Artaszesow, Miesrop Karapietowicz

**Miesrop Karapietowicz Artaszesow** – bakijski baron naftowy, stryj Leona Arta.

## Wygląd

Artaszesow jest opisany jako grubasek z błyszczącą łysiną okoloną wianuszkiem nienaturalnie czarnych włosów. Miał małe, czarne, błyszczące oczy przypominające jagody kiszmiszu. Był niziutki, okrąglutki, z mięsistymi, dużymi wargami oraz z mnóstwem pierścieni na palcach miękkich rączek. Miał siwe brwi i duży nos. Nie do końca poprawnie posługiwał się językiem rosyjskim.

## Życiorys

Był Ormianinem oraz jednym z najbogatszych i najważniejszych ludzi w Baku. Należał do Rady Przedsiębiorców Naftowych. Mieszkał w willi w Mardakanie.

Fabryka Artaszesowa była bezpośrednio połączona z rafinerią państwową, więc mimo strajku naftowego w 1914 roku jego ropa nadal była pompowana. Filia interesów Miesropa Karapietowicza znajdowała się w Moskwie.

Miesrop Karapietowicz nie miał własnych dzieci, więc pragnął, aby Leon Art przejął po nim jego naftowe interesy. Dlatego wysłała chłopaka na naukę do kopalni ropy w Ameryce. W Kalifornii Leon pokochał kino i oznajmił stryjowi, że nie przejmie interesów naftowych, bo nie zależy mu na ropie, lecz na kinematografii. Potem na życzenie bratanka Artaszesow przekazał ogromne pieniądze na film, którego reżyserem był Leon. Artaszesow postrzegał to jako inwestycję, gdyż przewidywał, że film może przynieść duże zyski, a sam zawsze powtarzał, że nie wolno stawiać tylko na ropę, bo w każdej chwili mógł nadejść kryzys, mogły spaść ceny ropy, ktoś mógł wynaleźć inne paliwo lub robotnicy mogli wzniecić pożar w rafineriach.

Miesrop Karapietowicz wiedział, że Klara dla Fandorina porzuciła swojego poprzedniego męża, dziedzica chańskie tronu. Artaszesow podejrzewał, że Altairski musiał się bać Erasta Pietrowicza, skoro go nie zabił. Gdy bratanek Miesropa Karapietowicza wdał się w bliską relację z Klarą, baron naftowy zaczął się obawiać, że Fandorin będzie chciał się mścić na Leonie.

Gdy w czerwcu 1914 roku w Baku rozpoczął się strajk robotników naftowych, ceny ropy gwałtownie podskoczyły w związku ze zmniejszeniem produkcji. Kopalnie Artaszesowa również stanęły. 17 czerwca 1914 roku ceny akcji przedsiębiorstwa Miesropa Karapietowicza poszły w górę o cztery procent ze względu na braki w dostawie ropy. W bakijskich zakładach Artaszesowa pracowało 4100 robotników i wszyscy uczestniczyli w strajku.

Artaszesow uzgodnił z pozostałymi naftowymi baronami, że zachowają kapitalistyczną solidarność i nie będą się układać ze strajkującymi. Wkrótce okazało się, że pracownicy Saadat Walidbekowej nie ogłosili strajku od samego początku i dołączyli do niego później. W dodatku kobieta planowała negocjować z robotnikami. Nie spodobało się to pozostałym przemysłowcom, którzy postanowili przekonać Saadat do wspólnego stanowiska wobec strajkujących pracowników.

17 czerwca 1914 roku Artaszesow zorganizował w swojej willi bankiet na cześć Klary Łunny. Na przyjęcie zostali zaproszeni filmowcy oraz najważniejsi bakijscy przemysłowcy naftowi i urzędnicy. Podczas bankietu Miesrop Karapietowicz wyjawił Erastowi Pietrowiczowi, że martwi się bliską relacją swojego bratanka i Klary, lecz detektyw uspokoił go, mówiąc, że Klara jest całkowicie wolna. Później Artaszesow odbył rozmowę z Saadat Walidbekową i bezskutecznie próbował przekonać ją do odmówienia żądaniom strajkujących robotników.

Niedługo po bankiecie naftowi baronowie postanowili zmusić Saadat do solidarności z pozostałymi przemysłowcami. Wspólnie uknuli plan porwania jej syna, do którego doszło około 26 czerwca 1914 roku chwilę po godzinie dziewiątej rano. Porywacze nie żądali pieniędzy w ramach okupu, ale chcieli, aby Walidbekowa odmówiła żądaniom strajkujących pracowników.

Wkrótce Fandorin, Saadat, Hasym oraz Zafar idąc tropem porywaczy, dotarli do willi Miesropa Karapietowicza, a następnie włamali się do jego sypialni. Walidbekowa wymusiła na baronie naftowym przyznanie nieograniczonego dostępu do swojej rafinerii, bez względu na objętość i poza wszelką kolejnością. Chłopiec został zwrócony matce, a Erast Pietrowicz postanowił wypytać Artaszesowa o jego kontakty z rewolucjonistami. Pod pretekstem zmuszenia przemysłowca do mówienia prawdy Hasym zwrócił się do Miesropa Karapietowicza w nieznanym Fandorinowi języku azerskim. Turkijczyk przekonał Artaszesowa, aby zeznał, że to on wynajął Chaczatura do zabicia Erasta Pietrowicza. Dzięki temu detektyw miał utracić trop Dzięcioła i rewolucjonistów. Zgodnie z planem Hasyma Miesrop Karapietowicz powiedział Fandorinowi, że kazał Ormianom go zabić, bo przestraszył się, że Fandorin będzie chciał zemścić się na Leonie za jego bliską relację z Klarą.

Po uwolnieniu Turala Walidbekowa Artaszesow wyjechał na jakiś czas z Baku, bo wiedział, że prędzej czy później wyjdzie na jaw, że on wcale nie stał za zamachami na Erasta Pietrowicza. Ponadto Miesrop Karapietowicz domyślał się, że śledztwo Fandorina powiązane jest z rewolucyjnymi intrygami, więc wolał trzymać się od tego z daleka.

## Charakter

Artaszesow był bezwzględnym przedsiębiorcą, który za wszelką cenę chciał bronić swoich interesów. Był gotów łamać prawo i wiele poświęcić, aby ochronić swoją pozycję. Gdy w grę wchodziły jego interesy, Miesrop Karapietowicz nie przejmował się innymi osobami. Nie obchodziło go to, że podczas porwania Turala Walidbekowa przez przypadek zginął jego opiekun Kaunitz.

Często powtarzał, że w interesach należy inwestować w różne rzeczy i nie można stawiać wyłącznie na ropę, gdyż w każdej chwili mógł nadejść kryzys, mogły spaść ceny ropy, ktoś mógł wynaleźć inne paliwo lub robotnicy mogli wzniecić pożar w rafineriach. Prawdopodobnie Miesrop Karapietowicz prowadził także kontrabandę, wykorzystując tajne podziemne przejścia pod swoją posiadłością.

Artaszesow uważał, że w obliczu strajku naftowi przedsiębiorcy powinni okazać kapitalistyczną solidarność i nie ustępować robotnikom. Był rozczarowany, że Saadat Walidbekowa zaczęła się układać ze strajkującymi. Zdaniem Artaszesowa w sprawach ropy nie powinno się być rycerskim ani szlachetnym, bo to się nie opłacało.

Do swojego bratanka zwracał się 'Lewonczik-dżan', czego Leon bardzo nie lubił. Do Klary zwracał się 'Klara-chanum', jako do żony dziedzica chańskiego tronu.

Miesrop Karapietowicz cierpiał na bezsenność. Zasypiał z trudem i budził go najmniejszy szmer. W nocy strażnicy i służba mieli surowy zakaz wchodzenia na piętro, gdzie znajdowała się sypialnia Artaszesowa. Przed snem baron naftowy puszczał płytę gramofonową z nagranym trelem słowików, a nagranie odtwarzało się przez całą noc.

Artaszesow wiedział, kim jest Dzięcioł, ale jako jeden z największych przemysłowców naftowych nie płacił haraczu rewolucjonistom, bo bardziej opłacało mu się utrzymywać własną ochronę.

Artaszesow ze swoimi strażnikami rozmawiał po ormiańsku.