పర్బతి గిరి

పర్బతి గిరి ( 1926 జనవరి 19 - 1995 ఆగస్టు 17), ధనంజయ్ గిరి కుమార్తె.  పశ్చిమ ఒడిశామదర్ థెరిసా అని ముద్దుగా పిలువబడే ఈ మహిళ భారతదేశంలోని ఒడిశాకు చెందిన ప్రముఖ మహిళా స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు. భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో ఒడిశాకు చెందిన మహిళా స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు గణనీయమైన పాత్ర పోషించారు.

ఆమె బ్రిటిష్ వ్యతిరేక ప్రభుత్వ కార్యకలాపాల కారణంగా ఆమె రెండు సంవత్సరాలు ఖైదు చేయబడింది. మహాత్మా గాంధీ "క్విట్ ఇండియా" పిలుపు తరువాత ఆందోళన ముందంజలో ఉన్నప్పుడు పర్బతి గిరికి కేవలం 16 సంవత్సరాల వయస్సు. స్వాతంత్ర్యం తరువాత ఆమె దేశానికి సామాజికంగా సేవ చేయడం కొనసాగించింది. ఆమె పైక్మల్ గ్రామంలో అనాథాశ్రమాన్ని ప్రారంభించింది, అనాథల సంక్షేమం కోసం తన మిగిలిన జీవితాన్ని అంకితం చేసింది.

ప్రారంభ జీవితం 
గిరి ప్రస్తుత బార్ ఘర్ జిల్లా బీజేపూర్ సమీపంలోని సంలైపాడర్ గ్రామంలో, అవిభక్త సంబల్ పూర్ జిల్లాలో 1926 జనవరి 19న జన్మించింది.

ఆమె మూడవ తరగతి తర్వాత మానేసి గ్రామం నుండి గ్రామానికి ప్రయాణించడం ప్రారంభించింది, కాంగ్రెస్ కోసం ప్రచారం చేసింది.  1938లో ఆమె 12 ఏళ్ల వయసులో సలైపాడర్ లో జరిగిన సమావేశంలో కాంగ్రెస్ సీనియర్ నాయకులు ఆమెను కాంగ్రెస్ కోసం పనిచేయడానికి అనుమతించమని తన తండ్రిని ఒప్పించడానికి ప్రయత్నించారు. హస్తకళలు, అహింసా, స్వావలంబన తత్వశాస్త్రంతో సహా ఆశ్రమంలో పర్బతి అనేక విషయాలు నేర్చుకున్నాడు.

స్వాతంత్ర్య సమరం 
ఆమె మేనమామ రామచంద్ర గిరి కాంగ్రెస్ నాయకుడు, సమ్మాయిపాడర్ గ్రామం జాతీయవాదులకు సమావేశమయ్యే ముఖ్యమైన ప్రదేశం. ఆమె తన మామయ్యతో జరిగే సమావేశాలను వింటూ కూర్చుని వినడం వలన స్వాతంత్ర్య సమరంలో పాల్గొనడానికి ప్రభావితం అయినది .  1940లో పర్బతి కాంగ్రెస్ పార్టీ కొరకు బార్ఘర్, సంబల్ పూర్, పదమ్ పూర్, పానిమారా, ఘేన్స్, ఇతర ప్రాంతాలకు ప్రయాణించడం ప్రారంభించింది. ఆమె గ్రామస్థులకు శిక్షణ ఇచ్చి, ఖాదీని ఎలా తిప్పాలో, నేయాలో నేర్పింది. 1942 నుండి ఆమె 'క్విట్ ఇండియా' ఉద్యమం కోసం ప్రచారం చేసింది, చాలాసార్లు అరెస్టు చేయబడింది, కానీ ఆమె మైనర్ కాబట్టి పోలీసులు ఆమెను విడుదల చేయాల్సి వచ్చింది. ఆమె బర్గర్ లోని ఎస్.డి.ఓ కార్యాలయంపై దాడి చేసినప్పుడు అరెస్టు చేయబడింది. సంబల్ పూర్ జైలులో ఆమెకు రెండేళ్ల కఠిన కారాగార శిక్ష విధించారు. బార్ ఘర్ కోర్టులో ఆమె బ్రిటిష్ వారిని ధిక్కరిస్తూ కోర్టును బహిష్కరించమని న్యాయవాదులను ఒప్పించడానికి ఆందోళన చేసింది.

స్వాతంత్ర్యానంతరం 
స్వాతంత్ర్యం తరువాత ఆమె 1950లో అల్లాబాబాద్ లోని ప్రయాగ్ మహిళా విద్యాపీట్ లో తన పాఠశాల విద్యపూర్తి చేసింది. నాలుగు సంవత్సరాల తరువాత ఆమె తన సహాయ పనిలో రమా దేవి (క్యూ.వి.) తో చేరింది. 1955లో ఆమె సంబల్ పూర్ జిల్లా ప్రజల ఆరోగ్యం, పరిశుభ్రతను మెరుగుపరచడానికి ఒక అమెరికన్ ప్రాజెక్టులో చేరారు. ఆమె నృసింఘనాథ్ వద్ద మహిళలు, అనాథల కోసం కస్తూర్బా గాంధీ మత్రూనికేతన్ ఆశ్రమాన్ని ప్రారంభించింది, సంబల్ పూర్ జిల్లాలోని జుజోమురా బ్లాక్ కింద బిరాసింగ్ గార్ వద్ద నిరాశ్రయుల కోసం డాక్టర్ సంత్రా బాల్ నికేతన్ అనే మరొక ఆశ్రమాన్ని ప్రారంభించింది. ఆమె జైలు అభివృద్ధి, కుష్టు వ్యాధి నిర్మూలనలో పనిచేసింది.

గౌరవాలు 

 భారత ప్రభుత్వ సాంఘిక సంక్షేమ శాఖ ఆమెకు 1984లో బహుమతి ప్రదానం చేసింది.

 1998లో ఒరిస్సా గవర్నర్ శ్రీ సి. రంగరాజన్ చేత సంభల్పూర్ విశ్వవిద్యాలయంచే గౌరవ డాక్టరేట్.
 పర్వత గిరి పేరు మీద మెగా లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ స్కీమ్.

మూలాలు 

1995 మరణాలు
1926 జననాలు
ఒడిశా స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
భారత మహిళా స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు