Sequoyah (mucit)

Sequoyah (imzasındaki şekliyle ᏍᏏᏉᏯ (Ssiquoya) veya Çerokice olarak ᏎᏉᏯ (Se-quo-ya); İngilizce olarak ise George Gist veya George Guess) (c.1770–1843), Amerika yerlisi Çeroki Milleti'ne mensup bir polimattı. Sequoyah 1821'de bağımsız olarak Çeroki hece yazısını icat etti ve böylece Çerokice okuma ve yazmayı olanaklı kıldı. Sequoyah'ın bu başarısı, yazılı tarihte okuma yazma bilmeyen bir topluma mensup birinin orijinal ve etkili bir yazı sistemi geliştirdiği birkaç seferden biridir. Çeroki hece yazısının geliştirilmesi sayesinde Çeroki milleti, yazılı dile sahip olan ilk Kuzey Amerikalı yerli gruplardan biri hâline geldi. Sequoyah ayrıca Çeroki milletinin önemli bir temsilcisiydi: İki yeniden iskân ile bir toprak alışverişi anlaşmasını imzalamak üzere Washington, DC'ye yolculuk etmişti.

Sequoyah'ın yazısının değerini gören Çeroki Milleti hızlıca yazıyı kullanmaya başladı ve 1825'te onu resmen benimsedi. Bu hece yazısı, büyük oranda ayrılmış Çeroki milletine yeni iletişim yöntemleri ve bağımsızlık hissi kazandırarak Çeroki halkını birleştirdi. 5 yıl içerisinde Çerokilerin okuryazarlık oranı civardaki Avrupalı yerleşimcilerinkini geride bıraktı.

Çeroki hece yazısının uluslararası etkileri de oldu. Hızla yayılan Çeroki hece yazısının; Kuzey Amerika, Afrika ve Asya kıtalarındaki toplam 65 dile ait bilinen 21 yazı sisteminin geliştirilmesine ilham kaynağı olduğuna inanılmaktadır.

Kaynakça

Bibliyografi 
Bender, Margaret. (2002) Signs of Cherokee Culture: Sequoyah's Syllabary in Eastern Cherokee Life. Chapel Hill: University of North Carolina Press.
Feeling, Durbin. Cherokee-English Dictionary: Tsalagi-Yonega Didehlogwasdohdi. Tahlequah, Oklahoma: Cherokee Nation, 1975: xvii
Holmes, Ruth Bradley; Betty Sharp Smith (1976). Beginning Cherokee: Talisgo Galiquogi Dideliquasdodi Tsalagi Digoweli. Norman: University of Oklahoma Press. .
Foreman, Grant, Sequoyah, University of Oklahoma Press, Norman, OK, 1938.
Langguth, A. J. Driven West: Andrew Jackson and the Trail of Tears to the Civil War. New York, Simon & Schuster. 2010. .
McKinney, Thomas and Hall, James, History of the Indian Tribes of North America. (Philadelphia, PA, 1837–1844).
McLoughlin, William G., After the Trail of Tears: The Cherokees' Struggle for Sovereignty 1839 – 1880. University of North Carolina Press. Chapel Hill. 1993. .

Dış bağlantılar 

 "Invention of the Cherokee Alphabet" , Cherokee Phoenix, 13 August 1828
 John B. Davis, "The Life and Work of Sequoyah", Chronicles of Oklahoma, Vol.8 (2), June 1930 , Oklahoma State University
 "Sequoyah" , Tiro Typeworks
 "Sequoyah (aka George Gist)", a North Georgia Notable 
 The Cherokee Nation Official Website
 "The Official Cherokee Font" at the Cherokee Nation Official Website

  

1770'lerde doğanlar
1843 yılında ölenler
1840'larda kaybolan kişiler
19. yüzyıl Amerika yerlileri
Amerikalı mucitler
Amerikalı demirciler
Engelli Amerikalılar
Amerikalı gümüşçüler
Yazı sistemi mucitleri
Çeroki halkı
Çeroki Milleti (1794–1907)
Meksika'da kaybolan kişiler
Kızılderili Bölgesi insanları