Üzeir Abduramanov

Üzeir Abduramanoviç Abduramanov (Kırım Tatarcası: Üzeir Abduraman oğlu Abduramanov, Rusça: Узеир Абдураманович Абдураманов; 25 Mart 1916 - 17 Ocak 1991) Alman-Sovyet Savaşı sırasında Kızıl Ordu'da bir kazıcıydı. Ağır düşman ateşi altında ve buzlu suyla örtülü Soj Nehri boyunca askerlerin güvenli bir şekilde nakledilmesini sağladıktan sonra, 15 Ocak 1944'te Sovyetler Birliği Kahramanı ilan edildi. Tüm savaş boyunca Kızıl Ordu'da görev yapmış olmasına ve cesaretinin tanınmasına rağmen, Kırım Tatarı etnik kökeninden dolayı 1945'te Özbekistan'a sınır dışı edildi. Tüm ailesi de 1944 tehcirinde sürgüne gönderildi.

Erken dönem 
Abduramanov, 25 Mart 1916'da Kırım'da Kaşik-Değirmen veya Jag'a Mamiş'te Kırım Tatarı köylü bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. 1933'te ticaret okulunu bitirdikten sonra 1939'da Kızıl Ordu'ya askere alınana kadar Simferopol'da çalıştı.

II. Dünya Savaşı 
Abduramanov, Barbarossa Harekâtı'nın başlamasından kısa bir süre sonra Alman-Sovyet savaşında savaşmak için görevlendirildi; daha önce Halhin Gol Muharebesi'nde savaşmıştı. 1943'te Gomel Bölgesi, Novye Tereshkovichi'deki çatışmalar sırasında, Kızıl Ordu birliklerini ilerletmek için buzlu Soj Nehri üzerinde bir köprü inşa etmekle görevli on yedi avcıdan biriydi. Geçiş dokuz saat sürdü ve avcılardan sadece üçü hayatta kaldı. Avcılar tüm zaman boyunca buzlu suda kalmış ve ağır düşman topçuları ve makineli tüfek ateşi altında bile destek kirişleri koymaya devam etmişlerdi. Soj geçişindeki dayanıklılığı ve cesareti nedeniyle, 15 Ocak 1944'te Yüksek Sovyet kararnamesiyle Sovyetler Birliği Kahramanı ilan edildi. Daha önce Sev ve Desna geçitlerinde gösterdiği cesaretle tanınmıştı. Mayıs ayında ailesi, Kırım Tatarı etnik kökenleri nedeniyle Özbekistan'a sınır dışı edildi; bir savaş kahramanı olarak statüsü, Sovyet hükümetinin ailesini "halk düşmanı" ilan etmesini engellemedi. O yılın ilerleyen saatlerinde, Ogonyok dergisinin bir sayısı, portresini Sovyetler Birliği Kahramanları'nın farklı etnik kökenlerden oluşan bir fotoğraf galerisine dahil etti - ancak Abduramanov'un resminin alt yazısında Kırım Tatarı değil, Azeri olduğu yazıyordu.

Sürgündeki yaşamı 
Savaşın sona ermesinden sonra Abduramanov, Kızıl Ordu'nun rütbeli bir gazisi olmasına rağmen, yalnızca Kırım Tatarı etnik kökenine dayanılarak Özbekistan'a zorla sınır dışı edildi. Tüm ailesi, 1944'te büyükannesinin öldüğü sürgün cezasına çarptırıldı. Stalin'in ölümünden sonra, diğer sürgün gruplarına Kruşçev döneminde geri dönme hakkı verilmesine rağmen, Kırım Tatarlarının anavatanlarına dönmelerine izin verilmedi. Tüm ailesini getirmesine izin verilmeyeceği için bireysel olarak geri dönmesine izin verilmesine rağmen, doğduğu Kırım'a asla geri dönmedi. Kırım Tatarı hakları hareketinin aktif bir üyesi olarak sık sık KGB tarafından taciz edildi. Sağlığının kötü olduğu birkaç yıldan sonra 1991'de Navoiy şehrinde öldü.

Ödülleri 
 Sovyetler Birliği Kahramanı (1944)
 Lenin Nişanı (1944) 
 Vatanseverlik Savaşı 1. sınıf Nişanı (1985)
 "Savaş Liyakat" Madalyası (1943)

Kaynakça 

Lenin Nişanı sahipleri
Sovyetler Birliği kahramanları
1991 yılında ölenler
1916 doğumlular
Kırım doğumlular
II. Dünya Savaşı'nda kişiler