Brianchon teoremi

Geometride Brianchon teoremi, bir konik kesit etrafındaki bir altıgen ile sınırlandırıldığında, ana köşegenlerinin (karşıt köşeleri birleştirenler) tek bir noktada kesiştiğini belirten bir teoremdir. Adını Fransız matematikçi Charles Julien Brianchon'dan (1783–1864) almıştır.

Biçimsel açıklama 
, bir konik kesitin altı teğet çizgisinden oluşan bir altıgen olsun. Ardından  çizgileri (her biri zıt köşeleri birbirine bağlayan uzatılmış köşegenler), Brianchon noktası olan tek bir  noktasında kesişir.

Pascal teoremi ile bağlantı 
Bu teoremin kutupsal karşılıklı ve izdüşümsel çifti, Pascal teoremini verir.

Dejenerasyonlar 

Pascal teoremine gelince, Brianchon teoremi için de dejenerasyonlar vardır: İki komşu teğeti çakıştıralım. Kesişme noktaları bir konik noktası haline gelir. Şekilde üç çift komşu teğet çakışmaktadır. Bu prosedür, üçgenlerin iç elipsleri hakkında bir açıklama ile sonuçlanır. İzdüşümsel bir bakış açısından iki üçgen  ve ,  merkezi ile perspektif olarak uzanmaktadır. Bu, birini diğer üçgene eşleyen merkezi bir doğrudaşlama (kolineasyon) olduğu anlamına gelir. Ancak sadece özel durumlarda bu doğrudaşlama afin bir ölçeklendirmedir. Örneğin, Brianchon noktasının ağırlık merkezi olduğu bir Steiner iç elipsi için.

Afin düzleminde 
Brianchon teoremi hem afin düzleminde hem de gerçek izdüşümsel düzlemde doğrudur. Bununla birlikte, afin düzlemindeki ifadesi bir bakıma izdüşümsel düzlemdekinden daha az bilgilendirici ve daha karmaşıktır. Örneğin, bir parabole beş teğet doğru düşünün. Bunlar, altıncı tarafı sonsuzdaki çizgi olan bir altıgenin kenarları olarak düşünülebilir, ancak afin düzleminde sonsuzda bir çizgi yoktur. İki durumda, (var olmayan) bir tepe noktasından karşı tepe noktasına doğru bir çizgi, beş teğet çizgiden birine paralel bir çizgi olacaktır. Brianchon'un teoremi yalnızca afin düzlemi için ifade edildiğinden, böyle bir durumda farklı şekilde ifade edilmesi gerekirdi.

Brianchon teoreminin izdüşümsel çifti, afin düzleminde istisnalara sahiptir, ancak izdüşümsel düzlemde değildir.

İspat 
Brianchon'un teoremi, radikal eksen veya karşılıklılık fikriyle kanıtlanabilir.

Konuyla ilgili yayınlar

Dış bağlantılar

Ayrıca bakınız 
 Yedi çember teoremi
 Pascal teoremi

Kaynakça 

Öklid geometrisi teoremleri
Öklid geometrisi
Konik kesitler