Kuşatma zihniyeti

Sosyolojide, kuşatma zihniyeti, ortak bir mağduriyet ve savunma duygusudur; bu terim, gerçek kuşatmalara ilişkin deneyimlerden türetilmiştir. Kuşatma zihniyeti, bir grup insanın dünyanın geri kalanının olumsuz niyetleri karşısında sürekli saldırıya uğradığına, baskı gördüğüne veya izole edildiğine inandığı bir toplu ruh halidir. Bir grup fenomeni olmasına rağmen terim, grubun hem bir bütün olarak hem de bireyler olarak duygu ve düşüncelerini tanımlar.

Kuşatma zihniyetinin bir grup üzerindeki sonucu, grubun çevredeki insanlardan aşırı derecede korkması ve inatçı bir savunma tutumu edinmesidir.

İlgili bir terim olan sığınak zihniyeti, bazı dini gruplar için geçerli olan benzer bir paradigma ile rekabet veya küçülme ile karşı karşıya kalan işletmeler bağlamında kullanılabilir.

Karakteristikler 
Bir kuşatma zihniyetinin sonuçları arasında siyah beyaz düşünme, sosyal uygunluk ve güven eksikliği, ama aynı zamanda en kötü duruma hazırlık ve güçlü bir sosyal uyum duygusu vardır.

Örnekleri 
Ulusal düzeyde Sovyetler Birliği, Arnavutluk Sosyalist Halk Cumhuriyeti, Rodezya, Apartheid döneminde Güney Afrika ve Sorunlar sırasında Kuzey İrlanda'da sırasında ideolojik veya siyasi izolasyonun bir sonucu olarak kuşatma zihniyetleri vardı. Kuşatma zihniyetinin varlığı Ermenistan, Türkiye, Çin Halk Cumhuriyeti, Kuzey Kore, Rusya, Amerika Birleşik Devletleri, Batı Şeria, İsrail, Venezuela ve Polonya gibi muhtemelen hem hükümet tarafından -iktidarda kalmalarını haklı çıkarmaya yardımcı olmak için- hem de muhalefet tarafından -hükümeti şiddet yoluyla devirmelerini haklı çıkarmaya yardımcı olmak için- teşvik edildiği ülkelerde de tanımlanmıştır.

Sosyolojik olarak terim, ilk psikanalistlerde olduğu gibi, kendisini tehdit altındaki bir azınlık olarak gören bir gruptaki herhangi birinin zulüm duygularına atıfta bulunabilir. Bu, örneğin antrenörlerin veya menajerlerin, kulüp dışından gelen bir düşmanlık ortamını vurgulayarak (düşmanlığın gerçek veya abartılı olması fark etmez) oyuncularında genellikle bir kuşatma zihniyeti oluşturdukları spor alanında kullanılabilir.

Kuşatma zihniyetleri, rekabetin veya küçülmenin bir sonucu olarak iş dünyasında özellikle yaygındır, ancak burada daha küçük ölçekli olan "sığınak zihniyeti" alternatifi (bir sığınağa sığınan askerler misali) kullanılabilir. Bazı dini gruplar, özellikle geleneksel ana akım gruplar değilse, bu paradigmaya sahip olabilir.

Edebi analojiler 
Seamus Heaney, Kuzey İrlanda'daki kuşatılmış Katolik azınlığın Protestan cemaatinin içindeki daha geniş kuşatma zihniyeti içindeki hissini tanımlamak için "Kuşatma içinde kuşatılmış"  ifadesini kullandı.

Ayrıca bakınız 

İlgili psikolojik davranışlar:

 Savunma mekanizmaları; kuşatma altındayken kişinin kendini savunma ihtiyacı hissettiğinde ortaya çıkabilir.
 Zulüm kompleksi; kişi kendini mağdur hissettiği veya bir dış gruba karşı savunma ihtiyacı hissettiği için gelişebilir.

Kaynakça 

 

Sosyoloji teorileri
Politik psikoloji
Paranoya
Kuşatmalar