Varka Vazosu

Varka Vazosu ya da Uruk Vazosu, Güney Irak'taki Müsenna'daki Uruk antik kentinin kalıntılarında Sümer Tanrıçası İnanna'nın tapınak kompleksinde bulunan ince oymalı kaymak taşı bir kaptır. Uruk Teknesi ve Mısır'daki Narmer Paleti gibi, anlatı kabartma heykelinin günümüze ulaşan en eski eserlerinden biridir ve MÖ 3200-3000 yıllarına tarihlenmektedir. Basit kabartma heykeller, MÖ 9000 yıllarına tarihlenen Göbeklitepe'de olduğu gibi çok daha eski dönemlere kadar gitmektedir.

Alt kısımda su ve hurma, arpa ve buğday gibi bitkiler de dahil olmak üzere yaşamın doğal bileşenleri yer alır. En alttaki kısmın üstünde, sırayla değişen koçlar ve koyunlar tek bir sıra halinde ilerler. Ortadaki kısımda, sunuları simgeleyen yiyecek sepetleri taşıyan çıplak erkekleri içerir. Son olarak üst kısımda, Tanrıça İnanna'nın bir adağı kabul ettiği gösterilir. İnanna, zengin bir şekilde doldurulmuş tapınağı ve ambarıyla çevrili kapının ön kısmında durmaktadır. Bu sahne, tanrıça ile Uruk'un canlılığını sürdürmesini sağlayan eşi Dumunzi arasındaki ritüel evliliğin bir reprodüksiyonunu gösterebilir. Vazo, doğanın bir parçası olan bir hiyerarşi örneğini tasvir etmekte ve Antropolog Susan Pollock'a göre, sosyal ve doğal hiyerarşilerin büyük olasılıkla antik Mezopotamya'da birbirine benzediğini gösteriyor.

Keşfi 

Vazo, Alman Asurologlar tarafından 1933/1934'te Uruk'taki altıncı kazı sezonunda parçalardan oluşan bir koleksiyon olarak keşfedildi. Buluntu, keşif gezisinin saha defterinde W14873 bulma numarasıyla 2 Ocak 1934 tarihli bir girdide "Großes Gefäß aus Alabaster, ca. 96 cm hoch mit Flachrelief" ("düz kabartmalı, yaklaşık 96 cm yüksekliğinde büyük kaymaktaşı kap") şeklinde kaydedildi. Antik çağda tamir görme belirtileri gösteren vazo, 1 m boyundaydı. Diğer kaynaklar, 106 cm'den biraz daha uzun ve 36 cm'lik bir üst çapa sahip olduğunu belirtir. Adını eski Sümerler tarafından Uruk olarak bilinen modern Varka köyünden almıştır. Orijinalden bir alçı döküm yapıldı ve bu reprodüksiyon, Berlin'deki Yakın Doğu Müzesi'nin (Vorderasiatisches Museum Berlin) 5. odasında uzun yıllar boyunca sergilendi.

Süsleme 

Vazoda oyulan dört kısım –veya katman– vardır. Alt kısım, Dicle ve Fırat deltasındaki doğal sazlıklar ve ekili tahıl gibi bitki örtüsünü gösterir. Bu bitki örtüsünün üzerinde, sıkı bir profil görünümünde sunulan koç ve koyun gibi bir hayvan geçidi yer alır. İkinci kısımdaki geçit, meyve ve tahıl gibi kurbanlık elementlerden oluşan kâse ve kavanozlar taşıyan çıplak erkeklerle devam eder. Üst kısım, belli bir desenden ziyade tam bir sahnedir. Bu bölümde geçit, tapınakta sona erer. Mezopotamya'nın baş tanrıçalarından biri olan ve daha sonra Akad panteonunda İştar olarak bilinen İnanna, arkasında iki saz demeti ile temsil edilir. Çıplak bir figür ona bir kase meyve ve tahıl sunar. Törensel bir etek ve uzun bir kemer giymiş Uruk'un en'i, tanrıçayla yüzleşir.

Bileşenleri

Kaynakça 

Sümer sanatı ve mimarisi
MÖ 4. binyıl
Uruk
İnanna