, Türkmen Türkçesi gibi çoğu Türk dilinde gösterilir. Kiril Abecesi kullanan Türk dillerinde n sesine karşılık gelen harfe kuyruk çizilmesi ile (Ң) gösterilir.

Türk dillerinde bu ses tamlama eki olan +ıñ/+nıñ ekinde ve belirli sözcüklerde bulunur. Bu sözcüklere birkaç örnek aşağıdaki başlıklarda verilmiştir.

Osmanlı Türkçesinde bu sesi göstermek için kef harfinin değiştirilmiş (üç noktalı) bir biçimi (ڭ, nef, kâf-ı nûnî) kullanılmıştır. Ancak, o zamanlar matbaalarda bu harfin kalıbı bulunmadığı zaman yerine "kef" konduğu görülür. Örnegin "deñiz" sözcüğü دكز (sağdan sola /d/+/k/+/z/) olarak yazılabiliyordu.

Orhun yazıtlarında bu sesi göstermek için Göktürk abecesindeki tamgası kullanılmıştır. Bu tamga, ideografik olarak "yükseklik/büyüklük gösteren bir adam" biçiminde yorumlandığında gerçekten bu tamganın tek başına kullanımını veren "büyük, yüksek olan" anlamı ile örtüşür. Çağdaş Türkçede bu sözcük/tamga "en" pekiştirme sıfatı olarak varlığını sürdürür.

Ön Türkçede de, başka abeceler kullanılmasına karşın bu ses bulunur. Örneğin Hunlar, Çin yazısı kullanmışlardır.

Tuğrul Çavdar Kişisel sayfası - Türkçede nazal n içeren sözcüklerin bir listesi




İdealar teorisi

İdealar kuramı, felsefede önemli bir prensip olarak Platon tarafından ortaya atılmış ve episteme anlayışından doğmuştur. Gerçek bilginin temelinin ancak idealar dünyâsında bulunabileceği temeline dayanır.

Platon bunu mağara örneğiyle açıklar: Bir mağaranın girişinde durup arkası güneşe dönük olan kişi, güneşi hiç görmemiştir. Yalnızca önündeki mağara duvarına yansıyan kendi gölgesini görmektedir. Bu kişi duvardaki gölge ve ışığı gerçekliğin kendisi zanneder. Oysa gerçek Güneş ve kendi bedenidir.

İdealar kuramı her ne kadar da en genel anlamda zihinde oluşan ve belirli anlayış formlarına dönüşen, bugün 'duyumsanamaz' görüşünü koruyan algılamalar dizisi olsa da idealar daha çok basitçe, yaşantımızın, bellekteki akışının kendimiz tarafından ve tarafımızdan olmayan bir dizi denetim mekanizmalarının oluşturduğu bir çeşit sayısal kolajlar dizisidir; bir başka deyişle; zihin, belleğe kaydolan verileri saklar ve biz bellek bölümünün gücüne ve seçiciliğine bağlı kalarak istencimiz veya beklentilerimiz ekseninde kimi veriler - yeni benzer veya olmayan bilgiler - oluştururuz. Zihinde doğan bu yeni bilgi bütünü, sonrasında dış dünya (nesneler dünyası) ile tutarlılıklarını ilişkilendirir. Ortaya çıkan bu düşünsel bütün, fiziksel ortam ile - zaman, onun içindeki gerçeklik, görelilik ve en önemlisi belleği ikna ediciliği ki bu, aynı zamanda fiziksel olana aykırı gelmemesi anlamı taşır - kendisini söz konusu gerçeklikte benimseten yeni bakış açısına verilen kuramın 'soyut' sistemlenen bilgiler dizisidir.

Eflâtun'un Herakleitos'çu öğretiden alarak idealar kuramına taşıdığı "Evren'de değişmeyen ve aynı kalan hiçbir şey yoktur, her şey akar" mantığından çıkarımla, "mâdem ki Evren'de değişmeyen hiçbir şey yoktur, o hâlde, gelip geçici bilgilerin (göreceli/relatif gerçeklerin) değişmez ilksiz ve sonsuz, hep aynı kalan asılları olması gereken gerçek bilgiler, (idealar) bu Evren'in dışında bir yerlerde olmalıdır" sonucuna varmıştır. Eflatun, bu düşünceleri ile felsefeye çok önemli boyutlar getirmiştir.

Eflâtun'un idealar kuramı, hem mantık, hem de metafizik içeriklidir.






Vespa 150 TAP

AMCA Troupes aéroportées Mle. 56, Fransız ordusu tarafından Cezayir ve Endonezya hava indirmesinde kullanılmış, modifiye edilmiş Vespa modeli.




Henry Hyndman

Henry Mayers Hyndman (7 Mart 1842 - 20 Kasım 1921), ilk önemli İngiliz Marksisti.Özellikle 1880'lerde önde gelen birçok İngiliz sosyalistini etkilemiş, ama geçimsizliği yüzünden çoğuyla arası açılmıştır.

Cambridge'de Trinity College'da öğrenim gördü. Sussex ilinin kriket takımıda oynadı (1863-1868), pek çok yolculuk yaptı. 1871-1880 arasında Londra'da gazeteci olarak çalıştı. 1880'de Marksizmi benimsedi, radikal görüşleri savunan başkalarıyla birlikte Demokratik Federasyon'u kurdu. İlk konferansı (Haziran 1881) için hazırladığı "England for All" (Herkesin İngilteresi) Robert Owen'ın 1830'lardaki reform hareketinin başarısızlığından sonra İngiltere'de yayımlanan ilk sosyalist kitapti.Hyndman bu yapıtında Marx'ın kuramlarından yararlanmış, ama bunu belirtmediği için Marx'ı gücendirmişti. Hyndman'dan hoşlanmayan Friedrich Engels, Marx'la Hyndman arasındaki kırgınlığın derinleşmesini bilerek katkıda bulundu. Böylece dönemin en seçkin İngiliz Marksisti ile Marx arasındaki her türlü işbirliği son buldu. "(Marx'la Hyndman'ın aralarını Engels'in bozduğu, sansasyona meraklı liberallerin çok sevdiği bir uydurmadır. Meselenin aslı için, Marx'ın 20 Haziran ve 15 Aralık 1881'de Sorge'a yazdığı mektuplara bakınız.)"

Demokratik Federasyon 1884'te, Sosyal Demokrat Federasyon (SDF) adını aldı. William Morris, John Elliot Burns ve George Lansbury gibi birçok federasyon üyesi Hyndman'ın etkisiyle Marksizm'e yönelmişti. Ama kısa bir süre sonra Morris ve arkadaşları SDF'den ayrılarak Engels'in desteğiyle Sosyalist Birlik'i kurdular. Bundan sonra Hyndman'ın İngiltere'deki sosyalist hareket üzerinde etkisi zayıfladı. Ama 1889'da, Londra'daki dok işçileri grevini onun yönettiğinin sanılması üzerine büyük ün kazandı.

İngiltere'ye yönelik bir "Alman tehdidi" nin varlığına inanan Hyndman, I. Dünya Savaşı başlayınca yurtsever ve Fransız yanlısı bir tutum benimsedi. Bu nedenle 1915'te, İngiliz Sosyalist Partisi adını almış bulunan SDF üyeliğinden çıkarıldı. Bunun üzerine, daha sonra yeniden Sosyal Demokrat Federasyon adını alacak olan Ulusal Sosyalist Parti'yi kurdu. Savaş sırasında Gıda Bakanlığı'nda danışmanlık yaptı. Başlıca yapıtı "The Evolution of Revolution" 'dır. (1920; Devrimin Evrimi)




Ah Avrupa!

Ah Avrupa!, "(Almanca: Ach, Europa!)" Hans Magnus Enzensberger'in orijinal baskısı 1987 yılında yapılan kitabı.

Hans Magnus Enzensberger, tek bir Avrupa'nın var olup olmadığını sorgularken, İngiltere, Fransa ve Almanya dışında öteki Avrupa ile bu ülkelerinin temsil ettiği diğer Avrupa'yı irdelemektedir. Yazar, Avrupa'nın bir bütün olmadığını ortaya koyarken, okuyucuyu İtalya, Macaristan, Portekiz, Polonya, Norveç, İsveç, İspanya ve Almanya ülkelerinde bir yolculuğa çıkartıyor.





Saltuklu Beyliği

Saltuklu Beyliği, Malazgirt Savaşı'ndan sonra Büyük Selçuklu Devleti komutanlarından, Ebulkasım Saltuk Bey'in 1072 yılında kurduğu, merkezi Erzurum olan Anadolu Türk Beyliği'dir.

Saltuklular, Gürcülerle savaşarak topraklarını genişlettiler. Danişmendlilerle birlik olup Haçlılara karşı başarılı savaşlar yapmışlardır. Türkiye Selçuklu Sultanı Rükneddin Süleyman Şah, Gürcüler üzerine çıktığı sefere Saltuk Beyi Alâeddîn Melik Şah'ı da davet etti. Ancak, Alâeddîn Melik Şah bu sefere katılmayı kabul etmeyince Rükneddin Süleyman Şah, 1202'de Erzurum'u alarak beyliğe son verdi.

Saltuklu beyleri, kültüre, sanata ve mimari eserlere çok önem vermişler ve sahip oldukları yerlerde çeşitli mimari eserler yaptırmışlardır. Melik Gâzi; Kale Camii ve Tepsi Minareyi inşa ettirmiştir. 1179’da inşa edilen Erzurum Ulu Camii'ni Nâsıreddin Muhammed yaptırmıştır. Üç kümbetler ismiyle bilinen türbelerden biri, İzzeddin Saltuk’a aittir. Bu türbenin yanında bir de zâviye vardır. Tercan’da, Mama Hatun tarafından bir kervansaray ve türbe yaptırılmıştır. 1232 senesinde, Ebû Mensûr tarafından inşa ettirilen Micingerd Kalesi, Saltuklulara ait önemli eserlerdendir ve bu eserlerin çoğu zamanımıza kadar ulaşmıştır.

1071-1202 yılları arasında Erzurum merkez olmak üzere, en güçlü devrinde Kars, Artvin, Rize ve Gümüşhane yörelerine egemen olan Türkmen beyliğinin beyleri hüküm sürdükleri yıllar itibarıyla şu şekildedir:




Haramoşha

Haramoşha (Adigece: Хьарам1уашъхьэ/Yasak Dağ,Yasak Zirve), Adıge mitolojisi ile Nart destanlarında adı geçen bir dağ, Oşhamafe (Adigece: 1ошъхьамафэ; Kabartayca: Oşhamaho/"1уащхьэмахуэ/Uğurlu Dağ), Elbruz Tepesi olduğu da sanılır. Haramoşha tepesine,ölümlülere ateşi yasaklayan ve onları karanlığa terk eden "Tanrının" buyruklarına karşı geldiği gerekçesiyle, Nart Meclisi (Нарт Хасэ) Başkanı Nesren-jak'e, tanrılık iddiasındaki Pak'o (Пак1о) tarafından zincirlenmiştir. Nesren-jak'e, sonunda Nart Peterez tarafından özgürlüğüne kavuşturulmuş, ateş de geri getirilmiş, Nartlar soğuk ve karanlıktan kurtulmuşlardır.





Sayı Şeytanı

Sayı Şeytanı (Almanca: "Der Zahlenteufel"), Hans Magnus Enzensberger'in 1999 yılında basılan kitabı.

Yazar matematikten korkan herkesi eğlenceli bir şekilde matematiği sevdirmeye çalışıyor. Kitaptaki kahraman Robert'in matematik korkusu 12 gece sonunda sihirli Sayı Şeytanı sayesinde kabustan tatlı bir rüyaya dönüşür. Yazarın diğer eserlerinden farklı olan bu kitap, hem büyükler hem de küçükler için eğlendirici ve öğretici yanlarıyla beğenilmektedir.





Vanyar

Vanyar elfleri (ya da "parlak elfler"), J. R. R. Tolkien'in Orta Dünya evreninde en yüce elf soyudur.

Elflerin Eldar soyu içerisindedir. Orome'nin ardından batıya gidip orada kalan tek elf soyudur. Genelde altın sarısı saçlarıyla bilinirler. Elf beyi Glorfindel'in Vanyar olduğu düşünülmektedir. Son savaşta Valar'a yardım etmek için tüm güçleriyle Angband 'a saldırmışlardır.




Dekar

Dekar; Ar'ın 10 katı olup 1.000 m'lik bir alan ölçüsünü temsil eder. Ar ise 100 m'ye eşittir. Halk dilinde genelde dekar yerine "dönüm" tanımı kullanılmaktadır. Ancak dönüm ile dekar birbirine tam eşit değildir. Dönümün metrekare olarak karşılığı 918,393 m²'dir.

Dekar kelimesinin kökeni "Ar"dan gelmektedir. Dekar ayrıca "Hektar"ın onda biridir. Yani 1 hektar 10 dekara eşittir. 1 hektar 10.000 m'dir. 1 dekar ise 1000 m'dir. Bu üç birim de tarımda kullanılsa bile, hektar daha ziyade ormancılıkta kullanılır.




United Buddy Bears

Buddy Bears ("Dost ayıcık"), kişisel olarak boyanmış, 2 metre boyunda bir ayı heykelidir. 2001 yılında Berlin’in kamuya açık cadde ve alanlarında yaklaşık 350 ayı yer alıyordu. Bunların çoğu çocuk yardım kuruluşları lehine açık arttırma yolu ile satılmıştır.

2002 yılında geniş kapsamlı bir fikir hayata geçirildi. "United Buddy Bears" Çevresi – Barış içerisinde