Yahui

Yahui kültür ve inanç sistemleri içinde hayvan ve insan formunun çeşitli karışımlarını alan doğaüstü bir figürdür. Eskiden Mikstek yerli halkının bulunduğu ve Mikstekçe konuşulan Meksika'daki La Mixteca merkez-güneydoğu bölgesinde görülür. Özellikle Kolomb öncesi dönemde, Mikstek ikonografisinde, düşüncesinde ve kültüründe önemli ve yinelenen bir motiftir.

Yahui figürlerinin tasvirleri, Codex Zouche -Nuttall, Codex Vindobonensis Mexicanus I, Codex Selden, Codex Bodley, Codex Egerton ve Codex Becker I / II dahil olmak üzere çeşitli Mikstek kodekslerinde görülür.

Yahui iki ana formda görünür: Nahual ya da insan-hayvan kompozit şekil ve hayvan figürü. Hayvan formunda, sürüngen başı, kaplumbağa kabuğu gövdesi, sürüngen kolları ve bacakları, pençeleri, kuyruğu ve burun uçlarındaki çakmaktaşı motifi ile resmedilmiştir.

Nahual biçiminde, hayvan tasviri ile bir erkek insan kafası birleştirilir. Bazı tasvirlerde nahual sürüngenlere özel pençelere sahipken, diğer tasvirler figür insan eliyle göstermektedir. Zaman zaman, nahual figürleri kurban bıçakları tutar ve kurban ayinleri veya diğer tören etkinlikleri gerçekleştirir.

Tarihi bir figür olarak yahuiler için muhtemelen mağaralarda ve tepelerde kozmolojik ayinler gerçekleştirdi.  Politics of Symbolism in the Mixtec Codices (1994: 42-47) adlı eserinde John Pohl, yahuilerin bir grup yönetici figürün üyesi olarak rolünü araştırdı.

Yahui araştırmaları 
Mary Elizabeth Smith, Codex Muro ve kolonyal Meksika belgelerini analiz ederken yahuileri "xiuhcoatl-kaplumbağa-kurban" olarak tanımladı. Çakmaktaşı kuyruk motifini ve kaplumbağa kabuğunu yahuileri Mikstek kodekslerindeki diğer belirli figürlerden ayıran anahtar semboller olarak tanımladı. Bu motiflerin anlamının estetik, kozmolojik ve tarihsel sembolizmin ötesine ve dilbilim alanına kadar uzandığını öne sürdü.

Pohl, Mikstek Kodekslerin'deki Sembolizmi'nin (1994) bir bölümünü yahui tartışmasına ayırdı. Son zamanlarda, Pohl, Yanhuitlan'da uygulayıcı bir yahui rahibi olabileceğini öne sürdü.

Maarten Jansen, La dinastia de Anute: historia, literatura e ideologia de un reino mixteco (2000) adlı kitabında yahui'nin fray Gregorio Garcia tarafından kaydedilen Cuilapan'ın yaratılış öyküsüne dahil edildiğini öne sürdüğünde, yahui konusu üzerine  büyük bir ilerlemeye katkıda bulundu.

Notlar

Kaynakça 
 
 
 
  
  
  
  
   
 
 
 

KB1 Felemenkçe kaynakları (nl)
KB1 İspanyolca kaynakları (es)
Mikstekler