Mujeres Libres

Mujeres Libres (Türkçe: Özgür Kadınlar), 1936'dan 1939'a kadar İspanya'da var olan anarşist bir kadın örgütüydü. Lucía Sánchez Saornil, Mercedes Comaposada ve Amparo Poch y Gascón tarafından Madrid'de küçük bir kadın grubu olarak kuruldu ve 1938 yazında hızla büyüyerek 30.000 üyeli bir ulusal federasyona dönüştü.

Mujeres Libres hareketi, CNT ve FAI'nin başını çektiği İspanyol anarko-sendikalist hareketinden doğdu. Bu gruplara katılan birçok kadın, sorunlarının ağırlıklı olarak erkek anarşistler tarafından görmezden gelindiğini hissetti. Sonuç olarak, hem kadınların kurtuluşunu hem de anarşist toplumsal devrimi sürdüren özerk Mujeres Libres grupları oluşturuldu. İki hedefin eşit derecede önemli olduğunu ve paralel olarak takip edilmesi gerektiğini savundular. İşçi sınıfı kadınlarının güçlendirilmesini amaçlayan eğitim programları ve teknik sınıflardan, çocuk bakım merkezlerine kadar çeşitli etkinlikler düzenlediler.

Mujeres Libres, anarşist hareket içinde dördüncü ana örgüt olarak tanınmaya çalışsa da, hiçbir zaman resmi olarak diğer kollarla eşit statüye sahip olmadılar. İkinci İspanya Cumhuriyeti'nde kurulan grup, İspanya İç Savaşı başladığında Cumhuriyetçileri desteklemek için anarşistleri takip etti. Karşıt milliyetçi güçlerin 1939'da kazandığı zafer üzerine Mujeres Libres çöktü ve bir bütün olarak anarşist hareket yasadışı ilan edildi.

Bağlam 
1936'dan önceki yıllarda İspanya'da kadınlar erkeklerle belirgin bir şekilde eşit değildi. İstihdamda, hijyenik olmayan işyerlerinden aynı iş için erkeklerden sürekli olarak daha düşük ücrete kadar değişen kötü çalışma koşullarına maruz kaldılar. Bu dönemde İspanya genelinde okuma yazma oranı hem erkekler hem de kadınlar için düşüktü, ancak kadınlar için çok daha düşüktü. 1930'da kadınların okuma yazma bilmeme oranı İspanya'nın güney kesimlerinde %60'a, Bask bölgesinde ise %30'a ulaşıyordu. Bu da, işçi sınıfı kadınlarının siyasi katılımını ve sosyal hareketliliğini sınırlıyordu.

Ayrıca kadınların yaşamı büyük ölçüde ev içi alanla sınırlıydı. Genellikle kadınların çocuk yetiştirme konusunda birincil sorumluluğu vardı ve bu da kadınları ev içinde kısıtladı. Kadınların istihdam edildiği yerlerde ise ya ev işlerini yaparak ya da kendi evinde çalışarak, tekstil gibi sektörlerde parça başı işlerinde çalışıyorlardı.

Anarşist harekette kadınlar 
 
Anarşist hareket, teoride eşitliğe bağlıydı ve "iki cinsiyetin hem haklar hem de yükümlülükler açısından eşit olacağını" ilan ediyordu. Ancak pratikte, bu amaca ilişkin çok sayıda eksiklik vardı. İspanyol toplumunun eşitsiz doğası, kadınların çoğu işyerinde bir azınlık oluşturduğu ve özellikle kadınların CNT'ye katılma kapasitesini boğduğu anlamına geliyordu. Kadınların çoğunluğu temsil ettiği yerlerde bile, anarşist sendikalar kadınları potansiyel grev kırıcıları olarak algıladıklarından örgütlemeleri için çok az çaba sarf ettiler.

Notlar

Kaynakça

1936'da kurulan kuruluşlar
1936'da İspanya
20. yüzyılda İspanya