Borçalı Karapapak Türk Cumhuriyeti

Borçalı Karapapak Türk Cumhuriyeti günümüz Gürcistan güneyinde tarihi adı Borçalı olan Kvemo Kartli'de kurulan bir Türk devletidir. Devlet 20 Aralık 1917'de kurulmasına rağmen Nisan 1918'de resmen ilan edildi.

Tarih 

20 Aralık 1917'de Borçalı Hayır Cemiyeti Başkanı Gurbanali Efendi Halilzade, Borçali Sünni Gazi Yusif Efendi Allahyarzadeh, Şii Gazi Şeyh Muhammed Ali ile birlikte Borçalı Karapapak Türk Cumhuriyeti kuruluşunu resmen ilan ettiler.

1918 yılının Mayıs ayı başlarında, Celaloğlu'nda Azerbaycan'ın yardımına gelen Osmanlı ordusunun paşaları Nuri Paşa ve Enver Paşa'yı Emin Ağa Borçalı karşıladı. Bir süre sonra Osmanlı Paşası 9. Ordu Komutanı Yakup Şevki Paşa, 5 Kasım 1918'de Kars'ta Emin Ağa Borçalı ile görüşerek ona her şekilde destek sözü verdi. Emin Ağa Borçalı Osmanlı Devleti'nden yardım istemiştir. Ancak Osmanlı ordusu Azerbaycan'dan çekilmekteydi ve bu sebeble istediği yardımı alamadı. Borçalı toprakları Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti tarafından ele geçirilmiş Emin Ağa Borçalı Kars'a gitmiştir.

5 Kasım'da Piroğlu Fahreddin Bey önderliğinde; Kars'tan Sarı Haliloğlu Nuhlis, Kağızman'dan Ali Rıza Bey, Orenburg'dan Kazak Türkü Tevhidüddin Mamiloğlu, Borçalı'dan Emin Ağa Borçalı'nın katılımıyla Kars İslam Şurası kuruldu.

14 Kasım 1918'de Kars'ta şimdiki Atatürk Caddesi'nin altındaki eski Sağlık Müdürlüğü binasında Birinci Kars Kongresi toplandı. Kongrede Piroğlu Fahreddin Bey önderliğinde 8 kişilik bir Muvakkat Heyeti seçilmiştir. Emin Ağa Borçalı önderliğinde Millî Şura Hükûmeti kuruldu. Piroğlu Fahreddin Bey Divan Başkanvekilliğine getirildi.

Ayrıca bakınız 

 Brest-Litovsk Antlaşması
 Türk Kurtuluş Savaşı Doğu Cephesi
 Gümrü Antlaşması
 Kars Antlaşması
 Malta sürgünleri
 Kurtuluş Savaşı
 Türk Kurtuluş Savaşı kronolojisi
 Aras Türk Cumhuriyeti
 Iğdır Millî Cumhuriyeti
 Güneybatı Kafkas Geçici Hükûmeti
 Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti

Kaynaklar 

Azerbaycan'daki etnik gruplar
Gürcistan'daki etnik gruplar
Türk Kurtuluş Savaşı Doğu Cephesi
Gürcistan tarihi
Tarihteki Türk devletleri
Avrupa tarihindeki devletler
Osmanlı İmparatorluğu dağılma dönemi
Rus İmparatorluğu sonrası devletler
Asya'daki eski cumhuriyetler
1918'de Asya'da kurulan oluşumlar
1918'de kurulan bölgeler ve ülkeler
1919'da varlığı sona eren bölgeler ve ülkeler