సైతువాల్

సైతువాల్, మిజోరాం రాష్ట్రంలోని సైతువాల్ జిల్లా ముఖ్య పట్టణం.

చరిత్ర 
సైతువాల్ పట్టణాన్ని గతంలో సైహ్మార్ ఖాన్ అని పిలిచేవారు. 1912లో డోరవ్టా సైలో ఇక్కడ క్రైస్తవ స్థావరాన్ని ఏర్పాటు చేయాలనుకున్నాడు. మొదట్లో 16 కుటుంబాలు చేరగా, 1916లో ఎక్కువ మంది ప్రజలు ఇక్కడికి వచ్చారు. జనాభా పెరగడంతో పాఠశాలలు, ఇతర సౌకర్యాలు ఏర్పాటుచేయబడ్డాయి. గ్రామాన్ని ఎవరు స్థాపించారు అనే దానిపై అనేక అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. కొంతమంది వాదన ప్రకారం, 1914లో సుమారు 12 కుటుంబాలు ఇక్కడ స్థిరపడ్డాయి. 1915లో డోరవ్టా సైలోఈ గ్రామానికి చీఫ్ అయ్యాడు. 2015లో ఈ పట్టణ శతాబ్ది ఉత్సవాలు జరిగాయి.

జనాభా 
2001 భారత జనాభా లెక్కల, ప్రకారం సైతువాల్ పట్టణంలో 10,243 జనాభా ఉంది. ఈ జనాభాలో 50% మంది పురుషులు, 50% మంది స్త్రీలు ఉన్నారు. పట్టణ సగటు అక్షరాస్యత రేటు 83% కాగా, ఇది జాతీయ సగటు 59.5% కంటే ఎక్కువగా ఉంది. ఇందులో పురుషుల అక్షరాస్యత రేటు 84% కాగా, స్త్రీల అక్షరాస్యత రేటు 82% గా ఉంది. సైతువాల్ పట్టణ జనాభాలో 14% మంది 6 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు ఉన్నారు.

రవాణా 
సైతువాల్ పట్టణానికి, ఐజాల్ నగరానికి మధ్య 77 కి.మీ.ల దూరం ఉంది. వీటి మధ్య బస్సు, మాక్సిక్యాబ్ లతో రవాణా సౌకర్యం ఉంది.

పర్యాటకం

తామ్ దిల్ 
ఐజాల్ నుండి 110 కి.మీ.ల దూరంలో, సైతువాల్ పట్టణానికి 6 కి.మీ.ల దూరంలోని కొండలలో తామ్ దిల్ సరస్సు (జలాశయం) ఉంది.

విద్య 
ఇక్కడ మిజోరాం విశ్వవిద్యాలయం పరిధిలోని సైతువాల్ కళాశాల, అనేక ప్రభుత్వ ప్రైవేట్ పాఠశాలలు ఉన్నాయి.

మీడియా 
సైతువాల్ పట్టణంలో సైతువాల్ పోస్ట్ అనే ప్రధాన వార్తాపత్రిక ఉంది.

మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు 

మిజోరం నగరాలు పట్టణాలు