Satürn'ün manyetosferi

Satürn'ün manyetosferi, güneş rüzgarının akışı içinde gezegenin içsel manyetik alanı tarafından oluşturulan boşluktur. 1979 yılında Pioneer 11 uzay aracı tarafından keşfedilen Satürn'ün manyetosferi, Güneş Sistemi'ndeki en büyük ikinci manyetosferdir ve sadece Jüpiter'in manyetosferinden daha küçüktür. Satürn'ün manyetosferi ile güneş rüzgarı arasındaki sınır olan manyetopoz, gezegenin merkezinden yaklaşık olarak 20 Satürn yarıçapı uzaklıktadır, manyetik kuyruğu ise onlarca Satürn yarıçapı boyunca uzanır.

Satürn'ün manyetosferi, gezegenin ve uydularının her ikisinden de kaynaklanan plazmalarla doludur. Ana kaynak, güney kutbundaki gayzerlerden 1.000 kg/s kadar su buharı çıkaran küçük uydu Enceladus'tur, bunun bir kısmı iyonize edilir ve Satürn'ün manyetik alanı ile eşzamanlı olarak dönmeye zorlanır. Bu da, alanı saniyede 100 kg su iyonu grubu yükler. Bu plazma, yer değiştirme kararsızlığı mekanizması aracılığıyla iç manyetosferden yavaşça dışarı doğru hareket eder ve ardından manyetik kuyruktan kaçar.

Satürn'ün manyetosferi ile güneş rüzgarı arasındaki etkileşim; görünür, kızılötesi ve ultraviyole ışıkta gözlemlenen parlak oval kutup ışıklarına neden olur. Kutup ışıkları, 100 kHz ile 1300 kHz arasındaki frekans aralığını kapsayan ve bir zamanlar gezegenin dönüşüne eşit bir periyotla modüle olduğu düşünülen güçlü Satürn kilometrik radyasyonu (SKR) ile ilişkilidir.  Ancak daha sonraki ölçümler, SKR'nin modülasyon periyodunun %1 kadar değiştiğini gösterdi ve bu nedenle muhtemelen Satürn'ün gerçek dönme periyoduyla tam olarak örtüşmez. 2010 yılına kadar bilinmeyen bu periyodikliğin özellikleri hala tam olarak çözülememiştir. Manyetosferin içinde, enerjileri onlarca megaelektronvolta ulaşan parçacıkların bulunduğu radyasyon kuşakları vardır. Enerjik parçacıklar, Satürn'ün buzlu iç uydularının yüzeyleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir.

1980-1981 yıllarında, Satürn'ün manyetosferi Voyager uzay aracı tarafından incelendi. Ayrıca, 2004 yılında gezegene ulaşan ve Satürn'ü 13 yılı aşkın bir süre gözlemleyen Cassini görevi tarafından Eylül 2017'ye kadar devam eden bir araştırma konusu oldu.

Kaynakça

İlave okumalar 

 Saturn Sends Mixed Signals

Dış bağlantılar 
Emisyonlar hakkındaki NASA sitesi 

Satürn
Satürn (gezegen)