Bunt Wehrmachtu przeciwko Hitlerowi i dowództwu SS

### Przyczyna

Nieudolne dowództwo Hitlera i porażki na Froncie,Nieufność generałów wobec SS i NSDAP,strach przed nazistowskimi represjami

### Członkowie

- Ludwig Beck,- Gunther von Kluge,- Erich von Manstein,- Erwin von Witzleben,- Erwin Rommel,- Wilhelm Canaris,- Hans Oster,- Helmuth von Moltke,(oraz inni)

## Początek

Już na początku grudnia 1944, kiedy coraz więcej dowódców i podległych im żołnierzy zaprzestali walk na froncie, Marszałkowie Kluge, Manstein, Rommel i Witzleben oraz wielu generałów naradzili się i zaplanowali zorganizowane uderzenie na stolicę III Rzeszy. Rozpoczęto potajemne przerzucanie jednostek i wyposażenia. W tym samym czasie admirał Canaris uaktywnił wszyskie struktury Abwehry i przedstawił im plany. Szykowano również poparcie cywilne dzięki organizacjom antynarodowosocjalisycznym, pacyfistycznym oraz chrześcijańskim.

## Wybuch buntu

20 Grudnia 1944 roku o godzinie 4:33 rozpoczęła się pierwsza faza ataku w której wojska Mansteina ulokowane ok. 100-200 km za linią frontu odcięły wszystkie drogi zaopatrzenia dla walczących na froncie dywizji Waffen-SS i Luftwaffe. Sparaliżowało to jednostki pronazistowskie i dało bardzo cenny czas buntownikom.

Parę minut później marszałek Rundstedt rozpoczął przemarsz swoich wojsk na Berlin. Mijający ich cywile słysząc, że to bunt często dołączali się do nich. Większość obywateli miało dość Hitlera i było zmęczone wojną, dlatego popierali rebelię. Depesza z frontu dotarła do Berlina około 5 rano, Garnizon SS zorganizował obronę miasta. A sam Hitler ogłosił Berlin mianem Festung - Twierdzy.

Gdy o 6 rano pancerne jednostki Rundstedta zaczęły szturm podberlińskich wsi, Obrońcy Berlina rozpoczęli długie bombardowania artyleryjskie. Abwehra Canarisa w tym samym czasie zaatakowała w większości z dużych niemieckich miast. Doprowadziło to do chaosu i paraliżu komunikacji nazistów. Gdy około 8 rano Berlin został otoczony przez armię Rundstedta, Helmuth Moltke po włamaniu się razem z Abwehrą do siedziby Radia Berlin ogłosił zryw antyhitlerowski na terenie całego kraju. Jego wiadomość została nadana na wszystkich niemieckich odbiornikach. Było to kluczowe, ponieważ pozwoliło zmobilizować wszystkich ochotników, a także pozostałe jednostki Wehrmachtu do przyłączenia się do buntu.

## Przebieg

20 grudnia 1944 sytuacja buntu nie wyglądała bardzo klarownie. Siły Mansteina wynosiły nieco ponad 300 tysięcy żołnierzy piechoty, kilka tysięcy armatohaubic, a także ok. 600 czołgów, głównie panzerów IV. Nie mieli wsparcia Luftwaffe, ponieważ było podległe Göringowi. Wojska Rundstedta były o wiele mniejsze z racji tego, że musiały działać w pobliżu Berlina. Dysponował siłą 100 tysięcy żołnierzy, 800 haubic i dział ppanc. a także 250 czołgów, w tym wiele Tigerów. Abwehra Canarisa była o wiele mniejsza, w samym Berlinie było ich tylko 1500, ale ta liczba wystarczyła, żeby przeprowadzić atak z zaskoczenia na siedzibę Radia Berlin.

Siły hitlerowców były nieporównywalnie większe. W samym Waffen-SS bylo wtedy ponad 600 tysięcy dobrze wyposażonych żołnierzy. Dodatkowo sprzyjało im Luftwaffe i część wojsc Wehrmachtu. Berlina broniło w szczytowym okresie 80 tysięcy żołnierzy SS, Gestapo, a nawet Hitlerjugend. Mieli silne wsparcie samolotów Göringa i Richthofena.

￼Pod koniec dnia wojska Rundstedta dotarły do pierwszych dzielnic Berlina. Walki były zaciekłe, ale SS systematycznie się cofało. Na zapleczu frontu Manstein próbował zahamować wracające jednostki, które już wiedziały co się dzieje. Większość Waffen-SS próbowała przebić się w głąb Rzeszy, ale nie udawało im się. Wehrmacht pozostał na froncie walcząc z Sowietami. Wtedy też swoją promienną mowę wygłosił Helmuth Moltke. Ludność Rzeszy zrozumiała co aktualnie się dzieje i większość obrała stronę buntu.

Od 20 do 1 stycznia 1945 roku na stronę buntowników przeszedł prawie cały Wehrmacht i jego dowódcy, także marynarka dołączyła do zrywu. Stalin zastrzymał swoje wojska na linii Odry czekając na dalszy przebieg wydarzeń. W tym samym czasie w okupowanej Francji wybuchło powstanie, głównie zainicjowane przez Resistance i francuskich komunistów. SS i główne dowództwo wiedząc, że Berlin jest już stracony, uciekła za pomocą Luftwaffe na Bawarię, gdzie naziści stworzyli swój ostatni bastion. Losy Hitlera od tego momentu są nie znane. Rada Czterech uważa, że został schwytany razem z Himmlerem przy próbie ucieczki że stolicy, ale większość opinii publicznej w to nie wierzy.

Opór obrońców Berlina został w końcu przełamany 3 stycznia 1945 roku, kiedy to wojska Rundstedta zdobyły Reichstag to kilkudniowych walkach z zagranicznymi dywizjami SS. Kiedy budynek parlamentu został zdobyty marszałek zorganizował paradę zwycięstwa pod Bramą Brandenburską. Erich von Manstein dotarł do Berlina 5 stycznia z prawie 4 milionową armią złożoną z Wehrmachtu, a także milicji cywilnej. W tym samym czasie Sowieci rozpoczęli swoje uderzenia na linii Odry i Nysy. Zmęczone wojska marszałków coraz słabiej broniły się przed Armią Czerwoną. Wtedy zareagowała Wielka Brytania w obawie przed zbyt potężnymi wpływami komunistów w Europie, zwłaszcza, że Francja też stała się czerwona. Brytyjskie korpusy wojskowe dotarły za pomocą Royal Navy do Niemiec i ustawiły się w kluczowych punktach na linii frontu. Stalin nie chciał kolejnej wojny, zwłaszcza z Brytyjczykami, więc wysłał Niemcom ultimatum pokojowe. Rada Czterech przystała na warunki pokoju z Sowietami, choć kosztowało ich to bardzo dużo, to przynajmniej zaprzestali kolejnemu rozlewowi krwi.

## Zakończenie i skutki buntu

Bunt zakończył się 16 stycznia 1945 roku, kiedy to już odciążone od frontu jednostki Wehrmachtu ostatecznie zniszczyły niedobitki Waffen-SS broniących się w Alpach i Austrii. Badacze brytyjscy szacują, że w wyniku tego konfliktu zginęło około 150-200 tysięcy ludzi po obu stronach i nawet do 320 tysięcy cywilów. Dodatkowo bardzo duża część kraju została zniszczona, a fabryki i gospodarstwa rolne przez długi czas nie były w stanie wznowić produkcji do stanu z przed wojny.