Ukrayna'daki Birleşmiş Milletler İnsan Hakları İzleme Misyonu

Ukrayna'daki Birleşmiş Milletler İnsan Hakları İzleme Misyonu () Birleşmiş Milletler Genel Sekreteriliği tarafından 2014 yılında Ukrayna'da kurulmuş bir insan hakları gözlemcileri grubudur.

Kuruluş ve amaç 
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları İzleme Misyonu, 2014'te Ukrayna'da insan haklarına ilişkin durumu izlemek, değerlendirmek ve raporlamak amacıyla kurulmuştur. Bu misyon, Ukrayna hükûmetinin insan haklarına saygı göstermesi ve koruması yönünde çalışmalarını izlemekte ve hükûmetin uygulamalarını raporlamaktadır.

Ukrayna'da son yıllarda yaşanan olaylar, özellikle Rusya ile yaşanan çatışmalar ve Kırım'ın ilhakı sonrası doğu Ukrayna'da yaşanan çatışmalar, insan hakları ihlallerinin artmasına sebep olmuştur. Bu nedenle, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları İzleme Misyonu, özellikle işgal altındaki Donbas ve Kırım bölgelerinde bu ihlalleri takip ederek Ukrayna hükûmeti ve diğer ilgili taraflarla işbirliği yaparak insan haklarına saygı gösterilmesi konusunda çalışmalar yürütmektedir.

Misyonun diğer bir amacı da, insan haklarına ilişkin sorunların tespit edilmesi ve bu sorunların çözümüne yönelik öneriler sunulmasıdır. Bu kapsamda, misyon, Ukrayna'da insan haklarına ilişkin alınacak önlemler konusunda hükûmete ve diğer ilgili taraflara danışmanlık yapmaktadır.

Liderlik, yöntemler ve yapı 
İnsan Hakları İzleme Misyonu'na 2016'da Fiona Frazer ve Mart 2022'de Matilda Bogner başkanlık etti. Misyonun 2020'de 57 ve Mart 2022'de 60 personeli vardı.

Misyonun izlemesi, insan hakları ihlallerini iddia eden kişilerin ilk elden ifadelerine dayanmaktadır. HRMMU, şüphelenilen ihlallerle ilgili olarak güvenlik servisleriyle de iletişime geçer.

Aksiyonlar
2016'da İnsan Hakları İzleme Misyonu tarafından ele alınan konular, Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) tarafından Harkiv'deki gizli hapishanelerde tutulduğu anlaşılan beş kişinin vakalarını ve insan hakları ihlallerinin mağdurları için yasal savunuculuğu içeriyordu. Aralık 2016 itibarıyla İnsan Hakları İzleme Misyonu, Donbas'ın Rus güçleri tarafından işgal edilen bölgelerindeki gözaltı yerlerine erişim sağlamamıştı.

Aralık 2016'da, o zamanki başkan Frazer, sivil toplum desteğinin son iki buçuk yılda ülke içinde yerinden edilmiş kişilere yardım etmede önemli bir rol oynadığını belirtti.

30 Mart 2022'de BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Michelle Bachelet, misyonun Ukrayna'da 60 insan hakları gözlemcisi olduğunu belirtti. İnsan Hakları İzleme Misyonu, Rusya'nın 2022'de Ukrayna'yı işgali sırasında Rusya'nın misket bombası kullandığına dair 24 "inandırıcı iddia" ve tıbbi tesislerde 77 hasar kaydetmişti. Bachelet "Sivil nesnelerin kitlesel olarak imha edilmesi ve yüksek sayıda sivil zayiat, ayrım, orantılılık ve önlem temel ilkelerine yeterince uyulmadığını güçlü bir şekilde göstermektedir." dedi.

Kaynakça

Dış bağlantılar
UN Human Rights Monitoring Mission in Ukraine  (İngilizce)

Ukrayna'da insan hakları
Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinde işlenen savaş suçları