Poncjusz Piłat

**Poncjusz Piłat** (łac. *Pontius Pilatus*, gr. Πόντιος Πιλᾶτος) - historyczna nowotestamentowa postać, rzymski prefekt Judei (26-36 n. e.). Znany jest głównie z prowadzenia procesu przeciwko Jezusowi Chrystusowi.

## W Biblii

### Ewangelia Mateusza

Piłat zadał Jezusowi pytanie czy ten jest królem żydowskim. Jezus odpowiedział twierdząco, nie odpowiadał jednak na jego późniejsze pytania, co zdziwiło namiestnika. Podczas przewodu sądowego żona Piłata przesłała jemu ostrzeżenie: nie miał skazywać Chrystusa na śmierć, ponieważ ten pojawił się w jej śnie i z jego powodu wiele wycierpiała. Gdy Poncjusz pytał się ludu żydowskiego kogo ma uwolnić, dostał odpowiedź, że Barabasza. Wiedział, iż to z powodu zawiści przeciwko Jezusowi więc wypytywał się co złego im uczynił, ale tłum domagał się uwolnienia Barabasza i śmierci Chrystusa. Piłat zgodził się spełnić ich życzenie, po czym symbolicznie umył ręce co miało znaczyć obmycie się (zdjęcie odpowiedzialności) z winy skazania Jezusa na śmierć.

Po tym jak Mesjasz umarł, do namiestnika przyszedł Józef z Arymatei i poprosił go o wydanie i pogrzebanie ciała Jezusa, na co Piłat przystał.

### Ewangelia Marka

Piłat zadał Jezusowi pytanie czy jest królem żydowskim. Jezus odpowiedział twierdząco, nie odpowiadał jednak na jego późniejsze pytania, co zdziwiło namiestnika. Gdy Poncjusz pytał się ludu żydowskiego kogo ma uwolnić, dostał odpowiedź, że Barabasza (faryzeusze podburzyli tłum przeciw Jezusowi). Wiedział, iż to z powodu zawiści przeciwko Jezusowi więc wypytywał się co złego im uczynił, ale tłum domagał się uwolnienia Barabasza i śmierci Chrystusa. Piłat zgodził się spełnić ich życzenie.

Po tym jak Mesjasz umarł, do namiestnika przyszedł Józef z Arymatei i poprosił go o wydanie i pogrzebanie ciała Jezusa, na co Piłat przystał.

### Ewangelia Łukasza

Faryzeusze oskarżali przed Piłatem Jezusa jakoby miał podburzać naród żydowski, nakłaniać ludzi do niepłacenia podatków Cezarowi i uważanie siebie za Mesjasza-Króla. Poncjusz zapytał się Jezusa, czy jest królem żydowskim, na co tamten odpowiedział mu twierdząco. Namiestnik nie znalazł żadnej winy w skazańcu, jednak faryzeusze dalej oskarżali Chrystusa. Piłat postanowił wysłać Jezusa przed oblicze Heroda, który jednak odesłał z powrotem skazańca. Jest również wspomniane, iż tego dnia Herod i Piłat nawiązali ze sobą przyjazne stosunki. Poncjusz zapewniał faryzeuszów, iż nie znalazł w Jezusie żadnej winy. Pomimo wstawiennictwa namiestnika, który pytał się co dokładnie skazaniec złego zrobił, Żydzi nalegali aby go ukrzyżował i uwolnił Barabasza, na co ten po czasie przystał.

Po tym jak Mesjasz umarł, do namiestnika przyszedł Józef z Arymatei i poprosił go o wydanie i pogrzebanie ciała Jezusa, na co Piłat przystał.

### Ewangelia Jana

Początkowo Piłat nie chciał sądzić Jezusa i nalegał aby Żydzi sądzili go według swojego prawa, jednak ci nie mogli wydać na niego wyroku śmierci. Podczas przesłuchania spytał się Chrystusa, czy ten jest królem żydowski, na co odpowiedział mu twierdząco. Po przeprowadzeniu rozmowy Piłat oznajmił faryzeuszom, iż nie widzi w skazańcu żadnej winy, jednak oni nalegali aby skazał Chrystusa i uwolnił Barabasza. Poncjusz kazał ubiczować Jezusa i oznajmił faryzeuszom, że nie wyda wyroku śmierci, jednak wypomnieli, iż Chrystus nazwał sam siebie Synem Bożym. Piłat po przeprowadzeniu rozmowy ze skazańcem postanowił dalej się za nim wstawiać. Uczeni w piśmie powołali się na władzę Cezara chcąc tym samym w aluzyjny sposób nastraszyć namiestnika. Następnie spytał się ludu o zdanie, jednak ci nalegali aby skazał Chrystusa na śmierć i wstawiennictwo Piłata nie pomogło więc wydał na Jezusa wyrok śmierci.

Po tym jak Mesjasz umarł, do namiestnika przyszedł Józef z Arymatei i poprosił go o wydanie i pogrzebanie ciała Jezusa, na co Piłat przystał.

## Źródła pozabiblijne

Historycy przyjmują, iż urodził się ok. 12 r. p. n. e., dyskutują czy miejscem urodzenia był Pont, czy *Poncjusz* to jest jego przydomek czy imię (według tej drugiej opcji jego przydomek to *Piłat*). Jego namiestnictwo datowanie jest na lata 26-36. Część badaczy wątpi jakoby żona Piłata miała go ostrzec przed wydaniem wyroku na Chrystusa, jednak uważają, że faktycznie mógł być żonaty. Józef Flawiusz w *Dawnych dziejach Izraela* i *Wojnie żydowskiej* wspomina konflikty Poncjusza z Żydami. Poncjusz Piłat zostaje również wspomniany w *Rocznikach* Tacyta.

Jego dalsze losy pozostają niejasne, prawdopodobnie wypadł z łask cesarza Kaliguli i zmarł po 38 r. IV-wieczny chrześcijański historyk Euzebiusz z Cezarei uważa, że Piłat popełnił samobójstwo.