Anton Zeilinger

Anton Zeilinger (d. 20 Mayıs 1945) Avusturyalı kuantum fizikçisi ve 2022 Nobel Fizik Ödülü sahibi bilim insanı Zeilinger, Viyana Üniversitesi'nde fahri fizik profesörü ve Avusturya Bilimler Akademisi Kuantum Optik ve Kuantum Bilgisi Enstitüsü'nde kıdemli bilim insanıdır. Araştırmalarının çoğu kuantum dolaşıklığın temel yönleri ve uygulamaları ile ilgilidir.

2007'de Zeilinger, "hızla gelişen kuantum bilgisi alanının mihenk taşı haline gelen kuantum fiziğinin temellerine yaptığı öncü kavramsal ve deneysel katkılardan dolayı" Londra Fizik Enstitüsü'nün ilk Açılış Isaac Newton Madalyasını aldı. Ekim 2022'de; dolaşık fotonlarla ilgili deneyler içeren, Bell eşitsizliklerinin ihlalini belirleyen ve kuantum bilgi bilimine öncülük eden olağanüstü çalışmaları nedeniyle Alain Aspect ve John Clauser ile birlikte Nobel Fizik Ödülü'nü aldı.

İlk yılları ve eğitimi 
Anton Zeilinger 1945'te Ried im Innkreis, Yukarı Avusturya, Avusturya'da doğdu. 1963'ten 1971'e kadar Viyana Üniversitesi'nde fizik okudu. 1971'de Viyana Üniversitesi'nden Helmut Rauch gözetiminde "Dy-single kristalinde nötron depolarizasyon ölçümleri" konulu teziyle doktora aldı.1979'da Viyana Teknoloji Üniversitesi'nde üniversite hocası (habilitasyon) oldu.

Başarılar ve ödüller

Uluslararası ödüller ve başarılar 

 Nobel Fizik Ödülü (2022, John Clauser, Alain Aspect ile birlikte) 
 Micius Quantum Ödülü, Micius Quantum Foundation (2019, Stephen Wiesner, Charles H. Bennett, Gilles Brassard, Artur Ekert ve Pan Jianwei ile birlikte) 
 Cozzarelli Fizik ve Matematik Bilimleri Ödülü, PNAS ve Ulusal Bilimler Akademisi (2018, Alexey A. Melnikov, Hendrik Poulsen Nautrup, Mario Krenn, Vedran Dunjko, Markus Tiersch ve Hans Briegel ile birlikte) 
 John Stewart Bell Kuantum Mekaniğindeki Temel Sorunlar ve Uygulamaları Üzerine Araştırma Ödülü, Toronto Üniversitesi (2017, Ronald Hanson ve Sae Woo Nam ile) 
 Çek Cumhuriyeti Senatosu gümüş madalyası (2017) 
 Willis E. Lamb Ödülü, Fizik Kuantum Elektroniği (PQE) konferansı (2016, Robin Côté, Maciej Lewenstein ve John Madey ile birlikte) 
 Heidelberg Bilimler ve Beşeri Bilimler Akademisi Madalyası (2015) 
 Urania Madalyası, Urania Berlin (2013) 
 Finalist, İletişim Teknolojisi için Dünya Teknoloji Ödülü, Dünya Teknoloji Ağı (2012) 
 Ben Gurion Madalyası, Negev Ben-Gurion Üniversitesi (2010) 
 Wolf Fizik Ödülü, Wolf Foundation (2010, Alain Aspect ve John Clauser ile birlikte) 
 Federal Almanya Cumhuriyeti Liyakat Nişanı Yıldızı ile Büyük Liyakat Haçı (2009) 
 ERC Advanced Grant, Avrupa Araştırma Konseyi (2008) 
 Uluslararası Kuantum İletişim Ödülü, Tamagawa Üniversitesi (2008, Jeffrey Shapiro, Akira Furusawa ile birlikte) 
 Açılış Isaac Newton Madalyası, Fizik Enstitüsü (2008) 
 Kuantum Elektroniği Ödülü, Avrupa Fizik Derneği (2007) 
 Kral Faysal Uluslararası Fizik Ödülü, Kral Faysal Vakfı (2005) 
 Descartes Ödülü, Avrupa Birliği, IST-QuComm proje işbirliğinin üyesi olarak (2004) 
 , Alman Bilim Adamları ve Doktorları Derneği (2004) 
 Klopsteg Anma Ödülü, Amerikan Fizik Öğretmenleri Derneği (2004) 
 Sartorius Ödülü, Göttingen Bilimler Akademisi (2003) 
 Sanat ve Bilim için Pour le Mérite onuru (2000) 
 Kıdemli Humboldt Üyesi Ödülü, Alexander von Humboldt Vakfı (2000) 
 Avrupa Optik Ödülü, Avrupa Optik Topluluğu (1996) 
 Avrupa Öğretim Görevlisi, Avrupa Fizik Topluluğu (1996) 
 Prix Vinci d'Excellence (1995)

Üyelikler 

 Ukrayna Ulusal Bilimler Akademisi Yabancı Üyesi 
 ABD Ulusal Bilimler Akademisi Yabancı Üyesi 
 Romanya Bilimler Akademisi Yabancı Onursal Üyesi 
 Çin Bilimler Akademisi Yabancı Üyesi 
 Rusya Bilimler Akademisi Yabancı Üyesi 
 Belarus Ulusal Bilimler Akademisi Yabancı Üyesi 
 American Physical Society, American Association for the Advancement of Science (AAAS), World Academy of Sciences (TWAS) ve Optica üyesi
 Socio Corrispondente Straniero, Accademia Galileiana 
 Alman Bilimler Akademisi üyesi Leopoldina, Berlin-Brandenburg, Avusturya, Slovak Bilimler Akademileri, Academia Scientiarum et Artium Europaea, Sırbistan Bilimler ve Sanatlar Akademisi, Academia Europaea  ve Fransız Académie des Sciences

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 
 Curriculum Vitae  Anton Zeilinger
 
 Quantum Teleportation by Zeilinger 
 
 Spooky action and beyond 
 Isaac Newton Medal, Institute of Physics, 17 June 2008, 
 Anton Zeilinger on the opening panel discussion at the Quantum to Cosmos festival
 Homepage of the International Academy Traunkirchen 
 Es stellt sich letztlich heraus, dass Information ein wesentlicher Grundbaustein der Welt ist , a German-language interview

Amerikan Fizik Topluluğu üyeleri
Avusturyalı Nobel Ödülü sahipleri
Nobel Fizik Ödülü sahipleri
Çin Bilimler Akademisi'nin yabancı üyeleri
Rusya Bilimler Akademisi'nin yabancı üyeleri
Ulusal Bilimler Akademisi üyesi yabancılar
Avrupa Bilim ve Sanat Akademisi üyeleri
Fransız Bilimler Akademisi üyeleri
Pour le Mérite sahipleri (sivil sınıfı)
Wolf Fizik Ödülü sahipleri
Avusturya Bilimler Akademisi üyeleri
Sırp Bilim ve Sanat Akademisi üyeleri
Berlin Humboldt Üniversitesi öğretim üyeleri
Massachusetts Teknoloji Enstitüsü öğretim üyeleri
Collège de France öğretim üyeleri
Viyana Üniversitesi öğretim üyeleri
Münih Teknik Üniversitesi öğretim üyeleri
Avusturyalı fizikçiler
Kuantum fizikçileri
Yaşayan insanlar
1945 doğumlular