Transport w CKo

**Transport w Luksburgu** obsługiwany jest przez różne instytucje, zależnie od typu transportu i lokalizacji. W Luksburgu występują wszystkie rodzaje transportu lądowego, kolejowego, morskiego i lotniczego.

## Transport publiczny

### Nowy Anonin

W Nowym Anoninie cały transport publiczny organizowany jest przez **mtb Nowy Anonin SP** (**metro tram bus** **Nowy Anonin** **spółka państwowa**, w skrócie **mtb**), który zarządzany jest przez m. st. Nowy Anonin. Usługi w imieniu mtb wykonuje m. in. **InterPlot PCW**.

#### Komunikacja autobusowa

Autobusami w Nowym Anoninie kieruje **mtb bus Nowy Anonin**, które jest częścią **mtb Nowy Anonin**. W imieniu mtb bus, usługi świadczy **InterPlot PCW**.

Nowy Anonin zaopatrzony jest w 310 linii autobusowych. InterPlot realizuje transport pasażerski na tych liniach za pomocą taboru znajdującego się w 8 zajezdniach autobusowych na terenie Nowego Anonina.

#### Komunikacja szynowa

Tramwajami w Nowym Anoninie zarządza **mtb tram Nowy Anonin**, które jest częścią **mtb Nowy Anonin**. W imieniu mtb tram, usługi świadczy **InterPlot PCW**.

Nowy Anonin posiada w swojej aglomeracji 57 linii tramwajowych. InterPlot realizuje transport pasażerski na tych liniach za pomocą taboru umieszczonego w 5 zajezdniach tramwajowych w obrębie aglomeracji Nowego Anonina.

### Metro w Nowym Anoninie

Metro w Nowym Anoninie obsługuje **mtb metro Nowy Anonin**, które jest częścią **mtb Nowy Anonin**. mtb metro jest **wyłącznym** dostawcą usług dla nowoanonińskiego metra. Nowy Anonin wyposażony jest w 7 linii metra, 202 stacji metra, oraz 435 wagonów metra.

#### Historia

Pierwsze plany szybkiego transportu miejskiego narodziły się podczas reformowania Luksburga przez **Księcia Ksawerego**. Pracownicy mieszkający w zachodnich dzielnicach Nowego Anonina mieli problemy z przemieszczaniem się do centrum i wschodnich dzielnic miasta w mniej niż godzinę.

Budowę pierwszej, niebieskiej linii **Hydro** rozpoczęto w 1944 roku. Wszystkie 6 stacji umieszczono w centrum miasta, łącząc **budynki Centrum Rozwoju** i **dzielnicę Kołorzeka** poprzez podzielenie Półwyspu Środkowego poziomo. Ukończona w sierpniu 1951 roku kolejka jeżdżąca co 8 minut w relacji **Grochowo - Kołorzeka** zatrzymywała się na następujących stacjach:

1. **Grochowo** (pomiędzy budynkami Centrum Rozwoju, dzielnica Grochowo)
2. **Fabryka** (przed wejściem do wieżowca Fabryka, dzielnica Eliza)
3. **Centrum** (koło Głównego Domu Handlowego, dzielnica Śródmieście)
4. **Plac Luksburgski** (na placu Luksburgskim, dzielnica Centrum)
5. **Dolina Kołorzeki** (na osiedlu Dolina Kołorzeki, dzielnica Kołorzeka)
6. **Kołorzeka** (skrzyżowanie Trakt Solskiego-Falencjusza, dzielnica Kołorzeka)

Czas przejazdu między Grochowem a Kołorzeką zajmował 24 minuty.

Na przełomie 1951 i 1952 roku rozpoczęto rozbudowywanie linii Hydro. Zaktualizowana linia miała być rozszerzona o 9 stacji - po 4 stacje na Półwyspie Wschodnim i Zachodnim oraz dodatkowa 1 stacja w Elizie. Ukończona w listopadzie 1958 roku odświeżona wersja kolejki w relacji **Filadelfia - Moczary** składała się z 15 stacji:

1. **Filadelfia** (koło molo Filadelfia, dzielnica Uniszewo)
2. **Skaliste** (osiedle, dzielnica Dąbki)
3. **Paolo** (koło klubu Paolo, dzielnica Dąbki)
4. **Most Jabłkowskiego** (koło mostu Piotra Jabłkowskiego, dzielnica Dąbki)
5. **Grochowo** (pomiędzy budynkami Centrum Rozwoju, dzielnica Grochowo)
6. **Fabryka** (przed wejściem do wieżowca Fabryka, dzielnica Eliza)
7. **Rondo** **Ksawerego** (rondo Ksawerego, dzielnica Eliza)
8. **Centrum** (koło Głównego Domu Handlowego, dzielnica Śródmieście)
9. **Plac Luksburgski** (na placu Luksburgskim, dzielnica Centrum)
10. **Dolina Kołorzeki** (na osiedlu Dolina Kołorzeki, dzielnica Kołorzeka)
11. **Kołorzeka** (skrzyżowanie Trakt Solskiego-Falencjusza, dzielnica Kołorzeka)
12. **Nawrot** (osiedle, dzielnica Nawrot)
13. **Wrzeszcz** (osiedle, dzielnica Wrzeszcz)
14. **Ściernisko** (domki jednorodzinne, dzielnica Ściernisko)
15. **Moczary** (na przeciwko ośrodka wypoczynkowego, dzielnica Ściernisko)

Krótko po otwarciu metra, w nocy z 20 na 21 listopada 1958 roku zawalił się tunel między Półwyspem Środkowym i Zachodnim. Metro przywrócono do dawnej relacji **Grochowo - Kołorzeka**, obawiając się zawalenia drugiego tunelu.

## Transport drogowy

### Autostrady i drogi ekspresowe

W CKo występują zasadniczo dwa rodzaje dróg szybkiego ruchu: są to: **autostrady** (zwane również **autobanami**) oraz **drogi ekspresowe**.

Autostrady oraz drogi ekspresowe są bezpłatne, o ile jeździ się po nich samochodem lub innym pojazdem napędzanym paliwem konwencjonalnym (w myśl prawa cesarskiego **paliwem ciekłym** lub **gazem**). Użytkownicy pojazdów elektrycznych lub hybrydowych zobowiązani są do płacenia za przejazd autostradą kwoty **1 Ko za 2 kilometry**.

Dla samochodów ciężarowych ruch po autostradzie jest niezwykle utrudniony ze względu na bardzo liczne restrykcje i ograniczenia.

Autostrady w CKo mają zazwyczaj po 2 pasy ruchu w każdą stronę oraz wytyczony cienki pas drogi gorszej jakości dla pojazdów, które z jakichś względów nie mogą osiągnąć wysokiej prędkości na autostradzie.

W CKo występuje 20 autostrad. Autostradami i drogami ekspresowymi zarządza **Ministerstwo Dróg i Gościńców**.

### Drogi regionalne

Drogi regionalne dzieli się na następujące typy:

* Drogi główne - są to dobrej jakości drogi, przynajmniej dwupasmowe, po których poruszać się mogą pojazdy wszystkich rodzajów. Obowiązuje na nich ograniczenie prędkości. Zwykle przejeżdżają przez większe miasta i wsie.
* Gościńce - są to drogi nieco gorszej jakości niż drogi główne. Zwykle mają cieńsze pasy ruchu i większe ograniczenie prędkości. Gościńce łączą ze sobą niewielkie miasta i wsie.
* Drogi niższe - drogi asfaltowe bez wyraźnie wyznaczonych pasów ruchu. Łączą mniejsze wsie.
* Drogi bite - niskiej jakości d