n dergisini (1862) Abdülaziz kapatmıştır. II. Abdülhamid'in maarif ve ticaret nazırlığını yaptı. Dergisini tekrar çıkardı, dergide "yıldız böceği" dediği için dergi ikinci defa kapatıldı. "Ruznamei Ceridei Havadis"'te yazdı. Yazılarında bilimci idi. Dergisinde Yunan filozoflarını tanıtan dizi yazı yayımladı. Fenelon, Fontanelle, Voltaire'den çeviriler yaptı. Eserleri: "Muhaveratı Hikemiyye", "Telhisi Hikmeti Hukuk", "Hikmeti Hukuk", "Dasitani Ali Osman", "İlmi Servet".




Mavi Akım

Mavi Akım Rusya'dan Türkiye'ye doğal gaz nakletmek için Karadeniz geçişli büyük boru hattıdır. Boru hattı merkezi Hollanda olan Rus Gazprom ve İtalyan ENI ortaklığıyla kurulan "Blue Stream Pipeline B.V." tarafından inşa edilmiştir. Blue Stream Pipeline B.V. boru hattının deniz bölümünün ve Beregovaya kompresör istasyonunun sahibidir, Gazprom boru hattının Rus topraklarında kalan bölümünün işletmesini üstenmiş olup Türk topraklarında bulunan bölümün işletmesi ise Türk enerji şirketi BOTAŞ tarafından gerçekleştirilmektedir. Gazprom'un boru hattını inşa etmesindeki amacı Rus gaz iletim hatlarını arttırmak ve Türkiye'nin üçüncü ülkelerle enerji anlaşmaları yapmasına engel olmaktır.
Mavi Akım hattının uzunluğu 1213 kilometre olup, Şubat 2003 tarihinde açıldı. Açılış törenine, Recep Tayyip Erdoğan’la birlikte, Vladimir Putin ile Silvio Berlusconi katılmıştır.

Mavi Akım projesi, Ankara ile Moskova arasında 1997 yılında imzalanan anlaşmaya göre, 25 yıl süreyle, Türkiye’nin Rusya’dan yılda 16 milyar metre küp doğalgaz satın almasını öngörüyor.

1213 kilometre uzunluğunda doğalgazı taşıyan boru hattının, yaklaşık 380 kilometresi, Karadeniz’in altından geçmektedir. Deniz altındaki boru hattı, 2150 metre derinlikle, yeryüzünün en derindeki boru hattıdır. Hattın yapımını, İtalyan ENİ şirketi üstlenmişti. Yıllık 16 milyar metre küp kapasiteli boru hattından Türkiye, 2002 yılı sonundan bu yana gaz almaktadır.

Mavi Akım projesinin maliyeti, 3,3 milyar dolar olup, proje için, İtalya ile Rusya arasında yarı yarıya ortaklı Transco adlı bir şirket kurulmuştur. İtalyan bankaları da, projenin maliyetini karşılamak amacıyla Rusya’ya yüz milyonlarca dolarlık krediler kullandırmışlardır.

Türkiye, İstanbul ve Çanakkale boğazları üzerinden taşınan Rus doğalgaz ve petrolünün de, Ceyhan’a ulaşmasını hedeflemektedir. Samsun-Ceyhan arasında günlük 1 milyon ton kapasiteli bir petrol boru hattının inşası, bu nedenle de, gündemde. Bu hattın lisansını, 2009 yılında, Türk Çalık Grubu, almıştır. İtalyan ENİ firması, Samsun-Ceyhan hattıyla da yakından ilgilidir. Çalık Grubu, hattın ortak yapımı konusunda ENİ ile mutabakata vardıklarını geçen hafta açıklamıştır.

Mavi Akım projesi, yaklaşık 10 yıldır Türkiye gündeminde. Proje hakkında çeşitli yolsuzluk iddiaları ortaya atılmıştır. Yolsuzluk iddiaları nedeniyle Yüce Divan’da yargılanan eski enerji bakanları Cumhur Ersümer ve Zeki Çakan hakkında, Mavi Akım projesiyle ilgili iddialar da geçmektedir.

Mavi Akım’ın tam kapasiteyle yürürlüğe girmesiyle birlikte, Türkiye, doğalgazının yüzde 60’tan fazlasını Rusya’dan almakta ancak bu durumun, enerjide Rusya’ya bağımlılık yaratacağı görüşü de, Mavi Akım’a yönelik eleştiriler arasında.






Çanakkale Savaşı kronolojisi

1914

1915

– Mustafa Kemal’in 19. Tümen Komutanlığı’na atanması. Komutanın, karargahın ve 57. Alay’ın Tekirdağ’dan Eceabat’a intikali.

- Birleşik Donanma’nın Çanakkale Boğazı’na ilerlemesi.
– Britanyalı çıkarma birliklerince Seddülbahir ve Kumkale bataryalarının tahribinin tamamlanması ve Türk karşı taarruzu nedeniyle karadan çekilmeleri.

- Birleşik Krallık, Fransa ve Çarlık Rusyası arasında Boğazların taksimini öngören İstanbul Antlaşması'nın imzalanması.
– Birleşik Donanma’nın sahil bataryalarını iki gün süreyle yeniden bombalaması.

- Nusrat Mayın Gemisi'nin gecenin karanlığından yararlanarak Çanakkale Boğazı girişindeki Karanlık Koy'a 26 mayın atması.


Nisan - 1915
Mayıs - 1915
Haziran - 1915
Temmuz - 1915
Ağustos - 1915
Ekim 1915
Kasım 1915
Aralık 1915
Ocak 1916




Özbek Bey

Özbek Bey, 15. yüzyıl'da yaşamış Memluk orduları baş kumandanı. 1485'de başlayan ve 6 yıl süren Osmanlı-Memluk savaşında Memluk ordusunun başında bulunan Özbek Bey birçok kez Osmanlı ordusunu yenmiş ve bu savaşta büyük bir ün kazanmıştır. Bu gün Kahire'de bulunan "Özbekiye" semtine onun adı verilmiştir.




Agah Efendi

Çapanzade (Çapanoğlu) Agâh Efendi (1832, Yozgat - 1887, Atina), Tercüme Odasından yetişen Genç Osmanlı Cemiyeti üyesi, gazetecilik de yapmış Osmanlı devlet adamı ve aydını.

Çapanzade Ömer Hulûsi Efendi'nin oğlu olarak Yozgat'ın Sorgun ilçesinde doğdu. İstanbul'da Mekteb-î Tıbbiye'de eğitim görmüştür. Tıp öğreniminden sonra çok iyi Fransızca bilmesi nedeni ile Bâb-ı Âli'de kâtip olarak çalışmaya başlamıştır. Daha sonra İngilizce ve İtalyanca dillerini de öğrenmiştir. Dildeki bu başarıları nedeni ile Tercüme Odası tercümanları arasına alınmıştır.

1860 yılında Şinasi ile birlikte Tercüman-ı Ahvâl gazetesini çıkarmıştır.

1861 yılında Posta Nazırlığına getirilmiştir. 1862 yılında ise 1843 yılında Padişah Abdülmecit’in buyruğuyla posta taşıma amacı ile kurulmuş olan Fevaid-î Osmaniye vapurları idaresi direktörlüğü görevi de kendisine verilmiştir. 1862 yılı sonunda ise ilk Türk posta pullarını çıkarmıştır. Daha önceleri yapıldığı gibi mesafeye göre posta ücretlerinin hesaplanmasına son vererek 13 Ocak 1863 tarihinde Sirkeci, Beşiktaş, Üsküdar, ve Fatih postanelerinde satışı başlayan bu pullar ile posta gönderi ücretlerinin ödenmesi uygulamasını da başlatmıştır. Agâh Efendi bununla da kalmayarak halkın postanelere gelmeden mektup yollayabilmesi için ilk defa posta kutuları uygulamasını da başlatmıştır. 14 Şubat 1865 tarihinde ise ülke sınırları içinde her türlü posta taşınması haklarının devlete ait olduğunu açıklamış ve Mısır Postalarının başlatılmasını emretmiştir.

Namık Kemal'in Genç Osmanlılar Cemiyetine katılmış ve 1866'da Paris'e kaçarak muhaliflere katılmıştır. "Muhbir" ve "Hürriyet" gazetelerinde çalışmıştır.

Hasımları olan Âli ve Fuat paşalar ölünce 1871'de yurda dönüp mutasarrıflık ve Şurayı Devlet üyeliği yapmıştır. Ancak fikirlerinden dolayı 1877'de Bursa'ya ve Ankara'ya sürgün edilmiştir.

Rodos ve Midilli mutasarrıflıklarından sonra 1887'de Atina elçisi iken vefat etmiş ve II. Mahmut Türbesi haziresine defnedilmiştir.

1. Posta Mecmuası 1915, s. 183

2. "Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi", Dergah Y., 1997, c. 1, s. 41.




Kayıtbay

Kayıtbay () (d. yak. 1416/1418 - ö. 1496) ya da tam adıyla El-Eşref Seyfeddin Kayıtbay, Memluk sultanlarından Çerkes kökenli Burci hanedanının on sekizinci hükümdarı. 1468 ile 1496 yılları arasında Memluk sultanlığı yapmıştır.

Kafkasya'da Çerkez doğumlu olup 1422-1438 döneminde Burci hanedanından dokuzuncu Memlûklu Sultanı olan Barsbay tarafından köle olarak satın alınmış ve ve yine Burci hanedenından 1438-1453 döneminde on birinci Memlûk Sultanı olan Çakmak tarafından azat edilmiştir. Bundan sonra Memlûk ileri gelenleri arasında ilerlemiş ve sonradan imar eserleri inşa ettirmek için kullanacağı büyük bir servet yapmıştır. 10 Ocak1468de Sultan Zahir Timur Buğa bir komplo ile tahttan indirilince değişik saray klikleri arasında uzlaşma ile Memlûklu Sultanı olmuştur.
Saltanatı döneminde Memlûklu devletinin siyasetinde ve ekonomisinde istikrar sağlanmasına çalışmış ve bunda büyük başarı sağlamıştır. Güney Anadolu'da Osmanlı devleti ile Memlûklular sınırlarını sabitleştirip Memlûklu gücünü konsolide etmiştir. Kayıtbay döneminde on sekiz değişik askerî sefer yapılmıştır. Fakat bu siyasî ve askerî uğraşları yanında ülkesinin imarı için yaptırdığı büyük yapıları ile ün salmıştır. Kahire'nin her önemli mahallesinde, İskenderiye, Kudüs, Halep, Şam, Mekke ve Medine mimarisine katkılar yapmıştır. Kahire bulunan Kayıtbay Camii Şerifi ve İskenderiye'ye meşhur antik deniz-fenerinin yerine yaptırdığı Kayıtbay Kalesi çok iyi bilinen yaptırdığı mimari eserlerdendir.

Kayıtbay yaklaşık 1416-18 yıllarında Kafkaslarda bir Çerkez ailenin çocuğu olarak doğdu. Genç yaşında atçılık ve okçuluk alanlarında gösterdiği maharet Kahire'ye Çerkez köle götüren bir esir tacirinin dikkatini çekti ve yirmi yaşlarında iken Kahire'ye köle olarak satılmak üzere getirildi. O zamanki Memlûklu Sultanı olan Barsbay (1422-1437) tarafından köle olarak satın alındı ve sarayda muhafız birliği askeri oldu. Bir sonraki Sultan Zahir Çakmak tarafından azat edilip sarayda sivil idarede üçüncü derecede kâtip (divitar) olarak göreve başladı. Sultan İnal (1453-1461) döneminde "emir sultan" ve "tablahane emiri"; Sultan Hoşkadem (1461-1467) döneminde ise önce "binler komutanı" ve 1467de Muhafız Birliği komutanı ("reis-i navbat al nuvvab") oldu. Memlûklu askeri bürokrasisi içinde bu ilerlemesi sırasında Kayıtbay sadece iyice tanınmış olarak kalmadı, bir büyük servet biriktirmeyi de başardı. Aralık 1467de yakın arkadaşı olan Zahir Timur Buğa Sultan olunca Kayıtbay "Atabey" olarak en yüksek askerî rütbeye atandı.
Fakat Sultan Timur Buğa'nin elinde yeter derecede serveti olmadığı için diğer Memlûkluler desteğinden yoksun kalmıştı. İki ay süren sultanlıktan sonra yüksek bir Memlûklu saray memuru olan Hayır Bey'in 30 Ocak 1468de yaptığı komplo ile sultanlıktan uzaklaştırıldı. Bu komplocu saray grubu arasında bir uzlaşma sağlanmak ancak Kayıtbey'e sultanlık görevi vermek ile mümkün oldu. Kayıtbay bu sultanlık payesini ancak bazı şartlarla kabul edeceğini bildirdi. Bu şartların başında eski sultan ve arkadaşı Timur Buğa'nin çok uzaklarda bir sürgüne gönderilmemesi bulunmaktaydı. Nitekim Kayıtbay Sultan olunca Timurboga Dimyat'a çekilmiştir.

Sultan Kayıtbay'ın aldığı ilk politika tedbiri sabık Sultan Zahir Timur Buğa'ya komplo hazırlayıp uygulayanları ve komplo liderlerini siyasi iktidar organlarından uzaklaştırmak ve bu organları kendinden daha önceki sultanlarla çatışmış olan tecrübeli eski idareciler ve kendi tarafını tutan yetenekli yeni idarecilerle doldurmak oldu. Bu yeni idareciler arasında "sır katibi (veya "davadar")" olarak atanan Emir Yas-beg bin Mehdi ve "atabek'" olar