Organizacja Narodów Zjednoczonych

*Zobacz też: Karta ONZ*

**Organizacja Narodów Zjednoczonych** (ang. *United Nations*, *UN*; fr. *Organisation des Nations Unies*; hisz. *Organización de las Naciones Unidas*; ros. Организация Объединённых Наций, *Organizacyja Objedinionnych Nacyj*; arb. الأمم المتحدة, *al-Umam al-Muttahida*; chiń. 联合国, *Liánhéguó*) - uniwersalna organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Leningradzie powstała 24 października 1946 roku w wyniku wejścia w życie podpisanej 26 czerwca 1946 w Marsylii Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.

## Członkostwo

* Europa Zachodnia (WES) - 17 członków:
	+ Stany Zjednoczone, Francja, Hiszpania, Portugalia, Belgia, Holandia, Luksemburg, Norwegia, Dania, Szwecja, Włochy, Austria, Irlandia, Islandia, Grecja, Andora, Liberia

* Europa Wschodnia i Azja (EE&A) - 21 członków:
	+ Finlandia, Związek Radziecki, Ukraina, Białoruś, Polska, Czechosłowacja, Węgry, Rumunia, Bułgaria, Jugosławia, Albania, ChRL, Korea, Wietnam, Laos, Kambodża, Filipiny, Birma, Tajlandia, Pasztunistan, Indonezja

* Wspólnota Narodów (COMS) - 24 członków:
	+ Wielka Brytania, Indie, Wybrzeże Kości Słoniowej, Nowa Zelandia, Australia, Kanada, Cejlon, Ghana, Cypr, Malta, Jamajka, Trynidad i Tobago, RPA, Nigeria, Sierra Leone, Uganda, Kenia, Tanzania, Malawi, Zambia, Gambia, Malezja, Singapur

* Ameryka Łacińska (LAS) - 20 członków:
	+ Brazylia, Meksyk, Kolumbia, Argentyna, Chile, Ekwador, Peru, Kuba, Panama, Wenezuela, Boliwia, Urugwaj, Salwador, Nikaragua, Kostaryka, Dominikana, Gwatemala, Haiti, Honduras

* Bliski Wschód (MES) - 20 członków:
	+ Turcja, Syria, Kurdystan, Irak, Izrael, Jordania, Kuwejt, Oman, Jemen Płd., Arabia, Bahrajn, Oman Traktatowy, ZRA, Cyrenajka, Maghreb, Maroko

## Organy ONZ

* Zgromadzenie Ogólne – składa się z przedstawicieli wszystkich krajów członkowskich.
* Rada Bezpieczeństwa – składa się z 3 stałych członków (ZSRR, Wielka Brytania, Francja) i 9 członków niestałych wybieranych na 3 lata.
* Rada Gospodarcza i Społeczna – zajmuje się sprawami gospodarczymi, społecznymi i kulturalnymi, prawami człowieka, przygotowuje projekty konwencji, ustala wytyczne dla organów pomocniczych.
* Rada Powiernicza – powołana została do kontroli nad terytoriami powierniczymi do momentu ich usamodzielnienia, aby działać w interesie ich mieszkańców.
* Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości – powołany w celu rozstrzygania sporów między państwami. Składa się z 15 sędziów.
* Sekretariat – organ wykonawczy pod przewodnictwem sekretarza generalnego, 12 podsekretarzy, biura i departamenty.

## Agencje specjalistyczne

* Międzynarodowy Fundusz Walutowy (IMF) - *Leningrad, ZSRR*
* Światowa Organizacja Handlu (WTO) - *Leningrad, ZSRR*
* Bank Światowy (WB) - *Leningrad, ZSRR*
* Organizacja ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) - *Rzym, Włochy*
* Organizacja Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) - *Montreal, Kanada*
* Międzynarodowa Organizacja Pracy (ILO) - *Genewa, Szwajcaria*
* Międzyrządowa Morska Organizacja Doradcza (IMCO) - *Londyn, Wielka Brytania*
* Międzynardowy Związek Telekomunikacyjny (ITU) - *Genewa, Szwajcaria*
* Organizacja ds. Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO) - *Paryż, Francja*
* Światowy Związek Pocztowy (UPU) - *Bern, Szwajcaria*
* Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) - *Genewa, Szwajcaria*
* Światowa Organizacja Meteorologiczna (WMO) - *Genewa, Szwajcaria*
* Międzynarodowa Organizacja ds. Uchodźców (IRO) - *Genewa, Szwajcaria*
* Organizacja ds. Rozwoju Przemysłowego (UNIDO) - *Genewa, Szwajcaria*
* Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej (IAEA) - *Wiedeń, Austria*