Creodonta

{{Otomatik taksonkutu
| ad = Kreodontlar
| resim = Colorado Creodonta.JPG
| sağüst = 1.1
| resim_altyazı = ABD, Colorado'da yaşamış 4 Eosen kreodontu. En üstten en alta; Tritemnodon, Patriofelis, Machaeroides ve Sinopa| takson = Creodonta
| sıralama = 
| altbölüm_sıra = Familyalar
| altbölüm = 
 †Hyaenodontidae
 †Oxyaenidae
| en_erken = 
| en_eski_fosil = 63.3
| en_genç_fosil = 9
| fosil_kaynak = 
}}

[[Dosya:Hyaenodon_horridus_skull.jpg|sağ|upright=1.14|küçükresim| Hyaenodonun kafatası]]
 
Creodonta, Paleosen'den Miyosen dönemlerine kadar yaşamış, soyu tükenmiş, muhtemelen polifiletik bir etobur memeli takımıdır. Her ikisi de karnaval dişlerine sahip oldukları için, kreodontlar ve etçillerin bir zamanlar yakın bir ortak ataya sahip oldukları düşünülüyordu, ancak karnavalları (hem kreodontlar hem de etoburlar arasında ve ana kreodont grupları arasında) oluşturmada farklı dişlerin rol oynadığı göz önüne alındığında; bu, bir evrimsel yakınsama durumudur. Karnavallar, soyu tükenmiş yarasa Necromantis gibi diğer memeli türlerinde de bilinmektedir.

Takımın tarihsel olarak iki farklı familyadan oluştuğu düşünülüyordu: Oxyaenidae ve Hyaenodontidae. Her ikisi de etçillerle ilişkili fosil memelilerin ayrı takımlarını temsil edebilir veya daha bazal taksonlardan türemiş olabilir.

Kreodontlar, hem coğrafi hem de zamansal olarak geniş bir yelpazeye sahipti. Kuzey Amerika'da geç Paleosen'den geç Oligosen'e, Avrupa'da erken Eosen'den geç Oligosen'e, Asya'da erken Eosen'den geç Miyosen'e ve Afrika'da Paleosen'den geç Miyosen'e kadar bilinmektedirler.

Kreodontlar, geç Paleosen'de Oxyaenid radyasyonuna sahip ilk büyük, açıkça etobur memelilerdi. Paleojen döneminde, Eski Dünya'da en bol bulunan karasal etobur formuydular. Oligosen Afrikası'nda baskın yırtıcı grup onlardı. Mesonychidler ve Entelodontlar ile rekabet ettiler ve sonunda sırasıyla Oligosen'in başlangıcında ve Miyosen'in ortasında ortasında onları geride bıraktılar, ancak etoburlara karşı nişlerini kaybettiler. Gruba ait son cins  yok oldu ve ekolojik nişlerini artık onların yerine etçiller (Carnivora) işgal ediyor.

Kaynakça

Konuyla ilgili yayınlar

Dış bağlantılar 

1875'te tanımlanan fosil taksonları
Edward Drinker Cope tarafından adlandırılmış taksonlar
Paleosen devri memelileri
Eosen devri memelileri
Oligosen devri memelileri
Miyosen devri memelileri
Kreodontlar