Arsenöz asit

Arsenöz asit (veya arsenik oksit), H3AsO3 formülüne sahip bir inorganik bileşiktir. Sulu çözeltilerde meydana geldiği bilinmektedir, ancak bu gerçek As(OH)3'ün öneminden uzaklaşmasa da saf bir malzeme olarak izole edilmemiştir.

Özellikler 
As(OH)3, arseniğe bağlı üç hidroksil grubundan oluşan piramidal bir moleküldür. Arsenöz asit çözeltilerinin 1H NMR spektrumu, molekülün yüksek simetrisiyle tutarlı tek bir sinyalden oluşur. Buna karşılık, nominal olarak ilgili fosforöz asidi H3PO3, HPO(OH)2 yapısını benimser. Arsenöz asidin (P(OH)3) yapısal analogu, bu tür çözeltilerin çok küçük bir denge bileşenidir. As ve P bileşiklerinin farklı davranışları, yüksek oksidasyon durumlarının ana grup elementlerinin daha hafif üyeleri için daha ağır konjenerlerinden daha kararlı olduğu bir eğilimi yansıtır.

Arsenöz asidin bir totomeri arsonik asit olarak adlandırılan HAsO(OH)2'dir. İzole edilmemiş veya iyi karakterize edilmemiştir.

Sentezi 
As(OH)3'ün hazırlanması suda arsenik trioksitin yavaş hidrolizini içerir. Baz ilavesi, arsenöz asidi arsenit iyonlarına [AsO(OH)2]−, [AsO2(OH)]2−, and [AsO3]3−'e dönüştürür.

Reaksiyonlar 
İlk pKa değeri 9.2 olduğunda, As(OH)3 zayıf bir asittir. Sulu arsenik trioksite atfedilen reaksiyonlar, arsenöz asit ve konjugat bazlarından kaynaklanır.

Arsenik trioksit gibi, arsenöz asit bazen amfoteriktir. Örneğin, arsenik triklorür, tribromür ve triiyodür üretmek için hidroklorik, hidrobromik ve hidroiyodik asitlerle reaksiyona girer.

 As(OH)3 + 3 HCl ⇌ AsCl3 + 3 H2O

 As(OH)3 + 3 HBr ⇌ AsBr3 + 3 H2O

 As(OH)3 + 3 HI ⇌ AsI3 + 3 H2O

Arsenöz asidin metil iyodür ile reaksiyonu, metilersonik asit verir. Tarihsel olarak önemli olan bu dönüşüm Meyer reaksiyonudur:

As(OH)3 + CH3I + NaOH ⇌ CH3AsO(OH)2 + NaI + H2O

Alkilasyon As'de meydana gelir ve As'ın oksidasyon durumu III'den V'ye yükselir.

Toksikoloji 
Arsenöz içeren bileşikler yüksek derecede toksik ve kanserojendir. Arsenöz asit, arsenik trioksitin anhidrit formu, bir herbisit, böcek ilacı ve rodentisit olarak kullanılır.

Kaynakça 

Oksoasitler