Heviskari Kalesi

Heviskari Kalesi (Gürcüce: ხევისკარის ციხე), tarihsel Tao bölgesinde, günümüzde Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı Demirköy'de orta çağdan kalma kaledir. Heviskari Kalesi, Demirköy'ün eski ve yeni adından dolayı Nigzevan Kalesi ve Demirköy Kalesi olarak da bilinir.

Tarihçe

Heviskari Kalesi, eski adı "Cevizlik" anlamında Gürcüce Nigzovani olan Demirköy'ün Eğritaş mahallesinde, deniz seviyesinden 820 metre yükseklikte yer alır. Eğritaş'ın eski adı, "dere kapı" anlamında Gürcüce Heviskari'dir ve Kalenin adı da buradan gelir. Heviskari Kalesi'nin bulunduğu Tao, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve kaleyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Kalede geleneksel Gürcü şarabının yapımında kullanılan  10 kadar kvevrinin tespit edilmiş olması, bu yapının Gürcülerden kaldığına işaret etmektedir. Bunun yanı sıra duvar örgüsü
de Keviskari Kalesi'nin bir orta çağ yapısı olduğunu göstermektedir. Heviskari Kalesi, Heviskari Deresi (Eğritaş Deresi) vadisinde, köy yollarının birleştiği hâkim bir noktada inşa edilmiştir.

Mimari

Heviskari Kalesi, Eğritaş mahallesinin ortasında kayalık bir tepede yer alır. Buna bağlı olarak kale günümüze fazla tahrip olmadan ulaşmıştır. Orta büyüklükteki kale kireç harcı kullanılarak moloz taşlarla inşa edilmiştir. Kalenin doğuda kalan duvarları
kısmen korunmasına rağmen, kuzeyinde ve güneyinde bulunan duvar örgüsü tamamen tahrip olmuştur. Buna rağmen günümüze kalan duvarların yüksekliği 10 metreyi bulur. Kalede kvevri olarak adlandırılan ve daha çok geleneksel Gürcü şarabı yapımında kullanılan on kadar küpün kalıntıları tespit edilmiştir.

Kaynakça

Tao-Klarceti
Artvin'deki kaleler