Es-Saike

Es-Saike (, lit. ' Yıldırım ') - resmi olarak Halk Kurtuluş Savaşı için Öncü - Yıldırım Kuvvetleri () olarak bilinir - Suriye tarafından oluşturulan ve kontrol edilen Filistinli Baasçı siyasi ve askeri bir gruptur. Suriye liderliğindeki Baas Partisi'nin Filistin şubesiyle bağlantılıdır ve artık örgütte aktif olmasa da Filistin Kurtuluş Örgütü'nün (FKÖ) bir üyesidir. Genel Sekreteri Dr. Muhammed Keys'dir.

Tarih

İlk yıllar 
Es-Saike, Eylül 1966'da Suriye Baas Partisi tarafından kuruldu. Aralık 1968'de Filistin Kurtuluş Örgütü'nün (FKÖ) bir üyesi olarak faaliyete geçti. Suriye, o zamanlar Fetih hizbiyle birlikte Filistinlilerin başlıca fedai lideri ve politikacısı olarak ortaya çıkan Yaser Arafat'a bir alternatif oluşturmaya çalıştı. Es-Seyka, başlangıçta FKÖ içindeki Fetih'ten sonra en büyük ikinci gruptu.

Esad'ın ele geçirmesi ve Es-Saike'nin Tasfiyesi 
Es-Saike, o zamanlar Suriye'de oynanmakta olan Baasçı güç mücadelesinde de Savunma Bakanı Hafız Esad'ın emellerine karşı Salah Cedid tarafından kullanıldı. Esad, Kasım 1970'te "Düzeltici Devrim"de iktidarı ele geçirdiğinde, es-Saike tasfiye edildi ve liderlerinin yerine Esad müdavimleri getirildi (Cedid müdavimleri, tutuklandıkları 1971 yılının ortalarına kadar Ürdün'deki Filistin mülteci kamplarında faaliyet gösteren es-Saike şubesini ellerinde tuttular). Esad, yeni Genel Sekreter olarak (Yusuf Zuayyin'in yerine geçen Mahmud el-Ma'ayta'dan sonra), Ürdün'den Suriye'ye mülteci olarak gelen Filistinli Baasçı Züheyir Muhsin'i seçti. Muhsin, Arafat'ın yerine FKÖ Başkanlığına aday olarak Suriye tarafından defalarca terfi ettirildi, ancak hiçbir zaman diğer gruplardan destek alamadı.

Lübnan'da FKÖ ile ilişkiler 
Es-Saike, Suriye tarafından Filistin hareketinde bir vekil güç olarak kullanıldı ve kullanılıyor. Bu, es-Saike'nin Filistinliler arasında yaygın bir popülerlik kazanmasını engellemiş olsa da, Lübnan'da olduğu kadar Suriye'deki Filistin kamplarında da önemli bir güç haline geldi. Lübnan İç Savaşı sırasında Suriye, hareketi en önemli Filistin savaş birimlerinden biri haline getirdi. Ancak aynı zamanda Esad ile Arafat arasındaki ilişkiler bozulduğunda onu FKÖ'ye karşı Suriye saldırılarına katılmaya zorladı. Bu, es-Saike'nin 1976'da FKÖ'den ihraç edilmesine yol açtı. Ancak durum soğuduktan ve Suriye bunu FKÖ'ye daha fazla destek için bir koşul olarak adlandırdıktan sonra aynı yılın aralık ayında yeniden kabul edildi. FKÖ'ye yönelik saldırılar, Suriye merkezli Filistinlilerin hareketten büyük çapta ayrılmalarına yol açtı. Es-Saike, 1976'daki Damour Katliamı'ndan ve diğer birçok barbarca toplu katliamdan da sorumluydu.

1979'da Muhsin'in öldürülmesinin ardından İsam el-Kadı yeni genel sekreter oldu. Hareket, Lübnan İç Savaşı sırasında aktif kaldı ve 1984-85'teki Kamplar Savaşı sırasında ve iç savaşın geri kalanı boyunca FKÖ'ye yönelik saldırılarda tekrar Suriye'ye, Lübnan Şii Emel Hareketi ve Ebu Musa'nın Fetih el-İntifada'sına katıldı. Bu da Filistinlilerin hareketten topluca ayrılmalarına yol açtı (Harris, Suriye yanlısı Emel Hareketi'nin, FKÖ'ye saldırmak için gönderilen Suriye destekli Filistin güçlerinin "Bekaa'da Ebu Musa" olduklarından, ancak "Chouf'ta Ebu Musa ve Beyrut'a vardıklarında Ebu Ammar'dan" şikayet ettiğini aktarıyor.) ve bildirildiğine göre hareketin safları Filistinli olmayan Suriye ordusundan askerlerle doluydu. İç savaşın sona ermesinden sonra, hareket FKÖ ana akımıyla neredeyse temasını yitirdi ve yalnızca Suriye'de ve Lübnan'ın Suriye işgali altındaki bölgelerinde etkili oldu. Arafat'ın ileri sürdüğü çeşitli barış önerilerine karşı FKÖ içinde lobi yapmaya devam etti ve Arafat'a karşı çıkan Suriye merkezli Ulusal İttifakın bir parçasıydı.

Günümüzde es-Saike 
Lübnan İç Savaşı'nın sona ermesinden ve 1993'te Oslo Barış Anlaşması'nın imzalanmasından sonra, es-Saike, Suriye hükûmeti için kullanışlılığını büyük ölçüde kaybetti ve örgütün durumu ile boyutu kötüleşti. Bugün, Lübnan'da varlığını sürdürmesine rağmen, Suriye dışında tamamen önemsizdir (Suriye Ordusu'nun Lübnan'daki varlığının 2005'te sona ermesinden sonra geleceği belirsizdir). Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde son derece zayıf, Golan Tepeleri, Doğu Kudüs ve İsrail'de Yeşil Hat içinde yok ve El Aksa İntifadası sırasında da aktif değil. Suriye için önemi azaldı, çünkü FKÖ Filistin Ulusal Yönetimi'ne kıyasla önemini yitirdi. Es-Saike, FUY organlarını boykot ediyor ve FKÖ Yürütme Komitesindeki temsilcisi de oturumlarını boykot ediyor.

2011'de Suriye İç Savaşı'nın patlak vermesinin ardından es-Saike, Suriye Baas hükûmetini desteklemek için silaha sarıldı ve Güney Şam saldırısı (Nisan-Mayıs 2018), ve 2018 Güney Suriye saldırısı gibi çok sayıda askeri operasyona katıldı. Sayıları büyük ölçüde azalan örgüt güçleri, Nisan 2018'e kadar sadece 30 savaşçı öldürüldü. Ağustos 2018 itibarıyla es-Saike, çoğunlukla artık ihtiyaç duyulmadığı ve fon eksikliği nedeniyle önemli sayıda savaşçısını işten çıkarmaya başladı.

Organizasyon ve yapı 
2007 yılından bu yana, Farhan Ebu Hayya, es-Saike'nin genel sekreteridir. Muhammed el-Halife, FKÖ Yürütme Komitesindeki temsilcisidir, ancak FKÖ YK'nin oturumlarını boykot eder. 1970'lerin büyük bölümünde es-Saike'nin FKÖ YK'deki temsilcileri (Muhsin ve el-Kadı), o yıllarda hareketin askeri önemini yansıtan prestijli ve hassas Askeri Bölüm Başkanlığı görevini üstlendiler.

1970'lerde Suriye desteği, es-Saike'ye her zaman küçük olan siyasi etkisinden çok daha büyük bir askeri ağırlık verdi. Lübnan İç Savaşı sırasında, Yaser Arafat'ın Fetih Hareketinden sonra, savaş gücü bakımından genellikle en büyük ikinci Filistin fraksiyonuydu.

Filistin Devrimi'nin Kartalları adı altında - muhtemelen es-Saike'nin silahlı kanadının adı - örgüt bir dizi uluslararası terör saldırısı gerçekleştirdi. Bunların arasında 1979'da Ankara, Türkiye'deki Mısır büyükelçiliğinin (Fetih'e atfedilmesine rağmen) ele geçirilmesi ve Avusturya üzerinden Sovyetler Birliği'nden İsrail'e trenle göç eden Yahudilerin kaçırılması da vardı. 1990'ların başından beri örgüt bilinen herhangi bir saldırı gerçekleştirmedi ve ABD Dışişleri Bakanlığı'nın Yabancı Terör Örgütleri listesinde yer almıyor.

İdeolojik profil 
Es-Saike'nin siyasi gündemi Baasçı Suriye'ninkiyle aynıdır, yani Arap sosyalisti, milliyetçi ve Pan-Arap doktrinine güçlü bir şekilde bağlıdır. Bu, Baasçı programını yansıtırken Pan-Arabizmi, sponsoru Suriye'nin; Arafat liderliğindeki FKÖ'nün Filistin halkının münhasır temsili iddiası üzerindeki önceliğini desteklemek için bir araç olarak da kullandı. Böylece bütün Arap ulusunun gerekli katılımında ısrar ederek İsrail ile olan çatışmanın "Filistinleştirilmesini" reddetti. Bu, Saike liderlerinin daha geniş Arap ulusu içinde ayrı bir Filistin halkının varlığını inkâr etmesiyle zaman zaman aşırı uçlara gitti.

Grup; İsrail'in tanınması, Oslo Anlaşmaları, Filistin hedefleri ve siyasi yönelimine ilişkin diğer sorular gibi konularda genel olarak (Suriye'ninkileri yansıtan) katı bir duruş sergiledi. Başlangıçta FKÖ/Reddetme Cephesi bölünmesine neden olan On Nokta Programı'nı desteklemesine rağmen, 1974 Reddetme Cephesinin üyesi oldu.

Ayrıca bakınız 
 Arap-İsrail savaşları
 Arap Kurtuluş Cephesi
 Filistin Halk Kurtuluş Cephesi-Genel Komutanlık
 Filistin Kurtuluş Ordusu

Notlar

Kaynakça 
 Pity the Nation: Lebanon at War Fisk, Robert (2001) ( )
 Faces of Lebanon: Sects, Wars, and Global Extensions (Princeton Series on the Middle East) Harris William W (1997) ( )

Dış bağlantılar 
 START veritabanında Saike'ye atfedilen saldırılar 
 START'ta "Filistin Devrimi Kartalları"na atfedilen saldırılar 

1966'da kurulan siyasi partiler
Filistin militanların grupları
Suriye'nin dış ilişkileri
Baasçı partiler
Baasçı bölgesel şubeler