Cahit Gözkan

HOCA CAHİT GÖZKÂN (1909 – 1999)
Mutasavvıf, ÛdÎ, Rebâbi, Bestekar, Şair, Hattat ve koleksiyoncu…

Mûsıkî meşkini; hocası Ahmet Mükerrem Akıncı ile makamları tesbih tânelerini dizer gibi, perde, perde tetkik edip, hocanın seçtiği hoca eserlerini geçmek sûretiyle tekmil eyledi.

Daha genç yaşlarında ud sazına olan hâkimiyeti sebebiyle, Hoca Ahmet Mükerrem fasıllarda ud icrâkârlığını tamâmen Câhit Gözkân’a devretti ve ara taksimlerini kendisine verdi. Taksim mûsıkîsinde emsalsizdi. Mızrap ve perde hâkimiyeti mükemmeldi. Ud icrâsında tavrıyla, klasik ud ekolünün gelmiş geçmiş en önemli temsilcilerinden biridir.

1940’dan sonra hem iş yerini hem de evini mûsıkîye açtı, daha otuzlu yaşlarında genç bir mûsıkîşinas olmasına rağmen, mûsıkî ilmine vâkıf bir hoca olmuştu. Ancak, her zaman hocasına tevârüs ederek mûsıkîye devam ettiğini tebârüz ettirmek vefakârlığını ve tevâzuunu gösterdi.

Böylece Câhit Gözkân Hoca’nın, gāyet velut ve bereketli mûsıkî hayâtı yetmiş küsur sene sürdü.
Çağımızda klasik rebab sazının da üstâdı ve bugün icrâ edebilen birçok sanatçının da hocasıdır.
“Zâhit” mahlasıyla tasavvufî şiirleri bulunan ve bestelerinin sözlerini kendisi yazan bir şâir ve ediptir.

Hocası Halim Efendiden  icâzet almış bir hattat olmasına rağmen, hat sanatında yazmaktan çok, koleksiyoncu olmayı tercih etti. Musiki ve ibadete tahsis edilmiş bir odasının duvarları nadide hat eserleri ile bezeli idi. Bu hat koleksiyonunda yer alan; Halim Efendi, Şevki Efendi, Kamil Bey, Yahya Hilmi Efendi, Bakkal Arif Efendi, Sikkezenbaşı Hasan Rıza Efendi, Mehmet Tahir Efendi, Kazasker Mustafa İzzet Efendi ve Şeyh ül hattatin Sami Efendi’ ait Hat Levhaları ve bu levhalar üzerinde yer alan ayetler, hadisler, beyitler, kelamı kibarlar, çoğu kez musiki arası sohbetlerinin de konusun teşkil ederdi. 

Câhit Gözkân’ın, gāyet başarılı bir iş hayâtı da olmuş ve ilk cam toptancılarından biri olarak ticâret hayâtını sürdürmüştür.

Zamânının tanınmış mutasavvıfı Küçük Hüseyin Efendi ve Müderris Mahmut Efendi’nin talebe ve halîfeleri arasında yer almış olan Câhit Gözkân, 1950’ den sonra başlayan Mevlânâ ihtifallerinin âyinhan, naathan, ûdî, kudümzen ve rebabzen olarak müdâvimleri ve mevlevî âyinlerini öğreten ilk eğitici hocaları arasında bulunmuş, tasavvufî bilgi ve görgüsü ile temâyüz etmiş bir irfan erbâbı olarak etrâfını feyizlendirmiştir.

Kültür hayâtımızda “Emsal” ve “Köprü” olan “Âbide şahsiyetlerimizden” biri olan Hoca Câhit Gözkân, tavrı ve tarzı ile hayranlık uyandıran eskiye vâkıf ama aynı zamanda çağın da gereklerine uyan, yâni son derece de çağdaş, son “Osmanlı Çelebileri”nden biriydi.

Cemil Altınbilek