rahat "Boeing 247D"ler "Douglas DC-2"ler ve "DC-3"ler, "Lockheed 10"lar hizmete girdi. ABD'deki ve Avrupa'daki önde gelen havayolu şirketleri uzun yıllar hava filolarını bu uçaklardan oluşturdular.

Kıtalar arası yolcu uçakları 20 yüzyılın başında deniz uçakları ile sürdürüldü. 1930'larda Lufthansa şirketi 12 motorlu dünyanın en büyük deniz yolcu uçağını hizmete soktu. 1935 yıllında Büyük Okyanus hattının açılması ile Pan American Airways 4 Motorlu "Martin M-130" deniz uçaklarını, 1938'de de daha büyük "Boeing 314 Clipper"ları sefere soktu.

Deniz uçakları oldukça karlı ticari taşıtlar olarak uzun süre kullanıldı ama 1950'lerde başlıca havayolu şirketleri uçuşlarını daha ekonomik ve daha uygun kara türü uçaklara yapmaya başladılar.

İkinci dünya savaşı sonrası yapılan bütün yolcu uçakları pervaneli ve merkezden çevreye doğru düzenlenmiş hava soğutmalı motorlarla donatılmıştı. 1950 ortalarında itibaren yolcu uçakları daha modernleşti ve jet motorlu yolcu uçakları yapılmaya başlandı. Bunların ilk örneği 1958'de hizmete giren "Boeing 727" dir.

Bu gelişmeler sadece batı ülkeleri ile sınırlı değildi. Sovyet Rusya'da 120 ile 220 yolcu kapasiteli Tupolev "Tu-114" yolcu uçaklarını devreye soktu.

1960'ların sonlarında daha büyük uçaklar devereye konuldu. Uzun yolcu uçağı "DC-8" ve "Boeing 727" lerin yanı sıra yolcu kapasitesini artırmaya yönelik geniş gövdeli jet uçakları hizmete girdi.

21 yüzyılda yolcu uçaklarıda yolcu kapasitesini artırmaya yönelik geniş gövde şeklinde tasarlanmaktadır. Buna en güzel örnek "Airbus A380". "Airbus A380" 853 yolcu kapasiteli "Rolls-Royce Trent 900" gibi çok geliştirmiş motora sahip ve her türlü modern teknoloji donatılmış uçaklardır. Aynı prensibi Rus yapımı yolcu uçakları izlemektedir.

Haziran 1933 kurulan Türk Hava Yolları ile birlikte birçok özel Türk hava taşımacı şirketinde modern yolcu uçaklarından yararlanmaktadır. Bunlara en güzel örnek THY'nin Singapur seferini yapan "Airbus A330"dur.





Ticaret dengesi

Bir ülkenin belli dönem içinde gerçekleştirdiği mal ve hizmet ithalatı ile ihracatı arasındaki değer farkı. Bir ülkede yaşayanlar ile öteki ülkede yaşayanlar arasında gerçekleşen her türlü işleme gerçekleştiren her türlü işlemi içeren ödemeler dengesinin bir birleşimidir.

Bir ülkenin ihracatı ithalatını aşarsa bu ülkenin ticaret dengesinin lehte olduğu ya da dış ticaret fazlası verdiği söylenir; tersi durumdaysa ülkenin ticaret dengesinin aleyhtedir ya da dış ticaret açığı bulunmaktadır. Avrupa’da 16.-18. yüzyıllar arasında etkili olan merkantilizm kuramına göre, lehte bir ticaret dengesi sağlamak son derece önemliydi. Bu, ülkede üretilen malları öteki ülkelere ihraç etmek ve öteki ülkelerden, özellikle de oluşturulacak kolonilerden ulusal servetin kaynağı sayılan değerli metallerle hammaddelerin ithal etmek yoluyla gerçekleştirilmeliydi.

18. yüzyıl ortalarında gelişen klasik iktisat kuramına göre bir ülkenin dış ticaretini sürdürebilmesi için ya da ödemler bilançosunun her zaman dengede olması gerekmezdi. Tersine, sürekli bir ticaret fazlası ülkenin ekonomik kaynaklarını eksik kullandığı anlamına geliyordu. Ayrıca bir ülke ya da ülkeler grubunda biriken fazlalık sonuçta bu ülkelerin ekonomilerinde ani ve düzensiz değişiklere yol açabilirdi. Böyle bir durum 1970’lerde ve 1980’lerde, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) üyesi ülkeler petrol fiyatlarında birdenbire ve önemli oranda yükseltince ortaya çıktı. OPEC’in petrol satışları dolarla gerçekleştiğinden OPEC üyesi ülkelerde büyük miktarlarda dolar fazlası birikti. Gelişmekte olan ülkeler ise ticaret hadlerinin aleyhlerine bir eğilim göstermesinde ötürü, özellikle bunalım dönemlerinde dış ticaretlerinde önemli sorunlarla karşılaşırlar.







Bedrama Kalesi

Bedrama Kalesi, Tirebolu, Giresun-Gümüşhane karayolu üzerinde, Örenkaya ve Karaahmetli köyleri sınırlarında bulunan, tamamen yerli kayalar üzerine kurulmuş olan bir kaledir.

Tirebolu'dan yaklaşık 8 km uzaklıkta, yüksek bir kayalık üzerinde yerleşim yeri oldukça büyük olan bir kaledir. Etrafındaki sur duvarlarından çok azı günümüze kadar kalabilmiştir. Kalenin üzerinde parkı vardır. Fırını, odaları, şarap/su küpleri, şavaşırken kullanılan tüfek yerleri, mavzer mermileri, harebe olan 20 civarında merdiveni vardır. Kalenin gerçek kapısı araştırılmadığından ziyaretçiler kendilerine göre patika yoldan çıkmaktadırlar.

Kale kapısı ve tamamen yıkılan kaleden çok az sur duvarı geriye kalmıştır. Kaleye uzaktan bakıldığında tamamen tabii kayalık gibi görünmesine rağmen Harşit Vadisi'ni en iyi kontrol altıda bulunduran bir konuma sahiptir.

Kale, Venedikliler ve Cenevizliler'den sonra, Kürtün Çepni Beyi Melik Ahmet Bey tarafından ilk olarak Türkler'e kazandırılmıştır. Ruslar, en son Karaahmetli Köyü'nü işgal ettikten sonra Harşit Çayı'nı geçemedikleri için Bedrama Kalesi'nden Çatalarmut Tepesi'ndeki Türklerle savaşmışlardır. Ruslar bu dönemde Karaahmetli Köyü'ndeki evlerde de kalmışlardır. Bu evlerden halen ayakta olanlar vardır.




Tetikçi (film, 2007)

Shooter 2007 yılı Amerikan yapımı macera filmi.

"Bob Lee Swagger" Amerikan hükümeti için çalışan bir keskin nişancıdır. Etiyopya'daki görevi sırasında girdikleri çatışmada arkadaşı Donnie'yi kaybeder ve kendisi de çatışma alanında terk edilir. Bu olay sonrası keskin nişancılığı bırakarak dağda inzivaya çekilir.

Bir gün Amerikan hükümetini temsil ettiklerini söyleyen bir grup kişi kendisini bulur ve başkana bir keskin nişancı tarafından suikast yapılacağını, ondan alacakları teknik bilgilerle ancak bunu önleyebileceklerini söylerler. Bob başta çekinceli davransa da sonra da "vatan için can feda" anlayışı ile kabul eder.

Yaptığı teknik incelemeyi teklifi yapan Johnson'la paylaşır ve Johnson onu başkanın yapacağı konuşmada da bulunması için ikna eder. Konuşma sırasında bir keskin nişancı için olabilecek tüm verileri düşünen Bob suikastin gerçekleşeceğini anlar.Ancak tam o anda kendisine de yanındaki polis tarafından ateş edilir ve bu arada suikast de gerçekleşir. Bob bir komployo kurban gittiğini görür ve kaçmaya başlar.

Yaralı halde sığınacak yer olarak arkadaşı Donnie'nin kız arkadaşı Sarah'nın evini bulur. Bu arada tüm medya onu suçlu ilan etmiştir. Johnson ise onu bulmak için çabalarına başlar. Bu arada Bob'un kaçarken rastladığı bir FBI ajanı olan Michael'de olaya ilgi duyar. Bob Michael'i kendi tarafına çeker ve Johnson'a karşı savaşı başlamıştır.

Kaçıp kovalamacalar sürerken başkanın değil yanındaki Etiyopya başpiskoposunun öldüğü anlaşılır. Johnson bu olayı bir senatörle tezgahlamış ve suçu Bob'un üstüne atmak için silahını dahi çalmışlardır.

Nihayetinde kendisine inanan ajan Michael'in da yardımı ile gerçeklere ulaşırlar. Amerika içindeki bir nevi derin devlet ile karşı karşıyadırlar ve Etiyopya gibi ülkelerde petrol uğruna kontrolü sağlamak için yapılan katliamlardan senatörün ekibi sorumludur. Devlet için çalıştığını sana Bob'da aslında bir bakıma onlar için çalışmıştır bir dönem.

Ancak halen yasa önünde tüm suçlar Bob'a yöneliktir. Bir süre sonra Bob teslim olur ve hapse girer. Ancak Adalet bakanıyla yaptığı görüşmede çalınan silahıyla aslında ateş edilemeyeceğini ve bunun bir komplo olduğunu açıklar. Etiyopya konusundaki gerçekleri de anlatırlar. Lakin Bob serbest kalır ama Senatör ve Johnson için bir işlem yapılamaz.

Devletin veremediği cezayı ben veririm diyen Bob filmin finalinde tüm kötüleri ait oldukları yere göndermenin huzuruyla yeni maceralara yelken açar.






Tuvaca

Tuvaca, Tuva Türkçesi, Tuva dili (Tuvaca: Тыва дыл / Tıva dil), Rusya'ya bağlı özerk Tuva Cumhuriyetinde Tuvalar tarafından konuşulan Sayan dilleri grubundan çağdaş Türk yazı dillerinden biridir. Tuva Cumhuriyeti'ndeki 250.000 civarındaki Tuva nüfusunun yanı sıra, kuzey-batı Moğolistan'da 27.000 kişi ve Çin'in adlandırmasıyla Sincan Uygur Özerk Bölgesi'ne Türk Dünyasındaki adlandırmayla Doğu Türkistan'a bağlı Altay İli'nde 2.400 kişi bu dili konuşmaktadır. Ayrıca Buryat Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nde ve Kazakistan'da az sayıda Tuvaca konuşanlar vardır.

Tuvaca, söziçi ve sözsonu d seslerinin durumu açısından ele alındığında Yakutçaya, y- sesinin ç- sesine gelişimi açısından Hakasçaya yakındır denebilir. Şorcanın Tatarca ve Tuvaca arasında bir Türk dili olması Tuvaca ve Şorca arasında tercüman olmadan anlaşılması yakınlığın göstergesidir.

Tannu Tuva Halk Cumhuriyeti ve Tuva Cumhuriyeti'nin resmî dil olup 1940'tan beri de zorla kabul ettirilen Kiril alfabesi ile yazılmaktadır. Rusça'nın Kiril alfabesinde bulunmayan üç harf eklemesi yapılmıştır.

Ek Harfler;

Bu harfler Kiril alfabesinde türetildikleri harften hemen sonra gelirler; örneğin: Н , Ң ; О , Ө ; У , Ү olarak takip eder.

Dilde olduğu gibi kültürde de Moğol tesiri vardır. Tuva Türkçesi 1930'a kadar Sogd alfabesi veya Uygur alfabesi ya da Moğol alfabesi da denilen alfabe ile yazı yaşamını devam ettirmiştir. Kısa bir süre bağımsız olan Tuva Cumhuriyeti'nde Türk Latin Alfabesi de kullanılmış fakat daha sonra SSCB'nin işgalinden sonra 1940'tan itibaren Kiril alfabesi mecburi olmuş ve bu alfabe ile yazı yaşamını sürdürmektedir.

Tuvaca, Türkiye Türkçesi'nde olduğu gibi, yüzey bilimi (jeomorfoloji) bileşik kelimelere, son ekler ekleyerek kelime türetirler. Örnek: [teve] 'deve' demektir, [teve-ler] 'develer', [teve-ler-im] 'develerim', [teve-ler-im-den] 'develerimden' gibi.

Türkiye, Azerbaycan, Türkmenistan, Özbekistan gibi Türk dillerindeki y ile başlayan Türkçe asıllı sözler, Kırgızcada c , Kazakçada j, Yakutçada s değişimine uğramışken Tuvacada ise ç ile söylenir. Çeñge (yenge), Çılan (yılan), yıl (çıl), çurt (yurt), çeen (yeğen), çem (yemek), çedi (yedi,7),çarış (yarış), çarık (yarık), çañgı (yankı), çag (yağ) gibi.

Eski Türkçe ve günümüz Genel Türkçesindeki y ile başlayan sözlerde bütünleşmek için Altay (c), Kırgız (c), Kazak (j), Saha (s), Hakas (ç) ve Tuva(ç) Türkçelerinde Ý harfinin kullanılması uygun olur. Ses olarak yöre sesini yansıtsa da yazılışta Genel Türkçeye yakın olmuş olacaktır.

Eski Türk dilindeki söz ortası "d" sesi, günümüzde çoğu Türk dilinde