Historia Polski

Polska - Państwo położone w Europie środkowo wschodniej nad rzeką Wisłą.

## Historia do 1910 roku

Pierwszym
 historycznym władcą Polski był Mieszko I. Podporządkował sobie plemiona
 zamieszkujące teren nad Wisłą. W 966 roku w wyniku małżeństwa z Czeską
księżniczką Dobrawą przyjął Chrzest w obrządku Katolickim. Syn Mieszka,
 Bolesław rządził państwem jako książę Polski jednak pod koniec życia w
wyniku korzystnej sytuacji miedzy narodowej w 1025 roku został
koronowany na Króla Polski. Polska urosła do miary Królestwa cywilizacji
 zachodu, jej prestiż znacznie wzrósł.

W 1569 Korona
Królestwa Polskiego zawarła unię realną z Wielkim księstwem Litewskim. W
 XVI wieku kraj zwany od unii lubelskiej Rzeczypsopolitą Obojga Narodów
osiągną szczyt swojej potęgi. Był o okres zwany złotym wiekiem Polski.

Z powodów
decentralizacji władzy, osłabienia pozycji monarchy oraz końca dynastii i
 rozpoczęciu elekcji kraj miał się coraz gorzej. Szlachta nabywała coraz
 to nowe przywileje sama nie płacąc podatków buntując się i bezmyślnie
rujnując państwo.Po wprowadzeniu Liberum Veto ( z łac. Wolne nie
pozwalam!) prace sejmu Rzeczypospolitej
 zostały sparaliżowane. Wojsko było nieliczne a po licznych najazdach i
wojnach skarb państwa świecił pustkami. Podczas gdy sąsiedzi Polski
wprowadzali u siebie tzw. Absolutyzm oświecony i centralizacje władzy.
Dochodziło do przekupstwa posłów przez mocarstwa oraz ingerowanie w
sprawy wewnętrzne Rzeczypospolitej.

 Po
 długim czasie bezwiednego upadku zaczęły jednak pojawiać się oznaki
ozdrowienia życia publicznego. w 1764 roku na tronie Rzeczypospolitej
Obojga Narodów zasiadł Stanisław August Poniatowski, protegowany
Rosyjskiej Carycy Katarzyny. Wcześniej w 1732 roku Austria, Prusy  i
Rosja zawarły traktat trzech czarnych orłów w którym gwarantowali
sobie utrzymanie  wewnętrznej słabości w Rzeczypospolitej.Jednak po
wyborze Stanisława Augusta Poniatowskiego na Króla Polski , Rosja
postanowiła powrócić do swoich planów  utrzymania całej Rzeczpospolitej
pod swoja tylko kontrolą. W 1764 odbył się sejm konwokacyjny, który
„przepchnął”  program reform, ograniczający liberum veto, zmiany w
skarbie państwa i podatkach, zniesiono również prawo wypowiadania
posłuszeństwa królowi. Caryca Katarzyna II , wyraziła zgodę na
zaproponowane reformy ( mając pewność wierności Rzeczypospolitej wobec
Rosji którą dawał jej Król Stanisław Poniatowski). Jednak na zmiany pod
żadnym pozorem nie wyraziły zgody Austria i Prusy, domagając się
uchwalenia praw kardynalnych, czyli powrót do liberum veto, rokoszy i
starych praw skarbu państwa.

Caryca Katarzyna
uspokajała jednak Polski sejm i króla iż jest gwarantką niepodległości
Rzeczypospolitej. W tej sytuacji Cesarstwo Austryjackie oraz Królestwo
Pruskie przekroczyło zbrojnie granice Rzeczypospolitej. Austria od
Południa w stronę Krakowa wysłała ok. 35 tysięczną armię, Prusy od
Północy i zachodu  w kierunku Piły i Poznania oraz Gdańska i Malborka
wysłały ok. 30 tysięczną armię. Polska dysponowała w tym czasie
niespełna 45 tysięczną armią którą natychmiast  rzucono do obrony kraju.
 25 Maja 1764 roku , 90 tysięczne wojsko Rosyjskie wkroczyło na
terytorium Polski w okolicach Podola. Była to interwencja obronna na
która król mimo oporu ostatecznie wyraził zgodę.Wojna trwała do 1768
roku, ostatecznie zwyciężyła koalicja Polsko-Rosyjska. 27 Marca 1768
roku podpisano pokój w Krakowie, na mocy którego Prusy i Austria
zrzekają się praw do tronu i roszczeń terytorialnych wobec
Rzeczypospolitej ( Prusy nie wycofały tylko swoich roszczeń co do
Pomorza gdańskiego i Warmii).Starty Rzeczpospolitej były jednak ogromne,
 skarb państwa był dosłownie pusty, podczas wojny zginęło 26 tysięcy
Polskich żołnierzy (armia liczyła zaledwie 20 tysięcy), zachodnia część
kraju była spustoszona, a rolnictwo praktycznie stanęło. Eksport zmalał o
 40% szlachta była niezadowolona i jeszcze bardziej ciemiężyła chłopów.
Wybuchały rokosze a nawet brakowało żywności. Król starał się jednak
ratować sytuacje odbywając zagraniczne wizyty oraz sięgając po nowe
pożyczki . Objął mecenat nad sztuką wybudował pałac na wodzie, wraz z
inteligencją otworzył szkołę rycerską. Sprowadził do Warszawy wielu
wybitnych artystów w tym malarzy. Sytuacja państwa nadal była jednak
bardzo trudna a zaciągane pożyczki szybko należało spłacać.W
 1771 odbył się sejm w Brześciu Litewskim który uchwalił budowę kanału
Augustowskiego, prawo o miastach królewskich, zniesiono podział na
Koronę i Litwę utrzymano jednak nazwę Rzeczypospolita Obojga Narodów
(Rzeczypospolita Polsko-Litewska) ostatecznie zniesiono cząstkowe
Liberum veto. Władze wykonawcza powierzono Królowi wraz z ministrami o
szerszych kompetencjach, tworzących "Straż praw". Postanowiono również
uwłaszczyć chłopów i dać im ziemię, mieszczanie dostali zgodę na
piastowanie urzędów państwowych. Liczbę wojska zawodowego ustalono na
poziomie 120 tysięcy. Za zmianami głosowało 184 posłów przeciw 34
posłów. Sejm przyjął jednak memorandum w którym podkreślił katastrofalną
 sytuacje skarbu państwa, ogólną niewypłacalności i brak zdolności
kredytowej. Wystosowano pismo do Katarzyny II w sprawie pożyczki. W tej
 sytuacji w 1772 roku Caryca Katarzyna II postanowiła  wystąpić do
Polskiego sejmu z odrębną propozycją pomocy która miała obejmować:
zasilenie skarbu państwa nieoprocentowaną pożyczką, uchwalenie
konstytucji Rzeczypospolitej, zniesienie rokoszy i konfederacji,
uwłaszczenie chłopów, wprowadzenie dziedziczności władzy( dynastia
poniatowskich), zwiększenie armii do 80 tysięcy a nie do 120 tysięcy
,wprowadzenia Rosyjskiego komisarza do Warszawy który w imieniu carycy
kontrolował by działania państwowe "w zakresie głównie ekonomicznym".
Warunkiem uzyskania tej pomocy było zrzeczenie się przez Polskę
pretensji do wszelkich ziem Rosyjskich, zrzeczenie się terytoriów za
Dźwiną (bez Dyneburga) oraz terenów za Dnieprem z Witebskiem,
Rzeczypospolita miała też zaakceptować armie nadzorczą Rosji na terenach
 miast: Połock , Poznań,Lwów, i Mińsk,. Caryca zgodziła się na
utrwalenie przyjętych w 1771 roku reform w nowej konstytucji. W Polsce
odebrano ta propozycje z mieszanymi uczuciami. 13 Sierpnia 1773 roku w
Warszawie zebrał się sejm wielki, który po uciążliwych i burzliwych
obradach zaakceptował warunki pomocy Rosyjskiej.Po
 uzgodnieniu sprawy z carycą sejm wielki reformatorski wprowadzający
reformy i uchwalający konstytucję miał zostać zwołany 25 Lipca  1775
roku do Warszawy, do tego czasu miał powstać gotowy projekt konstytucji i
 ustaw rządowych. A Rosja miała wpłacać transze kredytowe. Sejm
Konstytucyjny zebrał się zgodnie z planem i bez przeszkód uchwalił 27
Lipca 1775 roku Konstytucję Rzeczypospolitej Obojga Narodów.Jednak część
 społeczeństwa Polskiego uważała że Rzeczpospolita została sprzedana do
Rosji i wolność kraju jest  zagrożona lub nie ma jej wcale. 1779 kiedy
sytuacja w Rzeczypospolitej wydawała się ustabilizowana, zdrajcy
zawiązali konfederacje,czołowi
 Polscy Zdrajcy ogłosili bunt i ruszyli  na Warszawę w celu obalenia
Króla.  Austria i Prusy otwarcie poparły i wsparły bunt zdradzieckiej
szlachty wspierając go wojskowo i finansowo.47 tysięczne poddane pierwszym reformą i dozbrojeniu wojsko Polskie ruszyło do obrony konstytucji i króla.Rosja
 nie mogła jednak przysłać do Polski dodatkowych armii ponieważ toczyła
zacięty konflikt zbrojny z Turcją. 28 Października 1780 roku Austria i
Prusy wkroczyły do Polski ramach " wsparcia uciskanego społeczeństwa
Polskiego". Liczebność armii wroga przekraczała 100 tysięcy. Konflikt
zakończył się 14 czerwca 1783 roku po poddaniu Warszawy i Gdańska
konfederatom i wojska Austrii i Prus. 2 Lipca  1783 roku minister Wojska
 Albert-Konstanty Rakowiecki podpisał dekret o kapitulacji
Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Król został zmuszony do jego
zatwierdzenia. Utworzona w Warszawie organ Tymczasowej Rady Nieustającej
 która wydała dekret o zwołaniu do Grodna sejmu
 w Listopadzie 1783 roku. Na sejmie posłowie pod naciskiem obcych wojsk
oraz przekupieni przez mocarstwa wycofali konstytucje i uchwalili dawne
prawa zwane kardynalnymi. Zredukowano armie do 15 tysięcy, wprowadzono
elekcje, liberum veto, rokosze i konfederacje, cofnięto akt
uwłaszczenia, odizolowano Króla znosząc straż praw, mieszczanom zakazano
 sprawowania jakichkolwiek funkcji, oraz podpisano niekorzystne umowy
handlowe z Austria i Prusami. Rosja zerwała sojusz z Polską oraz
zaprzestała wypłacania transz kredytu, ostatecznie wypłacając Polsce
tylko 2/10 całej kwoty. Na 1795 rok wyznaczono sejm który miał
zlikwidować Rzeczypospolita Obojga Narodów i powołać Polską Republikę
Samorządową całkowicie podległą Austrii i Prusom o całkowicie
zredukowanym terytorium. Jednak Rosja zdradzając Polskę ustaliła z
mocarstwami iż lepszy będzie podział Polski i jej całkowita likwidacja. W
 1789 dokonano I rozbioru który właściwe dokonał się już w 1783. II
rozbiór odbył się w 1791 roku. A III który zlikwidował Rzeczypospolita
odbył się w 1795 roku. Austria i Prusy dokonały podziału i zaboru
terytorium Rzeczypospolitej, Rosja zagarnęła całą wschodnia cześć kraju
aż po Niemen i Bug. Król Stanisław August Poniatowski abdykował i
wyjechał do Petersburga gdzie zmarł bezpotomnie w zapomnieniu. W takim
kształcie ziemie Polskie pozostały do 1806 roku. Dopiero Napoleon,
Cesarz Francuski po wygranej z Prusami wojnie utworzył na terenach
Polskich księstwo  Warszawskie  obejmujące Kraków, Lubelszczyznę,
Suwałki tereny aż po rzekę Niemen, oraz Wielkopolskę i Kujawy. W
późniejszych latach gdy Napoleon ruszył na Rosję, Polacy zdobywali i
przyłączali do księstwa Warszawskiego coraz to nowe tereny. Miedzy
innymi Galicję oraz fragmenty Pomorza. Napoleon przekazywał także Polsce
 nowo podbite tereny za Bugiem. Polskie elity myślały jednak by powołać
na nowo suwerenne państwo Polskie w pełnym formacie. Kandydatem na Króla
 Polskiego był Książę Józef Poniatowski. Nadal jednak trwała wojna a
wewnętrzne stronnictwo ciągle nie mogły dojść do porozumienia, było
stronnictwo Republikańskie i Monarsze. Ostatecznie po śmierci w 1913
roku Księcia Józefa Poniatowskiego zwyciężyło stronnictwo
Republikańskie. Za zgodą Cesarstwa Francuskiego  **17 Września 1815 roku** w
 Warszawie doszło do proklamowania Polskiej Republiki Samorządowej ( PRS
 ). Ustrój państwa opierał się na mających szeroką autonomie samorządach
 związkowych. Najwyższa władzę sprawował Namiestnik Polskiej Republiki
Samorządowej, miał władze wykonawcza, mógł wydawać dekrety z mocą
ustawy, był zwierzchnikiem sił zbrojnych, miał pełnie uprawnień do
kreowania polityki zagranicznej, namiestnik miał praktycznie pełnie
władzy. Namiestnika wybierało Samorządowe Zgromadzenie Generalne ( SZG )
 składające się z Prezydentów samorządów,delegowanej szlachty i przedstawicieli ludu wybieranych na lokalnych zgromadzeniach ludowych w sposób demokratyczny (*zobacz także: Wybory do XXIII Zgromadzenia Generalnego*)
 . Zgromadzenie obradowało 2 razy w roku mając uprawnienia ustawodawcze
 i prawo do zmian ustrojowych zmiany musiały być zatwierdzone przez
namiestnika veto namiestnika można było obalić większością 2/3.
Namiestnik sprawował władze dożywotnio jedynie SZG mogło go odwołać
poprzez aklamacje . Pierwszym i jednym Namiestnikiem PRS został Jan
Kaznowski wywodzący się ze zamożnej rodziny szlacheckiej nie będącej
jednocześnie zamieszanej w stare konflikty. Namiestnik był uważany za
postępowego i dobrego przywódcę. Za jego panowania powstał Uniwersytet
Ignacego Krasickiego w Kaliszu oraz nowe szyby naftowe w Galicji.
Sprowadził do PRS wiele zrabowanych dzieł sztuki m.in. Dama z łasiczką
wróciła do Krakowa a przede wszystkim kompletne regalia Królestwa
Polskiego. Państwo obroniło swa Niepodległość po bitwie nad Bugiem,
jednocześnie Francja wycofała protektorat co do PRS po klęsce z Rosją.
Dzięki zręcznej Polityce Kaznowskiego **i** umowie
 z Cesarstwem Austriackim, PRS przetrwała najtrudniejszy okres. Polacy
byli pełni entuzjazmu w kraju poprawiały się warunki zrycia, kultura
przezywała renesans, PRS przeżyło okres rozkwitu i wzrostu w latach
1816-1820. Po tym okresie sytuacja międzynarodowa zaczęła się zmieniać
Francja osłabła sojusz miedzy PRS a Republika rozpadł się ostatecznie po
 upadku napoleona Prusy zaczęły nastawać na granice PRS coraz usilniej
Austria zerwała traktat o pokoju. Na dodatek w 1822 roku wybuchł potężny
 kryzys gospodarczy, oraz walki wewnętrzne w PRS. W 1823 Rosja
nieoczekiwanie wypowiedziała nieco osłabionej PRS wojnę którą Polska
sromotnie przegrała nie poddając jednak Warszawy
 i nie kapitulując, Rosja okupowała jednak cześć PRS. Od 1824 roku można
 mówić o wegetacji państwa które nie chciało się poddać. Koniec Polskiej
 Republiki Samorządowej nadszedł 3 lutego 1825 roku gdy podczas wizyty w
 Mińsku zamordowany został Namiestnik PRS Jan Kaznowski. W Polsce
doszło do zamieszek i
demonstracji  krwawo stłumionych przez wojska Rosyjskie. Pomorze
gdańskie i Wielkopolska  trafiły znów do Prus, natomiast Galicja i
Lodomeria ( z drobnymi korektami) do Austrii, resztę kraju przyłączono
do Rosji. W 1864 roku po upadku powstania styczniowego  z ziemi
lubelskiej kieleckiej mazowieckiej i sieradzkiej oraz tereny oparte o
rzekę Biebrza i Niemen Rosjanie utworzyli całkowicie podległy Carowi
 „Kraj przy wiślański”  Od 1880 roku aż do roku 1907 (przed 1880 brak
jakiejkolwiek odrębności ”prowincja Rosji Prywislański kraj”) Królestwo
Polskie jak potem nazwano obszar kraju przy wiślańskiego otrzymywało
trochę większą autonomię, raz dodawano jakiś przywilej to znów go
zabierano, jednak do rzeczywistej autonomii było jeszcze bardzo daleko, w
 takim kształcie ziemie Polskie i Polacy dotrwali do roku 1907.

W
 1907 roku wybuchła I wojna światowa, Polacy poczuli że ponownie mają
szansę na zbudowanie swojego całkowicie niepodległego kraju, i kiedy
Austro-Węgry wraz z Cesarstwem Niemieckim wypowiedziały wojnę Imperium
Rosyjskiemu ( Francja oraz Wlk.Brytania w stanie wojny z Niemcami)
Polacy musieli walczyć w przeciwległych  armiach walczących zaborców,
jednak już 24 Maja 1907 roku ogłoszono Rząd Narodowy „równość, wolność,
niepodległość” który został powołany w Warszawie, ogłoszono oficjalny
manifest powstańczy, rozpoczęły się walki i rozbrajanie okupantów na
ziemiach Polskich. Niemcy zaczęły przegrywać na wszystkich frontach,
Francja  Rosja i Wlk.Brytania, odnosiły sukcesy wojskowe, Niemcy w
odwrocie nie bardzo interesowali się już ziemiami Polskimi, Austriacy
również.

Pierwsze działania
 podjęło Autonomiczne Królestwo Galicji i Lodomerii, które zażądało
natychmiastowego wycofania wszystkich wojsk Austro-Węgierskich ze
swojego terytorium i nadanie królestwu suwerenności. Oraz przekazaniu
władzy radzie regencyjnej we Lwowie. Żądania te rząd Austro-Węgier
wypełnił, 5 lutego 1908 roku wojska Austro-Węgier całkowicie opuściły
granice Galicji a 6 Lutego rząd w Wiedniu przekazał radzie regencyjnej
we Lwowie władze. 8 Lutego 1908 roku ogłoszono powstanie "Królestwa obojga Galicji i Lodomerii".
 W uchwale sejmu tymczasowego Galicji z dnia 9 lutego 1908 roku Królem
miał zostać Fryderyk Krystian II Wettyn. Po wysłaniu do Saksonii noty
dyplomatycznej w tej sprawie nadeszła natychmiastowa odpowiedz
pozytywna, na decyzje tą mógł też mieć wpływ cesarz Niemiecki, w którego
 interesie było niedopuszczenie do zjednoczenia Polski oraz
zagwarantowanie sobie nowych wpływów. Fryderyk Krystian II Wettyn
przybył do Krakowa 20 Lutego 1908 roku, mając zaledwie 14 lat. Jego wiek
 budził sporo kontrowersji rada regencyjna i część sejmu natychmiastowo
jednak żądała koronacji i usankcjonowania niezależności regionu. Rada
regencyjna po radzie królewskiej z przyszłym monarchą ustaliła datę
koronacji na 18 marca 1908 roku w katedrze Lwowskiej. Ogłoszenie tych
decyzji zaniepokoiły rząd narodowe w Warszawie który żądał
natychmiastowego włączenia Galicji pod władze Warszawy. 22 Lutego w
Krakowie doszło do masowych wystąpień ludności Polskiej, protesty miały
też miejsce w całej zachodniej Galicji. Jednak Policja wraz ze wsparciem
 formowanej armii starała się tłumić wszelkie manifestacje.

 Z
 godnie z postanowieniami Rady Regencyjnej 18 Marca 1908 roku w katedrze
 Lwowskiej na króla Królestwa Obojga Galicji i Lodomerii został
koronowany Fryderyk Krystian II Wettyn ( nazywany Fryderykiem I Lwowskim
 ) który miał stworzyć początek rodu władców Galicji z dynastii
Wettinów. Koronacje uznały Austro-Węgry, Cesarstwo Niemieckie, Wielka
Brytania, Belgia i Holandia, Imperium Osmańskie, Włochy, Hiszpania, itd.
 Kategoryczny sprzeciw wobec tego wydarzenia połączony w ogóle z
nieuznawaniem Galicji wyraził rząd narodowy w Warszawie, Imperium
Rosyjskie, Rumunia, Nieuznawane Królestwo Węgierskie i Francja.

W Kwietniu
powołano regenta Jego Królewskiej mości Fryderyka I Lwowskiego, który
miał pomagać królowi i radzie narodowej w rządzeniu państwem do
osiągnięcia wieku 17 lat przez króla. Sytuacja Królestwa nie była łatwa,
 nieustannie dochodziło do buntów i wystąpień ludowych. Gospodarka tego
regionu była poważnie zacofana na dodatek toczyła się wojna światowa.
Dlatego pierwszą decyzją Królewską było ogłoszenie neutralności wobec
stron walczących w wojnie. Kolejną decyzja było utworzenie państwowej
armii w liczbie 50 tyś. żołnierzy. Król sprowadził tez z Austrii do
Krakowa dobra kultury i zrabowane obrazy. Dekretem królewski zarządzono
 całkowite uwłaszczenie chłopów na całym terenie, nadanie obywatelstwa
Galicji i Lodomerii wszystkim zamieszkałym na terenie państwa. Wydano
nowe dowody osobiste, usprawniono administrację, powołano Obwody oraz
powiaty. Językiem urzędowym ustalono: niemiecki,polski i ukraiński.
Zezwolono jednak na posługiwanie się swoimi językami wszystkim grupą
etnicznym zamieszkującym KOGIL. W Styczniu 1909 roku wprowadzono nowa
walutę " Markę Galicyjską" (MG), wprowadzono także nowe prawo podatkowe,
 i ułatwienia dla przedsiębiorców. Sytuacja w Królestwie ustabilizowała
się nieco a warunki życia poprawiły się.

Jednak Rada
Regencyjna Polski nie zamierzała tak pozostawić tej sytuacji. Po
wielokrotnych żądaniach zwrotu Galicji oraz prób pokojowego rozwiązania
konfliktu, rząd w Warszawie zdecydował wkroczyć zbrojnie na terytorium
Królestwa. Wojska Polskie skierowały się do Krakowa, wkroczyły do miasta
 bez oporu z aplauzem Krakowian. Dalej wojsko skierowało się na Żywiec i
 Zakopane. Wojsko bez problemu opanowało Małopolskę Zachodnią,
proklamując w Krakowie włączenie tej ziemi do Polski. W Okolicach
Rzeszowa skoncentrowało się jednak wojsko KOGIL w liczbie 26 tyś.
Początkowo Polacy ponosili klęski m.in. w bitwie pod Tarnowem. Jednak
gdy z Warszawy dotarł oddział generała Staszkiewicza, szala zwycięstwa
 przechyliła się na Polską stronę. 2 Lutego 1909 roku doszło do
decydującej bitwy o Rzeszów w której wojska Galicji zostały rozgromione.
 Po tym wydarzeniu władze KOGIL zarządziły ewakuacje władz państwowych z
 Lwowa do Stanisławowa. Wojsko Polskie posuwało się na wschód i 7 Lutego
 dotarło do Lwowa bronionego przez Ukraińców. Ze względu na to iż Lwów
zamieszkiwało około 56% Polaków doszło do walk ulicznych, Wkroczenie
wojsk Polskich do miasta ostatecznie przesadziło o losie tego miasta i
upadku KOGIL. 10 Lutego 1909 roku Król Fryderyk Krystian II ewakuował
się do Austrii reszta władz pozostała w Stanisławowie. 11 Lutego na
teren Bukowiny wkroczyły wojska Rumuńskie, zajmując wkrótce Czerniowce.

20
 Lutego Wojsko Polskie zajęło Stanisławów a w Marcu całą Galicję.
Ustanowiono na tym terenie dekretem rady regencyjnej Polski województwa:
 Karkowskie, Lwowskie, Stanisławowskie i Tarnopolskie. Bukowinę
przekazano Rumunii.

Jednak dla Polski
największym zagrożeniem była Rosja, która napierała mimo licznych
konfliktów zbrojnych na tymczasową granicę Polski na Bugu, Polacy
starali się nawiązać współprace z Litwinami którzy w  Maju 1908 roku
wyzwolili Kowno i Litwę centralną, w tym celu przewodniczący Rady
Regencyjnej,    Zdzisław Lubomirski udał się wraz z największym
oddziałem pułkiem 1 RP „biały orzeł” na Litwę, skierowali się na
Białystok który wyzwolono, armia Rosyjska stacjonująca w Białymstoku
była tak marna że właściwie nie można mówić o wyzwoleniu zbrojnym tylko
przejęciu, następnie wsparli odziały Litewskie które walczyły o
Mariampol , tam  wojska Zdzisława Lubomirskiego doznały poważnych strat ,
 jednak po 4 dniowym postoju wojsko ruszyło dalej. 30 Lipca Lubomirski
dotarł do Kowna, gdzie udał się na Rokowania z powołanym 27 lipca 1908
roku komitetem narodowo -wyzwoleńczym Litewskim. Strona Litewska była
skłonna do walki wspólnie z Polakami, jednak porozumienie w sprawie
przyszłej wspólnej państwowości, nie było już tak jednoznaczne i z
powodu wojennych okoliczności postanowiono  odłożyć tę sprawę na
spokojniejszy czas. Zdzisław Lubomirski wyjechał z Kowna, jak bohater
wyzwolenia narodowego, fetowany na ulicach miasta przez Polaków
mieszkających w Kownie jak i Litwinów, wedle ustaleń, Polskie i
Litewskie wojsko miało ze sobą współpracować, do Lubomirskiego Litwini
przydzielili niewielki odział żołnierzy „Niemen”, 22 Września 1908 roku
Polacy z Warszawy a Litwini z Kowna mieli przeprowadzić wspólny atak
wyzwoleńczy na Wilno.         Polacy wyruszyli  dwa dni wcześniej, aby
oczyścić drogę do Wilna, armia Polska pod dowództwem Józefa
Piłsudskiego, dotarła na miejsce wieczorem 22 września, miasto było już
oblężone przez Litwinów, Polacy dołączyli do nich i wspólnymi siłami
natarli na miasto. Wilno Kapitulowało 27 Września 1908 roku przechodząc
pod zarząd  Polsko-Litewski, armia Polska poniosła jednak  olbrzymią
stratę, podczas ataku na miasto bohatersko zginał Józef Piłsudski,
okrzyknięty bohaterem Wilna. Następnie Wojsko Polskie ruszyło do
Brześcia nad Bugiem, natomiast  wojska Litwinów w kierunku Poniewieża.
Planowano również atak Polsko Litewski na Mińsk. Tymczasem na froncie
zachodnim sprawy Niemieckie nie miały się dobrze, Wojska Ententy
zbliżały się do Berlina. Większość kraju znajdowała się już pod
okupacją, Niemcy zaczęli rozważać możliwość kapitulacji.

Powołana
 7  Grudnia 1909 roku Liga Narodów zażądała od Austro-Węgier, uznania
Polski jako kraj niepodległy, i poparcia żądań terytorialnych Polski,
rząd w Wiedniu wyraził na to zgodę 10 Grudnia 1909.roku,  rząd w Wiedniu
 wystosował do Rosji i Niemiec listy w których poparł roszczenia Polski,
 i zaapelował o pokój  miedzy Polską a dawnymi zaborcami. 12 Grudnia
1909 roku, we Lwowie podpisano pokój wieczysty miedzy Polska
a Austro-Węgrami, również 12 Grudnia w  Kijowie zakończono
konflikt  Rosyjsko-Austriacki. Od tego czasu Austro-Węgry nie liczyły
się już w wojnie, i stały się neutralne. Państwo to miało teraz swoje
wewnętrzne problemy z powodu żądań niepodległości od krajów wchodzących w skład Austro-Węgier. Walki  Polaków o niepodległe państwo wciąż trwały

2 Stycznia 1910 roku Cesarstwo Niemieckie ogłosiło kapitulację,
zawieszenie broni, i rozpoczęcie rokowań pokojowych. 27 Stycznia 1910
roku w Londynie odbyła się konferencja pokojowa. W wyniku konferencji w
Londynie a potem w Wersalu ustalono powojenny ład a Polska uzyskała
pełna niepodległość.

Rzeczpospolita
 Polska uzyskała ostateczne terytorium o wielkości 480 tyś. km2. Pełną
niepodległość ogłoszono 5 Kwietnia 1910 roku. 5 Maja odbyły się I
wybory Parlamentarne, nowy parlament uchwalił konstytucje RP 25 czerwca
1910 roku wraz ze wszystkimi ustawami rządowymi zatwierdzając podział
administracyjny system rządów itp.(Konstytucja). 1 Lipca 1910 roku
zgromadzenie narodowe (sejm + senat) w składzie pełnym wybrało I
prezydentem RP Ignacego Ewarysta Daszyńskiego, głosami za:398
przeciw:82. Natomiast pierwszym premierem RP dostał Jędrzej Moraczewski
który stworzył rząd większościowy, zaprzysiężony 2 Lipca 1910 roku.

## Historia do 1958 roku.

Polska po odzyskaniu niepodległości rozwijała się i utrwalała system polityczni i gospodarczy, w mocnym pół prezydenckim systemie przez 17 lat rządził Ignacy Ewaryst Daszyński. Prezydent zmarł w 1927 roku. Władze po nim otrzymał Jan Olbert który jako pierwszy skorzystał z konstytucyjnych uprawnień i rozwiązał parlament tworząc rząd prezydencki w latach 1928 - 1937. Jego rządy cechowa dynamiczny rozwój pozycji gospodarczej i politycznej Polski. Kolejnym prezydentem został ugodowy Stanisław Makowski. W czasie jego rządów to Premier przeją stery rządów prezydent natomiast pełnił role reprezentacyjne i kontrolne. W tym czasie sojusz Centrum 7 pod przewodnictwem Polski prowadził wojnę z ZSRR w latach 1939 - 1940, Sojusz wojnę właściwie przegrał i Polska utraciła Litwę a ZSRR zyskało na sile rozszerzając wpływ komunistów. W 1942 roku Polska prowadziła wojnę błyskawiczna z Niemcami w ramach sojuszu wojskowego z Francją. W 1942 Polska podpisała z ZSRR szereg porozumień i wycofała uznanie dla traktatu Gdańskiego. Polska przejęła Autonomie nad całym Śląskiem i chwilowo uregulowała stosunki z ZSRR. 17 Marca 1945 roku umiera prezydent Stanisław Makowski. Sejm wyznaczył osobę Pełniąca Obowiązki prezydenta a sam zajął się projektem zmiany konstytucji i ustroju. 25 Maja 1946 roku Sejm RP uchwalił nowa Konstytucję " Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej; Revocanda" ( z łać. Odrodzenie). Konstytucja wprowadziła ustrój w pełni prezydencki. zlikwidowała stanowisko premiera a szefem rządu był prezydent, oprócz tego Konstytucja reformowała wiele dziedzin życia społecznego i politycznego. W pierwszych powszechnych wyborach prezydenckich wygrał Ignacy-Marcin Wysocki i to on sformował rząd, Wysocki przeprowadził Polskę przez okres II wojny światowej, Jednak przesiedlenie i powojenne zmiany granic ( mimo iż całkiem korzystne dla Polski) przysporzyło mu przeciwników do tego słaba kondycja kraju po wojnie doprowadziła do wybuchu ogólnokrajowego buntu i wojny domowej co doprowadziło do dymisji i ucieczki prezydenta z kraju 22 Listopada 1950 roku. Przyczyną tych wydarzeń było miedzy innymi zwycięstwo Lewicy i Socjalistów w poprzednich wyborach parlamentarnych i chęć uszczuplenia władzy prezydenta i nowelizacji konstytucji. Do nowelizacji konstytucji doszło pod koniec 1950 roku, nowelizacja ta uszczupliła władze prezydenta i przywróciła system pół prezydencki. Kolejnym Prezydentem został Paweł Czarniecki w okresie jego urzędowania powstał TSPS i projekt Związku Europejskiego w 1955 roku Czarniecki nieoczekiwanie przegrał wybory z kandydatka LISR Jadwiga Sobańską to ona kontynuowała projekty Czarnieckiego i za jej urzędowania utworzono Związek Europejski. Pod Koniec lat 50, Europe i Polskę dotkną kryzys ekonomiczny.