lunurlar. Göçebe olmalarından dolayı Moro toplulukları Manila, Cebu ve Baguio gibi büyük şehirlerde sık sık görülür.




Çağatay Han

Çağatay Han (Moğolca: Цагадай, Tsagaday, Farsça: چغتاى خان Chaghatāī khān; d. 1186 - ö. 1242), Moğol prensi ve Cengiz Han'ın ikinci oğlu.

Kardeşleriyle birlikte babasının Çin (1211 - 1216) ve Harezm (1219 - 1224) seferlerine katıldı. Harezmşahlar'ın başkenti Urgenç'in ele geçirilmesinde önemli rol oynadı (1221). Moğollar'a yenilerek Hindistan'a kaçan Celaleddin Harezmşah'ı izlemekle görevlendirildi.

Cengiz'in Tangut Seferi sırasında (1225 - 1227) Moğolistan'da bırakılan kuvvetlerin komutanlığına getirildi. Babası ölünce (1227), onun veliaht seçtiği kardeşi Ögedayı büyük han ilan etti. Cengiz Yasası konusundaki uzmanlığı dolayısıyla devlet yönetiminde büyük saygınlık kazandı.

Cengiz tarafından Kara Hıtay'in toprakları verildiyse Maveraünnehir'den Doğu Türkistan'a kadar uzanan bölgede bulunan şehirler İmparatorluğun merkez yönetimine bağlı kalmış ve Ögeday tarafından atanan valilerce yönetilmişti. Kardeşi Ögeday'ın ölümünden (1241) kısa süre sonra öldü. Ölümünden sonra kurulan devlete Çağatay Hanlığı adı verilmişti.




Turkeye

Turkeye, Hollanda'nın Zeeland vilayetindeki bir köydür. Köyün bu ismi Osmanlı Devleti dönemine kadar uzanır.

Seksen Yıl Savaşları sırasında 1603'te Sluis'ta gerçekleşen deniz savaşlarında Hollandalılarla birlikte savaşan çoğunluğu Türklerden oluşan ve gemilerde çalıştırılan 1500 kadar kölenin anısına, Sluis'ün İspanyollardan kurtarılmasında sonra Prens Maurits tarafından bu köye Turkeye ismi verilmiştir. Kölelere 1604 yılında özgürlükleri verilmiş ve gemilerle o dönemde Osmanlı toprağı olan Cezayir'e gönderilmiştir. Şu andaki nüfusu 20-30 hane kadardır. Turistik bir merkezdir.




Jean-Baptiste Say

Jean-Baptiste Say (1767 - 1832) Lyon'da doğmuştur. Orduya gönüllü olarak iştirak etmiş, sigorta memuru olmuş, gazetecilik yapmış ve en sonunda "Traité d'économie politique" eserini icra etmiştir.
Sigorta şirketinde çalışırken Adam Smith'in eserini okuyarak iktisat konusunda ilgisini arttıran Jean - Baptiste Say kendi görüş ve fikirlerinide bu yolla geliştirmiştir.

İlk olarak ekonomi ilminin sınırlarını çizerek ekonomi ve siyaseti birbirinden ayırmıştır. Ona göre fizik kanunları gibi ekonomininde kanunları vardır ve bu kanunları değiştirilemez fikrini ortaya koymuştur. Bu kanunlar eşyanın tabiatından doğar ve insanların eseri değildir.

Düşünceleriyle fizyokratların, merkantalistlerin ve Adam Smith'in düşüncelerini hem tenkit etmiş hem de üzerine bir takım düşünceler ekleyerek olan düşünceyi daha da zengineştirmiştir.

Jean-Baptiste Say'a göre tabiat her türlü faalyet sahasında insanla müştereken çalışır. İstihsal madde değil fayda yaratmaktadır. Devlet içinde kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan hakimler, hekimler ve diğer meslek gruplarının hizmetleri de ona göre verimlidir, faydalıdır, maddi ve manevi ihtiyacları karşılarlar.

Sermaye maddi mallar değil o malların değeridir ve daima aynı değerini muhafaza eder.

Jean-Baptiste Say: " Her arz, kendi talebini yaratır." görüşündedir. Say kanunu mahreçler kanunu olarak da bilinir.




Yedikule Zindanları

Yedikule Zindanları (veya gözlem kalesi görünümünde olduğundan "Yedikule Hisarı"), İstanbul'un ve Türkiye'nin en eski açık hava müzelerinden birisidir.

Yedikule, aslında adı gibi bir zindan oluşturmak amacı ile değil, Bizans'a misafir gelen kralları ve yabancı sarayların mensuplarını ihtişamlı bir şekilde karşılamak için yapıldı. Türk Tarih Kurumu'nun yaptığı araştırmalara ve elde edilen tarihi verilere göre, başlıkta belirtilen Altın Kapı'yı bir zafer takı olarak dönemin Bizans İmparatoru Theodosius inşa ettirdi. "Theodosius"'tan sonra tahta geçen oğlu da dört tane yüksek gözlem kulesinden oluşan bir kaleyi "kapı" ile birleştirdi.

Tüm dünya tarihine çağ atlatan İstanbul'un Fethi ile şehri eline geçiren Fatih Sultan Mehmet, yapıya üç kule daha ekler ve tam yedi tane kule olur. Ayrıca kaleye surlar da ekletip kuleleri bağlayan padişah, burada bir garnizon oluşturdu. Böylece Bizans ve Osmanlı uygarlıkları bütünleşmiş oldu.
"Padişah" yapıtın temizliği ve onarımı için bölgeye malzeme desteği de sağladı.


Dört tane "Bizans İmparatorları'nın", 3 tane de Fatih Sultan Mehmet'in yaptırdığı yedi adet kuleden adını alan bu tarihi yapıtın her kulesine isim verilmiştir. Bu kulelerin isimleri ve kısa tarihçeleri şöyledir:

Bu kulenin Osmanlı tarihinin en genç padişahlarından Genç Osman'ın adını alma nedeni aslında padişahın katledildiği yerin bu bölgenin ikinci katında olmasıdır...

Adından da anlaşılacağı gibi devlete bağlı olduğu süreçte cephane deposu olarak kullanılmıştır. Ayrıca iki hapishane dışında devlet suçlularının hapsedildiği zindanlardan da birisiydi. Yapıyı ziyaret ettiğinizde kirişle tutturulmuş ahşap katları görebilirsiniz.

Bu kule günümüze kadar dayanamamış ve depremlerle yıkılmıştır. Devrimci padişah III.Ahmet'in adını almasının sebebi yapım ve onarımına bu padişah tarafından büyük katkı yapmış ve katlarının kirişlerle tutturulmasını sağlamış olmasıdır.

Hemen üstteki başlık Yedikule Zindanları'nın Kronolojisi'nde de göreceğiniz gibi bu hisar bir dönem hazinelerin muhafaza edildiği yerdi. Devletin sahip olduğu bu hazine, "Hazine Kulesi"'nde tutulurdu. Fakat daha sonra III. Murat döneminde hazine saraya aktarıldı.
Kulenin tarihindeki bir diğer olay ise, hemen yanında bulunan "Yanan Kasır" köşkünde çıkan yangından etkilenmesi fakat daha sonra onarılmasıdır. Köşkün ""yanan"" sıfatını almasının sebebi de bu yangındır.

"Kitabeler Kulesi" adıyla da anılır. Zindan olarak kullanılan iki kuleden birisidir. İçinde bulunan ahşap katlar çıkan yangınlarda yanarak hasar görmüştür.

Yangında yanan bir diğer kuledir. Hapishane olarak da kullanılmıştır.

Altın Kapı'nın üstündeki kuledir. Yedi kule arasında en sağlam olanıdır. Sancağın dalgalandığı yer olması nedeniyle yeniçeriler burada nöbet tutardı. Sağlamlığını günümüzde de korumaktadır.


Kültür ve Turizm Bakanlığı, halkın 'Yedikule Zindanları' dediği hisarı özgün dokuya zarar gelmemesi koşuluyla 30 yıllığına özel bir şirkete kiraladı. Ancak şirket tarihi Bizans dönemine kadar giden yapıya buldozerlerle girmekte gecikmedi.

Şirket, pist yeri yapmak için hisar zeminindeki orijinal taşları sökerek yerine mıcır döktü, çıkan taşlar da rastgele etrafa atıldı. Alanın genişlemesi için ağaçlar da kesildi. Arkeolog ve sanat tarihçilerinin eleştirdiği uygulamalar hakkında ne şirket, ne bakanlık ne de kurul yetkilileri açıklama yaptı.

Hisar, daha önceleri kısa süreler için konser ve tiyatro gösterilerine ev sahipliği yapmıştı. Ancak, ilk kez bu denli uzun süreliğine kiralandı. Radikal gazetesi bu olayın nasıl gerçekleştiğini şöyle yazdı.

Yedikule Hisarı, Kültür ve Turizm Bakanlığı Hisarlar Müze Müdürlüğü'ne ait. Swees Turkish International (STI) İç ve Dış Ticaret Şirketi'nin hisarı kiralamak için hazırladığı proje İstanbul 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'na sunuldu. Kurul, 21 Nisan 2004 tarihli kararında 'özgün dokusuna zarar vermemesi koşuluyla' ve 'kısa süreliğine' hisarın kiralanmasına izin verdi.





Kapampangan halkı

Kapampanganlar veya Capampañganlar (Filipin İspanyolcası: "pampangos" veya "pampangueños") 2.890.000 kişilik bir grupla Filipinlerdeki etnik gruplar içinde sekizinci büyük gruptur. Kapampanganlar Austronesian dillerini konuşan göçmenlerin soyundan Filipinler'e Demir Çağı zamanında geldiler. Kapampanganlar bu gün Central Luzun'da baskın etnik gruptur.




Huntington hastalığı

Huntington hastalığı (HD), genetik bir nörolojik hastalıktır. Hastalarda bazı hareket bozukluklarının yanı sıra mental gerilik görülür. Adını 1872 yılında hastalığın kalıtsal olduğunu ilk olarak gözlemleyen Dr. George Huntington'dan alır. Otozomal dominant olarak kalıtılan bir hastalık olup beyin ve sinir sistemini etkiler. Hasta kişiler genellikle heterozigotlardır. Hastalığın ilk belirtileri 30-50 yaş arasında gözlenir. Hasta bu dönem zarfında çocuk yapmış ise çocuklarına bu hastalığı aktarma riski %50 oranındadır. Hastalık ölümcül olmasa da bu durum hastalığın gelişimine bağlıdır. Hastalığın nedeni Huntington proteinin üretim bozukluğundan dolayı ortaya çıkmaktadır.

10-20 yıllık bir dönem arasında yavaş yavaş gelişir ve sonunda kişiyi yürüme, konuşma, düşünme ve mantıktan yoksun bırakır. Genellikle 30-50 yaşlar arasında ortaya çıkar.

En belirgin belirtileri kol, bacak, gövde ve yüz kaslarının ani ve istemsiz kasılmasıdır. Belirtiler çoğunlukla duygusal dalgalanmalar, sözlerin ağızda gevelenmesi, sakarlık, depresyon ve sinirlilik ile birlikte oluşur. Hastalığın ilerlemesiyle yutma zorluğu, düzensiz yürüme, denge kaybı, muhakeme gücünün bozulması ve bellek problemleri gibi belirtiler görülür.

Genellikle 30-50 yaşları arasında belirtiler başlar. Serebral korteksin ön lobu etkilenir ve istem dışı hareketler, kişilik değişimleri gözlenir. Çabuk sinirlenme, depresyon, içine kapanma, ve konsantre olamama gibi davranışlar da hastada mevcuttur. Yutmada zorlanma, bunama, konuşmada zorluk da ilerleyen dönemlerde ortaya çıkar. Bireyde ölünceye kadar giderek artan hücre ölümleri ve sinirsel tahribat gözlenir. Belirtilerin ortaya çıkmasından sonra ortalama 10-15 yıl sonra hastaların çoğu ölür.

1993 yılında, 4. kromozom izlenerek hastalığa sebep olan gen bulunmuştur. Glutamin amino asiti için gerekli olan CAG kodu, tekrarlamakta ve proteinlerde uzun glutamin şeritleri meydana getirmektedir.

HD, beyindeki kuinolinik asit miktarının artışı ile ilgilidir. Kuinolinik asit beyinde nörotoksin oluşumuna yol açar. HD geni 4. kromozom üzerinde bulunmaktadır ve tanımlanıp, klonlanmıştır. Bu gen 348 kb büyüklüğünde ve hiçbir gen ürünüyle akraba olmayan bir proteini şifreler. Genin kodlayıcı bölgesinde CAG trinükleotit sayısındaki artış gende mutasyona neden olur. CAG trinükleotitinin sayısı hastalık için belirleyici olmaktadır. 8-35 CAG tekrarı taşıyan bireyler normalken, 42-86 CAG tekrarı taşıyan bireyler hastalıktan etkilenmişlerdir. HD genindeki CAG tekrar sayısı ile hastalı