sini önlediler. Zamanla bitmek üzere olan cephane İngilizleri İspanyolların peşini bırakmaya zorladı. Kendi cephanesi de bitmek üzere olan Medina Sidonia artık yenilgiyi kabullenmişti ve bundan sonraki görevinin, İspanya kralına gemilerini mümkün olduğu kadar az kayıpla teslim etmek olduğunu düşündü.

İspanyol filosu İskoçya ve İrlanda’nın etrafından dolanarak kuzey Atlantik’e geçti. Uzun seferin gemileri yıprattığı artık iyice gözükmeye başlamıştı. Su ve yiyecek erzakları büyük ölçüde azalmıştı. Süvarilerin atları denize atıldı. İrlanda açıklarında Armada kasırgaya kapıldı ve iki düzine gemisi İrlanda sahiline fırlatıldı.

Bir başka teoriye göre Meksika Körfezi’nin akıntısına yenildi. Sebebiyse felaket bir denizcilik hatası sonucu İrlanda’ya planlandığından çok daha fazla yaklaşılmasıydı. Boğularak, açlıktan ölerek ve İrlanda’da karaya çıktıktan sonra İngiliz hükümeti tarafından yakalanıp infaz edilerek toplam 5000 denizcinin hayatını kaybettiği düşünülüyor. Hayatta kalanlar İrlandalı Keltlerden yardım gördü, çoğu İskoçya’ya kaçmayı başardı.

Sonunda 67 gemisi ve 10000 sağ adamıyla geri döndü. Erzakların tükenmiş olduğundan çoğu hastalıktan ölmek üzereydi. Çoğu İspanya’da ve limandaki hastahane gemilerinde öldü. Rivayete göre II. Felipe haberi duyduktan sonra şöyle demiş. "Ben gemilerimi düşmanla savaşmaya gönderdim, Tanrı’nın rüzgarıyla savaşmaya değil."

Tek bir gemileri bile batmayan İngilizlerin can kayıpları asgari düzeydeydi. Ancak, geri döneceğini sandıkları Armada’yı beklerlerken, tifo ve dizanteri tahminen 6000-8000 arasında tayfa ve askerin ölümüne sebep öldü . Ayrıca, sağ kalan askerlerine destek sağlayan İspanyol hükümetinin aksine, İngiliz hükümeti bütçe sorunları sebepiyle aylarca askerlerinin maaşlarını ödemedi . Galibiyeti tarihlerinin en büyük zaferi olarak kutlayan İngilizler, bir sonraki yıl kendileri de İspanya kıyılarında hezimete uğramaktan kurtulamadı. Milli gururun şahlanışı yıllar sürerken, Elizabeth’in efsanesi ölümünden sonra da devam etti . İspanyol donanmasının geri püskürtülmesi, Avrupa çapında Protestanları cesaretlendirdi. İspanyol ticaret gemilerine korsan saldırıları çoğaldı. İspanyollar hatalardan ders çıkararak, İngilizlerin icatlarına da bakarak, takip eden yıllarda filolarını tutarlılıkla geliştirdiler .

"Ark" (flag, Lord High Admiral Charles Howard)
"Elizabeth Bonaventure"
"Rainbow" (Lord Henry Seymour)
"Golden Lion" (Thomas Howard)
"White Bear" (Alexander Gibson)
"Vanguard" (William Winter)
"Revenge" (Francis Drake)
"Elizabeth" (Robert Southwell)
"Victory" (Rear Admiral Sir John Hawkins)
"Antelope" (Henry Palmer)
"Triumph" (Martin Frobisher)
"Dreadnought" (George Beeston)
"Mary Rose" (Edward Fenton)
"Nonpareil" (Thomas Fenner)
"Hope" (Robert Crosse)
"Galley Bonavolia"
"Swiftsure" (Edward Fenner)
"Swallow" (Richard Hawkins)
"Foresight"
"Aid"
"Bull"
"Tiger"
"Tramontana"
"Scout"
"Achates"
"Charles"
"Moon"
"Advice"
"Merlin"
"Spy" (pinnace)
"Sun" (pinnace)
"Cygnet"
"Brigandine"
"George" (hoy)
34 ticaret gemisi
63 barka
66 kıyı gemisi
"Disdain"
"Margaret and John"
30 Hollandalı cromsterler Flaman sahilinde devriye
7 Ağustos'ta ateşe verilmiş gemiler:
"Bark Talbot"
"Hope"
"Thomas"
"Bark Bond"
"Bear Yonge"
"Elizabeth"
"Angel"
"Hastahane gemisi"

İsimlerin arkasındaki rakamlar top sayısını ifade ediyor

"São Martinho" 48 (section flag, Dük Medina Sidonia)
"São João" 50 (section vice-flag)
"São Marcos" 33 (Don Diogo Pimental or Penafiel) — 8 Ağustos'ta Ostend yakınlarında karaya oturdu
"São Felipe" 40 (Don Francisco de Toledo) — 8 Ağustos'ta Nieupoort ve Ostend arasında karaya oturdu, 9 Ağustos'ta Hollandalılar ele geçirdi
"San Luis" 38
"San Mateo" 34 — 8 Ağustos'ta Nieupoort ve Ostend arasında karaya oturdu, 9 Ağustos'ta Hollandalılar ele geçirdi
"Santiago" 24
"Galeon de Florencia" 52 (başka ismi "San Francesco" ex-Levantine, Niccolo Bartoli)
"San Crístobal" 20
"San Bernardo" 21
"Augusta" 13
"Julia" 14

"Santa Ana" 30 (section flag, Juan Martínez de Recalde)
"El Gran Grin" 28 (section vice-flag) — 24 Eylül'de Clare Island açıklarında karaya oturdu
"Santiago" 25
"La Concepcion de Zubelzu" 16
"La Concepcion de Juan del Cano" 18
"La Magdalena" 18
"San Juan" 21
"La María Juan" 24 — 8 Ağustos'ta Gravelines'in kuzeyinde battı
"La Manuela" 12
"Santa María de Montemayor" 18
"María de Aguirre" 6
"Isabela" 10
"Patache de Miguel de Suso" 6
"San Esteban" 6

"San Crístobal" 36 (section flag, Diego Flores de Valdés)
"San Juan Bautista" 24 (section vice-flag)
"San Pedro" 24
"San Juan" 24
"Santiago el Mayor" 24
"San Felipe y Santiago" 24
"La Asuncion" 24
"Nuestra Señora del Barrio" 24
"San Linda y Celedon" 24
"Santa Ana" 24
"Nuestra Señora de Begoña" 24
"La Trinidad" 24
"Santa Catalina" 24
"San Juan Bautista" 24
"Nuestra Señora del Rosario" 24
"San Antonio de Padua" 12

"Nuestra Señora del Rosario" 46 (section flag, Don Pedro de Valdés) — 31 Temmuz'da "Santa Catalina" ile çarpıştı, 1 Ağustos'da "Revenge" tarafından ele geçirildi 
"San Francisco" 21 (section vice-flag)
"San Juan Bautista" 31
"San Juan de Gargarin" 16
"La Concepcion" 20
"Duquesa Santa Ana" 23 (hulk) — 29 Eylül'de İrlanda kıyısında hurda oldu
"Santa Catalina" 23 — 31 Temmuz'da "Nuestra Señora del Rosario" ile çarpıştı
"La Trinidad" 13
"Santa María de Juncal" 20
"San Bartolome" 27
"Espiritu Santo"

"Santa Ana" 47 (section flag, Miguel de Oquendo)
"Santa María de la Rosa" 26 (section vice-flag) — 8 Ağustos'ta hasar gördü, 16 Eylül'de Blaskett Sound, İrlanda açıklarında hurda oldu,
"San Salvador" 25 — 31 Temmuz'da patlama sonucu hasar gördü ve ele geçirildi 
"San Esteban" 26 — 20 Eylül'de İrlanda'da hurda oldu,
"Santa Marta" 20
"Santa Bárbara" 12
"San Buenaventura" 21
"La María San Juan" 12
"Santa Cruz" 18
"Doncella" 16 — İspanya'ya geri dönerken Santander açıklarında battı
"Asuncion" 9
"San Bernabe" 9
"Nuestra Señora de Guadalupe" 1
"La Madalena" 1

"La Regazona" 30 (section flag, Martín de Bertandona)
"La Lavia" 25 (section vice-flag)
"La Rata Santa María Encoronada" 35 (Leiva)
"San Juan de Sicilia" 26 (formerly "Brod Martolosi") — 5 Kasım'da Tobermory Bay, İskoçya açıklarında patlama sonucu havaya uçtu (İngiliz ajanlarından sabotaj ihtimali var)
"La Trinidad Valencera" 42 — 8 Ağustos'ta karaya oturdu
"La Anunciada" 24 (formerly "Presveta Anuncijata") — 19 Eylül'de Shannon Nehri ağzında batırıldı
"San Nicolas Prodaneli" 26 (formerly "Sveti Nikola")
"La Juliana" 32
"Santa María de Vison" 18
"La Trinidad de Scala" 22

"El Gran Grifón" 38 (section flag, Juan Gómez de Medina) — 8 Ağustos'ta karaya oturdu
"San Salvador" 24 (section vice-flag)
"Perro Marino" 7
"Falcon Blanco Mayor" 16
"Castillo Negro" 27
"Barca de Amburg" 23 — sank
"Casa de Paz Grande" 26
"San Pedro Mayor" 29
"El Sanson" 18
"San Pedro Menor" 18
"Barca de Danzig" 26
"Falcon Blanco Mediano" 16 (Don Luis de Cordoba?) — 25 Eylül'de hurda oldu
"San Andres" 14
"Casa de Paz Chica" 15
"Ciervo Volante" 18
"Paloma Blanca" 12
"La Ventura" 4
"Santa Bárbara" 10
"Santiago" 19
"David" 7
"El Gato" 9
"San Gabriel" 4
"Esayas" 4

"San Lorenzo" 50 (Don Hugo de Moncado) — 8 Ağustos'ta karaya oturup ele geçirildi, İngiliz filosunu oyaladı
"Zúñiga" 50
"Girona" 50 — Ulster'da hurda oldu
"Napolitana" ("Patrona")

22 patacheler ve zabralar (Don Antonio Hurtado de Medoza)
4 kürek gemisi, her biri 5 toplu (Diego de Medrano)
Parma'nın kayıkları





Iris Murdoch

Jean Iris Murdoch, (d.15 Temmuz 1919, Dublin; ö. 8 Şubat 1999). İrlandalı yazar ve filozof. Murdoch 26 roman, 5 oyun, 5 felsefe ve bir adet toplu şiirler kitabı üretmiştir.

Murdoch, 15 Temmuz 1919'da İrlandalı bir annenin ve İngiliz bir babanın çocuğu olarak dünyaya geldi. Evin tek çocuğu olan Muroch, dokuz yaşından itibaren yazmaya yöneldi. 1932'de Bristol'de genc kızların gittiği Badmington College'a başladı. Burada gecen altı yılın ardından, klasik edebiyat okumak üzere Oxford'daki Sommerville College'a kaydoldu.Üniveriste yıllarında pek çok önemli şair ve entelektüelle tanıştı. Franz Steiner ile uzun süreli bir aşk yaşadı.

1938'de Iris Murdoch Komünist Parti'ye girdi. Klasik Edebiyat diplomasını aldı ve 1940'lardan sonra Londra'ya yerleşip Ekonomi Bakanlığına çalıştı. Komünistlerin siyasi tutumlarından hayal kırıklığına uğrayarak partiden ayrıldı. II. Dünya savaşının sonlarında Birleşmiş Milletler'de çalıştı. Belçika ve Avusturya mülteci kamplarında görev aldı. Bu görev için Avrupa'da yer aldığı sıralar Sartre ve Simone de Beauvoir ile tanıştı. Bu tanışma genel olarak felsefeye özel olarak da varoluşculuğa yönelmesini etkiledi. Cambridge'de Wittgenstein'ın görev yaptığı Nevnham Üniversitesi'nde dersler alarak felsefe doktorasını aldı. 1948'de Oxford'da St.Anne College'da felsefe profesörü olarak göreve başladı ve 1963'e kadar burada çalıştı. Elias Cannetti'yle yakın ilişkisi oldu.

1954'te ilk romanını ("Under the Net") yayınladı. 1956 yılında ise ölene kadar hiç ayrılmayacağı eleştirmen ve Oxford Üniversitesi İngilizce profesörü olan John Bayley ile evlendi. Çocukları olmadı. 70'li yıllardan itibaren felsefe yazıları yazmaya da yöneldi. 1996 yılından itibaren ortaya çıkmaya başlayan unutkanlıklarıyla birlikte hastalığı belirginleşti. 1997'de Bayley, karısının alzheimer hastası olduğunu açıkladı. Binlerce okuru ve hayran kitlesi olan yazar Murdoch kendi kitaplarının adını dahi hatırlayamıyordu. Kendi durumunun farkında olan ve bunu "çok kötü, sessiz ve karanlık bir yerde olmak" şeklinde tanımlayan Murdoch, 8 Şubat 1999'da Oxford'da alzheimer hastalığından dolayı öldü.

Iris Murdoch ilk romanı "Under the Net"`den (türkçesi "Ağ") itibaren edebiyat dünyasında dikkat çekti ve büyük bir hayran kitlesine sahip oldu. İçinde psikolojik temaların yer aldığı bir dedektif romanı olan bu ilk kitabında, aynı zamanda sonraki bütün romanlarında da görülecek olan "varoluşcu felsefenin" izleri belirgin olarak görülür. Romanın kahramanı Jack Donague bir tür Sartre'cı kahraman olarak ortaya çıkmıştır. "A Severed Head" (Kesik Bir Baş) romanında ise Carl Gustav Jung'un psikanalitik teorisinin temeli olan arketipler teorisini kullandı ve çok etkili oldu.