profesörlerinden biridir.

Austin esasında ‘ahlak’tan daha çok ‘dil felsefesi’yle ilgilenmiştir. Özellikle 1955 yılında “How to Do Things with Words” adlı eseri ve ölümünden sonra yayınlanan ders notları sayesinde Austin, “söz eylem kuramı”nın kurucusu olarak kabul görmüştür.

Austin “How to Do Things with Words” eserinde verifikasyonist düşüncenin temsilci ve de başka filozoflara şunu göstermiştir: Dilsel anlam ve hakikatin koşullarıyla yetinmek gibi bir düşünce, hatadır. Bir ifadenin, aynı zamanda bir eylemle sergilendiğinin gözden kaçırılmaması gerektiğini belirtmiştir. İleri sürdüğü ilk teorisinde ‘Performativ’ (uygulayıcı) ve ‘Konstativ’ (oluşturucu) kavramları arasında fark olduğunu belirtmiştir.

Performativ ifadeler, başarı veya başarısızlık olarak adlandırılabilirken, konstantiv ifadelerin doğru ya da yanlış olarak değerlendirilebileceğini belirtmiştir. Daha sonraları Austin bu teorisini reddederek, her ifadenin aynı zamanda 3 boyutu olduğunu ileri sürmüştür.

Daha sonraları Austin bu teorisini reddederek, her ifadenin eşzamanlı ve 3 boyutlu olduğunu ileri sürmüştür. Bunlar:

Düz söz (Locution): Bir sözlüğe ait olup, dilbilgisine sahip kelimelerin ifadeleridir. Bu aşamada kelimelerin gerçekliklerinin ölçümü yapılabilir.
Edim söz (Illocution): İfadelerin görev ve rollerinden bahseder. Örneğin, bir özür dileme, bir emir verme ya da tespit edilen bir şeyi söyleme gibi.
Etkisöz (Perlocution): İfadenin dolaysız aktarılmasıdır. Örneğin; verilen bir sözün tutulması olgusu.

Austin’in “Edimsöz eylemi” başarı koşullarının var olduğunu iddia etmiştir. Bu koşullar, öncelikli şart olarak eylemlerin icra edilmesini gerektirir. Austin, bu eylemlerin icrasının, belirli uzlaşılmış sonuçlara bağlı olduğunu belirtmiştir.

“How to Do Things With Words” (Söz- eylem kuramı) Austin’in asıl eseridir. Ancak bunun yanı sıra “Philosophical Papers” (Felsefi Kâğıtlar) ve “Sense and Sensibilia” (Algı ve Duyarlılık) eserleri de ölümünden sonra yayımlanmıştır.

Metnin orijinal basımı Austin’in el yazması şeklindedir (Bodleian Library, MS. Eng. Misc. C. 394/5) ve aynı başlık altında derse misafir olarak katılan birinin tuttuğu, 1955 yılında Austin’in Harvard’da “William James Lectures” (William James Dersleri) ders notları da vardır.Çeviri






Richard Avenarius

Richard Avenarius (19 Kasım 1843 - 18 Ağustos 1896) Alman filozofudur. Empiriyokritisizm olarak bilinen bilgi kuramını geliştirmiş olan Avenarius, aşırı bir pozitivist anlayışla her tür metafiziğe karşı çıkmış ve bilgi olarak, yalnızca saf deneyde verilmiş olanı kabul etmiştir.




Alfred Jules Ayer

Alfred Ayer, (29 Ekim 1910 - 27 Haziran 1989) İngiliz düşünür.

Temel eserleri arasında Dil, Doğruluk ve Mantık, Empirik Bilginin Temelleri, Bilgi Kavramı gibi kitaplar bulunan Ayer, Berkeley ve Hume'un empirizmiyle Russell ve Wittgenstein'dan etkilenmiş ve Viyana Çevresinin mantıkçı pozitivizmi kapsamı içinde değerlendirilecek görüşleri benimsemiştir. Başka bir deyişle, Viyana Üniversitesinde, mantıkçı pozitivizm üzerinde çalışmış ve öncelikle gerçeklik, algı, tümevarım, bilgi, anlam ve başka zihinlerin varoluşu türünden konuları ele almış olan Ayer, Viyana çevresinin görüşleriyle İngiliz dilsel analizi arasında bir bağ kurma çabası içinde olmuştur.




Gaston Bachelard

Gaston Bachelard, (d. 27 Haziran 1884, Bar-sur-Aube, ö. 16 Ekim 1962 Paris) Fransız filozof, yazar.

27 Temmuz 1884’te Bar-sur-Aube’da doğdu. Ortaöğrenimini Bar-sur-Aube’da tamamladı. Önce 1903-1905 yılları arasında Remiremont’ta Posta ve Telgraf İdaresi’nde, ardından 1907-1913 yılları arasında Paris’te Posta ve Telgraf İdaresi’nde çalıştı. 1912 yılında Matematik Bilimleri’nde yükseköğrenim diplomasını aldı. Ekim 1919’da ortaöğretim kadrosunda yer aldı, 1922 yılında felsefe, 1927 yılında da Sorbonne’da edebiyat doktoru ünvanını aldı. 1930 yılında Dijon Edebiyat Fakültesi’nde felsefe profesörlüğüne başladı. 1940 yılında ise on dört yıl boyunca profesör olarak yer alacağı Sorbonne Bilim Felsefesi ve Tarihi Kürsüsü’ne girdi. Bilim Tarihi Enstitüsü yöneticiliği yapması da aynı yıllara rastlar. 1951 yılında Légion d’honneur nişanı ile ödüllendirildi.

Gaston Bachelard, 16 Ekim 1962’de Pariste öldü.







Roger Bacon

Roger Bacon (1214 - 1294) İngiliz bilim insanı ve filozof.

"Deneysel bilim" yolunda çaba harcamış olan Bacon, çağdaş bilimin deneysel yaklaşımının tarihsel bakımdan erken olgunlaşmış bir temsilcisi olarak kabul edilir. İnsanın bilgisizliğinin nedenleri üzerinde duran Bacon, otoriteye dayanmanın, geleneğin etkisinin, önyargıların ve kişinin cehaletini saklayan sözde bilgeliğin, insanı hakikate ulaşmaktan alıkoyduğunu söylemiştir.

Özgür fikirleri yüzünden otorite ve din adamlarıyla sürekli tartışmalar yaşadığı için 14 yıl hapis yattı. Hıristiyan olmayanlardan (özellikle araplardan) birçok şey öğrenilebileceğini söyledi. Ona göre İbn-i Sina Aristoteles'den sonraki en büyük filozoftu.

Empirik fikrininin ilk savunucusu olduğu kabul edilir.

Felsefenin görevinin insanı Tanrı'nın bilgisine götürmek ve O'nun hizmetine koşmak olduğunu dile getiren Bacon, matematiğe özel bir önem vermiş ve matematiği tüm bilimlerin anahtarı olarak kabul etmiştir. Zamanının bilimiyle ahlakına yoğun eleştiriler yöneltmiş olan Bacon, tümevarım ve tümdengelimden meydana geldiğini söylediği bilimsel yöntem konusunda önemli katkılar yapmıştır.

Rager Bacon'un anlayışına göre gerçeğin önünde engeller bulunmaktadır. Bu engellerin cehaletin nedenleri olduğunu savundu. Opus Majus adlı eserinde bunu dile getirdi. Bu engeller aşağıdaki şekilde sıralanabilir:


Bacon, aynı zamanda otoriteye bağlılık ve aşırı güvenin bilimsel bilgi için büyük tehlike olduğunu savunur.




Karl Barth

Karl Barth. (10 Mayıs 1886 – 10 Aralık 1968) Çağdaş İsviçreli teolog. Tanrı'nın insandan tümüyle farklı olduğunu, insanın çabasıyla ya da akıl yoluyla bilinemeyeceğini, insanın Tanrı'nın kurtuluş planına güvenmesi gerektiğini belirten Barth, gizemciliğiyle ün kazanmıştır.





Pierre Bayle

Pierre Bayle, 1647-1706 yılları arasında yaşamış olan Fransız filozofu. Temel eseri ""Tarihsel ve Eleştirel Sözlük"" olan Bayle, felsefi akılyürütmenin evrensel bir kuşkuculuğa yol açtığını, doğanın ise insanı körü körüne inanca zorladığını savunmuştur. Rasyonel çaba ve çalışmanın değersiz olduğunu öne süren Bayle, yine de insanın dış dünyada varlıkların, nesnelerin varolduğu ve Tanrı'nın aldatan bir varlık olmadığı görüşünü temellendirmek için, saf insanca dayanılması gerektiğini belirtmiştir.

Bayle, 17. yüzyıl felsefesinin şüpheci düşünürlerindendir. Akla yönelik şüpheyi derinleştirmiş ve sistematik bir septisizme varmıştır. Din ile bilimin uzlaştırılamazlığı fikrinden hareket etmiştir, dinsel dogmalarla aklın bilgileri arasında bir uzlaşma sağlanamayacağını öne sürmüştür. Dolayısıyla Pascal ile aynı şekilde her şeyin akıl ile aydınlatılabileceğine inanmamaktadır.

Bayle, çifte doğruluk önermesini ileri sürer, bunlar; aklın doğruları ve inancın doğrularıdır. Bayle'nin şüphesi kartezyen felsefenin ilkelerini de kapsar. O hem "düşünüyorum"dan, hem de matematik aksiyomların kesinliğinden şüphe eder. Ona göre bilginin hiçbir yerinde şüpheyi sona erdirecek bir kesinlik söz konusu olamaz.




Nikolay Berdyayev

Nikolay Berdyayev (Rusça: Николай Александрович Бердяев, d. 18 Mart 1874 - ö. 24 Mart 1948), çağdaş Rus düşünürü.

Felsefede mantıksal ve rasyonel yöntemler yerine, sistematik olmayan, gizemli anlatım biçimlerinden yana olan Berdyayev, doğruların, rasyonel araştırmanın değil de, "tinin aşkın dünyasından sızan bir ışığın ürünü" olduklarını, insanın büyüklüğünün de, bu tinsel dünyadan ve tanrısal yaratma yeteneğinden pay almasından kaynaklandığını savunmuştur.

Kiev'de aristokratik bir asker ailesinde doğdu. Erken yaşlarda babasının kütüphanesinde Hegel, Schopenhauer ve Kant okudu.

1894'te Kiev Üniversitesi'ne girdi. Devrim fikrinin öğrenciler ve aydın kesimde yaygın olduğu bu dönemde Marksist oldu, bir öğrenci gösterisinde tutuklandı ve üniversiteden atıldı. Yasadışı eylemlere katılması sebebiyle üç yıllığına ülke içinde sürgüne gönderildi.

1904'te Lydia Trusheff ile evlendi. Eşiyle yerleştiği Saint Petersburg'da entelektüel ve dini tartışmalara katıldı ve Marksizmden ayrılarak felsefe ve maneviyatla ilgilenmeye başladı.

Ortodoks Hristiyanlığa inanmakla birlikte kurumsal kiliseyi sıklıkla eleştiren Berdyaev, 1913'te Rus Ortodoks Kilisesi'nin Kutsal Sinod'unu eleştiren sert bir makalesi sebebiyle küfürle suçlandı ve Sibirya'ya sürgüne gönderildi. II.Dünya Savaşı ve Bolşevik Devrimi konunun mahkemeye yansımasını engelledi.

Berdyaev, otoriterliği ve devletin birey özgürlüğü üzerindeki hakimiyeti sebebiyle Bolşevik rejimi desteklemedi. 1922'de Bolşevik hükümet tarafından fikirleri sakıncalı bulunan 160 yazar, bilgin ve entelektüel ile birlikte yurtdışına sürüldü.

Diğer göçmenlerle Berlin'e ulaştı ancak Weimar Almanya'sının ekomonik ve siyasal koşulları sebebiyle kendisi ve eşi 1923'te Paris'e gittiler. Fransa'nın Alman işgaline uğraması sırasında Berdyaev, savaş sonrasında yayınlanacak olan kitaplarını yazmaya devam etti. Fransa'da kaldığı süre boyunca on beş kitap yazdı. Mart 1948'de Paris yakınlarındaki Clamart'daki evinin yazı masasında öldü.

Berdyaev pek çok düşünürü etkilemiş fakat eserleri genellikle tartışmalara konu olmuştur. Eserleri çoğunlukla varoluşçu felsefe ve ortodoks teolojine üye çevrelerde kabul görmüştür. Berdyaev'in özellikle Rus felsefi düşüncesinde etkileri görünen Mistik realizm denilen düşünce okuluna etkisi büyük olmuştur.

Hakikat görüşümüz şu an nesnelleşme büyüsü altındadır. Yalnızca nesnel şekilde doğrulanabilen şeyler doğru, gerçek ve güvenilir kabul edilmektedir. Kendisini bilim ve teknoloji olarak gösteren nesnel düşüncenin hakimiyeti hem ruhun hem bireyin yaşamını yabancılaştırıp boğmaktadır.

Hakikatin iki anlamı vardır: gerçekliğin bilgisi olarak hakikat ve gerçekliğin kendisi olarak hakikat. (The Beginning and the End -1947- BE.48)

Hakikatin ölçütü nerede arayacağız? Ekseriya insanoğlu bu ölçütü hakikatten daha düşük bir şeyde, t