(halüsinasyon) psikozlarını barindirmaz ve bireyin, ruh-sinir hastalıkları hastanesinde musahede altında bulundurulmasini gerektirmez. Aksine, hipomani dönemlerinde bireyin genel faal halleri guclenebilir; bu durum, kimi arastirmacilar tarafından bir savunma mekanizmasi olarak degerlendirilmistir. Hipomani dönemleri nadiren maniye evilir. Hipomani tecrube eden kimi bireylerde yaraticilik artisi rapor edilmis iken; kimilerinde asabiyet artisi veya muhakame zayiflamasi gozlemlenmistir.

Hipomani, kimi bireylerde olumlu hisler yaratabilmektedir; fakat, bu dönemi tecrube etmis bircok bireyin rapor edilmis beyanatina gore, tecrube beklentisinin olusturdugu stres cokca sancılı bulunmustur. Hipomani dönemindeki bipolar bozukluk hastaları, kendilerine ait eylemlerin, kendi etrafinda olan bireyler uzerindeki etkilerini fark edememek veya bu etkileri unutmak egiliminde istemdisi bulunabilir. Hasta bireyin aile uyeleri ya da arkadaşları, bireyin duygudurumu calkantılarını gozlemleyebilmesine karşın, genellikle, birey bu calkantılı surecin ayriminda olmaz. 'Hipomanik bir eylem', depresif bir dönem ile takip edilmediginde veya duygudurum calkantılarının kontrol-disi, aniden degisebilen olmadigi hallerde, genellikle birey ve cevresi icin sorun yaratici olarak gorulmez. dönem semptomları, genellikle birkac hafta ila ay arası kadar surer.

Bipolar bozuklugun depresif dönem semptomları sunlardir: uzuntu, ofke ve alinganlik duygularının diresken olmasi, kam alinan aktivitelere ilgisizlesme/kayitsizlasma, asiri ya da yersiz sucluluk hissi, umutsuzluk, cokca ya da çok az uyumak, istah ve/veya kiloda degisimler, bitkinlik, zihinsel odaklanmada zorlanma, kendinden nefret etme veyahut degersizlik hissiyati, olumu sikca dusunmek ve intihar fikrine kapılmak/planini yapmak. Agir vakalarda, birey psikoz semptomları gosterebilir. Bu agir vaka, 'psikoz ozellikleri gosteren agir bipolar bozukluk' olarak da adlandırılmaktadır. Bu semptomlar, delüzyon ve halisünasyondur. Bir depresif dönem, en az iki hafta surmektedir; mudahil olunmadigi takdirde intihar ile neticelenebilir.

Rahatsizligin ortaya cikis yasi azaldikca, rahatsizlik dönemlerinin ilk birkacinin depresif dönem olma ihtimali artmaktadır. Bipolar bozukluk teshisinde en az bir dönem mani ya da hipomani tecrubesi rapor edilmesine gerek duyuldugu icin, bircok bireye istemeyerek majör depresif bozukluk tanisi konmakta ve birey, recete edilen antidepresanlar ile hatalica tedavi edilmeye çalışılmaktadır.

Bipolar bozuklukta, 'katisik afektif dönem', mani ve depresif dönem semptomlarının aynı anda gerceklesmesi halidir. Katisik dönem, depresif duygudurumuna, duygu çalkantılarının ve içtepisel kontrolün azalmasinin eslik etmesinden oturu intihar riskinin nispeten yuksek oldugu bir dönemdir. Bu dönemde, katisik olmayan mani veya depresif dönemlere gore anksiyete bozukluğu eszamanli hastalık olarak daha sik belirir. Madde ve/veya alkol bagimliligi da bu dönemdeki egilimlere eslik edebilir.

Bipolar bozukluğa, teşhis kıstasları olarak değerlendirilmeyen klinik haller eşlik edebilir. Örneğin yetişkin hastalarda, genellikle, kognitif (bilişsel, algısal) süreç ve kaabiliyetlerde değişimler gözlemlenebilir. Bunlar arasında dikkat ila zihinsel yürütücü işlevlerde ve hafızada zayıflama sayılabilir. Kimi bilimsel araştırmalar, bipolar bozukluk ile yaratıcılık arasında dikkate değer bir doğru orantı olduğunu rapor etmiştir. Bipolar bozukluk hastaları, iliskilerini surdurmekte zorluk yasayabilirler. Bipolar bozukluk teşhisi konulmuş bireylerin çocukluk döneminde rapor edilmiş öncül ve alakalı rahatsızlıklar olabilir: bunlar arasında duygudurum anomalileri, majör depresif bozukluk dönemleri ve dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu sayılabilir.

Bipolar bozukluk teşhisi, hastalık ile eș zamanlı gerçekleşebilir kimi diğer psikiyatrik haller sebebiyle kolay olmayabilir; bu haller arasında: obsesif kompulsif bozukluk, madde bağımlılığı, yeme bozuklukları, dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu, sosyal anksiyete bozukluğu, premenstrüel sendrom ve panik bozukluk belirtilebilir. Semptom ve dönemlerin uzun soluklu ve dikkatli analizi, mümkün ise bireyin aile fertleri ve arkadaş çevresi ile de iletişim halinde olunarak, eşlik eden diğer rahatsızlıkların var olduğu bipolar bozukluk vakalarında, uygun bir tedavi planı oluşturulması için çok önemlidir.

Bipolar bozukluga yol acan mekanizmalar kesin olarak bilinmemektedir ve bireyden bireye farklilik gosterebilir. Hastaligin olusma riskini %60-80 bandinda "genetik etmenlerin" olusturdugu dusunulmektedir. Bipolar spektrumunda kalıtsallık orani 0.71 olarak tahmin edilmektedir. I. tip bipolar bozukluga ait konkordans oranları, modern arastirmalarda, tek yumurta ikizleri icin mutemadiyen %40 oraninda tespit ediliyorken, bu oran cift yumurta ikizleri icin %5 civarinda bulunagelmektedir. I. ila II. tip bipolar bozukluk ve siklotimik bozukluk kombinasyonu tecrube eden cift ve tek yumurta ikizlerinde de, bir onceki çalışma sonucuna benzer olarak, ilgili oran sirasiyla %42 ve %11 olarak not edilmistir. Unipolar bozukluga ait kondordans oranlarını arastiran bir diğer bilimsel çalışmada, bu oran tek yumurta ikizleri icin %67 rapor edilmis iken; cift yumurta ikizleri icin %19 olarak one surulmustur. Yukarıdaki araştırmaların tümünde, çift yumurta ikizlerine ait konkordans oranlarının nispeten düşük olması, hastalık oluşumu üzerinde aile ve çevre etkisinin kısıtlı olduğu çıkarımını önermektedir; fakat, bu tip araştırmaların doğası itibariyle dar kapsamlı örneklemlemelere dayanıyor olması, bu önermenin kesin ispatını zorlaştırmaktadır.

Kimi davranışsal genetik araştırması, pek çok kromozom bölgesinin ve aday genin, her biri hafif veya orta etkili olmak üzere, bipolar bozukluk yatkınlığı ile etkileşimde bulunduğunu önermiştir. Bir araştırmada, bipolar bozukluk riskinin, bipolar bozukluk tecrübe etmiş bireylerin birinci dereceden yakınlarında, toplum ortalamasına nispeten yaklaşık on kat yüksek olduğu bildirilmiştir. Ayrıca, aynı çalışmada, majör depresif bozukluk riskinin de aynı gruplar için üç kat yüksek olduğu belirtilmiştir.

Maniye dair ilk genetik bağlantı sonucunun 1969 senesinde keşfedilmesine karșın, günümüze kadarki araştırma sonuçları birbirini değillemektedir. Bu yazının yazıldığı ana değinki en kapsamlı ve en son genom çapında ilişkilendirme çalışması herhangi tek bir lokusun bipolar bozukluktan sorumlu olduğuna dair bir sonuca ulașamamıştır.

BDNF, dopamin reseptörü D4, d-aminoasit oksidaz ve TPH1'nin polimorfizmleri, sıkça bipolar bozukluk ile ilintilendirilmiş ve ilk zamanlarda geçmiş-verilerin analizi ile ispat edildiğine kanaat getirilmiş; fakat, ilgili testlerdeki birtakım doğrulamaların üzerine, bu grup gen ve bipolar bozukluğun ilintili oluşuna dair kesin yargı geri çekilmiştir. Buna karşın, yeni bir çalışmada, TPH1'deki iki farklı polimorfizmin, bipolar bozukluk ile ilintili olduğu gözlemi rapor edilmiştir.

Çevresel etmenler bipolar bozukluk oluşumu ve sürecinde önemlidir ve bireyin psikososyal özelikleri bireyin genetik nizamı ile etkileşebilir. Yakın zamanda vuku bulan hadiseler ve bireyler arası ilişkiler de, bipolar bozukluk dönemlerinin oluşumu ve tekrar edişinde, unipolar bozuklukta olduğu gibi bir ihtimalle etkili olabilir.

Nispeten daha az etkili olsa da, bipolar bozukluk ya da benzeri rahatsızlıklar, devamda aktarılan nörolojik durum veya yaralanmalar sonucu ortaya çıkabilir: inme, travmatik beyin yaralanması, HIV enfeksiyonu, multipl skleroz, porfiria ve ender olarak temporal lob epilepsisi.

Tedavi edilmediği durumda ağır bir seyir izleyebilen bir psikiyatrik rahatsızlıktır.

Bipolar Bozukluk bazı kişilerde mevsimsel bir dalgalanma gösterir. Sonbahar ve kış, depresif durumun, ilkbahar aylarıysa manik atakların gözlendiği aylardır. Daha nadir olarak tam tersi de gözlenebilir.

Duygudurumların yoğunluğu ve süresi kişiden kişiye büyük ölçüde değişir.

Bipolar bozukluk tedavisinde duygu durum dengeleyicisi (lityum karbonat, valproat vb.) ilaçlar kullanılır. Yineleyen hastalık dönemleri (mani, depresyon, hipomani gibi) nedeniyle duygudurum dengeleyici ilaçların doktor kontrolünde uzun yıllar alınması gerekebilir. Bazı antiepileptik ilaçlar ve antipsikotikler de bipolar bozukluk tedavisi için kullanılmaktadır.

Bipolar bozukluk genellikle ilaç ile tedavi edilmektedir. Psikiyatristler ve pratisyen hekimler genel olarak bipolar bozukluk semptomlarını azalmak için etkin ilaç tedavisini tercih ederler. Doktorunuz ile sürekli iletişimde kalmak, doktorunuzun söylediklerini harfiyen uygulamanız hastalığın tedavisinde önemli bir yere sahiptir. Bipolar bozukluk rahatsızlığı boyunca toplum hayatına uyum sağlamak, insanlardan uzak durmamak oldukça önemlidir. Hastalığın tedavisi ilaç kullanımı ile yapılıyor olsa da psikolojik rahatsızlıklarda moralin yeri unutulmamalı, bipolar bozukluğu bulunan kişinin morali yüksek tutulmalıdır.

İlaçla tedavi, hastalığın kontrol altına alınması içindir. Kişi, bir psikiyatrist doktor ve psikolog yardımıyla, depresyon eğilimlerine karşı bir savunma geliştirmelidir. Yine de manik ataklar önlense bile, kişide genel bir durgunluk gözlenebilir. Kişi, bu eğilime karşı da hazırlıklı olmalı, yoğun depresif süreçlerde gerektiğinde müdahale edilmelidir.






Piriz

Piriz, çimento ve alçı gibi bağlayıcı maddelerin su ile karıştırılıp bir hamur haline geldikten bir süre sonra yapısındaki suyu kaybederek (kimyasal birleşim, buharlaşma vb.) katılaşması.

Piriz süresi ortam koşullarına bağlı olarak değişiklik gösterir. Normal koşullar altında piriz işlemi 1-10 saat arasında tamamlanır. Aşırı olmamak koşulu ile artan sıcaklık altında katılaşma hızlanır. Katılaşma ile birlikte sertleşme olarak tanımlanan hamurun dayanım kazanma olayı başlar. Örneğin betonun dayanımı zamanla artar ve çimento hamurunun tam dayanıma ulaşması uzun bir süre alır.

Çimentonun ani bir biçimde sertleşmesidir. Hidratasyon ısısı açığa çıkmaz. Beton, mukavemeti kaybolmadan, karıştırılmak sureti ile eski hamurumsu kıvamına geri döner.

Betonun beklenmedik bir biçimd