Kriogenika Czasu

**Kriogenika Czasu** (*Cryogenics of Time*) - dokument filozoficzno-socjologiczny autorstwa znanego ostfalskiego socjologa, Jonathana Rogera Shields'a.

## Opis książki

Wprowadzeniem w książce J.R Shields'a jest pojęcie czasu - autor określa w nim pojęcie czasu oraz pojęcie czasoprzestrzeni rozumianej z typowo ludzkiego punktu widzenia.

> "Według wszystkich osób uczonych, czas to pewna wielkość skalarowa określająca dane zjawiska fizyczne lub odstęp między wydarzeniami i wiele innych rzeczy. Jednak dla nas, ludzi, z naszego punktu widzenia to nie tylko jakaś tam prosta jednostka czy miara fizyczno-historyczna. Czas jest to przestrzeń - przestrzeń, w której żyjemy i się rozwijamy. Każdy ma dla siebie wydzielony czas i stara dobrze spożytkować sobie ten czas. Owe założenie możemy dostrzec nie tylko w tematyce pojedynczych osób, lecz również w dużych grupach osób, w całych społeczeństwach a nawet w państwach i w ich rozwoju. Motorem napędowym do zmiany czasu, jest nie (...) lecz ludzka inicjatywa oraz świadomość, że ten czas jest ważny. Aczkolwiek i do naszych czasów (...) owa stagnacja czasu występuje do dziś, z niewielkim lub brakiem postępu, a momentami nawet wykazująca (...) wzmianki regresję czasu."
>
>

Skupia się on na pojęciu czasu nie jako jednostki, miary. Lecz skupia on się na pojęciu czasu jako naszej przestrzeni, którą staramy się umiejętnie wykorzystać i spożytkować w zgodzie z własnym interesem - przestrzeni, która obejmuje zarówno prostego człowieka jak i całe społeczeństwa, państwa (gdzie czas może wpływać na jego rozwój). Wskazuje on również tutaj, że nawet do teraz, mimo wielu przemian społecznych i wszechobecnemu postępowi, do dzisiaj występuje stagnacja (zatrzymanie) lub nawet regresja (cofnięcie) czasu.
Autor w swoim dziele posługuje się fachową wiedzą statystyczną oraz naukami psychologicznymi i socjologią. Skupił on się na wielu aspektach życia pojedynczych ludzi, dużych społeczeństw i państw. Poprzez swoje rozprawy, przedstawianie wykresów i objaśnienia pokazuje on czy dany kraj się rozwija, czy stoi a może czy nawet się cofa.

> "Gdybym wypisywałbym Wam tutaj wszelaką statystykę, uznalibyście mnie za zwykłego jajogłowego a nie człowieka, który chce po prostu wiele rzeczy wyjaśnić. Skupmy się na początku na państwach - jak wiecie, w Juropie są głównie trzy państwa wiodące prym (...) takie jak: CKo, Rzesza Weimarska a nawet moja ojczyzna - Ostfalia. Są to niewątpliwie potęgi w tym dzisiejszym świecie, lecz to że dany kraj jest potęgą, nie znaczy że się rozwija. Spójrzmy na przykład na CKo - kraj (...) kulturowo i obyczajowo jest w ciągłym postępie. Pomimo posiadania nawet dobrej gospodarki i gigantycznemu skokowi technologicznemu (w stosunku do lat wcześniejszych), to jego walory wojskowe, administracyjne oraz społeczna osobowość pozostały niezmienione od wielu lat. Kraj ten - i militarnie i dyplomatyczne i ogólno-społecznie - zatrzymał się w przedziale lat 30-50'tych. Natomiast dzięki niezmienionej świadomości społecznej, kraj ten jest swego rodzaju endemitem - rzadko spotykanym zjawiskiem w dzisiejszym świecie, gdyż sposób myślenia i styl życia mieszkańców pozostał niezmieniony od wieków. Natomiast jeżeli już popatrzymy na moją ojczyznę, Ostfalię, to tu już jest inaczej - mój kraj kulturowo i obyczajowo stoi w miejscu, nic nie zmieniło się na przestrzeni lat. (...) Jednak osobowość społeczna strasznie się zmieniała - czy to przez Wojnę Trzech Narodów, czy to przez konflikty wewnętrzne lub Wielką Wojnę Weimarską. Zmieniało się nasze podejście do wszystkiego, gdy nabraliśmy rozpędu w rozwoju wszystkiego - od gospodarki przez armię, (...) po rozwiązania technologiczne i styl życia obywateli - lekko się cofnęliśmy w czasie, przyspieszyliśmy i się zatrzymaliśmy w jednym interwale czasowym próbując nadążać za innymi, jednocześnie rozwijając się powoli i cząstkowo. Jeśli miałbym się patrzeć na mój kraj przedziałowo, to uznam śmiało, że zatrzymaliśmy się mentalnie i kulturowo na latach 80-90'tych. Można to poznać, np. po utworach muzycznych. Gdy pewnego razu posłuchałem i obejrzałem teledysk zespołu z nurtu sophisti-pop, poczułem się jak w młodości... jak w 1986 roku, gdy poszedłem do pierwszej pracy, poznałem dziewczynę. Również sposób wykonania teledysku jest taki sam jak za tamtych lat wraz z podejściem do muzyki. Natomiast, jeśli popatrzę się na Rzeszę? Z całym szacunkiem dla Weimaru i Kaisera, ale kraj ten organizacyjne, społecznie i częściowo militarnie zatrzymał się w XIX i w początku XX wieku, lecz częściowo kulturowo został wyjałowiony i przypomina szare, ateistyczne społeczeństwo - zupełnie jak w dzisiejszych czasach, gdzie w zasadzie każdy człowiek jest trybikiem w wielkiej maszynie czasu. Nie mówię tu o rozwiązaniach technologicznych stosowanych w armii lub o wysokim poziomie życia mieszkańców, lecz mówię o... mobilizacji na czas wojny, braku rozwoju kulturowego, wyjałowieniu na tle obyczajowym i postępujących żądzach hegemonicznych. Historia i kultura tego kraju w głównej mierze opiewa o kulturę martyrologiczną i wojenną. Jest w niej ograniczona przestrzeń na religię lub kulturę poznawczą i pewnego rodzaju asymilację. Tworzy to rodzaj pewnej hierarchii społecznej, co z jednej strony jest na plus Rzeszy. Jednak z drugiej strony? W takiej hierarchii społecznej rozwój kulturalny i religijny jest ograniczony, a obyczaje są sztuczne i zdecydowanie wyjałowione"
>
>

W swojej rozprawie charakteryzował poszczególne kraje, ich mieszkańców wraz z ich kulturą, osobowością społeczną, obyczajami i rozwojem w każdym aspekcie. Starał się na podstawie tego wyjaśnić swoje pojęcie czasu. CKo uznał jako kraj, który w prawie każdym aspekcie przeżywa rozwój. Jednak w kwestiach administracyjnych, miltarnych i ogólnospołecznych kieruje się rozwiązaniami z lat 30-50'tych. Świadczy to o stałej stagnacji kraju w tych dziedzinach. Jednak autor wychwala tu proces stagnacji w osobowości społecznej, która znacznie się nie zmieniła na przestrzeni lat i pozostała w tej samej stagnacji, co dziedziny opisane powyżej. Natomiast gdy opisywał swój kraj - opisał go jako konserwatywny, zatrzymany w czasie kulturowo i obyczajowo kraj, który pozostał przy jednym modelu świata. Lecz ze względu na wiele czynników, podejście Ostfalczyków do wszystkiego się zmieniało i kraj chciał nadążać za innymi zaliczając silny rozwój. Lecz przez to kraj ten ostatecznie zatrzymał mentalnie i kulturowo do lat 80-90'tych. Jednak podkreślił, że kraj rozwija się gospodarczo i naukowo powoli i cząstkowo. Natomiast opisując Rzeszę, pokazuje on i chwali kraj dobrze rozwinięty, posiadający silną armię i gospodarkę oraz bardzo zhierarchizowane społeczeństwo. Jednak krytykuje w nim podejście do człowieka i do spraw organizacyjnych - wytyka, np. mobilizację na czas wojny oraz przymus do służenia w armii przez obywateli "niższej kategorii", gdyż jest to rozwiązanie stosowane jeszcze w starożytności i ograniczało wolność ludzi. Również wytyka to, że społeczeństwo weimarskie jest społeczeństwem wyjałowionym obyczajowo i kulturalnie, w którym jedyną kulturą jest kultura martyrologii i wojen. Nie ma w niej dużej przestrzeni na religię i kulturę poznawczą wraz z asymilacją i powszechnym zaakceptowaniem. Uznaje on, że tak zhierarchizowane społeczeństwo posiada sztuczne obyczaje i wyjałowione (tzn. pozbawione znaczenia ekumenicznego i społecznego).

Pod koniec rozprawy doszedł do wniosku, że każdy człowiek, społeczeństwo i kraj posiada aspekty postępu wraz z aspektami zatrzymania i cofania. Dodał, że to dzięki czasowi wiemy jak uporządkować swoje życie i wiemy jak go moderować. Na koniec dodał on, że stwierdzenie "czasu nie da się zatrzymać" jest w kwestii humanistycznej, społecznej, rozwojowej i psychologicznej nieprawdziwe i czasem można manipulować. Postulował on również, że rozwój kulturalny i obyczajowy jest równie ważny ze względu na podejście społeczeństwa do życia.

## Odbiór dzieła

Książka ta cieszyła się dużym uznaniem w Ostfalii, jednak jeszcze większym cieszyła się też w CKo. Zachwyciła ona nawet samego Cesarza Oeliksa I, gdyż nosiła ona przekaz taki sam jak jego słowa. Z tego powodu nakazał ustanowienie jej jako obowiązkową lekturę dla osób, które chcą zdobyć wyższe wykształcenie. Książka ta zdobyła również popularność w Rzeszy, jednak nie została ona przychylnie odebrana przez władze i Kaisera. Kaiser, po przeczytaniu książki, uznał że szkaluje ona potęgę Rzeszy i natychmiast zakazał wydawania książki w kraju. Również ambasada Rzeszy chciała oskarżyć autora, jednak ostfalskie sądy nie widziały podstaw do ukarania autora, usprawiedliwiając to wolnością słowa i napomniały stronę weimarską, że zawsze mogą zakazać emisji książki w kraju. Jest ona czytana w ostfalskich szkołach rozszerzonych oraz ckowskich uczelniach i uniwersytetach. Również stała się ona książką, która bardzo zmieniła podejście filozofów do czasu. Książka ta wywołała fale przemian społecznych i zmobilizowała społeczeństwo do kreowania swojej przyszłości.

## Ciekawostki

* Motywem do napisania książki była dla Shields'a wizyta w szpitalu - gdy zobaczył, że tamtejszy sprzęt różni się od tego w innych szpitalach, natychmiast po powrocie do domu zaczął pisać.
* Książka ta została objęta mianem *Dobra naukowego chronionego przez WISO (World International Science Organization).*
* W CKo książka ta tak bardzo zadowoliła cesarza, że ten odznaczył Shields'a najwyższym państwowym odznaczeniem dla cudzoziemców.