Fil Ayağı (Çernobil)

Fil Ayağı, Nisan 1986'da meydana gelen Çernobil nükleer faciası sırasında, Ukrayna'nın Pripyat kenti yakınlarındaki Çernobil Nükleer Santrali altında oluşan büyük radyoaktif kütleye verilen takma addır. O yılın Aralık ayında keşfedilen oluşum, şu anda Reaktör No. 4'ün kalıntılarının altındaki bir buhar dağıtım koridorunda bulunuyor. Son derece radyoaktif bir nesne olarak varlığını sürdürmektedir; ancak radyoaktif bileşenlerinin bozunması nedeniyle tehlikesi zamanla azalmıştır.

Fil Ayağı, dışarıdan ağaç kabuğu ve cama benzeyen, birçok katmana sahip büyük bir siyah koryum kütlesidir. Nisan 1986'da Çernobil felaketi sırasında oluşmuş ve Aralık 1986'da keşfedilmiştir. Bir filin ayağına benzeyen kırışık görünümü nedeniyle bu şekilde adlandırılmıştır. Kütle, 217 numaralı reaktör odası altında, Çernobil Nükleer Santrali'nin 4 numaralı Reaktörünün altında yatıyor.

Fil Ayağı, esas olarak uranyum, titanyum, zirkonyum, magnezyum ve grafit izleri içeren silikon dioksitten oluşur. Depolimerize edilmiş silikat cam zaman zaman kristal zirkon taneleri içermesine rağmen, kütle büyük ölçüde homojendir  . Bu zirkon taneleri uzamış değildir, bu da orta derecede bir kristalleşme oranına işaret eder. Uranyum dioksit dendritleri lav içinde yüksek sıcaklıklarda hızla büyürken, zirkon lavın yavaş soğuması sırasında kristalleşmeye başladı. Uranyum içeren parçacıkların dağılımının tekdüze olmamasına rağmen, kütlenin radyoaktivitesi eşit olarak dağılmıştır.  Kütle oldukça yoğundur ve uzaktan kumandalı bir arabaya monte edilmiş bir matkaba boyun eğmezken,  zırh delici mermiler kullanan bir Kalaşnikof tüfeği (AK-47) tarafından hasar görebilir.    Haziran 1998'de dış tabakalar toza dönmeye başlamış ve kütle çatlamaya başlamıştı. Mayıs 2021'de kütlenin kuma benzer bir kıvama sahip olduğu açıklandı.

Keşfedildiği sırada, oluşumdan yaklaşık sekiz ay sonra, Fil Ayağı yakınlarındaki radyoaktivite yaklaşık 8.000 röntgen veya saatte 80 graydi, yani beş dakika içinde 50/50 ölümcül dozda radyasyon. (4,5 gray)  O zamandan beri radyasyon yoğunluğu büyük ölçüde azaldı, 1996 yılında,  New Confinement Project Müdür Yardımcısı Artur Korneyev tarafından ziyaret edildi ve otomatik kamera ve aydınlatmak için bir el feneri kullanarak fotoğraflar çekti.

Kaynakça 

Çernobil Faciası
Nükleer kazalar