Avçala Kalesi

Avçala Kalesi (Gürcüce: ავჭალას ციხე), Parnaki Kalesi veya Pernek Kız Kalesi olarak da bilir, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı ve eski adı Avçala olan Dağdibi köyünde orta çağdan kalma bir kaledir. Halk arasında Kız Kalesi olarak adlandırılmaktadır.

Tarihçe
Avçala Kalesi'nin bulunduğu Avçala köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Osmanlılar bu bölgeyi ve kaleyi, 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Kale içindeki kilisenin varlığı da Avçala Kalesi'nin Osmanlı döneminden önce inşa edildiğini göstermektedir. Avçala Kalesi 2018 yılında koruma alına alınmıştır. Lihsor Deresi'nin Oltu Çayı'na katıldığı noktada, Oltu Çayı'nın sağ kıyısındaki Avçala Kalesi ile hemen yakınında, Oltu Çayı'nın sol kıyısındaki Parnaki Kalesi'nin orta çağda önemli ulaşım yolunda yer alan vadiyi savunma amaçlı inşa edildiği tahmin edilmektedir.

Mimari

Çala Kalesi, Dağdibiköyünün 1,5 kilometre kuzeyinde, Oltu Çayı'nın sağ kıyısında, dik bir kayanın üzerine inşa edilmişti. Kalenin inşasında kaba yonu taşlar ve kireç harcı kullanılmıştır. Kalenin duvarı kayanın kıyısı boyunca uzanır. Üst bölümde kalenin kulesi yer alır. Kale birkaç teras üzerine yayılmıştır. Alt bölümde bina, hamam ve tek nefli bir kilisenin kalıntıları bulunmaktadır. Çala Kalesi'nin günümüze kalan duvarlarının yüksekliği 8 metreyi bulur.

Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili 1907 yılında Oltu bölgesine gerçekleştirdiği araştırma gezisinde oldukça sağlan olan kalede evlerin, kiliselerin ve hamamların bulunduğunu yazmıştır. Köylülerin verdiği bilgiye göre kaleden Oltu Çayı'na uzanan bir tünel bulunuyordu.

Kaynakça

Erzurum'daki kaleler
Tao-Klarceti