"Śmierć Achillesa"/Streszczenie

Część pierwsza – Fandorin

25 czerwca 1882 roku, piątek

Po sześciu latach poza krajem, w tym czterech na placówce dyplomatycznej w Jokohamie, asesor kolegialny Erast Pietrowicz Fandorin przez Paryż i Petersburg powraca do Moskwy, gdzie mianowano go urzędnikiem do zadań specjalnych przy generał-gubernatorze. Razem z nim przybywa japoński służący Masa. Wpół do 9 meldują się w pokoju 20 hotelu „Dussault”. Fandorin zauważa na liście gości swojego dawnego znajomego z czasów kampanii bałkańskiej, generała Michaiła Sobolewa. Erast Pietrowicz chce się z nim natychmiast spotkać, ale obsługa hotelowa odpowiada, że generał odpoczywa i nie wolno mu przeszkadzać. Nagle z korytarza zajętego przez Sobolewa wygląda inny dawny znajomy Fandorina, esauł Gukmasow. Adiutant każe wysłać pilnie depeszę, ale widząc wołającego do niego Fandorina, zamyka się za drzwiami. Erast Pietrowicz po przebraniu udaje się do pałacu generał-gubernatora.

W gabinecie poznaje swojego nowego przełożonego księcia Władimira Andriejewicza Dołgorukiego, oberpolicmajstra Karaczencewa oraz zarządcę tajnego oddziału Churtinskiego, a także książęcego kamerdynera Wiediszczewa. Generał-gubernator rozpoczyna naradę w sprawie zbierania funduszy na dokończenie malowideł w świątyni Chrystusa Zbawiciela, ale zostaje ona przerwana przez wejście sekretarza, który oznajmia, że generał Sobolew nie żyje i przybył jego adiutant Gukmasow. Esauł opowiada, że rano Sobolew długo nie wychodził z pokoju i nie odpowiadał na pukanie, a gdy weszli do środka znaleźli go martwego siedzącego w fotelu. Lekarz stwierdził, że to atak serca. Adiutant wychodzi, a Dołgoruki nakazuje Churtinskiemu przygotowanie depeszy do cesarza, Karaczencewowi zadbanie o porządek w mieście po śmierci tak ważnej osoby. Fandorin pyta czy nie będzie przeprowadzone śledztwo i wyjaśnia oburzonemu przełożonemu, że dobrze zna Sobolewa i ten nigdy rankiem nie leżałby tak długo w pokoju, więc jego ordynansi zaczęliby się niepokoić znacznie wcześniej, a o wpół do dziewiątej widział nieogolonego Gukmasowa, który pedantycznie dba o swój wygląd i nigdy nie pozwoliłby sobie wyjść, nie ogoliwszy się. Fandorin przypuszcza, że adiutant już od samego rana wiedział, że Sobolew nie żyje, ale z jakiegoś powodu milczał. Dołgoruki zgadza się i każe Churtinskiemu zbierać wszelkie plotki o śmierci generała i przekazywać je sobie, Karaczencew ma zająć się śledztwem, a Fandorin ma poprowadzić własne tajne dochodzenie.

Fandorin powraca do hotelowego pokoju, gdzie poddaje się medytacji. Gdy wychodzi na korytarz, nie idzie do pokoju Sobolewa, ale rozmawia z obsługą hotelową. Do korytarza zajętego przez generał udaje się dopiero pod wieczór. Profesor Welling dokonujący sekcji zwłok referuje wyniki Karaczencewowi, Gukmasowowi, Fandorinowi i właścicielowi hotelu. Z badania wynika, że generał zmarł na atak serca i brak śladów, aby była to śmierć nienaturalna. Jedynym szczegółem jest paraliż lewego płuca, ale według lekarza jest to skutek zawału, a nie przyczyna. Śmierć nastąpiła między pierwszą i drugą w nocy.

Gukmasow opowiada dokładniej przebieg wczorajszego dnia: do hotelu przyjechali o szóstej; o dziewiątej jedli kolację w hotelowej restauracji; następnie udali się na przejażdżkę po Moskwie i nigdzie nie wstępowali; niedługo po północy wrócili do hotelu, bo Sobolew chciał jeszcze popracować – generał chciał się przespacerować i wracał samotnie piechotą; ciało znaleźli siedzące w fotelu; sam Gukmasow wrócił do hotelu pijany dopiero o świcie. Fandorin zwraca uwagę, że według zeznań obsługi adiutant po powrocie do hotelu poprosił o butelkę wody selcerskiej. Gukmasow przyznaje, że była mu potrzebna po wypiciu alkoholu, a rano zaspał i wszedł obudzić Sobolewa dopiero o wpół do dziewiątej, ale ten nie żył; wezwano lekarza, nadano depeszę do korpusu i to wtedy Fandorin zobaczył Gukmasowa, który był zbyt zaaferowany śmiercią generała, aby zwrócić uwagę na dawnego znajomego. Fandorin wspomina, że podobno przy kolacji wojskowym towarzyszyła znana w mieście śpiewaczka Wanda. Adiutant potwierdza tę wersję, ale odwieźli kobietę do hotelu „Anglia” i nie towarzyszyła im przez resztę wieczoru.

Na osobności Erast Pietrowicz przedstawia Karaczencewowi swoje zdanie o sprawie: hotelowy portier nie widział powracającego generała, a jedyny moment, gdy nie było go przy drzwiach był wtedy gdy poszedł po wodę dla Gukmasowa; na biurku Sobolewa świece nie były palone, a w pokoju nie ma światła elektrycznego, więc generał na pewno nie pracował w nocy po powrocie do hotelu; Gukmasow nie udałby się nieogolony do Sobolewa, więc jego wersja z tym, że zaspał jest kłamstwem – wszystko wskazuje na to, że generał nie umarł w hotelu, a oficerowie przynieśli go do pokoju, wcześniej posyłając portiera po wodę. Karaczencew chce natychmiast przesłuchać adiutantów, ale Fandorin tłumaczy, że ci poinformowali o śmierci Sobolewa tak późno właśnie dlatego, że uzgadniali między sobą wspólną wersję, więc przesłuchanie nic nie da. Zamiast tego Fandorin proponuje dyskretne przesłuchanie śpiewaczki Wandy, która towarzyszyła wojskowym na krótko przed śmiercią Sobolewa.

Po wyjściu z pokoju generała, Gukmasow żąda od Fandorina zaprzestania śledztwa. Gdy ten odmawia, adiutanci chcą go kolejno wyzywać na pojedynek i zabić. Pojedynek miałby polegać na strzelaniu do siebie z bardzo bliskiej odległości z dwóch pistoletów, z których tylko jeden jest nabity, a broń wybierana jest losowo. Oficerowie rezygnują, gdy asesor kolegialny udowadnia im, że on nigdy nie przegrywa w grach losowych. Gukmasow żąda od Fandorina, aby obiecał przynajmniej, że nie użyje swojego talentu detektywistycznego na szkodę ojczyzny. Fandorin odpowiada, że nie zrobi nic, co mogłoby mu przynieść ujmę.

Erast Pietrowicz udaje się do hotelu „Anglia”, gdzie od obsługi poznaje prawdziwe imię Wandy – Helga Iwanowna Tolle. Oczekując na powrót kobiety z występu, Fandorin udaje się do bufetu, gdzie jest świadkiem jak policjant w cywilu wypytuje obsługę hotelową, ale ta nic mu nie mówi. Od tych samych ludzi Fandorin dowiaduje się, że byli świadkami jak oficerowie wynoszą od Wandy pijanego generała. Erast Pietrowicz udaje się na spotkanie ze śpiewaczką, której oświadcza, że wie, iż generał zmarł u niej w pokoju i adiutanci go wynieśli. Kobieta przyznaje, że faktycznie tak było i uzupełnia historię: Sobolewa poznała dzień wcześniej w restauracji hotelu „Dussault”, od razu się jej spodobał i chciała, aby był jej; spotkanie nie było do końca przypadkowe, gdyż Wanda słyszała o generale i chciała go zobaczyć; po kolacji przyjechali do niej, gdzie Sobolew wypił pół butelki swojego ulubionego wina château-d’yqueme, które było u Wandy, bo ona też lubi to wino; Sobolew zmarł w samym zenicie pieszczot, a śpiewaczka zaczęła krzyczeć, co zaalarmowało adiutantów; oficerowie byli bardzo źli na kobietę; Gukmasow zagroził, że ją zabije jeśli komuś o tym powie i dał jej pieniądze; następnie ubrali generała i wynieśli, udając, że jest pijany. Z zachowania kobiety Fandorin orientuje się, że tak na kogoś czeka, więc żegna się, wychodzi i ukrywa na gzymsie okna, aby podsłuchać rozmowę. Kolejnym gościem okazuje się Niemiec nazwiskiem Knabe, który gratuluje Wandzie wykonania zadania i to w dodatku w taki sposób, że sekcja nie wykazała trucizny. Gdy mężczyzna wychodzi, Erast Pietrowicz idzie za nim.

26 czerwca 1882 roku, sobota

Rankiem Fandorin składa raport przed generał-gubernatorem, Karaczencewem i Churtinskim. Dołgoruki chce natychmiast aresztować Knabego, który stoi za śmiercią Sobolewa. Książę podejrzewa, że może być to niemiecka dywersja mająca na celu zabicie generała, który był otwarcie wrogo nastawiony w stosunku do Niemiec, a i Niemcy nie kryli swojej niechęci wobec niego. Karaczencew odradza aresztowanie Knabego, gdyż bez dowodów wywołałoby to jedynie skandal. Zamiast tego proponuje zatrzymać i przesłuchać Wandę, ale przeciwny jest Fandorin, który zaznacza, że zgodnie z podsłuchaną rozmową śpiewaczka jednak nie zabiła Sobolewa. Churtinski opowiada się za wersję z naturalną śmiercią, co wykazała sekcja. Erast Pietrowicz przekonuje się o konflikcie między Karaczencewem a Churtinskim.

Pogrzeb generała ma odbyć się następnego dnia i będzie w nim uczestniczył wielki książę Kiriłł Aleksandrowicz, brat cesarza. Dołgoruki postanawia pojechać do Zinaidy, hrabiny Mirabeau, siostry Sobolewa, która wraz z mężem przebywa w Moskwie i złożyć im kondolencje. Tuż przed wyjściem Churtinski podsuwa księciu do podpisu dokumenty urzędowe. Fandorin i Dołgoruki jadą razem do hrabiny, ale niespodziewanie dosiada się do nich Wiediszczew, który wskazuje, które dokumenty od Churtinskiego wolno podpisać, a których nie. Fandorin i Dołgoruki przyjeżdżają do hrabiny Mirabeau, którą generał-gubernator pociesza. Jej małżonek, książę Lichtenburski, oznajmia, że cesarz nie przyjedzie na pogrzeb, ale przysłał list, a do czasu przybycia Kiriłła Aleksandrowicza, to on jest przedstawicielem rodziny cesarskiej. Z woli cara po zakończeniu uroczystości w Moskwie ciało generał zostanie zabranie do posiadłości riazańskiej, gdzie odbędzie się pogrzeb w gronie rodzinnym.

Fandorin wraca do rezydencji gubernatora, gdzie odbywa rozmową z Karaczencewem. Oberpolicmajster wyjaśnia, że Knabe jest rezydentem niemieckiego wywiadu i od dawna o tym wiedzą, ale nie aresztowali go wcześniej, bo znany szpieg jest lepszy niż ten nieznany. Wspólnie ustalają, że aresztują Knabego wieczorem, gdy przyjdzie na występ Wandy w restauracji „Róża Alpejska”. Dzięki podsłuchowi w telefonie oberpolicmajster wie, że Knabe wynajął stolik na nazwisko Rosenberg. Do środka wejdzie ucharakteryzowany Fandorin i zareaguje stosownie do sytuacji, a policjanci będą czekali na zewnątrz przy obu wyjściach, głównym i tylnym. Karaczencew wyjawia, że w rzeczywistości jest przedstawicielem partii petersburskiej, która jest przeciwna rządom Dołgorukiego w Moskwie i oferuje Fandorinowi dołączenie do tej grupy, ale asesor kolegialny odmawia, tłumacząc się lojalnością wobec przełożonego. Gdy obaj wychodzą, do gabinetu wchodzi Wiediszczew, który podsłuchiwał rozmowę. Kamerdyner spluwa na fotel oberpolicmajstra.

Erast Pietrowicz powraca do pokoju hotelowego, gdzie pod jego nieobecność przyszła jakaś kobieta, ale Masa nie zna rosyjskiego, więc nie zrozumiał powodu wizyty. Po ucharakteryzowaniu się Fandorin jedzie do restauracji „Róża Alpejska”, gdzie udaje pijanego kupca. Dyskretnie obserwuje Knabego, który również przyszedł w przebraniu. Gdy Niemiec w przerwie w występie Wandy idzie za kulisy, Fandorin idzie za nim. Słysząc krzyk kobiety, rzuca się na ratunek i widzi, że Knabe trzyma śpiewaczkę i grozi jej nożem. Niemiec popycha Wandę na Fandorina i ucieka. Upewniwszy się, że kobiecie niż nie jest, Fandorin biegnie za nim. Przed restauracją widzi pozostawionego do pilnowania drzwi policjanta ranionego przez Knabego i Niemca uciekającego powozem. Erast Pietrowicz wraz z ogłuszonym policjantem wsiadają do swojego pojazdy i gonią Knabego przez ulice Moskwy. Knabe strzela w ich kierunku – pierwszy raz pudłuje, ale druga kula trafia policjanta w oko. Powóz wpada na balustradę i blokuje koło o słupek. Dalszy pościg jest niemożliwy. Fandorin postanawia natychmiast pobiec do mieszkania Knabego, licząc, że ten wpadnie tam chociaż na chwilę. Przed kamienicą Erast Pietrowicz dostrzega powóz Niemca. Wbiegając na schody, gdzie słyszy trzask drzwi na górze. Gdy wpada do mieszkania szpiega, w ciemnym korytarzu znajduje martwe ciało Knabego z wbitym w obojczyk tasakiem kuchennym. Przeszukuje wszystkie pokoje, które pełne są porozrzucanych rzeczy, ale nigdzie nie znajduje śladów zabójcy. Jedynym wyjściem mogłoby być okno na końcu korytarza, ale mieszkanie jest za wysoko, aby dało się tędy uciec.

Po dwugodzinnym przeszukaniu mieszkania przez policję Fandorin odbywa naradę z Churtinskim i Karaczencewem. Dochodzą do wspólnych wniosków: Knabe na własną rękę podjął inicjatywę usunięcia antyniemieckiego generała i postanowił wykorzystać do tego Wandę; gdy Sobolew nie żył, zameldował o tym dowództwu, a ci przestraszyli się, że działanie Knabego wywoła wojnę, więc pozbyli się szpiega; niemiecki agent został zamordowany przez kogoś, kto czekał na niego w ciemnym korytarzu; bałagan w mieszkaniu i zabójstwo nożem kuchennym miały upozorować napad rabunkowy. Śledczy stwierdzają, że to kończy sprawę – trucizna, którą Wanda miała otruć generała zostaje zabezpieczona. Postanawiają nie aresztować  śpiewaczki, bo wywołałoby to kolejne skandale.

27 czerwca 1882 roku, niedziela

Po północy Fandorin wraca do hotelu, gdzie w pokoju czeka na niego tajemnicza kobieta, która była u niego wcześniej. Dama przedstawia się jako Jekatierina Aleksandrowna Gołowin, kochanka Sobolewa. Opowiada, że generał niedawno zamienił wszystkie swoje oszczędności na pieniądze, które trzymał w skórzanej teczce i tylko Michaił, Gukmasow i panna Gołowin o niej wiedzieli. W środku znajdowało się ponad milion rubli i Sobolew trzymał ją w sejfie, ale gdy Gukmasow zajrzał do sejfu po śmierci generała, teczki nie było. Dodatkowo okazuje się, że Gukmasow zabrał z sejfu jakieś dokumenty Sobolewa i nie powiedział o tym śledczym. Panna Gołowin opowiada o zmianie, która ostatnio zaszła w Michaile Dmitrijewiczu – zaczął się inaczej zachowywać i cały swój czas poświęcał na coś lub kogoś, kto był dla niego ważniejszy nawet niż Jekatierina Aleksandrowna.

Fandorin razem z Masą, panną Gołowin i portierem hotelowym udaje się do pokoju generała, gdzie dokładnie ogląda zamek sejfu – są na nim zadrapania, więc otwierano go wytrychem, a w środku znajduje się wosk. Ponadto Erast Pietrowicz zauważa bardzo wąski uchylony lufcik okna i ślad drobnego buta na parapecie. Fandorin powraca do swojego pokoju i przeprowadza dedukcję: ktokolwiek ukradł teczkę z sejfu musiał być prawdziwym fachowcem, bo nie tylko go otworzył, ale także zamknął; dodatkowo musiał być bardzo dobrze poinformowany, bo wiedział o istnieniu teczki oraz wiedział, że Sobolew przez długi czas nie wróci do pokoju, więc mógł spokojnie otworzyć i zamknąć sejf. Fandorin dochodzi do wniosku, że w znalezieniu złodzieja może mu pomóc jego dawny przełożony, Ksawierij Fieofiłaktowicz Gruszyn.

Razem z Masą Erast Pietrowicz jedzie do domku byłego szefa, w którym ten zamieszkał po przejściu na emeryturę. Nie zdradzając, że sprawa dotyczy śmierci Sobolewa, asesor kolegialny opowiada, że poszukuje fachowca od otwierania sejfów o bardzo drobnej budowie ciała, który w dodatku zostawiłby wosk w zamku. Gruszyn od razu wie, że chodzi o Miszę Malutkiego – przestępcę wysoko postawionego w moskiewskim półświatku, którego nigdy nie udało się złapać, a dawny prystaw ma podejrzenia, że Misza ma swoich ludzi w policji i ci go ostrzegają przed obławą. Fandorin domyśla się, że jedynym sposobem na złapanie Miszy jest zarządzenie natychmiastowej masowej obławy Chitrowki, przestępczej dzielnicy Moskwy, tak, aby ten nie zdołał uciec z miasta z pieniędzmi.

Erast Pietrowicz jedzie do domu oberpolicmajstra, aby ten zorganizował poszukiwania przestępcy, ale nie znajduje Karaczencewa ani w domu, ani w hotel „Dussault”, ani w urzędzie policji. Oberpolicmajster jest zbyt zajęty dbaniem o porządek w trakcie trwającego pogrzebu Sobolewa. Fandorin udaje się do cerkwi, gdzie trwa ceremonia i bezskutecznie próbuje odciągnąć na bok Dołgorukiego. Ostatecznie asesor kolegialny rozmawia na uboczu z Churtinskim. Ten przyznaje, że początkowo nie ufał Fandorinowi, ale teraz nabrał do niego szacunku jako do śledczego. Niestety zorganizowanie obławy jest niemożliwe, bo wszyscy policjanci pilnują porządku w trakcie pogrzebu i strzegą przybyłych dostojników. Zamiast tego Churtinski proponuje, aby ucharakteryzowany Fandorin przez noc poszukał Miszy Malutkiego, aby zawęzić obszar poszukiwań, a o świcie zorganizuje się przeszukanie na mniejszą skalę. Wyjawia, że według jego tajnych informacji Misza lub przynajmniej ktoś z jego ludzi powinien być w gospodzie „Katorga”. Churtinski oferuje swoich agentów jako ochronę dla Erasta Pietrowicza, ale ten oznajmia, że wystarczy mu Masa.

Fandorin w przebraniu garbatego staruszka o dwóch laskach wraz z Masą przebranym za Kirgiza udaje się do Gruszyna, aby zapytać o lokalizację „Katorgi”. Dawny przełożony upiera się, że pokaże lokal tylko, jeśli Fandorin pozwoli mu iść ze sobą. We trójkę udają się na Chitrowkę. Ksawierij Fieofiłaktowicz w przebraniu handlarza starzyzną i Masą jako pomocnikiem wchodzą do „Katorgi”. Po chwili do środka wchodzi także Fandorin i siada między ślepym żebrakiem i śpiącą dziwką. Gdy Gruszyn rozmawia z karczmarzem Abdulem, siedząca pod ścianą banda niespodziewanie zaczepia Masę.  Japończyk oraz Gruszyn odwracają się plecami do lady, a karczmarz ogłusza ich ciosem odważnika. Fandorin wyciąga pistolet i strzela do jednego z bandytów. Nagle za jego plecami budzi się dziwka i ogłusza go ciosem butelki w głowę.

28 czerwca 1882 roku, poniedziałek

Fandorin odzyskuje przytomność i orientuje się, że leży związany na podłodze, a obok siebie widzi martwego Gruszyna i silnie krwawiącego Masę. Z podsłuchanej rozmowy bandytów orientuje się, że ci byli uprzedzeniu, że w „Katordze” zjawi się dwóch śledczych. Misza Malutki przesłuchuje Fandorina, ale ten nic nie mówi i zostaje wrzucony do piwnicy razem z dwoma laskami, na których opierał się, udając garbatego dziadka. Erast Pietrowicz rozcina więzy o krawędź drabiny, myśląc o śmierci Gruszyna i Masy oraz o tym, jak zemści się na zabójcach. Zdejmuje z szyi łańcuch i gwiazdy, które udawały pokutne elementy żebraczego stroju. Z łańcucha i lasek robi nunczaku, a gwiazdy w rzeczywistości są shurikenami ninja. Przygotowany na rozprawę z bandytami czeka na ich przyjście. Gdy do piwnicy schodzi Misza wraz z czterema podwładnymi, Fandorin pyta go o milion rubli. Z jego reakcji domyśla się, że to Misza Malutki go ukradł, a jego ludzie nic o tym nie wiedzieli. Złodziej chce natychmiast uciszyć Fandorina, więc ten gwiazdkami ninja zabija dwóch bandytów, dwóch pozostałych zabija ciosami nunczaku, a Miszę ogłusza. Po odzyskaniu przytomności Misza wyznaje ze strachem, że odda teczkę z milionem, a o przyjściu śledczych do „Katorgi” wiedzieli od Churtinskiego, który w rzeczywistości jest protektorem kryminalistów z Chitrowki. To Churtinski zlecił kradzież teczki z sejfu i powiedział, że tej nocy w pokoju nikogo nie będzie. Fandorin domyśla się, że Churtinski wiedział, że generał nie wróci żywy do hotelu. Misza prowadzi Erasta Pietrowicza do pokoju, gdzie śpi dziewczyna, która wcześniej ciosem butelki ogłuszyła Fandorina. Złodziej wykorzystując nieuwagę asesora kolegialnego, wyciąga ze skrytki obrzyna i strzela, ale Fandorin w ostatniej chwili podbija lufę i instynktownie strzela z własnego pistoletu, trafiając Miszę w brzuch. W skrytce Fandorin odnajduje skradzioną teczkę i proponuje bandycie, że zawiezie go do szpitala. Erast Pietrowicz wraca do gospody, gdzie na podłodze leży jakaś śpiąca para, niewidomy żebrak śpi pod ścianą, a za ladą śpi Abdul. Fandorin związuje karczmarza, który wyjawia, że ciała Gruszyna i Masy są w komórce. Okazuje się, że Masa jednak żyje. Asesor kolegialny wraca po Miszę, ale znajduje go martwego z poderżniętym gardłem. Zniknęła teczka oraz dziewczyna. Fandorin i Masa zabierają Abdula i ciało Gruszyna do urzędu policji.

               W urzędzie żandarmerii Masa zostaje z teczką na korytarzu, a Fandorin wchodzi zaraportować o wszystkim Karaczencewowi. Relacjonuje oberpolicmajstrowi wydarzenia minionej nocy. W międzyczasie sekretarz Karaczencewa, Swierczinski, podsłuchuje pod drzwiami, ale dwukrotnie mu przeszkadzają – najpierw do kancelarii wchodzi oficer z teczką, który przemknął przez pomieszczenie do tajnego oddziału, a potem wchodzi kurier. W końcu Fandorin oraz oberpolicmajster wychodzą z gabinetu i chcą obejrzeć zawartość teczki. Wychodzą na korytarz, ale okazuje się, że Masa już jej nie ma, bo oddał ją oficerowi znającemu imię Japończyka, który dał mu jakąś kopertę i wszedł do sekretariatu. Nieznający rosyjskiego i żywiący głęboki szacunek do mundurów Masa uznał, że to człowiek, któremu powinien oddać teczkę, aby zaniósł ją do Fandorina, a w kopercie znajduje się pokwitowanie odbioru. Był to ten sam oficer, który przeszkodził sekretarzowi w podsłuchiwaniu. Wszyscy udają się do tajnego oddziału i znajdują ślady butów świadczące, że ktoś wyskoczył przez okno. W kopercie wręczonej Masie jest zwykłe pismo urzędowe całkowicie niezwiązane ze sprawą. Świadkowie pamiętają, że oficer był blondynem ponad przeciętnego wzrostu, w zwykłym mundurze żandarma z kapitańskimi dystynkcjami. Karaczencew postanawia oficjalnie podważyć pozycję generał-gubernatora i wraz z Fandorinem udaje się do jego rezydencji. Po ich wyjściu Swierczinski dzwoni do Wiediszczewa.

               Erast Pietrowicz oraz Karaczencew docierają do rezydencji, ale muszą oczekiwać, bo książę Dołgoruki jest obecnie bardzo zajęty. Gdy zostają wpuszczeni do środka, okazuje się, że ten jadł śniadanie. Oberpolicmajster od razu przystępuje do oczerniania Churtinskiego i pośrednio samego generał-gubernatora. Dołgoruki pokazuje mu list sprzed trzech miesięcy od ministra spraw wewnętrznych, że Churtinski będzie prowadził tajne operacje w moskiewskim świecie przestępczym i dlatego będzie udawał protektora kryminalistów. Karaczencew jest zaskoczony, że policja załatwia tak ważne sprawy za jego plecami, a Fandorin, że list sprzed trzech miesięcy akurat teraz leżał na biurku generał-gubernatora. Oberpolicmajster podkreśla, że Churtinski zdecydowanie przekroczył swoje uprawnienia, gdyż zlecił kradzież teczki Sobolewa. Za zgodą księcia udają się do tajnego oddziału aresztować Churtinskiego, ale znajdują go martwego, powieszonego przy oknie we własnym gabinecie.

               Fandorin i oberpolicmajster przesłuchują pracowników tajnego oddziału, a następnie relacjonuję przebieg wydarzeń generał-gubernatorowi: Churtinski przybył do biura o 10; około 10:55 przyszedł do niego oficer żandarmerii przedstawiający się jako kapitan Piewcow, kurier z Petersburga z pilną sprawą do Churtinskiego; według obserwacji pracowników tajnego oddziału kapitan miał ze sobą teczkę, którą skradziono z sejfu Sobolewa; o 11:05 Churtinski oznajmił, aby nikogo nie wpuszczano i im nie przeszkadzano; po dziesięciu minutach z gabinetu wyszedł Piewcow, mówiąc pracownikom, że Churtinski jest zajęty; o 11:20 do gabinetu przyszli Fandorin i Karaczencew, znajdując martwe ciało szefa tajnego oddziału, a obok niego list pożegnalny, w którym ten przyznał się do zdrady kraju; według badania lekarskiego wszystko wskazuje na samobójstwo przez powieszenie. Według opisu kapitan Piewcow przypomina zabójcę, z którym Fandorin zetknął się sześć lat wcześniej podczas prowadzonej wtedy sprawy.

               Karaczencew przedstawia swoją wersję: Churtinski wypełniał tajne zadanie dla Petersburga, w tym opiekował się wizytą Sobolewa; szef tajnego oddziału dowiedział się o pieniądzach i gdy doniesiono mu o niespodziewanej śmierci Sobolewa, zlecił Miszy Malutkiemu kradzież teczki; kapitan Piewcow ze stolicy wykrył oszustwa Churtinskiego, odzyskał teczkę i przyszedł rozmówić się z szefem tajnego oddziału; gdy Piewcow wyszedł, Churtinski wiedział, że to już jego koniec i popełnił samobójstwo. Oberpolicmajster proponuje wysłanie zapytania do Petersburga w celu ustaleniu kim jest Piewcow, a tymczasem on przestudiuje zawartość sejfu Churtinskiego a Fandorin przeszuka jego notes.

               Fandorin ma inną wersję: Sobolew miał jakieś tajne interesy i to dlatego miał taką dużą kwotę w teczce, dodatkowo w jego sejfie były tajne dokumenty, które adiutanci ukryli przed policją; generał został zabity w sposób imitujący śmierć naturalną; Churtinski został ofiarą własnej chciwości, bo chciał przywłaszczyć sobie teczkę, ale to Piewcowa należy odnaleźć za wszelką cenę, gdyż nie tylko ma on obecnie teczkę, ale posiada wszelkie niezbędne informacje.

               Erast Pietrowicz powraca do pokoju hotelowego, gdzie zajmuje się notesem Churtinskiego i odnajduje w nim ukrytą notatkę z 22 czerwca o treści „Metropol No 19 Kłonow”. Do Fandorina przychodzi hrabina Mirabeau, siostra Sobolewa, i okazuje dwie notatki znalezione w rzeczach jej męża, o których Zinaida wcześniej nie wiedziała. Sam małżonek wczoraj wyjechał z miasta wraz z wielkim księciem Kiriłłem. Z notatek wynika, że książę Lichtenburski 25 czerwca chciał spotkać się z Sobolewem i wyjaśnić jakieś sprawy oraz że Sobolew podejrzewał, że spotkanie w Moskwie z siostrą może być ich ostatnim. Po wyjściu hrabiny do pokoju przychodzi Jekatierina Aleksandrowna, od której Fandorin domaga się wyjaśnień, gdyż podejrzewa, że ta doskonale wie, jakie tajne interesy miał Sobolew. Kochanka generała wyjaśnia, że ten w ostatnim czasie bardzo się zmienił i zaczął mówić o wielkiej misji Rosjan, o podboju Konstantynopola. Kobieta przeraziła się jego ambicji i postawiła ultimatum: albo dziwne plany, albo ona sama. Właśnie to było powodem ich kłótni i rozstania.

               Do Fandorina przybywa posłaniec od księcia Dołgorukiego wzywający na pilnie spotkanie. W gabinecie generał-gubernator oznajmia, że odebrał pismo od ministra spraw wewnętrznych. Z depeszy wynika, że kapitan Piewcow wykonuje w Moskwie tajną misję, a z rozkazu cesarza śledztwo w sprawie śmierci Sobolewa ma zostać zakończone. Ponadto Fandorin zostaje obwiniony o doprowadzenie do śmierci Gruszyna i ma zostać pozbawiony stanowiska oraz wzięty pod areszt domowy. Przybity asesor kolegialny powraca do hotelu, gdzie zasypia.

               Erast Pietrowicz budzi się o zachodzie słońca i udaje się do hotelu „Metropol”, gdzie wypytuje o pana Kłonowa spod numeru dziewiętnastego, podając się za kapitana Piewcowa. Okazuje się, że kupiec Kłonow przyjechał do hotelu rankiem 22 czerwca z Riazania i wyjechał w nocy z 24 na 25 czerwca. Według opisu wyglądu Kłonow i kapitan, który odebrał Masie teczkę to ta sama osoba. Obsługa hotelowa wyznaje, że Kłonow zaraz po przyjeździe wypytywał o piękne blondynki i ober polecił mu śpiewaczkę Wandę. Ten sam ober następnie zginął w wypadku, poślizgnąwszy się na ulicy.

               Fandorin udaje się do Wandy i wypytuje ją o Kłonowa. Kobieta zdradza, że to bardzo tajemniczy człowiek i że jeszcze się z nim spotka, ale nie chce powiedzieć nic więcej. Asesor kolegialny powraca do hotelu „Dussault”, gdzie wpada na nowatorski pomysł wykorzystania telefonu w zastawieniu pułapki na Kłonowa-Piewcowa. W trakcie rozmowy przez aparat nie da się rozpoznać głosu, więc Fandorin dzwoni do Wandy, podając się za Kłonowa, a nieświadoma podstępu kobieta przypomina, że mają się spotkać o szóstej w pokoju numer siedem „Zajazdu Świętej Trójcy”. Erast Pietrowicz prosi, aby Wanda przyszła godzinę później. Śpiewaczka przypomina, że zapuka w umówiony sposób – dwa razy, trzy i znowu dwa.

               Erast Pietrowicz idzie do Karaczencewa i opowiada mu śledztwie prowadzonym mimo aresztu domowego oraz przedstawia swoją wersję: generał Sobolew prawdopodobnie przygotowywał zamach stanu, ale kręgi petersburskie dowiedziały się o tym i wysłały Kłonowa-Piewcowa, aby ten Sobolewa; w niewyjaśniony sposób zabójca upozorował naturalną śmierć; we wszystkim pomagał Churtinski, który był wtajemniczony w sprawy grupy petersburskiej; jednakże Churtinski postanowił zagarnąć dla siebie pieniądze Sobolewa i dlatego został zabity. Nagle Fandorin doznaje olśnienia i przedstawia inną wersję wydarzeń: to nie kręgi ze stolicy wysłały zabójcę; minister spraw wewnętrznych prawdopodobnie wysłał prawdziwego kapitana Piewcowa, ale ten został usunięty przez tajemniczego zabójcę, który zajął jego miejsce; zabójca został wysłany przez jakąś tajemniczą grupę, która prawdopodobnie dąży do przejęcia władzy w kraju. Za taką wersją przemawia sporo dowodów: czemu kapitan podstępem zabierałby Masie teczkę skoro ta i tak miałaby trafić do ministra spraw wewnętrznych?; Niemcy nie zabiliby w tak okrutny sposób Knabego, więc to także musiała być sprawka Kłonowa; ober z „Metropolu” zginął prawdopodobnie dlatego, że mógł powiązać Kłonowa ze śpiewaczką Wandą; zdemaskowany Churtinski nie targnąłby się na swoje życie, bo wiedziałby, że uda mu się wyjść z afery w miarę obronną ręką; także Misza Malutki uniknąłby surowej kary, więc musiał ich zabić Kłonow. Karaczencew akceptuje ryzyko i postanawia pomóc Fandorinowi w zastawieniu pułapki. Razem uzgadniają plan: należy dyskretnie otoczyć kordonem „Zajazd Świętej Trójcy”, a kilku najlepszych agentów w przebraniu ma czuwać w pobliżu. Sam Fandorin spotka się z Kłonowem i zdradzi, że wie o jego morderstwach. Zabójca będzie zainteresowany śledztwem i asesor kolegialny podpuszczając go, zacznie wyciągać z niego informacje. Fandorin wraca do pokoju hotelowego, gdzie zakazuje Masie, aby ten szedł z nim na misję.

29 czerwca 1882 roku, wtorek

               Rankiem Fandorin idzie do „Zajazdu Świętej Trójcy”. W pobliżu motelu dostrzega trzy osoby, które bierze za agentów policyjnych: stróża, pijaka siedzącego pod bramą i pulchną staruszkę idącą ulicą. Erast Pietrowicz podchodzi do drzwi pokoju numer siedem i puka w umówiony sposób.

Część druga – Achimas

               Pelef Welde przychodzi na świat i dorasta na Morawach w społeczeństwie „braci Chrystusowych” – ludzi głęboko przywiązanych do tradycyjnych chrześcijańskich wartości. Podczas wojen napoleońskich społeczność odchodzi do Prus, do swoich współwyznawców. Tu Pelef żeni się z kobietą, która rodzi mu syna. Niestety żona i dziecko umierają w trakcie zarazy. W wyniku zmiany władzy w Prusach „bracia Chrystusowi” ponownie są zmuszeni opuścić domy i udają się do Rosji, gdzie osiadają na terenach Ukrainy. Stąd Pelef i dwanaście młodych rodzin postanawiają udać się w góry kaukaskie, gdzie zakładają osadę Neueswelt. Tu Pelef żeni się z lokalną dziewczyną, która przyjęła jego wiarę. Rodzi im się syn – Achimas. Chłopiec podobnie jak ojciec ma bardzo jasne włosy i prawie białe oczy.

               Młody Achimas dorasta wychowywany w dwóch religiach – chrześcijańskiej ojca i muzułmańskiej matki. Poznaje także trzy języki – język ojca stanowiący połączenie holenderskiego z niemieckim, czeczeński oraz rosyjski. Ojciec wychowuje go twardą ręką zgodnie ze swoją wiarą – nie wolno mu być agresywnym ani dotykać broni. Matka natomiast uczy go, aby był silny i stanowczy oraz opowiada o swoim dzielnym i odważnym bracie Hasanie.

               W dniu dziesiątych urodzin chłopiec otrzymuje od matki sztylet. Ujrzawszy prezent, Pelef zamyka syna za karę w drewnianej komórce. Tego samego dnia do wioski przyjeżdżają rozbójnicy, którzy zabijają wszystkich mieszkańców i kradną cały dobytek. Jedynym ocalałym jest schowany w komórce Achimas.

               Chłopiec opuszcza spaloną wioskę i rusza w góry. Znajduje pole ogórków, które zaczyna szybko jeść, aby zaspokoić głód, lecz zostaje zauważony i przepędzony przez strażnika. Achimas, idąc dalej, spotyka czternastoletniego chłopca, któremu zabiera chleb i mleko. Dochodzi do bójki, w której Achimas uderza chłopca kamieniem. Gdy ten upada, Achimas powstrzymuje się przed zabiciem go, bo pamięta, że wiara ojca tego zabrania. Achimas odchodzi i wkrótce dogania go oficer kozacki, który zamyka chłopca w areszcie za napaść na syna atamana. W nocy Welde podsłuchuje rozmowę dwóch oficerów, z której wynika, że w Skirowsku zakon mniszek opiekuje się osieroconymi dziewczynkami. Tej samej nocy Achimas przeciska się przez kraty w oknie i udaje się do Skirowska.

               W klasztorze Achimas przedstawia się jako Lea Welde i zostaje przyjęty pod opiekę. Poznaje tu inną sierotę Żenię, która zauważa, że ten wcale nie jest dziewczynką, ale nikomu o tym nie mówi. Achimas postanawia uciec z klasztoru w ciągu tygodnia, aby mniszki nie zauważyły, że jest chłopcem. Razem z Żenią zbierają zapasy chleba na drogę.

               W piątek, dzień przed ucieczką, do klasztoru przybywa wuj Hasan, szukając swojego siostrzeńca Achimasa. Matka przełożona proponuje, aby ten porozmawiał z Leą, która przyszła z tej samej spalonej wioski. Podczas rozmowy z „dziewczynką” Hasan wychodzi z pokoju, zostawiając na wierzchu swoją szablę. Achimas pochodzi do niej i wyciąga ją, co z ukrycia obserwuje Hasan. Wuj przekonawszy się, że Lea tak naprawdę jest jego siostrzeńcem, zabiera Achimasa z klasztoru i obiecuje nauczyć go, jak być mężczyzną. Najpierw muszą pomścić rodziców chłopca, czyli zabić rozbójników, którzy spalili Neueswelt. Achimas przyznaje, że to jest filozofia, która mu się podoba.

               Hasan uczy siostrzeńca strzelać, walczyć i rzucać nożem. Gdy w końcu uznaje, że chłopiec jest gotowy zabić morderców ojca i matki, zabiera go do wioski, gdzie według informatorów powinni się znajdować rozbójnicy. Powróciwszy ze zwiadu, wuj stwierdza, że trudno będzie zabić morderców, więc pójdą do nich rankiem, gdy ci będą zmęczeni ucztowaniem. W nocy Achimas wykrada Hasanowi truciznę i przebrany za służącą podaje rozbójnikom zatrute wino. Na jego oczach wszyscy umierają, a Achimas rozcina gardło martwemu hersztowi.

               Hasan jest dumny z zachowania swojego siostrzeńca. Oddaje go do szkoły w Solenowodsku. Welde mieszka w internacie z innymi chłopcami, z których grupka pod przywództwem Kikina szczególnie mu dokucza. Achimas wie, że skargi nic nie dadzą, gdyż ojciec chłopaka jest ważną osobą w mieście, więc obmyśla plan pozbycia się Kikina. Gdy nadchodzi kwiecień, Achimas uczy się nurkować i wstrzymywać oddech. W maju, gdy wszyscy chłopcy idą nad rzekę, Achimas nurkuje, wciąga Kikina pod wodę i przywiązuje jego kostkę do kamienia na dnie. Welde wychodzi na brzeg i po dłuższej chwili wraca pod wodę, aby odwiązać martwego już Kikina. Pozostali chłopcy byli zbyt zajęci zabawą i niczego nie zauważyli.

               Od czasu pozbycia się Kikina Achimas ma spokój w szkole. Jego wuj przyjeżdża do internatu rzadko, a gdy to robi, zabiera siostrzeńca w góry, aby polować i nocować pod gwiazdami.

               Pod koniec szóstej klasy Achimas, bardzo wyrośnięty jak na swój wiek, zaczyna chodzić do okolicznego domu publicznego, gdzie pewnego dnia spotyka zakamuflowanego inspektora gimnazjalnego Tieniotowa, który orientuje się, że został rozpoznany. Od tego momentu Tieniotow zaczyna uprzykrzać Achimasowi życie w szkole. Welde obawia się, że inspektor planuje oblać go na letnich egzaminach. Aby do tego nie dopuścić, Achimas nocą zabija Tieniotowa ciosem sztyletu w serce i pozoruje napad rabunkowy. Niestety odchodzącego z miejsca morderstwa Achimasa widziała służąca z sąsiedniego domu i chłopaka aresztowano. Przebywający akurat w mieście Hasan szantażuje kobietę, aby odwołała zeznania i po wpłaceniu kaucji zabiera siostrzeńca z aresztu. Achimas przyznaje się wujowi do zabicia Kikina oraz Tieniotowa. Hasan decyduje się zabrać chłopaka na stałe ze szkoły.

               Przez trzy lata Hasan i Achimas żyją z rozboju – wuj sprzedaje przemycane towary, a potem Achimas napada na drodze na kupca, zabija go i zabiera mu towar, aby wuj ponownie go sprzedał. W końcu w 1859 roku Hasan postanawia osiąść w Solenowodsku i założyć rodzinę. Razem z Achimasem prowadzą uczciwe życie kupców.

               Jesienią 1862 roku do domu Hasana przybywa jego dawny przyjaciel Abyłhazi. Towarzysz opowiada, że w Siemigorsku zamieszkał bardzo bogaty przedsiębiorca Lazar Miedwiediew, który cały swój ogromny majątek przechowuje w pancernym pomieszczeniu na terenie posiadłości. Achimas i Hasan postanawiają okraść Miedwiediewa.

               Podając się za przedstawiciela domu handlowego oferującego wspólny interes, Achimas odwiedza Miedwiediewa. Podpuszcza przedsiębiorcę i ten w efekcie pokazuje mu swój żelazny pokój. Welde powraca do wuja i stwierdza, że nie można się włamać, a jedyny sposób wejścia to uzyskanie od Miedwiediewa kodu do drzwi, grożąc odebraniem życia. Achimas przychodzi do Lazara ponownie na obiad, aby dyskretnie obejrzeć rozmieszczenie pokoi w posiadłości. Odkrywa, że żoną Miedwiediewa jest Żenia – dziewczynka z klasztoru w Skirowsku, która obecnie nosi imię Jewgienia. Kobieta wyjawia, że Miedwiediew domyśla się, iż Achimas i Hasan chcą go okraść, ale ona jest im gotowa pomóc, o ile potem zabiorą ją ze sobą.

               Hasan i Achimas postanawiają wykorzystać Jewgienię do otwarcia żelaznego pokoju. Kobieta wpuszcza ich na teren posiadłości, a następnie do skarbca dzięki znajomości kodu. Wuj zabiera ze skarbca część złotych monet, a Achimas akcje i obligacje. Gdy chcą wyjść na zewnątrz, Hasan zostaje zastrzelony. Okazuje się, że Miedwiediew zamontował system alarmowy w sypialni, który informuje go gdy otwierane są drzwi skarbca. Jewgienia oferuje, że wyjdzie i ściągnie na siebie uwagę męża oraz strażników, a wtedy Achimas ich zastrzeli i razem uciekną. Welde ostrzega ją, że w ciemności jej nie rozpoznają i zastrzelą ją, ale kobieta mimo to wychodzi i zostaje zabita. Miedwiediew wraz ze strażnikami podchodzą do ciała Jewgienii, a wtedy giną z ręki Achimasa.

               Welde przeprowadza się do Ruletenburga, gdzie oddaje się swoim dwóm *hobbies*, jedynym czynnościom, które dostarczają mu emocji – ruletce i kobietom. W ruletce obmyślił własny System, który pozwala mu pomnażać swoje bogactwa. Kobiety natomiast wynajmuje w agencjach i są to najlepsze i najdroższe, jakie były w ofercie. Jeśli jakaś mu się spodoba, wynajmuje ją na kolejny miesiąc, ale nigdy na więcej niż dwa. Codzienność, oprócz hazardu i kobiet, Achimas wypełnia sobie, obserwując kuracjuszy przybyłych do uzdrowiska.

               Równocześnie w pewnych kręgach rośnie jego sława jako zawodowego zabójcy, dla którego nie ma nic niemożliwego. W 1866 roku przyjmuje zlecenie na komisarza rządowego w Luizjanie, który po niewielki komplikacjach zostaje zastrzelony.

We wrześniu 1872 roku Achimas w kasynie spotyka Leona Fechtela, właściciela znanego w Europie belgijskiego domu bankierskiego. Mężczyzna opowiada, że jego jedyny syn Pierre jest oskarżony o dokonanie głośnych morderstw i to on jest słynnym seryjnym mordercą „Szczurołapem z Brukseli”. Fechtel oferuje bardzo wysokie wynagrodzenie, jeśli Welde wyciągnie jego syna z aresztu. Achimas zwykle nie zajmował się takimi sprawami, ale przekonuje go bardzo wysokie honorarium.

               Achimas jedzie do Brukseli, gdzie w Pałacu Sprawiedliwości obserwuje uroczystość wręczenie dyplomów ukończenia studiów młodym prawnikom i wybiera sobie tego, którego przekona do obrony syna bankiera w sądzie. Welde celowo wybiera chłopaka z ubogiej rodziny i bez koneksji, Etienne’a Licolle. Przekonuje go, że proces, mimo że z pewnością nastawi opinię publiczną przeciwko prawnikowi, przysporzy mu także ogromnego rozgłosu. Achimas opowiada o dowodach niewinności Pierre’a, co ostatecznie przekonuje młodego prawnika do zaangażowania się w sprawę.

               W Merlin rozpoczyna się trzydniowy proces Fechtela, który nie przyznaje się do winy. Pierwszego dnia oskarżenie wzywa na świadków kolejno policjantów dokonujących rewizji w willi, świadków, którzy widzieli Fechtela w zamtuzach i mogli zaświadczyć o jego rozwiązłości, świadka uprowadzenia jednej z ofiar oraz dawnego nauczyciela fotografii Pierre’a. Główny świadek czyli ogrodnik nie stawił się na rozprawie. Przy wychodzeniu z sali sądowej matka jednej z dziewczynek pluje Etienne’owi w twarz.

               Drugiego dnia Licolle wzywa na świadków ponownie policjantów oraz świadka uprowadzenia dziewczynki i nauczyciela fotografii. Ogrodnik nadal nie stawia się na przesłuchanie i policja stwierdza, że nikt go nie widział od trzech dni. W związku z tym strony przesłuchują samego Pierre’a. Po rozprawie Licolle wraca do hotelu i odkrywa, że jego rzeczy zostały wyrzucone w błoto. Gdy zaczyna je zbierać, miejscowy szynkarz policzkuje go. Etienne wprowadza się do opuszczonego domku dozorcy stacji.

               Rankiem na ścianie domku Licolle znajduje napis „Zdechniesz jak pies!”. W sądzie rozpoczynają się mowy końcowe. Po pięciogodzinnej mowie prokuratora przemawia Etienne, zaznaczając, że nie ma niezbitych dowodów, iż to Pierre Fechtel jest mordercą. Młody prawnik zwraca uwagę na zagadkowe zniknięcie ogrodnika, czyli głównego świadka, który miał motyw, aby oczernić pracodawcę. W nocy w domku dozorcy stacji wybucha pożar, a Etienne ginie.

               Prasa opisuje biedne życie Etienne’a, który studiował prawo przez pięć lat, aby przez tydzień być adwokatem. Sławni prawnicy zajmują stanowisko, że sąd powinien być sprawiedliwy, a nie ulegać wpływom tłumu. Przysięgli wydają wyrok – siedmiu z dwunastu orzeka, że Pierre jest niewinny. Fechtel wychodzi na wolność.

Welde wspomina, że to on sam zabił ogrodnika, a potem pozbył się ciała. Zabił także Licolle’a, a następnie podpalił domek. Dzięki męczeńskiej śmierci Etienne’a opinia publiczna ostatecznie opowiedziała się po stronie młodego prawnika.

               Achimas kończy czterdzieści lat i zastanawia się nad przejściem na emeryturę. Mieszka w willi nad Jeziorem Genewskim i na kontach bankowych ma odłożone wystarczające kwoty, aby nie musieć przyjmować więcej zleceń. Za wykonanie zadania od rządu włoskiego Welde otrzymuje prawo pierwokupu wyspy Santa Croce na Morzu Tyrreńskim. Mężczyźnie bardzo odpowiadałoby spędzenie tam reszty życia, ale zakup wyspy pochłonąłby znaczną część zgromadzonego kapitału.

               Do Achimasa przychodzi tajemniczy człowiek w masce przedstawiający się jako baron Eugenius von Steinitz i oferuje wykonanie trudnego zadania w Moskwie, za które Welde otrzyma zaliczkę w wysokości trzystu tysięcy franków francuskich oraz milion rubli po wykonaniu zadania. Achimas domyśla się, że baron jest tylko pośrednikiem i domaga się rozmowy z głównym zleceniodawcą.

               Welde przybywa do Petersburga 21 czerwca 1882 roku i spotyka się z głównym mocodawcą, który przedstawia się jako monsieur NN. Zlecenie ma polegać na zabiciu generała Sobolewa. Achimas odmawia, argumentując, że sprawa pachnie spiskiem politycznym w najwyższych kręgach władzy i naturalnym będzie później wyeliminowanie świadka w osobie mordercy, czyli jego samego. Monsieur NN wyjaśnia, że osobą, która planuje spisek jest właśnie Sobolew, o czym dwór cesarski wie i najwyżsi dostojnicy państwowi wydali tajny wyrok na generała. Achimas zgadza się przyjąć zlecenie i dowiaduje się, że Sobolew przyjedzie do Moskwy za dzień lub dwa i zostanie tam do dwudziestego siódmego czerwca. W dniach od dwudziestego piątek do dwudziestego siódmego będzie spotykał się z wojskowymi zaangażowanymi w przewrót i należy zabić generała zanim się z nimi spotka. Dodatkowo śmierć Sobolewa ma wyglądać naturalnie oraz ma być wstydliwa, aby pozostali spiskowcy odeszli od pomysłu zamachu stanu. Zadanie utrudnia fakt, że Sobolew ma własną wiernie mu oddaną ochronę. Nagrodą dla Achimasa ma być milion rubli, które generał przechowuje w teczce. Monsieur NN pozwala zabójcy przywłaszczyć sobie teczkę po pozbyciu się celu.

               Achimas od razu wyrusza do Moskwy i w pociągu czyta dokumenty o Sobolewie. Na ich podstawie układa plan zabójstwa – generała trzeba otruć środkiem z amazońskiej paproci, który sprawia, że przy przyspieszonym tętnie zatrzymuje się akcja serca. Sobolew musi zażyć truciznę w sypialni z rąk kobiety, aby następnie umrzeć w chwili uniesienia.

22 czerwca 1882 roku, wtorek

W Moskwie Welde melduje się w hotelu „Metropol” jako kupiec Kłonow i telefonuje do osoby wskazanej przez monsieur NN – pana Nemo. Zamawia od niego rysopis panny Gołowin, kochanki Sobolewa, aby poznać jego gust wobec kobiet. Po rozmowie sprawdza numer telefonu w książce i okazuje się, że „pan Nemo” jest Churtinskim. Achimas poznawszy gust generała, wypytuje obsługę hotelową o śpiewaczki i aktorki występujące w Moskwie. Urodą do panny Gołowin najbardziej podobna okazuje się Wanda. Wieczorem Achimas udaje się do restauracji „Róża Alpejska”, gdzie obserwuje śpiewaczkę. Wychodzącej kobiecie towarzyszy tajemniczy blondyn, o którego Achimas postanawia wypytać „pana Nemo”.

23 czerwca 1882 roku, środa

Wieczorem Achimas ponownie idzie na występ Wandy i wysyła jej prezent, aby przyciągnąć ją do stolika. Na osobności wyjaśnia śpiewaczce, że jest prezesem towarzystwa handlowego, które postanowiło opłacić swojemu przyjacielowi spotkanie z Wandą. Kobieta początkowo jest oburzona, ale zgadza się na spotkanie, gdy dowiaduje się, że miałaby być prezentem dla Sobolewa. Śpiewaczka opowiada Welde, że potrzebuje pieniędzy, aby być w pełni niezależną. Obliczyła, że do tego potrzeba jej stu tysięcy rubli, a połowę już ma. Za noc z generałem Achimas oferuje jej dziesięć tysięcy oraz możliwość pozbycia się tajemniczego blondyna, pana Knabego. Welde powraca do hotelu, gdzie odbiera depeszę od monsieur NN – Sobolew przyjeżdża jutro do Moskwy, zatrzyma się w pokoju 47 hotelu „Dussault”, a zapłatę za zadanie będzie miał przy sobie w brązowej teczce.

24 czerwca 1882 roku, czwartek

Następnego dnia, przedstawiając się wizytówką korespondenta gazety otrzymaną od „pana Nemo”, Achimas udaje się do hotelu, gdzie ma nastąpić powitanie generała. Przekupując obsługę, wchodzi do pokoju, gdzie nocować ma Sobolew i zauważa sejf, w którym prawdopodobnie zostanie ukryta teczka z pieniędzmi. Odwracając uwagę sprzątacza, Achimas odsuwa zasuwkę w oknie i wychodzi z pokoju. Od kamerdynera dowiaduje się, że o wpół do dziewiątej generał będzie jadł kolację w hotelowej restauracji. Welde idzie do Wandy, której opowiada o tym, gdzie Sobolew będzie wieczorem. Mężczyzna zauważa, że śpiewaczka przygotowała château-d’yqueme, ulubione wino generała, o czym wcześniej powiedział jej Achimas.

               Wieczorem Welde w przebraniu obserwuje kolację Sobolewa w towarzystwie oficerów, którą zakłóca przyjście Wandy. Kobieta publicznie wychwala generał i całuje go. Gdy Achimas jest pewien, że śpiewaczce uda się uwieść Sobolewa, udaje się do jej apartamentu, aby podmienić wino na zatrute. Następnie z okien wynajętego pokoju w hotelu „Anglia” obserwuje mieszkanie Wandy, do którego przybywa Sobolew z oficerami. Słysząc nagły krzyk śpiewaczki, domyśla się, że jego zadanie zostało wykonane. Wychodzi z hotelu i idzie do hotelu „Dussault”, gdzie przez otwarte rano okno wchodzi do pokoju generała. Jednakże po otwarciu wytrychem sejfu odkrywa, że ktoś zabrał teczkę z pieniędzmi. Dostrzega otwarty lufcik okna i domyśla się, że to tędy złodziej dostał się do środka, a skoro po zabraniu pieniędzy zamknął za sobą sejf, musiał wiedzieć, że generał nie wróci do pokoju żywy, bo inaczej nie traciłby czasu na zamknięcie skoro Sobolew i tak zauważyłby kradzież. Achimas zamyka sejf oraz okno, wychodzi z pokoju i zamyka go wytrychem, a potem niezauważony opuszcza hotel. Udaje się do hotelu „Metropol”, a po drodze w ciemnym zaułku ktoś atakuje go siekierą. Welde z łatwością obezwładnia napastnika i torturując go, wyciąga informacje, że morderca został przysłany przez Miszę Malutkiego. Achimas wymeldowuje się z „Metropolu” i przenosi się do „Zajazdu Trójcy Świętej”, gdzie rozmyśla nad ostatnimi wydarzeniami: skoro napastnik wiedział którą drogą będzie szedł Achimas, był obserwowany już wcześniej i to fachowo, bo nawet tego nie zauważył; próba zabójstwa naturalnie wskazywała na monsieur NN, ale on załatwiłby to zawodowo, a nie korzystając z moskiewskiego bandyty; ale tylko monsieur NN i jego ludzie wiedzieli, że Sobolew nie wróci żywy do „Dussault”, więc to ktoś z nich ukradł teczkę z pieniędzmi. Welde układa plan: dla bezpieczeństwa zabić Wandę, która mogła połączyć osobę Kłonowa ze śmiercią Sobolewa; odnaleźć Miszę Malutkiego i zabrać mu teczkę oraz odkryć, który z ludzi monsieur NN postanowił przywłaszczyć sobie pieniądze.

25 czerwca 1882 roku, piątek

Wieczorem Achimas udaje się do Wandy, gdzie otwiera wytrychem drzwi i ukrywa się w szafie, czekając na powrót Wandy z „Róży Alpejskiej”. Gdy śpiewaczka w końcu przychodzi, mężczyzna nie może się przemóc, aby ją zabić. Niespodziewanie kobietę odwiedza Fandorin, którego Achimas zna, gdyż przed sześciu laty miał go zabić na zlecenie organizacji „Azazel”. Welde orientuje się, że śledczy połączył osobę Wandy ze śmiercią Sobolewa. W trakcie ich rozmowy pojawia się wątek château-d’yqueme, ale kobieta nie zdradza, że wie o nim od Kłonowa, ani w ogóle nie wspomina o riazańskim kupcu. Achimas postanawia, że dla bezpieczeństwa oraz solidności trzeba będzie zabić Fandorina. Gdy Fandorin wychodzi, Welde ponownie nie może zdobyć się na uśmiercenie śpiewaczki. Po chwili do środka przychodzi kolejny gość – Knabe. Z ich rozmowy Achimas domyśla się, że ten zlecił Wandzie otrucie Sobolewa. Gdy Knabe opuszcza pokój, Welde wychodzi z szafy i domaga się od kobiety wyjaśnień. Śpiewaczka tłumaczy, że od trzech lat pracuje dla niemieckiego wywiadu i zdobywa dla nich informacje. Początkowo robiła to dla pieniędzy i dla obiecanego luksusowego i bezpiecznego życia w Niemczech, ale potem Knabe zaczął grozić, że ją zabije, więc robiła to ze strachu. Achimas nadal nie może zmusić się do zabicia Wandy. Kobieta zbliża się do niego i spędzają wspólnie noc.

26 czerwca 1882 roku, sobota

Rankiem 26 czerwca Welde prosi Wandę, aby jeszcze się spotkali i proponuje, aby kobieta odwiedziła go za trzy dni o szóstej rano w pokoju numer siedem w "Zajeździe Świętej Trójcy". Żeby Achimas miał pewność, że to ona do niego przyszła, kobieta powinna zapukać w odpowiedni sposób - najpierw dwa razy, potem trzy, a potem znowu dwa. Następnie Welde wychodzi z hotelu „Anglia” i postanawia zabić hotelowego obera, aby ten nie połączył go z Wandą oraz Knabego, aby uwolnić Wandę od przymusowej pracy dla wywiadu. Czuje wyrzuty sumienia, że nie był w stanie zabić kobiety. Ze strychu domu naprzeciwko mieszkania Knabego Achimas obserwuje niemieckiego rezydenta, który wydaje się bardzo zadowolony. W przebraniu śledzi go do urzędu pocztowego, gdzie Knabe wysyła depeszę do Berlina, a gdy z niego wychodzą, Achimas dostrzega, że Knabe jest profesjonalnie śledzony przez kilku ludzi, ale sam Niemiec tego nie dostrzega. Po jakimś czasie rezydent powraca na pocztę i odbiera depeszę z Berlina. Po powrocie do mieszkania Welde ponownie obserwuje go ze strychu po drugiej stronie ulicy. Zauważa, że Niemiec po odczytaniu wiadomości robi się bardzo nerwowy i próbuje popełnić samobójstwo, ale ostatecznie nie strzela do siebie. Achimas domyśla się, że rezydent rano wysłał do Berlina wiadomość o podjętej inicjatywie i zabiciu Sobolewa, a potem odebrał odpowiedź zwierzchników, którzy byli bardzo niezadowoleni z jego działań. Knabe opuszcza mieszkanie i jedzie gdzieś powozem, a Achimas w tym czasie włamuje się do jego mieszkania, które przygotowuje tak, aby wyglądało na napad rabunkowy. Welde wie, że rosyjscy śledczy już wiedzą o powiązaniu Knabego ze śmiercią generała, więc gdy znajdą martwego rezydenta i bałagan w mieszkaniu domyślą się, że to niemiecki wywiad zabił go i upozorował napad rabunkowy. Achimas przeszukuje mieszkanie i odkrywa, że niestety nie ma z niego drugiego wyjścia, a okno jest za wysoko, aby dało się przez nie uciec. Gdy widzi, że Knabe w pośpiechu jedzie ulicą, ukrywa się za drzwiami z nożem zabranym z kuchni. Rezydent wbiega do mieszkania i zostaje błyskawicznie zabity przez Achimasa. Welde chce wyjść z mieszkania, ale słyszy, że po schodach ktoś biegnie, więc cofa się do środka, otwiera okno w końcu korytarza i ponownie ukrywa się za drzwiami. Do mieszkania wbiega mężczyzna w ubraniu kupca (w rzeczywistości ucharakteryzowany Fandorin) i widząc martwego Knabego, biegnie do okna. Achimas wykorzystuje okazję i bezszelestnie wychodzi drzwiami.

27/28 czerwca 1882 roku, niedziela/poniedziałek

Welde zamyka pierwszą część planu polegającą na posprzątaniu po sobie – zabił obera, a policja uwierzy, że za śmiercią Sobolewa stał Knabe. W nocy Achimas dochodzi do wniosku, że tak umiejętnie obrobić sejf mógł tylko bardzo zdolny kasiarz, który musiał być niewielkiego wzrostu, aby przecisnąć się przez małe okienko, więc prawdopodobnie był to sam wspomniany przez zamachowca Misza Malutki. W przebraniu wypytuje na Chitrowce o Miszę. Jest świadkiem przejścia konduktu żałobnego generała Sobolewa, gdzie orientuje się, że monsieur NN to w rzeczywistości brat cesarza, wielki książę Kiriłł. Po poszukiwaniach w końcu trafia do „Katorgi” w przebraniu ślepca. Jest świadkiem wejścia Gruszyna, Masy i Fandorina, a potem ich ogłuszenia. Gdy Fandorin rozprawia się z bandytami i przesłuchuje Miszę, Welde podsłuchuje i dowiaduje się, że to Churtinski zlecił kradzież miliona. Fandorin i Masa wychodzą z odnalezioną teczką i wzywają dorożkę. Achimas wykorzystuje okazję i zabija rannego Miszę, ale nie ma możliwości odzyskać pieniędzy, więc jedzie za Fandorinem do gmachu żandarmerii. Początkowo planuje tu zabić Masę i odebrać mu teczkę, ale ostatecznie przebiera się w znaleziony w szatni mundur i, wykorzystując nieznajomość rosyjskiego przez Masę, odbiera mu pieniądze. Następnie udaje się do Churtinskiego, któremu wyjawia, że wie o jego zdradzie. Przerażony szef tajnej kancelarii błaga o darowanie życia i na polecenie Achimasa zaczyna pisać list pożegnalny. Welde łamie mu kręgosłup i wiesza go na sznurze od framugi, pozorując samobójstwo.

               Na podany wcześniej adres Achimas wysyła depeszę do monsieur NN, w której informuje, że odebrał pieniądze, ale Churtinski okazał się zdrajcą, więc go zabił, a na tropie spisku jest Fandorin i dobrze byłoby się nim zająć. Zakończywszy swoje ostatnie zlecenie, Achimas rozmyśla o swoim przyszłym życiu – początkowo chce dać Wandzie obiecane pieniądze podczas spotkania w „Zajeździe Świętej Trójcy”, ale postanawia zaproponować jej wspólne zamieszkanie na wyspie Santa Croce.

29 czerwca 1882 roku, wtorek

O 4:30 do Achimasa przychodzi posłaniec z depeszą od monsieur NN – oberpolicmajster moskiewski poinformował przełożonych o prywatnym śledztwie Fandorina i zapytał o pozwolenie na udzielenie mu wsparcia; policja wsparcia Fandorinowi nie udzieliła, ale ten o tym nie wie; Fandorinowi udało się ustalić miejsce pobytu Achimasa i przyjdzie do niego o szóstej rano; monsieur NN zaleca postąpić z nim wedle własnego uznania. Welde postanawia, że koniecznie trzeba zabić śledczego, ale najpierw trzeba ustalić, skąd zna jego miejsce pobytu oraz czy to Wanda go zdradziła.

               O 6:03 Achimas obserwuje Fandorina pukającego do drzwi w sposób umówiony ze śpiewaczką.

*Część trzecia – Białe i czarne*

29 czerwca 1882 roku, wtorek

               Fandorin, nie otrzymawszy odpowiedzi na pukanie, wchodzi do pokoju, gdzie zauważa leżące na łóżku ciało. Podchodzi do niego, ale okazuje się, że to tylko kukła. Z tyłu odzywa się celujący do niego Achimas, który odbiera mu broń: gerstala, derringera, sztylet ukryty na lewej łydce, gwiazdki ninja przyczepione do szelek; zostaje mu tylko ukryta pod koszulą na łokciu stalowa strzałka. Achimas pokazuje się Fandorinowi, który rozpoznaje w nim zabójcę żony. Welde domaga się odpowiedzi na pytanie, kto zdradził śledczemu miejsce pobytu oraz kod do zapukania. Fandorin zgadza się szczerze odpowiedzieć, jeśli zabójca zdradzi, jak zabił Sobolewa. Achimas wyjaśnia, że była to trucizna w winie, a Fandorin, że to nie Wanda zdradziła. Uspokojony Welde na sekundę zamyka oczy, co wykorzystuje Fandorin, skacząc przez okno na zewnątrz. Achimas odruchowo strzela, ale nie trafia. Fandorin biegnie przed siebie, chcąc uciec z zajazdu i gwiżdże, aby wezwać ludzi Karaczencewa, ale odkrywa, że ludzie wcześniej wzięci za agentów w rzeczywistości są zwykłymi przechodniami i nikt nie przyjdzie mu z pomocą. Achimas wyskakuje za Fandorinem i po raz kolejny niecelnie strzela. Trzecia kula muska ramię Fandorina. Śledczy zaczyna rozumieć, że nie uda mu się dobiec za bramę zanim zabójca będzie miał linię do czystego strzału. Zatrzymuje się i chce wycelować z ukrytej strzałki do Achimasa celującego do Fandorina z pistoletu. Nagle widziana wcześniej przy bramie staruszka rzuca się z okrzykiem bojowym na Welde, który po raz kolejny pudłuje przy strzale. Kobieta okazuje się być przebranym Masą. Japończyk wytrąca zabójcy broń i odrzuca ją, a ta upadając strzela w niebo. Achimas ogłusza Masę i rzuca się do ucieczki do pokoju, gdyż wie, że nie zdąży dobiec do pistoletu przed Fandorinem, ale pamięta, że w pokoju została reszta uzbrojenia detektywa. Fandorin podnosi pistolet, w którym została ostatnia kula. Wie, że nie może spudłować. Z ukrytej strzałki strzela do Achimasa i trafia go w kostkę. Ugodzony Welde pada na podłogę w pokoju i zaczyna czołgać się do leżącej przy łóżku broni. Do pokoju wbiega Fandorin i ostatnią kulą przestrzeliwuje Achimasowi kręgosłup. Zabójca nie może się ruszać, ale może mówić. Czując, że umiera, Welde kieruje ostatnią prośbę do Fandorina – uratuje mu życie, a ten w zamian przekaże obiecane pięćdziesiąt tysięcy Wandzie. Achimas tłumaczy, że za śmiercią Sobolewa stał tajny sąd cesarski, który wie, że Fandorin jest bliski poznania prawdy, więc postanowi go usunąć. Jedynym ratunkiem jest natychmiastowe wyjechanie z Moskwy, korzystając z biletów kupionych wcześniej przez Achimasa. Fandorin początkowo nie wierzy, ale ostatecznie zgadza się spełnić prośbę, a Welde umiera z uśmiechem na ustach.

               Po wysłaniu pieniędzy do Wandy Fandorin siedzi z resztą funduszy Sobolewa w pociągu, oczekując na odjazd i rozmyśla o swoim położeniu. Zdradziła go jego własna ojczyzna i wyślą za nim zabójców, więc będzie się musiał ukrywać. Masę musi wziąć ze sobą, bo Japończyk zginie sam w zachodniej cywilizacji. Niespodziewanie na peronie pojawia się Wiediszczew, który wyjaśnia, że generał-gubernator już o wszystkim wie i wysłał w tej sprawie wiadomość do stolicy – dzięki swoim informatorom Wiediszczew wiedział o akcji Fandorina i nawet posłał tam swojego agenta (pijany siedzący pod bramą), ale niestety oberpolicmajster wszystko zepsuł, bo nie przysłał swoich ludzi, za co czeka go prawdopodobnie dymisja; zabójca Kłonow niestety zginął w trakcie akcji zanim zdążył cokolwiek powiedzieć i nic więcej się nie wydarzyło. Wychodzi na to, że generał-gubernator wraz ze swoimi stronnikami, tocząc cichą wojnę z petersburskimi politykami, nieświadomie i przez przypadek umożliwili Fandorinowi wyjście z sytuacji. Fandorin jest zaskoczony zbiegiem okoliczności, który pozwolił mu zatuszować, że zna prawdę o zabójstwie generała. Przekazuje pozostałe pieniądze Sobolewa na budowę świątyni i jedzie na śniadanie do generał-gubernatora.