North American F-86 Sabre

**Jeden z najbardziej znanych odrzutowców pierwszej generacji, symbol wojny w Korei i pierwszy amerykański samolot wyposażony w fotel pilota wyrzucany energią kinetyczną.**

 Producent
 Typ
 Konstrukcja
 Załoga
 Egzemplarze

 Lata produkcji
 Wycofanie ze służby

 Ciąg

 Długość
 Wysokość
 Powierzchnia nośna

 Startowa

 Prędkość wznoszenia
 Pułap
 Zasięg

 Użytkownicy

## F-86 podczas wojny z Korei

*"Samoloty F-86 Sabre zostały wprowadzone do służby w 1949 roku i były podstawowymi samolotami Sił Powietrznych Stanów Zjednoczonych podczas wojny w Korei. Używano ich głównie do walki z porównywalnymi myśliwcami produkcji radzieckiej, MiG-15[9][10]. Większość walk powietrznych miała miejsce niedaleko rzeki Yalu w pobliżu granicy koreańsko-chińskiej na terenie zwanym Aleją MiG-ów."*

*"Jeszcze przed zakończeniem działań wojennych piloci amerykańscy przypisywali sobie zniszczenie 792 MiG-ów przy stratach własnych 76 Sabre'ów co daje stosunek zestrzeleń wynoszący 10 do 1[9]. Badania prowadzone już po wojnie zweryfikowały tę liczbę do 379 zestrzelonych MiG-ów i 103 myśliwców Sabre co daje stosunek 4 do 1[14], a współczesne dochodzenie jeszcze zmniejszyło tę przewagę do niespełna 2 do 1"*

## Wersje F-86 (źródło)

* **XF-86** – wersja prototypowa nieuzbrojona, początkowo oznaczona jako **XP-86** lub *North American model NA-140*. Zbudowano 3 egzemplarze.
* **P-86A** – Pierwsze oznaczenie F-86A. *P* od *pursuit* – ang. *pościg* zmienione na *F* od *fighter* – ang. *myśliwiec*.
* **F-86A** – *North American model NA-151*, zbudowano 554 egzemplarze w ramach trzech zamówień.
* **DF-86A** – przerobiona wersja *F-86A* przystosowana do holowania celów powietrznych.
* **RF-86A** – wersja rozpoznawcza *F-86A*. Przebudowano 11 egzemplarzy.
* **F-86B** – 188 zamówionych zmodyfikowanych samolotów wersji *A*, ale dostarczone jako *F-86A-5*.
* **F-86C** – pierwsze oznaczenie samolotu YF-93A. Zbudowano 2 egzemplarze, a zamówienie na dalszych 118 anulowano. *North American model NA-157*.
* **YF-86D** – nocny myśliwiec do działań w każdych warunkach pogodowych, początkowo zamówiony jako YF-95A. Zbudowano dwa prototypy, ale zmieniono oznaczenie na *YF-86D*. *North American model NA-164*.
* **F-86D** – model produkcyjny nocnego myśliwca początkowo oznaczonego jako **F-95A**. Zmieniono konstrukcję przedniej części kadłuba dodając charakterystyczny długi dziób, co pociągnęło za sobą zmianę nazwy na **Sabre Dog**. Zmieniono także usterzenie poziome na płytowe. Tylna część kadłuba została poszerzona i wydłużona w celu zabudowania nowego silnika *J47-GE-17* o ciągu 22,3 kN i 29,6 kN z dopalaniem. Zbudowano 2504 egzemplarze w dwunastu wersjach, oraz 2 prototypy.
* **F-86E** – zewnętrznie trudny do odróżnienia od F-86A. Posiadał ulepszony silnik *J47-GE-13* o ciągu 24,2 kN, oraz wszystkie powierzchnie sterowe napędzane hydraulicznie. Łącznie zbudowano 456 egzemplarzy.
* **F-86F** – prawie identyczny jak F-86E, ale z mocniejszym silnikiem *J47-GE-27* i wzmocnionymi skrzydłami umożliwiającymi podwieszenie większej masy uzbrojenia. Zbudowano 2239 egzemplarzy.
* **QF-86F** – około 50 samolotów F-86F należących do Sił Samoobrony Japonii przebudowanych do holowania celów.

* **RF-86F** – takie same jak *F-86F-30* wyposażone w 3 kamery do celów rozpoznawczych. Zmodyfikowano 19 egzemplarzy należących do Sił Samoobrony Japonii.
* **TF-86F** – dwa F-86F przerobione na dwumiejscowe samoloty szkolno-treningowe z wydłużonym kadłubem.
* **F-86G** – tymczasowe oznaczenie wersji F-86D z mocniejszym silnikiem i zmienionym wyposażeniem. Zbudowano 406 egzemplarzy oznaczonych ostatecznie jako F-86D.
* **YF-86H** – poważnie zmodyfikowana wersja myśliwsko-bombowa z głębszym kadłubem, mocniejszym silnikiem, dłuższymi skrzydłami i usterzeniem ogonowym sterowanym hydraulicznie. Zbudowano 2 egzemplarze.
* **F-86H** – wersja produkcyjna, wyprodukowana w 473 egzemplarzach. Wyposażony w system *LABS* (*Low Altitude Bombing System*) do bombardowania z niskich pułapów i możliwością przenoszenia broni jądrowej. Nazywany **Hawg Sabre** lub **Sabre Hog** (ang. *hog* –*wieprz*)
* **QF-86H** – modyfikacja 29 egzemplarzy dla Centrum Uzbrojenia Marynarki USA.
* **F-86J** – pojedynczy egzemplarz samolotu *F-86A-5-NA*, z kanadyjskim silnikiem Orenda – oznaczano tak także wersje *A* wyposażone w silnik tego typu.
* **YF-86K** – podstawowa wersja F-86D przeznaczona na eksport, wyposażona zamiast zasobnika z niekierowanymi pociskami rakietowymi w cztery działka kalibru 20 mm i uproszczony system kierowania ogniem. Zbudowano 2 egzemplarze.
* **F-86K** – wersja F-86D dla krajów NATO. Zbudowano 120 egzemplarzy w firmie *North American Aviation*, a 221 egzemplarzy zmontowano w firmie Fiat.
* **F-86L** – ulepszona wersja F-86D z nową elektroniką, poszerzonymi końcówkami skrzydeł, zmienioną kabiną pilota i wzmocnionym silnikiem. Przebudowano 981 egzemplarzy.

### Kanadyjskie wersje samolotu Sabre

* **Sabre Mk 1** – pierwszy i jedyny egzemplarz zbudowany przez Canadair w ramach testowania możliwości produkcyjnych fabryki.
* **Sabre Mk 2** – zbudowano 350 egzemplarzy, z których 60 przekazano USAF, a resztę przeznaczono na eksport.
* **Sabre Mk 3** – jeden egzemplarz zbudowany w Kanadzie do testowania silnika odrzutowego Orenda.
* **Sabre Mk 4** – zbudowano 438 egzemplarzy dla RAF jako samolot przejściowy przed wprowadzeniem samolotu własnej konstrukcjiHawker Hunter.
* **Sabre Mk 5** – zbudowano 370 egzemplarzy.
* **Sabre Mk 6** – zbudowano 647 egzemplarzy dla potrzeb lotnictwa kanadyjskiego i na eksport.

### Australijskie wersje samolotu Sabre

* **CA-26 Sabre** – prototypowy egzemplarz przekonstruowany dla potrzeb RAAF (Królewskich Australijskich Sił Powietrznych).
* **CA-27 Sabre Mk 30** – pierwsza partia produkcyjna 22 egzemplarzy.
* **CA-27 Sabre Mk 31** – samolot z silnikiem *Avon Mark 20*. Zbudowano 20 egzemplarzy.
* **CA-27 Sabre Mk 32** – samolot z silnikiem *Avon Mark 26* i czterema węzłami podwieszeń. Zbudowano 69 egzemplarzy w trzech partiach.