Panteleymon Ponomarenko

Panteleymon Kondratiyeviç Ponomarenko (Rusça: Пантелеймо́н Кондра́тьевич Пономаре́нко) ( - 18 Ocak 1984) Sovyet devlet adamı, siyasetçi ve Nazi Almanyası'nın Belarus'u işgali sırasında Beyaz Rus partizanları lideri. Sovyet hükümetlerinde, Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ve Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nde üst yönetim görevlerde bulunmuştur.

Gençliği
Rus İmparatorluğu'na bağlı Kuban Oblastı'ndaki Şelkovskiy köyünde etnik Ukraynalı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Çocuk yaşta çalışmaya başlamış ve 12 yaşında demirci çırağı olmuştur. Ekim Devrimi'nin hemen ardından 1918 yılında Kızıl Ordu'ya gönüllü olarak katılmış, Rus İç Savaşı sırasında Yekaterinodar savunmasında görev yapmıştır. 1919 yılında Kafkasya'daki petrol kuyularında, sonraki dönem demiryollarında çalıştı. 1922-26 döneminde Kuban bölgesi Komsomol örgütüne katıldı, sonrasında Tüm Birlik Komünist Partisi (Bolşevik) üyesi oldu. Bu dönemde bölgesel ajitprop şefi olarak görev yaptı.

Hayatı
1927 yılında işçiler için açılan enstitüden mezun olarak Moskova Üniversite Demiryolu Mühendisliği eğitim görür. Sonrasında Tambov'daki buharlı lokomotif tamir fabrikasında denetçi olarak çalışır. 1932-37 döneminde Kızıl Ordu Belarus Garnizonluğunda subay olarak görev yapar. 1938 yılında Sovyetler Birliği Komünist Partisi Merkez Komitesi Sekreterliğinde sorumluluk aldı.

1941 yılında Barbarossa Harekatı ile Nazi Almanyası'nın Sovyet topraklarına saldırması üzerine Batı Cephesi komutasına girdi. Savaş sırasında Nazi Almanyası'nın Belarus'u işgalinin ardından bölgede başlatılan Beyaz Rus partizan faaliyetinin komutanlığını yerine getirdi. Mart 1943'de korgeneral oldu. Komutasındaki partizanlar 2 yıllık savaş sırasında aralarında 30 general 6336 subay ve 1520 savaş pilotu olmak üzere toplam yaklaşık 300 bin Nazi askerini imha etmiştir. Partizanlar 3 bin treni raydan çıkarmış, 3263 demiryolu ve köprüyü işlemez hale getirmiştir. Cephe gerisindeki faaliyetleri sebebiyle Nazi lojistik kabiliyetine önemli darbe vurmuştur.

Savaşın ardından parti ve devlet kademelerinde görev yapmış, Polonya, Hindistan ve Hollanda'da büyükelçilik görevi yapmıştır. Mezarı ünlü Novodeviçi Mezarlığındadır.

Kaynakça

1902 doğumlular
1984 yılında ölenler
Belarus tarihi
Sovyet partizanları
Lenin Nişanı sahipleri
Novodeviçi Mezarlığı'na defnedilenler