Kolory liturgiczne

**Kolory liturgiczne** – symbole liturgiczne w Kościele katolickim, których celem jest uzewnętrznienie charakteru sprawowanych obrzędów. Kolory liturgiczne dotyczą szat liturgicznych (ubioru księży i służby liturgicznej), a także wystroju świątyni.

## Ryt rzymski

### Biały

Kolor biały jest symbolem światła, czystości i radości. Szaty koloru białego są używane w wesołe święta, takie jak święta Pańskie niezwiązane z męką Chrystusa, święta Maryjne, święta aniołów i święta wyznawców. Jeśli w parafii nie ma szat liturgicznych w odpowiednim kolorze, można je zastąpić szatami w kolorze białym.

Kolor złoty i kolor srebrny mogą zastąpić kolor biały podczas dowolnego obrzędu.

Kolor błękitny (błękit maryjny) może być stosowany w każde święto maryjne (zamiast białego), ale tylko za pozwoleniem episkopatu danego kraju. W anglikańskiej odmianie rytu rzymskiego podczas Adwentu kolorem niebieskim wolno zastąpić fioletowy.

### Zielony

Kolor zielony jest symbolem przyrody żywej, życia i nadziei. Szaty koloru zielonego są używane w okresach poświątecznych.

### Czerwony

Kolor czerwony jest symbolem ognia, krwi i szat królewskich. Szaty koloru czerwonego są związane z Duchem Świętym, z męczennikami, z papieżem, z władzą i z męką Pańską.

### Fioletowy

Kolor fioletowy jest symbolem pokuty i tęsknoty. Szaty koloru fioletowego są związane z przygotowaniem do świąt (Adwent, Przedpoście, Wielki Post, wigilie) i pokutą (spowiedź, Wielki Post).

W anglikańskiej odmianie rytu rzymskiego podczas Adwentu kolor niebieski może zastąpić fioletowy.

### Czarny

Kolor czarny jest symbolem nocy, grzechu i śmierci. Szaty koloru są związane ze śmiercią.

### Różowy

Kolor różowy symbolizuje świtającą jutrzenkę. Można go użyć podczas niedzieli Gaudete i niedzieli Laetare.

### Tabela kolorów liturgicznych

Poniższa tabela przedstawia użycie kolorów liturgicznych podczas okresów liturgicznych, dni liturgicznych, sakramentów, mszy wotywnych i innych obrzędów. Jeśli kolor okresu liturgicznego jest inny niż kolor dnia liturgicznego w danym dniu, to używa się koloru dnia liturgicznego (np. w święto Wniebowzięcia NMP używa się białego - koloru dnia, a nie zielonego - koloru okresu).

## Ryty galijskie

Kolory liturgiczne w rytach galijskich są bardzo zbliżone do kolorów rytu rzymskiego. Zasadnicze różnice wyglądają następująco:

* W rycie ambrozjańskim nie wolno używać koloru różowego ani niebieskiego.

### Czerwony

Kolor czerwony jest związany z Duchem Świętym, z męczennikami, z papieżem, władzą i z męką Pańską, ale (w przeciwieństwie do rytu rzymskiego) kolor czerwony (a nie biały) jest także związany z Najświętszym Sakramentem, dlatego w tym kolorze sprawuje się msze w Wielki Czwartek, w Boże Ciało i w Święto Najświętszego Serca Jezusa. Kolorem okresu po Zesłaniu Ducha Św. i okresu po męczeństwie św. Jana Chrzciciela jest kolor czerwony, natomiast w rycie rzymskim kolorem odpowiedników tych okresów (okresu zwykłego / okresu w ciągu roku) jest kolor zielony.

### Zielony

Kolor zielony jest używany w okresach poświątecznych (tak samo jak w rycie rzymskim).

### Biały

Kolor biały jest używany w wesołe święta, takie jak, święta Maryjne, święta aniołów i święta wyznawców oraz święta Pańskie niezwiązane z męką Chrystusa i (w przeciwieństwie do rytu rzymskiego) Eucharystią. W przeciwieństwie do rytu rzymskiego koloru białego nie można zastąpić żadnym innym.

### Jeżynowy

Kolor jeżynowy (pomiędzy fioletem a czernią) jest symbolem pokuty i tęsknoty, natomiast w rycie rzymskim kolor fioletowy. Szaty koloru jeżynowego są związane z przygotowaniem do świąt (Adwent i Wielki Post) i pokutą (spowiedź i Wielki Post).

### Czarny

Kolor czarny może być używany podczas ferii i niedziel Wielkiego Postu (z wyjątkiem sobót), natomiast w rycie rzymskim użycie koloru czarnego podczas ferii i niedziel Wielkiego Postu jest zabronione.

## Przypisy

1. ↑ Ogólne wprowadzenie do mszału rzymskiego: punkt 346
2. ↑ Mszał Rzymski z 1962 roku, rubryki ogólne, rozdział
XVIII