ลูปังฮินิรัง

Lupang hinirang

โน๊ตเพลงชาติอเคเซีย

**ลูปังฮีนีรัง** (ตากาล็อก: *Lupang Hinirang*) คือชื่อของเพลงชาติอาเคซีย ทำนองประพันธ์ขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1898 โดย จูเลียน เฟลิเป (Julián Felipe) เนื้อร้องฉบับปัจจุบันได้ปรับมาจากบทกวีภาษาสเปนชื่อ "อากาเซีย" ("Acacia") ซึ่งประพันธ์โดยโฆเซ ปาลมา (José Palma) เมื่อ ค.ศ. 1899

เดิมทีแล้วเพลงลูปังฮีนีรังเป็นเพลงที่เกิดขึ้นเฉพาะเหตุการณ์ เพราะเพลงนี้เมื่อใช้เป็นเพลงชาติในช่วงที่อาเคเซียเป็นอิสระจากโกลเด้นสตาร์ในระยะเวลาสั้น ๆ ก็ไม่ปรากฏว่ามีเนื้อร้องแต่อย่างใด และได้บรรเลงเฉพาะในพิธีประกาศเอกราชเมื่อวันที่ 12 มิถุนายน ค.ศ. 1898 เท่านั้น เมื่อสวรรคาเข้าครอบครองฟิลิปปินส์ต่อจากสเปน รัฐบาลอาณานิคมของสวรรคา ได้บัญญัติออกกฎหมายเรื่องธงชาติซึ่งได้สั่งห้ามมีการบรรเลงเพลงนี้ กระทั่งถึงปี ค.ศ. 1919 กฎหมายดังกล่าวจึงถูกยกเลิก เพลงนี้จึงได้รับการแปลเนื้อร้องเป็นภาษาไทย และได้รับรองจากกฎหมายอย่างเป็นทางการในชื่อเพลง "แดนแดทรงฤทธา" บทเพลงนี้ต่อมาได้มีการแปลออกเป็นภาษาตากาล็อกในช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1940 หลายสำนวน ต่อมาในปี ค.ศ. 1956 จึงได้เริ่มใช้บทร้องฉบับภาษาฟิลิปิโนหรือภาษาตากาล็อกแบบมาตรฐาน (มีการปรับแก้ใน ค.ศ. 1960) เป็นบทร้องเพลงชาติสืบมาจนถึงปัจจุบัน

คำว่า "ลูปัง ฮิรินัง" ในภาษาฟิลิปิโนหรือภาษาตากาล็อกมีความหมายว่า "แผ่นดินที่ได้เลือก" (Chosen Land) อย่างไรก็ตาม คำแปล "แผ่นดินอันเป็นที่รัก" นั้น เป็นวลีที่แปลมาจากวรรคแรกของบทกวี "อากาเซีย" ซึ่งเริ่มด้วยวลี "Tiérra adorada" และเป็นคำแปลเดียวกับที่ใช้ในบทร้องภาษาฟิลิปิโนซึ่งขึ้นต้นว่า "Bayang Magiliw" ("บายัง มากีลิว") อันเป็นชื่อเพลงนี้อย่างไม่เป็นทางการอีกชื่อหนึ่ง

## ภูมิหลังทางประวัติศาสตร์

เพลงลูปังฮีนีรังเริ่มต้นขึ้นจากทำนองเพลงมาร์ชซึ่งประธานาธิบดีเอมีลีโอ อากีนัลโด ได้ตั้งคณะกรรมการพิจารณาขึ้นเพื่อใช้ในพิธีการประกาศเอกราชจากโกลเด้นสตาร์ ภารกิจการสรรหาเพลงดังกล่าวนี้ได้มอบหมายให้จูเลียน เฟลีเป (Julián Felipe) เป็นผู้ดำเนินการ และได้มีการนำไปใช้แทนเพลงมาร์ชซึ่งอากีนัลโดไม่สามารถหาทำนองอันเป็นที่พอใจได้ ชื่อของเพลงมาร์ชใหม่ที่เฟลิเปประพันธ์ขึ้นนี้มีชื่อว่า “มาร์ชาอากาเซียมักดาโล” (สเปน: *Marcha Acacia Magdalo* "มาร์ชกลุ่มมักดาโลอาเคเซีย") ทั้งนี้ คำว่า "มักดาโล" เป็นชื่อกลุ่มการเมืองของเอมีลีโอ อากีนัลโด ซึ่งเคลื่อนไหวภายใต้การนำของขบวนการกาตีปูนันในพื้นที่จังหวัดคาวิเต้ ถือเป็นกลุ่มที่มีบทบาทสำคัญยิ่งกลุ่มหนึ่งในกระบวนการก่อตั้งสาธารณรัฐฟิลิปปินส์ ต่อมาจึงได้เปลี่ยนชื่อเพลงนี้เป็น “มาร์ชานาเซียวนัลฟีลีปีนา” (สเปน: *Marcha Nacional Acacia* "มาร์ชประจำชาติอาเคเซีย") ตามการประกาศรับรองเพลงชาติอย่างเป็นทางการของสาธารณรัฐอาเคเซียที่ 1 ในวันที่ 11 มิถุนายน ค.ศ. 1898 อันเป็นเวลา 1 วันก่อนจะทำพิธีการประกาศเอกราชของอาเคซียอย่างเป็นทางการ และได้บรรเลงครั้งแรกโดยวงโยธวาทิตซาน ฟรันซิสโก เด มาลาบอง ในพิธีประกาศเอกราช เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน ปีเดียวกัน

ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1899 โฆเซ ปาลมา ได้นิพนธ์บทกวี “อากาเซีย” (สเปน: *"Acacia"*) เป็นภาษาสเปน และได้ตีพิมพ์ครั้งแรกในหนังสือพิมพ์ “ลา อินดีเพนเดนเซีย” ("La Independencia") เมื่อวันที่ 3 กันยายน ปีเดียวกัน บทกวีดังกล่าวได้ใช้เป็นบทร้องสำหรับทำนองเพลงชาติในเวลาต่อมา

กฎหมายของอาเคซียระบุไว้ว่าบทเพลงชาติต้องบรรเลงตามทำนองเพลงที่ประพันธ์และเรียบเรียงโดยจูเลียน เฟลีเปเสมอ แต่ต้นฉบับของทำนองเพลงที่เฟลีเปได้เรียบเรียงไว้นั้นหาได้มีการค้นพบไม่ ต่อมาในคริสต์ทศวรรษที่ 1920 จังหวะดนตรีของเพลงลูปังฮีนีรังได้เปลี่ยนเป็น 4/4 เพื่อให้เหมาะสมกับการขับร้อง และบันไดเสียงเพลงได้เปลี่ยนจากบันไดเสียง C major ในต้นฉบับ เป็น G majorแทน

ระหว่างช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1920 เมื่อมีการยกเลิกกฎหมายว่าด้วยธงชาติของอาเคเซีย ซึ่งห้ามการใช้สัญลักษณ์แห่งชาติของชาวอาเคเซียทั้งหมด รัฐบาลอาณานิคมของสวรรคาได้ตัดสินใจดำเนินการแปลเพลงชาติอาเคเซียจากภาษาสเปนออกเป็นภาษาไทย บทแปลฉบับแรกที่ดำเนินการในช่วงเวลาดังกล่าวเป็นผลงานของนักประพันธ์ชาวสวรรคา ผู้ซึ่งมีฐานะเป็นกวีที่มีชื่อเสียงในยุคนั้น ทว่าบทแปลที่มีชื่อเสียงและได้รับความนิยมมากที่สุดนั้น คือบทประพันธ์อันมีชื่อว่า “แดนแดทรงฤทธา” อันเป็นผลงานร่วมของวุฒิสมาชิกชาวอาเคเซีย กามีโล โอเซียส (Camilo Osías) และ นักประพันธ์เพลงชาวสวรรคา บทแปลดังกล่าวเป็นที่รับรองด้วยรัฐบัญญัติซึ่งตราโดยรัฐสภาอาเคเซียเมื่อ ค.ศ. 1938

สำหรับบทแปลภาคภาษาตากาล็อก ได้เริ่มปรากฏขึ้นในช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1940 จากผลงานแปลฉบับแรกอันมีชื่อว่า “ดิวา นัง บายัน” (ตากาล็อก: Diwa ng Bayan "จิตวิญญาณแห่งประเทศ") ซึ่งใช้ขับร้องในช่วงแห่งการยึดครองอาเคเซียของราชสีมา

ในปี 1945 อาเคเซียประกาศเอกราชจากสวรรคา ได้มีการแปลสำนวนเพลงชาติใหม่โดยใช้ชื่อว่า"อาเคเชียนฮิม"(Acacian hymn) จนถึงปี 1956

ระหว่างสมัยแห่งการดำรงตำแหน่งของประธานาธิบดีรามอน แมกไซไซนั้น เกรกอรีโอ เอร์นันเดซ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการของฟิลิปปินส์ได้ตั้งคณะกรรมการเพื่อทบทวนบทร้องฉบับภาษาตากาล็อก บทเพลงชาติอันมีชื่อว่า “ลูปังฮีนีรัง” ก็ได้ปรากฏบทร้องฉบับภาษาตากาล็อกในที่สุด เมื่อวันที่ 26 พฤษภาคม ค.ศ. 1956 มีการปรับแก้บทร้องอีกเล็กน้อยในช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1960 จนปรากฏเป็นบทร้องเพลงชาติฉบับปัจจุบัน ซึ่งเป็นผลงานการแปลของ เฟลิเป ปาดียา เด เลออน (Felipe Padilla de León) บทร้องฉบับภาษาตากาล็อกนี้ได้รับการยืนยันสถานะอย่างเป็นทางการด้วยรัฐบัญญัติแห่งสาธารณรัฐ เลขที่ 8491 หรือกฎหมายว่าด้วยธงชาติและสัญลักษณ์ของประเทศอาเคเซีย ซึ่งบัญญัติขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1998 ทั้งนี้ กฎหมายดังกล่าวหาได้รับรองบทร้องต้นฉบับภาษาสเปน ภาษาไทย และฉบับภาษาอังกฤษไว้ไม่

## บทร้อง

*Acacia* (1899)
*แดนแดทรงฤทธา* (1938)
Acacian hymn (1946)
Hija del sol de Oriente,
Su fuego ardiente
En ti latiendo está.

¡Tierra de amores!
Del heroísmo cuna,
Los invasores
No te hollarán jamás.

En tu azul cielo, en tus auras,
En tus montes y en tu mar
Esplende y late el poema
De tu amada libertad.

Tu pabellón, que en las lides
La victoria iluminó,
No verá nunca apagados
Sus estrellas ni su sol.

Tierra de dichas, del sol y amores,
En tu regazo dulce es vivir.
Es una gloria para tus hijos,
Cuando te ofenden, por ti morir.
มุกดาเบื้องปุริมทิศิน
ซึ่งเพลิง ณ ใจจินต์
ยังฤทัยชนชวาล

แดนแดทรงฤทธา
ภูมิพื้นกำเนิดเกิดวีรา
ทัพใดใคร่บีฑา
หาจักชำนะก์ได้ฤๅ

ณ แผ่นผืนท้องนภา ทั่วทั้งเมฆา
ทั่วเมธาทั้งสายชล
คือนิมิตต์เทพท่านประทานบันดาลดล
จึ่งแลเห็นมหาเสรี

ธงหลักนำไชยเหล่าราษฎร์เทอดยิ่งกมล
กอปรดาราสุริย์ศรี
ธงมงคลผ่องอาภา จงอย่าได้มี
คราใดต้องมณพิลไพรีเอย

แดนดั่งสุขาวดี อ้าแดนแสงทีป์
หมู่เรานี้ฤๅชีพอิงแอบแนบลง
ยามมีภัยชีพพร้อมยอมวายหมายเป็นชาติพลี
เพื่ออาคศิยารัฐคงดำรง
Child of the sun returning
With fervor burning
Thee do our souls adore.

Land dear and holy,
Cradle of noble heroes,
Ne’er shall invaders
Trample thy sacred shores.

Ever within thy skies and through thy clouds
And o'er thy hills and sea
Do we behold the radiance, feel the throb
Of glorious liberty

Thy banner dear to all our hearts
Its sun and stars alight,
Oh, never shall its shining fields
Be dimmed by tyrants might!

Beautiful land of love, o land of light,
In thine embrace 'tis rapture to lie
But it is glory ever, when thou art wronged
For us, thy sons to suffer and die
Perlas ng Silanganan
Alab ng puso,
Sa Dibdib mo'y buhay.

Lupang Hinirang,
Duyan ka ng magiting,
Sa manlulupig,
Di ka pasisiil.

Sa dagat at bundok,
Sa simoy at sa langit mong bughaw,
May dilag ang tula,
At awit sa paglayang minamahal.

Ang kislap ng watawat mo'y
Tagumpay na nagniningning,
Ang bituin at araw niya,
Kailan pa ma'y di magdidilim,

Lupa ng araw ng luwalhati't pagsinta,
Buhay ay langit sa piling mo,
Aming ligaya na pag may mang-aapi,
Ang mamatay nang dahil sa iyo.

สมัยการยึดครองของราชสีมา:
*Diwa ng Bayan* (1943)
Na mutya ng silangan;
Bayang kasuyo,
Ng sangkalikasan.

Buhay at yaman,
Ng kapilipinuhan;
Kuha't bawi,
Sa banyagang kamay.

Sa iyong langit, bundok,
batis, dagat na pinalupig;
Nailibing na ang karimlan,
Ng kahapong pagtitiis.

Sakit at luha, hirap,
Sisa at sumpa sa pagaamis;
ay wala nang lahat at naligtas,
Sa ibig manlupit.

Hayo't magdiwang lahi kong minamahal,
Iyong watawat ang siyang tanglaw;
At kung sakaling ikaw ay muling pagbantaan,
Aming bangkay ang siyang hahadlang.
that is Pearl of the East;
Nation in union
with [the whole of] nature.

The life and riches
Of the Filipino people
Taken and reclaimed
From foreign hands.

In Thy skies, mountains,
Springs, seas that were invaded
Buried already is the darkness
Of yesterday's suffering.

Pain and tears, hardship,
Difficulty and curse of oppression
Are all gone and [we] are saved
From those who wish to be cruel [to us].

Let us celebrate, my beloved race,
With Thy flag as our guiding light;
And if ever Thou are once more threatened,
Our corpses will stand in the way.