Libya Arap Sosyalist Baas Partisi

Libya Arap Sosyalist Baas Partisi (Arapça : حزب البعث العربي الاشتراكي الليبي Hizb Al-Ba'ath Al-'Arabi Al-Ishtiraki Al-Libiy; İtalyanca: Partito Baath Arabo Socialista Libico), Libya'da kurulan siyasi partiydi. 1950'lerde Emir Tahir Deghayes tarafından kuruldu. Arap Sosyalist Baas Partisi'nin Libya bölgesel şubesiydi. 1966'daki bölünmenin ardından Irak liderliğindeki Baas Partisi'ne bağlandı.

Tarih 
Baasçılık , Birleşik Arap Cumhuriyeti'nin kurulmasının ardından Libya'da önemli bir siyasi güçtü. Libya Krallığı'nın sonraki yıllarında birçok aydın Baas ideolojisine ilgi duydu. Bununla birlikte, Nasırcı propagandanın yardımıyla, birkaç Baasçı üyeliğini değiştirdi ve bunun yerine Nasırcı oldu. Pan-Arap ideolojilerinin büyümesi, altmışlı yılların başlarında birkaç Nasırcı ve Baasçı subayın hapsedilmesine yol açtı. Baasçılar, krallığın "siyasi, ekonomik ve sosyal sistemini" yıkmaya çalışmakla suçlandılar; cezalar sekiz aydan iki yıla kadar değişiyordu.

1964'e gelindiğinde Libya Bölgesel Şubesi, Bölge Komutanlığının altında sadece bir şube seviyesi kurmayı başarmıştı. Suriyeli uzman John Devlin, Libya Bölgesel Şubesinin 1964'te 50 ile 150 arasında üyeye sahip olduğunu tahmin ediyor.

1969'da Kral İdris'e karşı yapılan darbenin ardından Muammer Kaddafi liderliğinde yeni bir devrimci hükûmet kuruldu. Hükûmet Nasırcı olarak tanındı çünkü yeni yönetim hedefini "birlik, hürriyet, sosyalizm" (Baas Partisi'nin sloganı) yerine "hürriyet, sosyalizm ve birlik" olarak ilan etti. Bu düzen değişikliği, Baasçılar ve Nasırcılar arasındaki ideolojik bölünme nedeniyle önemliydi. Kaddafi devriminin ardından birkaç Halk Komitesi kuruldu. Bu komiteler (başlangıçta halk tarafından yönetildi) birkaç Baasçıyı tutukladı.

Libya Baas şubesinin kurucusu Emir Tahir Deghayes, daha sonra Kaddafi'nin güvenlik güçleri tarafından tutuklandı ve üç gün hapiste kaldıktan sonra öldü. Deghayes'in ölümünün büyük bir hükûmet karşıtı gösteriyi ateşlediği iddia edildi (ki bu gösteri bastırıldı), ardından birkaç önde gelen Baasçının hapse atıldı. 1982'de 25 Libyalı Baasçının yasadışı örgüt üyeliğiyle suçlandığı ve işkenceden sonra serbest bırakıldığı bir süreç başladı. Ertesi yıl, aynı suçlamayla yeniden yargılandılar: üçü ölüme, diğerleri müebbet hapis cezasına çarptırıldı. 1980'lerdeki tutuklamalar ve davalar, Libya bölgesel Baas örgütünün dağılmasına yol açtı.

Miras 
Arap milliyetçisi bir örgüt olan Libya Ulusal Hareketi (LUH), Baasçı avukat Ümran Burveys tarafından kuruldu. LUH (hala mevcut) başlangıçta Iraklı Baasçılar tarafından finanse edildi ve nispeten yüksek kaliteli propaganda materyalleri üretti. Örneğin, 1980'lerde Sawt at-Talia ile birlikte Libya'ya kaçırılan ses kasetlerini yayınladı. Örgüt ayrıca Bağdat Radyosu için de yayınlar yaptı.

Kaynakça

Bibliyografya 
 
 
 
 
 
 

 

1950'lerde kurulan siyasi partiler
1980'lerde kapatılan siyasi partiler
Afrika'daki milliyetçi partiler
Baasçı partiler
Baasçı bölgesel şubeler