Centurion

"*Đừng để họ tái hợp với Centurion!*"
―Katyusha
**Centurion** (A41) là một dòng xe tăng cuối/hậu Thế chiến II của Vương quốc Anh và được coi là Xe tăng Chiến đấu Chủ lực (MBT) đầu tiên trên thế giới. Được thiết kế như một "xe tăng toàn cầu", nó là một trong những thiết kế xe tăng đầu hậu Thế chiến thành công nhất và thay thế cho cả xe tăng bộ binh lẫn trinh sát.

## Lịch sử

### Phát triển

Năm 1943, Tổng cục Thiết kế Xe tăng, dưới quyền của Sir Claude Gibb, Thành viên của Hiệp hội Hoàng gia Anh và Chỉ huy Đơn vị Xuất sắc nhất của Đế quốc Anh, đã được yêu cầu sản xuất một thiết kế mới cho một xe tăng trinh sát hạng nặng mang số hiệu A41 của Bộ Tổng tham mưu. Sau một loạt các thiết kế khá tầm thường trong dòng A trong quá khứ, và nhận thấy mối đe dọa do pháo 88mm của Đức Quốc Xã gây ra, Phòng Chiến tranh đã yêu cầu sửa đổi lớn lên các yêu cầu thiết kế, cụ thể là: tăng độ bền và độ tin cậy, khả năng chịu được đòn trực tiếp từ pháo 88mm của Đức và khả năng bảo vệ tốt hơn trước các loại mìn.

Được khởi xướng việc chế tạo vào tháng 9 năm 1943, nguyên mẫu đã phát triển rất nhiều cho đến khi đạt đến giai đoạn kết thúc của thiết kế cuối cùng vào tháng 10 năm đó, với thân xe hàn với giáp nghiêng và tháp pháo đúc một phần với pháo chính 17-pdr được đánh giá cao và một khẩu pháo Polsten đồng trục 20mm (sau đó được chuyển sang sử dụng súng máy Besa 7,7mm, động cơ Rolls-Royce Meteor và hệ thống treo Horstmann).

Các mẫu thiết kế được AEC Ltd chế tạo vào tháng 5 năm 1944, với 20 mẫu thử nghiệm đã được đặt hàng với nhiều tổ hợp vũ khí khác nhau: 10 chiếc mang pháo 17 pdr và pháo Polsten 20mm (trong đó một nửa có súng máy Besa ở phía sau tháp pháo và một nửa có cửa thoát hiểm); năm chiếc với khẩu 17 pdr, Besa ở phía trước và cửa thoát hiểm; và năm chiếc với pháo 77mm và súng máy do người lái điều khiển.

### Lịch sử hoạt động

Sáu nguyên mẫu của Centurion Mk.I được sản xuất vào tháng 1 năm 1945, nhưng chưa đầy một tháng sau khi cuộc chiến ở châu Âu kết thúc vào tháng 5 năm 1945 thì chúng mới đến được Bỉ. Centurion được đưa vào phục vụ trong quân đội Anh từ năm 1950.

Trong khi không chiến đấu trong Thế chiến II, nó đã tham chiến trong các cuộc xung đột lớn trong suốt cục diện Chiến tranh Lạnh: với Vương quốc Anh trong Chiến tranh Triều Tiên (1950-1953) và Khủng hoảng Kênh đào Suez (1955); với Israel trong Chiến tranh Sáu Ngày (1967), Chiến tranh Yom Kippur (1973), và các cuộc xâm lược Liban (1978 và 1982); với Jordan để chống lại cuộc xâm lược vào biên giới đến từ Syria trong các sự kiện Tháng Chín Đen (1970) và sau đó ở Cao nguyên Golan (1973); với Ấn Độ trong Chiến tranh Ấn Độ-Pakistan (1965); với Australia trong Chiến tranh Việt Nam (1955-1975) và với Nam Phi trong Chiến tranh Biên giới (1966).

Nó trở thành một trong những dòng xe tăng được sử dụng rộng rãi nhất, trang bị cho quân đội trên khắp thế giới, với một số chiếc vẫn còn phục vụ cho đến những năm 1990. Nam Phi vẫn vận hành phiên bản nâng cấp của Centurion được gọi là Olifant.

## Thông tin bên lề

* Xe tăng này tại một thời điểm là xe tăng Thế chiến II đời mới nhất trong series, bấy giờ đã quá muộn để nó có thể tham gia vào cuộc chiến, nhưng danh hiệu này sau đó đã được ARL 44 giành lấy.
* Ban đầu trong phiên bản tạp chí Monthly Comic Alive, Kilimanjaro đã hạ cánh xuống đất của Học viện Bellwall bằng một chiếc xe tăng Centurion nhưng trong trận đấu, cô lại sử dụng Black Prince, nó đã được sửa lại trong phiên bản giấy vì Centurion đã được thay thế bằng Black Prince.
* Centurion cho đến nay là xe tăng đạt nhiều điểm hạ gục nhất trong series, kết liễu 11 trong tổng số 30 xe tăng trong trận đấu.
* Xe tăng của Alice rõ ràng không có khẩu pháo Polsten 20mm được lắp trong bệ đỡ trên tháp pháo của dòng Mk.I. Nó được thay thế bằng súng máy Besa 0.303.