lenirler. Martıların çoğu gibi hepçildirler.

Kuzey Asya, kuzey Avrupa ve kuzeybatı Kuzey Amerika'da görülürler. Göçmendirler, kışı uzak güneyde geçirirler.

Dört alt türü vardır. İkisi bazı otoriteler tarafından ayrı tür olarak düşünülür:




Maharaştra

Maharaştra (Marathi महाराष्ट्र "Mahārāṣtra" [), Hindistan'ın eyaletlerden birisidir.




Ada martısı

Ada martısı ("Larus audouinii"), martıgiller (Laridae) familyasından bir martı türü. Adını Fransız doğabilimci Jean Victoire Audouin'den almıştır.

Ada martısı IUCN 2004 Kırmızı Listesinde NT (Near Threatened : Şu anda tehlikede olmayan fakat yakın gelecekte VU, EN veya CR kategorisine girmeye aday olan tür ) olarak sınıflandırılmıştır.

Tipik martı rengi olan siyah, beyaz ve gri renkleri taşıyan ada martısının en ayırt edici özelliği koyu renk gözleri ve kan kırmızı gagasıdır. Kafası ve gövdesi beyaz, kanatları gri ve kuyruğu siyahtır. Bu martı türü sarı bacaklı martıya ("Larus michahellis") benzer ama grimsi-siyah bacakları ile ayırt edilir. Yavruları kahverengi kafalı olur, yaşları ilerledikçe beyaza döner.

Kayalık kıyılarda veya küçük adalarda koloni halinde veya yalnız görülürler, yere yaptıkları yuvalarına 2-3 yumurtayı koyarlar.Diğer akrabalarının aksine, okyanuslar yerine kıyılara yakın yaşamayı tercih ederler.

Mart sonu ile Nisan başında üreme yerlerine giderek koloniler oluştururlar. Her çift sadakatle aynı koloniye geri döner ama yuva yapılan yerler bir önceki yılın başarı durumuna göre değişebilir. Nisan sonu Mayıs başlarında 2-3 tane yumurta yaparlar ve dişiler 3 hafta boyunca kuluçkaya yatar. Yavrular büyüyüp uçmaya başlayınca Haziran ortası kışlama yerlerine dönerler.

Yaşam alanı Akdeniz'le sınırlı olan tek martı türüdür. Başlıca yaşam alanları İspanya, Cezayir, Yunanistan ve İtalya'dır. Fransa, Kıbrıs, Hırvatistan, Türkiye, Tunus ve Fas'ta daha küçük kolonileri bulunmaktadır. Üreme mevsiminin sonunda Afrika'nın kuzey ve Batı kıyılarına göç ederek, kışı buralarda geçiriler. 1975'te sadece 1000 çift ada martısı varken, balık endüstrisindeki atık miktarının artışı sayesinde popülasyon 19,000 çiftin üzerine çıkmıştır.





Aslan, Cadı ve Dolap

Aslan, Cadı ve Dolap C. S. Lewis'in Narnia Günlükleri kitap serisine bağlı bir kitap. 7 kitaplık Narnia Günlükleri serisinin 2. kitabıdır. Bu aslında serinin ilk yazılan kitabı. (“Büyücünün Yeğeni”, daha sonra, bu kitaptan önce okunması için yazılıyor).

Peter, Susan, Edmund ve Lucy Pevensie savaştan kaçan küçük kardeşlerdir ve ünlü bir profesörün büyük malikanesine gönderilirler. Bu malikanedeki bir dolabın içine dalarlar ve kendilerini Narnia’da bulurlar… Ancak Narnia, eski Narnia değildir. Çünkü kötü kalpli bir cadı tarafından ele geçirilmiştir ve her mevsim kışı yaşamaktadır. Kardeşler büyük bir olaya bulaştıklarının farkına varırlar ve Narnia'ya yardım etmekte karar kılarlar.

Not:Kitaplarda Türk mitolojisine ait izler bulunmaktadır. Bu kitaptaki aslanın gerçek adı Aslan'dır. Yani yazar aslana isim verirken İngilizce Lion yerine türkçe karşılığı olan Aslan adını kullanmıştır. Ayrıca Edmund Narnia'da Beyaz Cadı ile karşılaştığında cadı onu sihirli Türk Lokumu ile kandırmıştır. Seride sadece bu kitapta değil, diğer kitaplarda da Türk kültürüne ait izlere rastlanmaktadır.

Bu kitabın bir de 2005 yapımlı filmi bulunmaktadır. Film 9 Aralık 2005 tarihinde Avrupa ve Kuzey Amerika'da gösterime girmiştir. En son 4 Mart 2006'da Japonya'da olmak üzere dünyanın geri kalan kesimlerinde de vizyona girmiştir.

Narnia Günlükleri kitap serisinin yazımından 50 yıl sonra, heyecanlı serinin ilk filmi olan "Aslan, Cadı ve Dolap" , gösterime girer girmez tüm dünyada büyük bir başarı yakaladı. ABD'de 291.710.957 $, uluslararası olarak 453.073.000 $ hasılat ile toplam kazancı 744.783.957 $'a ulaşmıştır. Film ABD'de gösterime girdiği ilk hafta sonu 65.556.312 $ gelir elde etmiştir.

Pevensie Kardeşler Peter (William Moseley), Susan (Anna Popplewell), Edmund (Skandar Keynes) ve Lucy (Georgie Henley) tarafından canlandırılmıştır.




Prens Caspian

Prens Caspian C. S. Lewis'in Narnia Günlükleri kitap serisine bağlı bir kitap. Yazarın 1949'ların sonunda tamamladığı eser, ilk kez 1951 yılında basılmıştır. Serinin yayımlanan ikinci kitabı olan Prens Caspian, olayların kronolojik sıralamasına göre ise dördüncü kitaptır. Peter, Susan, Edmund ve Lucy okula gitmek için tren istasyonunda beklerken Aslan tarafından tekrar Narnia'ya gönderilirler. Narnia zamanıyla 1300, bizim zamanımızla 1 yıl kadar bir sürede Narnia'ya geri dönerler. Narnia'da çok şey değişmiştir. Cair Paravel, Lord Miraz tarafından yıkılmıştır. Tek çareleri Narnia'yı kurtarmaktır. Bunun için Prens Caspian'a yardım ederler. Kalan Narnia dostları da onlara yardım eder. Bir savaşa girerler. Umutlarını yitirmişken Aslan gelir ve onlara yardım eder.




At ve Çocuk

At ve Çocuk, C. S. Lewis'in yedi kitaplık "Narnia Günlükleri" 1954'te 5.'si olarak yayımlanan kitap. Seri kronolojik olarak sıralandığında ise içerik bakımından 3. sıradadır.

Hikâye, altın çağlarda Yüce Kral Peter ve onun üç kardeşinin Narnia'yı yönettiği zamanlarda geçiyor. Kuzeyi hiç görmemiş ve hiç tanımamış olmasına rağmen kuzeyde kurulmuş bir ülke olan Archenland ülkesinin kralının oğlu olan Shasta, Narnialı mutlu bir tayken anne babasından kaçırılmış ve güneyde işçi olmaya zorlanmış bir at olan Bree ve hiç istememesine rağmen babası tarafından zorla evlendirilecek olan Güneyli Tarkheena Aravis ve onun atı Hwin, Calormen'den Narnia'ya, özgürlüğe doğru amansız bir yolculuğa çıkıyor ve bu yolculukta pek çok şeyle karşılaşıyorlar.





Büyücünün Yeğeni

Büyücünün Yeğeni C. S. Lewis'in Narnia Günlükleri kitap serisine bağlı bir kitap. Narnia Günlükleri kitap serisinin basılış sırasına göre altıncı, içerik sırasına göre ilk kitabı. Kitapta Narnia diyarının yaratılışı ve "Aslan, Cadı ve Dolap"'taki pek çok bilinmeyenin geçmişi anlatılır. Lucy'nin karşılaştığı sokak lambasının nasıl oluştuğunu, Cadı Jadis'in nereden geldiğini, Profesör Digory Kirke'in malikanesindeki dolabın nasıl Narnia'ya açıldığını ve Profesör'ün neden çocuklara Narnia konusunda içten davrandığının sebebini içermektedir.

Bu kitap Kilmer Ailesine adanmıştır.

Kitap 1954 kışında tamamlanmasına rağmen 1955 senesinde yayımlandı. Büyücünün Yeğeni okuyucuyu Narnia'nın çok öncesinde bir yere götürüyor. Öyle ki Aslan'ın nasıl dünyayı yarattığını ve ilk kötülüğün nasıl olduğunu öğreniyoruz. Digory Kirke ve arkadaşı Polly şans eseri gitmek istediklerinden başka bir yere, Narnia'ya ulaşıyorlar. Bu kitapta Narnia hakkında birçok soru yanıtlandı, tıpkı dünyalar arası yolculuğun nasıl mümkün olduğu ya da bir sokak lambasının ormanlık bir yere nasıl geldiği veya dolabın nereden geldiği gibi.

Aslan doğudan batıya, kuzeyden güneye tüm Narnia topraklarında dolaşıp, ilahi nağmelerini söyleyerek Narnia dünyasını şekillendirmiştir.

Dağlar, bitkiler, hayvanlar ve Narnia’da bulunan diğer her şey Aslan tarafından böylece yaratılmıştır.

Aslan’ın yaratılışı sonlandırdığı cümle; “"Narnia, Narnia, Narnia, uyan! Sev, düşün, konuş, yürüyen ağaç ol, konuşan hayvan ol, kutsal su ol."”

1-Yanlış Kapı

2-Digory ve Dayısı

3-Dünyalar Arasındaki Orman

4-Çan ve Çekiç

5-Korkunç Söz

6-Andrew Dayı'nın Sıkıntıları Başlıyor

7-Ön Kapıda Olanlar

8-Direğin Önundeki Kavga

9-Narnia'nın Kuruluşu

10-İlk Şaka ve Diğer Sorunlar

11-Digory ve Dayısı Tehlikede

12-Çilek'in Macerası

13-Beklenmedik Bir Karşılaşma

14-Ağacın Dikilmesi

15-Bu Hikâyenin Sonu ve Diğer Hikâyelerin Başlangıcı




Şafak Yıldızının Yolculuğu

Şafak Yıldızının Yolculuğu C. S. Lewis'in Narnia Günlükleri kitap serisine bağlı bir kitap. Lucy ve Edmund sevilmeyen kuzenleri Eustace ile beraber Narnia'da Şafak Yıldızı adı verilen Prens Kaspiyan'ın gemisi ile yedi kayıp Narnia Lordlarını ararlar.Başlarına bir sürü olay gelir. Tüccarlar tarafından kaçırılırlar.Bu yolculukta ejderhalar adasına uğrarlar ve orada mızmız kuzenleri Eustace hırsına yenilerek ejderha olmaya mahkûm olur. Ama Eustace'in aklı başına gelince ejderha büyüsü kalkar.Bir Su Yılanı ile karşılaşırlar, savaşırlar ve yolculuğun en sonunda en sonunda Aslanla karşılaşırlar iki kardeş yine Dünya'ya döner Kaspiyan Ramandu'nun kızı ile evlenir ve Rilian adında bir oğlu olur.

Bir ejderhanın uyandığı... yıldızların yeryüzüne indiği... her şeyin olabileceği bir ülke:NARNİA. Bir kral ve hiç beklenmedik bir anda gemisin konuk olan dostları, bilinen bütün toprakların daha da ötesine doğru yelken açarlar. Atıldıkları bu macera dünyanın sonunun sadece bir başlangıç olduğu gösterir.Lucy,Edmund ve kuzenlerini hiç beklenmedik bir yolculuk beklemektedir.

1- Yatak Odasındaki Resim

2-Şafak Yıldızı Gemisinde

3-Issız Adalar

4-Caspian'ın Orada Yaptıkları

5-Fırtına ve Sonuçları

6-Eustace'in Macerası

7-Macera Nasıl Bitti

8-Tehlikeli İki Kaçış

9-Seslerin Adası

10-Büyücünün Kitabı

11-Tekkafalar Mutlu

12-Kapkaranlık Ada

13-Üç Uyurlar

14-Dünyanın Sonunun Başlangıcı

15-Son Denizin Harikaları

16-Dünyanın En Sonu




Gümüş Sandalye

Gümüş Sandalye, C. S. Lewis'in "Narnia Günlükleri" kitap serisine bağlı bir kitap .Kral Kaspiyan yaşlanmıştır. Ama ölünce tahta biri çıkması gerekir. Ama oğlu Rilian kaybolmuştur.





Son Savaş (kitap)

Son Savaş C. S. Lewis'in Narnia Günlükleri kitap serisine bağlı bir kitap.

Akıllı ve acımasız bir maymunun yönetimindeki sahte bir Aslan (aslan postu giymiş bir eşek), Narnia'da yaşayan iyi insanların Calormenlilere itaat etmesini söylüyor ve iyi insanların bulunduğu taraf isyan çıkarıyor. Narnia'nın son kralı Kral Tirian, bir önceki kitaptan hatırlayacağınız Eustace ve Jill ile birlikte Calormenlilere karşı savaş açıyor. Bu savaş şimdiye kadarki Narnia tarihinde en son ve en büyük savaş oluyor. Çünkü savaş sonunda Aslan Narnia'da kıyameti koparıyor ve Narnia yerle bir oluyor, ama tamamen yok olmuyor sadece üçüncü boyuttan beşinci boyuta sonsuz bir geçiş yapıyor. En son kısmında ise Peter, Edmund ve Lucy Narnia'ya geri dönüyor.Yaşlarının geçmesine rağmen Narnia'ya nasıl geldiklerini anlamayan kardeşlere Aslan açıklamada bulunuyor. Lucy