Tác Phẩm Luận(kỳ 11):Loạt nhân vật lịch sử có thật của Kim Dung

## Đoàn Dự

Trong tiểu thuyết của Kim Dung, Đoàn Dự là một trong 3 nhân vật nam chính của “Thiên long bát bộ”, bên cạnh hai huynh đệ kết nghĩa Tiêu Phong và Hư Trúc.Là vương tử nước Đại Lý, dáng vẻ thư sinh, tính hay si, sùng đạo Phật, ghét bạo lực, thẳng thắn, đa cảm nhiều khi hơi gàn. Không chịu học võ nhưng nhờ cơ duyên may mắn nên học được Bắc Minh Thần Công, Lục Mạch Thần Kiếm và Lăng Ba Vi Bộ .

Trên thực tế, Đoàn Dự là một nhân vật có thật.Đoàn Dự là người dân tộc Bạch, còn có tên **Đoàn Chính Nghiêm** hay **Đoàn Hòa Dự** , là vị vua thứ 16 của Vương quốc Đại Lý, ở ngôi từ năm 1108 đến 1147. Theo truyền thống dòng họ, phụ vương ông là Đoàn Chính Thuần thoái vị nhường ngôi cho ông và xuất gia làm sư năm 1108. Đoàn Dự kế vị và trở thành vị quân chủ thứ hai của Đại Lý kể từ sau sự kiện Cao Thái Minh trả ngôi cho họ Đoàn. Ông là vị quân chủ Đại Lý tại vị lâu nhất trong 39 năm. Con trai ông là Đoàn Chính Hưng kế vị ngôi vua Đại Lý. Sau khi ông mất, được truy phong miếu hiệu là Hiến Tông, thụy hiệu Tuyên Nhân Đế.

## Kiều Phong

Cũng như Đoàn Dự, Kiều Phong (hay Tiêu Phong) được ghi chép trong lịch sử. Tuy nhiên, thay vì một anh hùng mệnh khổ như trong truyện, cuộc đời của Kiều Phong lại viên mãn hơn nhiều.

Theo đó, ông là một đại thần người Khiết Đan. Khi Gia Luật Hồng Cơ lên ngôi, ông được phong làm Thái bảo. Năm 1048, Kiều Phong tiêu diệt được bộ tộc Trở Bốc, rồi năm sau đó tiếp tục đại phá tộc Địch Liệt.

Vị đại thần này còn có công phát hiện và mật tấu âm mưu tạo phản của cha con hoàng thân quốc thích Gia Luật Trùng Nguyên, rồi cầm quân dẹp loạn, và bức Trùng Nguyên phải tự sát ở vùng sa mạc phía Bắc. Với chiến tích lẫy lừng, ông được Gia Luật Hồng Cơ phong làm Nam Viện đại vương, sống trong ân sủng và trọng vọng. Năm 1065, Kiều Phong bị bệnh chết, nhà vua thương nhớ, phong ông làm Liêu Tây quận vương.

Khác với truyện, Kiều Phong chưa từng đến trung nguyên, cũng như xưng bá võ lâm ở đây.

## Đoàn Trí Hưng

Trong tiểu thuyết võ hiệp *Anh hùng xạ điêu* của Kim Dung, Đoàn Trí Hưng là một nhân vật khá quan trọng. Ông cũng tiếp tục xuất hiện trong tiểu thuyết tiếp theo *Thần điêu hiệp lữ*. Ông là cháu nội của Đoàn Dự .Kết thúc Hoa Sơn luận kiếm lần thứ nhất, Đoàn Trí Hưng trở thành một trong Thiên hạ ngũ tuyệt hiệu là Nam đế, ông có võ công rất cao, nổi tiếng với tuyệt kỹ gia truyền Nhất Dương Chỉ.

Theo lịch sử ông lên ngôi Hoàng đế Đại Lý năm 1172 và từ ngôi năm 1200, tại vị 28 năm. Trong thời gian trị vì, ông đã có năm lần đổi niên hiệu: Lợi Trinh (1172-1175), Thịnh Đức (1176-1180), Gia Hội (1181-1184), Nguyên Hanh (1185-1197), An Định (1198-1200).

Cũng như nhiều vị vua khác của Đại Lý, Đoàn Trí Hưng tôn sùng Phật giáo. Trong thời gian trị vì, ông ít quan tâm đến quốc sự, chỉ lo đại tu chùa chiền, xây dựng mới 60 tự viện, đối với một tiểu quốc như Đại Lý, đã làm hao tổn quốc lực không ít. Năm 1200 ông thoái vị và nhường ngôi cho con mình là Đoàn Trí Liêm. Khác với hình tượng trong tiểu thuyết, ông không trở thành một nhà sư mà chỉ là một cư sĩ tại gia. Sau khi mất, ông được tôn thụy là **Công Cực đế**, miếu hiệu**Tuyên Tông**.

## Chu Nguyên Chương

Trong truyện *Ỷ Thiên Đồ Long Ký,*Chu Nguyên Chương là một giáo chúng của Minh giáo, có quen biết sâu sắc với giáo chủ Trương Vô Kỵ và tham gia khởi nghĩa chống quân Mông Cổ. Khi khởi nghĩa sắp thắng lợi ông lập mưu lừa Trương Vô Kỵ từ bỏ ngôi vị giáo chủ, ép giáo chủ tiếp theo là Dương Tiêu từ chức, giết thủ lĩnh, lừa bạn bè. Cuối cùng khi khởi nghĩa thành công,ông tự mình lên ngôi hoàng đế,tức Minh Thái Tổ.

Theo lịch sử,**Chu Nguyên Chương**, thuở nhỏ tên là **Trùng Bát** (hoặc Trọng Bát), về sau đổi tên thành **Hưng Tông** tự  **Quốc Thụy**, là vị hoàng đế khai quốc của vương triều nhà Minh trong lịch sử Trung Quốc, cai trị từ năm 1368 đến 1398.Ông xuất thân từ tầng lớp tá điền nghèo khổ, từng giữ dê chăn bò cho địa chủ.Vào giữa thế kỷ XIV, cùng với nạn đói, bệnh dịch và các cuộc khởi nghĩa nông dân diễn ra khắp nơi, Chu Nguyên Chương dần trở thành nhà lãnh đạo của một lực lượng đã chinh phục Trung Hoa và chấm dứt Nhà Nguyên, buộc người Mông Cổ phải rút vào thảo nguyên Trung Á. Với việc chiếm được Đại Đô của Nhà Nguyên, ông lập ra Nhà Minh vào năm 1368.

Minh Thái Tổ cũng nổi tiếng vì sự tàn bạo của mình.Khi lên ngôi ông đã tàn sát nhiều công thần như Tống Liêm,Hồ Duy Dung,Lam Ngọc.Vào ngày 24 tháng 6 dương lịch năm Hồng Vũ thứ 31 (1398), Minh Thái Tổ băng hà ở Nam Kinh, hưởng thọ 71 tuổi. Sau khi ông chết, các ngự y của ông đã bị lưu đày.Vì con trai trưởng của ông là Chu Tiêu mất sớm, Thái Tổ bỏ qua những người con trai đã trưởng thành của mình mà lập đứa cháu nội Chu Doãn Văn kế vị, tức là vua **Minh Huệ Đế**.

## Lý Tự Thành

Lý Tự Thành xuất hiện trong tới 3 bộ tiểu thuyết của Kim Dung. Ở “Bích huyết kiếm”, ông được nhân vật chính Viên Thừa Chí phò trợ, nhưng rồi không đi được đến kết cục mong muốn là thống nhất thiên hạ.Trong “Lộc đỉnh ký”, ông đi tu, vẫn còn sống tới đời Khang Hy và là cha của A Kha, vợ của Vi Tiểu Bảo. Đến “Tuyết sơn phi hồ”, truyện xoay quanh mối thâm thù truyền kiếp của bốn gia tộc vốn là vệ sĩ của ông.

**Lý Tự Thành**, nguyên danh là **Hồng Cơ** , là nhân vật đã lãnh đạo cuộc khởi nghĩa lật đổ nhà Minh vào năm 1644, chiếm được kinh thành, lên ngôi hoàng đế, tự xưng là **Đại Thuận hoàng đế** lập ra nhà Đại Thuận.Lý Tự Thành sinh ngày 22 tháng 9 năm 1606 tại huyện Mễ Chi, tỉnh Thiểm Tây. Sách sử Trung Quốc cận đại cho rằng Lý Tự Thành chết vào năm 1645.

## Ngô Tam Quế

Ngô Tam Quế là nhân vật phản diện xuyên suốt trong bộ “Lộc đỉnh ký”.Trong lịch sử,y từng làm Tổng binh trấn giữ Sơn Hải Quan cuối nhà Minh. Nhiệm vụ của y là để phòng ngự sự xâm nhập của quân Thanh.Sau đó,nghe Lý Tự Thành dụ dỗ, nên Ngô Tam Quế đã định hàng Thành. Nhưng khi hay ái thiếp của mình là Trần Viên Viên bị Tự Thành chiếm đoạt, cha của ông cũng bị Lý Tự Thành giết, ông nổi giận đổi ý, đến xin hợp tác với quân Mãn Thanh. Sau đó y mở cửa Sơn Hải cho quân Mãn tràn quan, phối hợp chống lại quân Lý Tự Thành,giết chết vị vua cuối cùng của Nam Minh là **Quế Vương** Chu Do Lang.Được phong Bình Tây vương trấn thủ Vân Nam,cùng với 2 tướng lĩnh Hán tộc có công khác là Bình Nam vương Thượng Khả Hỉ,Trấn Nam vương Cảnh Trọng Minh gọi chung là "Tam phiên".Về sau, u xét thấy sự tồn tại của những lãnh địa này không có lợi cho nền thống trị của nhà Thanh, năm 1673 vua Khang Hi đã ra lệnh bãi bỏ các phiên.

Bị mất quyền lợi, ngay năm ấy Bình Tây vương Ngô Tam Quế nổi dậy chống lại nhà Thanh và hô hào hai phiên kia cùng phối hợp. Phong trào này buổi đầu đã lôi cuốn được sự hưởng ứng của nhiều địa phương trong cả nước, như Trịnh Kinh từ Đài Loan cũng đem quân qua tấn công vùng ven biển hai tỉnh Chiết Giang và Phúc Kiến. Tuy nhiên, vì các lực lượng chống Thanh không có hành động thống nhất nên ít năm sau thì bị dẹp tan. Năm 1676, hai phiên họ Cảnh và họ Thượng đã đầu hàng.

Trong tình thế rất khó khăn, năm 1678, Ngô Tam Quế vẫn xưng làm Hoàng đế, lập ra nhà Đại Chu (大周), thủ đô tại Hành Dương, Hồ Nam. Nhưng chỉ được 5 tháng thì chết vào ngày 2 tháng 10 năm 1678, ông thọ 66 tuổi.

Cháu của ông là Ngô Thế Phiên (Phan) (吴世璠) nối ngôi nhưng thế lực đã rất suy yếu. Năm 1681, quân nhà Thanh tấn công và chiếm được Vân Nam, Thế Phiên phải tự tử. Cuộc nổi dậy của "Tam phiên" đến đây thì bị dập tắt.

## Trịnh Khắc Sảng

Trong “Lộc đỉnh ký”,**Trịnh Khắc Sảng** sinh năm 1660,là con thứ của Trịnh Kinh-Diên Bình Quận vương nhà Nam Minh.Tuy là con thứ nhưng lại do chính thê sinh ra,nên từ nhỏ hắn đã được bà nội là Đổng thị (mẹ Trịnh Kinh,chính thất Trịnh Thành Công) yêu thương hơn người anh cả là **Trịnh Khắc Tang**,do người thiếp sinh ra. Chính vị vậy Đổng thị luôn muốn Sảng kế vị Diên Bình Quận Vương này.Và Sảng cũng rất mong muốn kế vị,đã cùng với Phùng Tích Phạm ám hại Trần Cận Nam(do ông này là cha vợ của Khắc Tang,luôn muốn lập Khắc Tang kế vị).Rồi y và con gái của Lý Tự Thành và Trần Viên Viên là A Kha yêu nhau. Nhưng A Kha có con với Vi Tiểu Bảo nên quyết định rời bỏ Trịnh Khắc Sảng, đi theo Vi Tiểu Bảo.Sảng cũng là kẻ giết chết Trần Cận Nam.Sau đó chống nhà Thanh thất bại,đầu hàng được phong Nhất đẳng Hải Trừng Công.

Năm 1681, sau khi Trịnh Kinh và Trần Vĩnh Hoa chết, Phùng Tích Phạm cùng các em của Trịnh Kinh phát động chính biến, giết chết con trưởng của Trịnh Kinh là Trịnh Khắc Tang, lập Trịnh Khắc Sảng lúc bấy giờ mới gần 12 tuổi làm Diên Bình Quận vương.

Năm 1683, Thủy sư Đề đốc nhà Thanh là Thi Lang tại trận hải chiến Bành Hồ đại phá hạm đội Đài Loan, đánh chiếm Bành Hồ, tướng Đài Loan là Lưu Quốc Hiên phải rút chạy về Đài Loan. Phùng Tích Phạm bèn khuyên Trịnh Khắc Sảng đầu hàng. Ngày 5 tháng 7, Trịnh Khắc Sảng lệnh cho Trịnh Đức Tiêu viết thư xin hàng, ngày 15 chuyển cho Thi Lang. Ngày 13 tháng 8, quân Thi Lang tiến vào Đài Loan, sau đó đưa Trịnh Khắc Sảng về Bắc Kinh, được phong làm Hải Trừng Công thuộc Hán quân Chính Hồng kỳ, Lưu Quốc Hiên và Phùng Tích Phạm được phong bá tước[1]. Năm Khang Hy thứ 47 (1717), Trịnh Khắc Sảng bị bệnh chết, không có người tập tước.

Trịnh Khắc Sảng lấy con gái Phùng Tích Phạm, có con là Trịnh An Phúc, em là Trịnh Khắc Cử. Sau khi Trịnh Khắc Sảng chết, mẹ là Hoàng thị yêu cầu nhà Thanh trả lại gia sản của họ Trịnh nhưng không được chấp thuận.