Casus 62

**62 meerkeuzevraag (2p)**

*Je bent huisarts. Op je spreekuur zie je een*
18-jarig meisje met een pijnlijk rood oog

Een rood oog
(=hyperemie) kan verschillende oorzaken hebben:

Oogleden: chalazion (verstopte talgklier),
blefaritis, hordeolum (ontstoken talgklier)

Conjunctiva:
conjunctivitis, corpus alienum, subconjunctivale bloeding

Sclera: episcleritis, scleritis

Cornea:
cornea erosie, keratitis, keratoconjunctivitis sicca (vooral ouderen)

Uvea en voorste oogkamer: iridiocyclitis
(=uveitis anterior), acuut glaucoom

Hieronder zijn
de meest waarschijnlijke diagnosen uitgewerkt; (zie week 2B3 voor
aanvullingen).

**Conjunctivitis**

Conjunctivitis
kan worden veroorzaakt door allergie, chemische stoffen, virussen (20%), bacteriën
en droge ogen. Bij conjunctivitis is er sprake van een rood oog, conjunctivaal
oedeem en waterige tot groene afscheiding. Een virale conjunctivitis wordt
meestal veroorzaakt door het adenovirus. Er kan sprake zijn van waterige
afscheiding, koorts, faryngitis en gezwollen lymfeklieren preauriculair en
submandibulair. Het is zeer besmettelijk en wordt behandeld middels goede
hygiene. Een bacteriële conjunctivitis wordt meestal veroorzaakt door H.
influenzae, S. pneumoniae of s. aureus. Ook kan chlamydia of gonorrhoea de
verwekker zijn, denk hier ook aan bij neonaten. De oogleden plakken aan elkaar,
na 1-2 dagen is vaak ook het andere oog aangedaan. De ontsteking duurt 7-14
dagen. De behandeling bij een heldere cornea en milde afscheiding bestaan uit
povidon jodium oogdruppels met antibiotica (fusidinezuur), warme compressen en
goede hygiëne. De patiënt hoeft alleen doorverwezen te worden naar de oogarts
als de visus slechter wordt of als de patiënt aan een infectie met pseudomonas
of gonococcen (kan leiden tot cornea perforatie), waarvoor directe verwijzing
naar de oogarts is aangewezen. Een allergische conjunctivitis kan optreden bij
hooikoorts, eczeem en contact allergie. Het leidt tot een rood en gezwollen oog
dat jeukt, en een waterige tot witte afscheiding. De behandeling bestaat uit
anti-histaminica.

**Uveitis**

Uveitis is
een ontsteking van de choroidea, het corpus ciliaire en/of de retina. Er zijn
verschillende typen uveitiden: anterior uveitis (80-90%), posterior uveitis
(10%), intermediaire uveitis en panuveitis. Een anterior uveitis is een
ontsteking van de iris en wordt ook wel iritis genoemd. Soms is het corpus
ciliare aangedaan, dan spreekt men van een iridiocyclitis. Dit is over het
algemeen zelflimiterend en benigne. Een intermediaire uveitis is een ontsteking
van het glasvocht, corpus ciliare en pars plana. Een uveitis is een ontsteking
van het glasvocht, corpus ciliare en pars plana. Een uveitis posterior is een
ontsteking van het achterste deel van de choroidea en/of netvlies. Deze vorm is
meestal chronisch, recidiverend en progressief. Bij een panuveitis is er een
combinatie van de hierboven beschreven vormen. Uveitis kan worden veroorzaakt
door een infectie. Bacteriele verwekkers zijn T.pallidum, Borrelia, Bartonella,
M. tuberculosis, M. lepra, N. meningitidis, Leptospira en Rickettsiae. Virale verwekkers
zijn herpes simplex virus, varicella zoster virus, cytomegalovirus, rubella en
het Epstein-Barr virus. Er zijn ook parasitaire verwekkers (o.a. Toxoplasma) en
schimmels (Candida, Aspergillus, cryptococc). Overige oorzaken van een anterior
uveitis zijn heterochrome iridocyclitis van Fuchs (20%), spondylitis
ankylopoetica (14% = ziekte van Bechterew), HLA-27 (11%), juveniele reumatoiden
artritis (3%), sarcoidose, ziekte van Behcet en idiopathisch (42%).
Intermediaire uveitis is in 69% idiopathisch, maar ook worden veroorzaakt door
sarcoidose (16%), multiple sclerose of de ziekte van Lyme. Overige oorzaken van
posterior uveitis zijn sarcoidose (6%), Behcet, reumatoide artritis, ziekte van
Wegener en ziekte van Crohn. Panuveitis kan worden veroorzaakt door sarcoidose
(20%), de ziekte van Behcet of idiopathisch (39%) zijn. Symptomen bij een
uveitis zijn een verminderde visus van een of beide ogen, wazig zien, zwarte
vlekken in het beeld, fototofie, pijn, roodheid en tranen. Een anterior uveitis
gaat gepaard met pijn en roodheid, terwijl een posterior uveitis meestal
pijnloos is, maar wel kan leiden tot visuele veranderingen (verminderde visus,
glasvocht vertroebeling). Bij oogheelkundig onderzoek kan er sprake zijn van
een rood oog, ontstekingscellen in het oog, hypopyon, troebel hoornvlies,
lichtstijve pupil, staar, troebel glasvocht, netvliesafwijkingen of
macula-oedeem. Uveitis kan een eerste uiting zijn van een systemische ziekte. Indien
de etiologie van de uveitis niet duidelijk is moet aanvullend onderzoek worden
verricht, namelijk een compleet bloedbeeld, X-th en serologie naar syfilis. De behandeling
bestaat bij milde aandoeningen uit lokale corticosteroiden. Bij ernstigere
aandoeningen kunnen de corticosteroiden systemisch worden toegediend. Deze behandeling
is vaak langdurig. Bij een endogene posterior uveitis moet behandeld worden met
1-2 mg/kg prednisolon, eventueel aangevuld met azathioprine, methotrexaat of
ciclosporine.

**Oefenvraag**

Je bent
huisarts. Een 45-jarige man komt op het spreekuur in verband met klachten van
roodheid, ernstige pijn en fotofobie van het linker oog sinds 2 dagen. Hij zei
geen trauma te hebben doorgemaakt. Vier mogelijke bevinden zijn:

En visus van 0,1

Een conjunctivale vaatinjectie

Ciliaire vaatinjectie

Sereuze afvloed

Antwoord: 1 en 3