Thư kiếm ân cừu lục

***Thư kiếm ân cừu lục*** (書劍恩仇錄) là một tiểu thuyết võ hiệp của nhà văn Kim Dung, được đăng trên *Tân vãn báo* của Hồng Kôngtừ ngày 8 tháng 2 năm 1955 đến ngày 5 tháng 9 năm 1956[1]. Đây là tác phẩm đầu tay trong thể loại tiểu thuyết võ hiệp của nhà văn này mở đầu cho một loạt tác phẩm nổi danh sau này.

Tứ đương gia của Hồng Hoa Hội Bôn Lôi Thủ Văn Thái Lai vì mang trong mình một bí mật vô cùng trọng đại nên bị triều đình truy nã ráo riết...
Thân thế của Trần Gia Lạc như thế nào và Văn Thái Lai nắm giữ bí mật gì mà lại bị truy tầm gắt gao như vậy?

## Bối cảnh

Như các tác phẩm khác của ông, Kim Dung lồng cốt truyện trong bối cảnh lịch sử Trung Hoa, triều vua Càn Long nhà Thanh. Tình tiết xoay quanh cuộc tranh giành quyền lực giữa triều đình Mãn Thanh và lực lượng phản Thanh phục Minh của Hồng Hoa hội và bộ tộc người Hồi. Thời điểm của truyện ra sau Lộc đỉnh ký gần 100 năm.

Nhan đề *Thư kiếm ân cừu lục* lấy từ chuyện Trần Gia Lạc giúp người Hồi đoạt lại Kinh Koran và việc Hoắc Thanh Đồng trao tặng bảo kiếm cho Trần Gia Lạc để báo ơn[2]. Các nhân vật lịch sử như Hoàng đế Càn Long, Triệu Huệ, Hòa Thân, Phúc Khang An, Kỷ Hiểu Lam, Trịnh Bản Kiều... đều xuất hiện trong truyện.

Truyện ca ngợi tình yêu thiết tha trong sáng giữa Trần Gia Lạc, con nuôi Tổng đà chủ Hồng Hoa hội (sau này lên thay Tổng đà chủ) và Hương Hương công chúa, lòng quả cảm hào hiệp của những anh hùng Hồng Hoa hội và người Hồi yêu nước.

## Các hồi

***Thư kiếm ân cừu lục*** gồm tổng cộng 20 hồi. Trong bản sửa chữa lần thứ ba năm 2002, Kim Dung đã bổ sung chương kết *Hồn đến chốn nào?* vào cuối hồi 20.

* Hồi 1: *Núi hoang hào kiệt trừ ưng cẩu - Dọc đường tỉ kiếm gặp anh hùng*
* Hồi 2: *Khách điếm khuya tú tài thổi sáo - Thiết Đảm Trang hiệp sĩ náu mình*
* Hồi 3: *Lánh nạn anh hùng lâm cảnh khổ - Tìm thù hảo hán đánh lầm nhau*
* Hồi 4: *Dùng rượu, quân sư trêu hiệp nữ - Trả kinh, gieo món nợ thâm tình*
* Hồi 5: *Ô Sào Lãnh quỷ hiệp chặn đường - Xích Sáo Độ quan quân trôi dạt*
* Hồi 6: *Lâm hoạn nạn nảy sinh tình nghĩa - Cướp quân lương cứu tế dân nghèo*
* Hồi 7: *Đàn ngân réo rắt như phượng gáy - Kiếm khí âm trầm tựa rồng gầm*
* Hồi 8: *Thiên quân không dám vây hồ rộng - Thần triều hung hãn khiếp chí tôn*
* Hồi 9: *Hang cọp không thua, thua xích sắt - Thù sâu chẳng báo, báo ân tình*
* Hồi 10: *Dập ngòi nổ, hào kiệt nát mình - Ngửi thức ăn, chí tôn méo mặt*
* Hồi 11: *Bảo tháp ngất trời thề cửu đỉnh - Khoái chiêu như điện tiếp song ưng*
* Hồi 12: *Từ Gia Cát phỉ tình hương lửa - Dư tú tài vì nghĩa lâm nguy*
* Hồi 13: *Bôn Lôi Thủ ra tay sấm sét - Tuyết liên hoa sa mạc tỏa hương*
* Hồi 14: *Vũ hội trao duyên quàng dây gấm - Hồ cát tận tình nghĩa đệ huynh*
* Hồi 15: *Triệu Tuệ ngốc toàn quân tan vỡ - Nguyên Chỉ buồn trêu ghẹo tam ma*
* Hồi 16: *Hai lão nhân thương tình không nỡ - Ba thiếu niên dụng kế thoát thân*
* Hồi 17: *Vì dân trừ hại xứng danh hiệp - Nhơ thân diệt bạo vẫn là trinh*
* Hồi 18: *Quái hiệp gỡ tơ lòng nhi nữ - Gian tặc lầm mưu hận mỹ nhân*
* Hồi 19: *Canh khuya oai vượt năm tòa điện - Hoàng hôn buồn hẹn vạn đời sau*
* Hồi 20: *Xương thịt mất còn đây bích huyết - Mộ phần không chẳng lạc hương hồn*
* Hồi kết: *Hồn đến chốn nào?*

## Tóm tắt cốt truyện

Trần Gia Lạc là chàng trai trẻ được tín nhiệm trở thành Tổng đà chủ của Hồng Hoa hội - HHH (tức Thiên Địa hội). Theo tôn chỉ Phản Thanh Phục Minh, tổ chức Hội đặt dưới quyền 15 vị đà chủ, trên hết là Tổng đà chủ. Tứ đà chủ Văn Thái Lai nắm được bí mật về thân thế vua Càn Long, một bí mật có thể làm lung lay ngai vàng, nên bị nhà vua phái cao thủ thị vệ bắt giam.

Tình tiết của truyện xoay quanh cuộc phiêu liêu giải cứu Văn Thái Lai, mà qua đó, Trần gia Lạc tình cờ gặp gỡ rồi ra tay giúp một bộ lạc người Hồi truy nã đoàn xe của Trấn Viễn tiêu cục, đoạt lại thánh vật là bộ kinh Koran. Trần gia Lạc được Hoắc Thanh Đồng, con gái của vị Tộc trưởng, Mộc Trác Luân, đem lòng yêu mến trao tặng bảo kiếm. Trên đường hành hiệp, các anh hùng HHH kết giao với nhiều vị anh hùng khác, như Chu Trọng Anh ở Thiết Đảm trang cùng Mộc Trác Luân, dẫn đến chuyện tình giữa các nhân vật Từ Thiên Hoằng và Chu Ỷ, Dư Đồng và Lý Nguyên Chỉ sau này...

Trần Gia Lạc cùng các anh hùng HHH đi theo dấu vết của đoàn xe hộ tống Văn Thái Lai về Bắc Kinh. Đến Hàng Châu, Trần Gia Lạc tình cờ gặp được vua Càn Long cải trang ra ngoài vi hành và thật ngẫu nhiên, họ kết bạn với nhau. Nhưng sau đó, khi biết được thân thế của nhau, họ chuyển sang e dè, đề phòng lẫn nhau. Trong lúc 2 người cùng du thuyền trên sông, thị vệ hoàng gia đã bị các cao thủ Hồng Hoa hội đánh bại thảm hại, nhục nhã; chứng tỏ thế lực của Hồng Hoa hội tại Hàng Châu quá mạnh. Trần Gia Lạc và Càn Long gặp lại nhau khi Trần Gia Lạc trở về quê nhà Hải Ninh viếng mộ song thân.

Khi Trần Gia Lạc gặp Văn Thái Lai trong nhà giam của đề đốc Lý Khả Tú, chàng đã thất kinh khi được Văn thái Lai cho biết Càn Long hoàn toàn không phải là người Mãn Châu mà là người Hán, và chính là anh ruột của chàng, vốn đã bị Ung Chính bắt đưa vào cung khi còn nhỏ để đánh tráo với con gái của Ung Chính (con trai của Trần Thế Quan cha Trần Gia Lạc và con gái Ung Chính sinh cùng một ngày) trong âm mưu trang giành sự sủng ái của Khang Hy. Sau khi cứu thoát Văn Thái Lai, Trần Gia Lạc và Hồng Hoa hội tổ chức bắt cóc Càn Long mang đến Lục Hòa tháp và ép Càn Long phải thừa nhận thân thế của mình. Trần Gia Lạc đã hứa không tiết lộ bí mật ghê gớm của Càn Long - đổi lại yêu cầu nhà vua phải cùng với Hồng Hoa hội lật đổ sự thống trị của người Mãn đuổi họ ra khỏi giang sơn và khẳng định rằng Càn Long vẫn sẽ ở ngôi hoàng đế nếu thực hiện đại sự phản Mãn phục Hán. Càn Long trong lúc bị uy hiếp đã lập lời thề và được các đương gia của Hồng Hoa hội thả ra.

Cùng lúc đó quân Thanh tấn công Hồi Cương, nơi sinh sống của các bộ tộc người Hồi. Trần Gia Lạc đến Hồi Cương để giúp đỡ họ. Tại bộ tộc người Hồi, Trần Gia Lạc gặp lại Hoắc Thanh Đồng và em gái của cô, Kha Tư Lệ, thường được người Hồi gọi là Hương Hương công chúa. Trần Gia Lạc bị thu hút bởi vẻ đẹp thuần khiết của Kha Tư Lệ và yêu cô tha thiết. Tuy nhiên, Trần Gia Lạc đã dần vướng vào một chuyện tình tay ba phức tạp do Hoắc Thanh Đồng cũng yêu Trần Gia Lạc.

Trong trận chiến giữa người Hồi và quân Thanh, ban đầu Hoắc Thanh Đồng đã dùng mưu kế tiêu diệt 4 vạn quân Thanh do Triệu Huệ chỉ huy và bao vây quân Thanh ở sông Hắc Thủy hơn 4 tháng. Nhưng sau đó quân Thanh được tăng viện kéo đến tấn công, lại gặp lúc Hoắc Thanh Đồng lâm bệnh nặng không thể chỉ huy nên toàn bộ quân Hồi bị tiêu diệt, Mộc Trác Luân cùng con trai Hoắc A Y anh dũng hy sinh, còn Kha Tư Lệ bị bắt đưa về Bắc Kinh.

Càn Long bị sắc đẹp của Kha Tư Lệ quyến rũ và ra sức ép buộc Kha Tư Lệ phục tùng mình nhưng cô kiên quyết chống cự. Trần Gia Lạc vào hoàng cung và gặp lại Càn Long. Chàng nhắc nhở Càn Long về lời thề phản Mãn phục Hán trên Lục Hòa tháp, và vì quyền lợi chung của quốc gia dân tộc, chàng sẵn sàng hy sinh hạnh phúc của bản thân khi thuyết phục Kha Tư Lệ phục tùng Càn Long. Kha Tư Lệ phát hiện ra rằng Càn Long đã tráo trở bội ước và âm mưu giăng một mẻ lưới bắt gọn các yếu nhân Hồng Hoa hội nhằm giữ kín bí mật thân thế.

Đứng trước thử thách nguy hiểm đến tính mạng người yêu và bạn bè, Kha Tư Lệ đã chọn cái chết để báo động cho họ trốn chạy. Hồng Hoa hội tức giận vì Càn Long phản bội lời thề đã tiến hành bao vây tấn công vào hoàng cung, uy hiếp Càn Long và bắt sống đứa con tư sinh của y là Phúc Khang An, dẫn đến một trận chiến đẫm máu. Càn Long đã buộc phải giảng hòa với Hồng Hoa hội, Trần Gia Lạc yêu cầu Càn Long không được trả thù hội chúng và huynh đệ Hồng Hoa hội trong khắp thiên hạ thì mới thả Phúc Khang An về. Sau khi an táng cho Kha Tư Lệ, Trần Gia Lạc cùng Hoắc Thanh Đồng và các anh hùng trong Hồng Hoa hội trở về Hồi Cương để mai danh ẩn tích. Cái chết của Kha Tư Lệ để lại đau thương cho người yêu và người thân. Trần Gia Lạc sau đó chọn một cuộc sống lặng lẽ một mình đến hết đời.

## Nhân vật

* Trần Gia Lạc (陳家洛): nhân vật chính của tác phẩm, tổng đà chủ của Hồng Hoa Hội, con trai thứ ba của Trần Thế Quan, em ruột Hoàng đế Càn Long, đồ đệ của Thiên trì quái hiệp Viên Sĩ Tiêu, sử dụng châu sách và thuẫn bài làm binh khí. Cả đời chàng dành trọn thứ tình yêu chung thủy và thuần khiết nhất cho Kha Tư Lệ vừa xinh đẹp, vừa hồn nhiên và không thể mở lòng với ai được nữa. Chàng có giao tình tốt với chị của nàng và đã tìm được một nơi bình yên lý tưởng của mình.
* Hoắc Thanh Đồng (霍青桐): con gái thứ hai của Mộc Trác Luân tộc trưởng người Hồi, có ngoại hiệu Thúy vũ hoàng sam (翠羽黃衫), đồ đệ của Thiên Sơn song ưng Trần Chính Đức và Quan Minh Mai. Thanh tú đẹp đẽ, trang nhã cao quý, một lòng ngưỡng mộ Trần Gia Lạc vì chàng đã giúp bộ tộc đoạt lại bộ kinh Koran bị đánh cắp. Cô vừa là cao thủ võ lâm vừa là một người có tài chỉ huy quân đội, là người con có hiếu, một người chị biết che chở, sẵn sàng bảo vệ lợi ích của người thân và dân tộc mình. Nàng thực sự là bậc nữ lưu hào kiệt, không thua gì đấng mày râu anh hùng. Nàng xinh đẹp trong y phục màu vàng với chiếc lông vũ cài trên đầu, hào sảng, mạnh mẽ, thông minh hơn người và hiểu chuyện, mong một ngày chàng cảm động mà để mắt đến. Biết chàng yêu em gái và chẳng coi chuyện đó vào đâu, nàng không hờn không oán dù trong lòng không thoải mái. Nàng nguyện trở thành người con gái duy nhất ở bên cạnh chàng, được gần gũi, chăm sóc tận tình cho chàng và sống mãi với tình yêu đơn phương của mình. Với nàng, như thế là quá đủ.
* Kha Tư Lệ (喀絲麗): thường được gọi là Hương Hương công chúa (香香公主)[3], em gái của Hoắc Thanh Đồng, không biết võ công lại không hiểu mưu lược nhưng nổi tiếng với vẻ đẹp ''trăng in đáy nước, hoa nở trong gương'', toàn thân của Kha Tư Lệ còn toát ra một mùi hương đặc biệt, khiến ai ngửi thấy cũng làm cho thoải mái, quên hết mọi sự đời. Nàng như tiên nữ hạ phàm. Không chỉ đẹp, nàng còn có tâm hồn trong sáng thánh thiện, luôn cười với mọi người, quan tâm đến mọi người, nhìn cuộc đời đâu đâu cũng là điều tốt đẹp, yêu quý động vật, nhân từ với kẻ đã hại mình, thông minh đến mức nhận ra sự thèm muốn của Càn Long. Cô còn có lòng can đảm để hy sinh chính mình mà bảo vệ bộ tộc. Cô đã gặp và yêu say đắm Trần Gia Lạc, luôn tin tưởng chàng ta, luôn xem chàng là người giỏi nhất. Cô bị Càn Long quyền lực đầy trời để ý và dùng mọi thủ đoạn ép làm phi. Nhờ Trần Gia Lạc thuyết phục, cô đồng ý trong nước mắt vì nghĩa lớn mặc dù không có chút cảm tình còn căm ghét tận xương kẻ đã chia rẽ hạnh phúc của nàng với chàng nhưng khi phát hiện Càn Long phản bội lời thề, cô đã tự tử để cảnh báo Trần Gia Lạc. Biết nàng hy sinh và chịu đựng vì mình, chàng vô cùng đau khổ và suốt đời không chịu lấy ai làm vợ, như một cách tạ lỗi với tuyệt sắc giai nhân.
* Càn Long (乾隆皇帝): hoàng đế nhà Thanh, là anh ruột của Trần Gia Lạc, bị Ung Chính đánh tráo đem vào cung để tranh giành sự sủng ái của Khang Hy. Đây là một nhân vật lịch sử được Kim Dung tiểu thuyết hóa. Y ham mê quyền lực, phản bội cả em ruột và yêu Kha Tư Lệ thật lòng. Cũng như Trần Gia Lạc, hắn nhung nhớ cô gái kiều diễm, đáng yêu ấy suốt một thời gian dài ngay cả khi nàng đã chết.
* Truy hồn đoạt mệnh Vô Trần đạo nhân: Là Nhị đương gia của Hồng Hoa Hội, khi xưa Vô Trần yêu một người con gái sâu sắc nhưng người ấy không biết, cùng quan quân lập kế bắt giữ, vì thể hiện tình yêu của mình,Vô Trần đã tự chặt một cánh tay và xuất gia lấy hiệu là Vô Trần. Gã từng một thuở cảm nhận vẻ đẹp của tình ái, si tâm chẳng kém gì Trần Gia Lạc.
* Thiên tí Như Lai Triệu Bán Sơn: Là Tam đương gia của Hồng Hoa Hội, là một trong các nhất đẳng cao thủ về ám khí. Là huynh đệ kết nghĩa của Hồ Phỉ trong Phi hồ ngoại truyện
* Bôn Lôi Thủ Văn Thái Lai: Là Tứ đương gia của Hồng Hoa Hội, là chồng của Uyên ương đao Lạc Băng, võ công thiên về quyền pháp. Lạc Băng yêu Văn Thái Lai vì khí phách anh hùng, đại nhân đại nghĩa, đáng tin cậy, là những phẩm chất mà Dư Ngư Đồng còn thiếu.
* Ngũ đương gia và Lục đương gia là hai anh em Thường Hách Chí và Thường Bá Chí, giang hồ gọi là Hắc Bạch vô thường.
* Võ Gia Cát Từ Thiên Hoằng: Là Thất đương gia của Hồng Hoa Hội có ngoại hình thấp lùn được giang hồ tôn kính với trí tuệ của Gia Cát Lượng.
* Thiết tháp Dương Thành Hiệp: Là Bát đương gia của Hồng Hoa Hội, ngoại hình vừa cao vừa mập, sử cây cương nặng hơn ba mươi cân.
* Cửu mạng cẩm báo tử Vệ Xuân Hoa: Là Cửu đương gia của Hồng Hoa Hội, có mặt mũi tuấn tú, binh khí là cặp cầm song câu. Lần nào đánh nhau y cũng liều mạng bất kể sống chết. Số lần y gặp nguy hiểm thì không sao đếm xuể, nhưng chưa trọng thương lần nào, nên mới được người ta ví là con báo có chín mạng sống.
* Chương Tấn: Là Thập đương gia của Hồng Hoa Hội, là một người lưng gù xấu xí, trọng tình nghĩa.
* Uyên ương đao Lạc Băng là Thập nhất đương gia vợ Bôn Lôi Thủ Văn Thái Lai, binh khí là cặp Uyên ương đao.
* Thập Nhị Lang Quỷ Kiến Sầu Thạch Song Anh: Là vị đương gia thứ 12 của Hồng Hoa Hội, thiết diện vô tư nên được người trong hội cho làm Hình đường chủ giải quyết những người phạm tội.
* Tưởng Tứ Cân là đương gia thứ 13.
* Kim Dịch Tú Tài Dư Ngư Đồng: ngồi ghế thứ 14 trong Hồng Hoa Hội, có biệt tài thổi sáo, cơ trí, tự tin, dí dỏm, hoạt bát, có ăn học, biết lễ nghĩa. Chàng trai phong lưu anh tuấn này đã thầm yêu trộm nhớ người phụ nữ có chồng Lạc Băng, giữ nhiệm vụ liên lạc bốn phương, thám thính tin tức trong hội. Chàng thất tình, gặp gỡ tiểu sư muội Lý Nguyên Chỉ thông minh xinh xắn lại tha thiết yêu chàng, bị nàng làm cảm động. Cuối cùng, Dư Ngư Đồng và Lý Nguyên Chỉ nên duyên vợ chồng.
* Sau này thư đồng Tâm Nghiễn của Trần Gia Lạc có công lớn được trần gia lạc phong Thập ngũ đương gia.

## Chuyển thể

### Kịch truyền thanh

Năm 1999, Đài phát thanh Hồng Kông (RTHK) sản xuất 32 tập kịch truyền thanh, với sự tham gia lồng tiếng của: Tạ Quân Hào vai Càn Long, Lương Vịnh Kỳ vai Kha Tư Lệ, Chu Quốc Phong vai Trần Gia Lạc và Phúc Khang An, Bành Tình vai Hoắc Thanh Đồng.

## Chú thích

1. **^** 陳鎮輝,《武俠小說逍遙談》, 2000, 匯智出版有限公司, pp. 56.
2. **^** Trần Mặc, *Bàn về các nhân vật trong tiểu thuyết Kim Dung*, Lê Khánh Trường dịch, Nhà xuất bản Hội Nhà văn
3. **^** Trong phần Hậu ký Kim Dung viết rằng: Hương Hương công chúa không phải là Hương phi trong truyền thuyết và lịch sử, Hương Hương công chúa đẹp hơn Hương Phi rất nhiều (香香公主不是傳說中或歷史上的香妃，香香公主比香妃美得多了)