Niğde Steli

Niğde Steli, MÖ 8. yy'ın sonlarına tarihlenen Niğde'de bulunan bir Geç Hitit anıtıdır.

Keşif 

Stel, 27 Eylül 1975 tarihinde Niğde Kalesi yakınlarında, Çelebi Hüsamettin Bey Camii'nde (günümüzde Dışarı Camii) lento taşı olarak bir kapı aralığına yontulmuş olarak bulunduğu yerde bulunmuştur. Bugün Niğde Arkeoloji Müzesi'nde 22.1.75 envanter numarasıyla sergilenmektedir.

Açıklama 
Siyah bazalt stel 2.18 metre yüksekliğinde ve yaklaşık bir metre genişliğindedir ve MÖ 10. yüzyılda gelişen bir tipe aittir. Hava tanrısı Tarhunzas'ı elinde bir balta ve bir yıldırım tutarken tasvir edilmektedir. Sarmaşıklar, İvriz kabartmasına benzer şekilde, yerden sola ve tahıldan sağa doğru filizlenir. 22 km uzaklıktaki Gökbez köyündeki kabartmada aynı tanrının çok benzer bir tasviri görülmektedir.  Figür, Asur tarzı giysi, saç ve sakal ile tasvir edilmiştir.

Taş bloğun sağ kenarında Luvi hiyeroglifleriyle yazılmış bir yazıt vardır. Muwaharanis, steli Tarhunzas onuruna diktirdiğini ve kendisini kral Warpalawas'ın bir kralı ve oğlu olarak tanımladığını yazmıştır. John David Hawkins de şu çeviriyi yapmıştır:

Tarhunzas (ve) tanrılar tarafından sevilen Kral Tarhunzas Muwaharanis [ma] de (?), Warpalawas'ın oğlu, Hükümdar, Kahraman. 

Bölgeye adını veren Tuwana, Hititlerin bir halef devletidir ve modern Niğde ilinin güney kesiminde yer almaktadır. Muwaharanis geç Luwi krallığının tahtına babası Warpalawas ardılı olarak geçmişti. Warpalawas'ın M.Ö. 709'da hüküm sürdüğü bilindiğinden, kabartmanın o yıldan bir süre sonrasına tarihlenmesi gerekir. Dolayısıyla stel, böyle bir kabartma şeklinde olan ve muhtemelen Luvice yazıtın en son bilinen ve tarihlendirilebilir en son örneğidir - sadece Karatepe İki Dilli bu örnekten daha sonra olabilir.

Kaynakça

Kaynakça 

 John Boardman (Ed.): The Cambridge Ancient history. Cilt III'e kadar plakalar : Orta Doğu, Yunan dünyası ve MÖ altıncı yüzyıla kadar Balkanlar Cambridge University Press, Cambridge 1984 s. 85–87

Dış bağlantılar 

 hittitemonuments.com 

Türkiye'deki steller
Niğde tarihi
Antik Kilikya
Hitit sanatı