Gün Savaşı esnasında muharebe görmüşlerdir.

Panzer IV, Alman general ve yenilikçi zırhlı savaş teorisyeni General Heinz Guderian'ın buluşudur. Konsept olarak, düşman tanksavar silahları ve tahkimatına karşı kullanılmak üzere destek tankı olması amaçlanmıştır. İdeal olarak, savaş esnasındaki tank bölükleri, Panzer III'lerden oluşan 3 orta tank grubu ve Panzer IV'lerden oluşan 1 ağır tank grubunun birleşiminden meydana gelmekteydi. 11 Ocak 1934 günü, Alman ordusu "orta traktör" için spesifikasyonlar yazdı ve savunma şirketlerinin bir dizi ihraç ettiğini duyurdu. Panzer III'ler desteklemek için 37 milimetre anti-tank silahı ile donanmış olacaktı, yeni araçların ana silahı kısa namlulu 75 milimetrelik obüs topu olarak ayarlandı ve 24 tonluk ağırlık limiti tahsis edildi. Almanya halen teorik olarak Versay Antlaşmasına bağlı olduğundan asıl amaçlarının fark edilmemesi için geliştirmeler Begleitwagen ("eşlik eden araç") adı altında yürütülmüştür. MAN, Krupp ve Rheinmetall-Borsig ilk prototipleri geliştirmiş, daha da geliştirilmesi için Krupp'un prototipi seçilmiştir.
Şasi aslında bir altı tekerlekli serpiştirmeli süspansiyon ile tasarlanmış, ancak Alman Ordusu bunu torsiyon çubuğu sistemi ile değiştirmiştir. Yol performansını arttırmak ve mürettebatın konforu üzerine süspansiyon çalışmaları yapıldı ancak yeni tanka olan acil ihtiyaç sebebiyle öneri kabul edilmedi ve Krupp yerine basit bir yaprak yaylı çift bojili süspansiyon tercih edildi.

Versuchskraftfahrzeug 622 (Vs.Kfz. 622) olarak hizmete kabul edildi. Üretim 1936 yılında Fried'da başladı. Krupp Grusonwerk AG Fabrikası, Magdeburg.

Panzer IV başlangıçta sınırlı ölçüde kullanılmak üzere tasarlanmıştır, yani başlangıçta Krupp tankın tek üreticisiydi. Polonya Seferi öncesinde, sadece 262 adet Panzer IV üretilmiştir: 35 Ausf. A; 42 Ausf. B; 140 Ausf. C ve 45 Ausf. D. Polonya'nın işgalinden sonra, Almanya'nın zırhlı dayanak olarak tanka adapte edilmesi kararı ile, üretim Avusturya'nın Valentine kentindeki Nibelungenwerke fabrikasında(Steyr-Daimler-Puch tarafından yönetilen) devam etti. Üretim 223 tankın Alman ordusuna teslim edilmesiyle arttırıldı, Ausf E. versiyonu tanıtıldı. 1941 yılında, 462 Panzer IV, Ausf. F olarak monte edildi. Silahın geliştirilmesiyle birlikte F2 modeline geçiş yapıldı. Yıllık üretim toplamı daha savaşın başından bu yana dört kat arttı.
Daha sonra Panzer IV modelleri ortaya çıktıkça üçüncü bir fabrika olarak Vomag(Plauen şehrinde bulunan) için montaj çalışmaları başladı. 1941 yılında aylık ortalama 39 tank üretimi yapıldı ve bu sayı 1942 yılında 83'e yükseldi, 1943 yılında 252 ve 1944 yılında aylık 300 tank üretimi yapıldı. Ancak, 1943 Aralık ayında, Krupp fabrikası Sturmgeschütz IV üretimine yönlendirildi ve Panzer IV montajı için sadece Nibelungenwerke fabrikası bırakılarak 1944 baharında Vomag fabrikasıda Jagdpanzer IV üretimine başladı. Müttefik hava ve kara saldırılarınında baskısıyla Alman sanayisinin yavaş çöküşü başladı. Ekim 1944'te Nibelungenwerke fabrikası ciddi bir bombardıman saldırısı sonucu hasar gördü. 1945 yılının Mart ve Nisan aylarında üretim seviyesi 1942'lerinde altına düşerek aylık 55 tank üretimi gibi bir rakama ulaşıldı.

Panzer IV İkinci Dünya Savaşı'nın en fazla ihraç edilen Alman tankı olmuştur. 1942 yılında Almanya 11 tankı Romanya'ya ve 32 tankıda Macaristan'a teslim etti. Doğu Cephesi ile 1942'nin son aylarında ve 1943'ün başlarında bunların birçoğu yok oldu. Romanya tüm savaş boyunca farklı modellerinden yaklaşık 120 Panzer IV tankı aldı. Yeni bir zırhlı bölüğünün çekirdeğini oluşturmak üzere Bulgaristan Ordusu için, Almanya 46 veya 91 Panzer IV ve 12 adet İtalyan tankı sundu. Bu tanklar İtalyan diktatörü Benito Mussolini'nin devrik iken İtalyan ekiplerini eğitmek için kullandığı, ancak 1943'ün ortalarında İtalya'da Almanya tarafından geri alınan tanklardır. İspanyol hükümeti Mart 1943'de 100 adet Panzer IV için dilekçe verdi, ama Aralık ayına kadar sadece 20 adet teslim alındı. Finlandiya 1944 yılında 30 adet Panzer IV satın aldı ancak sadece 15 tanesi teslim alındı ve yine aynı yıl 62 ya da 72 adetlik ikinci parti Macaristan'a gönderindi(bunların 20 adedi Almanya'nın kayıplarına karşılık yönlendirildi). Tüm Panzer IV modellerinden toplamda 297 adet Almanya'nın müttefiklerine teslim edildi.

Panzer IV, II. Dünya Savaşı boyunca üretilen ve mücadele eden tank türü oldu ve tüm savaş boyunca ölçülen istatistiklerle Wehrmact'ın %30'luk güç deposunu oluşturdu. 1939'ların başlarında kullanımda olmasına rağmen, Çekoslovakyanın işgali zamanında, savaşın başlarında Panzer I ve Panzer II zırhının önceliği artık demode olmuştu. Panzer I bir bakıma kendinin T-26 gibi Sovyet Tanklarından daha aşağılarda olduğunu İspanyol İç Savaşı sırasında kanıtlamıştı.






Türk atasözleri

Türk atasözlerin için en eski yazılı Türkçe kaynak Divânu Lügati't-Türk kabul edilir. Atasözleri bir toplumun derin manevi, tarihsel ve mitoloji bilgilerini birleştirirler. Türk atasözleri için de bu kural geçerlidir.

Divânu Lügati't-Türk:


Orhun Yazıtları:


Kutadgu Bilig




Moratoryum

Moratoryum, borçlanıcının, ödeme gücünü kaybetmesi nedeniyle borçlarının tümünü veya bir kısmını ödeyemeyeceğini ilân etmesidir.

Genelde borçlu ve alıcı arasında borcun yeniden yapılandırılması ile sonuçlanır. Moratoryum bir ülkenin dış borçlarıyla ilgili olabileceği gibi ülke içinde belirli bir grubun borçları üzerinde de yapılabilir. Devletler içine düştükleri yoğun döviz darboğazı dolayısıyla dış borçlarının ana para ve faizlerini ödeyemeyeceklerini ilan ettiklerinde, borçlularla alacaklılar arasında bir anlaşma yapılarak borçların vadesinin uzatılması işlemi de moratoryum olarak adlandırılır.

Ayrıca uluslararası hukukta devletler tarafından bir durumun hatırlatılması amacıyla ilan edilen kararlara da moratoryum denilir.

Vadesi gelmiş borçların yasayla, mahkeme kararıyla, borçlu ve alacaklı arasındaki bir anlaşma veya doğrudan doğruya tek taraflı ertelenmesi işlemi.

Moratoryum, bir ülkenin dış borçları ile ilgili olabileceği gibi, ülke içinde belirli bir grubun borçları üzerinde de yapılabilir. Sel, deprem, kuraklık gibi doğal afetlere uğrayanların, bankalara olan borçlarının hükümet veya ilgili bankalar tarafından ertelenmesi, yeni vadelere bağlanması birincisine örnektir. Devletler de içine düştükleri yoğun döviz darboğazı dolayısıyla dış borçların anapara ve faizlerini ödeyemeyeceklerini ilân edebilirler. Bu durumda borçlularla alacaklılar arasında bir anlaşma yapılarak borçların uzatılması işlemi de moratoryum olarak adlandırılır. Örneğin; dış borçlarla ilgili olarak Osmanlı İmparatorluğu 1875'de moratoryum ilan ediliyor ve. 1881de Duyun-i Umumi idaresi kuruluyor. Türkiye Cumhuriyeti de 1958'de moratoryum ilân etmişti.

Devletin mali anlamda güç durumda bulunduğu dönemlerde yeni bir anlaşma yapmak suretiyle borcun ödeme şekli ve süresini yeni esaslara bağlamasına moratoryum denir.

Moratoryumda borç ortadan kalkmamakta, ödemeler ertelenmekte, faiz oranları yeniden belirlenmekte, belli durumlarda borcun kısmen silinmesi söz konusu olabilmektedir.




Bertil Ohlin

Bertil Ohlin (23 Nisan 1899 - 3 Ağustos 1979) İsveçli ünlü iktisatçı ve politikacı.

Üniversite diplomasını 1917'de Lund Üniversitesi'nden almış; 1923'te Harvard Üniversitesi'nden master ve 1924'te Stockholm Üniversitesi'nden doktorasini almıştır. 1925-1929 arasında Kopenhag Üniversitesi ve 1929-1965 arasında Stockholm İktisat Okulunda profesörlük yapmıştır. Harvard Üniversitesi'nde misafir iktisat profesörlüğü yapmıştır.

Ülkesinde politika ile uğraşmıştır ve İsveç Liberal Halk Partisi başkanlığı yapmıştır. Bu parti 1944-1967'de iktidar partisi olan İsveç Sosyal Demokrat Partisi'nden sonra en büyük muhalefet partisi olmuştur. 1944-1945de II.Dünya Savaşı sırasında bir koalisyon kabinesinde Ticaret Bakanlığı görevinde de bulunmuştur.

İktisada asıl katkısı, Eli Heckscher tarafından ortaya atılan uluslararası ticaret teorisini geliştirici çalışmalardan kaynaklanır. Nitekim bu çalışmaları dolayısıyla teori de Heckscher-Ohlin Teorisi diye iki yazarın ismiyle adlandırılmıştır. Ohlin'in bu katkıları ilk olarak "Interregional and International Trade" (1933) adlı kitabında yayınlanmıştır.

1977'de Nobel İktisat Ödülü'nü kazanmıştır.






Singer-Prebisch tezi

Singer-Prebisch tezi, uzun dönemde ticaret hadlerinin, tarım ürünü ihraç eden gelişmekte olan ülkeler aleyhine ve sanayi ürünü ihraç eden sanayileşmiş ülkeler lehine değişeceğini savunan tez.

Alman iktisatçı Hans Singer ile Arjantinli iktisatçı Raúl Prebisch‎ tarafından ayrı ayrı ortaya atılan ve özellikle II. Dünya Savaşından sonra yaygınlık kazanan bir görüştür. Gelişmekte olan ülkelerde ulusal hasılanın bir bölümünün sanayileşmiş ülkelere aktarılması anlamına gelir. Prebisch, bu tezin etkisiyle gelişmekte olan ülkelere, kalkınma için yoğun koruyuculuk duvarları arkasında sanayileşmeyi ve sermaye birikimini hızlandıracak para politikası araçları uygulanmasını önermiştir.

Ticaret hadlerinin uzun dönemli seyri konusunda ileri sürülen ve bu tezi destekleyen çalışmalar vardır. Bunlardan bir kısmı, zamanla tarım ürünlerine olan dünya talebi azalırken, sanayi ürünlerine talebin artıyor olmasını açıklar. Bir kısım nedenler de gelişmekte olan ülkelerin, teknolojik gelişmelerden tam olarak yararlanamamalarıyla ilgilidir. Örneğin hızlı teknolojik gelişmenin üretimi artırması ve fiyatları düşürmesi, oysa monopolcü kuruluşların denetlenememesi ve etkin bir sendikal hareketin yokluğu dolayısıyla bu verimlilik artışlarının ülkede tutulamaması ve ihraç ürünlerinde düşük fiyatlar yoluyla sanayileşmiş ülkelere aktarılması gibi. Üçüncü bir faktör olarak da azgelişmiş ülkelerde ekonominin yapısal esnekliğinin çok düşük olduğu ve sermayenin bu ülkelerde kıt faktör olması nedeniyle kaynakları, verimliliği düşen sektörlerden diğer sektörlere kaydırmanın güçlükleri üzerinde durulmaktadır. Bu tartışmalar bugün de devam etmektedir. Gelişmekte olan ülkeler bu görüşlerin de etkisiyle sanayileşme çabalarına hız vermişler ve bozulan ticaret hadlerinden doğan kayıpların