Suriye vatandaşlık yasası

Suriye vatandaşlık yasası, Suriye vatandaşlığının kazanılması, iletilmesi ve kaybedilmesine ilişkin yasadır. Suriye vatandaşlığı, Suriye Arap Cumhuriyeti vatandaşı olma durumudur ve doğum veya vatandaşlığa kabul yoluyla elde edilebilir. Suriye Vatandaşlık Yasası 1969 yılında 276 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile çıkarılmıştır.

Doğum ile vatandaşlık 
Suriye uyruğu ağırlıklı olarak babalık (baba) tarafından belirlenir (bkz. Jus sanguinis). Doğum yeri önemsizdir ve Suriye'de doğmuş olmak Suriye vatandaşlığına otomatik bir hak vermez. Yani çoğu durumda kişiler, babaları Suriye uyruklu olduğu sürece, Suriye içinde veya dışında doğmuş olmalarına bakılmaksızın Suriye uyruklu olarak kabul edilirler.

Annenin Suriyeli olması otomatik olarak vatandaşlık kazandırmaz. Suriyeli bir kadın yabancı bir kocayla evlenirse çocukları, Suriye'de doğup büyümüş olsalar bile yabancı kocanın vatandaşlığına sahip olacak ve Suriye vatandaşlığı konusunda herhangi bir talepleri olamayacaktır. Hukuki sonuçlar, bu kişilerin bir takım engellerle karşılaşmaları ve bunlardan biri de kamu sektöründe çalışamamalarıdır. Yabancıların Suriye'de gayrimenkul sahibi olmaları da daha zor ve kısıtlayıcıdır.

Suriye'de doğum kendi başına Suriye vatandaşlığı vermez. Bu nedenle, Jus soli geçerli değildir.

Filistin uyruklu babaların Suriye'de doğan çocukları, kendileri Suriye'de doğmuş olsalar bile Suriye uyruklu değil Filistinli olarak kabul edilir. "Bir babanın yokluğu veya vatansızlığı gibi çok sınırlı durumlarda anne çocuğuna Suriye vatandaşlığı verebilir."

Vatansızlıktan kaçınma 
Vatansızlığı önlemek için babalığı bilinmeyen veya beyan edilmemiş kişiler, bazı durumlarda Suriye'de doğmuşlarsa Suriye vatandaşlığı da alabilirler. Örneğin, Suriyeli bir anneden doğmuş, ancak babasının kim olduğunu belirleyemeyen veya her iki ebeveynin de bilinmediği veya ebeveynlerinin bilinmeyen bir uyruğa sahip olduğu Suriye'de doğmuş veya aslında bir uyruğu olmayan (yani vatansız) bir çocuk ise veya Suriye'de doğdukları sırada ebeveynlerinden yabancı uyruklu bir vatandaşlık alma hakkına sahip olmadıklarında ve Suriye kökenli olmalarına rağmen başka bir vatandaşlık almadıkları zaman.

Ancak, doğumda vatansızlığa karşı bu güvenceler sistematik olarak uygulanmamaktadır. Ayrıca, bu hüküm yalnızca Suriye'de doğan çocuklar için geçerlidir ve bu nedenle ev sahibi ülkelerde doğan ve Suriye'den gelen mültecilerin çocukları için geçerli olmadığı açıktır.

Yerinden edilmiş kişiler için çıkarımlar 
Yerinden edilmiş kişiler veya Suriye İç Savaşı mültecileri gibi Suriye'den gelen mülteciler, babalarının Suriye vatandaşlığını belirlemekte zorluk çekebilirler. Örneğin bir evlilik kaydedilmemiş olabilir, evlilik belgeleri kaybolmuş olabilir veya baba ölmüş, kaybolmuş veya üçüncü ülkelere taşınmış olabilir veya nerede oldukları veya kimlikleri bilinmiyor olabilir. Bu faktörlerin bir kombinasyonu, bir çocuğun babasının Suriyeli olduğuna dair yasal veya fiziksel bir kanıt olmadığı anlamına gelebilir. Bazı komşu ülkelerde, babanın kimliğinin yasal kanıtı olmadan bir çocuk kaydedilemez. Bütün ülkelerde, mülteci bir anne, çocuğunun babasının Suriyeli olduğunu kanıtlayamadığında, Suriye vatandaşlık yasalarındaki ayrımcılık, çocuğunu vatansızlık riskiyle karşı karşıya bırakıyor.

Vatandaşlığa kabul 
Suriye vatandaşlığı almanın diğer yolu da vatandaşlığa geçmektir. Ülkede 5 yıldan fazla ikamet eden ve bir dizi başka şartı yerine getiren vatandaş olmayan kişiler vatandaşlığa kabul için başvurabilirler. Arapçayı akıcı bir şekilde konuşabilme ve okuyabilme şartı gibi, başka bir Arap ülkesinden gelen bireyler için gereksinimler kolaylaştırılmıştır.

Suriyeli bir erkekle evlenen yabancı bir kadın, bu evliliğe dayanarak vatandaşlığa geçebilir ancak yabancı bir koca, Suriyeli bir kadınla evlilik temelinde Suriye vatandaşlığı alamaz.

Suriye vatandaşlığının kaybı 
Vatandaşlık yasası, Suriyelilere Suriye vatandaşlığından tek taraflı olarak çıkma hakkı vermemektedir. Suriyeliler, yabancı bir vatandaşlık kazanırlarsa ancak Suriye hükûmetinin rızasıyla bu hakkı kaybedebilirler. Ayrıca Suriye, ulusal güvenlik konularını içerenler gibi belirli koşullar altında bir kişinin Suriye vatandaşlığını iptal etme hakkını saklı tutar.

Çifte vatandaşlık 
Çifte vatandaşlık Suriye tarafından tanınmaktadır.

Ayrıca bakınız 
 Suriye pasaportu

Kaynakça 

Vatandaşlık hukuku