ఫాతిమా బేగం

ఫాతిమా బేగం (1892–1983) ఒక భారతీయ సినిమా నటి, దర్శకురాలు, స్క్రీన్ ప్లే రచయిత్రి. భారతీయ సినిమా మొదటి మహిళా చిత్ర దర్శకురాలిగా పరిగణించబడుతోంది. నాలుగు సంవత్సరాలలో ఆమె అనేక చిత్రాలకు రచయిత్రిగా, నిర్మాతగా, దర్శకురాలిగా వ్యవహరించింది. ఫాత్మా ఫిల్మ్స్‌ పేరుతో స్వంత నిర్మాణ సంస్థని కూడా ప్రారంభించింది, అది తరువాత విక్టోరియా-ఫాత్మా ఫిల్మ్స్‌గా మార్చబడింది. 1926లో బుల్బుల్-ఎ-పరిస్థాన్‌ అనే సినిమాకు మొదటిసారి దర్శకత్వం వహించింది.

జీవిత విశేషాలు 

ఫాతిమా బేగం 1892లో ఉర్దూ మాట్లాడే ముస్లిం కుటుంబంలో జన్మించింది. సచిన్ రాష్ట్రానికి చెందిన నవాబ్ సిదీ ఇబ్రహీం ముహమ్మద్ యాకుత్ ఖాన్ IIIని వివాహం చేసుకున్నది. వారికి ముగ్గరు (జుబేదా, సుల్తానా, షెహజాదీ) సంతానం. ఆ ముగ్గురు కూడా మూకీ సినిమాలలో నటించి పేరు పొందారు. ముని మనవరాలు రియా పిళ్లైకి మోడలింగ్, నటనారంగంలో రాణించింది.

సినిమారంగం 
ఫాతిమా మొదటగా నటిగా ఉర్దూ నాటకరంగంలోకి అడుగుపెట్టింది. తరువాతికాలంలో సినిమారంగంలోకి వచ్చింది. అర్దేశిర్ ఇరానీ 1922లో తీసిన వీర్ అభిమన్యు అనే మూకీ సినిమాలో తొలిసారిగా నటించింది. అప్పటి రోజులలో నాటకాలు, సినిమాలలో పురుషులు స్త్రీ పాత్రలను పోషించడం సాధారణం కాబట్టి, ఫాతిమా మహిళా సూపర్‌స్టార్‌గా ఎదిగింది.

1926లో ఫాత్మా ఫిల్మ్స్‌ అనే నిర్మాణ సంస్థను స్థాపించింది, అది తర్వాతికాలంలో 1928లో విక్టోరియా-ఫాతిమా ఫిల్మ్స్‌గా పిలువబడింది. ఫాంటసీ సినిమాకి మార్గదర్శకురాలైన ఫాతిమా స్పెషల్ ఎఫెక్ట్‌ల కోసం ట్రిక్ ఫోటోగ్రఫీని ఉపయోగించింది. కోహినూర్ స్టూడియోస్, ఇంపీరియల్ స్టూడియోస్‌ తీసిన సినిమాలలో నటిగా, తన ఫాత్మా ఫిల్మ్స్‌ తీసిన సినిమాలకు రచయిత్రిగా, నిర్మాతగా, దర్శకురాలిగా చేస్తూ నటనను కొనసాగించింది.

ఫాతిమా 1926లో దర్శకత్వం వహించినబుల్బుల్-ఎ-పరిస్తాన్‌ సినిమాకుగానూ భారతీయ సినిమాకి మొదటి మహిళా దర్శకురాలిగా గుర్తింపు పొందింది. సినిమా ప్రింట్‌లు ప్రస్తుతం అందుబాటులోలేవు, అధిక బడ్జెట్ నిర్మాణంతోపాటు అనేక ప్రత్యేకతలను కలిగి ఉన్న ఫాంటసీ సినిమాగా వర్ణించబడింది. నిజమైతే, ఈ సినిమా జార్జ్ మెలీస్ వంటి ఫాంటసీ సినిమా ప్రారంభకులలో ఒకరిగా ఫాతిమా నిలుస్తోంది. తన స్వంత నిర్మాణ సంస్థ నుండి సినిమాలను నిర్మించడంతోపాటు 1938లో తన చివరి చిత్రం దునియా క్యా హై? వరకు కోహినూర్ స్టూడియోస్, ఇంపీరియల్ స్టూడియోస్ సినిమాలలో కూడా నటించింది.

సినిమాలు

మరణం 
ఫాతిమా తన 91వ ఏట 1983లో మరణించింది.

వారసత్వం 
ఫాతిమా వారసత్వాన్ని తన కుమార్తె జుబేదా కొనసాగించింది. జుబేదా మూకీ సినిమాలతోపాటు, భారతదేశపు మొట్టమొదటి టాకీ సినిమా ఆలం అరాలో కూడా నటించింది.

మూలాలు

బయటి లింకులు 

 

1892 జననాలు
1983 మరణాలు
భారతీయ సినిమా నటీమణులు
గుజరాత్ వ్యక్తులు
హిందీ సినిమా నటీమణులు