gerilemiştir.

Ambargo sebebiyle yaşanan can kayıplarına dair veriler çok değişkendir. Sayılar yaklaşımlara, kapsanan döneme göre değişmekte ve kesin bir sonuca götürmemektedir. Bazı kaynaklara göre kayıplar aşağıdaki şekilde olmuştur:


Irak’ın fiilen ikiye bölünmüş olması ve iki bölgedeki çocuk ölümlerinin arasındaki büyük farklılıklar çeşitli yorumlara eden olmuştur. Bir yoruma göre Kuzey Irak’daki yönetim petrolden elde edilen geliri halkla paylaştığı, Saddam Hüseyin ise petrol gelirlerini halka aktarmadığı için bu durum yaşanmaktadır. Buna karşı yapılan yorumda ise Kuzey Irak’ın toplam Irak nüfusunun küçük bir miktarını oluşturmasına rağmen Birleşmiş Milletler ve ABD tarafından desteklenirken, geri kalan Irak’da nüfusun çoğunluğuna yardımların yetmediği savunulmaktadır. Irak’ın petrol-gıda programıyla satış yapmasına izin verilen gelirler ise kesintiler yapılarak ve para yerine mal olarak ödendiği için gerekli önlemlerin alınamadığı belirtilmektedir.

Ambargonun sonucunda ortaya çıkan insanlık dramınyla ilgili eleştiriler artınca Birleşmiş Milletler örgütü Irak hükümetine ilaç ve gıda alabilmesi için petrol satma hakkı tanınabileceğine dair bir girişim başlatır. Bu yönde 15 Ağustos 1991 tarih ve 706 numaralı karar alınır ve Irak’ın 1.6 milyar dolarlık petrol satmasına izin verilir. 19 Eylül 1991 tarihli ve 712 numaralı kararla ise bir önceki kararın desteklenmesini dünya kamuoyundan talep eder.

Irak, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 1995 yılındaki 986 numaralı kararı ile ilan edilen Petrol karşılığında gıda programı ile her altı ayda bir 5.2 milyar dolarlık petrol satarak sivil halkın temel ihtiyaçlarını karşılamasına izin verildi. Irak hükümeti ilk başta karşı çıksa da 1996 Mayıs ayında programı kabul edecek ve ilk petrol satışları 1997 yılı Ekim ayında, ilk gıda yardımları da 1998 yılı Mart ayında başlar. Program sayesinde halkın durumunda iyileşme görülse de gelen gıda ve ilaç büyük bir insanlık dramını sona erdirmeye yeterli değildir. ABD Dışişleri Bakanlığı program sayesinde ülkeye giren malzemelerin dağıtımında Saddam Hüseyin rejiminin halkı düşünmeyerek gerekli yerlere iletmediği öne sürülür.

Petrol-Gıda Programıyla ilgili Irak’ın işgal edilmesinden sonra ortaya çıkan belgelerde piyasadaki değerinin çok altında satın alınan petrol sayesinde sayısız kişi ve firmaların yolsuzluk yaptığı ve Birleşmiş Milletler kararı üzerinden haksız kazanç sağladığı ortaya çıkmıştır.

Ambargo ancak Irak Savaşı’nın sona ermesinden sonra kaldırıldı. Dönemin İngiltere Başbakanı Tony Blair savaşın bir yararının da ambargonun sona ermesi olacağını söylemişti. Benzer bir açıklamada bulunan ABD Başkan Yardımcısı Dick Cheney savaşın amacının ambargonun kaldırılması olduğunu ileri sürecektir.

Ambargonun kalkması için ön koşul olarak ileri sürülen Irak’ın kitlesel imha silahları programını araştıran Birleşmiş Milletler’e bağlı Özel Komisyon UNSCOM’un İngiliz ve ABD’li ajanlar tarafından Irak’dan istihbarat sağlamak için paravan olarak kullanıldığı bilinmektedir. Bu davranışları takip eden Irak hükümeti Birleşmiş Milletler denetimlerine sorgulayarak yaklaşmıştır. Saddam Hüseyin, denetlemeleri egemenliklerine bir müdahale olarak görmüş ve 1998 yılından sonra işbirliği yapmamaya başlamıştır.

Ambargo resmî olarak 22 Mayıs 2003 tarih ve 1483 numaralı Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla kaldırıldı.





Slate (dergi)

Slate, 1996 yılında eski "New Republic" editörü Michael Kinsley tarafından yayın hayatı başlatılan çevrimiçi kültür, güncel olaylar dergisidir. Başlangıçta Microsoft altında MSN'in bir bölümü olarak faaliyete geçmiştir. 21 Aralık 2004'te The Washington Post Company tarafından satın alınmıştır.




Barnard İlmiği

Barnard İlmiği (katalog belirtmesi Sh 2-276) Avcı takımyıldızı yönünde bulunan bir yayma bulutsusu. Parlak Atbaşı ve Orion bulutsularını da içeren devasa moleküler bulutun bir parçasıdır. İlmik, Orion bulutsusu üzerinde yoğunlaşan büyük bir yay şeklini almaktadır. Orion bulutsusu içindeki yıldızların, ilmiğin iyonlaşmasından sorumlu oldukları düşünülmektedir.

Dünya'dan uzaklığı yaklaşık olarak 1,600 ışık yılıdır. Kökeninde 2 milyon yıl önce patlayan bir süpernovanın olduğu düşünülmektedir. Birçok bilinen kaçan yıldız aynı patlamanın bir sonucu olabilir.





Mağara Bulutsusu

Mağara Bulutsusu Sh2-155 veya Caldwell 9, Kral takımyıldızı yönünde yayma, yansıma, ve karanlık bulutsular da içeren büyük bir bulutsu kompleksinin içinde, loş ve çok yayılmış bir bulutsu.

Yeterli pozlama ile çarpıcı görüntüler sağlayan cisimi normalde görmek zordur. Bulutsu ismini doğu kenarında derin bir mağaraya benzeyen koyu bir şeritten alır.

Patrick Moore (1990). "The Amateur Astronomer" (11th ed), W.W. Norton & Company, ISBN 0-393-02864-X




Tevfik Türün

Tevfik Türün, (d. 1915 - ö. 14 Mayıs 2008), Türk asker.

1936 yılında Kara Harp Okulu'ndan mezun oldu. 1960-1962 yılları arasında Bando Okulu Komutanlığı yaptı. 1963 yılında Albay Talat Aydemir öncülüğünde gerçekleştirilmek istenen darbede onun da adı geçti. 1972 yılında Tümgeneral olarak Ankara Merkez Komutanlığı görevinde bulunurken, Ünye’ye giderek, Mahir Çayan ve arkadaşlarının öldürüldüğü Kızıldere operasyonunu yönetti. Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'ın idamlarında bulunan az sayıda yetkiliden biriydi. 1971 yılında verilen 12 Mart Muhtırası sırasında 1.Ordu Komutanı ve İstanbul Sıkıyönetim Komutanı olan Faik Türün'ün kardeşiydi.




Allah-Alem İlişkisi

Allah-Alem İlişkisi, felsefenin en çetrefilli meselelerinden biridir. Allah-alem ilişkisi ister deist, ister teist, ister ateist veya agnostik olsun her filozofu yakından ilgilendiren bir konudur.

Alemin ezeliliği ve yaratılmışlığı hakkında İlkçağdan bu yana Allah-alem konusu üzerinde yapılan tartışmalarda Eflatun başta olmak üzere antik filozoflar ile üç semavi dinin teologları ve bazı serbert düşünürler alemin yaratılmış olduğunu savunurken Aristo, Proclus, Dehrîler ve bazı Meşşâîler ise onun ezeli olduğunu iddia etmişlerdir. 
Farabi ve İbn Sina gibi Meşşâîler Allah-alem ilişkisinin yorumunda semavi dinleri alemin Allah'ın hür ve mutlak iradesiyle yoktan ve hiçten yaratıldığı şeklindeki görüşlerine karşın, yoktan bir şeyin meydana gelmesini açıklamanın imkânsızlığını gerekçe göstererek Plotinus'tan gelen sudûr teorisinden hareketle din ile felsefi görüşleri bir ortak paydada uzlaştırmaya çalışmışlardır. 
Kelamcılar, Allah'ın varlığını hudûs deliliyle kanıtlamayı temel bir yöntem olarak kabul ederler. Kelamcıların yöntemi, alemin ezeliliği fikri, kelamcılara göre delilinin geçerliliğini tamamen ortadan kaldırmakta ve Allah'ın varlığını ispatlamayı güçleştirmektedir.Gazali ise bir taraftan felsefenin verilerinden yararlanırken, bir yandan da alemin ezeliliğini eleştiren Yahya en-Nahvî gibi Hıristiyan teologların birikiminden faydalanmıştır.




Fil Hortumu Bulutsusu

Fil Hortumu Bulutsusu Kral takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 2,400 ışık yılı uzaklıkta bulunan, IC 1396 yıldız kümesi içindeki yıldızlararası gaz ve toz ile iyonize olmuş gaz bölgesi. Burada gösterilen bulutsunun parçası karanlıktır, yoğun damlacık IC1396A'dır; Fil Hortumu diye adlandırılması ise, görünür dalga boylarında parlak, kıvrımlı bir çerçeveyle karanlık bir yama görüntüsünden dolayıdır. Parlak kenar, IC 1396A'nın batısını aydınlatan ve çok parlak, büyük bir yıldız tarafından iyonlaştırılmış olan yoğun bulutun yüzeyidir. Tüm IC 1396 bölgesi, yıldızın şiddetli morötesi ışınlarından kendilerini koruyabilen yoğun damlacıkların dışında büyük yıldız tarafından iyonlaştırılır.





Pentaceratops

Pentaceratops bir otoburdu kendi dişlerini keskinleştire