Plesiadapiformes

Plesiadapiformes ("Adapid benzeri" veya "Adapiformes'e yakın") gerçek primatlarla (Euprimates) ilişkili bir Euarchontan memeli grubudur. Normalde doğrudan bu gruba atanan taksonların hiçbiri hayatta kalmamış olsa da, geriye kalan primatlar (taç primatlar veya "Euprimates") bu gruptan evrimleşmiş gibi göründüğü için grubun (canlı torunları olmaması anlamında) kelimenin tam anlamıyla neslinin tükenmiş olmadığı görülmektedir (örn. Carpolestidae). Plesiadapiformes terimi, taç primat olmayan tüm primatlar için hala kullanılabilir, ancak bu kullanım açıkça parafiletiktir. Taç primatlar kladistik olarak verildiğinde, primatlarla eskimiş bir genç sinonim haline gelir. 65 milyon yıl önce yaşamış Purgatorius ve Ursolestes'in bir bazal plesiadapiform olduğuna inanılıyor.

Plesiadapiformlar, fosil kayıtlarında ilk olarak 65 ila 60 milyon yıl önce ortaya çıkmış olsa da, Eosen'in başlangıcında birçocuğunun nesli tükenmiştir. Pençe yerine tırnakları olan ilk memeliler olabilirler.  1990'da KC Beard, Plesiadapiformes ile Dermoptera takımı arasında bağlantı kurmaya çalıştı. Paromomyid Phenacolemur'un, Kolugo'nunkine benzer süzülme alışkanlıklarına işaret eden fosilin dijital oranlarına sahip olduğunu öne sürdüler.

Filogeni 
Aşağıdaki basitleştirilmiş kladogramda, taç primatlarının, muhtemelen Carpolestidae'nin kardeşi olarak, yüksek oranda gelişmiş Plesiadapiformlar olduğu bulunmuştur.
Taç primatları burada kladistik olarak Plesiadapiformes'e dahil edilir ve 'plesiadapiformes' primatların küçük bir eşanlamlısı olur. Bu ağaçla, plesiadapiformes tam anlamıyla yok olmaz. Taç primatlarına bu bağlamda "Euprimates" de denir.

Alternatif olarak, 2018'de, plesiadapiformların Dermoptera ile daha fazla ilişkili olduğu veya kabaca Primatomorpha'ya karşılık geldiği ve hem Dermopteran hem de bu grup içinde ortaya çıkan primatlar olduğu öne sürülmüştür. Ayrıca 2020 tarihli bir makalede, primatlar ve Dermoptera, plesiadapiform Purgatoriidae'nin ortaklaşa kız kardeşi olarak kabul edildi ve aşağıdaki filogenetik ağaçla sonuçlandı.

Plesiadapiformlar, geleneksel olarak, ayrı bir soyu tükenmiş Primatomorpha takımı olarak kabul edildiler, ancak şimdi var olan Primatların bu gruptan türediği düşünülüyor.

İç Sistematik 
Bloch ve arkadaşlarının (2007), maksimum cimrilik analizinden en cimri tek kladograma dayanan plesiadapiformlar ve yakından ilişkili taksonlar için evrimsel ilişkilerin hipotezi.

Sınıflandırma 
Plesiadapiform familyalarının olası bir sınıflandırma tablosu aşağıda listelenmiştir.

 PLESIADAPIFORMES
 Familya Purgatoriidae
 Familya Micromomyidae
 Üst familya Paromomyoidea
 Familya Paromomyidae
 Familya Picromomyidae
 Familya Palaechthonidae
 Familya Microsyopidae
 Üst familya Plesiadapoidea
 Familya Carpolestidae
 Familya Chronolestidae
 Familya Picrodontidae
 Familya Plesiadapidae
 Familya Saxonellidae
 Familya Toliapinidae?
 taç Primatlar/Euprimates

Ayrıca bakınız 
Primatların kökeni ve evrimi
İnsanın evrimi
İnsan evriminin fosil listesi

Notlar

Kaynakça

Dış bağlantılar 

Parafiletik grupları
Eosen devri soy tükenmeleri
Tarih öncesi primatlar
Plesiadapiformes
1972'de tanımlanan fosil taksonları