1997

## Straeon

### **Affer Jean a Dyff**

Gyda Dyff Jones a Jean McGurk wedi closio tros ei gyfnod yn gweithio yn y Deri Arms daeth pethau i ben yn y flwyddyn newydd pan fu i’r ddau gusanu. Er i Jean fynnu na all unrhyw beth ddigwydd rhyngddynt bu Dyff yn gysur mawr iddi wedi i fainc goffa Glan gael ei fandaleiddio. O fewn dim cychwynnodd y ddau berthynas y tu ôl i gefn Kath. Pan ddaeth Cassie Morris ar draws y ddau gyda’i gilydd yn y Deri ceisiodd ddarbwyllo Jean rhag mynd ar drywydd perthynas gyda dyn priod ond roedd Jean eisoes wedi penderfynu ei bod hi mewn cariad.

Daeth Mark Jones i amau ei dad a chychwynnodd ei ddilyn gyda chamera fideo i geisio ei ddal yn camfihafio - yn benderfynol o ddial ar Dyff am ei berthynas gyda Sharon. Dilynodd Dyff a Jean ar un o’u tripiau i ocsiwn ond er iddo eu dal yn cerdded braich yn fraich ni chafodd y dystiolaeth yr oedd angen i brofi’r berthynas i Kath.

Wrth i’r berthynas ddod yn fwy difrifol penderfynodd Jean nad all pethau barhau. Daeth a phethau i ben a phenderfynu na all Dyff weithio yn y Deri bellach er mwyn lleihau’r demtasiwn. Gyda Clem Watkins yn cymryd swydd Dyff yn y Deri roedd honiadau Jean fod Dyff wedi colli ei swydd achos diffyg gwaith yn edrych braidd yn wag, rhywbeth a gododd gwrychyn Kath a chodi amheuon Teg Morris.

O fewn dim roedd y cwpwl wrthi eto ac wedi gwneud trefniadau i fynd i ffwrdd i westy am noson. Llwyddodd Mark i ddarganfod eu trefniadau a phenderfynodd ddatgelu’r gwir i Kath. Dangosodd ei dap fidio iddi ond nid oedd Kath eisiau coelio’r cyhuddiadau. Yn y pendraw llwyddodd i berswadio’i fam i ddod gydag ef i’r gwesty ble’r oedd Jean a Dyff yn aros a’u dal wrthi.

Aeth Kath yn wyllt a mynd yn syth i’r Deri i falu’r bar cyn dychwelyd i Faes y Deri i losgi eiddo a dillad Dyff. Bu’n rhaid i Jean a Dyff wynebu’r pentrefwyr yn syth ac roedd Teg yn enwedig yn siomedig iawn yn y berthynas. Symudodd Dyff i’r Deri ond roedd agwedd Teg yn gwneud pethau’n anodd iawn a phenderfynodd aros yn y Felin gyda Reg dros dro. Roedd Kath yn benderfynol o ddial ar Jean ac ymosododd arni yn y stryd cyn paentio’r gair ‘slwten’ ar hyd waliau’r Deri.

### **Obsesiwn Nia**

Cychwynnodd Llew Matthews a Dr Rachel Price y flwyddyn drwy drefnu priodas. Gyda mam Rachel, Elsi yn dal i fod yn yr ysbyty yn dilyn ei strôc penderfynwyd cynnal y briodas yn yr ysbyty. Y tro yma aeth y seremoni yn ei flaen heb drafferthion ag aeth y Mr a Mrs Matthews newydd ar eu mis mel gan adael Nia Matthews, merch Llew ar ben ei hun yn Llwyncelyn.

Gyda pherthynas Nia ag Alun Bevan wedi dod i ben trodd Nia ei golygon tuag at ei athro Hywel Llywelyn. Cychwynnodd ddarganfod esgusion i dreulio amser gydag ef ac aeth ati i geisio cael gwersi ychwanegol ganddo y tu allan i'r dosbarth.

Rhannodd Hywel ei ofidion am deimladau Nia tuag ato gyda Glyn Hughes y prifathro ond ar y cyfan doedd neb yn cymryd y sefyllfa yn ddifrifol. Pan drefnodd Hywel fod Nia am gael ei thiwtro gan athrawes arall gwelodd Nia ei chyfle yn diflannu a manteisiodd ar y cyfle i ddwyn goriadau ei fflat. Cychwynnodd adael ei hunan i mewn i'r fflat pan nad oedd Hywel yno a bu hi'n dwyn ambell i ddilledyn.

Ar drip i Gaerdydd gyda'r ysgol cafodd Hywel sioc i weld Stacey Jones a Cai Rossiter yn cerdded law yn law a sylwodd fod y ddau mewn perthynas. Dilynodd o nhw ac wynebu’r cwpwl; yn eu cyhuddo o gael affêr cyn i'w briodas gyda Stacey wedi dod i ben. Dychwelodd i Gwmderi yn ei dymer a dod ar draws Nia yn disgwyl amdano yn noeth yn ei wely. Cysgodd y ddau a'i gilydd ond y diwrnod canlynol penderfynodd Hywel wadu fod unrhyw beth wedi digwydd rhyngddynt. Cymerodd ei oriad yn ôl gan Nia a'i thaflu allan o'i gartref.

Yn ei dagrau. datgelodd Nia wrth ei thad beth oedd wedi digwydd ond doedd Llew ddim yn siŵr os oedd yn coelio'r cyhuddiadau yn erbyn Hywel. Aeth draw i siarad â Hywel a oedd yn gwadu bod unrhyw beth wedi digwydd a phenderfynodd yr athro fynd a'r cyhuddiadau yn syth at Mr Hughes. Cafodd Hywel ei atal o'i waith tra bod y mater yn cael ei ymchwilio gan y llywodraethwyr.

Mynnodd Nia ei bod mewn cariad a Hywel a glynodd at ei stori am yr hyn fu rhyngddynt ond bu'r pentrefwyr, y llywodraethwyr a hyd yn oed ei theulu yn llawer mwy amheus. Gyda phawb yn ei amau penderfynodd Nia nad oedd unrhyw bwynt i fynd o flaen y llywodraethwyr a thynnodd ei chyhuddiad yn ôl.

### **Gorffennol Lisa**

Gyda phymtheg mil o arian Ieuan Griffiths yn ei phoced cychwynnodd Lisa Morgan fusnes ei hun mewn uned yn stad ddiwydiannol Cwmderi ond doedd ei hapusrwydd ddim am bara. Cyrhaeddodd ei thad Gwilym Morgan i’r pentref i chwilio am ei ferch. Amharod iawn oedd Lisa i siarad â’i thad hyd yn od wedi iddo ddatgelu bod ei mam Ann Morgan yn yr ysbyty yn Aberystwyth gyda dyddiau yn unig i fyw.

Daeth yn amlwg i’r pentrefwyr fod perthynas Lisa gyda’i rhieni yn un cymhleth ond roedden nhw’n barod iawn i feirniadu’r ffaith bod hi ddim am ymweld â’i mam. Un eithriad oedd Fiona Metcalfe a ddaeth yn gefn mawr i Lisa, yn gwrando ar ei thrafferthion heb farnu.

Wedi sawl galwad gan nyrs yn ysbyty ei mam perswadiwyd Lisa i fynd i ymweld â hi yn yr ysbyty. Doedd y ddwy heb siarad ers blynyddoedd ac roedd Ann yn benderfynol o ymddiheuro i Lisa am adrodd cyn gariad priod i Lisa i'r awdurdodau am gysgu a hi pan oedd hi o dan oed - ffrae a gredai Ann oedd sail y bwlch rhyngddynt. Roedd ymateb Lisa yn gandryll gan ei bod hithau am i’w mam ymddiheuro am rywbeth llawer mwy difrifol. Gadawodd ei mam yn ei dagrau a bu farw Ann y diwrnod canlynol heb faddeuant ei merch.

Er nad oedd bwriad gan Lisa i fynychu’r cynhebrwng, yn y pendraw nid oedd hi’n gallu cadw draw. Wedi’r angladd daeth Gwilym i Gwmderi i wynebu ei ferch ble daeth y gwir am berthynas Lisa a‘i rhieni i’r fei. Pan oedd Lisa yn blentyn roedd Gwilym edi ei cham-drin yn rhywiol. Roedd Lisa yn grediniol bod ei mam yn gwybod y cyfan am y cam-drin. Daeth Gwilym yn chwilio am faddeuant ond doedd Lisa ddim am ei weld. Agorodd ei chalon i Fiona at ddatgelu’r cyfan iddi.

Trodd Gwilym at yr heddlu ble cyfaddefodd y cyfan am y cam-drin i Sarjant Gill Morgan ag Inspector Gwenda Roberts ond nid oedd Lisa’n fodlon gwneud cyhuddiad swyddogol yn ei erbyn felly bu’n rhaid i’r heddlu ei ryddhau. Pan ddaeth Gwilym i ofyn i’w ferch pam nad oedd hi’n fodlon iddo gael ei gosbi gan yr heddlu dwedodd Lisa y byddai’n well ganddi ei weld yn dioddef am weddill ei oes ac na fyddai byth yn cael maddeuant ganddi.

### **Perthynas Denzil a Maureen**

Yn dilyn eu cusan ar nos Galan bu Denzil Rees a Maureen Walters yn parhau i fod yn swil iawn o gwmpas ei gilydd. Daeth Gina yn amheus o'u hymddygiad, yn amau bod y ddau wedi ffraeo ond cafodd y gwir am y gusan allan o'i chwaer yn y pendraw. Er bod y ddau yn magu teimladau am y llall roedd y ddau'n amharod iawn i gychwyn perthynas, yn enwedig o gysidro fod Eileen, cyn wraig Denzil yn chwaer i Maureen.

Ar berthynas yn edrych fel nad oedd yn mynd i unman rhoddodd Denzil feddwl dwys i gynnig Dic Ashurst, i fynd i weithio gydag ef yn y Almaen. Torrodd Maureen ei chalon wrth glywed y newyddion fod Denzil am adael Cwmderi ond nid oedd ganddi'r galon i gyfaddef ei theimladau tuag ato. Daeth Maureen gyda Denzil wrth iddo ddal y trên i'r maes awyr am ei fywyd newydd ond cafodd sioc a hanner pan ddychwelodd i Gwmderi'r diwrnod canlynol ble cyfaddefodd y ddau eu teimladau tuag at ei gilydd.

Gyda'r berthynas yn swyddogol penderfynwyd fod rhaid rhoi gwybod i Eileen. Dychwelodd hithau i Gwmderi i rybuddio ei chwaer fod bod yn briod gyda Denzil yn bell o fod yn hawdd. Aeth pethau'n ffrae rhwng y chwiorydd ond dychwelodd Eileen y diwrnod canlynol i ymddiheuro i Denzil ag i ail-gychwyn eu perthynas fel ffrindiau.

Lledaenodd y newyddion am berthynas newydd Denzil oamgylch y pentref ac o fewn dim symudodd Maureen i Benrhewl i fyw.

### **Achos llys Steadman**

Wrth i achos llys Ron Steadman am ladd Sharon Burgess nesau roedd y pwysau ar Mark Jones yn cynyddu. Yn gweld ei chyfle i wneud ceiniog ceisiodd Kath Jones roi perswad ar ei mab i ofyn am arian gan Steadman i newid ei dystiolaeth. Gyda Steve Williams, un o ddynion Steadman eisioes allan o'r carchar ar fechnïaeth, cysylttodd Mark ef gyda'i gynnig.

Er bod Steve yn amheus i gychwyn, rhannodd Mark y gwir am berthynas Dyff a Sharon ac esbonio bod ei angen i ddial ar Steadman wedi diflanu. Derbyniodd Steve y cynnig ac aeth Mark yn ei flaen i wneud smonach o'i dystiolaeth o flaen y llys, yn sicrhau rhyddhad llawn i Steve a Steadman, er mawr siom i D.I. Vodden.

Unwaith allan o'r carchar dychwelodd Ron at ei fusnesau amheus yn delio a chyffuriau a cheir wedi ei dwyn. Ceisiodd Mark fanteisio ar y cyfle i ofyn i Steadman am fwy o arian i ddangos ei werthfawrogiad ond dangosai ymateb Steadman na fyddai mwy o arian i gael ac na fyddai lle i Mark fel rhan o'i fusnes.

### **Problem gyffuriau Alun**

Dychwelodd Derek Jones i'w gartref yn y flwyddyn newydd wedi cyfnod yn aros gyda Fiona Metcalfe a Mandy Roberts ond o fewn dim bu'n teimlo'n unig. Gyda Gavin Roberts mewn sefyllfa debyg penderfynodd y ddau symud i mewn gyda’i gilydd a rhentu Rhif 10, Stryd Fawr. Er mwyn gallu helpu gyda'r rhent cynigiodd Alun Bevan gymryd y trydedd stafell ac ym mis Chwefror symudodd y tri i mewn i'w cartref newydd.

Manteisiodd Alun ar y rhyddid ddaeth o gael gartref ei hun a bu'n yfed yn drwm a dod a merched adref yn aml er mawr boendod i Derek a Gavin. Mewn parti i gynhesu'r tŷ newydd cyfarfu Alun a Steve Williams am y tro cyntaf. Wrth i Steve a Steadman ail-gychwyn eu busnes yn delio a cheir wedi ei dwyn cynigiodd Steve waith i Alun yn trin y ceir cyn eu gwerthu. Y tâl am wneud y gwaith oedd cyffuriau.

Roedd Alun wrth ei fodd a'r trefniant a chychwynnodd fod yn fwy beiddgar am ei ddefnydd o gyffuriau. Ar sawl achlysur bu'n rhaid i Gavin wneud esgusodion drosto a'i achub rhag cael ei ddal dan ddylanwad yn y gwaith.

Ar noson ei ben-blwydd tarwyd Clem Watkins gan gar y tu allan i'r Deri Arms a'i adael i'w ffawd ar ochor y ffordd. Y gyrrwr? Steve. Trodd at Alun i atgyweirio'r car er mwyn cuddio tystiolaeth y drosedd a chynnig mwy o gyffuriau na'r arfer fel tâl. Bu bron i'r ddos fod yn ormod i Alun a ddringodd i do maer parcio yn meddwl ei fod yn gallu hedfan. Llwyddodd Gavin i'w berswadio i gamu o'r ymyl ond roedd y digwyddiad yn ddigon i ddychryn Gavin a Fiona yn arw. Wynebodd Gavin Steve am roi'r cyffuriau i Alun ond cafodd lygad ddu am ei drafferth.