Kilis Emirliği

Kilis Emirliği (Kürtçe: Mirektiya Kilise) 1264 yılında Eyyubi hanedanının dağılmasına kadar Kilis ve Halep bölgelerini yöneten bir Kürt emirliğiydi . Bu beyliğin yöneticileri, en büyük Yezidi filozoflarından ve en önemli veli şahsiyetlerinden biri olan Şeyh Fakhraddin'in torunlarıdır. Bu beyliğin ana dini Yezidilik idi.

Tarih

Menşei 
Kilis hükümdarları Şeyh Fakhraddin'in oğlu Şeyh Mend'in soyundandır . 13. yüzyılın başında. Kendisi de Kürt olan Selahaddin Eyyubi'nin Eyyubi hanedanı ile olan iyi ilişkileri nedeniyle beyliğin başına Şeyh Mand getirildi. Şeyh Mend, daha sonra Kürtlerin yoğun olarak yaşadığı ve Halep ve Şam'dan bugünkü Türkiye'de Kilis, Maraş'a kadar uzanan bölgelerde “Şehzadeler Prensi” olarak anıldı.

Yönetim 
Eyyubi hanedanı 1260 civarında çöktüğünde, Memlükler Mend Kasım'ı emirliğin hükümdarı olarak atadılar. Memlükler nihayetinde İzzeddin'e olan desteklerini değiştirdiler, ancak Memluk desteğiyle Kasım'ı iktidardan uzaklaştırmakta başarısız oldu. Osmanlı Padişahı I. Selim imparatorluğunu genişletip bölgeyi fethettiğinde Mend Kasım'dan destek aldı. Ancak Kasım, İstanbul'u ziyareti sırasında Halep Valisi Karaca Bey ve İzzeddin'den Kasım'ın Kilis'e dönmesi durumunda olası bir karışıklık hakkında bir rapor alması üzerine Padişah tarafından idam edildi. Kasım'ın oğlu Canpolat, padişaha yıllarca hizmet ettikten sonra 1515'te Kilis'i yönetme hakkını elde etmeyi başardı  ve 1572'de vefatına kadar yönetti. Oğlu Hüseyin, emirliği Halep'e doğru genişletmeyi başardı, ancak cinayetle suçlandıktan sonra yerel paşa tarafından idam edildi. Emirlik daha sonra Hüseyin'in amcasının ölümü nedeniyle rakiplerine karşı intikam kampanyasına girişen yeğeni Ali tarafından yönetildi. Böylece Osmanlılar, 1610'da idam edildiği Konstantinopolis'e kaçmak zorunda kalan Ali'yi çıkarmak için bir ordu gönderdi.

Bilgi eksikliğine rağmen Ali'nin yandaşları bölgede kalmış ve 1613-1690'lar arasında özellikle eşkıyalık yapan Okçu İzzeddinli aşiretinin başına bela olmuşlardır.

Canbolatoğulları 
Canbolat'ın soyundan gelenlere 'Canbolatoğulları' adı verilir ve 1630'da Lübnan'a kaçarlar. Dürzi Canblatt ailesi bu ailenin torunlarıdır. Jumblatt ailesi Lübnan tarihinde önemli bir ailedir ve halen Lübnan siyasetinin içinde yer almaktadır.

Ayrıca bakınız 

 baban
 Bahdinan
 Soran Emirliği

Konuyla ilgili yayınlar

Kaynakça 

Canbolat ailesi
Kürt tarihi