Laz İsmail Efendi

İsmail Zühtü Bilgili veya Soyadı Kanunu çıkmadan önce bilinen adıyla Laz İsmail Efendi (1 Temmuz 1873, Çayeli, Rize - 18 Mayıs 1954, İnegöl), İnegöl belediye başkanıyken Yunan birlikleri tarafından esir alınmasıyla tanınan Türk devlet adamı. Arapça ve Farsçaya hakim olduğu için Müderris’zade adıyla bilinirdi.

Hayatı 
İsmail Efendi 1873'te Çayeli'nde doğdu. 15-16 yaşlarındayken medresede eğitim almak için İstanbul'a gitti. Eğitimini tamamladıktan sonra Bursa'ya gönderilen Laz İsmail Efendi, Ulucami ve Bursa'daki diğer camilerde irşatçı, müderris ve vaazcı olarak çalıştı. 1910'da  yumurta sandığı üretimi ve kereste ticareti yapacağı İnegöl'e yerleşti. 17 Eylül 1920'de Atatürk'ün isteği ve Refet Bele'nin telgrafıyla İnegöl belediye başkanı olarak atandı. İsmail Efendi, 6 Ocak 1921-11 Ocak 1921, 24 Mart 1921-4 Nisan 1921 ve 10 Temmuz 1921-6 Ekim 1922 tarihleri arasında İnegöl belediye başkanı pozisyonundaydı. 20 Temmuz 1922 tarihinde Yunan işgal kuvvetleri tarafından esir alındı ve Mudanya'ya kadar yaya olarak götürüldü. 22 Kasım 1922'deki esir değişimine kadar önce Filibe'de, sonra Gümülcine'de esir tutuldu. 1927-30 yılları arası İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası'nın yönetim kurulu başkanlığını yaptı. Serbest Cumhuriyet Fırkası Bursa Teşkilatı'nın kurucuları arasında yer aldı. 18 Mayıs 1954'te öldü.

Mirası 
Evinin bulunduğu caddeye İsmail Efendi'nin adı verildi. Ayrıca İnegöl'deki Hacı Hafız Lazlar Camii adını Laz İsmail Efendi'den almaktadır.

Bursa Belediye Başkanı Alinur Aktaş, İnegöl’ün kurtuluşu konulu dramalı tarih programında Yunanların esir aldığı Laz İsmail Efendi'yi canlandırdı.

Kaynakça 

1873 doğumlular
Çayeli doğumlular
1954 yılında ölenler
İnegöl belediye başkanları