Vương Phổ

**Vương Phổ**(王溥), tự Tề Vật(齊物), người huyện Kỳ Tịnh châu.Tế tướng các thời Chu thái tổ, Chu thế tông, Chu cung đế, Tống thái tổ

## Sự nghiệp

### Xuất thân

Vương Phổ xuất thân Thái Nguyên Vương thị, sinh trong gia đình quan hoạn.Cha là Vương Tộ(王祚),từng nhậm Tam tư phó sứ thời Hán.Thời Chu phong Thứ sử

## Tống sử

Vương Phổ, tự Tề Vật, người huyện Kỳ Tịnh châu.

Cha là Tộ,trước là Tiếu sử của một quận, có tâm kế, cùng Tấn tổ vào Lạc Dương, chưởng quản các sự vụ về muối và sắt, nhân mẹ giả từ quan về. Hán tổ trấn Tịnh Môn, chống lại quân của Khế Đan,dùng Tộ quản lý lương thảo; tức vị, đề bạt làm Tam tư phó sứ. Thời Chu làm Thứ sử Tùy châu . Hán pháp cấm lột da trâu, liễn tống kinh sư, gặp mưa lớn nhiều nát hoại, Tộ thỉnh ban cái thức khải giáp các châu, lệnh giảm bớt mà thu,lợi dân vô cùng. Di thứ thương châu, dĩ phụng tiền mộ nhân khai đại tần sơn nham thê lộ, hành lữ cảm kỳ huệ. Hiển Đức sơ, trí Hoa châu Tiết độ, dĩ tộ vi thứ sử. Vị kỉ, cải trấn dĩnh châu, quân bộ nội tô thuế, bổ thật lưu tỉ, dĩ xuất cựu tịch. Châu cảnh cựu hữu thông thương cừ, cự hoài tam bách lí, tuế cửu yên tắc, tộ sơ đạo chi, toại thông chu tiếp, quận vô thủy hoạn. Làm qua Trịnh châu đoàn luyện sử. Tống sơ, thăng Túc châu Phòng ngự sử, khóa dân tạc tỉnh tu hỏa bị, trúc thành bắc đê dĩ ngự thủy tai. Nhân cầu trí chính, chí khuyết hạ, bái tả lĩnh quân vệ thượng tương quân trí sĩ.

父祚, 为郡小吏, 有心计, 从晋祖入洛, 掌盐铁案, 以母老解职归. 汉祖镇幷门, 统行营兵拒契丹, 委祚经度刍粟; 即位, 擢为三司副使. 历周为随州刺史. 汉法禁牛革, 辇送京师, 遇暑雨多腐坏, 祚请班铠甲之式於诸州, 令裁之以输, 民甚便之. 移刺商州, 以奉钱募人开大秦山岩梯路, 行旅感其惠. 显德初, 置华州节度, 以祚为刺史. 未几, 改镇颍州, 均部内租税, 补实流徙, 以出旧籍. 州境旧有通商渠, 距淮三百里, 岁久湮塞, 祚疏导之, 遂通舟楫, 郡无水患. 历郑州团练使. 宋初, 升宿州为防御, 以祚为使, 课民凿井修火备, 筑城北堤以御水灾. 因求致政, 至阙下, 拜左领军卫上将军致仕.

溥, 汉乾佑中, 举进士甲科, 为秘书郎. 时李守贞据河中, 赵思绾反京兆, 王景崇反凤翔, 周祖将兵讨之, 辟溥为从事. 河中平, 得贼中文书, 多朝贵及藩镇交结语. 周祖籍其名, 将按之, 溥谏曰: 「魑魅之形, 伺夜而出, 日月既照, 氛沴自消. 愿一切焚之, 以安反侧. 」周祖从之. 师还, 迁太常丞. 从周祖镇邺. 广顺初, 授左谏议大夫, 枢密直学士. 二年, 迁中书舍人, 翰林学士. 三年, 加户部侍郎, 改端明殿学士. 周祖疾革, 召学士草制, 以溥为中书侍郎, 平章事. 宣制毕, 周祖曰: 「吾无忧矣. 」即日崩.

世宗将亲征泽, 潞, 冯道力谏止, 溥独赞成之. 凯还, 加兼礼部尚书, 监修国史. 世宗尝从容问溥曰: 「汉相李崧以蜡书与契丹, 犹有记其词者, 信有之耶? 」溥曰: 「崧为大臣, 设有此谋, 肯轻示外人? 盖苏逢吉诬之耳. 」世宗始悟, 诏赠其官. 世宗将讨秦, 凤, 求帅於溥, 溥荐向拱. 事平, 世宗因宴酌酒赐溥曰: 「为吾择帅成边功者, 卿也. 」从平寿春, 制加阶爵. 显德四年, 丁外艰. 起复, 表四上, 乞终丧, 世宗大怒, 宰相范质奏解之, 溥惧入谢. 六年夏, 命参知枢密院事.

恭帝嗣位, 加右仆射. 是冬, 表请修《世宗实录》, 遂奏史馆修撰, 都官郎中, 知制诰扈蒙, 右司员外郎, 知制诰张淡, 左拾遗王格, 直史馆, 左拾遗董淳, 同加修纂, 从之.

宋初, 进位司空, 罢参知枢密院. 乾德二年, 罢为太子太保. 旧制, 一品班於台省之后, 太祖因见溥, 谓左右曰: 「溥旧相, 当宠异之. 」即令分台省班东西, 遂为定制. 五年, 丁内艰. 服阕, 加太子太傅. 开宝二年, 迁太子太师. 中谢日, 太祖顾左右曰: 「溥十年作相, 三迁一品, 福履之盛, 近世未见其比. 」太平兴国初, 封祁国公. 七年八月, 卒, 年六十一. 辍朝二日, 赠侍中, 謚文献.

溥性宽厚, 美风度, 好汲引后进, 其所荐至显位者甚众. 颇吝啬. 祚频领牧守, 能殖货, 所至有田宅, 家累万金.

溥在相位, 祚以宿州防御使家居, 每公卿至, 必首谒祚, 置酒上寿, 溥朝服趋侍左右, 坐客不安席, 辄引避. 祚曰: 「此豚犬尔, 勿烦诸君起. 」溥讽祚求致政, 祚意朝廷未之许也, 既得请, 祚大骂溥曰: 「我筋力未衰, 汝欲自固名位, 而幽囚我. 」举大梃将击之, 亲戚劝谕乃止.

溥好学, 手不释卷, 尝集苏冕《会要》及崔弦《续会要》, 补其阙漏, 为百卷, 曰《唐会要》. 又采朱梁至周为三十卷, 曰《五代会要》. 有集二十卷.

子贻孙, 贻正, 贻庆, 贻序. 贻正至国子博士. 贻庆比部郎中. 贻序, 景德二年进士, 后改名贻矩, 至司封员外郎. 贻正子克明, 尚太宗女郑国长公主, 改名贻永, 令与其父同行, 见《外戚传》.

贻孙, 字象贤, 少随周祖典商, 颍二州, 署衙内都指挥使. 显德中, 以父在中书, 改朝散大夫, 着作佐郎. 宋初, 迁金部员外郎, 赐紫, 累迁右司郎中. 淳化中, 卒. 太祖平吴, 蜀, 所获文史副本分赐大臣. 溥好聚书, 至万余卷, 贻孙遍览之; 又多藏法书名画. 太祖尝问赵普, 拜礼何以男子跪而妇人否, 普问礼官, 不能对. 贻孙曰: 「古诗云『长跪问故夫』, 是妇人亦跪也. 唐太后朝妇人始拜而不跪. 」普问所出, 对云: 「太和中, 有幽州从事张建章着《渤海国记》, 备言其事. 」普大称赏之. 端拱中, 右仆射李昉求郡省百官集议旧仪, 贻孙具以对, 事见《礼志》, 时论许其谙练