uştur ve yürüme şekli bozulmuştur.











Abası

Abası (Yakut Türkçesi: "Aбаасы", Dolgan Türkçesi: "Абааһы", Azerbaycan Türkçesi: "Abası", Macarca: "Abaaszi", Bulgarca: "Абааси", Rusça: "Абасы") Yakut Türk mitolojisinde, kötülükleri simgelediklerine inanılan ve korunmak için kendilerine kurbanlar sunulan, kötü ruhlara verilen ad.

Abası; Orta ve Batı Türklerinde Albastı, Alkarısı; Osmanlı metinlerinde Albız; Uryanhay-Tuba Türklerinde Albıs; Altay Türklerinde Almış ismini alan karakteristik bir Türk motifi olarak karşımıza çıkar. Karşıtı Ayıhı'dır.

Yeraltında yaşadıklarına inanılır. İnsanlara zarar verirler. Tek ayaklı (veya ayaksız), tek gözlü ve kel olarak betimlenirler. Dişleri demirdendir. Zararlı ve iğrenç görünümlü hangi canlı varsa bunların eseridir. İnsanları yoldan çıkartırlar, bazı kimseleri delirtirler. Leş yerler. İnsan ruhunu kaçırabilirler. Arka arkaya sıra halinde yürürler ve yeryüzünde görünmez olurlar. Kara ruhlar, insanoğlunu genelde yalnızken veya korumasız, çaresiz, sayrı (hasta) oldukları ve sıkıntılı dönemlerde yakalarlar. Görünmezdirler, onları ancak şamanlar görebilirler.

Türk Halk kültüründe bostanlara dikilen korkuluklara da Abakı adı verilir ve korkutucu olması itibarıyla bu sözcükle doğrudan bağlantılıdır ve aslında daha önceki dönemlerde kötü ruhlardan korunmak için evlere ve bahçelere dikilen heykellerin, ongunların (totemlerin) veya simgesel direklerin dönüşmesiyle ortaya çıkmışlardır.

Yeryüzünden yeraltına gelenleri de kendileri göremezler. Çak ve Çor olarak ikiye ayrılır.

Buk, Altay ve Moğol mitolojisinde ve halk inancında kötü ruh demektir. Abası'lar ile eşdeğer olarak anılırlar. Bug veya Puh olarak da bilinir. Moğolca da Bukh şeklinde de söylenir. Kötü bir insanın kötü ruhu kastedildiği gibi doğadaki kötücül varlıklar için de kullanılır. Karşıtı Bur (iyi ruh)dur. Sözcük anlamı aynı zamanda afet, felaket, hastalık demektir. Bu kavramların neredeyse tamamının kötü ruhlarla ilişkili olarak bir bağlantısı bulunur. İnsanların ayağına takılan prangaya (ceza zinciri) Türkçede Bukağı (Bukak) denir. Olasılıkla insanların ayağının zincirlenmesi, ona kötü bir ruh bağlanması veya musallat olmasıyla eşdeğer görülmüştür. Eski Moğolca ve Tunguzca Buk, endişe, kaygı gibi anlamlar taşır. Moğolcada Bukınıd/Buhında kelimeleri üzülmek, korkmak gibi manaları belirtir. Puhu (baykuş) sözcüğü ile de alakalı olma ihtimali vardır. Çünkü Baykuş, olumsuz anlamlar yüklenen ve gece ortaya çıkan bir hayvandır.

(Ab/Ap/Av) kökünden türemiştir. Aparmak (kaçırmak, alıp götürmek) anlamını içerir. Türkçede Apazlamak sözcüğü avuçlamak anlamına geldiği gibi rüzgarla gitmek de demektir. Abı sözcüğü de can, ruh gibi kavramları ifade eder. Yine köken olarak Av kelimesi ile de bağlantılıdır. Kaçıran ruh veya doyumsuz varlık demektir. Argodaki Abaza (cinsel açgözlülük veya eş yoksunluğu) sözcüğü ile de yakından alakalıdır.





Yünbüken





Akballı, Posof

Akballı, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

Köyün adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında bilgi yoktur.

Ardahan iline 93 km,Posof ilçesine 21 km uzaklıktadır.Köy Uluçam,Aşıküzeyir,Aşıkzülali,Baykent,Kaleönü,Kol ve Günbatan köyleri ile çevrilidir.Kışla ve yaylası köyün kuzeyindedir.

Köyün ekonomisi tarım,arıcılık ve hayvancılığa dayalıdır.

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi vardır ancak kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol olup köyde elektrik ve evlerde sabit telefon vardır.





Alabalık, Posof

Alabalık, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

Bu köye ilk önce ,yaklaşık 1700'lü yıllarda 
Ahıska ilinin Batanizeoğulları denilen sülalesi, şimdiki adıyla; batlizemminin çayırlarını, yayla olarak kullanırlarmiş. (bego lakaplı) süleyman ismindeki kardeşlerden biri kalarak, Eski Sayho köyünde evler yapmış.(kahriman ve sait isminde iki oğlu olmuş). bu iki kadeş; karogil ve saitgil sülalesi diye iki ayrı sülela olarak temsil etmişlerdir. Şimdiki köye ilk yerleşen aile ise Ahıska'dan gelen Demircigil sülalesidir. Bunlar bu köye yerleşince (bego lakaplı) süleyman da"Eski Sayho"'dan buraya gelerek yerleşmiş. Daha sonra da ;

gajgil, kaşhagil

habogil,

üşergil,

Ahıska, Artvin'in Ardanuç ilçesi ve Posof' bağlı Aşıkzülali (Suskap) köyünden gelen sülaleler bu köyü oluşturmuşlardır.


Köyün gelenek, görenek ve yemekleri hakkında bilgi yoktur.

Ardahan iline 96 km, Posof ilçesine 24 km uzaklıktadır. Köy Arsiyan Dağı'nın Doğu yamaçlarının eteğinde kurulmuştur. Rakım'ı 1700 m dolayındadır. Şavşat İlçesi, Kolköy, Kaleönü Köyü ve Baykent Köyleri ile batısında artvin ili şavşat ilçesi ile komşudur. Ekeneklerin bittiği Batı yönünde Çayırlar ve Meralar başlar. Köyün batısında Yaylaları vardır. Aynı mevkide geniş yapraklı ağaç türlerinden oluşan Koruları ve kayın ağaçları vardır. ayrıca köyün alt kısmında yaban findık ağaçları bulunmaktadır.Yine köyün batısında, çok sayıda kaynak su ile beslenen orta büyüklükteki gölde bol miktarda alabalık bulunmaktadır. kçy ismini bu gölden almaktadır.


Köyün iklimi, Karadeniz iklimi etki alanı içersindedir.

Köyün ekonomisi tarım,arıcılık ve hayvancılığa dayalıdır.

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi yoktur ancak kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır.





Alköy, Posof

Alköy, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

Köyün tarihi çok eskilere dayanır.Ama şimdiki köyü oluşturan aileler rivayete göre;cesaretli iki arkadaş ,ağaçlara işaret koya koya şimdi köyde bulunan Al kilesenin yanına geliyorlar.Oradaki kaynak suyunu beğeniyorlar.Gidip durumu etrafa bildiriyorlar.Zamanla 27 Sülale buraya gelerek köyün oluşmasını sahlıyorlar.Bu sülalelerin 15'i Ahıska'dan,4'ü Posof'a bağlı ilçe merkezi ve köylerinden,3'ü Artvin-Şavşat'tan,2'si Gürcistan'ın Batum şehrinden,geri kalan 3'ü ise biri Ardahan merkeze bağlı Değirmenköy'den,biri Acara'dan,biri de Erzurum-Pasinler'den gelerek köyü oluşturmuşlar. 


Köyün yöreye ait yemekleri hinkal, bişi, katmer, punturuş, peynir eritmesi, hasuta, yoğurt çorbası, kelocoş, puşruk çorbası, cadi, kuymak ve bunlarla beraber pek çok yemek çeşidi vardır. Köy halkı yazın yayla'lara çıkarak 3 ay boyunca orda kalırlar.

Köyde okuma-yazma oranı %100'e yakındır. Köyde bugün ve geçmişte de pek çok şair, yazar, sanatçı ve aşıklar yetişmiştir.

Ardahan iline 87 km, Posof ilçesine 6 km uzaklıktadır.

Köyün iklimi, Karadeniz iklimi etki alanı içerisindedir.

Köyün ekonomisi tarım,arıcılık ve hayvancılığa dayalıdır.

Köyde, ilköğretim okulu vardır ancak kullanılamamaktadır. Köyün içme suyu şebekesi vardır. ancak kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi yoktur ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt yoktur toz-yolu vardir köyde elektrik ve sabit telefon vardır. 




Abra ve Yutpa

Abra ve Yutpa - Türk ve Altay mitolojisinde adları geçen yeraltı yılanları. Abura/Apra ve "Yutma/Utma" olarak da tanınırlar.

Yeraltındaki Büyük Deniz (Tengiz)’de yaşayan ve ejdere benzeyen devasa iki yılandır. Timsaha benzer görünümlmeri vardır. Bu canavarların ikisinin adı birlikte anılır. Çatal kuyruklu ve dört ayaklıdırlar. Gözleri parlak bakır renklidir. Ayakları kızıldır. İnanılmaz büyüklüktedir, görenlerin yüreğine korku basar. Yeşil baldırlı, ak göğüslü, kayık gibi yassı çenelidirler. Erlik’in sarayını korurlar, onun hizmetkarı olarak bilinirler. Çok güçlü çeneleri vardır. Bazı metinlere göreyse Toybadım Irmağı'nın kıyılarında yaşayan korkunç canavarlardır. Bir yağna’yı (fili) tek lokmada yutabilirler. Ker Abra, Ker Yutpa, Ker Arat ve Ker Doydu olarak dört yer altı canlısından bazen birlikte bahsedilir. Bazen de bu dördünün aynı varlık olduğu düşünülür.

Altay şamanlığında yeşil bir kumaştan yapılmış ve örgülerle süslenmiş Abra'nın tasviri, şamanın giysisine asılır. Abra'nın başı puhu tüyleri (ülberk) ile süslenir. Gözü, parlak bakır düğmelerden, ayakları da genellikle kırmızı kumaşlardan seçilmiş yamalardan yapılır. Bunlara, örülmüş dokuz püskül eklenir. Şaman giysisinde, cübbenin bir yanında yer alan, yeraltı canavarı olarak algılanan yılanı temsil edecek biçimde çatal kuyruklu ve dört ayaklı olarak tasarımlanan, kötü ruhlardan koruduğuna inanılan, siyah kumaştan şeritler Yutpayı temsil eder.







Arılı, Posof

Arılı, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

Ne zaman kurulduğu tam olarak bilinmemektedir. Söylentilere göre, ilk gelen aileler orman içine yerleşerek avcılık yapmıştır, daha sonra çiftçilik ve hayvancılık yapılmaya başlanmıştır.Şu an köy 7 sülaleden oluşmaktadır.Bunların 3'ü Ahıska'dan,2'si Acara'dan,biri Posof'un başka bir köyünden,diğer biri de Ardahan-Çıldır'dan gelerek köyü oluşturmuşlardır.

Niçin ve ne zaman geldikleri kesin bilinmemekle birlikte söylenenlere bakılırsa;buraya ilk gelen aileler,orman içinde bugün kullanılan gür akışlı kaynak suyunu ve bunun Batısındaki gölü görerek burasını beğenmiş.Ormandan kestiği çam,ardıç ağaçlarıyla açılan yerde ahşap evler yapmışlar.Daha sonra tarla ve çayırlar açarak yerleşmişler.Şu an köyü oluşturan sülale sayısı 3'tür.Bunların biri Ahıska'dan,biri Acara'dan,diğer biri de Ardahan-Çıldır'dan gelerek köyü oluşturmuşlardır.

Köyün gelenek, görenek ve yemekleri hakkında bilgi yoktur.

Ardahan iline 94 km, Posof ilçesine 13 km uzaklıktadır.

Köyün iklimi, Karadeniz iklimi etki alanı içerisindedir.

Köyün ekonomisi tarım,arıcılık ve hayvancılığa dayalıdır.

Köyde, ilköğretim okulu yoktur fakat taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Köyün içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır.





Armutveren, Posof

Armutveren, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

Ardahan iline 95 km, Posof ilçesine 14 km uzaklıktadır.

Köyün iklimi, Türkiye'de Karadeniz iklimi 'nin etki alanı içe