Διεθνής Αερολιμένας Θεσσαλονίκης «Μακεδονία»

O **Διεθνής Αερολιμένας Θεσσαλονίκης «Μακεδονία»** (συντομογραφίες: IATA: **SKG**, ICAO: **LGTS**, ΥΠΑ: **ΚΑΘΜ**) βρίσκεται 15 χλμ. νοτιοανατολικά από την πόλη της Θεσσαλονίκης, στο Δήμο Θέρμης και το 2008 ήταν το δεύτερο σε κίνησηαεροδρόμιο της Ελλάδας. Παλιότερα ονομαζόταν *«Κρατικός Αερολιμένας Μίκρας Θεσσαλονίκης»* αλλά μετονομάστηκε το 1993 παίρνοντας το όνομα της ιστορικής γεωγραφικής περιοχής της Μακεδονίας. Το όνομά του από την ΙΑΤΑ είναι SKG (**S**aloni**K**a **G**reece). Εξυπηρετεί τοπικές και διεθνείς πτήσεις προς Ευρωπαϊκές χώρες. Λειτουργεί 24 ώρες ως επιβατικός και εμπορευματικός σταθμός με 14 θέσεις στάθμευσης αεροσκαφών όλων των μεγεθών. Εξυπηρέτηση εδάφους κάνουν η Swissport και η Goldair Handling Agent. Στο αεροδρόμιο στεγάζονται επίσης μοίρες της Πολεμικής Αεροπορίας και η Αερολέσχη Θεσσαλονίκης η οποία λειτουργεί 24 ώρες την ημέρα και διαθέτει ελαφρά αεροσκάφη προς ενοικίαση.

## Ιστορικό

Κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου η περιοχή που σήμερα στεγάζεται ο αερολιμένας χρησιμοποιούνταν ως αεροδρόμιο και συνέχισε να λειτουργεί έτσι και στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Στη γερμανική κατοχή σημαντικά έργα μείζονος σημασίας έλαβαν χώρα, όπως η κατασκευή ενός διαδρόμου 600 μέτρων (2.000 πόδια), ενώ το 1947 ο αερολιμένας άρχισε να εξυπηρετεί πολιτική κίνηση για πρώτη φορά

Το 1950 ο ήδη υπάρχων (10/28) διάδρομος ασφαλτοστρώθηκε σε μήκος 1.800 μ. και το 1952 επεκτάθηκε σε μήκος 2.000 μ.. Την ίδια χρονιά ολοκληρώθηκε η κατασκευή του πρώτου αεροσταθμού, με τον πύργο ελέγχου στην οροφή. Ένα χρόνο αργότερα κατασκευάστηκε νέος διάδρομος (16/34). Το 1958 ο διάδρομος 10/28 ανακατασκευάστηκε και επεκτάθηκε σε συνολικό μήκος 2.440 μ. (παρών μήκος), ενώ ο διάδρομος 16/34 επεκτάθηκε στα 2.400 μ., το 1972. Το 2004 τέθηκε σε λειτουργία ένας παράλληλος διάδρομος τροχοδρόμησης για τον διάδρομο 16/34.
Το Σεπτέμβριο του 1965 κατασκευάστηκε νέος αεροσταθμός σε νέα τοποθεσία (τρέχουσα τοποθεσία). Στη περίοδο μεταξύ 1968 και 1973, ο αεροσταθμός επεκτάθηκε, με την κατασκευή ενός δευτέρου ορόφου και του πρώτου ανισόπεδου κόμβου στον αυτοκινητόδρομο. Ο πύργος ελέγχου καταστράφηκε από τον σεισμό της Θεσσαλονίκης το 1978, και για αυτό το λόγο κατασκευάστηκε ένας νέος σε τοποθεσία διαφορετική από τον κύριο αεροσταθμό. Η επόμενη επέκταση του αεροσταθμού έλαβε χώρα σε δύο στάδια, με τα έργα να ξεκινούν το 1991 και το 1993 αντίστοιχα. Ο Δήμος Θεσσαλονίκης, ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης το 1997, ανέλαβε έργα για την αισθητική αναβάθμιση, ανακαίνιση, εκσυγχρονισμό και αναδιοργάνωση των χώρων του αερολιμένα.

Ο αεροσταθμός έλαβε τη παρούσα μορφή του, όταν επιπλέον 19.000 μ2 προστέθηκαν στο δυτικό και το ανατολικό του τμήμα, με τα έργα να ολοκληρώνονται το Νοέμβριο του 2000 και τον Ιούνιο του 2003 αντίστοιχα. Η δυτική επέκταση περιελάμβανε τη διεύρυνση του χώρου διεθνών αναχωρήσεων (νεα περιοχή εκτός Σένγκεν), συμπεριλαμβανομένων νέων διοικητικών γραφείων, νέο ιατρείο και το νέο σταθμό ελέγχου των Ολυμπιακών Αερογραμμών. Η ανατολική επέκταση περιελάμβανε νέο χώρο ελέγχου ταξιδιωτών (check-in), νέους χώρους αναμονής και επιπλέον διοικητικά γραφεία για τις αεροπορικές εταιρείες. Σήμερα ο αεροσταθμός έχει συνολική επιφάνεια 32.000 μ2. Τέλος, κατά τη διάρκεια 2004-2006 κατασκευάστηκε ο νέος κόμβος από την εθνική οδό στο επίπεδο της εισόδου των αναχωρήσεων, και επίσης δημιουργήθηκαν νέοι χώροι στάθμευσης για αυτοκίνητα, λεωφορεία και ταξί. Το 1992 η ονομασία του αεροδρομίου άλλαξε από *«Μίκρα»* σε *«Μακεδονία»*.

Τον Ιούνιο 2015, πραγματοποιήθηκε ένα σημαντικό γεγονός στην ιστορία του αεροδρομίου και της ελληνικής αεροπορίας. Η SkyGreece Airlines πραγματοποίησε τη πρώτη της υπερατλαντική πτήση από το Τορόντο του Καναδά με ενδιάμεση στάση στη Βουδαπέστη, λόγω περιορισμών του διαδρόμου στη Θεσσαλονίκη. Η πτήση αυτή ήταν προγραμματισμένη να πραγματοποιείται μια φορά κάθε εβδομάδα, αλλά η SkyGreece διέκοψε όλες της τις πτήσεις στα τέλη Αυγούστου 2015 εξ' αιτίας έλλειψης πόρων και ρίχνοντας την ευθύνη στους κεφαλαιακούς ελέγχους.

Το Δεκέμβριο 2015 οριστικοποιήθηκε η ιδιωτικοποίηση του Αερολιμένα Θεσσαλονίκης μαζί με άλλους 13 περιφεριεακούς αερολιμένες της Ελλάδος, με την υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ της κοινοπραξίας *Fraport AG**/Ομίλου Κοπελούζου* και του Ταμείου Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας Δημοσίου. Σύμφωνα με το περιεχόμενο της συμφωνίας, η κοινοπραξία θα διαχειρίζεται τα 14 αεροδρόμια για 40 χρόνια ξεκινώντας από το φθινόπωρο του 2016.

## Εγκαταστάσεις

### Αεροσταθμός

Το κτήριο του αεροσταθμού αποτελείται από τρία επίπεδα. Το επίπεδο εδάφους εξυπηρετεί μόνον αφίξεις και χωρίζεται σε δύο τμήματα: *διεθνείς αφίξεις/εκτός Σένγκεν* και *εσωτερικές αφίξεις/εντός Σένγκεν*. Ο πρώτος όροφος εξυπηρετεί αποκλειστικά αναχωρήσεις και περιλαμβάνει επίσης εμπορικό κέντρο. Στο επίπεδο αυτό υπάρχουν 34 μετρητές check-in, χώροι αναμονής, μπαρ, καταστήματα πώλησης καπνού και διάφορα γραφεία εταιρειών. Στο δεύτερο όροφο υπάρχουν δύο εστιατόρια και μερικά μπαρ με θέα τους διαδρόμους.

Εντός του χώρου του αερολιμένα υπάρχει ένα εστιατόριο, τέσσερεις καφετέριες και ένα κατάστημα πώλησης καπνού. Επιπλέον, πέρα από το κατάστημα αφορολογήτων ειδών, υπάρχουν καταστήματα πώλησης παραδοσιακών προϊόντων, χρυσαφικών, αξεσουάρ και ένδυσης. Οι επιβάτες μπορούν να χρησιμοποιήσουν καροτσάκια μεταφοράς βαλιτσών. Υπάρχει επίσης γραφείο του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού. Ταχυδρομείο και μηχανήματα αυτόματης ανάληψης χρημάτων βρίσκονται στο χώρο αναχωρήσεων. Τέλος υπάρχουν αρκετές εταιρείες ενοικίασης οχημάτων.Υπάρχουν δύο χώροι αναμονής:

* Aegean Club Lounge, το οποίο χρησιμοποείται από τους επιβάτες των Aegean Airlines και Olympic Air και τα χρυσά μέλη της Star Alliance.
* Αίθουσα Μανώλης Ανδρόνικος, από την Skyserv
### Αερολέσχη

Ο αερολιμένας είναι επίσης έδρα της Αεροπορικής Ακαδημίας «Αίολος» και της Αερολέσχης Θεσσαλονίκης. Και οι δύο προσφέρουν μαθήματα εκμάθησης για πιλότους.

### Διάδρομοι

Ο αερολιμένας διαθέτει δύο διαδρόμους (10/28 και 16/34) και δύο διαδρόμους τροχοδρόμησης. Υπάρχουν 22 θέσεις για μικρού τύπου αεροσκάφη και περίπου 22 για ελαφρά.

## Κίνηση επιβατών και φορτίων

Μεταξύ του 1994 και του 2010, το αεροδρόμιο Μακεδονία γνώρισε αύξηση της κίνησης επιβατών κατά 76%, από 2,2 εκατομμύρια το 1994 σε 3,9 εκατομμύρια το 2010. Μεταξύ του 2003 και του 2008 υπήρξε αύξηση του αριθμού επιβατών κατά 19,1% από 3,5 εκατομμύρια σε 4,2 εκατομμύρια που αποτελεί και το ρεκόρ.

Εκτός από επιβάτες, από το αεροδρόμιο Μακεδονία διακινήθηκαν 8.200 τόνοι φορτίου το 2010, που αποτελεί σημαντική πτώση σε σχέση με τους 21.400 τόνους το 1997.

## Σύνδεση με την πόλη

Το Αεροδρόμιο συνδέεται με τον Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης και το *Σταθμό Υπεραστικών Λεωφορείων «Μακεδονία»* με λεωφορειακές γραμμές του ΟΑΣΘ. Έχει προβλεφθεί μελλοντικός σταθμός στο Μετρό Θεσσαλονίκης, μέσω της επέκτασης της κατασκευαζόμενης επέκτασης της Καλαμαριάς.

## Μέλλον

Ως μέρος περιληπτικού σχεδίου που ανακοίνωσε η κυβέρνηση το 2002, έχουν ξεκινήσει εργασίες αναβάθμισης του αεροδρομίου Θεσσαλονίκης. Εκτός από τις οικοδομικές εργασίες στον αεροσταθμό, συμπερλιμβάνομένης της δημιουργίας νέου εμπορικού αεροσταθμού, το σχέδιο περιλαμβάνει δύο μεγάλα έργα.

### Επέκταση διαδρόμου

Η πρώτη φάση του σχεδίου περιλαμβάνει την επέκταση του υπάρχοντος διαδρόμου 10/28 η οποία βρίσκεται υπό κατασκευή. Κατά τη διάρκεια του σχεδιασμού του έργου, 80 Έλληνες και 5 Δανοί πολιτικοί μηχανικοί και επίστήμονες άλλων ειδικοτήτων εργάστηκαν επί του έργου. Ο διάδρομος προσγειώσεων και ο διάδρομος τροχοδρόμησης θα επεκταθούν στα 1.150 μ., 1.000 μέτρα μέσα στη θάλασσα, με το διάδρομο να έχει συνολικό μήκος 3.440 μ. με επιπλέον απόσταση ασφαλείας 150 μ.. Το πλάτος του θα είναι 50 μ. ενώ το πλάτος του διαδρόμου τροχοδρόμησης θα είναι 23 μ.. Ο νέος διάδρομος και τμήματα του διαδρόμου τροχοδρόμησης θα εξοπλιστούν με τον κατάλληλο φωτισμό και τα συστήματα ελέγχου τα οποία θα βρίσκονται επιπλέον 750 μ. στη θάλασσα. Η ημερομηνία ολοκλήρωσης των έργων είχε οριστεί αρχικά στον Ιούλιο του 2011, αλλά εξ' αιτίας οικονομικών προβλημάτων της κατασκευάστριας εταιρείας, αντιδράσεις περιβαλλοντικών οργανώσεων και κατοίκων της περιοχή, οι οποίοι φοβούνται πιθανούς οικολογικούς κινδύνους με την επέκταση της στεριάς εντός θαλάσσης, το έργο έμεινε πίσω. Πλέον το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Δεκέμβριο του 2017, μετά από πολλές καθυστερήσεις. Η επέκταση του διαδρόμου θα επιτρέψει τη προσγείωση μεγαλύτερων αεροσκαφών, όπως Boeing 747 και Airbus A380, θα αυξήσει την ασφάλεια, μιας και τα αεροσκάφη θα έχουν μεγαλύτερη ευελιξία και οπτική επαφή σε μέρες με κακές καιρικές συνθήκες.

### Δεύτερος αεροσταθμός

Η δεύτερη φάση του σχεδίου κήρυξε την κατασκευή ενός νέου μεγαλύτερου αεροσταθμού, μαζί με νέο χώρο στάθμευσης αεροσκαφών χωρητικότητας 36 αεροσκαφών, από τα οποία τα 14 θα βρίσκονται σε θέση επαφής με το κτήριο. Η δεύτερη φάση του σχεδίου θα βελτιώσει δραστικά τη θέση του αεροδρομίου και θα μειώσει τα υπάρχοντα προβλήματα της επιβατικής κίνησης, ειδικά κατά τη θερινή περίοδο. Ο νέος αεροσταθμός θα μεταφέρει 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως (σε ώρες αιχμής 2.800 επιβάτες για αναχωρήσεις ή αφίξεις) ενώ το συνολικό εμβαδό του αεροσταθμού αναμένεται να είναι 115.000 μ2. Το Δεκέμβριο του 2010, η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε πως υπάρχουν σκέψεις για την κατασκευή του νέου αεροσταθμού μέσω ιδιωτικών επενδύσεων, με το ίδιο πρότυπο όπως στον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών. Είναι πιθανόν πως η κοινοπραξία *Fraport AG/Όμιλος Κοπελούζου*, η οποία κατά το 2016 θα αναλάβει τον έλεγχο του αεροδρομίου, θα πραγματοποιήσει την κατασκευή του δεύτερου αεροσταθμού, ώστε να βελτιώσει τη θέση του αεροδρομίου ως περιφερειακού μεταφορικού κόμβου.

## Ατυχήματα και συμβάντα

* Στις 15 Ιουνίου 2013 ένα Boeing 737-800 της AMC Airlines με νηολόγιο *SU-BPZ*, που εκτελούσε τη πτήση 921 για την Astra Airlines, από το Νοβοσιμπίρσκ της Ρωσίας προς τη Θεσσαλονίκη, με 160 επιβαίνοντες, προσγειώθηκε στον διάδρομο 16 αλλά τον υπερέβη στο τέλος του κατά περίπου 110 μέτρα και σταμάτησε σε μαλακό έδαφος με πλήρη φρένα. Δε σημειώθηκαν τραυματισμοί ενώ το αεροσκάφος υπέστη ελαφριές ζημιές.
* Στις 4 Ιουλίου 2000, αεροσκάφος τύπου Tupolev Tu-154 με νηολόγιο *HA-LCR*, που εκτελούσε τη ναυλωμένη πτήση 262 για λογαριασμό της Malev, προσγειώθηκε με το κοίλο μέρος του. Το πλήρωμα είχε ξεχάσει να κατεβάσει το σύστημα προσγείωσης και το αεροσκάφος γλίστρησε για 400 μέτρα στον διάδρομο. Χάρη στην εύρωστη κατασκευή του αεροσκάφους και την υψηλή θέση του κινητήρα, το αεροσκάφος μπόρεσε να πετάξει ξανά καθώς οι πιλότοι έδωσαν πλήρη ώθηση. Πραγματοποίησε κύκλο πάνω από το αεροδρόμιο, ενώ το πλήρωμα χαμήλωσε το σύστημα προσγείωσης και προσγειώθηκε με ασφάλεια. Δεν υπήρχαν τραυματισμοί. Κρίθηκε οικονομικά ανώφελο για το αεροσκάφος να επανακατασκευαστεί, και έτσι αυτό παραμένει ακόμη στο χώρο, αν και τα σήματα της εταιρείας έχουν ξεθωριάσει και τμήματα του έχουν απομακρυνθεί.
* Στις 17 Δεκεμβρίου 1997, η πτήση 241 της Aerosvit, ένα Yakovlev Yak-42, που πραγματοποιούσε τη πτήση μεταξύ της Οδησσού Ουκρανίας και Θεσσαλονίκης, έχασε την επαφή με τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας και κατά τη διάρκεια δεύτερης απόπειρας προσγείωσης το αεροσκάφος συνετρίβη στα Πιέρια Όρη, κοντά στον Όλυμπο. Το σύνολο των 70 επιβαινόντων, 41 εκ των οποίων Έλληνες, σκοτώθηκαν.
* Στις 12 Αυγούστου 1997, η πτήση 171 των Ολυμπιακών Αερογραμμών, ένα Boeing 727-230 με νηολόγιο *SX-CBI* προερχόμενο από το Διεθνές Αεροδρόμιο Ελληνικού, υπερρέβη των διάδρομο και παρεκτράπηκε, άλλως, θα έπεφτε στη θάλασσα. Κανένας από τους 35 επιβαίνοντες δε σκοτώθηκε, αλλά το αεροσκάφος καταστράφηκε ολοσχερώς.

## Παραπομπές

1. ↑ http://web.archive.org/web/20110701143536/http://www.airliners.gr/el/news/news.php?id=200711202064
2. ↑ Macedonia: New Name for Thessaloniki Airport
3. ↑ Πρότυπο:Cite web
4. ↑ cite web|url=http://skyserv.aero/services/28-cip-lounge-services.html%7Ctitle=Airport Lounge Services|website=skyserv.aero|accessdate=18 October 2015}}
5. ↑ Πρότυπο:Cite web
6. ↑ Πρότυπο:Cite web
7. ↑ Πρότυπο:Cite web
8. ↑ Πρότυπο:Cite web
9. ↑ Πρότυπο:Cite web
10. ↑ 10,0 10,1 Πρότυπο:Cite web
11. ↑ Πρότυπο:Cite web