Melih Bulu

Melih Bulu (d. 15 Ağustos 1970, Kırıkkale), Türk akademisyen ve siyasetçi. 2016-2019 yılları arasında İstinye Üniversitesi kurucu rektörlüğü, 2020-2021 yılları arasında ise Haliç Üniversitesi rektörlüğü ve 2021'de Boğaziçi Üniversitesi rektörlüğü görevlerinde bulundu.

Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesinden mezun olan Bulu, yüksek lisans ve doktorasını Boğaziçi Üniversitesi İşletme Bölümünde tamamladı. Savunma sanayi alanında bir süre mühendis olarak çalışan Bulu, 2002 yılında Adalet ve Kalkınma Partisi'nin İstanbul Sarıyer İlçe Başkanlığının kuruluşunda yer aldı. 2009 yerel seçimlerinde aynı partiden Ataşehir Belediye Başkanlığı, 2015 genel seçimlerinde ise İstanbul 1. bölge milletvekilliği için aday adayı oldu fakat her ikisinde de aday gösterilmedi. Aynı zamanda Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Ticaret Üniversitesi ve İstanbul Şehir Üniversitesinde ders vermeye devam etti. 2 Ocak 2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan cumhurbaşkanı kararıyla Boğaziçi Üniversitesi Rektörlüğüne getirildi. Bulu'nun geçmişte AK Parti'deki siyasi faaliyetleri ve Boğaziçi Üniversitesi dışından gelen ilk rektör olması nedeniyle 4 Ocak 2021 itibarıyla üniversite öğrencileri, akademik kadrosu ve sivil toplum kuruluşlarının da dâhil olduğu taraflarca protesto edilmeye başlandı. Var olan protestoların altı ay içinde biteceğini belirten Bulu, 15 Temmuz 2021'de yayımlanan cumhurbaşkanı kararı ile bu görevden alındı.

Eğitimi ve endüstri kariyeri 
Melih Bulu 15 Ağustos 1970'te Kırıkkale'de doğdu. Lise öğrenimini Kayseri Fen Lisesinde tamamladı. Yükseköğrenimini Orta Doğu Teknik Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümünde tamamladı (1992). Boğaziçi Üniversitesi İşletme Bölümünde finans alanında yüksek lisans; yönetim ve organizasyon alanında doktora eğitimi aldı. Eğitimini tamamladıktan sonra Ankara'da savunma sanayinde zırhlı personel taşıyıcı üretimi yapan FMC-Nurol ve hava platformları üreten TUSAŞ firmalarında mühendis olarak çalıştı. P&G firmasında fabrika müdür yardımcılığı yaptı. Ayrıca üretim ve hizmet sektöründe çeşitli firmalara strateji ve yönetim konusunda danışmanlık yaptı. Finans alanında doktorası bulunmaktadır. Ağırlıklı olarak strateji alanında akademik çalışmaları vardır.

Siyasi yaşamı 
Siyasete ODTÜ'de öğrenci iken Sosyaldemokrat Halkçı Parti'de başlayan Bulu, sonrasında Liberal Demokrat Parti gençlik teşkilatı başkanlığı yaptı. 2002'de, Adalet ve Kalkınma Partisi Sarıyer İlçe Teşkilatının kurulmasında görev aldı. Parti'nin il yönetiminde, ekonomiden sorumlu İstanbul il başkan yardımcılığı yaptı. 2009 yerel seçimlerinde Ataşehir belediye başkanlığı için AK Parti'den aday adayı oldu. Haziran 2015 genel seçimlerinde ise yine aynı partiden İstanbul 1. bölge milletvekili aday adayı oldu.

Akademik kariyeri 
2003-2010 yılları arasında Boğaziçi ve İstanbul Ticaret üniversitelerinde yarı zamanlı olarak İş Stratejisi ve Oyun Teorisi dersleri veren Bulu, 2009 yılından itibaren tam zamanlı akademisyen olarak çalışmaya başladı. 2008 yılında doçent, 2016 yılında profesör unvanı aldı. 2010-2014 yılları arasında İstanbul Şehir Üniversitesi İşletme Bölüm Başkanlığını yürüttü. 2016-2019 yıllarında İstanbul'da İstinye Üniversitesinin kurucu rektörü olarak görev yaptı ve 2020'de Haliç Üniversitesinin rektörü olarak göreve başladı.

2004 yılında kurucularından olduğu Uluslararası Rekabet Araştırmaları Kurumu (URAK) adlı sivil toplum kuruluşunun önce genel koordinatörlüğünü, 2017-2019 yılları arasında yönetim kurulu başkanlığını yaptı ve URAK çatısı altında Türkiye'nin sektörel ve şehir bazında rekabetçilik analizlerini yaptı. 2021 yılında YÖK'ün önerdiği 9 aday arasından Cumhurbaşkanı kararı ile Boğaziçi Üniversitesi rektörlüğüne atandı. 15 Temmuz 2021'de Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından rektörlük görevinden alındı. Bulu, daha önce hakkında çıkan istifa haberlerini yalanlarken söylediği "Peki bundan şeyin haberi var mı, mesela benim." yazdığı gönderisine göndermeye bulunarak "Hakkımda şu an Twitter gündeminde olan konuya cevabım yine eskiden çıkan asılsız haberle aynıdır." dedi fakat paylaşımını bir süre sonra sildi.

Tartışmalar ve olaylar

Twitter tartışmaları 
Öğrencilerin sınavlarda kameraların zorunlu olması kararına tepki göstermeleri üzerine Melih Bulu, Haliç Üniversitesi rektörü iken öğrencilerin tweet'lerine sahte hesapla cevap verdiği, onları sınavlarda kopya çekmekle suçladığı ve sonra ana hesabıyla kendisi tarafından gönderilen tweet'leri beğendiği iddia edildi. Melih Bulu'nun aynı zamanda iktidara yönelik eleştirilere karşılık vermek için kurulan "Sanal Akıncılar" isimli bir grubu yönettiği öne sürüldü.

İntihal iddiaları 
Cumhuriyet gazetesinde yer alan haberde Bulu'nun 2011 yılında yazdığı "Measuring competitiveness of cities: Turkish experience" adlı makalede "The environment and the entrepreneurial city: searching for the urban 'sustainability fix' in Manchester and Leeds" adlı makaleden yaptığı alıntılarda intihal yaptığı iddiası yer aldı. Cumhuriyetin haberine göre kendi yazdığı makalede alıntıladığı kısım, alıntıladığı makalenin özet kısmının bir kopyasıydı. Aynı haberde ayrıca Bulu'nun doktora tezinde alıntıladığı bilgilerin kaynağını vermesine rağmen APA tarafından yayınlanmış doğrudan alıntı kurallarına uymadığı ifade edildi. Bulu, intihal iddialarını "iftira" olarak nitelendirerek reddetti. Veyis Ateş'e konuk olduğu 5 Ocak 2021 tarihli Habertürk TV programında intihal iddiaları için şunları söyledi:
"Bu intihal meselesi iftira. Bu tezlerin ilk kısımlarında literatür kısımları vardır. Oradaki her şey bir yerlerden alıntıdır. Benim tezimde de alıntı. En sonda da kaynakları yazılmış. Bütün dert tırnak içerisine almamışım bazı şeyleri, o mesele. Bu şey değil yani, sonuçta orada bizim zamanımızda ben bu tezleri yazarken bizim önümüzde 'öyle yapılacak, böyle yapılacak' diye yazılı bir şeyimiz yoktu. Bu formatlar sürekli değişir. İşin özü aldığım şeyin kaynağını yazmışım."

Benzer bir şekilde, Science Integrity Digest isimli sitede yer alan bir analizde Bulu'nun doktora tezinde intihal yaptığına dair bulgular yer aldı. Yapılan incelemede Bulu'nun 2003'te yazdığı tezin 3. bölümünde, yüzde 30 ila 50 arası intihal tespit edildi.

Times Higher Education (THE) dergisinde 11 Ocak 2021 tarihinde yayınlanan David Matthews imzalı "Plagiarism questions swirl around controversial Turkish rector" başlıklı İngilizce haberde intihal iddialarına yer verildi. İlgili haber sitesine kayıt olanlar tarafından okunabilen haberin içeriğinde intihal şüphesi bulunan makalelerden bahsedildi.

Teyit.org tarafından 14 Ocak 2021 tarihinde yapılan haberde 2003 yılında teslim edilen doktora tezine Scribbr uygulaması ile yapılan incelemede %20 oranında benzerlik tespit edildiği, intihallere alıntı ve atıfların usule uygun yapılmamasının yol açmış olduğu ve tezin bilimsel etik açısından sorunlu olduğu belirtildi.

Boğaziçi Üniversitesi protestoları 

Bulu'nun rektör olarak atanmasının ardından Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri, rektörün atanması yerine seçilmesi gerektiğini belirterek, 15 Temmuz darbe girişiminden sonra yapılan düzenlemeyle rektörlük seçimlerini ortadan kaldıran ve antidemokratik olduğunu düşündükleri uygulamaların bir parçası olan bu eylemi eleştirdiler. Öğretim üyeleri, 1980 darbesinden bu yana Boğaziçi Üniversitesine, üniversitenin dışından atanan ilk rektör olduğunu belirttiler. Rektör, AKP'nin siyasi bir hareketi olarak gördükleri atamaya karşı çıkan öğrenciler tarafından protesto edildi. "Melih Bulu bizim rektörümüz değil." sloganlarıyla birlikte “Bunu akademik özgürlüğü, bilimsel özerkliği ve üniversitemizin demokratik değerlerini açıkça ihlal ettiği için kabul etmiyoruz” dediler. Protestolar sırasında arbedeler yaşandı ve bazı öğrenciler gözaltına alındı. Yapılan bu protestoların ardından Boğaziçi Üniversitesine mensup akademisyenler, rektör devir-teslim töreninde, rektörlük binasına arkalarını dönerek yeni bir protesto gerçekleştirdi. Eylemciler tarafından "kayyım" olarak nitelendirilen Bulu, "bu krizin altı ay içinde biteceğini öngördüğünü, öyle de olacağını" belirtti.

Kaynakça 

Yaşayan insanlar
1970 doğumlular
Kırıkkale doğumlu akademisyenler
Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesinde öğrenim görenler
Boğaziçi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde öğrenim görenler
İstanbul Ticaret Üniversitesi öğretim üyeleri
İstanbul Şehir Üniversitesi öğretim üyeleri
Adalet ve Kalkınma Partisi mensubu siyasetçiler
İstinye Üniversitesi rektörleri
Haliç Üniversitesi rektörleri
Boğaziçi Üniversitesi rektörleri