10t tôi ct

## Lý Thế Dân

**Lý Thế Dân** (李世民, 598 hoặc 599—649), tổ tịch người Lũng Tây,lại nói người quận Cự Lộc. Hoàng đế thứ hai triều Đường( tại vị 626 —649),đương thời chính trị gia, chiến lược gia, quân sự gia, thư pháp gia, thi nhân.

Lý thế dân thiếu niên tòng quân, tằng vãng nhạn môn quan giải cứu tùy dương đế. Thủ xướng tấn dương khởi binh, bái hữu lĩnh quân đại đô đốc, thụ phong đôn hoàng quận công, lĩnh binh công phá trường an, bái thượng thư lệnh, quang lộc đại phu, thụ phong tần quốc công, triệu quốc công. Đường triều kiến lập hậu, lĩnh binh bình định tiết nhân cảo, lưu võ chu, đậu kiến đức, vương thế sung, lưu hắc thát đẳng cát cư thế lực, vi đường triều đích kiến lập dữ thống nhất lập hạ hách hách chiến công, bái thiên sách thượng tương, phong tần vương. Võ đức cửu niên lục nguyệt sơ tứ nhật ( 626 niên 7 nguyệt 2 nhật ), phát động “Huyền võ môn chi biến”, sát tử thái tử lý kiến thành hòa tề vương lý nguyên cát, bị sách lập vi hoàng thái tử. Bát nguyệt sơ cửu nhật, đường cao tổ lý uyên thối vị, lý thế dân tức hoàng đế vị, niên hào trinh quan. Tại vị sơ kỳ, thính thủ quần thần ý kiến, hư tâm nạp gián. Đối nội văn trị thiên hạ, lệ hành tiết ước, khuyến khóa nông tang, thật hiện hưu dưỡng sinh tức, quốc thái dân an, khai sang “Trinh quan chi trị”. Đối ngoại khai cương thác thổ, công diệt đông đột quyết dữ tiết diên đà, chinh phục cao xương, quy tư hòa thổ cốc hồn, trọng sang cao cú lệ. Thiết lập an tây tứ trấn, dữ bắc phương địa khu các dân tộc dung hiệp tương xử, hoạch đắc tôn hào “Thiên khả hãn”, vi đường triều hậu lai nhất bách đa niên đích thịnh thế cục diện điện định trọng yếu cơ sở.

李世民少年从军，曾往雁门关解救隋炀帝。首倡晋阳起兵，拜右领军大都督，受封敦煌郡公，领兵攻破长安，拜尚书令、光禄大夫，受封秦国公、赵国公。唐朝建立后，领兵平定薛仁杲、刘武周、窦建德、王世充、刘黑闼等割据势力，为唐朝的建立与统一立下赫赫战功，拜天策上将，封秦王。武德九年六月初四日（626年7月2日），发动“玄武门之变”，杀死太子李建成和齐王李元吉，被册立为皇太子。八月初九日，唐高祖李渊退位，李世民即皇帝位，年号贞观。在位初期，听取群臣意见，虚心纳谏。对内文治天下，厉行节约，劝课农桑，实现休养生息、国泰民安，开创“贞观之治”。对外开疆拓土，攻灭东突厥与薛延陀，征服高昌、龟兹和吐谷浑，重创高句丽。设立安西四镇，与北方地区各民族融洽相处，获得尊号“天可汗”，为唐朝后来一百多年的盛世局面奠定重要基础。

贞观二十三年五月二十六日（649年7月10日），李世民驾崩于含风殿，享年五十二岁，在位二十三年，庙号太宗，谥号文皇帝（后加谥文武大圣大广孝皇帝），葬于昭陵。

## Trương Sĩ Thành

张士诚（1321年8月23日－1367年10月9日），男，汉族，元泰州白驹场亭人（今盐城大丰区白驹镇 [24]  ） [5]  。原名九四。 [2-3]  元朝末年江浙地区割据势力。

张士诚出身盐贩，至正十三年（1353年）春与弟弟张士德、张士信及李伯升等率盐丁起兵反元，克兴化。五月，克高邮。次年正月，在高邮称诚王，在高邮立国号大周，年号天祐。至正十五年（1355年），由通州（今江苏南通）渡江，克常熟。至正十六年（1356年）二月，定都平江（今苏州），改平江为隆平府。次年八月，降元，受封为太尉，割据浙西。此后六年间，逐年向元输纳漕粮。至正二十三年（1363年）春，遣吕珍攻安丰，逼走韩林儿、刘福通。九月，称吴王，停供漕粮。与朱元璋战，屡败。至正二十七年（1367年）九月，平江城破，被俘至应天（今江苏南京），自缢死，时年四十七岁。

## Vương Tiến Bảo

王进宝（1626年—1685年），字显吾，甘肃靖远人，清朝名将，河西四汉将之一。

王进宝早年隶属甘肃总兵张勇麾下，随张勇转战湖广、云贵，升任经略右标中营游击。康熙二年（1663年），王进宝改任甘肃提标左营游击，后由参将、副将，累升至西宁总兵。

三藩之乱时，王进宝在陕甘屡破叛军，被授为陕西提督、奋威将军、一等男爵。后夺取汉中、保宁，留镇四川，因病返回固原。建昌失陷后，再次到保宁督军，进封三等子爵。

康熙二十四年（1685年），王进宝病逝，追赠太子太保，谥号忠勇。

## Trần Thắng

陈胜（？—前208年），字涉，阳城人。秦朝末年农民起义的领袖之一。

秦二世元年（公元前209年），联合吴广率领戍卒发动大泽乡（今安徽宿州市）起义，成为反抗暴秦起义的先驱；占据陈郡称王，建立张楚政权。

次年，陈胜被秦将章邯所败，为车夫庄贾所害，葬于芒砀山。从起兵到兵败身亡历时六个月。

刘邦称帝后，陈胜被追谥为“隐王”，史称“楚隐王”。

## Liêu Vĩnh Trung

廖永忠（1323一1375年），无为州巢县（今安徽省巢湖市）人。明初名将，楚国公廖永安的弟弟。

廖永忠英勇善战，跟随汤和共讨方国珍，平定浙东；后俘陈友定，平定福建；与朱亮祖攻克广州，平定广东；攻克象州，平定广西；明灭夏之战中，作为南路军右副将，赢得夔州之战，为最终消灭夏政权铺平道路。参加鄱阳湖之战，战功卓著，得到朱元璋“功超群将，智迈雄师”赏赐 。

洪武八年（1375年）三月，坐罪赐死，终年五十三岁。崇祯十七年，追封庆国公。

## Hàn Tín

韩信（？～前196年），泗水郡淮阴县（今江苏省淮安市淮安区 、一说淮阴区 ）人。西汉开国功臣、军事家，“汉初三杰” ，“兵家四圣”，古代军事思想“兵权谋家”的代表人物，后人奉为“兵仙”、“神帅”。

秦末大乱之际投奔项梁、项羽，未得重用。转投刘邦，经夏侯婴推荐，拜治粟都尉；经萧何保为大将，制定“汉中对策”，申军法 [6]  ，设还定三秦之计 。刘邦兵败于彭城后，韩信先破楚军于京、索之间，后平定魏国，请命北伐拿下代国  。刘邦收其精兵后，背水一战，击败赵国  ，派人降服燕国 [10]  。支援刘邦以及清除项羽派往赵国的奇兵的同时平定剩下的赵国城邑。刘邦成皋兵败夺其精兵后，奉命攻打齐国 ，拿下齐国后全歼过来支援的龙且二十万楚军。韩信攻打楚国，项羽恐慌，与刘邦签订鸿沟协议。 [14]  刘邦听从张良、陈平计策，撕毁鸿沟协议，追击项羽失败。  汉五年，带兵会师垓下，围歼楚军。项羽死后，解除兵权，徙为楚王。因人诬告，贬为淮阴侯。 [17]  吕后与萧何合谋， [18]  诱杀于长乐宫钟室，夷灭三族 [19]  。

“国士无双”、“功高无二，略不世出”是时人对其的评价。作为统帅，定三秦，擒魏、取代、破赵、胁燕、东击齐，南灭楚，名闻海内，威震天下；作为军事理论家，联合张良整理兵书、序次兵法，并著有《韩信兵法》三篇。