Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı

Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı (SOKÜM taşıyıcısı),  somut olmayan kültürel mirasın belirli unsurlarının icrası ve yeniden yaratılması için gerekli bilgi ve becerilere sahip olan ve aktarımını sağlayan kişidir.

Âşıklar, geleneksel çalgı yapımcıları, geleneksel el sanatları ve süsleme sanatlarını icra edenler, geleneksel tiyatro sanatlarını icra edenler somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı kişilere örnektir.

Tespit ve kayıt

SOKÜM Değerlendirme Kurulları 
Türkiye'de  somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarını tespiti için Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü çalışmalar yapar. Bu amaçla 2020 yılından beri her yıl  "Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı Tespit ve Değerlendirme Kurulları" oluşturulmaktadır.

Değerlendirme kurulları şu alanlarda değerlendirme ve tespit yapar:

 âşık-ozan, halk şairliği ve zakirlik geleneği
 geleneksel el sanatları ve Türk süsleme sanatları
 mahalli sanatçılar ve çalgı yapımcılığı
 geleneksel tiyatro sanatları

Değerlendirme için başvuru yapanlar arasından uygun görülen sanatçılar Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kayıt edilir ve sanatçı tanıtma kartı hazırlanır.

Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kayıtlı sanatçı sayısı 2023 yılı birinci dönemindeki değerlendirmeden sonra  5975 olmuştur.

Kriterler 
Karagöz sanatçılarının  en az 5 Karagöz oyununu geleneksel yöntemlerle oynatabiliyor olması; âşık-ozan, halk, kalem şairlerinin, mahlas sahibi olması sanatını bir ustadan geleneksel yöntemlerle öğrenmiş olması ve geleneksel yöntemlerle öğreterek aktarabilmesi gibi şartlar aranır.

Ayrıca bakınız 

 Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri

Kaynakça

Dış bağlantılar 
Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcılarının Tespit ve Kayıt İşlemlerine İlişkin Yönerge 

Somut olmayan kültürel miras