Sułtanka Turhan

## Sułtanka Turhan Hatice

**Sułtanka Turhan Hatice** — jedna z pierwszych kobiet Sułtana Ibrahima I, jedyna o tytule Haseki, matka Sułtana Mehmeda IV oraz Sułtanki Beyhan. Ostatnia wpływowa kobieta z tzn. "Sułtanatu kobiet".

## Historia

### Początki

Nieznane jest konkretne pochodzenie Turhan, lecz przypuszcza się iż pochodziła z Rusi, a jej imię brzmiało Nadia bądź Nadieżda.

### Lata 1640 - 1644

Turhan Hatice zaskarbiła sobie przyjaźń sułtanki Kosem. Udawała, że ją bardzo lubi, a w rzeczywistości uznawała sułtankę Valide za swojego wroga. Urodziła sułtanowi Ibrahimowi I dwoje dzieci: syna i córkę - Mehmeda i Beyhan. Ibrahim jednak niezbyt kochał Mehmeda na korzyść swojego najstarszego syna, Osmana (Mehmed był uznawany za najstarszego, ponieważ Osman był z nieprawego łoża).

W 1644, gdy sułtan wdenerwował się na Turhan, rzucił Mehmedem, by zrobić jej na złość. Turhan zaopiekowała się synem i była zła na Ibrahima. W pewnym momencie sułtan sprowadził do haremu kobietę, która mu się spodobała, Humasah. Gdy Humasah dowiedziała się od Lalezar Kalfy, że wszyscy boją się Turhan, Humasah śmiało nie wstała i nie pokłoniła się, gdy ta szła. Następnie na prowokację dała Turhan kawałek jedzenia. Wściekła sułtanka Bas Haseki (Turhan) wysłała Humasah na chłostę stóp. Wtedy Humasah o wszystkim powiedziała sułtanowi. Ibrahim wówczas wezwał Turhan do siebie, wygonił służbę i kazał sułtance obsługiwać go i Humasah(jak służąca). Sułtankę Bas Haseki to ośmieszyło, zwłaszcza, że Humasah opowiedziała o wszystkim w haremie. Wówczas Turhan postawiła sułtanowi ultimatum: ma on wygnać Humasah w zamian za miejsce ukrycia Kemankesa. Sułtan oszukał Turhan; nie tylko nie wygnał Humasah, ale i odtąd mieszkała w komnatach sułtanek Valide.

W tym samym czasie Turhan prowadziła również jeszcze jedną intrygę. Dla władzy zdradziła sułtankę Kosem. Kosem miała zostać wygnana i wydała rozkaz buntu janczarów. Turhan jednak zmieniła ten rozkaz, kradnąc pieczęć Kosem. Gdy Valide Sultan dowiedziała się o zmianie rozkazu od razu domyśliła się, kto stoi za zdradą, albowiem kawałek wosku nakapał na ubranie Mehmeda. Wówczas Kosem powiedziała Turhan, gdzie jest Kemankes. Zgodnie z jej przewidywaniem sułtanka zdradziła sułtanowi, gdzie jest Kemankes i ten został schwytany (Mahpeyker wiedziała, że Kemankesa i tak znajdą, a później upozorowała jego śmierć). Wtedy Kosem wyznała Turhan, że zna całą prawdę, po czym pojechała na wygnanie.

### Detronizacja Ibrahima

W 1648 roku Turhan przybyła do Kosem i udawała skruchę przed sułtanką Valide. Kobieta chciała zdetronizować Ibrahima i posadzić na tronie Mehmeda. Kosem zgodziła się, ale i ona udawała. Zamierzała zabić Turhan, gdy tylko Mehmed zasiądzie na tronie. Kosem wróciła do Topkapi i wywołała bunt janczarów. Zabrała Mehmeda do osobnej komnaty i groziła nim synowej. Wówczas Turhan musiała podpisać zgodę na to, by Kosem została regentką Imperium Osmańskiego dla swojego wnuka, Mehmeda.

### Wyrok śmierci na Ibrahima

Gdy na tronie zasiadł Mehmed, Turhan została Valide Sultan, mimo to nie miała żadnej władzy, prawdziwa władza była w rękach Kosem. Ponadto Kosem przyjęła tytuł Wielkiej Sułtanki Matki. Sułtanka Turhan napisała wyrok śmierci na sułtana Ibrahima, co zapieczętował sułtan Mehmed IV. Po detronizacji Ibrahima sułtanka wygnała jego pozostałe kobiety z pałacu.

### Obrona syna

W 1651 roku sułtan Mehmed IV postanowił przenieść tytuł regentki na swoją matkę, Turhan i pozbawić regencji Kosem. Gdy Kosem dowiedziała się o tym, postanowiła go zabić. Babka sułtana próbowała go otruć mlekiem. Do Turhan przybiegła jednak Melek Kalfa (dawna Madame sułtanki Faryi, żony Murada IV), która dowiedziała się prawdy od Lalezar Kalfy i powiadomiła Turhan. Kobiecie udało się zapobiec śmierci syna. Gdy Kosem znów zaatakowała Turhan, dowiedziała się od Kuscu Mehmeda (gdy był on chłopcem, Kosem zabiła jego ojca, a gdy on próbował ją zabić, sułtanka wygnała go do Egiptu). Turhan w obronie dziecka zabiła Haci Agę i ludzi Kosem, a na końcu kazała zabić samą Kosem, którą zadusił Kuscu Mehmed. Po śmierci Kosem, Turhan zabrała jej pierścień sułtanek Hurrem, Nurbanu, Safiye, po czym założyła go na palec.

### Dalsze losy

Jej dalsze losy pozostają nieznane (w serialu, bo naprawdę są znane).

## Ciekawostki

* W rzeczywistości pochodziła z Ukrainy, a jej imię z urodzenia jest nieznane, ale mogło być to Nadia lub Nadieżda.
* Naprawdę tytuł Valide Sultan otrzymała dopiero po śmierci Kosem.
* Historycznie o planach Kosem odnośnie zabicia Mehmeda dowiedziała się od Meleki Hatun, która służyła Kosem wiele lat (w serialu to była ta Meleki, która była zakochana w Iskenderze, i która pomogła Kosem wydobyć Fahriye z zakonu).
* W rzeczywistośi ludzie jej nienawidzili, ponieważ zabiła ich ukochaną sułtankę Mahpeyker Kosem.
* Historycznie była jedyną kobietą, którą syn sułtan uznał za współwładczynię i równą sobie.
* Była drugą oficjalną regentką po Mahpeyker Kosem.
* Bardzo kochała swoje dzieci.
* W historii do czasu przybycia Dilasub, była ukochaną faworytą Sułtana Ibrahima.
* W rzeczywistości miała blond włosy.
* Była Sułtanką Matką (Valide Sultan) przez 32 lata

* Prawdopodobnie historycznie najbardziej lubianą przez nią faworytą Ibrahima I była Sułtanka Muazzez Hatice.
* W serialu rzadko się uśmiechała.
* Gdyby powstał trzeci sezon serialu *Wspaniałego Stulecia: Sułtanka Kosem*, jej rola byłaby większa, jak i pozostałych faworyt (żon).
* Naprawdę urodziła sułtanowi czwórkę dzieci: Mehmeda IV, Ahmeda, Gevherhan oraz Beyhan, jednak w serialu pokazano tylko dwoje.
* Historycznie została wysłana do pałacu Topkapi w wieku 12 lat, jako prezent od chana krymskiego dla Sułtanki Kosem i to ona prawdopodobnie podarowała ją sułtanowi Ibrahimowi.
* Po śmierci Turhan i z końcem XVII wieku rola kobiet w pałacu była już mniej znacząca. Zniknął także sułtanat kobiet.
* W scenie, gdy po raz pierwszy mogliśmy zobaczyć w serialu Sułtankę Turhan Hatice, w tle leciała muzyka, którą na skrzypcach grał Ibrahim Pasza. Może to być nawiązanie do faktu, że aktorka grająca Sułtankę Turhan (Hande Doğandemir) jest byłą narzeczoną aktora, który grał jako Ibrahim Pasza (Okan Yalabık).