Yakut bıçağı

Yakut bıçağı (Yakutça: саха быһаҕа, Rusça:якутский нож), Yakutlar'ın günümüzde de üretilen ve kullanılan geleneksel bıçağıdır. Ahşap işleri, dericilik, hayvan derisi yüzme, balık ve et kesmede ve savaş aracı olarak kullanılır.

Demir Çağı'ndan beri kullanılan Yakut bıçakları, Fin kökenli bıçakların atası kabul edilir. Birçok bölgesel türü vardır ancak klasik Yakut bıçaklarının uzunluğu 11–17 cm, genişliği 2,5–3,8 cm'dir. Çocuklar veya kadınlar için, uzunluğu 8–10 cm arasında değişen bıçaklar ve nadiren askerî silah olarak 17 cm'den büyük bıçaklar üretilir. Bıçak profili asmietriktir; bir yanı oyuk ve düz bir satıha sahip iken, diğer yan bombelidir. Bu özellik, bıçağı bileylemede, ahşap yontmada, kurutulmuş et ve donmuş balık kesmede kolaylık sağlar.

Eli çeliğin soğuğundan korumak üzere bıçak huş ağacından bir sapa yerleştirilir, eldivenle de kullanılabilir. Sapın arkaya doğru genişleyen tasarımı, rahat kavrama imkanını verir. Sapın arkasının yumurta formunda olması, Yakut bıçaklarının özelliğidir. Huş ağacı, hafif  ve sağlam olduğu için kullanılır. Sapın hafif olup suda batmaması, balıkçılar için önemlidir.  Bölgede bol bulunan fosilleşmiş mamut dişinden de sap yapılmaktadır; bu tür bıçaklar hediyelik eşya olarak üretilir.

Geleneksel olarak oldukça yumuşak çelikten yapılır. Şam çeliğinin piyasada yaygınlaşması ile Şam çeliğinden Yakut bıçakları üretilmeye başlanmıştır.

Yakut bıçaklarının, içinde tahta bir astar olan dana kuyruğundan her biri o bıçağa özel yapılmış kılıfı vardır. Bıçak, kılıfa konduğu zaman ahşabın için oturur ve deriye zarar vermez.

Çobanların ve avcıların "üçüncü kolu" olarak görülen Yakut bıçağı, Yakutistan'da gündelik yaşamda aktif olarak kullanılmaktadır ve hemen her köyde yakut bıçağı üreticisi bulunur. Yakutlar'da farklı amaçlar için kullanmak üzere farklı Yakut bıçakları bulunması ve ailede kuşaktan kuşağa geçen güzel bir bıçağın evde ev sahibinin yatağının başında asılı durması gibi gelenekler yaşatılır.

Dış bağlantılar 
 Yakut bıçakları ile ilgili video

Kaynakça 

Yakutlar
Bıçaklar
Yakutistan