Rosja Radziecka

**Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka, RFSRR** (ros. Российская Советская Федеративная Социалистическая Республика, РСФСР) (od 7 listopada 1917 do 19 lipca 1918 **Rosyjska Republika Radziecka**), potocznie **Rosja Radziecka**, **Rosja Sowiecka** – w latach 1917–1922 i od 1991 niepodległe państwo; w latach 1922–1991 jedna z republik Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, największa powierzchniowo i ludnościowo.

## Historia

W 1975 roku schorowany i rządzący już tylko teoretycznie państwem radzieckim Leonid Breżniew doznaje pierwszego zawału serca. Wcześniej przeszedł już udar mózgu, czy cierpiał na zaburzenia snu. Reaguje na to Politbiuro, które uznaje, że słaby przywódca zagraża sytuacji politycznej państwa. Jurij Andropow razem z Andriejem Kirilenką i Dmitrijem Ustianowem przegłosowali w ścisłym kierownictwie odsunięcie Breżniewa i jego najbliższego współpracownika - Michaiła Susłowa. I Sekretarzem KPZR został Andropow, ministrem obrony ZSRR Dmitrij Fiodorowicz Ustinow, a Kirilenkę mianowano ministrem spraw zagranicznych.

### Era Andropowa

Rozpoczęła się nowa polityka zagraniczna Kirilenki, która polegała na dychotomii postaw we wzajemnych stosunkach z różnymi państwami. Jednocześnie na świecie dążono do kontynuowania polityki rozprężenia ze Stanami Zjednoczonymi, z drugiej strony krótko trzyma się państwa własnej strefy: chociażby dokonany zostaje zamach samochodowy na Mieczysława Moczara, a także do suwerennej Polski tworzy się alternatywę w postaci Wschodniopolskiej SRR z Edwardem Gierkiem na czele. Tak samo w 1979 roku ekipa Andropowa interweniowała w Afganistanie, ustanawiając tam marionetkowy rzad Babraka Karmala i eksploatując kraj. Amerykanie, mimo intryg CIA, zdecydowali się nie interweniować w sytuację. Prezydent Wallace postawił sobie za cel, by po Wietnamie, nie wysyłać na śmierć żadnego amerykańskiego żołnierza, a także by nie wspierać żadnych ekstremistów.

Następują także poważne reformy wewnętrzne. W 1983 roku reforma antyalkoholowa przeprowadzona przez ekipę Andropowa daje pierwsze efekty, w Związku Radzieckim odczuwalny staje się wzrost efektywności pracowników. Partia promuje kulturalne spożycie alkoholu, z Mołdawskiej SRR sprowadzane są najwykwintniejsze wina, ceny alkoholów ciężkich są znacznie podwyższane, co spotyka się również ze wzrostem szarej strefy. Przeciwko tej wystosowana zostaje reforma antykorupcyjna podnosząca kary za przyjmowanie i proponowanie łapówek, a także budująca nowe jednostki KGB do przeprowadzania inspekcji w urzędach, co poprawiło jakość administracji w państwie radzieckim. Niedługo później wzmocniono władzę Aleksieja Kosygina, przewodniczącego rady ministrów ZSRR, który przeprowadził liberalizujące gospodarkę reformy wolnorynkowe, które skupiły się głównie na zwiększeniu procenta gospodarstw prywatnych w gospodarce, a także na inwestycjach w rolnictwie. Jako wzór przedstawiono prowadzony przez Michaiła Gorbaczowa Kraj Stawropolski. Wspomniane inwestycje doprowadziły do tego, że Związek Radziecki nie był już zmuszony do zakupu zagranicznych zbóż. Etap reform zakończył się w roku 1985 wraz ze śmiercią Jurija Andropowa, po której rozpoczęły się walki na górze o przejęcie władzy.

### Era Gorbaczowa

Wyścig o władzę wygrał Michaił Gorbaczow, który był przedstawicielem reformistycznej frakcji Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego. Rozpoczął on kampanię przebudowy (pieriestrojki), w ramach której wprowadził ogólną jawność (głasnost), która polegała na zniesieniu cenzury i usunięcia z konstytucji przewodniej roli Związku Radzieckiego. Zniesiona została cenzura, usunięto rolę przewodnią KPZR w Związku Radzieckiego z konstytucji. Jego działania doprowadziły do ocieplenia w relacjach z zachodem, zwłaszcza ze stanami zjednoczonymi Garego Harta. Największym osiągnięciem Gorbaczowa było kontynuowanie polityki odprężenia i rozbrojenia względem zachodu. Jednak reformy nowego Sekretarza Generalnego KPZR nie zostały ciepło przyjęte przez beton partyjny, a także przez społeczeństwo. W mediach coraz częściej występowała prodemokratyczna miejska inteligencja, która nie budziła zaufania wśród zwykłych Rosjan. Sposób przeprowadzania pieriestrojki również nie miał w Rosji szerokiego poparcia. Gorbaczow, w przeciwieństwie do Andropowa, zdecydował się na radykalną walkę z alkoholizmem poprzez drastyczne podniesienie cen wszelkich wyrobów alkoholowych, najbardziej wódki, co doprowadziło do powiększenia się szarej strefy. Również reformiści nie byli zadowoleni z reform sekretarza generalnego KPZR. Na czele krytyków Gorbaczowa stanął I Sekretarz Komitetu Miejskiego KPZR w Moskwie, Borys Jelcyn, usunięty z tego powodu z partii i ze stanowiska, co zbudowało jego popularność, na której fali został w 29 maja 1990 roku wybrany na przewodniczącego Rady Najwyższej Rosyjskiej FSRR. Jelcyn coraz bardziej dezintegrował główną z republik radzieckich, podkopując pozycje władzy i osłabiając jej kontrolę nad resztą ośrodków w ZSRR i prowadząc własną politykę zagraniczną. Ostatnią decyzją, która została praktycznie wymuszona na Gorbaczowie, było podpisanie kolejnych porozumień rozbrojeniowych między ZSRR i USA. Do porozumień wkrótce dołączyła także Francja i Wielka Brytania - pozostałe mocarstwa nuklearne - które także zlikwidowały swoje arsenały.

### Era Jelcyna

Zrezygnowany Michaił Gorbaczow postanowił odpocząć i udał się na urlop na Krym. Nie była to jednak dobra decyzja, gdyż o 19 sierpnia 1991 roku o godzinie 6.30 usłyszał komunikat Telegraficznej Agencji Związku Sowieckiego informującą o swojej rezygnacji ze stanowiska ze względu na zły stan zdrowia i przejęcie władzy przez Państwowy Komitet ds. Stanu Wyjątkowego. Dotychczasowy legalny przywódca ZSRR postanowił uciec do Turcji, skąd odleciał do Szwajcarii. Na czele puczu stanął Giennadij Janajew, który wkrótce opanował ważniejsze punkty w Moskwie, a także istotne połączenia kolejowe łączące główne ośrodki władzy z koleją transsyberyjską. Na pucz zareagował Borys Jelcyn, który ogłosił, że Rosyjska FSRR nie akceptuje decyzji Państwowego Komitetu ds. Stanu Wyjątkowego i do momentu legalnego obrania władzy, to on trzyma tymczasową władzę w Rosji. Oczywiście zebrał wokół siebie paru generałów, którzy poparli jego decyzję. Również CIA sypnęło pieniędzmi dla ludzi Jelcyna w celu dalszego destabilizowania sytuacji. Obie siły trzymały siebie w szachu obawiając się, że druga strona ma dostęp do broni atomowej. Dlatego wkrótce, cały arsenał atomowy został zabezpieczony przez służby Jelcyna, dzięki czemu 1 września 1991 roku doszło do szturmu budynków kontrolowanych przez juntę. Jelcynowi udało się odeprzeć wojsko od Moskwy, a także przekonać wielu dowódców do przejścia na jego stronę. Wkrótce udało mu się odepchnąć siły wojskowe aż do Jekatynburga, a tam umocnić granicę. Komuniści utrzymali się na linii Jekatynburg-Omsk-Nowy Urengoj kontrolując także dalsze obszary na wschodzie i wykorzystując dostępność surowców naturalnych. Wkrótce wybrali oni nowego przewodniczącego - Anatolija Łukjanowa. Warto zaznaczyć, że nie oznaczało to jednak wojny domowej, przepływ osób pomiędzy obszarem kontrolowanym przez komunistów i obszarem kontrolowanym przez liberałów istniał, także zezwalano na wymianę handlową i transportową, która była jednak uzależniona od decyzji obu ośrodków władz. W tym samym czasie w jednym państwie funkcjonowały dwie głowy państwa: Prezydent ZSRR (Anatolij Łukjanow) i przewodniczący Rady Najwyższej Rosyjskiej FSRR, który wkrótce został wybrany na nowo utworzony urząd prezydenta Rosji (Borys Jelcyn).

### Era Łukjanowa

Jelcyn 8 grudnia 1991 roku wraz z przedstawicielami Ukrainy i Białorusi ogłosił w radzieckiej części Puszczy Białowieskiej rozwiązanie Związku Radzieckiego i niepodległość Rosji, Ukrainy i Białorusi, co wśród komunistów zostało uznane za zdradę narodu radzieckiego i wzbudziło jeszcze większą niechęć do prezydenta-alkoholika. Oligarchizacja gospodarki Rosji tylko zniechęcała ludzi do nowego porządku. Przeciwko burżuazji zaczął występować przywódca Komunistycznej Partii Rosji - Giennadij Ziuganow - który zbiera przeciwników kapitalizmu. Wobec likwidacji Rady Najwyższej w Rosji w 1993 roku protestowały różne grupy społeczne. Wtedy to dotychczasowa dwuwładza Moskwy i Swierdłowska zmieniła się w wielostronicową wojnę domową. Nie zakończyła się ona najpomyślniej dla komunistów. Utracili oni wiele kontrolowanych przez ich administrację obszarów na wschodzie, gdzie lokalni watażkowie wykorzystywali walki na Zachodzie do realizowania własnych celów.

Sama władza komunistów znacznie się osłabiła. Ze względów na trudności administracyjne zadecydowano o utworzeniu urzędów radzieckich delegatów administracji wojskowej KPZR: osobno dla Swierdłowska oraz Omska, osobno dla Nowosybirska oraz osobno dla Krasnojarska. Wkrótce w różnych rejonach wojskowych władzę zaczęli przejmować inaczej zorientowani komuniści. O ile w Swierdłowsku utrzymywał się Łukjanow, o tyle w Nowosybirsku władzę zdobyli narodowi komuniści (narodowi bolszewicy), a w Krasnojarsku - elita KGB. Dziś coraz częściej dyskutuje się o potrzebie przeprowadzenia zmian w kierownictwie i wybranie osoby, która zmieniłaby oblicze Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego i nakreśliłaby plan zjednoczenia Rosji.

## Idee narodowe

**Delegatury Administracji Wojskowej KPZR** - Tymczasowa stolica Związku Radzieckiego w Swierdłowsku okazywała się nie mieć wystarczającej liczby połączeń infrastrukturalnych i innych. Uświadomiono to sobie w momencie, gdy Swierdłowsk zaczął tracić kontrolę nad kolejnymi obszarami na Dalekim Wschodzie. Zadecydowano wówczas o ustanowieniu autonomicznych urzędów delegatur administracji wojskowej KPZR: osobno na region swierdłowski (gdzie także odbywają się zjazdy partii i sesje Rady Najwyższej ZSRR), a także na regiony krasnojarski oraz omski. Autonomia w strukturze, która przez ostatnie 80 lat tępiła wszelkie odstępstwa od centralnie ustanowionego modelu spełniła swój cel: czas reagowania był szybszy, a od Rosyjskiej FSRR przestały odrywać się kolejne części. Wytworzyło to jednak nowy problem: to, że w poszczególnych regionach wytworzyły się nowe grupy komunistów, często o sprzecznych poglądach, które było o wiele trudniej spacyfikować niż w erze Chruszczowa, Breżniewa i Andropowa. Istnieją obawy, że autonomiczne Delegatury Administracji Wojskowej KPZR mogą stać się siłą, która rozsadzi państwo komunistyczne od środka.

**Łazowszczyzna -** Przejęcie władzy przez Żyrinowskiego w Zachodniej Rosji, a także przez opanowanie wielu regionów byłego Związku Radzieckiego przez różne kliki lub samozwańcze państwa, nie sprawiło, że cały ruch komunistyczny przepadł. Na całym tym obszarze zaczęła organizować się sieć partyzantki komunistycznej, która następnie została zjednoczona w jedną rozległą sieć, określaną na cześć Siergieja Łaza mianem Łazowszczyzny. Dzięki tej sieci komuniści są w stanie stale destabilizować sytuację w innych częściach byłego Związku Radzieckiego.

**Niejasne kierownictwo -** Kierownictwo Anatolija Łukjanowa w Partii jest stale kwestionowane, zarówno przez przedstawicieli innych delegatur administracji wojskowej, jak i przez skupioną wokół Swierdłowska frakcję reformatorską. Reformatorzy uważają, że beton nie może przewodzić KPZR, a ta powinna dostosować się do III tysiąclecia, wzorując swoją działalność na ruchach latynoamerykańskich lub afrokomunistycznych. Poza tym silne są wpływy przedstawicieli Komitetu Bezpieczeństwa Publicznego przy Radzie Ministrów ZSRR, który umiejscowił się w Krasnojarsku. Oficerowie służb są bardzo przywiązani do zachowania wierności oraz podtrzymania tradycji swojej organizacji. Inną tendencją odśrodkową są zgromadzeni w Omsku narodowi bolszewicy, którzy sprzeciwiają się trendom internacjonalistycznym w Partii.

**Przemysł, surowce i bogactwa -** Pomimo posiadania bardzo małej populacji, Rosja Radziecka ma ogromne surowce naturalne oraz bardzo rozwinięty przemysł. Duży problem stanowi korupcja, przez którą bogactwo wydobywane w tym rejonie nie może być w pełni wykorzystywane. Jednak sama wartość tego, co można tutaj wydobyć, mogłaby bardzo wspomóc ruch komunistyczny w przywróceniu swojej władzy w Rosji. Jednocześnie takie nagromadzenie bogactw może być bardzo łakomym kąskiem dla innych ruchów wewnątrz Rosji.

***Marzenie o mocarstwowości* –** Rosjanie zawsze byli narodem dumnym. To oni odparli hitlerowską inwazję na swoją ziemię, to także oni przez setki lat trzymali krótko całą Europę Wschodnią, czy Daleki Wschód. Obecnie Rosja jest jedynie cieniem dawnej potęgi. Po pierwsze, przez upadek komunizmu od kraju odłączyło się wiele byłych republik radzieckich, a oprócz samej Rosji po 1991 zachowała się tylko część republik bałtyckich, położona na wschód od Dźwiny dzięki temu, że Rosjanie zabezpieczyli te kraje interwencją wojskową. Po drugie przez kryzys konstytucyjny roku 1993, w wyniku którego powstało wiele państw-planktonów utrzymywanych przez zachodnie mocarstwa i ich firmy, które wydobywają rosyjskie bogactwa naturalne.

***Kraj atomowy –*** To mocarstwo jest w posiadaniu strategicznej i taktycznej broni jądrowej, która może zostać użyta przeciwko jakiemukolwiek celowi na Kuli Ziemskiej. Ponadto posiada ono wykwalifikowane kadry zdolne do konserwacji i użycia tejże broni.

## Polityka

Rosja Radziecka dzieli się na trzy główne Delegatury Administracji Wojskowej KPZR, w której każda reprezentuje trochę inne poglądy:

### Delegatura Administracji Wojskowej KPZR w Swierdłowsku (beton partyjny)

Frakcja betonu partyjnego jest wspierana politycznie i gospodarczo przez Pekin. Role się odwróciły, sześćdziesiąt lat temu to Związek Radziecki pomagał Mao w jednoczeniu państwa, dziś robi to Zhao. Jednak na razie Chińczycy zdają się chcieć utrzymania obecnego status quo. Osiągnięcie pełni władzy w Rosji mogłoby zmienić stosunek KPZR-S do KPCh z wasalnego, na równouprawniony, a tego obawiają się w państwie środka. Może w przyszłości pojawi się bodziec, który zmusi Zhao do zmiany stosunku do przewodzącego betonowi Anatolija Łukjanowa. Jeżeli Stany Zjednoczone wzmocnią swoją retorykę na antychińską, Pekin będzie potrzebował silnego sojusznika.

Delegatura Administracji Wojskowej KPZR w Swierdłowsku nie zwalcza ani Kościoła prawosławnego, ani duchownych buddyjskich. Mimo budowy państwa ateizmu naukowego, ogłoszono wolność każdego wyznania i neutralność państwa wobec religii. Łagodzi to antagonizmy buddyjsko-prawosławne wewnątrz państwa, a nawet powoduje nielegalną imigrację niektórych mniejszości religijnych z Chin do Rosji Radzieckiej. Może w przyszłości, tak samo jak uczyniono to w wielkiej wojnie ojczyźnianej, komuniści wykorzystają batiuszków do obrony swojej ojczyzny przed faszyzmem Żyrinowskiego?

Łukjanow jest postacią małobarwną, jednak są w Swierdłowsku politycy o wiele ciekawsi - głównie grupa Ligaczow-Kaszpirowski, która stanowi naukowo-rewolucyjną frakcję w partii. Jegor Ligaczow, poruszony zajęciem przez Żyrinowskiego całej zachodniej Rosji, przez wiele miesięcy liczył na rychły bunt skierowany przeciwko despocie. Jednak się nie doczekał. Ostatecznie uznał, że należy stworzyć nowego radzieckiego człowieka - homo sovieticus novus - który nie tolerowałby tej niesłusznej władzy. Ligaczow do pomocy wezwał swojego dawnego znajomego - Anatolija Kaszpirowskiego - który jest najsłynniejszym rosyjskim hipnozyterem. Uważa że dzięki jego metodom możliwe będzie odrodzenie państwa radzieckiego, jako silniejszego tworu. Większość Partii sprzeciwia się tym pomysłom.

### Delegatura Administracji Wojskowej KPZR w Omsku (narodowi bolszewicy)

Do Omska zaczęli zbiegać przedstawiciele narodowych bolszewików z całej Rosji. Tam, dzięki tolerancji na ich obecność zarządcy lokalnej Delegatury Administracji Wojskowej KPZR, urządzili oni bazy wojskowe w regionie Ałtaju, powoli konsolidując władzę w całym okręgu, a niedługo - przejmując nad nim kontrolę. Władzę nad okręgiem objął syn oficera NKWD, 57-letni Eduard Limonow, którego zwolenników określano mianem limonowców.

Limonowcy są poświęceni swojej sprawie, rozsypka gospodarcza narodu i upadek jego potęgi przez walki wewnątrz kraju nie przeszkadzają im. Limonow, przywódca narodowych bolszewików, stwierdził pod koniec lat siedemdziesiątych w swojej książce ,,Dziennik nieudacznika”, że właściwie to lubi on wojnę domową i rzeczywiście, po dwudziestu latach, odnalazł się w jej warunkach. Limonow ma bardzo specyficzną taktykę walki w sytuacji, w której odnalazła się Rosja.

,,Imperialny sojusz orientalnych narodów zjednoczonych wokół Rosji […] czyni możliwym powstanie kontynentalnego szkieletu państwa, skupionego wokół wyboru ideokracji i odrzuceniu plutokracji, wokół socjalizmu i orientacji rewolucyjnej, przeciw kapitalizmowi i postępactwu” napisał profesor Aleksander Dugin, uważany za teoretyka i jednego z ojców narodowego bolszewizmu - ideologii Limonowa. Filozof ten stwierdził między innymi, że każdy człowiek dobrej woli powinien zabić przynajmniej jednego Amerykanina, by wyzwolić świat od ich imperializmu. Do państwa Limanowców zjeżdżają rzesze europejskich i azjatyckich nacjonalistów, którzy zamierzają walczyć z liberalizmem, hedonizmem, centryzmem i zdrajcami tworząc "Legiony Eurazjatyckie". To zdeterminowani i żądni krwi żołnierze, szkolenie ich nie zajmuje długo, a ich morale pozwalają wykorzystywać ich do każdej, nawet najbardziej wątpliwej moralnie, operacji.

Limonow stwierdza gotowość do przeprowadzenia nowego uporządkowania Europy. Według niego trzeba zawalczyć o prawa Rosjan na Litwie, a sami „Bałtowie [jeśli] lubią myć Skandynawom naczynia – niech myją”. Pisarz wyraża ciekawy pogląd na temat państwa ukraińskiego: ,,Historycznie Polska i Rosja, mówiąc delikatnie, nie lubią się wzajemnie, a czasem nawet nienawidzą. Jednakże tylko wspólnie mogą odebrać ukraińskiemu imperializmowi swoje terytoria, Rosja – obszary rosyjskojęzyczne, Polska – swój Lwów i cztery województwa, naprawdę duży obszar. Na przykład województwo stanisławowskie i inne […] Polska i Rosja potrzebują się wzajemnie, chociażby w celu rozwiązania kwestii ukraińskiej. Ukraina zachowa prawo do swoich dziewięciu obwodów, będzie wtedy wielkości średniego, europejskiego państwa, z dwudziestoma milionami obywateli, stolicą w Kijowie i brakiem dostępu do morza […] Ukraina – to żulik, oszust, oni zawsze byli niesamodzielni. Biegali od polskiego króla, do moskiewskiego cara, z zadowoleniem witali okupację Niemiec w 1918 i 1941 roku, a teraz padli przed Wujem Samem”.

### Delegatura Administracji Wojskowej KPZR w Krasnojarsku (KGB)

W KGB obecne są dwie frakcje: twardogłowi, czyli starzy funkcjonariusze Komitetu Bezpieczeństwa Publicznego, którzy uważają, że do kontroli społeczeństwa należy używać tradycyjnych metod. Najpotężniejszym przedstawicielem tej frakcji jest przewodniczący KGB Władimir Kriuczkow, który jest znany ze swoich antysemickich przekonań (uważa się powszechnie, że ma on obsesję na punkcie wszechobecnego żydowskiego spisku, a w każdym polityku niesocjalistycznego uważa za członka syjonistycznej mafii).

Natomiast o wiele ciekawszą frakcją jest stale rosnąca w siłę frakcja zakonna. Nietypowa nazwa bierze się z artykułu we francuskiej prasie, w którym mianem "Zakonu KGB" określono młodych funkcjonariuszy radzieckich służb. Fanatyzm i niespotykana dotąd w KGB organizacja wynika głównie z lektury przez młodych agentów pięciotomowej serii książek "Fundacja" pióra rosyjskiego pisarza science fiction Isaaka Asimowa, w której grupa ludzi, w obliczu niszczenia ich państwa, przechowuje u siebie dokumenty tego państwa oraz wszystko, co potrzebne do jego odrodzenia. Tak właśnie ZSRR postrzegają przedstawiciele frakcji zakonnej i tak właśnie zamierzają wyjść z tego kryzysu, który przetacza się przez Rosję. Frakcji tej przewodzi Władimir Kuliszow.

## Gospodarka

Gospodarka Rosji Radzieckiej oparta jest głównie na eksporcie surowców, w które bogaty jest ten fragment Syberii. Dużym problemem dla władz w Swierdłowsku jest fakt, że część partyjnych dygnitarzy wywozi zasoby na własną rękę, czym wyraźnie szkodzi gospodarce państwa. Poza tym organizowany jest handel postronny z innymi klikami wewnątrz byłej Rosyjskiej FSRR.

## Wojsko

Na siły zbrojne Rosji Radzieckiej składają się przestarzały sprzęt oraz pruska dyscyplina utrzymywana w armii. Wszechobecna jest "fala" oraz dezercje w obawie przed jej skutkami. Wojsko ma dość niskie morale. Większość działaczy komunistycznych to wojskowi. Armia ma priorytet w budżecie Rosji Radzieckiej i stale zabiega się o jej względy. To ona ma za zadanie w krótkiej perspektywie utrzymania porządku na kontrolowanych obszarach, a w długiej - ponownego zjednoczenia Związku Radzieckiego. Każda z frakcji musi zabiegać o poparcie wśród wojska, gdyż to ono ma bardzo duży wpływ na wybór przyszłego przywództwa Partii.