Üzeyir Hacıbeyovun ev müzesi (Şuşa)

Üzeyir Hacıbeyov'un ev müzesi Azerbaycanlı besteci, müzikolog-bilim adamı, yayıncı, oyun yazarı, pedagog modern Azerbaycan profesyonel müzik sanatının ve ulusal operasının kurucusu Üzeyir Hacıbeyov'un Şuşa'da bulunan ev müzesi. Müze 1959'dan 1992'ye kadar işletilmiştir. 1992 yılında Şuşa şehrinin Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilmesinden sonra müze faaliyetini durdurmuş ve müze binası yıkılmış, sergiler yağmalanmıştır. Müzenin 1.700 sergisinden sadece 136'sı korunabildi.

7 Kasım 2020'de Şuşa'nın kurtarılmasının ardından müzenin restorasyon çalışmaları başladı.

Tarihi 
Üzeyir Hacıbeyov 23 Kasım 1948'de öldükten sonra, Azerbaycan SSC Bakanlar Kurulu 16 Şubat 1949'da adının yaşatılması yönünde bir karar aldı. Kararın 4. fıkrasında belirtilmiştir.

Ev 19. yüzyılda Şuşa'da inşa edilmiştir. Bu evde 1959 yılından itibaren Azerbaycan Milli İlimler Akademisi, Azerbaycan Ulusal Tarih Müzesi, Kültür Bakanlığı ve Müzik Vakfı'nın destekleriyle Üzeyir Hacıbeyov'un ev-müzesi faaliyete başlamıştır. Başlangıçta, bu müze 4 odadan oluşuyordu. Daha sonra, bestecinin 100. yıldönümü ile bağlantılı olarak, 1985 yılında müze genişletildi, bir bölüm iki katlı, diğer bölüm tek katlı bir anıt ev haline geldi. Azerbaycan Ulusal Tarih Müzesi başta olmak üzere Kültür Bakanlığına bağlı kuruluşlardan Üzeyir Hacıbeyov'a ait çok sayıda eser müzeye bağışlandı. Üzeyir Bey'in alçıdan heykeli buraya dikilmiştir. 1978 yılında Üzeyir Hacıbeyov'un ev-müze binası yenilenmiş ve bahçesindeki kaynak kompleksi kullanıma açılmıştır. 1983 yılına kadar müzede, iki, daha sonra altı kişi - bir yönetmen, bir fon yöneticisi, bir araştırmacı, bir restorasyon sanatçısı, bir menajer, bir bekçi çalışmıştır. 1985 yılında Üzeyir Hacıbeyov'un 100. yıl dönümü UNESCO tarafından geniş çapta kutlanmış, dünyanın birçok ülkesinden konuklar Hacıbeyov'un Şuşa'daki müzesini ziyaret etmiş, burada büyük yıl dönümü etkinlikleri yapılmıştır. Müze 1992 yılına kadar, Şuşa'nın Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından işgaline kadar faaliyet göstermiştir. Daha sonra müze, Bakü'de Üzeyir Hacıbeyov Evi Müzesi'nde faaliyetine devam etti.

Şuşa'nın 7 Kasım 2020'de kurtarılmasının ardından, Üzeyir Hacıbeyov'un ev müzesinin 2021 yılında restorasyon projesi onaylandı. Şu anda burada onarım ve restorasyon çalışmaları yapılıyor.

Müzede sergilenen eserler 
Müzenin birinci odasında Üzeyir Hacıbeyov'un yaşamının ilk yıllarına ait değerli eşyalar, öğrencilik yıllarına ait sergiler ile 1920 yılına kadar akraba ve aile bireylerinin fotoğrafları sergileniyordu. Müzenin seriminde bestecinin ilk eserleri ile ilgili zengin eşyalar, ilk eserlerinin el yazmaları var. İkinci, üçüncü ve dördüncü odalarda ise bestecinin Sovyet dönemi ile ilgili faaliyetlerini kapsayan sergiler sergilenmektedir. İkinci odaya bestecinin bir heykeli de yerleştirilmiştir.

Ermeni Silahlı Kuvvetlerinin işgalinden önce müzede yaklaşık 1.700 sergi vardı. İşgal sırasında Bakü'de halen faaliyette olan ev müzesine Üzeyir Hacıbeyov'a ait sadece 136 kişisel eşya getirildi. Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından yaklaşık bin altı yüz sergi tahrip edildi.

Galeri 
Ermeni işgali sırasında yıkılan evin müzesi:

Ayrıca bakınız 
 Üzeyir Hacıbeyov'un heykeli (Şuşa)

Kaynakça 

Üzeyir Hacıbeyov
Azerbaycan'daki tarihî ev müzeleri
Şuşa'daki yapılar