Herson Muharebesi

Herson Muharebesi, Rusya ve Ukrayna kuvvetleri arasında, 2022'de Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sırasında Güney Ukrayna Taarruzu'nun bir parçası olarak 24 Şubat 2022'de başlayan bir muharebeydi.

Herson, Güney Ukrayna Taarruzu sırasında Rus kuvvetleri tarafından ele geçirilen ilk büyük Ukrayna şehriydi.

Rus komuta ve kontrol birimlerini, lojistik ve bakım merkezlerini, mühimmat depolarını, kara iletişim hatlarını ve nehir geçişlerini hedef alan birkaç aylık Ukrayna saldırılarının ardından, Rus güçlerinin sol kıyıya çekilmesiyle birlikte Dinyeper'in sağ kıyısı ve Herson şehrinin kendisi 11 Kasım'da yeniden Ukrayna güçlerinin kontrolüne geçti.

Muharebe

Şubat 

Rus kuvvetleri, 24 Şubat'ta Kırım üzerinden güneyden Herson Oblastı'nı istila etti ve Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski, "Birliklerimiz Herson'un eteklerinde şiddetli savaşlar veriyor, düşman işgal altındaki Kırım'dan Melitopol'a doğru ilerlemeye çalışıyor" dedi. 24 Şubat akşamı, Rus kuvvetleri Herson şehrine ulaştı ve Dinyeper Nehri üzerinde ve önemli bir kavşak şehri olan Mıkolayiv'e doğru stratejik bir geçiş sağlayan Antonovski Köprüsü'nü güvence altına aldı.

25 Şubat'ın erken saatlerinde, Ukrayna kuvvetleri, şiddetli olarak tanımlanan ve ölü askerlerin yanı sıra  köprüde birkaç askeri araç da bırakan bir savaşta köprüyü geri aldı. Karşı saldırı, Rusları kuzeye doğru ilerlemeye ve Nova Kahovka şehri olan Dinyeper'ın bir sonraki en yakın geçişini ele geçirmeye zorladı. Rus birlikleri günün ilerleyen saatlerinde Antonovski Köprüsü'nü bir kez daha ele geçirdi.

Belediye başkanı İhor Kolikhayev'e göre, 26 Şubat'ta Rus birlikleri, Ukrayna'nın Rus zırhlı araçlarına düzenlediği hava saldırısının ardından Herson'dan geri çekildi ve şehri Ukrayna kontrolüne bıraktı. Ukraynalı bir yetkili daha sonra, Herson'un hemen güneyindeki Oleşki kasabası yakınlarında bir Rus ordusunun Ukrayna kuvvetleri tarafından yenilgiye uğratıldığını iddia etti. Bu arada Ukrayna Başsavcısı İrina Venediktova, Rus kuvvetlerinin Herson'un kuzey banliyösü Zelenivka köyü yakınlarında bir gazeteci ve ambulans şoförünü öldürdüğünü iddia etti.

27 Şubat sabahı Rusya Savunma Bakanlığıi Rus kuvvetlerinin şehri kuşattığını ve Ukraynalı yetkililere göre, Herson Uluslararası Havaalanı da dahil olmak üzere şehrin bir bölümünü ele geçirdiğini belirtti. Sabahın ilerleyen saatlerinde, Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Herson'un hemen kuzeyindeki Çornobayivka köyünde Rus güçlerine başarılı bir insansız hava aracı saldırısı düzenlediği iddia edildi.

Ukraynalı yetkililer, 27 Şubat'tan itibaren Rus kuvvetlerinin, Rusların sivilleri canlı kalkan olarak kullanma girişimi olduğunu iddia ettikleri şekilde yakındaki köylerden Herson'a sivilleri taşımaya başladığını iddia etti.

Mart 
1 Mart sabahı erken saatlerde Ukraynalı yetkililer, Rus kuvvetlerinin Herson'a yeni bir saldırı başlattığını ve Herson Uluslararası Havalimanı'ndan Herson ile Mıkolayiv arasındaki otoyola doğru ilerlediklerini söyledi. Rus kuvvetleri şehri kuşatmayı ve otoyola ulaşmayı başardı ve bir kontrol noktası kurmadan önce Komişani köyüne kadar ilerledi. Rus kuvvetleri günün ilerleyen saatlerinde Herson'a girdi. Belediye Başkanı Igor Kolikhayev, savaşın kentteki vatandaşlar üzerindeki etkisini anlattı, birçoğunun evlerinde ve bomba sığınaklarında kaldığını söyledi ve okulların, Fabrika alışveriş merkezinin ve yüksek binaların çatışmalarda hasar gördüğünü ve konutlara ateş edildiğini söyledi. Kolikhayev, 1 Mart'ta Rus birliklerinin Naftovikiv Caddesi'ndeki bir konvoyu durdurmaya çalışan molotofkokteyli kullanan vatandaşlara ateş açtığını iddia etti.

2 Mart sabahı erken saatlerde Rus birliklerinin bir tren istasyonunu ve bir nehir limanını ele geçirmeyi başardığı bildirildi. Sabahın ilerleyen saatlerinde Rus kuvvetleri, Herson Bölge İdaresi binasının bulunduğu merkez Herson'daki Svobodi Meydanı'nda görüldü. Rusya Savunma Bakanlığı daha sonra kenti ele geçirdiğini iddia ederken, Ukraynalı ve Amerikalı yetkililer iddiayı reddederek çatışmaların devam ettiğini belirtti.

Daha sonra 2 Mart'ta, bir komutan da dahil olmak üzere yaklaşık on Rus askerinden oluşan bir grup, belediye meclis binasına girdi ve Kolikhayev ile müzakerelere başladı. Akşam saatlerinde Kolikhayev, şehri teslim ettiğini ve Rus komutanın bir askeri yönetim kurma planlarını dile getirdiğini doğruladı. Kolikhayev, Ukrayna ordusunun artık Herson'da bulunmadığını kabul etti ve bir başka yetkili, Rus ordusunun şehrin her yerinde olduğunu söyledi. Kolikhayev'e göre, savaş yaklaşık 300 Ukraynalı sivil ve askerin ölümüne ve şehir altyapısında ciddi tahribata yol açtı. Aynı zamanda "sınırlı su ve az yiyecek" vardı. Kolikhayev, ölenlerin çoğunun, kalıntılarının çoğu tanınmaz halde olduğu için gönüllüler tarafından toplu mezarlara gömüldüğünü söyledi.

Sonrası 

Şehrin düşmesinden sonra, Herson ve Herson Oblastı Rus askeri işgali altına girdi.

23 Mart'ta Ukrayna kuvvetleri Herson Oblastı'nda Rus kuvvetlerine karşı karşı saldırı başlattı. Üst düzey bir ABD savunma yetkilisi, Ukraynalılar şehri kurtarmak için "şiddetli" bir şekilde savaşırken Rus kuvvetlerinin artık Herson'un tam kontrolüne sahip olmadığını iddia etti; ancak CNN, şehirdeki durumun değişmediğini ve sakinlerin Herson'un tam Rus kontrolü altında olduğunu doğruladığını bildirdi. Herson'daki Ukraynalılar "şehrin Rusların elinde kaldığını söyleyerek Pentagon'un değerlendirmesini sorguladılar".

18 Nisan'da Igor Kastyukeviç Rus yetkililer tarafından Herson belediye başkanı olarak atandı.

23 Nisan'da Ukrayna, Herson'daki bir Rus komuta karakolunu vurduğunu iddia etti. İki general öldü ve biri ağır yaralandı. Saldırı sırasında toplam 50 kadar subay vardı.

Birleşik Rusya Genel Konseyi Sekreteri Andrey Turçak'ın 6 Mayıs 2022'de Rusya'nın kontrolündeki Herson şehrine yaptığı ziyarette "Rusya sonsuza kadar burada. Bunda şüphe olmamalı. Geçmişe dönüş olmayacak. Birlikte yaşayacağız, tarihi miras açısından zengin, burada yaşayan insanlar açısından zengin bu bölgeyi geliştireceğiz" dedi. Ayrıca Herson'da insani yardım merkezinin açıldığını duyurdu.

Ukraynalı bir bölge valisi Vitali Kim'e göre, Rus kuvvetleri, Ukrayna'nın gelecekteki bir karşı saldırısına hazırlık olarak Mayıs sonu-Haziran başında Herson yakınlarındaki köprüleri yıkmaya başladı.

3 Kasım 2022'de, muharebenin sona ermesinden dokuz ay sonra, Rus kuvvetleri şehir idari binasından bayraklarını indirdi ve kalan halka şehri terk etmelerini ve nehrin güney kıyısına geçmelerini tavsiye etti. 9 Kasım 2022'de Ordu Komutanı Sergey Surovikin Rus kuvvetlerinin şehri terk ederek Güney veya Sol Yaka'ya geçeceğini açıkladı. 11 Kasım'da Ukrayna şehri yeniden ele geçirdi.

Ayrıca bakınız 

 Mıkolayiv Muharebesi

Kaynakça 

Rusya'nın Ukrayna'yı işgalindeki muharebeler
Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinde işlenen savaş suçları
Güney Ukrayna Taarruzu