Adat Halk Hareketi

Adat Halk Hareketi (; ) 2020 yılında kurulan bir Çeçen muhalefet hareketidir.

Hareket, yazarları Çeçen Cumhuriyeti başkanı Ramzan Kadırov'u eleştirileri ile ün kazandı. Adat, "Çeçen halkına yönelik soykırıma son verilmesinden, Çeçen halkının birleştirilmesinden ve Çeçenya'nın işgalden kurtarılmasından" yana olduğunu açıkladı.

Bu hareketin materyalleri Rus mahkemesi tarafından aşırılıkçı olarak nitelendirildi ve hareketin Rusya'daki aşırılıkçı bir varlık olarak tanımlandı.

Tarih 
Hareket, Nisan 2020'de başlangıçta bir Telegram kanalı olarak kuruldu. Lideri Yangulbaev ailesinden İbrahim Yangulbaev'dir (1995 doğumlu). Babası Saidi Yangulbaev, eşi Zarema Musayeva'nın tutuklanmasının ardından 2022'nin başlarında ülkeyi terk eden, cumhuriyetin tanınmış eski bir yargıcıdır.

31 Ocak 2022'de Grozni Mahkemesi, İbrahim Yangulbaev'i arananlar listesine koydu. 12 Mayıs 2022'de hareketle bağlantılı "1ADAT" telegram kanalı Çeçen Cumhuriyeti Yüksek Mahkemesi tarafından aşırılıkçı olarak kabul edildi. Daha önce savcılığın açtığı davada hareketin telegram kanalındaki yayınlar aşırılıkçı olarak kabul edilmişti. Hareket, 11 Temmuz 2022'de Rusya Adalet Bakanlığı tarafından yasaklı örgütler listesine dahil edildi. Hareket çok geçmeden Federal Aşırılıkçı Örgütler Listesi'ne 92. sıradan eklendi.

Yangulbayev ailesine yönelik tehditler başta Çeçenistan'ın lideri Ramzan Kadirov olmak üzere yapıldı. Kadirov, aileyi "teröristlerin suç ortakları" olarak nitelendirdi ve onları gözaltına almaya, direnme durumunda ise "suikast" yapmaya çağırdı.

Ağustos 2022'de hareketin telegram kanalının moderatörü Salman Tepsurkayev'in Kadırov'un güvenlik servisleri tarafından öldürüldüğü bildirildi.

Hareket, Rusya'daki seferberliğin duyurulmasından sonra, insan hakları aktivistlerinin Çeçenya'da erkeklerin kaçırılması ve Ukrayna'ya gönderilmeleri yönünde tehditlerle ilgili zaten çok sayıda şikayet aldığını belirtti.

Rus propaganda şirketi İnternet Araştırma Ajansı, Adat hareketini, "Çeçenya ve Rusya'yı itibarsızlaştırmak için" oluşturulmuş batılı güçlerin bir projesi olarak tanımladı.

Kaynakça 

Avrupa'daki ayrılıkçı örgütler
Rusya'nın Ukrayna'yı işgali
Çeçenya siyaseti
2020'de kurulan siyasi partiler
Vladimir Putin'e muhalefet
Rusya'da ayrılıkçılık