"Nefrytowy różaniec"/"Herbatka w Brystolu" - Streszczenie

Brystol (kwiecień 1891 roku) – utwór poświęcony Agacie Christie

Erast Pietrowicz Fandorin przebywa w Bristolu, gdzie oczekuje powrotu swojego kamerdynera Masy, którego posłał do Moskwy w celu sprzedaży tamtejszego mieszkanie. Za uzyskane pieniądze mieliby ułożyć sobie życie na nowo w Stanach Zjednoczonych. Fandorin wprowadza się do panny Palmer, błyskotliwej staruszki mieszkającej w oficynie w rezydencji lorda Berkeleya. W trakcie spacerów po ogrodzie Erast Pietrowicz poznaje lorda Geoffreya, schorowanego starca, oraz jego trzech synów Daniela, Matthew i Tobiasa – zapatrzonych w siebie arystokratów, którzy chcą pozbyć się ze swojej posiadłości zarówno Fandorina, jak i samej panny Palmer. Tobias próbuje nawet poszczuć na Fandorina swojego lamparta afrykańskiego, którego nocami przykuwa do altany w ogrodzie, aby uprzykrzyć życie staruszce i zmusić do niewychodzenia z oficyny, gdyż kobieta panicznie boi się zwierzęcia.

Miesiąc po przybyciu Fandorina do posiadłości rodziną wstrząsa zaginięcie starego lorda. Geoffrey prawdopodobnie zabrał ze sobą testament oraz drogocenną kolię z brylantami. Przeszukano całą posiadłość, ale nigdzie nie udało się go znaleźć. Erast Pietrowicz początkowo brał Geoffreya za sparaliżowanego, ale okazuje się, że ten nie ma problemów z ciałem, lecz z głową i dlatego był trzymany pod opieką i nie wypuszczano go na zewnątrz. Za odnalezienie lorda rodzina oferuje tysiąc funtów nagrody. Panna Palmer opowiada Fandorinowi historię życia Geoffreya: mając pięćdziesiąt lat, lord poznał cyrkową tancerkę, Molly Flame, w której się zakochał; mając już żonę, lord nie mógł się ożenić, więc, ku zgorszeniu swojej rodziny, zapisał w testamencie, że panna Flame ma być pochowana razem z nim w grobie rodzinnym, a jeśli spadkobiercy tego nie uczynią, jego majątek zostanie przekazany na cele charytatywne; następnie lord udał się w niewiadomym celu do mieszkania Molly, lecz nigdy tam nie dotarł, bo po drodze dostał udaru; wiadomo jedynie, że lord został znaleziony z naładowanym pistoletem w kieszeni; od czasu udaru, przez 28 lat, lordowi nie pozwalano wychodzić poza teren posiadłości. Panna Palmer i Fandorin postanawiają odwiedzić pannę Flame, gdyż podejrzewają, że chory na umyśle lord może próbować ponownie ją odwiedzić.

Dawna tancerka powtarza wersję powiedzianą policji – po zniknięciu z domu lord do niej nie przyszedł. Erast Pietrowicz zyskuje jej sympatię i kobieta opowiada o wydarzeniach sprzed 28 lat: Geoffrey przyszedł do niej z pistoletem i butelką trucizny, mówiąc, że będą mogli zginąć razem jak Romeo i Julia – on się zastrzeli, a ona zażyje truciznę; przerażona Molly wyjaśniła lordowi, że jego testament straci moc, jeśli popełni samobójstwo, więc on nie może się zastrzelić; panna Flame nigdy nie kochała Geoffreya i chciała, aby dał jej spokój, więc udała przed nim, że wypija truciznę, krzyknęła, że będzie na niego czekać i wypchnęła go za drzwi; planowała wyjechać z miasta, ale potem dowiedziała się, że lord dostał udaru zaraz po wyjściu z jej mieszkania i zrobiło się go jej szkoda, bo nikt nigdy nie kochał jej tak jak on.

Po wyjściu od Molly panna Palmer i Fandorin zgodnie stwierdzają, że lord musi przebywać na cmentarzu. Geoffrey jest przekonany, że jego ukochana nie żyje od 28 lat i jest pochowana w jego rodzinnym grobowcu, więc prawdopodobnie poszedł ją odwiedzić. Telefonują na policję i przekazują informacje o swoim odkryciu.

Po powrocie do rezydencji wszyscy oczekują przybycia starego lorda. Gdy policjanci go przywożą, okazuje się, że lord ma przy sobie testament, ale nie ma drogocennego naszyjnika. Rodzina wypytuje lorda o kolię, ale Geoffrey w odpowiedzi obraża swojego syna. Fandorin i panna Palmer domyślają się, że starzec nic nie wie o zaginięciu naszyjnika. Erast Pietrowicz idzie porozmawiać ze sługą, który pilnował lorda, gdy ten uciekł z domu, a po rozmowie wraca do panny Palmer i potwierdza, że było dokładnie tak, jak podejrzewali i sprawcą jest Tobias. Wspólnie wyjaśniają starszemu lokajowi przebieg wydarzeń: Tobias celowo oblał sługę mlekiem, aby ten musiał posprzątać i zostawić starego lorda bez opieki; w tym czasie syn lorda ukradł naszyjnik i wypuścił ojca z domu, wciskając mu do ręki testament. Kradzież testamentu nie miałaby sensu, bo kopia i tak była u notariusza. Starszy lokaj pyta, gdzie zatem jest kolia, a panna Palmer wyjaśnia, że prawdopodobnie tam, gdzie jest najbezpieczniejsza, bo nikt się do niej nie zbliży. Fandorin potwierdza jej przypuszczenia, wyjmując naszyjnik z kieszeni i tłumacząc, że był ukryty w obroży lamparta Tobiasa. Staruszka i Erast Pietrowicz radzą starszemu lokajowi, aby zaniósł kolię do posiadłości i powiedział, że znalazł ją na trawie, bo wtedy Tobias stwierdzi, że musiała wypaść z obroży, a reszta członków rodziny uzna, że wypadła ojcu, gdy uciekał z domu.

Następnego dnia starszy lokaj powraca z czekiem na tysiąc funtów otrzymanym od rodziny lorda jako nagrodę za znalezienie naszyjnika. Ani panna Palmer, ani Fandorin nie chcą przyjąć nagrody, bo uważają, że to to drugie rozwiązało zagadkę. Ostatecznie dzielą się nagrodę po połowie, a Erast Pietrowicz uznaje, że jednak można wyżyć z rozwiązywania zagadek.