Sokak Kızı Irma (müzikal)

Sokak Kızı İrma, ilk defa 1956'da Paris'te sahnelenmiş olan müziği Marguerite Monnot'e, sözleri Alexandre Breffort'a ait iki perdelik bir Fransız müzikalidir.

Deneyimsiz bir polis olan Nestor ile fahişelik yaparak geçinen Irma’nın öyküsünü içerir. Alexandre Breffort tarafından yazılan ve Le Canard enchaîné adlı ünlü hiciv gazetesinde yayınlanan bir kısa öyküye dayanır.

1956'da Paris'te sahnelendikten sonra birçok dile çevrildi ve sahnelendi. Türkçeye Nisa Serezli tarafından çevrildi; 1960-1961 sezonunda Haldun Dormen oyunu İstanbul'da sahneye koydu. Dormen'in yönettiği ve Gülriz Sururi'nin İrma'yı canlandırdığı bu yapım, Türkiye'de sahnelenen ilk batılı müzikal olarak bilinir.

Yapımlar 
Müzikal ilk defa 12 Kasım 1956'da Paris'te 325 kişilik Gramont Tiyatrosu'nda sahnelenip çok büyük başarı kazanmış; ardından İtalyanca'ya çevrilip oyuncu Vittario Gassman tarafından Roma'da, 1958'de Londra'nın West End Tiyatrosu'nda sahnelenmiştir. Eser, 1960'ta Broadway'de sahneye kondu ve  Nisa Serezli tarafından Türkçeye çevrilip  Dormen Tiyatrosu'nun prodüksiyonu olarak İstanbul'daki Atlas Sineması'nda sahnelendi.

1960-1961 sezonunda Haldun Dormen'in sahneye koyduğu Sokak Kızı İrma, Türkiye'de sahnelenen ilk batılı müzikal olarak bilinir. Yapımda başrolleri Gülriz Sururi (İrma), Metin Serezli (Nestor) ve Altan Erkekli paylaşmıştı. Müzikal büyük başarı kazandı; Sururi bu rolle İlhan İskender Armağanı'na değer görüldü.  Yedi yıl sonra Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu Sokak Kızı İrma'yı Haldun Dormen yönetiminde Fatih'teki Renk Sineması'nda oynadı, İrma'yı Gülriz Sururi oynadı. Eser o yıl Paris'te de yeniden sahneye kondu, yönetmen ve başrol oyuncusu ilk seferinde olduğu gibi Colette Renard ve Rene Dupuis idi.

Haldun Dormen 1992'de  eseri Türkiye'de üçüncü kez sahneye koydu, İrma rolünü yine Gülriz Sururi canlandırdı.  Haldun Dormen, oyunu Tarlabaşı'nda geçen bir aşk öyküsü olarak İstanbul'a uyarlayarak 2013 yılında genç bir ekip tarafından yeniden sahneye koymuştur.

Uyarlamalar
Müzikal, 1963 yılında sinemaya uyarlandı. Başrollerde Jack Lemmon ve Shirley MacLaine yer aldığı filmin yönetmeni  Billy Wilder idi. Müzikleri  yapan Marguerite Mannet,  filmde  müziklerini  kullandırma­mış, filmin müziklerini Andre Previn yapmıştır.

Ayrıca bakınız 

 Sokak Kızı Irma, 1963 yapımı film

Kaynakça 

Fransa müzikalleri
1960'larda tiyatro oyunları