Alara Çayı

Alara (Ulugüney) Çayı, Antalya ili sınırlarında, Orta Toroslardan doğan, Akdeniz'e dökülen 82 km uzunluğundaki akarsu. 2.647 m yüksekliğindeki Kuşakdağı ve Akdağ'dan kaynağını alır, önce Gündoğmuş–Alanya, sonra da Alanya–Manavgat ilçe sınırlarını oluşturarak denize ulaşır. Debisi 31,2 m3/sn, akarsu yüzey alanı 293 ha, yer üstü su potansiyeli 1.224 hm³/yıl, yer altı su potansiyeli 263 hm³/yıl, havzaya düşen ortalama yağış 819 mm'dir.

Genel özellikleri 
Gündoğmuş ilçesinin güneydoğusunda, Oğuz, Çakalsakmak, Alıkpazı ve Yukarıbük derelerinin birleşimi ile oluşur. Alara Çayı vadisi, Alanya'nın batı kesimini iç kısımlara bağlayan bir geçit görevi görür.

Genelde doğu–batı doğrultusunda akan çay, Güneycik'in güneyinde kuzey–güney akarak, Boztepe, Manavgat köyü sınırlarında denize ulaşır. Eski adı Pamfilya olan Antalya Ovası'nı oluşturan akarsulardan biridir. Batısında Karpuz Çayı, doğusunda Kargı Çayı havzası bulunur.

Hızlı akışlı akarsu, sahilde taşıdığı çakılların kapladığı plaj oluşturmuştur. Eski zamanlarda üzerinde fazla sayıda su değirmeni bulunurdu.

Alara Çayı yapılan analizlerde Yer üstü su kalitesi yönetmeliğine göre Çok İyi Su, kıta içi su kalitesine göre 1. sınıf su niteliğindedir.

Tarih 
Akarsu üzerinde Selçukluların yaptığı dört köprüden ikisi günümüze ulaşmıştır. Alara vadisinde tarihi öneme sahip Alara Kalesi ve Alarahan bulunmaktadır.

Kullanım 
Güzelbağ ile Alara Kalesi arasında kano ve rafting yapılmaktadır. Akarsu ve çevresinde yüzme, yürüyüş, piknik, fotoğraf çekimi, balık avı gibi etkinlikle yapılabilir. Alarahan ve Alara Kalesi gezilebilir. Kaynağa yakın bölgelerde alabalık çiftlikleri bulunur. Alara'dan sulama kanalları ile alınan sular sahil düzlüğünde sulamada kullanılmaktadır. Manavgat'da 7 köy, bir beldenin, Alanya'da 10 köy, 4 beldenin toprakları sulanmaktadır. Alanya'nın Avsallar ve Okurcalar köylerinin içme suyu kaynağıdır.

Eskibağ ve Kayabükü köyleri sınırında Gündoğmuş Uçansu Şelalesi yer alır. Sular yaklaşık 50 metreden, birkaç kol halinde düşer.

Balıklar 
Alara Çayı'nda yapılan araştırmada aşağıdaki balıkların bulunduğu belirlenmiştir: Yılan balığı (Anguilla anguilla), Alabalık (Dağalabalığı, Salmo trutta macrostigma), Gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss), sazan (Cyprinus carpio), Siraz (Karabalık, Capoeta capoeta angorae), Sivrisinek balığı (Gambusia affinis), Has kefal (Topan kefal, Mankafa, Mugil cephalus), Kefal balığı (İncedudaklı kefal, Ceran, Liza ramada), Horozbina balığı (Salaria fluviatilis). Gökkuşağı alabalığı varlığının azaldığı görülmüştür.

Barajlar 
Alara Çayı üzerinde biri baraj, yedisi nehir tipi hes olmak üzere toplam sekiz HES projesi bulunmaktadır. Heslerin üçü ile ilgili hukuki süreç devam etmektedir. Projelendirilen Alara barajı için, kireçtaşı katmanları arasından baraj sularında kaçak oluşacağı tahmin edilmektedir.

Kaynakça 

Antalya'daki akarsular
Alanya
Manavgat