Iliada, księga I

## Streszczenie

Do obozu Greków pod Troją, w pobliże ich okrętów, przybył kapłan Apolla, Chryzes, niosąc ze sobą berło i diadem Apolla jako okup. Błagał on Greków, a zwłaszcza synów Atreusa - Agamemnona i Menelaosa - aby przyjęli ten okup oddali mu porwaną przez nich córkę, życząc im nawet w zamian zwycięstwa pod Troją. Grecy początkowo chcieli przystać na jego prośby, jednak Agamemnon, pełen gniewu, kazał mu odejść, mówiąc mu, że jego dary nie są wartościowe, a jego córka zostanie na zawsze zabrana do Argos, gdzie będzie królowi prząść wełnę i dzielić łoże. Następnie zagroził mu, że jak nie odejdzie czym prędzej, stanie mu się krzywda.

Chryzes, przerażony, odszedł i dotarł nad morze, znajdując odpowiednio odległe miejsce, gdzie zaczął modlić się do Apolla, wspominając o licznych ofiarach, które mu wcześniej składał jako kapłan, aby ten swym łukiem pomścił obelżywe słowa Agamemnona. Zaraz potem, Apollo zstąpił z niebios i zaczął strzelać ze swojego łuku, zabijając wielu Greków przez dziewięć dni. Pozostali przy życiu układali zwłoki swych towarzyszy w stosy i ich kremowali. Dziesiątego dnia, Hera, widząc masakrę Greków, natchnęła Achillesa myślą, którą ten ogłosił zebranym na naradę dowódcą: niech wieszcz, kapłan lub tłumacz snów wyjawi przyczynę gniewu bóstwa, oraz zaproponował złożenie mu hojnych ofiar, aby go przebłagać.

Wtedy wstał Kalchas, który miał dar jasnowidzenia otrzymany właśnie od Apolla, i powiedział że może on podać przyczynę gniewu boga, lecz wiadomość ta może nie spodobać się Agamemnonowi. Poprosił on więc Achillesa, by ten był w stanie go obronić. Gdy Achilles obiecał, że nie stanie się mu krzywda ze strony Agamemnona ani innych Greków, Kalchas orzekł, że gniew Apolla spowodowany jest odrzuceniem prośby Chryzesa o oddanie mu córki, a bóg zostanie przebłagany dopiero, gdy córka, razem z hekatombą, zostaną zabrane do Chryzy, gdzie Chryzes mieszkał. Agamemnon, przepełniony gniewem, dał Kalchasowi reprymendę, że ten zawsze ogłasza nieprzyjemne rzeczy, oraz oznajmił, że jego niewolnica podoba mu się o wiele bardziej niż jego żona, Klitajmestra. Przyznał jednak, że nie ma innego wyjścia, ponieważ bardziej od niej ceni los swoich żołnierzy. Mimo to, stwierdził, że chce od Greków coś w zamian. Achilles, słysząc to, oskarżył dowódcę o chciwość i powiedział mu, że wszystkie łupy zostały już podzielone między Greków, ale może coś otrzymać, gdy uda już im się zdobyć Troję. Agamemnon nie posłuchał Achillesa, jednak postanowił odłożyć sprawę na później i rozkazał zabrać córkę kapłana na okręt razem z ofiarami i popłynąć z nią do Chryzy. Do zadania postanowił przydzielić Ajasa, Odyseusza, króla Krety lub Achillesa. Achilles, urażony, oznajmił, że wyruszył na wojnę by pomścić krzywdy Menelaosa, a nie, by usługiwać jego bratu, który, mimo że robi najmniej, przyznaje sobie najlepsze łupy ponieważ dowodzi. Achilles zapytał Agamemnona, ile łupów zdobędzie bez jego pomocy. Agamemnon, urażony mówi Achillesowi, by wracał do Ftyi, jeśli mu się to podoba, natomiast on, zamiast Chryzeidy, córki Chryzesa, weźmie sobie Bryzeidę, niewolnicę porwaną przez Achillesa, za to że ten próbował mu się stawiać. Achilles, doprowadzony do granic wściekłości, sięgnął po swój miecz, by zabić króla, jednak wtedy ukazała mu się Atena i orzekła, że Hera obu z nich wielbi tak samo, i żeby Achilles nie podnosił ręki na Agamemnona. Achilles schował miecz, jednak poprzysiągł na swoje berło, że nie będzie on więcej pomagać Grekom w walce. Wtedy zabrał głos Hektor, stwierdzając że jest to radosny dzień dla ich wrogów i prosił obu królów o zgodę, aby Agamemnon oddał niewiastę Achillesowi i aby Achilles uszanował autorytet Agamemnona. Obaj jednak nie posłuchali starego mędrca i zaczęli dalej się kłócić, a Achilles zagroził Agamemnonowi, że przeszyje go włócznią, jeśli spróbuje on zabrać cokolwiek z jego okrętów, po czym poszedł do swojego namiotu.

Agamemnon, po kłótni, nakazał Odyseuszowi dowodzić statkiem, który odeśle Chryzeidę do domu, oraz swoim sługom, Eurybatowi i Taldybowi, aby odebrali Bryzeidę Achillesowi. Ci, szli pełni trwogi w stronę namiotu Achillesa. Ten, siedząc pod nim, dostrzegł ich i rzekł, że nie skrzywdzi ich, gdy mu odbiorą niewiastę, gdyż nie oni są obiektem jego gniewu, po czym kazał Patroklosowi wydać im ją. Potem, Achilles poszedł nad brzeg morza i zaczął wzywać swoją matkę Tetydę, żaląc się jej. Gdy ta przyszła, zaczął ją błagać, by przekonała Zeusa, aby ten zesłał klęski na greckich żołnierzy i pomógł Trojanom, przypominając że powinien on jej się odwdzięczyć za stłumienie boskiego buntu przeciwko niemu. Tetyda nakazała Achillesowi czekać, ponieważ dzień wcześniej bogowie opuścili Olimp by ucztować z Etiopami i wrócą dopiero za dwanaście dni. Po dwunastu dniach, Tetyda opuściła morskie królestwo swojego ojca i dotarła na Olimp, by poprosić Zeusa o pomoc dla Trojan. Zeus stwierdza, że spowoduje to kolejny konflikt z jego żoną, Herą, ponieważ już wtedy nawet skarżyła się że pomaga on Troi. Kazał Tetydzie odejść, by Hera jej nie dostrzegła, po czym, aby potwierdzić że akceptuje jej prośbę, cisnął piorunem. Wtedy Hera podeszła do niego i zaczęła mu robić wyrzuty, że z kimś rozmawiał w tajemnicy. Zeus odpowiedział, że nie musi ona wiedzieć wszystkiego. Hera wtedy powiedziała, że wcale nie chce znać wszystkich jego tajemnic, chce natomiast wiedzieć, czy jej mąż nie próbuje jej zdradzić z Tetydą. Zeus wtedy zagroził jej, że ześle ona na siebie jego gniew, zadając takie pytania. Hera przerażona odeszła, jednak jej syn, Hefajstos, podszedł do niej i próbował ją pocieszyć, radząc jej też, by jednak usłuchała męża, bo sam wie do czego jest on zdolny w swym gniewie, po czym sam zaczął nalewać nektar ucztującym bogom.

## Zawartość

### Postacie

* Achilles
* Agamemnon
* Ajas
* Ajgajon
* Apollo
* Atena
* Atreus
* Bryzeida
* Chryzeida
* Chryzes
* Drias
* Eksadios
* Eurybat
* Hefajstos
* Hektor
* Hera
* Kajneos
* Kalchas
* Klitajmestra
* Kronos
* Król Krety
* Leto
* Menelaos
* Muza
* Nestor
* Odyseusz
* Patroklos
* Peleus
* Piritos
* Polifem
* Posejdon
* Priam
* Taldyb
* Testor
* Tetyda
* Zeus

### Miejsca

* Argos
* Chryza
* Ereb
* Etiopia
* Ftyja
* Grecja
* Killa
* Lemnos
* Olimp
* Pylos
* Tened
* Troja

### Ludy

* Grecy
* Myrmidonowie
* Syntjowie
* Trojanie

### Stworzenia

* Bydło
* Centaur
* Koza
* Muł
* Pies
* Sęp