Muriana Kilisesi

Muriana Kilisesi (Gürcüce: მურიანას ეკლესია), Ardahan ilinin merkez ilçesine bağlı Bağdaşen köyünün sınırları içinde orta çağdan kalma bir Gürcü kilisesidir. Bu yapı, ortdan kalkmış olan ve yöre halkı tarafından "Muriana" olarak adlandırılan köyün kilisesiydi.

Tarihçe

Muriana köyü, bugünkü Bağdaşen köyünün 2,2 kilometre güneyinde yer alan ve terk edilmiş bir köydü. Köyün bulunduğu Artani, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün ve kilisenin bu dönem öncesinden kaldığı tahmin edilmektedir. Ancak Muriana adı 1595 Osmanlı tahrir defterinde ve Çıldır Eyaleti’nin 1694-1732 arasını kapsayan cebe defterinde geçmemektedir. Kilisenin bulunduğu yerleşimin adı yöre halkı arasında "Muriana" olarak bilinmektedir. Bununla birlikte bu yer adı, kozadan yeni çıkmış ipekböceği veya kurum anlamın gelen Gürcüce "muri" (მური) kelimesinden türemiş olabilir.

Mimari

Muriana Kilisesi, tarihsel adı bilinmeyen ve yöre halkının "Muriana" olarak adlandırdığı terk edilmiş köyde, yüksekçe bir yerde inşa edilmiştir. Dolgu duvar tekniğiyle inşa edilmiş olan kilisede kireç harcı ve moloz taşlarlar kullanılmıştır. Kilisenin duvarlarının beden kaplama taşları günümüze ulaşmıştır. Muriana Kilisesi, büyük boyutlu (9,7×5,7 m) tek nefli bir yapıdır. Yıkılmış olan kilisenin bugüne kalan duvarlarının yüksekliği bir metreyi bulur.

Kaynakça

Ardahan'daki Gürcü Ortodoks kiliseleri