ปรากฏการณ์ฝน (2525)

✨  **สตูดิโออัลบั้ม**

****ปรากฏการณ์ฝน** • อื่น ๆ อีกมากมาย • เอกเขนก • เฉลียงหลังบ้าน • แบ-กบาล • ตะไคร่น้ำสุดขอบฟ้า • นอกชาน • *ผลงานพิเศษ***

✨  **ปรากฏการณ์ฝน (2525)**

* **ดูแลการผลิต :** เรวัต พุทธินันทน์
* **ผสมเสียง :** เรวัต พุทธินันทน์
* **ดนตรีสนับสนุน :** สรรค์, ฑูรย์, ต๋อง, ป้อม
* **บันทึกเสียง :** ห้องอัดกมลสุโกศล (พฤศจิกายน 2525)
* **บริษัทเทป :** บริษัท เจเอสแอล, อโซน่า, บริษัท สี่มุม จำกัด
* **ออกแบบปก :** ประภาส ชลศรานนท์
* **วางจำหน่าย :** พ.ศ. 2525

## **สมาชิกวงเฉลียง**

**วัชระ ปานเอี่ยม****สมชาย ศักดิกุล****นิติพงษ์ ห่อนาค**

## **เบื้องหลังของอัลบั้ม**

* *ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : พ.ศ. 2521 – 2525*

ที่บอกว่าในปี 2529 ในยุคที่เฉลียง 5 คนก่อตัวขึ้น เพราะก่อนหน้านี้ในปี 2525 เคยมีเฉลียง 2 คนมาก่อน สมาชิกก็คือ “เล็ก-สมชาย ศักดิกุล” และ “เจี๊ยบ-วัชระ ปานเอี่ยม” ได้ออกเทปในชื่อชุด “ปรากฏการณ์ฝน” ขายได้นิดหน่อย แต่ในแง่ของบทเพลงแล้วได้สร้างความแปลกใหม่ให้กับคนในวงการดนตรีทีเดียว

เจี๊ยบ-วรรธนา วีรยวรรธน นักเขียนเพลงและนักเขียนบทละคร ได้บอกเล่าถึงเฉลียงในเทปปรากฏการณ์ฝนไว้ว่า *“พอเห็นเนื้อเพลงของเฉลียงในชุดแรกของเขา มันเหมือนเป็นปรากฏการณ์ใหม่จริงๆ อัลบั้มแรกเขาชื่อ ปรากฏการณ์ฝน แต่สำหรับเรา มันคือปรากฏการณ์การเปลี่ยนแปลงของเพลงไทย”*

*“ในแง่ของเนื้อเพลง มันเป็นเนื้อเพลงที่อิสระและหลากหลายมาก เราตกใจมาก เฮ้ย เพลงไทยมันพูดเรื่องนี้ได้เหรอวะ แล้วมันดันพูดได้ดีด้วย”*

ซึ่งเนื้อเพลงที่ว่าหลากหลายนี้ มาจากการแต่งของ จิก-ประภาส ชลศรานนท์ ซึ่งเป็นผู้สร้างวงเฉลียงขึ้นมาจากบทเพลงที่เขาแต่งก็ว่าได้ เดิมเพลงเหล่านี้ประภาสเคยเขียนเล่นๆ เอาไว้ นำมาให้เพื่อนๆ ที่ถาปัด จุฬาฯ ร้องเวลาไปเที่ยวต่างจังหวัด หรือในวงเหล้าก็หลายเพลง ซึ่งเพื่อนก็จะร้องไปบ่นไปว่า *“เพลงอะไรของมึงวะ?”*

เมื่อมีเพลงมากพอ จึงคัดมาจำนวนหนึ่งเพื่อตั้งใจจะออกเป็นอัลบั้ม ซึ่งตอนนั้นวงการดนตรีบ้านเรายังไม่มีค่ายเพลงแต่อย่างใด ประภาสจึงตั้งใจทำเดโมไปเสนอนายห้างที่เป็นเจ้าของเทปเพลงในยุคนั้น โดยชวนเพื่อนร่วมรุ่นคือ เจี๊ยบ วัชระ และ ดี้ นิติพงษ์ มาช่วยกันร้อง

การบันทึกเดโมไม่ได้ทำในห้องอัดเสียงเพราะไม่มีเงิน แต่อาศัยห้องในคลินิกของพ่อเจี๊ยบตอนกลางคืนอัดเสียงกัน ซึ่งก็อัดจากวิทยุหูหิ้วธรรมดา ที่เวลาอัดเสียงลงตลับเทปจะต้องกดปุ่มสองปุ่ม และเอาต้นกำเนิดเสียงไปอยู่ใกล้ๆ ไมโครโฟนของวิทยุ ซึ่งทั้งสามก็ดีดกีตาร์ร้องกันสดๆ ตรงนั้น เจี๊ยบ วัชระ เล่าว่า *“อัดๆ อยู่ก็ต้องหยุด เพราะมีรถตะโกนขายเงาะผ่านมา เสียงขายของเข้าไปในเทป”*

เมื่อได้เดโมตามบุญตามกรรมแล้ว ประภาสก็หิ้วไปหา พี่เต๋อ-เรวัต พุทธินันทน์ ที่เคยร่วมงานกันจากการทำเพลงในหนังเรื่อง “วัยระเริง” พี่เต๋อเห็นว่าเพลงแปลกดี เนื้อเพลงน่าสนใจ จึงรับเป็นโปรดิวเซอร์ให้ โดยต้องเรียบเรียงดนตรีใหม่ และหาคนมาร้องใหม่ พี่เต๋อบอกว่า *“เจี๊ยบร้องเพลงเพี้ยนสูง ส่วนดี้ร้องเพลงเพี้ยนต่ำ”* สุดท้ายเจี๊ยบพอเอาไว้ร้องได้คนหนึ่ง ส่วนอีกคนพี่เต๋อได้ไปชวนนักร้องเสียงดีที่คุ้นเคยกันมาช่วยร้องคือ “พี่เล็ก-สมชาย ศักดิกุล” นั่นเอง

นั่นเป็นที่มาของเทปชุดแรกเริ่มเดิมทีของเฉลียง ที่มีกันสองคน [1]

### **เพลงชุดแรกของเฉลียง**

**เพลงชุดแรกของเฉลียง เริ่มขึ้นที่ ‘กมลสุโกศล’ ห้องบันทึกเสียงชื่อดังในสมัยนั้น** ทางด้านดนตรี เรวัตได้ชวนนักดนตรีฝีมือดีอีกหลายคนมาช่วยทำงานเรียบเรียงเสียงประสานและทำงานในห้องอัด อาทิ วิชัย อึ้งอัมพร, ปราจีน ทรงเผ่า และอุกฤษณ์ พลางกูร ใช้เวลาไม่ถึงเดือนก็เสร็จเรียบร้อย

เพลงที่ถูกเลือกให้เข้ามาอยู่ในเทป ส่วนใหญ่เป็นเพลงที่ประภาสแต่ง ทั้งคำร้องและทำนอง **‘ศรรัก’** ถูกนำทำนองมาใช้โดยเปลี่ยนเนื้อร้องใหม่ กลายเป็น **‘ใยแมงมุม’** แต่ **‘กล้วยไข่’** ถูกพี่เต๋อตัดออกไปเพราะยังทำดนตรีได้ไม่สมบูรณ์นัก ส่วนทำนองเพลง **‘อยากมีหมอน’** ของนิติพงษ์ยังอยู่ ทว่าไม่มีเสียงร้องของเขาอยู่ในเทปด้วยเลย

เมื่อทำเทปมาสเตอร์เสร็จจากห้องบันทึกเสียง กมลสุโกศล ก็ถูกขายขาดให้ อโซน่า พวกเฉลียงได้แต่เทป แผ่นเสียงมาฟังกันเล่นๆ เท่านั้น ไม่ได้ส่วนแบ่งจากยอดขายด้วยซ้ำ ค่าร้องค่าแต่งอะไรก็ไม่กล้าเอาจากเจ้าของเจเอสแอล เพราะเทปขายไม่ออก

*“กับเทปชุดแรก พวกเราไม่ได้วางแผนอะไรกันอย่างเป็นทางการเลย มีแต่ความคิดอยากจะทำเท่านั้นเอง”* เป็นคำบอกเล่าด้วยน้ำเสียงจริงจังของวัชระ ปานเอี่ยม

*“อยากเห็น อยากดู แล้วเราก็อยากเรียนรู้เรื่องห้องอัดเพราะเราเคยไปอัดเล่นกันเอง ส่วนใหญ่ดี้เล่นดนตรีเองเกือบทุกชิ้นทำเองเกือบหมด ก็ออกมาก๋องๆ แก๋งๆ ทีนี้ก็เลยอยากดูซิว่า ไอ้ที่เป็นแผ่นเสียงที่เขาขายๆ กันเขาทำกันยังไงเลยลองดู โดยไม่ได้สนใจว่าการตลาดจะเป็นยังไง ก็ไม่เห็นพี่ๆ เจเอสแอลเขาว่าอะไร เขาคงอยากลองของใหม่มั้ง”*

*“เรายังไม่มีทักษะ แม้แต่ปกยังวาดเองเลย”* เทปชุดนี้เขียนบนปกว่า ‘เฉลียง’ ประภาสเป็นคนออกแบบปกเอง โดยเพื่อนร่วมรุ่นที่คณะคนหนึ่งซึ่งมีฝีมือในการทำแอร์บรัช เป็นคนลงสีให้
เป็นเทปที่ไม่มีชื่อชุด

โดยประภาสเล่าถึงเรื่องนี้ว่า *“ตอนที่ตั้งใจแต่งเพลงชุดนี้แล้วรวบรวมออกมาก็คือ ผมเลือกชื่ออยู่สองชื่อที่จะตั้งเป็นชื่ออัลบั้ม คือเพลงแรก **‘เธอกับฉันกับคนอื่นๆ’** ในช่วงนั้น ผมตั้งชื่อนี้แล้วคิดว่าเป็นคอนเซ็ปต์อัลบั้ม ก็เพราะว่าในยุคนั้นรู้สึกจะมีเพลงรักออกมาเยอะมาก ไม่มีเพลงแนวอื่นอยู่เลย จนรู้สึกว่าเวลาคุยกันเนี่ย เรามักจะพูดว่ามันมีแค่เธอกับฉันหรือไงในโลกนี้จะต้องพูดถึงกัน ผมเลยแต่งเพลงนี้ขึ้นมา คล้ายๆ กึ่งๆ ล้อเลียน และก็คิดว่าจะตั้งเป็นชื่ออัลบั้มอยู่แต่มีคนติงๆ ว่ามันเป็นแนวความคิดซึ่งมีเนื้อหาทางเดียวคือโจมตีคนอื่น คล้ายต่อต้านเพลงรัก ก็เลยคิดว่าเป็นแนวคิดเดียวในชุดนี้ มันก็มีอีกชื่อหนึ่งคือ **‘ปรากฏการณ์ฝน’** ซึ่งคิดว่าจะเอามาตั้งอยู่เหมือนกัน เพราะงานชิ้นนี้เราตั้งใจให้เป็นอะไรค่อนข้างใหม่หน่อย แต่ไม่ใช่แบบที่คิดว่าตัวเองจะยิ่งใหญ่มาก เพียงแต่ว่าเป็นคนใหม่ๆ ที่มองวงการแล้วอยากเข้ามาทำผมก็คิดว่าคล้ายๆ กับแค่ฝนเท่านั้นที่เป็นวัฏจักร ผมหมายถึงว่าเริ่มจากน้ำเนี่ยไปเป็นเมฆ แล้วมันก็ลงมาเป็นฝน มันก็คือเท่ากันหมด มองกันว่า เราเองก็อาจจะเป็นแค่ส่วนหนึ่งของเค้าคือเมฆหรือฝนเท่านั้นเอง แต่พอสุดท้ายแล้วก็มาคุยกันว่า ไม่ชอบเลยที่มันจะเป็นคอนเซ็ปต์อะไรมากมายอย่างนั้น เพราะหลายเพลงก็ไม่ได้อยู่ในแนวความคิดเท่าไหร่ ก็เลยคิดว่าไม่ตั้งชื่ออัลบั้มละ นอกจากชื่อเฉลียงเท่านั้นเอง แต่คนเรียกชุดนี้กันว่า **‘ปรากฏการณ์ฝน’** อยู่ดี เพราะหน้าปกมันมีรูปฝนตกด้วย คนก็เลยมองว่าเป็นชื่อชุด แล้วก็เลยสมยอมคำเหมานั้นไป”*

**‘ปรากฏการณ์ฝน’ ออกวางแผงในกลางปี 2525 อย่างเงียบเชียบ ก่อนจะจมหายไปอย่างรวดเร็วในกระแสเพลงรักที่กำลังออกมามากมายในตลาด**

*“ไม่ค่อยเฟื่องฟูหรอกฮะเทปตอนนั้น คนเค้าฟัง ‘ลมรัก’ ของฮอทเปปเปอร์ซิงเกอร์กันอยู่ แล้วเฉลียงออกมา ไม่อายชาวบ้านเค้ามั่ง ผิดยุค ผิดมากๆ เลย ก็ถือว่าเราได้เรียนรู้แล้ว แล้วก็จบแค่นั้นก็แล้วกัน”* วัชระเล่าด้วยน้ำเสียงประชดประชัน ในขณะที่ประภาส ชลศรานนท์บอกว่า

*“ไม่มีใครสนใจเลย เสียงสะท้อนไม่มีเลย แล้วก็ไม่ค่อยมีการโปรโมต สมัยนั้นไม่เหมือนตอนนี้ แต่ผมว่าต่อให้ออกตอนนี้ก็คงไม่เท่าไหร่ ค่อนข้างเป็นความคิดเพียวๆ ไปหน่อย ยังไม่ผ่านการขัดเกลา คิดอะไรแล้วซัดเลย มันไม่จับหู”*

**ไม่มีใครรู้ชัดว่าเทปเฉลียง ปรากฏการณ์ฝน ขายได้กี่ม้วนกันแน่ แต่ไม่น่าจะเกิน 4,000-5,000 ม้วน**

## **Media**

* Image Gallery
* Videos

เทปคาสเซ็ท - เฉลียง ปรากฏการณ์ฝน - คนอวดเทป EP.28
## **แหล่งข้อมูล / อ้างอิง**

* **ฟังเพลงจากอัลบั้มทาง YouTube Music**
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525)*** ทางเว็บไซต์ chaliang.com
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525)*** ทางเว็บไซต์ prapas.com
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525) : เพลงเฉลียง***
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525) : คนรักเทปคาสเซ็ท***
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525) : พัณณาศิส ศิลาพันธุ์. สตาร์พิคส์ 175 (1983)***
* ***ปรากฏการณ์ฝน (2525) : เลเล่เล้ - แนะนำเพลงไทยและสากล***
* **เปิดเทปคาสเซตต์ ฟังพีรภัทร โพธิสารัตนะ เล่าถึงเทปกว่า 3,000 ม้วนของเขา**
* **จากความรักและเหตุผลอีกอื่นๆ อีกมากมายที่ ‘เจี๊ยบ-วรรธนา’ ยกให้เฉลียงคือความมหัศจรรย์**
* **เครื่องเคียงข้างจอ / วัชระ แวววุฒินันท์ / เฉลียง Rare Item (23 กรกฎาคม 2566)**
* วัชระ ปานเอี่ยม : แค่อยากเล่า ตอน 1
* วัชระ ปานเอี่ยม : แค่อยากเล่า ตอนที่ 14