Tsarçe

Tsarçe (Abhazca:  Ҵарча, Gürcüce: წარჩე) Gürcistan'ın Abhazya bölgesindeki Gali rayonuna bağlı bir köydür. Samurzakano ovasında, Gali'ye 17 km uzaklıkta konumlanmıştır.

Tarihçe 
Tsarçe ismi Megrelcede 'su' anlamına gelen "tsar" ve 'beyaz' anlamına gelen ‘çe’ kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur ve Megrelcede 'beyaz su' anlamına gelmektedir.

Köyden bahseden antik çağ kaynakları vardır. Arrianus, “Tarsura” nehrinden ve yakınlarındaki “Tarşen” kasabasından bahsetmiştir. Arkanjelo Lamberti, 17. yüzyılda “Tsarçe” köyünü yabancıların “Tarşen” şeklinde telaffuz ettiğini not etti. Tsarçe adı ayrıca 1654 yılında çizilmiş Megrelya haritasında da geçmektedir.

Köyde birçok mimari anıt vardır. Nodar Şonia'ya göre, Tsarçe Epifani Kilisesi, Tsarçe “Piçeriste” kilisesi ve Megrelcede 'Kralın Mezarı' anlamına gelen “Mapaş Okhuame” olarak adlandırılan iki kilise de dahil olmak üzere köyde 23 tarihi eser vardır. Ayrıca köyde günümüze ulaşmayan 4 kütüphane olduğunu belirtmiştir.

13-14. yüzyıllarda inşa edilen “Mapash Okhuame” mimari bir komplekstir. Kompleks, iki kilise, bir çit ve bir kapı parçasından oluşmaktadır. Kiliselerden birinde yapılan arkeolojik çalışmalar sırasında yerel soyluların freskleri bulundu. Şervaşidze bu kiliselerin 15. yüzyılda yapıldığını düşünmektedir. Tsarçe'deki kiliseler, 17. yüzyılda (1611-1657) Megrelya hükümdarı II. Levan Dadiani tarafından yenilendi.

Kiliselerden birinde yapılan arkeolojik çalışmalar sırasında eski Gürcü alfabesi Nushuri ile yazılmış yazıtlar bulundu. Bu yazıtlarda Paşadze adında birinin adı geçmektedir. Yöre halkı "Paşadze Dağı"nı Tsarçe köyüne yakın dağlardan biri olarak adlandırmaktadır.

Kaynakça 

Gürcistan'daki köyler