Didamangisa

Didamangisa (Türkçe: İhtiyar cadı), Laz mitolojisinde bir cadı figürüdür. Didamangisa günümüzde çocukları korkutmak için anlatılan hikâyelerde geçmektedir. Geçmişte Didamangisa'nın başka anlamları da vardı. Lazcanın Dutxe lehçesinde (Ardeşen lehçesine benzer) Didamangisa adının karanlık ve kötülükle ilgili olduğuna dair göstergeler bulunmaktadır. Murat Murğulişi, Didamangisa adlı kitabında bu karakterden bahsetmektedir.

Didamangisa 
Didamangisa, demir kancasının ucuyla salatalık toplayan çocukları ayaklarında yakalayıp kaçıran yaşlı bir cadıdır. Salatalıkların olgunlaştığı dönemde salatalık tarlasında ortaya çıkan didamangisa, yerin hemen üzerinde biçimsiz bir torbayı andıracak şekilde sis gibi sürüklenir. Yerleşim yerlerine yakın yaşayan didamangisa, anne ve babası olmadan tarlaya giden çocuklara saldırır. Kendi çocuğu olmayan didamangisa, kaçırdığı çocukları yer altındaki ininden hiçbir zaman çıkarmaz. Didamangisa, tuzağını taze salatalıkların gövdesine yakın bir yere kurar. Bir rivayete göre, didamangisa hayvan gübresinin (puşkundi) içinden çıkar.

Emxuna 
Hikâyenin Tunca (Dutxe) tarafında bilinen versiyonunda ise didamangisa erkektir ve emxuna adıyla bilinmektedir. Emxuna, salatalık toplayan çocukları kaçıran bir figürdür. Tunca (Dutxe) çevresinde bilinen bu karakter topraktan çıkar. Küçük ama çok güçlü olan Emxuna, bir yerden diğer yere çok hızlı gidebilir.

Aneneri 
Görünüş olarak didamangisaya benzeyen bu karakter, mısır tarlalarının koruyucudur. Elindeki bastonuyla yere vurarak mısır başaklarını tozutan Aneneri, mısırların sağlıklı büyümesini sağlar.

Ona dida 
Uzaktaki arazilerin koruyucu annesi olarak bilinir.

Ayrıca bakınız 
 Dali

Kaynakça 

Laz mitolojisi