Prometheus (film, 1936)

Prometheus (Ukraynaca: Прометей, Latin harfleriyle: Prometey), Ivan Kavaleridze'nin yönettiği 1936 tarihli bir Ukrayna Sovyet tarihi filmidir. Film, 1845 tarihli  şiirinden uyarlanmıştır. Yazarı Taras Shevchenko'dur . 1930'larda Ukrayna sinemasının gelişiminin merkezinde yer alan film, "burjuva milliyetçisi" temalar nedeniyle gösterime girdikten kısa bir süre sonra Sovyet sansürcüleri tarafından yasaklandı. O zamandan beri, şimdiye kadar yapılmış en büyük Ukrayna filmlerinden biri olarak kabul edildi ve Dovzhenko Center'ın en iyi 100 Ukrayna filmi listesinde 30. sırada yer aldı.

Komplo 
Ivan adında genç bir adam, karısını geride bırakarak ev sahibi tarafından zorla seferber edilir ve Kafkas Savaşı'nda Rus İmparatorluğu'nun bir askeri olarak savaşmaya gönderilir. Kafkasya'da Ivas, Rus ordusuna karşı şiddetli yerel direnişi deneyimler ve Rus hükûmetine karşı bir ayaklanma başlatmak için eve döner.

Kadro 

  - Ivan
  - Kateryna
  - Svichka Pomishchyk, yüzbaşı
 Ivan Straukh - Zhukov, tüccar
 Hnat Yura - Sydorenko, Svichka's müdürü
 Natalia Uzhviy - Nastasia Markivna
  - General Ladanskyi
 I. Nekrutenko - Rus jandarması
 V. Yershov - Nicholas I of Russia
 Chuta Eristova-Zhgenti - Dadiani prensesi
  - Gavrilov, devrimci
 Shota Nodzadze - Gürcü mahkum
  - Taras Shevchenko

Üretim ekibi 

 Yönetmen - Ivan Kavaleridze 
 Senarist - Ivan Kavaleridze 
 Görüntü Yönetmeni - 
 Yapım tasarımcısı - Vasyl Krychevskyi
 Besteciler - Pavel Tolstyakov, Andriy Balanchyvadze

Yayınlanması 
Prometheus yapımını 1935'in sonlarında tamamladı ve Devlet Sinematografi Komitesi tarafından Ukrainfilm'e (şimdi Dovzhenko Film Stüdyoları olarak biliniyor) filmi yayınlama izni verildi. 13 Ocak 1936'da film ilk gösterimini Leningrad'da yaptı. Yayınlandıktan sonra, başlangıçta onu destekleyen film yapımcıları ve Sovyet devlet basını  ve şiddetle kınayan Rus film eleştirmenleri ile karışık eleştiriler aldı.

Yasaklanması 
Basında çıkan ilk olumlu eleştirilere rağmen, 13 Şubat 1936'da Pravda'da filmi sert bir şekilde eleştiren " Tarihsel Gerçek Yerine Kaba Bir Plan " makalesi yayınlandı. Bildirildiğine göre, makale Sovyet lideri Joseph Stalin'in kişisel emriyle yapıldı. Makale, Kavaleridze'yi biçimcilik, natüralizm ve burjuva milliyetçiliği dahil olmak üzere çeşitli suçlarla itham etti. Makalenin yazarı M. Koltsov'a göre Prometheus'un "açık başarısızlığı", "Sanat aracılığıyla gösterilen tarihsel gerçek yerine, tarihi çarpıtan kaba bir şema vermesi" idi.

Yazının yayınlanmasının ardından film yasaklandı. Ancak Kavaleridze'nin vaatleri gazete tarafından pek iyi karşılanmadı ve "hatalara yönelik ayrıntılı bir eleştiri yapmadığını" kaydetti.

Filmin yasaklanmasının ardından Kavaleridze'nin reşit olmayanlarla birlikte çalışması yasaklandı ve Ekrandaki Ukrayna Şarkıları serisine (gençler tarafından söylenen halk şarkıları dahil) son verdi. Ayrıca tarihi filmleri yönetmesi yasaklandı ve bunun yerine yalnızca operalar yaratmasına izin verildi.

Kaynakça 

Taras Grigoroviç Şevçenko
Sovyet tarihî filmleri
KB1 Ukraynaca kaynakları (uk)
1936 çıkışlı filmler