Kayla Mueller

Kayla Mueller ya da tam adıyla Kayla Jean Mueller (d. 14 Ağustos 1988, Prescott, Arizona, Amerika Birleşik Devletleri - ö. 6 Şubat 2015, Suriye), Amerikalı insan hakları aktivisti ve insani yardım görevlisi. 2013 yılında Suriye İç Savaşı sürerken gönüllü olarak gittiği Halep'te Sınır Tanımayan Doktorlar'a ait hastanenin çıkışında kaçırıldı. Kısa süre sonra Irak ve Şam İslam Devleti (IŞİD) tarafından kaçırıldığı anlaşıldı. 500 günden fazla süre IŞİD'in elinde esir kaldı. İşkence gördü ve tecavüze uğradı. 6 Şubat 2015'te öldürüldü.

İsmi daha sonra 26 Ekim 2019'da IŞİD lideri Ebu Bekir el-Bağdadi'nin tünele sıkıştırılarak öldürüldüğü operasyona verilmiştir.

Hayatı  
Kayla Mueller 14 Ağustos 1988'de Prescott Arizona'da doğdu. Liseyi ve üniversiteyi Arizona'da okudu. Eğitim süresince dindar hristiyan kimliğiyle dikkat çekti, üniversitede dini organizasyonlara katıldı. Çeşitli insan hakları kuruluşlarıyla ilgilendi, Hindistan'da Tibet mültecileri için çalıştı. Orta Doğu'da da Filistin yanlısı aktivist grup için uluslararası alanlarda gönüllü oldu, İsrail'deki Afrikalı mültecilere çeşitli kuruluşlar ile yardım etti.

IŞİD tarafından kaçırılması
Kayla Mueller, Suriyeli mültecilere yardım etmek için 2012 yılının Aralık ayında Türkiye'nin güneyinde çalışmaya başladı. Sınır Tanımayan Doktorlar'a ait bir hastaneye bir dizi ekipman kurulacaktı, bunun için görevlendirilen ekiple birlikte 3 Ağustos 2013'te Suriye'nin kuzeyine geçti. Aslında bu Kayla Mueller'in işi değildi, Kayla Türkiye'de sadece uluslararası bir yardım ajansında çalışmaktaydı. Kayla Mueller Halep'teki hastaneye ulaştığında hastane çalışanları Kayla Mueller'in hayatı için endişelenmeye başladı çünkü savaş süresince yabancı sayılan kişilerin gördüğü muameleyi biliyorlardı. Sonraki gün hastane personellerinden birisi Mueller'i Türkiye'ye dönmesi için otobüse götürmek için ikna etti. İkili yoldayken IŞİD militanları arabanın önünü kesti ve hem Kayla Mueller'i hem de Suriyeli hastane personelini esir aldı. Daha sonra adam serbest bırakıldı.

Kaçırıldıktan sonrası
Kayla Mueller kaçırıldıktan sonra Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri ve Kayla'nın ailesi Kayla'yı kurtarmayı defalarca denedi, bu doğrultuda büyük kaynak yaratıldı. Temmuz 2014'te Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı özel kuvvetler Rakka yakınlarında terk edilmiş bir petrol rafinesine başarısız bir operasyonda bulundu. Burada Kayla Mueller ve gazeteci James Foley (daha sonra IŞİD tarafından öldürüldü) gibi esirlerin olduğu tahmin ediliyordu. Operasyon başarısız olsa bile operasyonu gerçekleştiren komandolar rehinelerin kısa süre önce operasyonun yapıldığı bölgede tutulduğuna dair kanıtlar elde etti. Bu kanıtlar hücre duvarlarına yazılmış yazılar ve Kayla Mueller'e ait olduğu düşünülen saç telleriydi.

Kayla Mueller'in bulunması konusunda Mueller ailesi ile Beyaz Saray sık sık iletişim kurdu. Vakit geçtikçe birçok seçeneğin tükendiğini düşünen Mueller ailesi yapılan görüşmelerden birisinde dönemin Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Barack Obama'dan 86 yıl hapis cezası almış, el-Kaide ve IŞİD'in bırakılması için sık sık çağrı yaptığı Pakistan kökenli Aafia Siddiqui ile kızlarının takas edilmesini istedi. Obama yönetimi bu talebi reddetti. Fox News istihbarat muhabiri Catherine Herridge'ın ismini vermediği kaynaklara göre Beyaz Saray, Mayıs 2014'te Kayla Mueller ve birçok rehinenin tutulduğu konumu öğrendi fakat operasyon kararı vermedi. 7 hafta boyunca daha fazla istihbarat beklendi ve istihbarat raporları toplanıp ulaştırılana kadar rehinelerin yeri değiştirildi.

Ölümü
6 Şubat 2015'te IŞİD'e yakın ve bağlı medya hesapları Ürdün Silahlı Kuvvetlerine bağlı savaş uçaklarının IŞİD'in başkent ilan ettiği Rakka'ya yaptığı hava saldırılarında bir Amerikan vatandaşı kadının öldürüldüğünü iddia etti. Ürdün Silahlı Kuvvetleri bir süredir IŞİD'in Suriye'de kontrol ettiği toprakları savaş uçakları ile vuruyordu. IŞİD'se karşılık olarak propaganda videoları yayınlıyordu. En son uçak düşmesi sonrası ele geçirdiği Ürdünlü savaş uçağı pilotu Muaz el-Kesasibe'nin bir kafese koyulup diri diri yakılmasını yayınlamışlardı. Propaganda videolarının ardından Mueller'in öldüğü iddiası geldi. Bazı raporlara göre Mueller, Amerika Birleşik Devletleri'nin hava saldırısında öldürüldü.

İddianın hemen ardından IŞİD'e bağlı yayınlar Kayla Mueller'in içinde bulunduğunu iddia ettiği hasarlı binanın fotoğrafını yayınladı. Pentagon binanın savaş uçakları tarafından vurulduğunu doğruladı fakat binanın içinde Kayla Mueller veya başka bir sivilin olup olmadığının bilinmediğini açıkladı.

Aile 10 Şubat 2015'te IŞİD'in e-mail yoluyla Kayla Mueller'e ait 3 fotoğrafı ulaştırdığını; fotoğraflarda Kayla'nın yüzünün morluk içinde olduğunu aynı zamanda Kayla'nın tesettür içinde olduğunu açıkladı. Uluslararası istihbarat teşkilatlarının e-maili doğrulamasının hemen ardından Obama aileye başsağlığı diledi.

İşkence ve tecavüz iddiaları
Kayla Mueller esir alındıktan sonra birçok kaynağa göre işkenceye maruz kalmış, tecavüze uğramıştır. Ölümünden kısa süre sonra, Mayıs 2015'te çıkan haberlerde IŞİD liderinden olan Abu Sayyaf'ın Kayla Mueller'i "kişisel esir" olarak aldığı iddia edildi. Abu Sayyaf öldürüldükten sonra dul kalan Umm Sayyaf, yaptığı açıklamalarda IŞİD lideri Ebu Bekir el-Bağdadi'nin de Kayla Mueller'e tecavüz ettiğini söyledi.

Ağustos 2015'te New York Times'da çıkan bir habere göre Kayla Mueller'in kendisine defalarca kez tecavüz edip işkence eden IŞİD lideri Ebu Bekir el-Bağdadi ile evliliğe zorlanmıştı.

Kayla Mueller ile birlikte esir düşen birçok insan Kayla Mueller'in esirken dahi çok cesur olduğunu, yanındaki kadınları korumak için birkaç kez kaçma planı yaptığını ve yakalanınca işkence gördüğünü söyledi. İddialara göre IŞİD onun hristiyan olduğunu biliyordu ve din değiştirme üstüne onu videoya çekerek propaganda yapmak istedi. Kayla Mueller bunu da reddetti ve bu yüzden de işkence gördü.

Anısına
IŞİD'in Irak ve Suriye'deki keskin çöküşü ve kontrol ettiği bölgelerden bir bir çıkarılması sonrası IŞİD lideri Ebu Bekir el-Bağdadi, Suriye'ye bağlı İdlib'in Barisha kasabasında saklanmaya başladı. Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri ve Amerikan istihbaratının uzun süren takipleri sonucu Bağdadi kıskaca alındı. Kayla Mueller'in adının verildiği "Kayla Mueller Operasyonu" adlı harekatta tünele sıkıştırıldı. Esir düşeceğini anlayan IŞİD lideri Bağdadi üstündeki bombalı yeleği patlatarak hem kendini hem de yanındaki aile üyelerini havaya uçurdu.

Kaynakça

1988 doğumlular
2015 yılında ölenler
Arizona doğumlular
Rehineler
Suriye'de cinayet sonucu ölenler
Suriye İç Savaşı'nda kişiler
Amerikalı kadın aktivistler