İstanbul'da proje aşamasındaki raylı sistem hatları

İstanbul'da proje halindeki raylı sistem hatları, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) iştiraki Metro İstanbul ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (UAB) tarafından projelendirilmiş raylı sistem hatlarının listesini içermektedir.

Bu maddeye ilişkin bilgiler Metro İstanbul tarafından yayımlanan "Projeler" sayfasından ve "İstanbul Raylı Sistemler 2029 Vizyonu" ve "İstanbul Raylı Sistemler 2029 Sonrası Vizyonu" haritalarından yararlanılarak hazırlanmıştır.

En son halini Ağustos 2023'te güncellenen "İstanbul Raylı Sistemler Vizyon Haritası"ndan almıştır

Metro Hatları

M2 (Yenikapı - Sefaköy) Metro Hattı uzatması 

M2 (Yenikapı - İncirli) Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Yenikapı son istasyonu ise Sefaköy olan metro uzatma projesidir.

İBB, M2 hattının Sefaköy - TÜYAP etabı için çalışmalara başladığında, Yenikapı - Sefaköy etabının kendisine devrini UAB'dan talep etmiştir. Ancak bakanlık bu talebe cevap vermediği için bu etabın inşaatının nasıl olacağı belirsizdir. Bu etap ileride inşa edilirse M20 hattı olarak mı, M2 hattı olarak mı işletileceği henüz belirsizdir.

M2 (Hacıosman - Sarıyer) Metro Hattı uzatması 

M2 (Hacıosman - Sarıyer) Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Hacıosman, son istasyonu ise Sarıyer olan metro uzatma projesidir.

Metro hattı 4 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından 2029'dan sonra yaptırılması planlanmaktadır.

M2 (Seyrantepe - Alibeyköy Cep Otogarı) Şube Metro Hattı uzatması 
M2 (Sanayi Mahallesi - Alibeyköy Cep Otogarı) Şube Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Sanayi Mahallesi, son istasyonu ise Alibeyköy Cep Otogarı olan 7 km uzunluğundaki metro uzatma projesidir.

M2 şube hattı olarak işletilmesi planlanan metro hattı 6 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından 2029'dan sonra yaptırılması planlanmaktadır. Hattın Seyrantepe ile Hamidiye arasında Kâğıthane Deresi'ni viyadükle geçmesi ve sadece Alibeyköy Cep Otogarı istasyonunun viyadük üzerinde olması planlanmaktadır.

M4ᴀ - M10 (Sabiha Gökçen Havalimanı - Kurtköy YHT/ViaPort) Metro Hattı uzatması 

M4ᴀ - M10 (Sabiha Gökçen Havalimanı - Kurtköy YHT/ViaPort) Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, ilk istasyonu Sabiha Gökçen Havalimanı, son istasyonu ise (ileride yapılması planlanan) Kurtköy YHT/ViaPort olan 6 km uzunluğundaki metro uzatma projesidir.

Hat M4ᴀ ve M10 hattının uzatması olarak yapılacaktır. İstasyonlar ve hat ortak kullanılacaktır.

Metro hattı 4 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından 2029'dan sonra yaptırılması planlanmaktadır.

M5 (Sultanbeyli - Kurtköy YHT/ViaPort) Metro Hattı uzatması 
UAB tarafından projelendirilmektedir

M7 (Esenyurt Meydanı - Saadetdere) Metro Hattı 

M7 (Esenyurt Meydanı - Saadetdere) Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Esenyurt Meydanı son istasyonu ise Saadetdere olan metro uzatma projesidir.

Metro hattı 5 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından 2029'dan sonra yaptırılması planlanmaktadır.

M13 (Söğütlüçeşme - Yenidoğan) Metro Hattı 

M13 (Söğütlüçeşme - Yenidoğan) Metro Hattı uzatması, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, ilk istasyonu Söğütlüçeşme, son istasyonu ise Yenidoğan olan 25 km uzunluğundaki metro projesidir. Metro hattı 15 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır. Hattın projelendirme işleri sürmektedir.

M20 (İncirli - TÜYAP) Metro Hattı 

M20 (Sefaköy - TÜYAP) Metro Hattı, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Sefaköy, son istasyonu ise TÜYAP olan metro hattı projesidir.

Metrobüs güzergahıyla paralel ilerleyerek yoğun nüfusun yüksek kapasiteli taşınmasını sağlamayı hedefleyen hattın Sefaköy ile TÜYAP arasındaki ilk aşaması için ihale hazırlık çalışmaları başlatılmıştır.

Hat, başlangıçta M2 hattı'nın uzatması olarak planlansa da daha sonraları vizyon haritalarında farklı bir hat kodu ile tanımlanmıştır. Ancak hattın, M2 hattı'nın uzatması olarak mı, yoksa M20 hattı olarak mı işletileceği henüz belirsizdir.

Hattın inşaatı İBB tarafından yaptırılacaktır. 2023 yılında hattın ihalesinin yapılması ve inşa çalışmalarının başlaması planlanmaktadır.

HızRay - M34 (Beylikdüzü - Sabiha Gökçen Havalimanı) Hızlı Metro Hattı 

HızRay ya da M34 (Beylikdüzü - Sabiha Gökçen Havalimanı) Hızlı Metro Hattı, 2020 yılının Eylül ayında gündeme getirilen ve doğu-batı aksında inşa edileceği duyurulan, ilk istasyonu Beylikdüzü, son istasyonu ise Sabiha Gökçen Havalimanı olan hızlı metro projesidir.

Hattın bir kısmı Avrupa Yakası'nda diğer bir kısmı da Anadolu Yakası'nda olup, İstanbul Boğazı'nın delme tünel ile geçilmesi planlanmaktadır. 13 istasyondan oluşan metro hattı, toplamda 74,5 km uzunluğunda olup, bu mesafenin maksimum 160 km/sa hızla gidecek metro araçlarıyla 60 dakika gibi kısa bir sürede kat edilebileceği belirtilmiştir.

Hattın inşaatı İBB tarafından veya Yap-İşlet-Devret (YİD) yöntemine benzer bir model ile yaptırılması planlanmaktadır.

M (İTÜ - Kâğıthane) Metro Hattı 

M (İTÜ - Kâğıthane) Metro Hattı, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu İTÜ, son istasyonu ise Kâğıthane olan metro projesidir. Metro hattı 6 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır.

Hat ilk başta İstinye - Kağıthane arasında 10 istasyonlu olacak şekilde projelendirilmiş olup, İstinye - İTÜ arasındaki eğimin çok fazla olması sebebiyle bu etap için bir füniküler hattı inşa edilmesi planlanmaktadır. Gelecekte M? (Taksim - Okmeydanı) Metro Hattı projesiyle birleştirilmesi planlanmaktadır.

M (Vezneciler - Fenertepe) Metro Hattı 

M (Vezneciler - Fenertepe) Metro Hattı, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Vezneciler, son istasyonu ise Fenertepe olan 23,7 km uzunluğundaki metro projesidir. Metro hattı 17 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır.

T4 hattı'nın yavaş olması ve fazla olan yolcu yoğunluğunun rahatlatılması gerekçesiyle metro hattının güzergâhı çoğu noktada T4 hattı ile aynı olarak belirlenmiştir.

M (İncirli - Söğütlüçeşme) Metro Hattı 
İlk başta Kazlıçeşme-Söğütlüçeşme hattı olarak Büyük İstanbul Tüneli adında duyurulan proje 13 istasyonu Avrupa tarafında 10 istasyonu ise Asya tarafında olmak üzere 23 istasyona sahip olacak, İstanbul Boğazı'nı delme tünelle geçecekti. Projenin tünel aşamasında hem araba hem de metro geçişi olması planlanıyordu. Yapılan revizyonla araba geçişi iptal edilmiş ve istasyon sayısı 10'u Avrupa kısmında 3'ü Asya kısmında olmak üzere 13'e düşürülmüştür. Hat UAB tarafından projelendirilmektedir.

M (Hadımköy - İhlas) Metro Hattı

M (Başakşehir Metrokent - Habibler) Metro Hattı

M (Uğur Mumcu - Kartal Sahil) Metro Hattı

M (Samandıra - Süreyya Plajı) Metro Hattı

M (Altunizade - Kavacık) Metro Hattı

M (Taksim - Okmeydanı) Metro Hattı

Tramvay Hatları

T (Üsküdar - Harem) Nostaljik Tramvay Hattı 
Yolculuk süresi 8 dakika olacaktır. Türkiye'nin ilk çift katlı nostaljik tramvayları hizmet verecektir.

T (Kadıköy - Maltepe - Cevizli) Tramvay Hattı 
T (Kadıköy - Maltepe - Cevizli) Tramvay Hattı, İstanbul'un Anadolu yakasında, ilk istasyonu Rasimpaşa, son istasyonu Vergi dairesi olan Minibüs Caddesi güzergahında inşaat edilecek bir tramvay projesidir. Tramvay hattı şu anki projeye göre 25 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır. Projenin ilk hali 11 Mart 2023'te paylaşılmış olup 26 Mayıs 2023'teki ikinci paylaşımda istasyon sayısı 16'dan 25'e çıkartılmış ve Maltepe'den Cevizli'ye uzatılmıştır. Kesin projesi 2023 sonunda ilan edilecektir.

T (Esenler - Davutpaşa) Tramvay Hattı 
T (Esenler - Davutpaşa) Tramvay Hattı, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu 1. İstasyon, son istasyonu ise 9. İstasyon olan 2,2 km uzunluğundaki tramvay projesidir.

Tramvay hattı 9 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır.

T5 (Feshane - Bayrampaşa) Tramvay Hattı uzatması 

T5 (Feshane - Bayrampaşa) Tramvay Hattı uzatması, İstanbul'un Avrupa yakasında, ilk istasyonu Feshane, son istasyonu ise Bayrampaşa Meydan olan 3,2 km uzunluğundaki tramvay projesidir.

T5'in şube hattı olan tramvay hattı 6 istasyondan oluşmakta olup, İBB tarafından yaptırılacaktır.

Füniküler hatları

F5 (İTÜ - İstinye) Füniküler Hattı

F (Yıldız - Ortaköy) Füniküler Hattı

Diğer Hatlar 
 M5 (Sultanbeyli - Kurtköy YHT/ViaPort) Metro Hattı uzatması
 M? (Ambarlı - Hadımköy) Metro Hattı
 M? (İncirli - Söğütlüçeşme) Metro Hattı
 M? (Taksim - Okmeydanı) Metro Hattı
 M? (Başakşehir - Habibler) Metro Hattı
 M? (Sabiha Gökçen Havalimanı - Gebze OSB) Metro Hattı
 M? (Altunizade - Kavacık) Metro Hattı
 M? (Kartal Sahil - Uğur Mumcu Mahallesi) Metro Hattı
 M? (Maltepe Sahil - Samandıra) Metro Hattı
 M? (TÜYAP - Silivri) Metro Hattı
 T4 (Mescid-i Selam - Pirinççi) Tramvay Hattı uzatması
 T? (Üsküdar - Harem) Tramvay Hattı
 F5 (İTÜ - İstinye) Füniküler Hattı
 F? (Altunizade - Beylerbeyi) Füniküler Hattı
 F? (Avcılar Merkez - Avcılar İDO) Füniküler Hattı
 F? (Ortaköy - Yıldız) Füniküler Hattı
 F? (Kavacık - Çubuklu) Füniküler Hattı
 F? (Tophane - Şişhane) Füniküler Hattı
 TF? (Aydos Kalesi - Sultanbeyli) Teleferik Hattı
 TF? (Kartal - Aydos) Teleferik Hattı

Kaynakça 

İstanbul metrosu
İstanbul tramvayı
İstanbul füniküleri
İstanbul teleferiği