Tiền Nhân

Tiền Nhân là một trong ba dân tộc chính cư ngụ trên lục địa Westeros, bên cạnh người Andal và người Rhoynar. Trong số đó, Tiền Nhân chính là tộc người đầu tiên đặt chân lên lục địa này. Ảnh hưởng của Tiền Nhân vẫn hiện diện ở Westeros, mạnh nhất là ở phương Bắc. Lãnh chúa của Bảy Vương Quốc, vị vua ngồi trên Ngai Sắt cũng xưng là Vua của người Andal, Rhoynar và Tiền Nhân.

## Văn hóa

### Ngôn ngữ

Ngôn ngữ nguyên thủy của Tiền Nhân là Cổ Ngữ, một loại ngôn ngữ có phần khắc nghiệt và thô lỗ, hiện vẫn được các bộ tộc tự do và chủng loại người khổng lồ ở phía bắc Trường Thành sử dụng.

Hệ thống chữ viết của Tiền Nhân là chữ rune. Những tấm bia đá được khắc chữ rune của Tiền Nhân vẫn tồn tại ở khắp nơi trên Bảy Vương Quốc, trừ ở Stormlands, nơi họ khắc chữ lên thân cây, hiện đã mục nát. Ý nghĩa của những chữ rune này cho đến nay vẫn đang được thảo luận tại Citadel.

### Tôn giáo

Trước khi đến Westeros, Tiền Nhân thờ những vị thần ra sao thì không thể xác định được. Tộc người Sistermen ở quần đảo Ba Chị Em thì tin rằng những cơn bão chính là con cái của các vị thần như Phu Nhân Của Cơn Sóng và Vị Lãnh Chúa Trời Cao. Việc thờ các vị thần này kết thúc khi người Andal xâm chiếm Westeros và đem đến một tôn giáo mới là Thất Diện Giáo. Tại Vương quốc Bão, cư dân ở đó thờ thần biển và vợ ngài là nữ thần gió. Các con của sắt, những người được coi là hậu duệ trực hệ của Tiền Nhân, đã thờ Thần Chết Chìm từ trước khi người Andal tới, và về sau vẫn giữ được tôn giáo của mình. Ngoài ra, theo tín ngưỡng của họ thì Thần Bão chính là kẻ tử thù của Thần Chết Chìm.

Sau Hiệp ước hòa bình được ký kết bởi Tiền Nhân và Những đứa trẻ của rừng rậm, phần lớn họ đã từ bỏ các vị thần của mình và chuyển sang tôn thờ các vị thần của Những đứa trẻ. Đó là các vị thần vô danh của sông suối, cây cối và đá, được gọi chung là các Cựu Thần để phân biệt với các vị thần của người Andal sau này, được gọi là các Tân Thần, có tầm ảnh hưởng ở các vùng đất phía nam.

Việc thờ cúng các Cựu Thần không có các tu sĩ, các cuốn kinh, thánh ca hay nghi lễ nào cả. Việc cầu nguyện diễn ra hoàn toàn im lặng. Những người thờ Cựu Thần sẽ đi vào trong rừng thiêng, một khu rừng nhỏ bên trong các lâu đài ở Bảy Vương Quốc, nơi cây thần được trồng. Những cây thần này được chạm khắc hình các khuôn mặt trên thân, là một thứ rất thiêng liêng. Những tín đồ của tôn giáo này tin rằng các Cựu Thần quan sát họ thông qua những cái cây. Một cây thần thường là cây weirwood, và thường thì nơi nào có weirwood thì mới có rừng thiêng. Đã từng có thời gian, mọi gia tộc đều có rừng thiêng và cây thần, nhưng vì Tiền Nhân trong quá trình chiếm đóng Westeros đã chặt bỏ khá nhiều rừng cây, và rồi sau này người Andal còn thực hiện việc đó triệt để hơn, dẫn đến việc các Cựu Thần bị thay thế bởi Thất Diện Thần ở hầu hết các vương quốc phía nam.

Dựa theo Maester Yorrick, việc thực hiện các nghi lễ huyết tế cho các Cựu Thần vẫn còn tồn tại ở những vùng lân cận White Harbor cho đến khoảng 500 năm trước.

### Hệ thống cấp bậc xã hội

Luật lệ cụ thể về việc thừa kế của Tiền Nhân chưa bao giờ được ghi lại rõ ràng. Một số nhóm người là hậu duệ của Tiền Nhân thì thực hiện việc này thông qua sự thỏa thuận hoặc bầu chọn những lãnh chúa hoặc thủ lĩnh trong một hội đồng. Các con của sắt thuở xưa thì chọn lựa người cai trị thông qua Lễ bầu vua, khi mà bất cứ ai cũng có thể đưa ra lựa chọn, miễn là người đó có sở hữu và là thuyền trưởng của ít nhất một con tàu. Tại Dorne, trước khi người Andal và người Rhoynar xuất hiện, có rất nhiều tiểu quốc của Tiền Nhân ở đây. Đại vương xứ Dorne - người cai trị các vùng đất cạnh sông Greenblood, được chọn ra từ các ứng viên trong 12 gia tộc cao quý nhất. Truyền thống này kết thúc khi tranh chấp trong việc lựa chọn này khiến các gia tộc phát động chiến tranh chống lại nhau.

Các bộ tộc tự do sống ở phía bên ngoài Trường Thành được lãnh đạo bởi các thủ lĩnh. Trong lịch sử, đã có một vài lần họ đoàn kết dưới trướng một thủ lĩnh tối cao của tất cả các tộc, được bến đến với cái tên Vua ngoài Trường Thành. Các bộ tộc vùng núi ở Vale cũng được các thủ lĩnh lãnh đạo. Và trong hội đồng những người đứng đầu, họ luôn để bất kỳ ai cũng được lên tiếng, dù nam hay nữ.

Theo Archmaester Eyron, các vị Vua Đầm lầy của cư dân đầm lầy ở Neck được cho là “những vị vua đầu tiên”, và thường được cho là đã được các Cựu Thần ban phúc.

Tập tục sử dụng các Thrall cũng là một thói quen của Tiền Nhân trước khi người Andal đổ bộ. Tập tục đêm đầu tiên là một phong tục mà các lãnh chúa sẽ có quyền ngủ với cô dâu vào đêm tân hôn. Nếu cô dâu mang thai đêm đó, thì sẽ được coi là phúc lành, khi mà người chồng có quyền nuôi dạy đứa con của lãnh chúa đó như con đẻ.

### Quân sự

Tiền Nhân sử dụng các loại vũ khí như kiếm và rìu bằng đồng, tương tự như giáp trụ của họ. Họ dùng những tấm khiên gỗ lớn bọc da. Khi cuộc xâm lăng của người Andal bắt đầu, họ vẫn sử dụng vũ khí đồng. Tuy nhiên, dần dần, các thợ rèn người Andal đã dạy Tiền Nhân cách rèn và sử dụng vũ khí, giáp trụ bằng sắt thép. Tiền Nhân thường cưỡi ngựa khi xông trận.

Mặc dù không phải dân tộc thiên về đi biển, nhưng Tiền Nhân cũng có sử dụng thuyền đánh cá và thuyền cog buôn bán, dù chúng không thể sánh bằng thuyền dài với buồm lớn và nhiều mái chèo.

### Kiến trúc và cơ sở hạ tầng

Khi mới đặt chân lên Westeros, Tiền Nhân đã chặt phá rừng, cày xới đất để tạo nên những con đường. Những cánh đồng và làng mạc mà Tiền Nhân dựng nên được bảo vệ bởi những pháo đài có hào và tường cao, sau này được cải tiến thành những lâu đài bằng đá. Tiền Nhân cũng đã xây nên nhiều pháo đài dạng xoắn ốc, và dù chúng đều đã đổ nát, thì tàn tích vẫn còn tồn tại ở nhiều nơi, một trong số đó là Fist of the First Men, Seal Rock ở White Harbor, và ở khắp lãnh thổ Stormlands. Ở Mũi Rồng Biển vẫn còn tồn tại tàn tích của một pháo đài cổ của Tiền Nhân. Tiền Nhân, và sau này cả những người Andal đầu tiên nữa, đã xây dựng những tòa tháp và lâu đài hình vuông. Tại Reach, các thợ đá người Andal đã dạy Tiền Nhân cách gia cố và nâng cao khả năng phòng thủ của các lâu đài và pháo đài.

Trên một số cánh đồng, các tượng đài của Tiền Nhân vẫn có thể được tìm thấy.

### Quyền của khách

Truyền thống về quyền của khách là một luật lệ cổ xưa và cực kỳ thiêng liêng. Quyền của khách rất được tôn trọng, kể cả ở bên kia Trường Thành lẫn trong Bảy Vương Quốc, và mặc dù nó ít xuất hiện hơn các vương quốc phía nam, thì ở phương Bắc, quyền của khách luôn phải được tôn trọng tuyệt đối. Ở đó, vi phạm luật lệ này sẽ bị xử phạt với hình phạt ngang với công khai phản loạn.

Cách thông thường nhất để nhận được quyền của khách là thông qua việc ăn “bánh mì và muối”. Một khi quyền của khách đã được đưa ra và chấp thuận, cả khách lẫn chủ sẽ đều phải tuân thủ việc không làm hại đối phương, chừng nào họ còn chung một mái nhà. Quà của khách sẽ được trao tặng vào ngày mà vị khách rời đi, với ý nghĩa ám chỉ kết thúc sự bảo vệ đến từ quyền của khách.

### Về cái chết

Tiền Nhân tin rằng khi một người kết tội bất cứ ai phải chết, thì bản thân người đó phải tự mình ra tay. Nhà Stark đến nay vẫn giữ nguyên truyền thống này.

Tiền Nhân mai táng người chết trong các gò mộ, mà hiện có thể tìm thấy ở bất cứ nơi đâu tại phương Bắc, ví dụ như Đại mộ tại Barrowton, nơi được cho là chôn cất vị Tiền vương của Tiền Nhân. Vùng Barrowlands bao gồm những vùng đồng bằng rộng rãi, chứa đầy các mô đất dài và thấp - các gò mộ của Tiền Nhân. Nhà Stark chôn cất các thành viên trong gia đình ở hầm mộ Winterfell nằm bên dưới lâu đài. Nhà Bolton thì chôn cất người chết ở bên dưới Dreadfort. Nhà Blackwood, gốc vốn ở phương Bắc thì chôn cất người chết ở bên dưới cây weirwood của họ tại Raventree. Nhà Tully ở Riverrun, một gia tộc cũng có tổ tiên là Tiền Nhân, nhưng giờ theo Thất Diện Giáo, thì đặt người chết vào một con thuyền, thả trôi nó trên dòng Red Fork và để nó chìm vào lòng sông sau khi đốt cháy nó vớfi một mũi tên lửa.

## Lịch sử

### Di cư đến Westeros

Một số maester tin rằng xuất xứ của Tiền Nhân đến từ những đồng cỏ rộng lớn của Essos, nơi mà ngày nay được gọi là Biển Dothraki. Khoảng từ 12000 đến 8000 năm trước thời điểm cuộc chinh phạt của Aegon, trong Thời kỳ Bình Minh, Tiền Nhân đến Westeros từ Essos, dù không có câu chuyện nào kể lại lý do vì sao họ thực hiện chuyến di cư này. Tiền Nhân băng qua dải đất nối liền hai lục địa là Cánh tay của Dorne dưới sự chỉ huy của Tiền vương, theo những truyền thuyết của phương Bắc; hoặc dưới sự chỉ huy của Garth Tay Xanh, vị Đại vương của Tiền Nhân, theo một số truyền thuyết của Reach.

Đọc thêm:

Cuộc chinh phạt của Aegon (phần 1)

Cuộc chinh phạt của Aegon (phần 2)

Có vẻ như Tiền Nhân khi lần đầu tiên tới Quần đảo Sắt đã tìm ra chiếc Ngai Đá biển ở bờ biển của Old Wyk. Cũng chính Tiền Nhân là những người đã đặt tên cho các cư dân bản địa ở Westeros là “Những đứa trẻ của rừng rậm”, tuy nhiên, tên gọi thật sự của chủng tộc nhỏ bé này thì không phải như vậy. Theo ngôn ngữ của họ, tên mà họ gọi chính mình có thể dịch ra là “những người hát bài ca của đất”.

### Chiến tranh với Những đứa trẻ của rừng rậm

*Bài chi tiết: Chiến tranh giữa Tiền Nhân và Những đứa trẻ của rừng rậm*

Tiền Nhân đến Westeros với những thanh kiếm đồng và khiên gỗ bọc da, cưỡi trên lưng ngựa. Khi bắt đầu định cư ở vùng đất này, xây dựng các pháo đài và lập nên các đồn điền, nông trại, Tiền Nhân đã đốn hạ những cây weirwood có hình khắc mặt người - vốn là những cây rất thiêng liêng với các vị thần của Những đứa trẻ. Sự việc này đã châm ngòi cho cuộc chiến giữa Những đứa trẻ và Tiền Nhân. Mặc dù Những đứa trẻ đã cố sức chiến đấu với phép thuật và có những lực lượng đặc biệt như Người chiêm mộng, Chiến binh xanh thì Tiền Nhân vẫn nắm lợi thế do họ cao lớn, mạnh mẽ hơn và có công nghệ tiên tiến hơn. Tiền Nhân tiếp tục đốn hạ các cây weirwood do họ tin rằng những Người chiêm mộng có thể quan sát họ qua đôi mắt của những cái cây.

Dựa theo những bài hát cổ, khi cuộc chiến dần lâm vào thế tuyệt vọng, Những đứa trẻ đã tập hợp những Người chiêm mộng tới Diện Đảo hoặc Moat Cailin, một lâu đài được Tiền Nhân xây dựng khoảng 10000 năm trước. Những Người chiêm mộng đã sử dụng hắc thuật để phá nát vụn Cánh tay vùng Dorne, tạo ra vùng Stepstones và Broken Arm, làm ngập vùng Neck và biến nơi đó thành một đầm lầy khổng lồ. Mặc dù dải đất nối liền với Essos đã bị phá hủy, những Người chiêm mộng vẫn thất bại trong nỗ lực kìm chân Tiền Nhân, bởi lẽ khi đó họ đã có rất nhiều ở Westeros.

Tiền Nhân cũng có nhiều cuộc chiến với người khổng lồ, chủng tộc cũng thù địch với họ.

### Hiệp ước

Cuộc chiến với Những đứa trẻ của rừng rậm kéo dài, và lợi thế nghiêng về phía Tiền Nhân cho đến khi cả hai bên đạt được một thỏa thuận hòa bình, gọi là Hiệp ước, và ký kết nó trên Diện Đảo. Tiền Nhân đồng ý để quyền kiểm soát các khu rừng cho Những đứa trẻ và sẽ ngừng việc chặt các cây weirwood. Đổi lại, họ sẽ có quyền sở hữu toàn bộ các vùng đất còn lại ở Westeros. Hiệp ước này không có sự tham gia của người khổng lồ.

Hiệp ước này đã bắt đầu quãng thời gian 4000 năm hòa bình và tình bạn bắt đầu nảy nở giữa hai chủng tộc, dù số lượng của Những đứa trẻ đã giảm sút rất nhiều. Quãng thời gian sau khi Hiệp ước được ký kết được gọi là Kỷ nguyên Anh Hùng. Tiền Nhân sau đó dần dần bỏ lại các phong tục của mình mà quay sang tôn thờ các thần linh vô danh của rừng rậm, và họ cũng bắt đầu khắc các khuôn mặt người lên các cây weirwood giống Những đứa trẻ, tạo nên các cây thần. Những đứa trẻ của rừng rậm cũng dạy Tiền Nhân cách sử dụng quạ để giao tiếp với những người khác ở xa, nhưng vào thời đó, những con quạ sẽ nói tiếng người, và những Người chiêm mộng của Những đứa trẻ sẽ nhập vào những con quạ ấy để giao tiếp.

### Đêm Trường

Trong thời kỳ Đêm Trường, Tiền Nhân đã phải hứng chịu những mùa đông kéo dài hàng thế hệ, và Ngoại Nhân đến từ vùng đất Mùa đông vĩnh cửu bắt đầu xâm chiếm các vùng đất của người sống. Archmaester Fomas cho rằng Ngoại Nhân thực chất là một bộ tộc của Tiền Nhân chứ không phải một giống loài quái dị nào đó.

Những câu chuyện kể ở phương Bắc kể lại câu chuyện về Người hùng cuối cùng đã mạo hiểm đi tìm Những đứa trẻ để cầu cứu họ. Ngoại Nhân sau đó bị đẩy lùi trong Trận chiến vì Bình minh và rồi Đội Tuần Đêm được thành lập để ngăn chặn chúng. Khoảng 6000 đến 8000 năm trước, Tiền Nhân đã dựng nên Trường Thành, nhờ sự giúp đỡ của Những đứa trẻ và cả người khổng lồ.

### Cuộc xâm lăng của người Andal

*Bài chi tiết: Cuộc xâm lăng của người Andal*

Hàng ngàn năm sau sự kiện Đêm Trường, người Andal băng qua Biển Hẹp và bắt đầu cuộc di cư của họ từ Essos đến Westeros. Trong hàng trăm năm, Tiền Nhân và người Andal chiến đấu chống lại nhau để giành quyền kiểm soát lục địa. Cuối cùng, người Andal chinh phục hoặc sát nhập các vương quốc ở phần phía nam của lục địa, nhưng thất bại khi tiến lên phía bắc vì các vị Vua Mùa Đông của Tiền Nhân đã thành công trong việc chặn đứng mọi đợt tấn công nhờ pháo đài Moat Cailin và vùng Neck. Người Andal cũng tiếp tục thực hiện phong tục đêm đầu tiên.

## Di sản

Theo George R.R Martin, hiện giờ có rất ít người Westeros nào là người Andal hoặc Tiền Nhân thuần huyết sau hàng ngàn năm và rất nhiều cuộc hôn nhân hỗn huyết.

Mặc dù phần lớn nền văn hóa đã thất lạc qua nhiều thiên niên kỷ, con người ở phương Bắc vẫn giữ được tinh thần và linh hồn của Tiền Nhân và rất nhiều người cảm thấy tự hào khi có dòng máu của Tiền Nhân trong huyết quản, như nhà Stark và Karstark. Ở phía nam của Neck, cũng có những người tự hào với huyết thống Tiền Nhân, như các gia tộc Blackwood, Bracken, Dayne, Redfort, Royce, Strong, Westerling và người dân ở Mũi Crackclaw. Lãnh chúa Yohn Royce sở hữu một bộ giáp bằng đồng, khắc đầy chữ rune và đã hàng ngàn năm tuổi. Các bộ tộc vùng núi của xứ Vale của Dãy núi Mặt trăng cũng là hậu duệ của Tiền Nhân.

Trong Cuộc chinh phạt của Aegon, Aegon I Targaryen đã được phong làm Vua của người Andal, Rhoynar bởi Đại tư tế ở Oldtown, và những người kế vị Ngai Sắt sau Aegon cũng tiếp tục sử dụng danh xưng đó. Và vì Bảy Vương Quốc tiếp tục tồn tại nhiều hệ thống luật lệ của từng vùng khác nhau cho đến tận thời kỳ của vua Jaehaerys I Targaryen, bao gồm nhiều nơi vẫn sử dụng các luật lệ cổ xưa của Tiền Nhân, Tu sĩ Barth bắt đầu thống nhất các bộ luật làm một thành bộ Đại Luật vào năm 55 AC. Barth và Vương hậu Alysanne Targaryen cũng kết thúc phong tục đêm đầu tiên.

Ở bên kia Trường Thành, người Thenn tự cho rằng họ là những Tiền Nhân cuối cùng.

## Câu nói

“Tiền Nhân là một chủng tộc man rợ, và giống như bọn du mục bên kia Trường Thành, họ chỉ tôn thờ sức mạnh” - Albin Massey, nói với Alysanne Targaryen.

“Dòng máu của Tiền Nhân vẫn chảy trong huyết quản của nhà Stark, và chúng ta luôn giữ vững niềm tin rằng ai ra lệnh thì tự người đó phải vung gươm. Nếu con lấy mạng một người, con nợ người đó việc nhìn thẳng vào mắt và nghe những lời trăng trối của anh ta. Nếu như con không thể làm được điều đó, thì có lẽ người ấy không đáng phải chết.” - Eddard Stark, nói với Bran Stark.

“Khoảng 12000 năm trước, Tiền Nhân xuất hiện lần đầu tiên từ phía đông, băng qua vùng Broken Arm của Dorne trước khi nó bị phá hủy. Họ đến với kiếm đồng, những tấm khiên bọc da lớn, và cưỡi trên lưng ngựa” - Luwin, nói với Bran Stark.

## Ghi chú

1. Tước hiệu “Đại vương xứ Dorne” cũng được tự nhận bởi Nhà Yronwood, gia tộc cai trị vùng phía bắc của Dorne, từ vùng núi thuộc lãnh thổ của Nhà Wyl cho đến vùng cửa sống Greenblood.
2. Khoảng thời gian diễn ra cuộc xâm lăng của người Andal vẫn còn được tranh cãi, một số nguồn tài liệu cho rằng nó diễn ra khoảng 6000 năm trước; cuốn Chân Sử cho rằng nó diễn ra khoảng 4000 năm trước; vài maester, như Denestan, cho rằng chỉ khoảng 2000 năm trước.