Stworzenie świata

Michał Anioł "Stworzenie Adama"

**Stworzenie świata** – wydarzenie biblijne, które zapoczątkowało wszechświat. Wydarzenie zostało opisane w pierwszym i drugim rozdziale *Księgi Rodzaju* w formie dwóch opowiadań – pierwsze to Heksaemeron, czyli stworzenie świata w sześć dni, a drugie to opis bardziej obrazowy. Większość te. Według Biblii zarówno niebo, jak i ziemia oraz cały wszechświat są dziełem Jahwe. (I)

## Przebieg

### Wersja pierwsza - Heksaemeron

Pierwsze opowiadanie o stworzeniu świata jest nazywane Heksaemeronem. Według niego Bóg stworzył wszechświat w ciągu sześciu dni, a siódmego dnia, czyli w sobotę odpoczywał.
Przebieg wydarzeń wyglądał następująco:

* dzień pierwszy – stworzenie światła i oddzielenie go od ciemności,
* dzień drugi – stworzenie sklepienia niebieskiego oddzielającego wody górne od dolnych,
* dzień trzeci – stworzenie lądu i roślinności,
* dzień czwarty – stworzenie Słońca, Księżyca i gwiazd,
* dzień piąty – stworzenie zwierząt wodnych i latających,
* dzień szósty – stworzenie zwierząt lądowych i człowieka,
* dzień siódmy – odpoczynek Boga

#### **Dzień pierwszy**

Pierwszego dnia istnienia Ziemi Bóg stworzył niebo, zarówno materialne, czyli firmament, jak i duchowe - raj. Na Ziemi panował chaos i ciemność, a planetę tworzyła tylko woda. Nad wodą unosił się "Duch Boży", czyli najprawdopodobniej Duch Święty - trzecia osoba Trójcy Świętej. Następnie Bóg stworzył "światłość" - najprawdopodobniej coś, co potem zamieniło się w Słońce. Kiedy "światłość" minęła, dzień pierwszy się skończył i nastała ponownie ciemność, którą Bóg nazwał nocą.

#### **Dzień drugi**

Kiedy zaczęła się noc, czyli druga doba, Bóg stworzył pomiędzy wodami sklepienie, czyli sferę niebieską. Według Biblii nad Ziemią znajdowała się woda, a nie próżnia, co wyjaśniało źródło wody podczas potopu. Tak minął drugi dzień Ziemi i zaczął się wieczór.

#### **Dzień trzeci**

Następnego dnia Bóg rozsunął wody, a pomiędzy nimi pojawił się suchy ląd, tworzący jeden kontynent. Następnie Bóg stworzył wszystkie gatunki roślin (i prawdopodobnie również grzybów, które kiedyś uważano za rośliny). Tak minęła trzecia doba Ziemi i rozpoczęła się noc.

#### **Dzień czwarty**

Czwartego dnia Bóg stworzył Słońce, aby świeciło za dnia, Księżyc, aby w nocy odbijał blask Słońca oraz wszystkie inne ciała niebieskie, aby oświetlały wszechświat. Według tego fragmentu Biblii wszystkie ciała niebieskie orbitują nad Ziemią.

#### **Dzień piąty**

Piątego dnia Bóg stworzył wszystkie ryby i zwierzęta morskie, i wszystkie ptaki. Potem pobłogosławił je i nakazał im się rozmnażać, aby zapełniły całe morza i lądy. Tak minął dzień piąty i nastał wieczór.

#### **Dzień szósty**

Stworzył więc Bóg człowieka na swój obraz,
na obraz Boży go stworzył:
stworzył mężczyznę i niewiastę.
Po czym Bóg im błogosławił, mówiąc do nich: «Bądźcie płodni i rozmnażajcie się, abyście zaludnili ziemię i uczynili ją sobie poddaną; abyście panowali nad rybami morskimi, nad ptactwem powietrznym i nad wszystkimi zwierzętami pełzającymi po ziemi». I rzekł Bóg: «Oto wam daję wszelką roślinę przynoszącą ziarno po całej ziemi i wszelkie drzewo, którego owoc ma w sobie nasienie: dla was będą one pokarmem. A dla wszelkiego zwierzęcia polnego i dla wszelkiego ptactwa w powietrzu, i dla wszystkiego, co się porusza po ziemi i ma w sobie pierwiastek życia, będzie pokarmem wszelka trawa zielona». I stało się tak. A Bóg widział, że wszystko, co uczynił, było bardzo dobre.

#### **Dzień siódmy**

A gdy Bóg ukończył w dniu szóstym swe dzieło, nad którym pracował, odpoczął dnia siódmego po całym swym trudzie, jaki podjął. Wtedy Bóg pobłogosławił ów siódmy dzień i uczynił go świętym; w tym bowiem dniu odpoczął po całej swej pracy, którą wykonał stwarzając.

Kiedy Bóg ukończył całe swoje dzieło, nastał dzień siódmy. Tego dnia Bóg odpoczywał. Na tą pamiątkę został ustanowiony szabat, który potem został przez chrześcijan zastąpiony niedzielą.

### Wersja druga

Wersja druga w przeciwieństwie do Heksaemeronu jest opowiadaniem, którego autor posługuje się językiem bardziej obrazowym, a nie pojęciowym, jak autor wersji pierwszej. Opowiadanie skupia się natomiast na naturze człowieka, relacji pomiędzy nim a Bogiem oraz różnicach pomiędzy kobietą a mężczyzną i człowiekiem a innymi zwierzętami. Według opowieści Bóg lepi z gliny (inne tłumaczenie: *z prochu*) mężczyznę i umieszcza go w ogrodzie Eden, a następnie tworzy w ten sam sposób zwierzęta, które mają mu służyć. Ponieważ zwierzęta nie są wystarczającą pomocą dla Adama, Bóg lepi z jego żebra kobietę.

### Wersja ujednolicona

Wiele teologów uważa, że opowiadanie pierwsze niekoniecznie zaprzecza drugiemu. Większość judaistów i chrześcijan łączy obydwie wersje w jedną. Przykładem ujednolicenia dwóch wersji jest poniższy układ wydarzeń:

* dzień pierwszy – Bóg tworzy Ziemię i niebo (zarówno firmament jak i raj), a następnie oddziela światło od ciemności (wersja druga nie zaprzecza tego fragmentu pierwszej),
* dzień drugi – Bóg tworzy sklepienie niebieskie oddzielające wody górne od dolnych (wersja druga nie zaprzecza tego fragmentu pierwszej),
* dzień trzeci – Bóg oddziela ląd od wody i tworzy roślinność, jednak zasadza ją tylko w ogrodzie Eden (wersja pierwsza - Bóg tworzy roślinność, wersja druga - na Ziemi [oprócz ogrodu Eden] nie było jeszcze roślinności),
* dzień czwarty – Bóg tworzy Słońce, Księżyc i gwiazdy (wersja druga nie zaprzecza tego fragmentu pierwszej),
* dzień piąty – Bóg daje wygląd zwierzętom wodnym i latającym, jednak nie wciela w nich życia (wersja pierwsza oznajmia, że *Bóg wielkie potwory morskie i wszelkiego rodzaju pływające istoty żywe, którymi zaroiły się wody, oraz wszelkie ptactwo skrzydlate różnego rodzaju*, a wersja druga wspomina tylko o tym, że Bóg ulepił zwierzęta i przyprowadził je do mężczyzny - można to rozumieć tak, że szóstego dnia Bóg lepi kolejnych przedstawicieli gatunków, które wcześniej stworzył),
* dzień szósty – Bóg daje wygląd zwierzętom lądowym i lepi mężczyznę (wersja druga zmienia kolejność dwóch pierwszych wydarzeń, jednak można to rozumieć tak, że szóstego dnia na początek Bóg daje tylko wygląd zwierzętom lądowym, potem tworzy Adama, następnie lepi kolejnych przedstawicieli gatunków, które wcześniej stworzył, a na koniec lepi kobietę z żebra mężczyzny),
* dzień siódmy – pierwsza wersja mówi o tym, że Bóg odpoczywa, druga wersja nie zaprzecza, że tak było

### Traktowanie obydwu wersji symbolicznie

Obecnie bardzo popularną teorią jest fakt, że 1 i 2 rozdział Księgi Rodzaju są tylko symboliczne, ukazującym mądre dzieło Boga, a nie autentyczny opis wydarzeń. Zwolennicy tej teorii twierdzą, że naukowcy dobrze prowadzą swoje badania związane z neodarwinistyczną teorią ewolucji, a ich wyniki nie przeczą, lecz łączą się z przesłaniem biblijnym w jego ujęciu teologicznym, a także metafizycznym. Ta teoria spodobała się szczególnie papieżowi Janowi Pawłowi II, który także uznał, że obydwie opowieści biblijne są tylko pewnym symbolem i były napisane dla ludzi żyjących w Starożytnym Izraelu. Hipoteza taka jest dominująca w kościele katolickim i liberalnych kościołach protestanckich. Odmienną koncepcję prezentują kreacjoniści różnych odłamów, ludzie ci wierzą w autentyczność opisu biblijnego. Kreacjonistami jest większość konserwatywnych protestantów, ortodoksyjni Żydzi oraz nieliczni katolicy.

## Data wydarzenia

Wśród chrześcijan przyjęło się założenie, że Adam i Ewa stworzeni zostali około 6000 lat temu, Tradycja żydowska podaje datę 3761 rok p.n.e. Analizując dogłębnie tekst biblijny można odnieść wrażenie, że doszło do niego trochę wcześniej.

## Przypisy

### Przypisy do artykułu

1. ↑ Tradycja judeo-chrześcijańska według której doba zaczyna się od zachodu Słońca wzięła się najprawdopodobniej stąd.
2. ↑ Kontynenty zostały rozdzielone najprawdopodobniej podczas potopu.

Błąd rozszerzenia *cite*: Istnieje znacznik `<ref>` dla grupy o nazwie „1”, ale nie odnaleziono odpowiedniego znacznika `<references group="1"/>`