Stany Zjednoczone Ameryki (SteampunkWG)

**Stany Zjednoczone** (ang. United States, US), **Stany Zjednoczone Ameryki** (ang. United States of America, USA) – państwo federacyjne w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa.

## Historia przed WG

Osobny artykuł: Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki.

### Wprowadzenie

Zróżnicowane językowo i kulturowo, wojujące pomiędzy sobą ludy tubylczych Amerykanów, w tym stosunkowo mniej rozszczepieni Inuit, zamieszkiwały obszary dzisiejszych Stanów Zjednoczonych przez około 10 tys. lat. Przed przybyciem Europejczyków i co za tym idzie, sprowadzeniu siłowo przez nich na te ziemie pojmanych w Afryce Zachodniej i zniewolonych Afrykanów do pracy na plantacjach, populacja autochtonów stanowiła ponad 1 mln mieszkańców. Wskutek ścierania się z technologicznie bardziej zabójczą imigracją Europejczyków, populacja tubylcza poddana była chronicznym działaniom wojennym, kulturowo wyniszczającym. W ich wyniku została sprowadzona do znikomego ułamka nowej całości.

### Europejskie początki

Pierwsi Europejczycy prawdopodobnie dotarli na obrzeża Stanów Zjednoczonych ok. 1000 r. Byli to wikingowie, a ściślej, Islandczycy, którzy najpierw zostali banitami wydalonymi do Grenlandii, lub byli to ich potomkowie.

Dopiero ok. 500 lat później w 1492 wyprawa Krzysztofa Kolumba dotarła m.in. na plaże Portoryko. W prawie tym samym czasie (1497, 1498), Giovanni Caboto (John Cabot), wenecki żeglarz włoskiego pochodzenia w służbie króla Anglii, opływał kanadyjskie i amerykańskie wybrzeża, szukając Przejścia Północno-Zachodniego do Indii, lądując m.in. w dzisiejszym stanie Maine, lecz ginąc na morzu w drodze powrotnej, opodal Islandii. Niemniej, jego żegluga stała się podstawą prawną roszczeń Anglii do ziem Ameryki Północnej, w tym obszarów po części stanowiących Wybrzeże Wschodnie dzisiejszego terytorium Stanów Zjednoczonych. Niedługo potem, w 1542, Kalifornia została „odkryta” przez żeglarza portugalskiego Juana Rodrígueza Cabrillo, który służył królowi Hiszpanii. Kraina ta była ludnie zamieszkana przez rozmaitych Indian.

W 1565 Hiszpanie ustanowili St. Augustine na Florydzie, pierwszą przetrwałą do dziś osadę Europejczyków na terenie Stanów Zjednoczonych. Przez następne 235 lat była stolicą hiszpańskiej Florydy.

Natomiast pierwsi koloniści z Anglii, po stosunkowo trwałej osadzie na obszarze Stanów Zjednoczonych, założyli ufortyfikowaną kolonię Jamestown (Wirginia) w 1607. Jednak osada ta, podatna na ataki Indian i głód, nie przetrwała i została ostatecznie po latach ewakuowana.

Nieco późniejsi koloniści z Anglii, których osada jednak przetrwała i dała początek anglojęzycznej kulturze Stanów Zjednoczonych w postaci obecnej, to purytanie, pro

testanccy uchodźcy na tle religijnym, przybyli w okolice dzisiejszego nadmorskiego Plymouth (Massachusetts) w 1620 na statku „Mayflower”.

### Konflikty kolonistów z władzami Wielkiej Brytanii i Deklaracja Niepodległości

Osobny artykuł: Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych.

Większością kolonii zarządzali wtedy specjalnie przysłani z Anglii gubernatorzy, przeważnie niezwiązani z

   lokalnymi społecznościami. Jednocześnie rozwijały się jednak lokalne samorządy, które dążyły do uzyskania większej niezależności od metropolii. Wyrazem tego był np. Kongres z Albany. Tymczasem Anglia traktowała swe zamorskie posiadłości jako rynek zbytu i źródło surowców. Nie było zgody na powstawanie manufaktur, co nie poprawiało nastrojów wśród kolonistów. Akty nawigacyjne, czyli ustawy mające za zadanie ochronę angielskich posiadłości przed konkurencją innych mocarstw kolonialnych dokładnie regulowały, które towary mogą być produkowane w koloniach, a które muszą być sprowadzane z Europy.

Działania zbrojne w czasie brytyjskiej wojny z Indianami i Francuzami skłoniły władze do nowego rodzaju opodatkowania ludności. W 1765 wprowadzono tak zwaną opłatę stemplową. Wywołało to wzburzenie mieszkańców, gdyż uważali oni za niesprawiedliwy obowiązek płacenia podatków do wspólnej kasy, przy jednoczesnym braku swej reprezentacji w parlamencie. Ogłoszono nawet bojkot angielskich towarów, co spowodowało chwilowe ustępstwa rządu, jednak stało się jasne, że bez radykalnej zmiany obecnego stanu, ponowny konflikt pozostawał kwestią czasu.

W 1770 przeciwko nowym cłom zaprotestowali mieszkańcy Bostonu. Protestujący tłum został ostrzelany przez wojsko, a całe wydarzenie przeszło do świadomości kolonis

tów jako masakra bostońska. W 1773 Brytyjska Kompania Wschodnioindyjska otrzymała od rządu prawo do sprzedaży herbaty amerykańskim koloniom z pominięciem ceł i podatków, co wyraźnie uderzało w lokalnych importerów tego produktu. W odpowiedzi kilkudziesięciu członków konspiracyjnej organizacji Synowie Wolności, tuż po przypłynięciu transportu herbaty do portu w Bostonie wdarło się na pokład statku (przebrani za Indian) i cały ładunek zniszczono. Zajście nazwano ironicznie herbatką bostońską. Reakcją brytyjską było zamknięcie bostońskiego portu, co spowodowało zakłócenia handlu w regionie. Nastroje społeczne uległy radykalizacji, a zwołany w 1774 I Kongres Kontynentalny podjął decyzję do przygotowania zbrojnego wystąpienia, usiłując jednak nadal prowadzić rokowania ze stroną brytyjską.

Polityka prowadzona przez Wielką Brytanię, zwłaszcza w latach 60. i 70. XVIII wieku oraz szerzące się idee oświeceniowe dokonały gruntownej zmiany w społeczeństwie kolonistów. Przestawali być już poddanymi brytyjskimi i jawnie zaczęli dążyć do niezależności. Zachodzące w tym czasie procesy i wydarzenia tego okresu zwane są rewolucją amerykańską. 19 kwietnia 1775 roku doszło do pierwszej konfrontacji zbrojnej sił kolonistów z armią brytyjską – bitwy pod Lexington.

Po pierwszym starciu uzbrojonych kolonistów z oddziałami angielskimi zebrał się po raz drugi Kongres Kontynentalny, który postanowił prowadzić wojnę z Anglią i powierzył naczelne dowództwo George’owi Washingtonowi, ziemianinowi z Wirginii.

Nie było jednak jasności, o co walczyć: czy o ustępstwa rządu w sprawie podatków, czy o połączenie stanów w federacje i uzyskanie pełnej samodzielności. W świetle prawa międzynarodowego kolonie były częścią Anglii, a do tej pory nie zdarzyło się, aby część jakiegoś państwa jednolitego narodowo zbuntowała się i ogłosiła odrębnym państwem. Jednak pod wpływem idei oświeceniowych wśród kolonistów zwyciężyła myśl o ogłoszeniu pełnej niepodległości. Zgromadzenia poszczególnych stanów zaczęły ogłaszać niepodległość. Powołano specjalny komitet z Thomasem Jeffersonem na czele, który opracował projekt Deklaracji Niepodległości. Deklaracja stwierdzała, że wszyscy ludzie zostali stworzeni równymi i są obdarzeni

nienaruszalnymi prawami – do życia, wolności i ubiegania się o szczęście. W celu zabezpieczenia tych praw został wyłoniony rząd. W dniu 4 lipca 1776 wszyscy członkowie Kongresu (bez jednego) podpisali Deklarację Niepodległości. Równało się to powstaniu nowego państwa – Stanów Zjednoczonych Ameryki. W Deklaracji Niepodległości po raz pierwszy idee oświecenia zostały zastosowane w praktyce.

### Rozwój terytorialny i polityka zagraniczna

Pomimo licznych kłopotów wewnętrznych, Stany Zjednoczone z powodzeniem rozszerzały swoje terytorium. W 1803 Thomas Jefferson odkupił francuską Luizjanę od Napoleona, co niemal dwukrotnie zwiększyło terytorium kraju. Ponadto w 1818 udało się uzyskać Terytorium Dakoty.

### Wojna brytyjsko-amerykańska

Osobny artykuł: wojna brytyjsko-amerykańska.

W 1812 wybuchł kolejny spór brytyjsko-amerykański. Zarzewiem konfliktu stało się pogranicze kanadyjskie

oraz spór związany z blokadą handlową (blokada kontynentalna) stosowaną przez napoleońską Francję

wobec Brytyjczyków. Anglia wykorzystała pretekst, aby podjąć zbrojną próbę przywrócenia statusu kolonialnego Stanów Zjednoczonych, ale bez skutku. Wojna brytyjsko-amerykańska zakończyła się traktatem gandawskim w 1814, w zasadzie nie przynosząc wymiernych korzyści żadnej ze stron. W końcowej fazie jednak przewaga militarna była po stronie amerykańskiej, co zapoczątkowało budowę mitu o niezwyciężonej armii. Było to także dodatkowym czynnikiem w procesie formowania się narodu amerykańskiego. Konsekwencją konfliktu było także podpisanie ugody Rusha-Bagota w 1817, dotyczącej demilitaryzacji strefy nadgranicznej oraz konwencji w 1818, dotyczącej regulacji granic.

### Dalsza ekspansja terytorialna i ogłoszenie izolacjonizmu

W 1821 kolejny prezydent Stanów Zjednoczonych, James Monroe, doprowadził do uzyskania hiszpańskiej Florydy, co było kolejnym krokiem w umacnianiu pozycji państwa jako najsilniejszego gracza na kontynencie. W 1823 prezydent Monroe ogłosił opracowaną przez ówczesnego sekretarza stanu, Johna Quincy’ego Adamsa, tzw. Doktrynę Monroe’a zakładającą dążenie do powstrzymania europejskiej ekspansji na całym kontynencie amerykańskim w zamian za brak ingerencji Stanów Zjednoczonych w sprawy Europy. Oznaczało to początek długiej epoki w dziejach amerykańskiej polityki zagranicznej – okresu izolacjonizmu.

W tym czasie koloniści osiedlali się także na terenach niepodległego od 1821 Meksyku, szczególnie na terenie Teksasu. Władze tego kraju odmawiały jednak przyznania praw politycznych mieszkańcom tej prowincji, co doprowadziło do formowania się ruchu oporu. Mieszkańcy wykorzystując anarchię i wojny domowe nękające Meksyk proklamowali w 1836 Republikę Teksasu

## Historia USA od rozpoczęcia WG

### Wprowadzenie

Rok 1836 to orientacyjny początek rewolucji przemysłowej XIX wieku na świecie. Nowe wynalazki i pomysły pojawiały się bardzo często. Epoka ta nie ominęła USA, pierwszy przemysł zaczął powstawać w północnej części pierwotnych 13 stanach. Liczba ludności USA osiągnęła 17 063 353 ludzi w roku 1836.

### Amerykańsko-Brytyjski konflikt o Oregon

Na początku 1836 roku USA wysłało oddział wojska by osłaniał kolonistów zajmujących tereny Oregonu. Oddziały USA w prowincjach nadmorskich starło się z swoim brytyjskim odpowiednikiem rozpoczynając paru godziną wojnę Oregon. Ani wojskom USA nie udało się zniszczyć oddziału UK ani wojskom UK zmusić do odwrotu oddziału USA. Obie strony przygotowały pozycje defensywne oczekując na posiłki. Rządu obu stron od razu rozpoczęły rozmowy by uniknąć wybuchu wojny.

Obie strony proponowały swoje propozycje zażegnania kryzysu ale też żadna nie chciała ustąpić.Pat zmieniło zerwanie rozmów miedzy USA a Meksykiem. USA chcą rozprawić się z Meksykiem zaproponowało, że przyjmie połowę sumy za teren, który UK zajeło ale w zamian chcą neutralności Imperium Brytyjskiego w czasie konfliktu USA-Meksyk.

Sprawa Oregonu oficjalnie została załatwiona ale strona USA nie była zadowolona co było przyczyną późniejszego ataku na Kanadę przez USA.

### Amerykańsko-Meksykański konflikt

Konflikt miedzy USA a Meksykiem a właściwie konflikt terytorialny miedzy USA i Teksasem a Meksykiem. Powodem konfliktu były roszczenia Meksyku do ziem Republiki Teksasu. Na przełomie 1835 i 1836 roku Teksas wywalczył sobie niepodległość od Meksyku a potem złożył wniosek do Kongresu USA przyjęcie do Unii jako stan.

Po początkowych przepychankach obie strony konfliktu zgodziły się na rozmowy. Na czas rozmów USA w geście dobrej woli zawiesiła posiedzenie w sprawie Teksasu. Obie strony negocjowały zażarcie aż napisano traktat wytaczający nową Granice miedzy USA a Meksykiem.
Gdy nadeszła chwila podpisania traktatu Meksyk widząc konflikt miedzy Wielką Brytanią a USA zerwał rozmowy co zmusiło Stany do zakończenia sporu o cześć Oregonu.

W odwiedzie za zerwane negocjacje USA wznowiło posiedzenie w sprawie Teksasu. I tak 13 Marca 1836 roku kongres Stanów zjednoczonych przyjął prośbę o przyłączenie do Unii Republikę Teksasu dokonując Inkorporacji tych terenów. Teksas został 26 stanem USA.

Jednak to nie był koniec konfliktu USA po przyłączeniu teksasu do Unii złożyło Meksykowi Ultimatum.

### Wojna amerykańsko-meksykańska

Osobny artykuł: Wojna amerykańsko-meksykańska

Meksyk odrzucił Amerykańskie ultimatum co poskutkował drogą ku wojnie. 15 Marca 1836 roku kongres stanów zjednoczonych przegłosował wypowiedzenie wojny Meksykowi chwile potem akt wypowiedziane wojny podpisał prezydent. Jeszcze tego samego dnia Ambasador USA w Meksyku przekazał odpis aktu ministrowi spraw zagranicznych stanów zjednoczonych Meksyku.
**Tu będzie po wojnie opis**

### Trzecia wojna brytyjsko-amerykańska

Osobny artykuł: Trzecia wojna brytyjsko-amerykańska

Niezadowalające rozstrzygnięcie w sprawie Oregonu oraz niepokojące i dwuznaczne wiadomości od UK sprawiły, że rząd USA postanowił zaatakować Imperium Brytyjskie nim ono zaatakuje USA. Rząd liczył na odzyskanie terenu Oregonu.

**Tu będzie po wojnie opis**

### Iowa i Wisconsin stanami

Tereny Iowa i Wisconsin została przez USA zdobyte na początku XIX wieku. Gdy USA rozpoczęło

zasiedlanie terenów na zachód od 26 stanów owe dwa tereny były pierwsze do jakich napływali ludzie. Gdy rozpoczęła się wojna miedzy USA a UK rząd federalny chcą zdobyć poparcie do walki z UK nadał wstępne uprawnienia tym terenom. Po tym jak Iowa i Wisconsin wybrały własnych Gubernatorów, senatorów i Kongresmenów oraz uchwaliły swoją stanową konstytucje, wybrały flagi stanowe i stanowe pieczęcie zostały przyłączone do Unii jako dwa nowe stany.

### Zakup Alaski

USA i Rosja utrzymywało bardzo dobre stosunki już od początku wieku ale dopiero w 1836 roku można mówić o przyjaźni miedzy tymi państwami.

Wojna w Europie miedzy Sojuszem czterech krajów a Prusami sprawiło, że Rosja straciła zainteresowanie terenami Alaski a zła sytuacja na froncie sprawiła, że Rosja musiała skupić się całkowicie na wojnie. USA zaproponowało kupno Alaski od Rosji na co Cesarstwo Rosyjskie przystało. Uzgodniono cenę 30 milionów dolarów płaconych w dwóch ratach. Pierwsza od razu druga 4 miesiące od zakupu.

Milten777 (dyskusja) 21:21, paź 29, 2016 (UTC)