James Murray

Sir James Henry Augustus Murray (7 Şubat 1837 , Denholm , İskoçya - 26 Temmuz 1915 , Oxford ) - İngiliz sözlükbilimci ve filolog. Daha sonra Oxford İngilizce Sözlüğü olarak yeniden adlandırılan New Dictionary of English'in editörü.

Yaşamı 
James Murray, İskoçya'nın Denholm kentinde tüccar bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ailesi okul ücretlerini ödeyemediği için 14 yaşında özel okulu bırakmak zorunda kaldı. 17 yaşında Hoika'da ilkokul öğretmenliği yapmaya başladı.

Murray, gençliğinde hem banka sekreteri hem de öğretmen olarak çalıştı ancak her zaman diğer alanlara, özellikle filolojiye büyük ilgi gösterdi. İngiliz Filoloji Derneği üyeliği ve 1868'de yayınlanan İskoç lehçesi hakkındaki kitabı, birçok önemli bilimsel bağlantı kurmasını sağladı.

1861'de gelecekteki eşi Maggie Scott ile tanıştı. İki yıl sonra kızları doğdu, ancak kısa süre sonra tüberkülozdan öldü. Karısı Maggie de tüberküloza yakalandı ve doktorların tavsiyesi üzerine kışın sert olmadığı Londra'ya taşındı. Maggie, Londra'ya geldikten bir yıl sonra öldü.

Londra'da Cahartered Bank of India'da idari bir iş aldı. Boş zamanlarında dillerin ve kelimelerin etimolojisi ile ilgilendi. Bir yıl sonra Murray, Ada Agnes Ruthven ile nişanlandı ve ertesi yıl onunla evlendi. Arkadaşı Alexander Graham Bell onun sağdıcıydı. Graham temel elektrik eğitimini Murray'den almıştı o yüzden Murray'e "telefonun büyük babası" denmiştir. British Museum'da basılı kitap koruyucusu görevinde bulunmak istedi. Thomas Watts'a bir mektup gönderdi. Başvuru mektubunda Muraay'in dilbilimsel altyapısı ve derinliği göze çarpmaktadır: İtalyanca, Fransızca, Katalanca, İspanyolca ve Latince ve "daha az ölçüde" Portekizce, Vodua, Provencal ve çeşitli lehçelerini konuşuyordu.

Ayrıca Flemenkçe, Almanca ve Danca'ya aşinaydı. Anglo-Friesian ve Gotik çalışmalara atıfta bulundu ve bazı Kelt dillerinin yanı sıra Slav dillerini de biliyordu ve yararlı Rusça bilgisi kazandı. İncil, Eski Ahit ve Pesittanı okuyup anlıyordu, İbranice ve Süryanice dillerinde yeterli bilgiye sahipti ve daha az ölçüde Aramice, Arapça, Kıpti ve Fenike biliyordu. Ancak işe kabul edilmedi.

1869'da Murray Filoloji Derneği'nin bir üyesi oldu ve 1873'e kadar Londra'daki Mill Hill Okulu'nda öğretmenlik yapmak için bankadan ayrıldı. Daha sonra filoloji çevrelerinde artan prestijinden dolayı İskoçya'nın Güney Eyaletleri Diyalekti'ni yayınladı.

Murray, Ada Agnes Roosevelt'ten on bir çocuğa sahipti (hepsi kayınpederi George Roosevelt'in rızasıyla "Roosevelt" olarak adlandırıldı): büyük Harold James Roosevelt Murray, önemli bir satranç tarihçisi oldu ve Wilfried George Roosevelt Murre adlı bir oğlu babasının biyografisini yazdı. On bir çocuğun tümü reşit olma yaşına gelmişti (o zamanlar bu nadirdi) ve bir Oxford İngilizce sözlüğü hazırlamalarına yardım edilmişti. On bir çocuğun tümü yetişkinliğe kadar hayatta kaldı ve OED'nin derlenmesinde ona yardım etti.

Kaynakça 

1915 yılında ölenler
1837 doğumlular
İskoçlar
Britanyalı dilbilimciler
İngiliz sözlükçüler