Yunan diasporası

Omogenia olarak da bilinen Yunan diasporası (Yunanca: Ομογένεια, latin: Omogéneia), Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi dışında yaşayan Rum topluluklarıdır. Bu yerler  Arnavutluk, Kuzey Makedonya, Balkanlar'ın bazı bölümleri, güney Rusya, Ukrayna, Anadolu, Doğu Karadeniz bölgesi, Doğu Anadolu, Gürcistan, Güney Kafkasya, Mısır, güney İtalya ve Korsika'daki Cargèse'dir. Terim aynı zamanda bu geleneksel alanların dışında Yunan göçüyle  Avustralya, Kanada ve Amerika Birleşik Devletleri'nde kurulan topluluklara da atıfta bulunur.

Genel bakış 
Yunan diasporası, Homeros döneminden günümüze kadar varlığını sürdürmüş, dünyanın en eski diasporalarından biridir. Etkisinin örnekleri, Rönesans'ın ortaya çıkmasında Yunan gurbetçilerin oynadığı rolden, Anadolu'da bulunan İsyancılara kadar uzanmaktadır.

Yunan diasporası ve Türkler 

Yunanlar, Osmanlı İmparatorluğu'nun birçok eyaletine yayıldılar ve özellikle Fenerli Rumlar (16. yüzyılın ikinci yarısında asil Bizans soyundan geldiğini iddia eden zengin Yunan tüccarlar) olmak üzere ekonomik yaşamında önemli roller üstlendiler. Fenerliler 18. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'nun Balkan topraklarının yönetimine yardımcı oldular. bazıları günümüz Romanya'sına yerleşerek oradaki siyasi ve kültürel yaşamı etkiledi. Diğer Yunanlar, Osmanlı yönetimine karşı Yunan isyanları veya Rus-Türk savaşlarında Yunanistan'ın Rusya ile işbirliğinden şüphelenilmesi sonrasında Osmanlılar tarafından yapılan göçlerin bir sonucu olarak 1878 yılında güney Balkanlar'ın dışına yerleştiler. Yunan Makedonyası, yerli Türk nüfusunun Yunan Hristiyan Ortodoks nüfusa karşı yerel milisler oluşturabileceği düşüncesinden korkarak; genellikle kırsal bölgelerin sakinleri olan Türkleri evlerinden zorla tahliye etti.

Osmanlı döneminde Rumca konuşan halkların daha geniş çaplı bir diğer kitlesi ise Pontus Rumları idi. Bu halk, kuzeydoğu Anadolu'dan Gürcistan'a ve güney Rusya'nın bazı bölgelerine, özellikle de Rusya'nın Erzurum'u ve çevresini kısa süreli işgalinden sonra Güney Kafkasya'daki Kars Oblastı eyaletine kadar uzanmaktaydı.  Pontus Rumlarının tahminen beşte biri, Rus topraklarına geri çekilen Çarlık ordusunun ardından 1829'da kuzeydoğu Anadolu'nun dağlarındaki anavatanlarını mülteci olarak terk etti (çünkü pek çoğu Rus ordusuyla Müslümanlara karşı işbirliği yaptı). Gürcistan'a ve Güney Kafkasya'ya yerleşen Pontus Rum mültecileri, önceden var olan Kafkas Rum topluluklarına asimile oldular. Ukrayna ve güney Rusya'ya yerleşenler, Mariupol gibi şehirlerde önemli bir nüfus oluşturdular, ancak çoğu Hristiyan Ortodoks Ruslara asimile oldu ve Çarlık ordusunda hizmet etmeye devam etti.

Kaynakça 

Yunan diasporası
Avrupa diasporaları