Obrona Przedpól Warszawy

Pozycje polskiej artylerii biorącej udział w bitwie

**Obrona przedpól Warszawy, Bitwa pod Kutnem** - Starcie zbrojne pomiędzy osłabionymi drastycznymi walkami Wehrmachtem a Wojskiem Polskim stoczone pod Kutnem. Bitwa trwała przez blisko trzy dni, a klęska Wojska Polskiego i jego odwrót w kierunku Warszawy było preludium samej Obrony Warszawy.

## Przed Bitwą

Dowiadując się o przebiciu tzw. "Reduty Toruńskiej" i śmierci dowódcy obrony - Majora Władysława Adama - sztab główny Wojska Polskiego utworzył Samodzielną Grupę Operacyjną, SGO "Warszawa" pod dowództwem pułkownika Jana Biesiadeckiego. Wycofująca się Armia "Pomorze" pod dowództwem Generała Aleksandra Starzyskiego przekazywała niemieckie meldunki SGO "Warszawa" które świadczyły o znaczących postępach wojsk niemieckich maszerujących na stolice. Generał Starzyski jednak po przeanalizowaniu przejętych niemieckich depesz zadecydował o wymarszu Armii Pomorze w stronę SGO "Warszawa". Jednocześnie spychana przez III Armię Pancerną Wehrmachtu, Armia "Śląsk" Generała Feliksa Ankersteina rozpoczęła kierowanie się w kierunku stolicy. Finalnie wszystkie grupy operacyjne armii w liczbie: 31 dywizji piechoty, 9 dywizji zmotoryzowanych, 4 dywizji zmechanizowanych, 6 dywizji pancernych i 9 odwodach artyleryjskich czekała w linii obrony rozciągającej się od Łódź-Płock-Kielce. Teraz, rozpoczęło się oczekiwanie na uderzenie niemieckie.

## Przebieg Bitwy

#### 11 Czerwca

Rankiem, 11 czerwca 1956 roku, o godzinie 5:40 rozpoczęła się niemiecka kanonada artyleryjska. Około 5:45 rozpoczęły natarcie siły pancerne III Armii pod dowództwem Heinza Guderiana. Jednak pierwsze pancerne uderzenie niemieckie zostało skutecznie odparte przez zamaskowane stanowiska artylerii przeciwpancernej z dyspozycji SGO "Warszawa". Chwilę potem rozpoczęło się natarcie piechoty Wehrmachtu, które rownież zostało odparte przez kilkaset stanowisk CKM'ów ustawionych na najbardziej wysuniętych do góry punktach. Natarcie niemieckie skończyło się dopiero o godzinie 6:27 gdy straty Wehrmachtu wyniosły ~8000 żołnierzy na całym froncie. Taka harda obrona była możliwie jedynie dzięki bardzo dobrze rozwiniętej i niezakłóconej komunikacji radiowej wojsk polskich.

Następne uderzenie Wehrmachtu rozpoczęło się o godzinie 20:00. Pod osłoną nocy piechota niemiecka natarła na umocnioną linie obrony polskiej na odcinku Łódź-Zgierz. Niemcy za sprawą szoku zajęli pierwszą linie okopów i rozpoczęli walkę wręcz. Sytuacja o godzinie 21:17 zaczynała się radykalnie pogarszać dla obrońców. Wehrmacht zepchnął polskich do miasta i rozpoczął kanonadę artyleryjską. Po kilkugodzinnych krwawych walkach siły Generała Ankersteina zostały zmuszone do wycofania się wgłąb linii obronnych, pozostawiając Łódź w rękach wroga, jednocześnie cofając się do stanowisk artylerii. Potyczka skończyła się o 23:00.

#### 12 Czerwca

Następnego dnia Wehrmacht rozpoczęło natarcie na całym froncie. Polacy byli metodycznie wypychani coraz dalej na wschód. Do walk weszła bezpośrednio SGO "Warszawa" która dostała za zadanie odholowanie odwodów artyleryjskich. Jednocześnie na maszerujące na wschód siły niemieckiej piechoty zostały wysłane kilka brygad kawalerii z Armii "Pomorze", które zmiotły kilka tysięcy żołnierzy niemieckich. Musiały się jednak one wycofać pod nawałą niemieckich sił pancernych. Generał Rokossowski w celu ratowania wycofujących się taktycznie oddziałów Armii "Śląsk" posłał do boju swoje dwie dywizje czołgów średnich. Związały one skutecznie walką siły pancerne Wehrmachtu dając piechocie Wojska Polskiego czas do kontruderzenia na siły Niemieckie. Lotnictwo niemieckie nie brało udziału w żadnych poprzednich etapach walk z powodu silnego ostrzału lotniczego i mgły, rozchodzącej się na polskim niebie. Walki zakończyły się o godzinie punkt 21 klęską oddziałów niemieckich.

#### 13 Czerwca

Dzień minął bez żadnych starć zbrojnych. Żołnierze Wojska Polskiego przegrupowali swoje siły i ulokowali na rozległych wzgórzach, w tym swoją artylerie. Zaobserwowano jednak ruchy wojsk niemieckich w kierunku pozycji polskich.

#### 14 Czerwca

Niemcy rozpoczęli nawałę już o 3:30. Pierw w ruch poszła kanonada artyleryjska, potem - wojska pancerne wspierane przez piechotę. Wojsko Polskie natychmiastowo odpowiedziało kontruderzeniem artyleryjskim i ogłosiło alarm mobilizacyjny. Kiedy niemieckie wojska zaczęły zbliżać się znacznie do pozycji polskich, żołnierze WP otworzyli ogień z karabinów maszynowych i ręcznych. Impet Wehrmachtu został zatrzymany a obrońcy przeszli do desperackiego kontruderzenia. Wszystkie siły Wojska Polskiego na każdym odcinku frontu przeszło do natychmiastowego ruszenia z ostrzałem artylerii na pozycje niemieckie. Wdarli się blisko 15 kilometrów na zachód. Walki zakończyły się o 8:15 lecz już o 9:00 zapadły rozkazy z Warszawy by cały front przesunął się do Warszawy z powodu załamania wojsk na froncie południowym i północnym. Wojsko Polskie zakończyło krwawą batalie i wycofało się do stolicy.

## Siły

Siły Reichspaktu i państw sojuszniczych:

* 112.000 tysięcy żołnierzy Wehrmachtu i państw sojuszniczych.
* ~5000 czołgów i innych pojazdów opancerzonych.
* ~360 armat przeciwpancernych i dalekiego zasięgu.
* ~100 myśliwców i samolotów bliskiego wsparcia.

Siły II Rzeczpospolitej:

* od 95.000 do 150.000 tysięcy żołnierzy Wojska Polskiego.
* ~2900 czołgów i innych maszyn opancerzonych.
* ~120 armat przeciwpancernych i dalekiego zasięgu.
* ~200 myśliwców i samolotów bliskiego wsparcia.

## Straty

Straty Reichspaktu i państw sojuszniczych:

* ~20.000-25.000 żołnierzy Wehrmachtu i państw sojuszniczych.
* ~2500 czołgów i innych pojazdów opancerzonych.
* ~200 armat przeciwpancernych i dalekiego zasięgu.
* ~Nieznana ilość strąconych samolotów.

Straty Wojska Polskiego:

* ~40.000-55.000 żołnierzy Wojska Polskiego.
* ~1000 czołgów i innych pojazdów opancerzonych
* ~100 armat przeciwpancernych i dalekiego zasięgu.
* ~50 myśliwców i 27 samolotów bliskiego wsparcia.