ఉజ్జయిని జిల్లా

ఉజ్జయిని జిల్లా  మధ్య ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని జిల్లాల్లో ఒకటి. చారిత్రిక నగరం ఉజ్జయిని, ఈ జిల్లాకు ముఖ్యపట్టణం. కర్కట రేఖ ఉజ్జయిని గుండా వెళుతుంది. జిల్లా విస్తీర్ణం 6,091 చ.కి.మీ.  2011 లో జనాభా 19,86,864, 2001 లో 17,10,982 గా ఉన్న జనాభా దశాబ్ద కాలంలో 16.12% పెరిగింది.

జనాభా 
2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం ఉజ్జయిని జిల్లా జనాభా 19,86,864.  ఇది స్లోవేనియా దేశానికి  లేదా యుఎస్ రాష్ట్రమైన న్యూ మెక్సికోకు సమానం.  జనాభా పరంగా ఇది భారతదేశ జిల్లాల్లో 233 వ స్థానంలో ఉంది.  జిల్లాలో జనసాంద్రత 326.  2001-2011 దశాబ్దంలో దాని జనాభా వృద్ధి రేటు 16.11%.  ఉజ్జయినీ జిల్లాలో లింగ నిష్పత్తి 954.  అక్షరాస్యత రేటు 73,55%. 

2011 జనగణన ప్రకారం, జిల్లా జనాభాలో 95,21% మంది హిందీ మాట్లాడేవారు. 2.83% మంది ఉర్దూ, 0.58% గుజరాతీ, 0.56% మరాఠీ0.40% సింధీ మాట్లేడ్వారు ఉన్నారు.

భౌగోళికం 
ఈ జిల్లాకు ఈశాన్యాన, తూర్పున షాజాపూర్, ఆగ్నేయంలో దేవాస్, దక్షిణాన ఇండోర్, నైరుతి దిశలో ధార్, పశ్చిమ, వాయువ్య దిశల్లో రత్లాం జిల్లాలు సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. ఈ జిల్లా ఉజ్జయిని డివిజన్‌లో భాగం.

నదులు, సరస్సులు 
చంబల్ నదికి ఉపనది అయిన షిప్రా నది జిల్లాలో ప్రధానమైన నది. ఇతర నదులలో గంభీర్ నది, కాహ్న్ నది ఉన్నాయి. ఈ రెండూ షిప్రాకు ఉపనదులు

వివిధ విభాగాలు 
2008 లో పార్లమెంటరీ, శాసనసభ నియోజకవర్గాల డీలిమిటేషన్ తరువాత, ఈ జిల్లాలో ఎనిమిది శాసనసభ నియోజకవర్గాలు ఉన్నాయి: నాగడ-ఖాక్రోడ్, మహీద్పూర్, తరానా, ఘాటియా, ఉజ్జయిని దక్షిణ, ఉజ్జయిని ఉత్తర, బద్నగర్.  జిల్లా లోని  లోక్‌సభ నియోజకవర్గం ఉజ్జయిని.

మూలాలు 

మధ్య ప్రదేశ్ జిల్లాలు