Dzieje Czesława Jagody, czyli pamiętnik znaleziony na plantacji/4 - Wojna wybucha, a dookoła cyrk na drucie

*Siostra wyszła bądź też wybiegła z domu i nikomu nie powiedziała, dokąd idzie. Matka histeryzowała i w nerwach wołała imię swojej jedynej córki.*

*- Pewnikiem poszła do Stasia Przygody. Ten cwaniaczek zawsze najgłośniej na nią gwizdał, mijając nasze podwórko - rzucił wuj Wirunek.*

*- Zapewne masz rację, Jarek, Radka poszła na randkę - przytaknął ojciec. Tymczasem braci mało co obchodziło, bo oni interesują się tylko samymi sobą i swoją pracą. Mnie z kolei wydawało się bardzo prawdopodobne, że jest u Stasia Przygody. Wiedziałem, że podobają się sobie od przynajmniej roku i tylko z nim chciała tańczyć na ostatnich zabawach. Jeśli chodzi o tego Staśka, był to wesoły chłopak, wysoki ciemny blondyn o wesołym spojrzeniu jasnych oczu. Lubił robić dużo szumu wokół siebie i często powodował zamieszanie. Myśleliśmy, że to też spowodował. Siostra nie odnalazła się do wieczora, przez co matka, która naprawdę mocno ją kochała (wręcz przesadzała z tym) nie mogła spać spokojnie.*

*- Moja kochana Radusia, gdzie też ją wywlekło... - mówiła smutnym głosem.*

*- Bądź spokojna, Bolcia, odnajdzie się, ciesz się, że chociaż wszyscy synowie są w domu - uspokajał ją ojciec.*

*Następnego dnia siostry nadal nie było. Tego dnia rano zdarzyła się jeszcze bardziej osobliwa rzecz. Do naszej wsi przyjechał posłaniec trzymający jakiś dokument z czerwoną pieczęcią. Zatrzymał się przy domu sołtysa i odczytał:*

*"Dnia pierwszego stycznia roku 981 Siódmego Okresu dziejów świata sułtan Kalifidów Abadalah IX wypowiedział wojnę czterem państwom, w tym Rolniczynowi. W związku z powyższym Jego Królewska Wysokość Dobiesław II za pozwoleniem Jego Cesarskiej Wysokości Ikemama II prosi mężczyzn od lat osiemnastu do czterdziestu pięciu, najlepiej nieżonatych, a także sprawnych fizycznie i psychicznie, o dołączenie do armii Rolniczyna w celu obrony kraju".*

*Do tej pory coś mi się obiło o uszy o ryzyku wojny, ale w ogóle mnie to nie obchodziło i myślałem, że to tylko plotki. Po wizycie posłańca uświadomiłem sobie, że jednak to coś poważnego. Po południu siostra się znalazła. Rzeczywiście, zgodnie z oczekiwaniami, poszła do Stasia Przygody. Wróciła do domu w tak dobrym nastroju, niezwykle czymś rozweselona, że do wieczora się śmiała. Musiało ją spotkać coś bardzo miłego w Stasiowym domu. Matka skarciła ją, że wyszła bez uprzedzenia, siostra przeprosiła z delikatnym uśmiechem na ustach i obiecała, że następnym razem uprzedzi, a wujowie śmiali się z całego zajścia. Wuj Tytraś zapytał mnie:*

- *Czesiu, a ty chciałbyś iść na tę wojnę?*

*- Co ty, wuju? Za żadne skarby - powiedziałem pewny siebie.*

*- Obrona kraju to szlachetna misja - odezwał się Wirunek.*

*- Może zostałbyś bohaterem - dorzucił Tytraś.*

*- Wystarczy mi być bohaterem w obrębie Taszowa - odpowiedziałem zdecydowanie na sugestie wujów.*

*- My byśmy jednak woleli, żebyś poszedł. Jesteś przecież młody, zdrowy, odważny - zachęcał Wirunek. Nie wiedziałem, co mu odpowiedzieć. Tego samego dnia przyszedł do mnie Sławek Kajka. Powiedział z dumą w głosie, że ma ochotę iść na wojnę. Zbladłem na twarzy, kiedy to od niego usłyszałem.*

*- Czesiu, bądź dobrym przyjacielem i pójdź ze mną - zachęcał.*

*- Nie jestem co do tego przekonany - odpowiedziałem.*

*- To się przekonaj, bądźmy patriotami broniącymi kraju przed Kalifidami - powiedział z entuzjazmem w głosie. Ja nadal sceptycznie podchodziłem do tego pomysłu. Wujowie zerkali na mnie i kiwając głowami dawali do zrozumienia, że oczekują ode mnie zgodzenie się na ofertę Sławka.*

*Ryzyko dojścia wojny na nasze tereny było szeroko omawiane w całej wsi w ciągu następnych dni. Niektórzy zabezpieczali się, ukrywając oszczędności w miejscach niedostępnych dla napastników, inni rozmyślali o wyjeździe, kilka osób nawet pod wpływem niepokojów dostało zawału serca. Ja ostatecznie zostałem przekonany przez Sławka i wszystkich domowników, żeby dołączyć do wojska. Mieliśmy we dwóch stawić się w Strachocie, naszym mieście powiatowym, na komisji wojskowej.*

*- Mój syn zostanie bohaterem wojennym - powiedziała mi matka, żebym poczuł się lepiej. Musiałem jakoś załatwić sprawę ze szkołą. Sławek postanowił przez woźnego Jazia przekazać informację o naszym wstąpieniu do wojska dyrektorowi Gadowskiemu. Tak też się stało. W dwa dni później woźny wiózł nas pożyczonym od kowala wozem do Strachoty. Przed wyjazdem pożegnałem rodziców i rodzeństwo, zostałem wycałowany przez matkę i ruszyłem w drogę.*

*- Kiedy ostatnio byliście w Strachocie? - zapytał woźny.*

*- Ja byłem jakieś dwa miesiące temu na jarmarku - odpowiedział Sławek.*

*- A ja jakieś cztery miesiące temu - powiedziałem.*

*- Podoba wam się to miasto? - ciągnął pan Jaź.*

*- Tak, ładne - odrzekłem.*

*- Pozwólcie, że wam coś o nim opowiem. Jest jedna legenda, którą znam, a wiecie przecież, że znam wiele legend, bo czasem opowiadam je na przerwach. Ta legenda opowiada o powstaniu Strachoty. Posłuchajcie. Dawno, dawno temu, kiedy te ziemie porastały gęste lasy rojące się od zwierzyny, kiedy ludzie tutaj jeszcze nie mieszkali i kiedy wszystkie wody były bardzo czyste, żył sobie wędrowiec Wiesław. Wiesław szedł od strony Kaczkowa z zamiarem osiedlenia się. Szukał miejsca, w którym znajdzie ciszę i spokój, będzie mógł się najeść i napić, umyć i złowić rybę. W końcu znalazł leśną polanę, rozbił na niej namiot i usiadł pod sosną. Przysłuchiwał się szumowi pobliskiej rzeki, który bardzo go uspokajał. Wtedy właśnie nawiedził go Strach. Miał metr wzrostu, włosy sterczące jak u jeża i był cały biały na twarzy. Powiedział Wiesławowi, że tutaj jest jego kraina i odda mu tę polanę w posiadanie, jeśli Wiesław odpowie na trzy pytania, które Strach mu zada. Chłop zgodził się. Strach najpierw zapytał go, co płynie, chociaż nie jest płynem. Wiesław odpowiedział poprawnie, że czas. Następnie zapytał, co jest ulotne, ale dosłownie nie lata. Wiesław znów dobrze odpowiedział, że chwile. Po raz ostatni zapytał, na jakie pytanie nie można udzielić twierdzącej odpowiedzi. Wiesław odrzekł, że chodzi o pytanie o sen. Wtedy Strach udzielił mu miejsca na polanie. Chłop zbudował sobie domek. W następnych latach dołączyło do niego więcej ludzi. Wyrąbali część drzew i zbudowali z nich domy. Z czasem powstała z tego miejscowość, od Stracha zadającego pytania nazwana Strachotą.*

*- Ciekawa legenda, dotąd jej nie słyszałem - oznajmił Sławek.*

*- Może pan opowiedzieć coś jeszcze? - zapytałem zaciekawiony.*

*- Opowiem, skąd się wzięły Taszów i Przybyszów. Dawno, dawno temu, kiedy Strachota była dopiero młodym miasteczkiem, mieszkał w niej pewien chciwy mężczyzna. Oprócz chciwości słynął ze skąpstwa. Zarobione pieniądze magazynował w domu i z nikim się nie dzielił. W końcu ludzie mieli go dosyć i wygonili go ze Strachoty. On znalazł łąkę nad rzeką i tam zbudował swój nowy dom. Z powodu, że od pełnych pieniędzy kieszeni nazywano go Taszem, wieś powstała w tym miejscu została nazwana Taszowem. Z kolei jeśli chodzi o Przybyszów, założył go Przybysz. Był to wędrowny mówca i bajarz pochodzący gdzieś spod Niedźwiedzina. Opowiadał o kopalniach złota, o piratach plądrujących rolniczyńskie porty, o niebieskim dworku, w którym kiedyś służył i wielu innych ciekawych rzeczach. Ówczesny ksiądz ze Strachoty spisał jego opowieści i dzięki temu przetrwały do teraz. A wiecie, skąd się wzięły wasze nazwiska?*

*- Nigdy się tym nie zajmowałem - stwierdziłem.*

*- Ja też nie - przytaknął Sławek.*

*- Pierwszym Jagodą był szlachcic, który długimi godzinami włóczył się po okolicznych lasach i zbierał jagody. Kajką nazwano szlachcica, który często powtarzał "kaj", co znaczy "gdzie". Często zadawał to pytanie, kiedy mijał kogoś na swojej drodze. Mój z kolei przodek musiał z zapałem łowić jazie, skoro nazwano go Jaziem. Jednak ja w przeciwieństwie do was, mam wśród przodków wyłącznie chłopów.*

*- Jeszcze coś pan opowie? - domagał się Sławek, nadal spragniony słuchania opowieści woźnego. Pan Jaź odpowiedział:*

*- Opowiem o polowaniu, na którym byłem w wieku dziesięciu lat. Mieszkałem wtedy tam, gdzie mieszkam do tej pory, ale wtedy żyli jeszcze moi rodzice. Było nas ośmioro: Stasia, Włodek, Władka, Jarek, ja, Przemek, Bronka i Ludka. Straszny ścisk był w naszym mieszkaniu, szczególnie kiedy żył jeszcze dziadek Wojtek. Na polowanie poszedłem z ojcem, jemu na imię było Dobromir, z dziadkiem Wojtkiem i wujkiem Czciborem. Ojciec był dużo wyższy ode mnie i chudszy, poza tym miał twarz zniszczoną przez obfite picie, poza tym przypominam go dość mocno, dziadek Wojtek, dla niego teść, był zupełnie inny. Był, tak jak ja teraz, krępy, trochę brzuchaty, miał siwe kręcone włosy i bujną brodę. Wujek Czcibor, niedawno zmarły brat mojej matki, był niewysoki i krępy, podobny do dziadka Wojtka, tylko włosy miał ciemne i brodę mniej gęstą. Wszyscy trzej uzbroili się w kusze, tylko ja nie miałem żadnej broni jako małoletni i tylko towarzysz polujących. Weszliśmy między wierzby, gdzie wujek upatrzył dużego, tłustego jelenia. Pierwszy strzelił do niego ojciec, drugi dziadek. Właśnie dziadkowy bełt powalił go na śmierć. Podeszliśmy do naszego łupu i zabraliśmy go we czterech na wóz. Dziadek powiedział, że takiego wielkiego jelenia jeszcze w życiu nie upolował, chociaż poluje od pięćdziesięciu lat. Wróciliśmy wszyscy do domu w wesołym nastroju, zadowoleni z udanego polowania. Jedliśmy tego jelenia jeszcze dłuższy czas. To po dziadku Wojtku mam dar do opowiadania historii. Właśnie on powiedział mi, skąd się wzięły Strachota, Taszów czy Przybyszów.*

*Po tej opowieści dojechaliśmy do celu, to jest do gmachu wojskowego. Wtedy woźny zawołał:*

*- Zostańcie z Bogiem!*

*- Do widzenia - odpowiedzieliśmy, zsiedliśmy z wozu kowala i ruszyliśmy do budynku, przed którym zbierała się kolejka. Woźny w wesołym nastroju odjechał, śpiewając pod nosem:*

*"Kochanku, ciesz się, kochanko, daj znać,*

*Aż w sianie w gospodzie będziem się cackać"...*

KONIEC ROZDZIAŁU CZWARTEGO