గండరాదిత్యచోళుడు

గండరాదిత్య చోళుడు  (తమిళం: கண்டராதித்ய சோழன்) తన తండ్రి మొదటి పరంతక చోళుడి తరువాత సా.శ. 955 లో చోళసింహాసం అధిష్టించాడు.

కల్లోల కాలం 
మొదటి పరాంతకచోళుడి మరణం సా.శ. 985 లో మొదటి రాజరాజచోళుడి ప్రవేశం వరకు చోళ చరిత్ర అస్పష్టంగా ఉంది. 30 సంవత్సరాల ఈ కాలంలో ఐదుగురు యువరాజులు సింహాసనాన్ని ఆక్రమించారు. చోళ సింహాసనాన్ని వేగంగా అధిరోహించడం చుట్టూ అనేక సిద్ధాంతాలు ఉన్నాయి.

ఒకటి రాజకుటుంబంలోని వివిధ సభ్యులలో అంతర్గత వైరుధ్యాలు ఉన్నాయి. మరొకటి మూడవ కృష్ణ, ఆయన బావ గంగా బుతుగా ఆధ్వర్యంలో రాష్ట్రకూట దండయాత్ర ప్రభావాలు, తక్కోలం వద్ద చోళ సైన్యం ఓటమి ఫలితంగా యువరాజు స్పష్టమైన వారసుడు- రాజదిత్య చోళుడు మరణించాడు (మొదటి వరుసలో సింహాసనం - "అనై మేలు తుంజియా దేవరు") రాజ్యంలో పెద్ద ఎత్తున రాజకీయ అయోమయస్థితిని తెచ్చిపెట్టి ఉండాలి.

రెండవ సిద్ధాంతానికి ఎక్కువ యోగ్యత ఉంది. ఎందుకంటే మొదటి పరాంతక కుమారులు (ప్రత్యేకంగా గండరాదిత్య, అరింజయ) ఆ పురాణ యుద్ధంలో వారి సోదరుడు రాజదిత్యతో కలిసి పోరాడి ఉండాలి. వివిధ రకాల గాయాల కారణంగా వేగంగా మరణించి ఉండాలి. ఆ విధంగా మొదటి పరాంతక చోళుడు తన మనవడు సుందర చోళుడి (అరింజయ కుమారుడు, బహుశా మనుగడలో ఉన్న పురాతన యువరాజు) వారసుడిగా స్పష్టంగా గుర్తించ వచ్చింది.

పాలకుడుగా 
ఇంతకు ముందే గుర్తించినట్లుగా మొదటి పరాంతక చోళుడి పెద్ద కుమారుడు యువరాజు రాజదిత్య తక్కోలం యుద్ధంలో ప్రాణాలు కోల్పోయాడు. (సా.శ. 949). ఉత్తర ఆర్కాటు జిల్లాలో నేటి అర్కోణం చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతంలోని తక్కోలంగా గుర్తించబడింది. మొదటి పరాంతక చోళుడు ఆయన రెండవ కుమారుడు గండరాదిత్యను వారసుడిగా ఉండడం స్పష్టంగా ఉంది.

గండరాదిత్య ఒక అవాంచిత చక్రవర్తి. సామ్రాజ్యం నిర్మాణం మీద కాకుండా మతపరమైన పనులపై ఎక్కువ దృష్టి పెట్టారు. తోండైమండలం రాష్ట్రకూటులచే ఆక్రమించబడింది. గండరాదిత్య దానిని తిరిగి పొందటానికి ఎటువంటి ప్రయత్నం చేసినట్లు కనిపించలేదు. ఆయన యుద్ధంలో ఆసక్తి లేనివాడు కాదా లేదా పాలారు నదికి దక్షిణంగా తన స్థానాన్ని సమకూర్చుకున్నాడా లేదా ఈలం (చోళ నియంత్రణ నుండి వేగంగా జారిపోతున్నది), తిరిగి పుంజుకున్న పాండ్యరాజ్యాన్ని నియంత్రణలో ఉంచడానికి ఆయన నష్టాలను తగ్గించుకున్నాడా అనేది స్పష్టంగా లేదు.

ప్రస్తుతానికి యుద్ధంలో చోళ శక్తి తగ్గిపోయినట్లు అనిపించింది. కాని వాణిజ్యం (ముఖ్యంగా సముద్ర) వృద్ధి చెందుతూనే ఉంది. ఆయనకు ప్రత్యక్షంగా ఆపాదించబడిన శాసనాలు చాలా తక్కువగా మాత్రమే ఉన్నాయి. దీనికి కారణం మునుపటి శాసనాలు తరువాత ఉత్తమచోళుడి చేత తొలగించబడ్డాయి. వీరు దక్షిణ భారత దేవాలయాలను గ్రానైటు, ఇటుక, మోర్టారు నుండి గ్రానైటుకు మార్చే పనిని చేపట్టారు. కల్పని "పథకం. ఉత్తమ చోళుడి చేతన నిర్ణయం కాంచీపురంలోని తన శాసనాలలో ప్రస్తావించబడింది.

ఆయన మత ప్రవచనంలో ఎక్కువ సమయం గడిపాడు. చిదంబరం ఆలయ శివుడి మీద తమిళ శ్లోకం రాసిన ఘనత ఆయనది.

ఉప రాజ్యప్రతినిధి 
గండరాదిత్య తన పాలనలో చాలా ప్రారంభంలో ఆయన తమ్ముడు అరింజయ ఉప రాజప్రనిధిగా, వారసుడు-స్పష్టంగా కనిపించాడు. గండరాదిత్య చాలా కాలం సమస్య లేకుండా ఉండి విజయాలయ రాజవంశం కొనసాగింపును పొందే ప్రయత్నంలో గండరాదిత్య తన సోదరుడి వారసుడిని స్పష్టంగా చూపించారు.

రాణి, వారసుడు 
గండరాదిత్య రాణి మాదేవాడిగలరు (సెంబియను మడేవియారు), ఆయనకు మధురాంతక ఉత్తమచోళుడు అనే కుమారుడు జన్మించాడు. ఇది ఆయన జీవితంలో చాలా ఆలస్యంగా సంభవించి ఉండాలి. గండరాదిత్య మరణించిన సమయంలో (సా.శ.956) ఉత్తమ చోళుడు బాలుడుగా ఉండి ఉండాలి. అందువలన ఆయన పట్టాభిక్తుడు కావడాన్ని కొంతకాలం నిలిపి అరింజయ కొంతకాలం పాలించి ఉండవచ్చు.

సెంబియాను మదేవియారు తన భర్త తరువాత చాలా కాలం జీవించింది. ఆమె అనేక శాసనాలలో వివిధ దేవాలయాలకు విరాళాలు ఇస్తూ ఆమె ఒక ధర్మవంతురాలైనట్లు తెలుస్తోంది. ఆమె c. రాజరాజచోళుడి పాలనలో 1001 మరణించింది. ఆమె మాలవారయారు అధిపతి కుమార్తెగా శాసనాల్లో ఇలా వర్ణించబడింది.

గండరాదిత్యను "మెర్కే ఎలుందరుళిన దేవరు" అని కూడా పిలుస్తారు - పశ్చిమాన లేచిన రాజు అంటే పశ్చిమాన వెళ్లి మోక్షం పొందాడు. ఈ పదబంధం అర్థం స్పష్టంగా అర్థం కాలేదు కాని కేరళకు పశ్చిమాన వెళ్ళిన రాజు అని అర్ధం. గండరాదిత్య తన తరువాతి జీవితంలో జైన విశ్వాసాన్ని అలవాటు చేసుకుని లోక-పాల ఆచార్య అనే జైన సన్యాసితో చోళ దేశానికి పశ్చిమాన ఉన్న కన్నడ భూమికి వెళ్ళాడని వాదనలు ఉన్నాయి. ఈ వాదనకు చరిత్రకారులలో చాలా మంది మద్దతుదారులు లేరు. ముఖ్యంగా ఆయన శైవ నేపథ్యం, ఆయన భార్య, కొడుకు ఈ విశ్వాసం నిరంతరచనుసరించిన కారణంగా వారు ఆయన జైన విశ్వాసానికి మద్దతు ఇవ్వలేదు.

తమిళసాహిత్యంలో భాగస్వామ్యం 
చిదంబరం ఆలయంలోని శివుడి మీద " తిరువిసైప్ప "కు రచయిత గండరాదిత్య అని తమిళ సాహిత్య పరిశోధకులు శైవ మత పండితులు విస్తృతంగా అంగీకరించారు. ఇందులో మొదటి పరాంతకచోళుడు పాండ్య దేశాన్ని, ఈళం (శ్రీలంక) ను జయించి నటరాజ ఆలయాన్ని బంగారంతో కప్పాడని ఒక ప్రత్యేకమైన ప్రకటన ఉంది. చిదంబరం ప్రభువు నటరాజు మీద గండరాదిత్య పదకొండు కవితలు సమకూర్చారు. తిరుమురై తొమ్మిదవ సంపుటంలో ఇవి తిరువైసప్ప అని పిలువబడతాయి. ఈ కవితలలో ఆయన తనను తాను "కోలి వెండను తంజయ్యరు కోను గండరాదిత్తను" అని పేర్కొన్నాడు. ఆయన ఈ కవితను ఎప్పుడు రచన చేశాడో తన తండ్రికి బదులుగా చిదంబరం మందిరాన్ని కప్పినది అతడేనా లేదా మొదటి పరాంతక పదవీకాలంలో జరిగిందా అనేది స్పష్టంగా తెలియదు.

మూలాలు

వనరులు 
 Venkata Ramanappa, M. N. (1987). Outlines of South Indian History. (Rev. edn.) New Delhi: Vikram.
 Nilakanta Sastri, K. A. (1935). The CōĻas, University of Madras, Madras (Reprinted 1984).
 Nilakanta Sastri, K. A. (1955). A History of South India, OUP, New Delhi (Reprinted 2002).
 Epigraphy, by Archaeological Survey of India. Southern Circle
 Historical Perspectives of Warfare in India: Some Morale and Matériel Determinants, by Sri Nandan Prasad, Centre for Studies in Civilizations (Delhi, India)
 The History and Culture of the Indian People, Volume 4 by Ramesh Chandra Majumdar, Bharatiya Vidya Bhavan, Bhāratīya Itihāsa Samiti
 The Twelve Thirumurai – http://tamilnation.co/sathyam/east/thirumurai.htm

చోళ రాజులు
956 deaths
Hindu monarchs
Year of birth unknown
10వ శతాబ్దపు భారతీయ చక్రవర్తులు