Siodło

**Siodło** – część rzędu końskiego stanowiąca siedzenie przeznaczone dla jeźdźca. Rusztowanie siodła to tzw. stelaż lub terlica, wykonany z drewna, metalu lub tworzywa sztucznego. Jego pokrycie to część wykonana z wyściółki (najczęściej z plastikowej pianki, dawniej ze słomy lub filcu) i obciągnięta skórą lub sztucznym materiałem. Chroni ona kręgosłup konia przed urazami oraz umożliwia mu swobodę poruszania. Kształt i wyprofilowanie siodła wpływa na dosiad i sylwetkę jeźdźca. Siodła są wytwarzane w różnych rozmiarach oraz ciężarach, tak, aby pasowały do różnych rodzajów koni i jeźdźców.

## Części siodła

* łęk przedni oraz tylny – najwyższe punkty w przedniej i tylnej części siodła
* siedzisko – miejsce pomiędzy łękami,
* dwie tybinki – duże płaty skóry po bokach siodła z poduszkami kolanowymi,
* podtybinki – małe płaty skóry pod spodem tybinek, które przykrywają przystuły oraz sprzączki popręgu,
* przystuły – paski, do których zapina się popręg,
* przystulica – kolejny płat grubszej i sztywniejszej skóry na spodniej stronie siodła przylegającego bezpośrednio do czapraka,
* popręg – pas zapinany pod brzuchem konia (niekiedy dwa cieńsze na obu końcach siodła–w wypadku siodła westernowego),
* puśliska – paski po obu stronach siodła, na których wiszą strzemiona,
* strzemiona – metalowe (lub skórzane w wypadku siodła westernowego), półokrągłe "uchwyty" na stopy jeźdźca,
* terlica – szkielet (stelaż) każdego siodła.

## Rodzaje siodeł

Istnieje wiele rodzajów siodeł przystosowanych do różnych potrzeb. Najczęściej używa się siodła ogólnoużytkowego (wszechstronnego). Pozostałe rodzaje to:

### Siodło skokowe

Wygląda jak siodło ogólnoużytkowe, ale poduszki kolanowe są większe.

### Siodło ujeżdżeniowe

Podobne do wszechstronnego, ale ma węższe tybinki, a poduszki kolanowe są mniejsze. Jest tak skonstruowane, że koń lepiej odczuwa sygnały dawane przez jeźdźca za pomocą dosiadu.

### Siodło wyścigowe

Znacznie różni się od zwykłego-siedzisko jest bardziej płaskie, a tybinki są mniejsze, ponieważ w wyścigach waga jeźdźca i sprzętu jest ograniczona.

### Siodło westernowe

Między nim a klasycznym jest wiele różnic- nie ma tybinek, zamiast nich są szerokie puśliska, zamiast przedniego łęku jest rożek, są dwa popręgi (przedni i tylny), pod siedziskiem są dodatkowe płaty skóry tzw. Poły, oraz strzemiona są większe.

### Kulbaka

Kulbaka żołnierska charakteryzuje się wysokimi łękami, pozwalającymi jeźdźcowi na pewne trzymanie się w siodle w trakcie walki szablą–gdy podczas wykonywania cięcia znad głowy, jeździec jest uniesiony wysoko w strzemionach, a energia związana z takim ciosem powoduje silne i nagłe przemieszczenie się jego środka ciężkości. Stosowana jest również na rajdach długodystansowych.

### Siodło do polo

Jest nieco bardziej spłaszczone niż siodło ogólnoużytkowe.

### Damskie siodło

Siodło służące kobietom do jazdy konnej z obiema nogami z lewej strony. Siodła damskie dzielą się na skokowe i do jazdy po terenie płaskim. Te które służą do skoków mają tybinkę wysuniętą do przodu by można jeździć wygodnie w krótkim strzemieniu, oraz wycięty przedni łęk co ułatwia jazdę w półsiadzie. Siodła do jazdy po terenie płaskim mają słabiej wycięty łęk przedni, oraz tybinkę niezbyt silnie wysuniętą do przodu. Niegdyś uważano, że kobieta, a szczególnie "dama", nie powinna jeździć konno siedząc okrakiem. Specyfika jazdy po damsku znacznie różni się od typowej jazdy po męsku. We współczesnym damskim siodle amazonka (kobieta jeżdżąca konno) siedzi wyprostowana w kierunku jazdy (nie bokiem), lewą nogę trzyma w strzemieniu, a prawą ma przełożoną na lewą stronę siodła przez przedni łęk. Siodło takie jest wyposażone w płaskie siedzisko i dwie kule, czyli "widełki" do podpierania się nogami. Jedna kula (wyższa) jest podpórką do prawej nogi (pod kolanem), druga kula mieści się nad kolanem lewej nogi. Współczesna budowa siodła damskiego umożliwia jazdę w kłusie i galopie, a nawet skoki przez przeszkody. Amazonka używa palcatu, którym oddziałuje na prawy bok konia (zamiast nogi) głównie przez nacisk. Współczesne amazonki jeżdżą po damsku w bryczesach, oficerkach lub sztylpach i sztybletach, lecz na wierzch wkładają eleganckie suknie.

### Siodło do hipoterapii

W hipoterapii i onoterapii stosuje się siodło u uproszczonej budowie, zwane *gapą*, które umożliwia wykonywanie zabiegów rehabilitacyjnych.