Doketizm

Doketizm (Yunanca: δοκεῖν dokein "gibi görünmek") İsa'nın yeryüzündeki yaşamı boyunca gerçek ya da doğal bir bedeni olmadığını, bedeninin yalnızca bir görüntüden ibaret olduğunu öne süren öğretidir.

Doktrin 
Doketizm teriminin bulunduğu en eski yazılı kaynak Antakya Episkoposu Serapion’a (197-203) ait bir yazıdır, kendisi apokrif olan Petrus İncili doktirinini geliştirmiştir, daha sonraları ise bu yazının sahte olduğuna kanaat getirilmiştir. Terim aynı zamanda İskenderiyeli Klement tarafından da kullanılmıştır; Nag Hammaadi ya da Hakikatin İfadesi eserinin yazarı Yuhanna Cassian’un inancını açıklamak için kullanmıştır. 

Her ne kadar bir doktrin mi yoksa bir hizip mi olduğundan emin olunamasa da, bu inanç genellikle dualist Gnostiklere atfedilmiştir, gnostikler maddeyi kötülükle ilişkilendirmekteydiler ve bu sebeple Tanrı’nın materyal bir beden alamayacağını düşünmekteydiler. Bu inanışa göre İsa'nın tanrısallığı hakkında bir şüphe kalmazken, beşeri tabiatı ile tanrısal tabiat arasında doğrudan bir ilişki söz konusu değildir. Doketizm'in savunduğu en önemli inanış, çarmıhta ölenin yalnızca bir görüntü olduğu düşüncesidir.

İnancın Kınanması 
Doktirinin ilk kınanmasını Yeni Antlaşma’nın kendisinde bulunur. I. Yuhanna 4:2, 5:6, ve II. Yuhanna 7. bölümleri İsa’nın vücut alarak geldiğini itiraf etmeyenleri yargılamaktadır. 

Doketizm'e karşı savaşan Kilise Babaları olmuştur, örneğin, Antakyalı İgnatius, İrinaios ve De Carne Christi (Mesih’in Bedeni) kitabında Tertullianus. Bu inanç 381 yılında ikinci ekümenik konsilde (I. Konstantinopolis Konsili olarak da bilinir) kınanmıştır. Dördüncü konsil (Kalkedon veya Kadıköy Konsili) İsa’nın ‘ikili doğası’nı dogma haline getirmiş ve Doketizmin kınanmasını 451 yılında yenilemiştir.

Doketizm inancının bulunduğu düşünülen kitaplar 
 Basilides İncili
 Yahuda İncili
 Petrus İncili
 Filip İncili

Doktrinin Devamı 
Doketizm uzunca bir süre hayatta kalmıştır; özellikle orta Katharizm ve hatta İslam’da yaşamaya devam etmiştir. İslam’a göre haçlanma gerçektir ancak, haça gerilen İsa değildir (Kur’an 4: 157-158).

Ayrıca bakınız 
 Adoptionizm
 Adoptianizm
 Ariusçuluk
 Binitarianizm
 Sabelliyanizm
 Monofizitizm

Kaynakça 

Kristoloji