Metody rozwiązywania problemów (PDCA, TRIZ)

## PDCA Problem Solving

PDCA Problem Solving jest metodyką rozwiązywania problemów
opartą na tzw. pętli Deminga (cykl PDCA) najczęściej wykorzystywaną do operacjonalizacji zasady ciągłego doskonalenia Kaizen.

PDCA to akronim pochodzący od angielskich słów: Plan, Do, Check, Action, oznaczających: planowanie, wykonanie, sprawdzenie (kontrolę) i działanie.

Odpowiadają one etapom działania zorganizowanego opartego na cyklu organizacyjnym Le Châteliera.

1. opracowanie planu (Plan),
2. wykonanie planu (Do),
3. kontrola zgodności wyników z planem (Check),
4. podjęcie działań korygujących (Action).

W ramach koncepcji pętli Deminga zakłada się cykliczną realizację powyższych etapów.

### **Metodyka PDCA Problem Solving**

Metodyka PDCA Problem Solving zakłada dziewięć etapów procesu rozwiązywania problemów, skorelowanych z kolejnymi fazami pętli Deminga.

W ramach fazy planowania realizowanych jest sześć pierwszych etapów procesu rozwiązywania problemów, od identyfikacji problemu do wyznaczania priorytetów i podejmowania decyzji. W ramach kolejnej fazy następuje proces wdrożenia opracowanych rozwiązań. W dalszej kolejności poprzez kontrolę i ocenę zaprojektowanych rozwiązań realizowana jest faza Check. Na podstawie wyników kontroli i oceny wdrożonych rozwiązań podejmuje się decyzję o wdrożeniu lub zaniechaniu wdrożenia nowego standardu. W przypadku decyzji pozytywnej następuje przygotowanie nowego standardu i jego wdrożenie (etap wdrożenia nowego rozwiązania w ramach czwartej fazy PDCA – Action).

## TRIZ (*Teoria Reszenija Izobretatielskich Zadacz*)

Jedno z popularniejszych narzędzi prakseologii, a dokładniej działu nazwanego inwentyką. Jest to jednocześnie dzieło życia rosyjskiego uczonego Henryka Saulowicza Altszullera, powstałe w roku 1946 i rozwijane do dziś. Twórca metody oparł ją na założeniu, że ewolucja systemów i rozwiązań technicznych kieruje się obiektywnymi prawami, i zaproponował wykorzystanie tych praw do ścisłego poprowadzenia procesu rozwojowego obranego systemu.

Dziś TRIZ to metoda, zestaw narzędzi, baza wiedzy i podstawowy model technologiczny do tworzenia nowych innowacyjnych pomysłów i rozwiązywania problemów. TRIZ dostarcza narzędzi i metod do prawidłowego formułowania problemów, analizy systemowej, analizy błędów oraz możliwych kierunków ewolucji systemu (podejście "jest" i "może być"). TRIZ, w przeciwieństwie do technik takich jak "burza mózgów" (które są oparte na losowym generowaniu pomysłu), podchodzi algorytmicznie do rozwiązywania problemów technicznych; metodą kolejnych przybliżeń dąży do stworzenia optymalnego rozwiązania problemu poprzez udoskonalanie istniejących rozwiązań.

### Metodyka TRIZ

W metodzie TRIZ zakłada się, że problemy napotykane w trakcie zawiązywania koncepcji nowego projektu stanowią analogie do innych problemów, stąd powinny mieć zastosowanie analogiczne rozwiązania. Jest to wniosek z analizy wielkiej liczby rozwiązań patentowych, przeprowadzonej przez autora metody TRIZ i jego zespół.

Celem metody TRIZ jest udostępnienie pola do działania kreatywności lub stymulowanie badań innowacyjnych koncepcji, proponując zarówno inżynierom, jak i wynalazcom narzędzia do odblokowywania, zazwyczaj występujących w takich wypadkach, mentalnych ograniczeń w procesie wynalazczym.

Z punktu widzenia kreatywności właściwej każdej osobie, metoda TRIZ orientuje osobę zawiązującą koncepcję rozwiązania, jak i prowadzi ją na każdym etapie rozwiązywania problemu, proponując ustawicznie rozwiązania zasadnicze dla rozważanego problemu, jak i sprawdzone narzędzia, co pozwala skorzystać z doświadczenia nabytego już w przeróżnych dziedzinach aktywności, jak i z fundamentalnych reguł, które wcześniej zostały już określone na podstawie analogicznego procesu wynalazczego.

Metoda TRIZ prowadzi jej użytkownika do pewnego rozwiązania generalnego, jednocześnie dokonując abstrakcji rozważanego problemu, a następnie do podzbioru reguł rozwiązania tego określonego problemu poddanego już abstrakcji, skłaniając tym samym użytkownika metody TRIZ do sięgnięcia po rozwiązania wynalazcze w przestrzeni rozwiązań rzeczywistych. Z punktu widzenia "czerwonych szeregów" przemyśleń zadanych w metodzie TRIZ, osoba zawiązująca koncepcję ma do dyspozycji środki, by zareagować i zaadaptować wskazówki zadane w konkretnych rozwiązań w reakcji na własne przemyślenia.