Âşık Peri

Aşık Peri (Azerbaycan Türkçesi: Aşıq Pəri, tahmini 1811, Maralyan, Hırdapara-Dizag ilçesi, Karabağ Hanlığı - ö. 1847) - Azerbaycanlı aşık, şair.

Hayatı 
Aşık Peri, 1811 yılında bugünkü Cebrayıl bölgesinde bulunan Maralyan köyünde doğdu. Küçük yaşlardan itibaren aşık şiiriyle ilgilenmeye başladı. Kısa sürede ünü yayıldı ve devrinin aşıklarının dikkatini çekti. Tahmini olarak 1830'lu yıllarda Şuşa'ya taşındı ve hayatının geri kalanını burada geçirdi.

Feridun Bey Köçerli, Aşık Peri'ni eğitimli ve güzel bir hanım olduğunu yazar. Aşık meclislerinde çok itibar görürdü. Şairler onun güzelliğini şiirlerinde övmüştür.

Aşık Peri, Mirza Hasan Bey Mirza, Kerbelalı Abdullah Canizade, Caferkulu Han Neva, Muhammed Bey Aşık, Mirzacan Medetov gibi aşıklarla aşık atışması yapmış ve ününü artırmıştır.

Güzel şiirleri ve nüktesi ile kısa zamanda Karabağ şairlerinin ilgisini çekmiş, Şuşa'da sık sık şiir toplantılarına katılmıştır. Edebi miras günümüze tam olarak ulaşmamıştır ve sadece 50 civarında şiir bilinmektedir. Şiirleri ilk kez Mirza Yusif Karabağ'ın "Məcmueyi-divani-Vaqif və müasirini-digər" (1856) adlı mecmuasında, daha sonra ise A.Berge'in derlediği "Qafqaz və Azərbaycanda məşhur olan şüəranın əşarına məcmuədir" (Leipzig, 1867) adlı kitabında yayınlanmıştır.

Günümüzde koşukları daha çok bilinmektedir. Bu koşuklar sade ve anlaşılır bir dille söylenmiştir. Aşık Peri, tahminen 1847'de Şuşa şehrinde yaşamını yitirmiştir.

Bibliyografi

Kaynakça 

 Aşık Perisi ve Çağdaşları, Bakü, 1928.
 Azerbaycan Aşıkları ve Halk Şairleri I, Bakü, 1983, s. 220-228.
 Azerbaycan Aşıkları ve Şair Kadınları, Bakü, 1978.
 Firidun bey Koçarlı, Azerbaycan Edebiyatı, Bakü, 1981, s. 340-342.
 Aziza Caferzade . "Azerbaycan kadın aşıkları ve şairleri", Bakü, "Gençlik", 1991. (s.50).
 "Aşık Kadınları Antolojisi", 2010, "MBM" matbaası, (sayfa 4-8).

Ayrıca bakınız 

 Âşık Peri Camii

Dış bağlantılar 

Azeri kadınlar
Şuşa'da ölenler
1811 doğumlular
Azeri halk ozanları
1847 yılında ölenler