Allozaur

```
Informacje na tej stronie mogą być niepoprawne, proszę o tym pamiętać podczas czytania.

```

### Wstęp

Allozaur (*allosaurus)* a po łacińsku "inny jaszczur" to mięsożerny teropod z rodziny allozaurów. Był to dosyć lekki, zwinny a zarazem niebezpieczny drapieżnik.

## Allozaur

### Występowanie

USA (Ameryka Północna), Portugalia (Europa), Tanzania (Afryka), Polska (Europa)

### Klasyfikacja

Allozaur to teropod zaliczany do podrzędu teropodów gadziomiedniczych, infrarzędu tetanurów, grupy karnozaurów i rodziny allozaurów. Do allozaurów należy także zaurofaganaks.

### **Szczegółowe informacje**

#### Rola w ekosystemie

Allozaur był najpospolitszym drapieżnikiem w formacji Morrison. Pomimo swej wielkości oraz powszechnego przekonania, teropod ten nie był największym mięsożercą tej formacji.

#### Zwyczaje:

Allozaur najprawdopodobniej był samotnikiem i jest małe prawdopodobieństwo, aby żył w grupach. Na czaszkach różnych osobników znaleziono ślady ugryzień przedstawicieli tego samego gatunku. Może to dowodzić agresywnych zachowań pomiędzy osobnikami tego samego gatunku i terytorialnego zachowania. Odnaleziono także ślady ugryzień u młodszych osobników, lecz nie na czaszkach, lecz łopatkach i żebrach. Wiadomo także że zostały one zrobione przez dorosłe osobniki co może dowodzić o kanibalizmie. Znaleziono także na wielu osobnikach złamania oraz różne rany co oznacza, że allozaury nie były zbyt ostrożnymi zwierzętami i były agresywne.

#### Czym się żywił i na co polował? (formacja Morrison)

Allozaury odżywiały się mięsem. Polowały, jednak mogły żywić się też padliną. Polowały one na zwierzęta różnej wielkości. Duże zauropody (apatozaur, brontozaur lub diplodok), średnie ornitopody (kamptozaur), stegozaury (stegozaur, hesperozaur) a także małe jak driozaur lub otnielia. Jeśli brakowało jedzenia co było widoczne podczas suszy, allozaury prawdopodobnie polowały też na inne drapieżniki takie jak ceratozaur, ornitolest lub celur. Jeśli teoria o wspólnym polowaniu allozaurów jest prawdziwa, to zauropody nawet tak duże jak brachiozaur, barozaur lub kamarazaur nie były bezpieczne.

#### Czym się żywił i na co polował? (formacja Tendaguru)

Preferencje allozaura nie zmieniały się pomiędzy formacjami, jedynie gatunki na które allozaur polował. Duże i średnie zauropody (Giraffatitan, torniera czy dikreozaur), średnie ornitopody (dysolotozaur)i stegozaury (kentrozaur) i być może inne małe teropody (elafrozaur).

#### Czym się żywił i na co polował? (formacja Lourinhã)

To samo co w formacji Tendaguru, preferencje allozaura się nie zmieniały, jedynie gatunki na jakie polował. Duże zauropody (lusotytan, dinheirozaur), stegozaury (dacentrur, miragaja), ankylozaury (drakopelta) i średnie oraz małe ornitopody (drakonyx, kamptozaur, driozaur)

#### Przystosowania i cechy

Allozaur był mięsożercą, niezwykle dobrze przystosowanym do swojego środowiska. Zaczynając od czaszki która

przeciętnie osiągała 85 cm, typowo dla drapieżnika takiej wielkości. Czaszka była dosyć wąska, mająca kształt trójkąta, szerokiego z tyłu i powoli zwężającego się ku końcowi. Główna cecha głowy allozaura to para wyrostków, tuż nad oczami. Zaczynały się w połowie czaszki jako dwa niskie grzebienie a w rogi przemieniały się tuż przed oczodołami. Nie znamy ich funkcji, być może ochraniały przed słońcem lub służyły do wabienia samic. Kontynuując o reszcie czaszki, zęby były dosyć krótkie i niezbyt imponujące, ale imponująca rzecz to była żuchwa tego dinozaura. Teropod ten potrafił otworzyć swoją szczękę na ponad 80°. Warto także wspomnieć, że allozaur posiadał widzenie przestrzenne, co prawda mniejsze niż tyranozaur, ale wciąż je miał. Idąc dalej trzeba powiedzieć o silnej, wygiętej w kształcie litery "S" szyi allozaura, a następnie kończynach przednich tego teropoda. Były dosyć krótkie, choć i tak dłuższe niż u większości teropodów, zakończone 3 palcami. Na każdym palcu znajdował się całkiem duży, ostry, zakrzywione pazury, a na pierwszym palcu znajdował się największy. Tylne kończyny natomiast były dosyć długie, przystosowane do wysokich prędkości. Ogon był sztywny i długi, służący pewnie jako ster podczas szybkiego biegu.

#### "Wielki Al"

Wielki Al to szkielet niemalże kompletnego allozaura. Odkryto go w 1991 roku w Wyoming. Oprócz tego, że był niemalże kompletny (aż 95% szkieletu się zachowało!), to jeszcze przedstawiał pewną historię. Allozaur nie był duży... umarł jako młodzieniec mając 7 metrów długości. Oprócz tego był bardzo niezwykły. Na jego szkielecie znaleziono mnóstwo urazów! Naliczono ich około 19! Wśród nich są takie jak: połamane żebra, odgięty pazur, złamana ręka i śmiertelny uraz... złamany palec u nogi do którego wdała się infekcja. To on prawdopodobnie zabił tego dinozaura. Nie mógł polować a infekcja się powiększała. Być może akurat wtedy nastała bardzo długa susza. Dinozaur mógł paść z pragnienia, wycieńczenia i głodu. Powstał cały, długi odcinek wędrówek z dinozaurami opowiadający o jego

życiu i śmierci.

#### Głowa niczym młot?

Z wielu badań naukowcy wywnioskowali że allozaur miał dosyć słaby zgryz. I wtedy niektórzy naukowcy zadali sobie pytanie: "skoro allozaur słabo gryzł to jak zabijał swoje ofiary?". Bo badaniach czaszki okazało się że potrafiła wytrzymać bardzo duży nacisk. Mięśnie szyi też okazały się silne. Więc naukowcy wywnioskowali że allozaur uderzał głową niczym młotem w ofiarę. Jednak ta teoria ta jest podważana przez wielu naukowców i dosyć mało prawdopodobna. Ponieważ co z tego że może wytrzymać duży nacisk... wcale nie musi.

#### Łuski czy pióra?

Nie wiemy czym był pokryty allozaur. Jedyne co odnaleziono to odcisk lewej stopy młodego allozaura. Była oczywiście pokryta łuskami jak u każdego innego dinozaura którego mamy odciski. Jednak nie oznacza to że allozaur miał lub nie miał piór. Być może miał bardzo prymitywne pióra które nawet nie przypominały puchu. Być może bardziej przypominały długie, grube włoski. Jednak są to tylko teorie i żadnej z nich nie możemy potwierdzić.

#### Uderzenie pomiędzy nogi

Odnaleźliśmy szkielet allozaura z dziurą w miednicy! Po badaniu dziury, naukowcy doszli do wniosku, że powstała na skutek uderzenia kolca stegozaura w to miejsce. Oznacza to, że allozaur dostał kolcem w krocze! Jest to dowód walki

pomiędzy tymi stworzeniami, co ciekawe, rana pokazuje oznaki zrośnięcia co oznacza, że allozaur przeżył pojedynek.

### Popkultura

#### Filmy i seriale

* Allozaur pojawił się w olbrzymiej ilości filmów i seriali
* Allozaur pojawiał się w serialach dokumentarnych ("wędrówki z dinozaurami", "wędrówki z dinozaurami - ballada o wielkim Alu", "zanim przywędrowały dinozaury", "jurajscy wojownicy", "królestwo dinozaurów", "wędrówki dinozaurów (WDRA)", "planeta dinozaurów", "prehistoryczna ameryka"), oraz     filmach przygodowych ("zaginiony świat (2001r)", "zaginiony ląd (2009r)", "jurassic world fallen kingdom") a także anime "Dinosaur King''

#### Gry

* Allozaur także pojawił się w olbrzymiej ilości gier, w kilku symulatorach o budowaniu parków z dinozaurami (Jurassic park operations genesis, Mesozoica, Prehistoric Kingdom, Jurassic world evolution), kilku grach     mobilnych (jurassic park builder, jurassic world the game, jurassic world alive), kilku survivalowych (The Isle, Ark survival evolved), kilku przygodowych (Dino crisis 2) oraz kilku innych polegających na strzelaniu do dinozaurów (dino hunter deadly shores, carnivores i carnivores 2)

### Ciekawostki

* Allozaur jest jednym z najpopularniejszych dinozaurów.