พระมหาชนก - Phra Mahajanaka

### บทการแสดงโดย

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช (รัชกาลที่ 9 - บทพระราชนิพนธ์เดิม)อ. บุญเลิศ นาจพินิจ (บทการแสดง)

### เค้าโครงเรื่องจาก

ทศชาติชาดก (พระเจ้าสิบชาติ) เรื่อง พระมหาชนก

### นำแสดงโดย

ไชยา มิตรชัยเฉลิมชัย มาลัยนาค

แอน มิตรชัย

ภิรมย์พร ยิ้มละม้าย

สุริยา มิตรชัย

พรเทพ พรทวี

รพีพร รุ่งภิรมย์

ผาภูมิ มาลัยนาค

โกมินทร์ สุขพันธ์

พรพยนต์ พรทวี

### ลิขสิทธิ์ของ

บริษัท บีเคพี เอ็นเตอร์เทนเมนต์ จำกัด

**พระมหาชนก** เป็นมหกรรมลิเกเฉลิมพระเกียรติ จัดขึ้นโดย อ. บุญเลิศ นาจพินิจ นำแสดงโดย ไชยา มิตรชัย, แอน มิตรชัย, เฉลิมชัย มาลัยนาค, ภิรมย์พร ยิ้มละม้าย, สุริยา มิตรชัย

## เนื้อเรื่อง

พระโพธิสัตว์ทรงเกิดเป็นพระโอรสของพระจ้าอริฏฐชนกแห่งเมืองมิถิลา พระบิดาสวรรคตตั้งแต่พระองค์ยังทรงอยู่ในพระครรภ์ เนื่องจากทำสงครามกับพระเจ้าโปลชนก ผู้เป็นพระอนุชา แล้วพ่ายแพ้ในสนามรบ พระมารดาจึงเสด็จลี้ภัยไปเมืองกาลจำปากะ พราหมณ์มหาศาลเดินทางมาพบพระนางแล้วเกิดสงสาร รับเป็นน้องสาว ให้ประทับอยู่กับครอบครัวตน ต่อมาไม่นานพระนางก็ประสูติพระโอรส โดยที่เหตุทรงหวนระลึกถึงความหลัง จึงทรงเลือกพระนามของพระอัยกามาตั้งให้พระโอรสว่า “มหาชนก”

เมื่อเจริญวัยพระองค์ทูลถามพระมารดาอยู่เนือง ๆ ถึงเหตุผลที่ถูกเรียกว่าลูกกำพร้า พระมารดาเห็นสุดจะหลีกเลี่ยงได้จึงทรงเล่าความจริงให้ทราบ ตั้งแต่นั้นมา พระมหาชนกตัดสินพระทัยว่าจะเสด็จไปยังเมืองมิถิลาเพื่อแก้แค้นแทนพระบิดาให้ได้ แต่จะเดินทางได้เร็วก็คือทางเรือผ่านทะเล พระองค์ทรงคิดถึงการค้าขายซึ่งจะช่วยให้มีทุนทรัพย์พอรวบรวมคนและหาซื้ออาวุธไว้ใช้ ขบวนเรือแล่นออกจากท่าได้ ๓ วัน ก็เกิดลมพายุร้ายพัดกระหน่ำจนเรือแตก พวกพ่อค้าต่างตกใจ ฝ่ายพระมหาชนกไม่ได้ตกพระทัยไปตามคนอื่น เวลาที่เรือจมน้ำก็ปีนป่ายขึ้นที่เสากระโดง ครั้นทรงกำหนดทิศทางของเมืองมิถิลาได้ก็กระโดดจากเสา ตกไกลจากที่เรืออับปาง ทำให้พระองค์ทรงรอดพ้นจากฉลามร้าย

วันที่พระมหาชนกเรืออับปางนั้น ที่เมืองมิถิลา พระเจ้าโปลชนกสวรรคต พระมหาชนกทรงว่ายน้ำอยู่กลางทะเลได้ ๗ วัน ก็ตรงกับวันอุโบสถพอดี พระองค์จึงบ้วนพระโอษฐ์ด้วยน้ำเค็มแล้วทรงสมาทานอุโบสถศีล วันนั้นนางมณีเมขลาเทพธิดาผู้ตรวจทะเลก็ได้เหาะมาพบพระมหาชนกว่ายน้ำอยู่ จึงถามว่าท่านเป็นใคร ทำไมจึงยังเพียรแหวกว่ายอยู่กลางทะเลทั้งที่มองไม่เห็นฝั่ง พระองค์ทรงตอบนางมณีเมขลาว่า พระองค์คือพระมหาชนก เชื่อมั่นว่าความพยายามจะไม่ทำให้ไร้ผล พระองค์จึงเล่าความจริงให้ฟัง นางสงสารจึงช้อนพระองค์ไปส่งที่อุทยานหลวงในเมืองมิถิลา แล้วก็วางพระองค์ไว้บนแท่นศิลา

พระธิดาพระเจ้าโปลชนกแห่งเมืองมิถิลานี้พระนามว่า “สีวลี” มีพระรูปโฉมงดงาม ชายใดได้เป็นพระสวามีจะได้เป็นกษัตริย์ครองราชสมบัติสืบต่อจากพระเจ้าโปลชนก แต่ชายที่จะได้เป็นสวามีของพระนางนั้นต้องมีคุณสมบัติ คือ ๑) ทำให้เจ้าหญิงโปรดปราน ๒) สามารถยกคันธนูขนาดคนหนึ่งคนยก ๓) รู้จักหัวนอนแห่งบัลลังก์สี่เหลี่ยม ๔) ชายที่ชี้ขุมทรัพย์ใหญ่ได้ ๑๖ แห่งได้ แต่ไม่มีชายใดทำตามเงื่อนไขได้เลย จนกระทั้งราชรถเสี่ยงทายหาคู่วิ่งไปหยุดตรงพระแท่นที่พระมหาชนกบรรทมหลับอยู่ และพระองค์สามารถตอบคำถามได้ครบ ๔ ข้อ จึงได้อภิเษกสมรสกับพระนางสีวลีตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ ยังความปราบปลื้มแก่ข้าราชบริพารและชาวเมืองเป็นอย่างยิ่ง

พระเจ้ามหาชนกหลังครองราชสมบัติทรงนึกถึงพระมารดาและพราหณ์มหาศาลที่เมืองกาลจำปากะ วันหนึ่งจึงส่งอำมาตย์ให้เดินทางไปรับบุคคลทั้งสองมาอยู่ด้วยที่เมืองมิถิลา และให้สร้างโรงทานขึ้น ๖ แห่ง และตั้งพระทัยบำรุงบ้านเมือง บำบัดทุกข์บำรุงสุขราษฎร์ ทั้งยังนิมนต์พระปัจเจกพุทธเจ้ามาฉันภัตตาหารในพระราชวังเป็นนิตย์

## นักแสดง

* ไชยา มิตรชัย/ เฉลิมชัย มาลัยนาค รับบท พระมหาชนก
* แอน มิตรชัย รับบท นางมณีเมขลา
* ภิรมย์พร ยิ้มละม้าย รับบท เจ้าหญิงสีวลี
* สุริยา มิตรชัย รับบท อำมาตย์
* พรเทพ พรทวี รับบท กษัตริย์อริฏฐชนก
* รพีพร รุ่งภิรมย์ รับยท พระมารดาพระมหาชนก
* ผาภูมิ มาลัยนาค รับบท พระเจ้าโปลชนก
* จเรชาย เลิศพร รับบท กษัตริย์มหาชนก
* เลียงผา ตาหวาน รับบท ทหารพระเจ้าโปลชนก
* โกมินทร์ สุขพันธ์ รับบท พราหมณ์มหาศาล
* โย่ง เชิญยิ้ม รับบท เจ้าชายคางคกะ
* อ. ชาตรี วีรวัฒน์ รับบท ทหาร
* พรพยนต์ พรทวี รับบท ทหาร