Epoka Wielkich Wojen

**Epoka Wielkich Wojen** - okres historyczny w dziejach Androgei, trwający od 1459 roku Starej Ery do 1016 roku Starej Ery, który rozpoczął się wraz z upadkiem Imperium Chanów, zaś zakończył konfliktem między Starym Królestwem Wellmenów a Usmasydami wspieranymi przez tzw. Ligę Zachodu. Była to ostatnia z trzech epok Ery Pierwotnej, następczyni epoki pisma oraz poprzedniczka epoki dominacji (era mroku).

## Historia

### **Wprowadzenie - geneza epoki wielkich wojen**

W XVI wieku SE potęga i przepych świata pierwotnego osiągnęła swoje apogeum - stojące u szczytu swojej świetności Imperium Chanów dumnie dzierżyło miano największego hegemona krainy, Północ kierowała się coraz mocniej w stronę wielkiego, pierwszego od czasów Ar-Moru, zjednoczenia, zaś na dalekim, bardzo bogatym kulturowo i religijnie Wschodzie coraz to nowe państwa, wiedzione do walki przez swoich ambitnych przywódców, próbowały przejąć władzę nad regionem oraz utrzymać ją na więcej niż kilka dekad. Pierwotna Androgea, zamieszkiwana wtedy przez ponad 4 miliony istot (głównie ludzi oraz hiandrów), z pięknymi oraz multikulturowymi miastami, będącymi najlepszym świadectwem wspaniałości tej epoki, wchodziła z podniesioną głową w kolejne stulecie. Niestety, wody Nikodii stały się wzburzone, na zachodzie liczba orków zaczęła niespodziewanie dynamicznie rosnąć, a tron chański i panowanie dynastii Medynów stanęło pod znakiem zapytania. Było to preludium najtragiczniejszego okresu ery pierwotnej - XV wieku.

Gdy w 1530 roku SE bezpotomnie umarł imperator Karmineusz V, monarchia Chanów pogrążyła się w zupełnym chaosie. Od natychmiastowej katastrofy w postaci kolejnej druzgocącej wojny domowej uratował imperium erydym Ostarius de Siterstein, który obejmując funkcję przywódcy otworzył swojej rodzinie drogę do wielkiej politycznej kariery. Ponad pół wieku panowania sororyckiego rodu nie zmieniło jednak ostatecznego losu państwa, które z każdym kolejnym władcą pogrążało się w coraz większym kryzysie. Imperium, nękane przez zagrożenia wewnętrzne i zewnętrzne, chwiało się coraz bardziej, aż w końcu w legendarnym roku 1459 rozpadło się. Ostatni imperator - Elgiert - widząc, że nie da się już uratować państwa, uciekł razem ze swoim wielkim majątkiem z Thercypolis i został zabity przez bandytów podczas próby zaszycia się w Korkinach. Opuszczenie statku przez kapitana (za co zresztą w Elgiertowi w późniejszych czasach przyczepiono przydomek "Zdrajca") oraz kompromitująca wręcz utrata ogromnej liczby pieniędzy wbiła Chanom gwóźdź do trumny. Na gruzach dawnego mocarstwa powstały trzy nowe twory: Chanię Północną (ze stolicą w Thercypolis, uważaną do XIV wieku za bezpośredniego spadkobiercę imperium), Królestwo Ludu Korytów (zajmujące ziemie tradycyjnie koryckie na południe od Thercypolis, będące spełnieniem marzeń tej grupy etnicznej o swojej niepodległości) oraz, jak się później okaże, najważniejsze Królestwo Chanii (które jako jedyne zdołało odtworzyć częściowo potęgę chańską w epoce Wielkich Wojen).

Tym czasem na wschodzie upadek imperium Osamonidów, powstanie Semtu oraz przejęcie w Zachodnim Królestwie Usmasydów władzy przez limeryjską dynastię Orotonidów stały się fundamentem nowego ładu w joterdońskim świecie. Ładu, który przetrwałby zapewne wiele stuleci, gdyby nie czynniki niezależne w postaci gniewu natury, a dokładniej wzburzonego Morza Nikomedyjskiego. Nikodia, nie będąca nigdy wcześniej miejscem zbyt niebezpiecznym czy pobudzonym, z niewiadomych przyczyn zaczęła być coraz bardziej agresywna, powodując straty gospodarcze i zabijając setki ludzi. w 1455 roku SE o Przesmyk Joternoński uderzyły dwie fale tsunami, które całkowicie zniszczyły nadmorskie miejscowości (i przy okazji położyły kres potężnej armii państwa Kipów).

### Świat Chanów i Korytów po 1459'

Panujący na Południu po upadku Imperium wielki kryzys ekonomiczny wywołał w całym chańskim świecie falę wyzysku plebsu i ludności wiejskiej. Chłopi zmuszeni do ciężkiej, przekraczającej często ich możliwości pracy przy uprawach w celu wyżywienia nadal ogromnej populacji w końcu zdecydowali się przeciwstawić tyranom. W II połowie XV wieku SE Południe ogarnęły powstania plebejskie, z których największe - Powstanie Mogarta Diminisa (od -1443 do -1437) w Królestwie Chanii - zakończyło się niestety fiaskiem. Po upadku buntu na uczestników przewrotu spadły represje i kary ze strony pierwszego władcy Chanii - Rovana Okrutnego (panował od -1459 do -1432). Rovan był wielkim politykiem i wizjonerem, jego celem było odbudowanie imperium Chanów i stworzenie nowego światowego mocarstwa.

Główną schedę po imperium chańskim przejęła Północna Chania, którą od 1450 roku SE zarządzała dynastia Ildich. Północ przejęła po imperium stolicę, część bogactw oraz armię, a także najważniejsze świątynie chańskie. Z tego powodu władcy Chanii Północnej uważali siebie za spadkobierców i kontynuatorów dynastii Medynów. Ildichowie nie zdołali jednak odbudować imperium - porażki militarne i brak morale doprowadziły do tego, że w XIV wieku SE północne królestwo musiało walczyć o przetrwanie. Trawiącego kraj kryzysu finansowego i buntów chłopskich nie udało się zażegnać, zaś porażka w I i II Wojnie Korkińskiej usunęła na stałe Północną Chanię z grona najsilniejszych państw epoki wielkich wojen. Królestwo stało się w -1294 roku lennem Chanii wschodniej, tracąc niezależność. Przez cały czas pełniło jednak rolę ważnego ośrodka religijnego i kulturowego - artyści z północy byli cenieni w całym chańskim i rapsydyjskim świecie i przynosili królestwu duże zyski.

Panujący na Południu po upadku Imperium wielki kryzys ekonomiczny wywołał w całym chańskim świecie falę wyzysku plebsu i ludności wiejskiej. Chłopi zmuszeni do ciężkiej, przekraczającej często ich możliwości pracy przy uprawach w celu wyżywienia nadal ogromnej populacji w końcu zdecydowali się przeciwstawić tyranom. W II połowie XV wieku SE Południe ogarnęły powstania plebejskie, z których największe - Powstanie Mogarta Diminisa (od -1443 do -1437) Królestwie Chanii - zakończyło się niestety fiaskiem. Po upadku buntu na uczestników przewrotu spadły represje i kary ze strony pierwszego władcy Chanii - Rovana Okrutnego (panował od -1459 do -1432). Rovan był wielkim politykiem i wizjonerem, jego celem było odbudowanie imperium Chanów i stworzenie nowego światowego mocarstwa.

Tym czasem w XIV i XIII wieku SE Chania prowadziła intensywne podboje, głównie na wschód. Królestwo wdało się w konflikt z zachodnimi Usmasydami, a także pokonało niezwyciężone dotąd hordy Oi-Dala z Tordei, kładąc kres ekspansji limeryjskiej na zachodzie. Między rokiem -1332 a -1304 Chanowie ze wschodu brali także udział w I Wojnie Korkińskiej, wspierając Północną Chanię w zmaganiach o złoża tych gór. Mimo wsparcia królestwa, konflikt został przegrany, zaś bogactwa Korkinów stały się własnością Trójkrólestwa Rapsydów. Chanowie próbowali jeszcze kilka razy odzyskać panowanie nad masywem, lecz ich starania były bez owocne do końca IX wieku SE.

### Trójkrólestwo Rapsydii

Od samego początku epoki pisma Północ była podzielona z jednej strony przez kryzys polityczny, zaś z drugiej - rozłam religijny. Po powstaniu Kronosa i wojnie z Kinem, Ar-Mor dzielił się na coraz to mniejsze państwa: w XXI wieku Stary i Nowy Kin, zaś w -1841 roku SE powstał Pin-Mor, będący kontynuatorem spuścizny Królestwa Pinotonu. Wierzenia Rapsydów i Tellonidów rozeszły się na dwa przeciwne sobie nurty: kult z Pinoton i kult z Rench.

Na początku epoki pisma rozpad Ar-moru i wojna z Kinem stały się przyczyną powstania kilku nowych tworów państwowych. W XXI wieku SE wyodrębnił się Stary i Nowy Kin, zaś dwa stuleciu później, w -1841 roku SE, powstało królestwo Pin-moru, którego stolica - Pinoton - umocniła swoją

### Państwa orków na zachodzie - początki potęgi Kagmaru

W XIV wieku SE rapsydyjski świat omal nie zawalił się pod wpływem wielkiego najazdu orków Gomoka Straszliwego z Chlibulbu. Inwazja orcza zniszczyła Ar-mor i prawie doprowadziła do upadku Starego Kinu. Przed tym ostatnim uratowała jednak koalicja państw Północy, które przez następne 20 lat walczyły z plugawą rasą na terenach Ar-moru i morza Trino. Niestety, mimo wysiłków, dawne królestwo ze stolicą w Seaude pozostało pod panowaniem Chlibulbu.

Na początku XIII wieku SE, w tym samym czasie, gdy na Północy powstało Trójkrólestwo Rapsydii, w świecie orków doszło do poważnych zmian politycznych - następca Gomoka został obalony, zaś Chlibulb straciło rolę najsilniejszej warowni w Ashorze. Przez następne trzy dekady trwała wojna domowa między kilkoma klanami, która doprowadziła do upadku potęgi orków na zachodzie. W połowie XIII wieku SE na czele klanu Xokuk stanął Gnarlug, który przeniósł swoją siedzibę z Chlibulbu do lepiej ulokowanej twierdzy w Ur Kagmarze. Warowania stała się w następnych latach stolicą najpotężniejszego państwa orków w dziejach Androgei. Kagmar do końca stulecia był jednym zamkiem, później natomiast zaczął się rozszerzać i podbijać sąsiadów. Chęć zatrzymania supremacji nowego państwa stała się przyczyną konfliktu między Ur Kagmarem a Ur Ashbul, hegemonem świata zachodu wybudowanym na gruzach haraskiego Druccoz (podbitego przez Chlibulb w XIV wieku SE). Trwająca 4 lata wojna zakończyła się zwycięstwem Gnarluga, lecz triumf został okupiony dużymi stratami. Kagmar, posiadając teraz ogromne obszary dawnego Ashbulu, zdołał się jednak odbudować i już wkrótce stał się nowym wyzwaniem dla Rapsydów.

Do końca epoki wielkich wojen Kagmar nie dokonał żadnej wielkiej inwazji na Północ - jedynie w -1087 roku doszło do trwającej jeden rok II Wojny o Ashor, podczas której władca Trójkrólestwa Rapsydii, Henryk Odważny, bez większych sukcesów próbował odzyskać ziemie Ar-moru. Twierdza orków rosła powoli w siłę, powiększając swoją populację oraz ulepszając technikę wojenną. Od XI wieku SE orkowie, znudzeni panującym od stuleci pokojem, zaczęli się domagać od wodza Xib-Nulda wszczęcia jakiejś wojny, jednak władca, chcąc wzmocnić jeszcze bardziej siłę swojego państwa odmówił. Zamiast tego wojsko Kagmaru został przekształcone w Kompanię Ekspedycyjną i zajmowała się eksploracją terenów dotychczas słabo poznanego Ashoru. Później wyprawy dzielnych orków przeniosły się na Homineę i wyspy Morza Aplańskiego, które rasa ta zaludniała i zakładała tam bazy wojskowe. Rosnąca ponad 300 lat potęga Kagmaru oraz dominacja na Oceanie Północnym miały zostać wykorzystane jednak dopiero w epoce dominacji. Od czasów II Wojny o Ashor między ludźmi a orkami do końca tego okresu historycznego trwał zbrojny pokój (tzw. *pax armoria* - pokój ar-moryjski).