Metotreksat

Eskiden ametopterin olarak bilinen metotreksat (MTX), bir kemoterapi ajanı ve bağışıklık sistemi baskılayıcıdır. Kanser, otoimmün hastalıklar ve ektopik gebelik tedavisinde ve tıbbi düşüklerde kullanılır. Kullanıldığı kanser türleri arasında meme kanseri, lösemi, akciğer kanseri, lenfoma, gestasyonel trofoblastik hastalık ve osteosarkom bulunur. Kullanıldığı otoimmün hastalık türleri arasında sedef hastalığı, romatoid artrit ve Crohn hastalığı bulunur. Ağız yoluyla veya enjeksiyon yoluyla verilebilir.

Yaygın yan etkiler arasında mide bulantısı, yorgunluk hissi, ateş, enfeksiyon riskinde artış, düşük beyaz kan hücresi sayısı ve ağız içindeki derinin parçalanması yer alır. Diğer yan etkiler arasında karaciğer hastalığı, akciğer hastalığı, lenfoma ve ciddi deri döküntüleri sayılabilir. Uzun süreli tedavi gören kişiler, yan etkiler açısından düzenli olarak kontrol edilmelidir. Emzirme döneminde güvenli değildir. Böbrek sorunları olanlarda daha düşük dozlara ihtiyaç duyulabilir. Vücudun folik asit kullanımını bloke ederek etki eder.

Metotreksat ilk olarak 1947'de yapılmış ve başlangıçta mevcut tedavilerden daha az toksik olduğu için kanseri tedavi etmek için kullanılmıştır. 1956'da metastatik bir kanserin ilk tedavilerini sağlamıştır. Dünya Sağlık Örgütü'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır. Metotreksat jenerik ilaç olarak mevcuttur.

Kaynakça 

Dünya Sağlık Örgütü ana ilaçları
Yetim ilaçlar
IARC grubu 3 kanserojenler
Hepatotoksinler
Benzamidler
Kaydedilmiş telaffuza sahip maddeler
Hastalığı modifiye eden antiromatizmal ilaçlar
Bağışıklık baskılayıcılar