k kullanılan Yunancada genel anlamda akıl ya da tin anlamına gelen kelime. İlk olarak Anaksagoras tarafından kullanılmıştır ve maddi olmayan ancak evreni düzenleyen ilke anlamında bir içerikle belirtilmiştir. Ayrıca us anlamında insanın en yüksek yeteği olarak da kabul edilmektedir. Platon özellikle idealara yönelmiş düşünme girişimlerini nous olarak adlandırır. Aristoteles ise kısmen farklı bir yönde hem soyut hem de somut düşünme yetisini bu şekilde adlandırır. Daha özel bir anlamda ise düşüncenin ilkesi ya da geçici olmayan özü olarak belirtilebilir. Bu tanımda Platoncu Plotinus'ta görülür. Buna göre akıl ile kavranan dünyanın ya da gerçekliğin, yani idealar dünyasının ilkesidir nous.





Tokat Havalimanı

Tokat Havalimanı (IATA: TJK; ICAO: LTAW) 1993 yılında Tokat'ta yapılan havalimanıdır.

Tokat Havalimanı (IATA: TJK, ICAO: LTAW), Tokat Havalimanı yapım girişimleri 1976 yılına kadar sürmektedir. Eski Ulaştırma Bakanı Nahit Menteşe 2 Ağustos 1976 tarih ve 307 sayılı yazıyla "DLH ve DHMİ Genel Müdürlük uzmanlarından kurulu bir heyet tarafından mahalli meydan yeri seçimi çalışmalarının yapıldığını; Tokat - Turhal yolu 30. km'de Ovayurt mevkiinde bir sahanın havalimanı inşaaına elverişli bulunduğunun bir raporla tespit edildiğini ve belli aşamalardan sonra Fee Der-Lines projesinin tatbikatı ile Tokat ilinin de hava ulaşım hizmetlerinden yararlanmasının mümkün olacağını bildirmiştir.

1977 milletvekili seçimleri ve hükümet değişiklikleri (Haziran 1977, Ocak 1978, Kasım 1979) ve akabinde 1980 Askeri Darbesi sonucunda havalimanı faaliyet'e geçme kabiliyetinden mahrum kalmıştır.

Vali Recep Yazıcıoğlu'nun girişimi ve il genel meclisinden 31.07.1987 ve 23 sayı ile alınan bir kararla konu yeniden gündeme getirilmiştir. Uygun görülen bugünkü arazi önce Türk Hava Kurumu'na 49 yıllığına tahsis edilmiş ve irtifak hakkı konmuştur. 1988-1990 tarihlerinde 1700 metrelik pist inşaatı Ulaştırma Bakanlığı tahsisat takviyesi ve özel idarenin imkanlarıyla tamamlanmıştır.

Sadece 1700 metrelik piste sahip olan havalimanı sayısız yazışmalara konu olmuş ve Valilik, Ulaştırma Bakanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, Türk Hava Kurumu arasında bir sonuca ulaşılamamıştır.

1992 yılı başında Tokat Havalimanı, tamamlanamayan, fiili, hukuki, mali sebeplerden dolayı işletmeye açılması söz konusu olmayan ve özel idareden görevlendirilen bir işçi tarafından korunan bir duruma gelmiştir.

Eksikliklerin giderilmesi, havalimanının işletmeye açılması konusunda Ulaştırma Bakanlığı faaliyete geçmiş, bu arada Samsun Çarşamba Havalimanı'nın açılış konuşmasında hem dönemin Başbakanı Tansu Çiller, hem de Ulaştırma Bakanı Mehmet Köstepen konuşmalarında Tokat Havalimanının bir an önce açılarak Türk Hava Yolları'nın seferlere başlayacağını kamuoyuna ifade etmişlerdir.

25 Ağustos 1995 günü TOKAT isimli RJ 100 tipi 100 kişilik Türk Hava Yolları uçağının Tokat Havalimanına inmesiyle havalimanı resmen ve fiilen trafiğe açılmıştır.

2001'de Koalisyon Hükümetince tasarruf tedbirleri gerekçesiyle Sivas,Zonguldak Çaycuma, Uşak, Sinop, Tokat ve Balıkesir havalimanlarının 31.01.2002 tarihine kadar kapatılmasına karar verilmiştir.

5 yıla yakın bir süre kapalı kalan Tokat Havalimanı pist, teknik aksam ve hizmet binaları itibarıyla önemli ölçüde bakımsızlığın etkisinde kaldığından; yeniden ulaşıma açılması için pist uzaması da dahil onarım ihtiyacı zaruri hale gelmiştir. Tokat milletvekilleri, yerel sivil toplum örgütlerinin önemli gayretiyle ve yapılan çalışmalarla Tokat Havalimanı pisti 1925 metreye çıkartılarak Atlas Jet'in uçuşu ile 03.12.2006 tarihinde de Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım tarafından ikinci defa hizmete açılmıştır.

Uluslararası Havacılık Teşkilatı'nın yaptığı sınıflandırmaya göre CAT III niteliklerine sahiptir. Toplam 50x85 metrelik 1 uçak kapasiteli apron bulunan hava limanında 2 adet VIP salonuna da sahip olan 180 m²'lik terminal bulunmaktadır.

Tokat Hava Limanında asfalt kaplamalı 1.925x30 metre boyutlarında PCN75 mukavemetli pist bulunmaktadır. Sabit aydınlatma sistemine sahip olan Hava limanı'nın 04/22 pist başlarında yaklaşma ışıkları mevcuttur. Ayrıca 15x30 metre ebatlarında her iki pist başında dönüş cebi bulunmaktadır.

Akaryakıt ikmalinin de yapılabileceği Tokat Hava Limanında hava seyrüsefer yardımcı cihazı olarak VOR, NDB ve DME cihazları mevcuttur. Saha ve Yaklaşma Kontrol hizmetleri Ankara, Kule hizmeti ise Tokat meydanı tarafından karşılanmaktadır. Otomatik meteoroloji hizmetleri de verilmektedir. BoraJet tarafından haftanin 7 günü karsilikli seferler düzenlemektedir. Yolcu Kapasitesi 80bin olan Havalimanı ile ilgili yillardir yenileme planlari bulunmaktadir. Şehir Merkezine 18 km uzaklikta olan Havalimanı, Kayseri ile birlikte şehir merkezine en yakin Havalimanlarının başını cekmektedir.

Borajet tarafından Embraer 190 tipi uçaklar ile düzenli tarifeli seferler yapılmaktadır. 
Bora Jet - Anadolu Jet ortak uçuşları da gerçekleştirilmektedir. 

(*)Kaynak: DHMI




Fuat Ağralı

Fuat Ağralı (1877, Midilli (şehir), Osmanlı İmparatorluğu - 11 Mayıs 1957, İzmir Türkiye), siyaset ve devlet adamı.

1903 yılında Mülkiye Mektebi'ni, 1908 yılında Hukuk Mektebi'ni bitirdi. Maliye mesleğine girerek Divanı Muhasebat (Sayıştay) başkanlığına kadar yükseldi. Lozan Konferansı sırasında Türk heyetinin saymanlığını yaptı. 1923 yılından 1950 yılına kadar II.(Ara Seçim), III. Dönem İstanbul (İstifa: 26 Mart 1931), IV., V., VI., VII. ve VIII. Dönem Elazığ milletvekiliydi. Bu süre içinde Nafıa, sonra maliye vekilliği yaptı.

On beş yaşındayken Arapça'dan bir kitap çevirdi.




Madımak

Madımak ya da madımalak ("Polygonum cognatum"), kuzukulağıgiller (Polygonaceae) familyasından, toprak üstüne yatık sürünücü odunsu gövdeli, ufak pembe çiçekli, çok yıllık yenebilen otsu bitki türü. Cinsin diğer türlerinden oldukça iri yapraklarıyla belirginleşir. Orta Anadolu halk mutfağında besin olarak kullanımı yaygındır ve çiğ «"madımak salatası"» olarak yenir ya da pişirilerek «"madımak aşı, cacığı, mıhlaması, çorbası, yahnisi, böreği, gözlemesi, bükmesi"» yapılır. Önceleri yalnızca köylerde rağbet gören ve ilkbaharda (nisan, mayıs, haziranın ilk yarısı) yemek için toplanan madımaklar köyden şehre yapılan göçlerle şehirlerde de aranır olduğundan büyük şehirlerde pazarlarda da satılır. Madımak, içerdiği fenolik birleşiklerden dolayı diğer bitkilerin gelişimini engelleyen fitotoksik özelliğe sahip boğucu bitkidir.

Türkçedeki «madımak» adı etimolojik olarak Ermenice «madideğ» (մատիտեղ) kelimesinden kökenlenen bir alıntıdır.

Türkçede "Polygonum cognatum" için halk dilinde madımak ya da madımak pancarı ve bunun varyasyonları (madımalak, badımak, badımalak, mercimelek, mercimenek) ile kuşekmeği adı kullanılır. Madımak kelimesi etimolojik olarak Türkçeye Ermeniceden geçmiştir. Hasan Eren Ermenicedeki biçimini ""matutak" 'licorice'" olarak verir. Günümüz Ermenicesinde bütün "Polygonum" türleri için մատիտեղ (Batı: "madideğ" / Doğu: "matiteğ") adı kullanılır

Madımağa çok benzeyen kimi yakın türler de madımak olarak adlandırılır:

Hatta, bütün "Polygonum" türleri için ortak ad olarak da yaygınlaşmaktadır:

Genelikle toprak üstünde yatık vaziyette çok yıllıktır. Yaprak kını gövdeyi sarar ve zarımsıdır. Yaprakları oblong-eliptik biçiminde, kısa saplı ve ekseri sivri uçlu, kenarları bütün ve de değişken sıra ile dizilmiştir.. Çiçekleri yaprakların koltuğunda kümeler halinde, pembe veya kırmızımsı pembe renkli ve 4–5 mm boyunda olup 2-5 adedi biraradadır. Stamenler genellikle 8. Meyve üç köşeli ve kanatsız bir nukstur. İlk çiçeklenme zamanı mayıs, son çiçeklenme zamanı ise eylül ayıdır.

İran-Turan fitocoğrafyası elementidir. Yol kenarları, tarla sınırları, yamaçlar, uçurumlar ve kültür arazileri ana yaşam alanlarıdır. 720–3000 m yüksekliklerde görülür. Isparta'da step vejetasyonunun ikincil derecede baskın türleri arasında yer alır.

Türkiye, Suriye, Kafkasya, İran, Afganistan ve Pakistan'da yayılım gösterir.

Türkiye'de Batı, Orta, Doğu, Güney ve Güneydoğu Anadolu'da yayılım gösterir. Çoğunlukla Yozgat, Sivas, Amasya, Tokat, Kayseri ve Gümüşhane yörelerinde yetişir.

Suriye'de 18 "Polygonum" türünden biridir.

İsrail'de çok nadirdir. İbranicede ארכובית חרמונית adıyla anılır.

Pakistan'da iki alt tür (subsp. "cognatum" & "chitralicum") olarak bulunur.


Türkiye'de özellikle Yozgat, Sivas, Çorum gibi Orta Anadolu ve Tokat, Gümüşhane gibi iç Karadeniz illerinde sebze olarak kullanımı oldukça yaygındır. Eskiden yalnızca köylerde rağbet gören madımak, köyden şehre yapılan göçlerle şehirlerde de aranır olduğundan büyük şehirlerde pazarlarda da satılır. Madımağın toplanması (yolunması) ufak bir bıçak («pancar bıçağı» ya da «madımak bıçağı» adı da verilen çakı) yardımıyla ya da zahmetli olsa da el ile olur. En yaygın olan «madımak yemeği» (ya da «madımak aşı»), toplarken karışmış olan yabancı otundan ve kötü yapraklarından ayıklanıp yıkanan ve bir tahta üzerinde keser ya da satırla kıyılarak pişmeye hazır hâle getirilen madımak kıyıntısına bulgur, yarma ya da pirinç eklenerek uzun süre haşlanır; inmeye yakın salça yakılarak, sade yemek istenmiyorsa pastırma, sucuk, kıyma, kuzu kaburgası gibi et ve et ürünleri ya da çemen katıp sıcak servis yapılır. Madımak aşı Sivas'ta süt katılırsa sıcak veya soğuk çorba olarak, süt katılmadan yapılırsa sıcak ya da soğuk veya sarımsaklı yoğurt ilavesiyle soğuk olarak servis yapılır. Bunun dışında, bulgur pilavına katılır, yumurtalı yemeği, çorbası ya da cacığı yapılır. Yumurtayla «madımak mıhlaması» yapılır. Çorum'un Mecitözü ilçesinin Konaç köyünde sulu «madımak yahnisi» yapılır. Taze yaprakları salata olarak ya da yufkaya sarılıp çiğ olarak da yenir. Yozgat, Kırşehir ve Sivas'ta «madımak cacığı» yapılır. Yozgat'ta pastırmalı ya da sucuklu yapılır. Kırşehir'de pastırmasız sade yapılır. Amasya'da taze sürgün ve yaprakları tek başına kavrulur; ayrıca bahçelerde kültüre de alınır; kurutularak her mevsim tüketilir. Pidesi ve sütlü yemeği de yapılır. Kurutulurak kışlık olarak da kullanılır. Samsun'da daha çok yüksek kesimlerde yetişen bitkinin konservesi