Серыя гульняў Fallout

***Fallout*** (бел. *Выпадзенне радыеактыўных ападкаў*) — серыя кампутарных ролевых гульняў, якія выдаваліся *Interplay Entertainment* і, пазней, *Bethesda Softworks*.

## Апісанне

Дзеянне гульняў серыі адбываецца ў XXII-XXIII стагоддзях на тэрыторыі ЗША пасля ядзернай вайны, якая ператварыла паўночнаамерыканскі кантынент у выпаленую радыеактыўную пустку. Хоць падзеі гульняў і аднесены ў гэтак далёкую будучыню, дызайн гульняў шмат у чым чэрпае натхненне з пасляваеннай амерыканскай культуры 1950-х гадоў з яе упэўненасцю ў будучым імпрэзе тэхналогіі і страху перад ядзернай апакаліпсісам.

Неафіцыйна прабацькам серыі можа лічыцца гульня *Wasteland* (1988), таксама прысвечаная прыгодаў у пастапакаліптычнай Амерыцы. Аднак прамой сувязі паміж *Wasteland* і гульнямі серыі *Fallout* няма, іх падзеі адбываюцца ў розных выдуманых сусветаў, хоць першыя два *Fallout* шмат і часта цытуюць *Wasteland* (напрыклад, у *Fallout* Выхадзец са Сховішча можа ўзяць у спадарожнікі пустыннага рэйнджара Тыха, які з'яўляецца спасылкай да пустынных рэйнджараў з *Wasteland*). Збольшага гэта звязана з тым, што кампанія-выдавец *Electronic Arts*, валодала правамі на гандлёвую марку *Wasteland*, ня пажадала саступіць яе *Interplay Entertainment*. Так ці інакш, серыю *Fallout* з поўным на тое правам можна назваць духоўным спадчыннікам *Wasteland*, атрымаў у спадчыну асноўныя ідэі і тэмы гэтай гульні. Стваральнік *Wasteland* Браян Фарга удзельнічаў у выданні трох першых гульняў *Fallout* ( *Fallout*, *Fallout 2* і *Fallout Tactics*) і быў згаданы ў пачатковых і канчатковых тытрах на пачэсным месцы - «Браян Фарга прадстаўляе».

## Свет *Fallout*

Даваенны свет *Fallout*, на руінах якога адбываюцца падзеі гульняў серыі, адрозніваецца ад нашага - гэта свайго роду альтэрнатыўная гісторыя, падоўжаная ў будучыню. Гісторыя свету *Fallout* разыходзіцца з рэальнай прыкладна пасля 1945 года і адпавядае хутчэй паданнях амерыканскай навуковай фантастыкі пачатку пяцідзесятых гадоў аб надыходзячым стагоддзі - у першую чаргу, часопісным серыям як *Worlds of Tomorrow*. Дзеянне першай гульні серыі (*Fallout*) пачынаецца праз 90 гадоў пасля знішчыўшай гэты «свет будучыні» ядзернай вайны, дзеянне самай аддаленай ў будучыні гульні (*Fallout 4*) - праз дзвесце дзесяць гадоў, а самыя раннія пасляваенныя гульнявыя падзеі адбываюцца праз 25 гадоў у апошняй вышадшай гульні (*Fallout 76*).

Вялікая ядзерная вайна адбылася ў свеце *Fallout* 23 кастрычніка 2077 года, калі ЗША, камуністычны Кітай і іншыя вялікія дзяржавы выпусцілі адзін па аднаму вялікую частку ракет са сваіх ядзерных арсеналаў. Ніхто ў пастапакалептычным свеце не ведае, хто выпусціў першую ракету або хто выйграў вайну, верагодна ніхто - вялікая частка чалавецтва загінула ў гэты дзень або першыя гады пасля яго.

Свет пагрузіўся ў цемру і варварства, прадстаўляючы сабой пустыню з радыёактыўнымі руінамі гарадоў. Нашчадкі перажыўшых вайну сталі дзікунамі, часта нават жорсткімі бандытамі. Малалікія гарады схаваліся за высокімі сценамі і калючым дротам. За іх межамі радыяцыя і распрацаваны перад вайной вірус рукатворнай эвалюцыі ператварылі многіх людзей і жывёл у жудасных мутантаў. Пусткі пасляваеннай Амерыкі вельмі небяспечныя.

Тым не менш, частка жыхароў ЗША схавалася ад вайны ў велізарных падземных сховішчах, пабудаваных да вайны. Сховішчаў было 122, кожнае на тысячу чалавек - відавочна, што для выратавання ўсяго амерыканскага насельніцтва спатрэбіліся б сотні тысяч сховішчаў, а пабудаваныя маглі выратаваць толькі нікчэмную частку. Сапраўднай прычынай будаўніцтва сховішчаў быў правадзімы ценявым урадам ЗША - так званым Анклавам - жорсткі сацыяльны эксперымент над іх насельнікамі. І ўсё-такі многія Сховішча існуюць і сотні гадоў праз пасля вайны, а іх насельнікі вядуць нябеднае жыццё, адчуваючы сваю перавагу над жыхарамі знешняга свету. Сам Анклаў таксама перажыў вайну і песціць планы новага заваявання Амерыкі.

Акрамя яго, на руінах Амерыкі існуе мноства фракцый. Дзякуючы гандлю, малюсенькія вёсачкі паступова набралі сілу - так з'явіліся, напрыклад, Хаб, а пасля яго - магутная Новая Каліфарнійская Рэспубліка. У буйных гарадах, як Нью-Рына і Піт расквітнела арганізаваная злачыннасць і гандаль рабамі. Братэрства Сталі, cформированное былымі салдатамі арміі ЗША, з стагоддзямі ператварылася ў магутны рыцарскі ордэн, заклапочаны перш за ўсё зберажэннем ведаў і тэхналогій. А ў некаторых выпадках, як гэта здарылася з усходнім Братэрствам, мэтанакіравана вядзе вайну з супермутантами і Анклавам, лічачы іх асаблівай пагрозай.

## Гульні

Першыя дзве гульні серыі, ізаметрычныя *Fallout* (1997) і *Fallout 2* (1998), былі распрацаваны *Black Isle Studios* і выдадзены *Interplay Entertainment*. Гэтыя гульні належаць да «чыстага» жанру кампутарных ролевых гульняў, досыць сапраўды імітуюць гульнявы працэс настольных RPG. Нягледзячы на выключна высокія ацэнкі крытыкі, яны не набылі вялікага камерцыйнага поспеху, але ў наступныя гады атрымалі культавы статус і велізарная прызнанне гульцоў.

У 2001 годзе з'явіўся спін-оф серыі - тактычная ізаметрычнай ролевая гульня *Fallout Tactics: Brotherhood of Steel* (ці проста *Fallout Tactics*), распрацаваная *Micro Forté* і выдадзеная *14 Degrees East*. У 2004 годзе, ужо пасля закрыцця *Black Isle Studios*, *Interplay* сама распрацавала і выдала другі спін-оф пад назвай *Fallout: Brotherhood of Steel* - баявік з элементамі RPG, выдадзены , у адрозненне ад усіх папярэднікаў па серыі, толькі на гульнявых кансолях - *PlayStation 2* і *Xbox*.

Трэцяя частка асноўны серыі, *Fallout 3*, выйшла ў 2008 годзе, будучы распрацаванай *Bethesda Game Studios* і выдадзенай *Bethesda Softworks*. На працягу наступнага года Bethesda выпусціла шэраг дапаўненняў да  *Fallout 3* . У 2010 годзе *Bethesda Softworks* выпусціла чарговую гульню *Fallout: New Vegas*. Яе распрацоўкай займалася ўжо студыя *Obsidian Entertainment*, якая часткова складаецца з былых супрацоўнікаў *Black Isle Studios*.

3 чэрвеня 2015 года кампанія *Bethesda Softworks* анансавала новую гульню серыі, *Fallout 4*. Яе рэліз адбыўся 10 лістапада 2015 года.

15 чэрвеня 2015 года жанр мабільных прыкладанняў *Free-To-Play* папоўніўся гульнёй *Fallout Shelter* на iOS, а 13 жніўня  *Android* -версія стала даступная для запампоўкі ў *Play Market*.

## Нататкі

На вокладках большасці гульняў серыі намаляваны ў тым ці іншым выглядзе шлем сілавой брани, аднак на вокладцы *Fallout: New Vegas* — шлем рэйнджара, які не з'яўляецца сілавой бранёй.

## Адмененыя гульні

* *Fallout (PlayStation)* — скролл-шутер для консоли *PlayStation*, адменены *Interplay* пасля некалькіх месяцаў распрацоўкі.
* *Fallout Tactics 2* — адменены працяг *Fallout Tactics* у жанры тактычнай ролевай гульні, дзеянне якога павінна было разгортвацца на паўднёвым усходзе ЗША, у Фларыдзе.
* *Fallout Extreme* — іншы адменены працяг *Fallout Tactics*, тактычная гульня з выглядам ад першай і ад трэцяй асобы, у якой Братэрства Сталі павінна было скарыць Аляску, ўсходняе ўзбярэжжа СССР і Кітай.
* *Van Buren* — адменены *Fallout 3* ад *Interplay*. Некаторыя элементы яго сюжэту і сэттынгу былі выкарыстаны ў *Fallout 3* ад *Bethesda* і *Fallout: New Vegas*.
* *Fallout: Brotherhood of Steel 2* — адменены працяг Fallout: Brotherhood of Steel.
* *Fallout d20* — адмененая з-за праблем з аўтарскімі правамі настольная ролевая гульня па сусвету *Fallout*.
* Project V13 — адмененая онлайн версія *Fallout*

Катэгорыя:Гульні серыі Fallout