Küçük Gezegen Merkezi

Küçük Gezegen Merkezi (MPC), Uluslararası Astronomi Birliği'nin (IAU) himayesinde küçük gezegenleri gözlemlemek ve raporlamak için oluşturulmuş resmi bir organdır. 1947 yılında kurulan merkez, Smithsonian Astrofizik Gözlemevi bünyesinde faaliyet göstermektedir.

İşlevi 
Küçük Gezegen Merkezi, küçük gezegenler (asteroidler gibi) için gözlemsel verileri toplamaktan, yörüngelerini hesaplamaktan ve bu bilgileri Küçük Gezegen Genelgeleri ile yayınlamaktan sorumlu olan dünya çapındaki resmi kuruluş olarak tanımlanmıştır. Uluslararası Astronomi Birliği'nin (IAU) himayesinde, Harvard Koleji Gözlemevi ile birlikte Astrofizik Merkezi'nin bir parçası olan Smithsonian Astrofizik Gözlemevi dahilinde faaliyet göstermektedir.

Küçük Gezegen Merkezi (MPC), gözlemcilerin küçük gezegenleri ve kuyruklu yıldızları gözlemlemelerine yardımcı olmak için bir dizi ücretsiz çevrimiçi hizmet de yürütür. Küçük gezegen yörüngelerinin tam kataloğu ("Küçük Gezegen Kataloğu" olarak da anılır) da merkezden ücretsiz olarak indirilebilir. Astrometrik verilere ek olarak, MPC küçük gezegenlerin ışık eğrisi fotometrisini toplar. MPC'nin temel işlevlerinden biri, gözlemcilerin NEO (Yakın Dünya Nesnesi) web formu ve blogu Near-Earth Object Onay Sayfası aracılığıyla olası Dünya'ya yakın nesnelerin (NEO'lar) takip gözlemlerini koordine etmelerine yardımcı olmaktır.   MPC ayrıca, keşfedilmelerini takip eden birkaç hafta içinde Dünya'yı etkileme riski olan yeni NEO'ları belirlemek ve bunlara karşı uyarı vermekten de sorumludur (bkz . Potansiyel olarak tehlikeli nesneler ve  ).

Tarihi 
Küçük Gezegen Merkezi, 1947'de Paul Herget'in yönetiminde Cincinnati Üniversitesi'nde kuruldu.   Herget'in 30 Haziran 1978'de emekli olması üzerine  MPC, Brian G. Marsden yönetiminde SAO'ya taşındı.  2006'dan 2015'e kadar,  MPC'nin yöneticisi, beş kişilik bir kadroyu denetleyen  Timothy Spahr'dı . 2015'ten 2021'e kadar Küçük Gezegen Merkezi'ne geçici yönetici Matthew Holman başkanlık etti.  Onun liderliğinde MPC, hem personel büyüklüğünü hem de her yıl işlenen gözlem hacmini ikiye katlayarak önemli bir yeniden yapılanma ve büyüme dönemi yaşadı. Holman'ın 9 Şubat 2021'de (19 Şubat 2021'de duyurulmuştur) istifası üzerine Matthew Payne, MPC'nin müdür vekili olarak atandı.

Yönetciler 

 1947–1978 Paul Herget
 1978–2006 Brian Marsden
 2006–2015 Timothy Spahr
 2015–2021 Matthew Holman
 2021–     Matthew Payne

Süreli yayınları 
MPC periyodik olarak küçük gezegenlerin yanı sıra kuyruklu yıldızlar ve doğal uyduların astrometrik gözlemlerini de yayınlar. Bu yayınlar Küçük Gezegen Genelgeleri (MPC'ler), Küçük Gezegen Elektronik Genelgeleri (MPEC'ler) ve Küçük Gezegen Ekleri'dir (MPS'ler ve MPO'lar).  Minor Planet Center'ın web sitesinde PDF biçiminde kapsamlı bir yayın arşivi mevcuttur. Arşivin en eski yayını 1 Kasım 1977'ye (MPC 4937–5016) kadar uzanıyor.

 Minor Planet Circulars (MPC veya MPCs), 1947'de kuruldu, Minor Planet Center tarafından genellikle her dolunay tarihinde, daha parlak gece gökyüzü nedeniyle bildirilen gözlem sayısının minimum olduğu tarihte yayınlanan bilimsel bir dergidir. Genelgeler, küçük gezegenlerin, kuyruklu yıldızların ve bazı doğal uyduların astrometrik gözlemlerini, yörüngelerini ve efemeridlerini içerir. Kuyruklu yıldızların astrometrik gözlemleri tam olarak yayınlanırken, küçük gezegen gözlemleri gözlemevi koduyla özetlenmiştir (tam gözlemler şu anda Küçük Gezegen Daireselleri Eki'nde verilmektedir). Küçük gezegenlerin yeni numaralandırmaları ve adlandırmaları (ayrıca bkz. Küçük Gezegenlerin Adlandırılması ), ayrıca periyodik kuyruklu yıldızların ve doğal uyduların numaralandırmaları Genelgelerde duyurulur. Genelgelerde kuyruklu yıldızlar ve doğal uydular için yeni yörüngeler yer alıyor; Küçük gezegenler için yeni yörüngeler, Küçük Gezegenler ve Kuyruklu Yıldızlar Yörünge Eki'nde görünür (aşağıya bakın) .
 Küçük Gezegen Elektronik Genelgeleri (MPEC'ler), Küçük Gezegen Merkezi tarafından yayınlanır. Genellikle olağandışı küçük gezegenlerin ve tüm kuyruklu yıldızların konumsal gözlemlerini ve yörüngelerini içerirler. Gözlemlenebilir olağandışı nesnelerin, gözlemlenebilir uzak nesnelerin, gözlemlenebilir kuyruklu yıldızların ve numaralı küçük gezegenlerin kritik listesinin aylık listeleri de bu genelgelerde yer almaktadır. Günlük Yörünge Güncellemesi Her gün yayınlanan MPEC'ler, önceki 24 saat içinde elde edilen küçük gezegenlerin yeni kimliklerini ve yörüngelerini içerir.
 Minör Gezegenler ve Kuyrukluyıldızlar Eki (MPS), IAU'nun F Bölümü (Gezegen Sistemleri ve Biyoastronomi)  adına Küçük Gezegen Merkezi tarafından yayınlanmaktadır.
 Küçük Gezegenler ve Kuyrukluyıldızlar Yörünge Eki (MPO), IAU'nun F Bölümü adına Küçük Gezegen Merkezi tarafından yayınlanmaktadır.

Doğal Uydular Efemeris Hizmeti 
Doğal Uydular Ephemeris Hizmeti, Küçük Gezegen Merkezinin çevrimiçi bir hizmetidir. Hizmet, "dev gezegenlerin dış düzensiz uyduları için efemeridler, yörünge öğeleri ve artık bloklar" sağlar.

Ayrıca bakınız 

 Astronomik Telgraflar Merkez Bürosu
 İAÜ Genelgesi
 astronomik toplumların listesi
 Küçük gezegen gruplarının listesi
 Küçük gezegenlerin listesi
 
 Küçük gezegen adlarının anlamları

Kaynakça

Dış bağlantılar 

 
 MPC/MPO/MPS Archive , all published circulars since 1977 (downloadable as PDF)
 The MPC Orbit (MPCORB) Database 
 The Minor Planet Center Status Report, Matthew J. Holman, 8 November 2015
 Recent MPECs , list of most-recently published Minor Planet Electronic Circulars

Videolar 

   
   
   

1947'de kurulan dergiler
Amerika Birleşik Devletleri bilim ve teknoloji dergileri
Astronomi kuruluşları
Astronomi veri ve yayınları