Tikveş Ayaklanması

Tikveş Ayaklanması (, , ), 1913 yılının haziran ayı sonlarında Makedonya'nın Tikveş bölgesinde gerçekleşen bir ayaklanmadır.

İç Makedon Devrimci Örgütü (IMRO) tarafından Birinci ve İkinci Balkan Savaşı arasında Vardar Makedonyası'ndaki Sırp birliklerine karşı düzenlendi. Birinci Balkan Savaşı sınır düzenlemelerine son noktayı koyarken, Osmanlı'nın Yunan ve Sırp kontrolüne giren bölgelerindeki Bulgar Eksarhlığı ve Makedon Bulgar etnik toplumu üzerindeki baskılar artıyordu. Uluslararası Balkan Savaşları Komisyonu raporuna göre, Sırbistan orada "terör yoluyla asimilasyon" programı uyguladı. IMRO, Vardar nehrinin sol yakasında bulunan Bulgar ordusuyla yakın koordinasyon içinde hareket etti. İsyan, 15 Haziran 1913'te gizli ayaklanma komplosunun yerel Sırp yetkililer tarafından ifşa edilmesi nedeniyle erken başladı. Organizatörler, Bulgar Ordusu bölgede operasyonlara başladıktan sonra zalimlere karşı silahlı direniş başlatmayı planlamışlardı.

İsyan Kavadarci, Negotino ve Vatasha köyü bölgelerine yayıldı. Doncho Lazarov ve Mishe Shkartov liderliğinde iki büyük isyancı grup kuruldu. Negotino'daki Sırp ordusu birliği saldırıya uğradı ve kasabadan zorla çıkarıldı, kısa süre sonra Kavadarci ve Vatasha kurtarıldı. İsyanlar sonucu bu yerleşim yerlerinde geçici bir Bulgar hükümeti kuruldu. Yeniden düzenlenen Sırp ordusu birlikleri ve Vasilije Trbić liderliğindeki düzensizler ayaklanmayı bastırmak için gönderildi. 25 Haziran'da Bulgar ordusu yardımının yakın zamanda gelmeyeceğini anlayan isyancılar kasabalardan ayrıldı. Sonraki günlerde Sırp ordusu ayaklanmayı acımasızca bastırdı ve isyan bölgelerindeki Bulgar halkına terör estirdi. Bazı kaynaklara göre Kavadarci'de 363, Negotino'da 230 ve Vatasha'da 40 sivil Bulgar öldürüldü. Sonuç olarak, Birinci Balkan Savaşı'nın sonuçlarından memnun olmayan Bulgaristan, 29 Haziran 1913'te eski müttefikleri olan Sırbistan ve Yunanistan'a saldırarak İkinci Balkan Savaşı'nı başlattı.

Ayrıca bakınız 
 Bulgar İsyanları
 Razlofça Ayaklanması
 Kresna-Razlık Ayaklanması
 İlinden İsyanı
 Makedon milliyetçiliği

Dış bağlantılar 
 Petre Kamchevski: Tikveş ayaklanması bu bölgenin tarihinde büyük bir iz bıraktı  - Focus Agency, Makedonya Cumhuriyeti, Kavadarci'deki Müzenin küratörüyle yapılan bir röportaj. (Bulgarca)

Kaynakça 

İç Makedon Devrimci Örgütü
1913'te çatışmalar
1913'te Bulgaristan
Kuzey Makedonya askerî tarihi
20. yüzyılda ayaklanmalar