Mihail Çakır

Mihail Çakır (9 Mayıs 1861, Çadır Lunga - 8 Eylül 1938, Kişinev) Gagavuz rahip ve eğitimci. Rus İmparatorluğu'nda Gagavuzca kitapların ilk yayıncısıydı.

Biyografi 
Mihail Çakır, 27 Nisan 1861'de bir Gagavuz diyakoz ailesinde Çadır Lunga köyünde doğdu. Çakır Kişinev İlahiyat Fakültesi'nde okudu. Mezun olduktan sonra bir erkek ilahiyat okulunda öğretmenlik yaptı. Üç yıl sonra Kişinev Okul Yönetim Kurulu Başkanlığına seçildi. 1896'da Moldovaca kitap basma izni için Rus İmparatorluğu Eğitim Bakanlığına başvurdu. Bu başvuruya, Moldova metninin Rusça'ya paralel görünmesi koşuluyla izin verildi.

1901'den itibaren Çakır, Moldovaca dil bilgisi, Rus dili ve dil bilgisi dersleri hakkında çeşitli kitaplar yayınladı. Moldovalıların Rusça öğrenmesine yardımcı olacak ders kitabı on dört yıl içinde üç baskıdan geçti. 1904'te Çakır, Gagavuzca dini edebiyat yayınlamasına izin almak için Ortodoks Kilisesi Sinoduna başvurdu. Üç yıl sonra, Gagavuzca çeviri Eski Ahit'ten ve Matta İncili'nden seçilen pasajlarla serbest bırakıldı. Gagavuz çağdaşları tarafından kendisine basılı dilin Havarisi denildi.

Besarabya'nın Romanya Krallığı'nın bir parçası haline geldiği 1918'den sonra, Çakır Gagavuz yazısının önceki Kiril alfabesinden Latin alfabesine geçişini başlattı. 1924'te, Besarabya'nın Rumenleşmesine karşı mücadeleyi koordine etmek için Ortodoks Kilisesi'nin Alexander Nevsky birliğinin liderliğine katıldı. Çakır, 1933-34 yılları arasında Rumence Viata Basarabiei dergisi için çalıştı. 1934 yılında Gagavuzca dilinde Besarabya Gagavuzunun Tarihi ve iki yıl sonra Gagavuz Düğün Törenleri'ni yayınladı. 1938'de Çakır Gagavuzca-Rumence sözlüğü yayınladı. Çakır 1938'de kısa bir hastalıktan sonra öldü ve Kişinev'deki Ermeni caddesindeki Merkez Mezarlığa gömüldü.

Mirası 
Mihail Çakır profesyonel olarak eğitilmiş bir araştırmacı olmasa da, tarihe ve Gagavuz geleneğine yaptığı katkıların değeri göz ardı edilemez. Modern Gagavuz araştırmacıları çalışmalarına güveniyor ve bunları yeniden yorumlarken, karşılaştırmalı bir tarihsel perspektifte yürütülen araştırmalar için değerli bir kaynak olarak istifadeye devam ediyorlar. Çakır'ın edebi ve tarihsel etkisinin yanı sıra, Gagavuz ulusunu tanımlamadaki rolü, özellikle de Gagavuz halkına karşı gerçekleştirdiği manevi ve ahlaki liderliği övülüyor. Gerçekten de, Gagavuzca ayin teşebbüsleri için halkının Kiril ve Methodius'u olarak anılır ve bugün Gagavuzya özerk bölgesinde kutlanır. Gagavuzya Başkanı Mihail Formuzal 2011'i Çakır Yılı ilan etti.

Çalışmaları 
Bucoavna, 1900
Rusesc și moldovenesc cuvântelnic, 1907 
Agiutorid moldovenilor în vremea învățăturii limbii rusească, 1911
Dicționar găgăuzo(turco) român, 1938

Kaynakça 

1861 doğumlular
1938 yılında ölenler
Moldovalı yazarlar