Münevver Andaç

Celile Münevver Andaç (12 Şubat 1917, Sofya - 16 Mayıs 1997), Türk çevirmendir.

Nâzım Hikmet'in, Yaşar Kemal ve Orhan Pamuk'un eserlerini de Fransızca'ya çevirmiş ve bu çevirilerinden dolayı çeşitli
ödüller almıştır.

Yaşamı 
1917 yılında Sofya'da doğdu. Babası Sofya’da diplomat olan Mustafa Celaleddin Bey, annesi Gabrielle Hanım'dır.. Mustafa Celaleddin, aynı dönemde Sofya'da askerî ataşe olan Mustafa Kemal ve elçi Fethi Okyar'ın da arkadaşıydı.  Soyadı Kanunu çıktığına Mustafa Kemal Atatürk genç yaşta ölen arkadaşı Mustafa Celaleddin anısına kızlarına "Andaç" soyadını vermiştir.
Münevver Andaç liseyi Marsilya'daki dayılarının yanında okuduktan sonra İstanbul'a geldi; büyük dayısı Ali Fuat Cebesoy himayesinde İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde yükseköğrenim gördü. 1944 yılında  ressam Nurullah Berk ile evlendi. Bu evlilikten Renan adında bir kızı oldu.

1949 yılında ise Bursa Cezaevi'nde yatan halasının oğlu Nâzım Hikmet'e âşık oldu. Nâzım Hikmet'in tahliye olmasından sonraki beraberliklerinden 1951'de oğlu Memet Nâzım dünyaya geldi. Nâzım Hikmet ülkeyi terk etmek zorunda kaldıktan sonra Andaç'a pasaport verilmedi ve polis tarafından izlendi. Mektuplaşmaları yasaklanmış olduğundan 1955 yılında yasak Adnan Menderes'in izni ile kalkıncaya kadar Nazım Hikmet'ten ancak başkaları aracılığıyla haber alabildi.

1961'de iki çocuğuyla Lehistan'a kaçtı. Varşova'da üniversitede Türkoloji bölümünde okutman olarak çalıştı. 1968’de Paris'e giden Andaç, bir yandan Gallimard Yayınevi için kitap tercümeleri yaparken bir yandan da Fransız hükûmeti mahkemesinde resmi çevirmen olarak uzun yıllar hizmet verdi. Andaç, emekli olana kadar resim-halı galerisinde çalışarak geçimini sağladı.

Münevver Andaç, Nâzım Hikmet'in birçok eseriyle birlikte Yaşar Kemal'in ve Orhan Pamuk’un eserlerini de Fransızca'ya çevirdi. Yaşar Kemal'den yaptığı "İnce Memed 3" çevirisiyle 1987'de Fransız Çevirmenler Derneği Çeviri Büyük Ödülü'nü kazandı. 1997'de yakalandığı akciğer kanseri nedeniyle 16 Mayıs 1997'de hayatını kaybetti.

Kaynakça 
Genel

Özel

1917 doğumlular
1997 yılında ölenler
Türk çevirmenler
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenim görenler
Türkçeden Fransızcaya çeviri yapanlar