Assia Djebar

Fatima-Zohra Imalayen (1936 30 Haziran - 6 Şubat 2015), Assia Djebar mahlası ile bilinen Cezayirli romancı, çevirmen ve film yapımcısıdır. Eserlerinin çoğu kadınların karşılaştığı engelleri ele almaktaydı ve kendisi de feminist duruşuyla dikkat çekiyordu. "Sık sık kadınların yazı hareketleriyle ilişkilendirilir, romanları açıkça Cezayirli kadınların soy ağacının oluşturulmasına odaklanır ve politik duruşu sömürge karşıtı olduğu kadar ataerkillik karşıtıdır." Djebar, Kuzey Afrika'nın önde gelen ve en etkili yazarlarından biri olarak kabul edilir. 16 Haziran 2005'te Académie française'de, Mağrip'ten böyle bir tanınma elde eden ilk yazar seçildi. Çalışmalarının tamamı için 1996 Neustadt Uluslararası Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü. Sık sık Nobel Edebiyat Ödülü'ne aday gösterildi.

İlk yılları 
Djebar, 30 Haziran 1936'da Şerşel, Cezayir'de, Berberi kökenli bir aile olan Taha Imalhayène ve Bahia Sahraoui'nin ailesinde Fatima-Zehra Imalayen olarak doğdu. Aïn Defla Vilayeti, Cezayir yakınlarındaki küçük bir liman köyü olan Şerşel'de büyüdü. Djebar'ın babası gittiği bir ilkokul olan Mouzaïaville'de ona Fransızca öğretti. Daha sonra Djebar, Blida'daki Kur'an özel yatılı okuluna katıldı, bu okuldaki iki kızdan birisi idi. Cezayir'de bir lise olan Collège de Blida'da okudu ve sınıfındaki tek Müslüman oydu. 1955'te Ecole normale de jeunes filles'e katıldı ve Fransa'nın en seçkin okullarında eğitim gören ilk Cezayirli ve Müslüman kadın oldu. Cezayir Savaşı nedeniyle çalışmaları kesintiye uğradı, ancak daha sonra eğitimine Tunus'ta devam etti.

Kariyeri 
1957'de ilk romanı La Soif'in ("Susuzluk") yayınlanması için Assia Djebar takma adını seçti. Bir sonraki yıl Les Impatients adlı bir kitap daha yayımladı. Ayrıca 1958'de, o ve Ahmed Ould-Rouïs, sonunda boşanmayla sonuçlanacak bir evliliğe imza attı. Djebar, Rabat Üniversitesi'nde (1959-1962) ve ardından Cezayir Üniversitesi'nde ders verdi.

1962'de Djebar Cezayir'e döndü ve Les Enfants du Nouveau Monde'u yayınladı ve bunu 1967'de Les Alouettes Naïves takip etti. Yeniden Cezayir'e dönmeden önce 1965-1974 yılları arasında Paris'te yaşadı. 1980'de Cezayirli şair Malek Alloula ile yeniden evlendi. Çift, Cezayir Kültür Merkezi'nde araştırmacı görevinde bulundukları Paris'te yaşadı.

1985'te Djebar, L'Amour, la fantasia'yı (Fantasia: Bir Cezayirli Süvari Alayı olarak çevrilir, Heinemann, 1993) yayınladı ve burada "dil konusundaki kararsızlığını, Batı eğitimli, Cezayirli, feminist, Müslüman bir entelektüel olarak tanımlanmasını, Cezayirli kadınların ve genel olarak kadınların sözcüsü olarak rolünü defalarca dile getirdi."

2005 yılında Djebar, Fransız dilinin mirasını korumakla görevli ve "ölümsüzler" olarak bilinen üyeleri ömür boyu seçilen bir kurum olan Fransa'nın önde gelen edebiyat kurumu Académie française'ye seçildi. Kuzey Afrika'dan kuruma seçilen ilk yazar ve Akademi'ye katılan beşinci kadındı. Djebar, New York Üniversitesi'nde Frankofon edebiyatının Gümüş Kürsüsü profesörüydü.

Djebar, özellikle kadınlar için artan hakların savunulması alanında, Arap dünyasında İslami reformun sesi olarak biliniyordu.

Djebar, Şubat 2015'te 78 yaşında öldü.

Ödülleri 
1985'te L'Amour la Fantasia ile Fransız-Arap Dostluk Ödülü'nü kazandı.

1996 yılında Djebar, dünya edebiyatına yaptığı katkılardan dolayı prestijli Neustadt Uluslararası Edebiyat Ödülü'nü kazandı.

Ertesi yıl Marguerite Yourcenar Ödülü'nü kazandı.

1998'de Uluslararası Palmi Ödülü'nü kazandı.

2000 yılında Alman Kitap Ticareti Barış Ödülü'nü kazandı.

Övgüler 
30 Haziran 2017'de Google, romancıya doğumunun 81. yıl dönümü için bir Doodle hazırladı. Doodle, Arap Dünyasının tüm ülkelerine ulaştı.

Eserleri 
 La Soif, 1957 (İngilizce: The Mischief)
 Les impatients, 1958
 Les Enfants du Nouveau Monde, 1962 (İngilizce: Children of the New World: a novel, çeviri: Marjolijn De Jager: New York: Feminist Press at the City University of New York, 2005; )
 Les Alouettes naïves, 1967
 Poème pour une algérie heureuse, 1969
 Rouge l'aube
 L'Amour, la fantasia, 1985  (İngilizce: Fantasia: An Algerian Cavalcade, trans. Dorothy S. Blair; Portsmouth, N.H., Heinemann, 1993 (repr. 2003), )
 Ombre sultane 1987 (İngilizce: A Sister to Scheherazade)
 Loin de Médine, (İngilizce: Far from Medina)
 Vaste est la prison, 1995 (İngilizce: So Vast the Prison, trans. Betsy Wing; Sydney: Duffy & Snellgrove, 2002; )
 Le blanc de l'Algérie, 1996 (İngilizce: Algerian White)
 Oran, langue morte, 1997 (İngilizce: The Tongue's Blood Does Not Run Dry: Algerian Stories)
 Les Nuits de Strasbourg, 1997
 Femmes d'Alger dans leur appartement (İngilizce: Women of Algiers in Their Apartment; Charlottesville: UP of Virginia, 1999; )
 La femme sans sépulture, 2002
 La disparition de la langue française, 2003
 Nulle part dans la maison de mon père, 2008

Sinema 
 La Nouba des femmes du Mont Chenoua, 1977
 La Zerda ou les chants de l'oubli, 1979

Kaynakça

Konuyla ilgili yayınlar 
 Hiddleston, Jane. Assia Djebar: Out of Algeria. Liverpool: Liverpool University Press, 2006.
 Ivantcheva-Merjanska, Irene. Ecrire dans la langue de l'autre. Assia Djebar et Julia Kristeva. Paris: L'Harmattan, 2015.
 Merini, Rafika. Two Major Francophone Women Writers, Assia Djébar and Leila Sebbar: A Thematic Study of Their Works. New York: P. Lang, 1999.
 Mortimer, Mildred P. Assia Djebar. Philadelphia: CELFAN Editions, 1988.
 Murray, Jenny. Remembering the (post)colonial Self: Memory and Identity in the Novels of Assia Djebar. Bern: Peter Lang, 2008.
 O'Riley, Michael F. Postcolonial Haunting and Victimization: Assia Djebar's New Novels. New York: Peter Lang, 2007.
 Rahman, Najat. Literary Disinheritance: The Writing of Home in the Work of Mahmoud Darwish and Assia Djebar. Lanham, MD: Lexington Books, 2008.
 Ringrose, Priscilla. Assia Djebar: In Dialogue with Feminisms. Amsterdam: Rodopi, 2006.
 Thiel, Veronika. Assia Djebar. La polyphonie comme principe générateur de ses textes Vienna: Praesens, 2005.
 Thiel, Veronika. Une voix, ce n’est pas assez... La narration multiple dans trois romans francophones des années 1980. Le Temps de Tamango de Boubacar B. Diop, L’Amour, la fantasia d’Assia Djebar et Solibo Magnifique de Patrick Chamoiseau.  PHD thesis, Vienna University, 2011

Dış bağlantılar 
 Assia Djebar  : Prag Yazarlar Festivali arşivindeki biyografi , alıntılar, röportajlar ve makaleler

Mahlas kullanan yazarlar
20. yüzyıl çevirmenleri
20. yüzyıl roman yazarları
New York Üniversitesi öğretim üyeleri
Cezayirli çevirmenler
École Normale Supérieur'de öğrenim görenler
Fransız Akademisi üyeleri
Cezayirli yazarlar
Cezayirli roman yazarları
Müslüman reformcular
2015 yılında ölenler
1936 doğumlular
Kadın senaristler