ఉదా దేవి

ఉదాదేవి భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు. ఆమె 1857 భారత తిరుగుబాటులో బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి వ్యతిరేకంగా పోరాడిన యోధురాలు.

భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్రలో అగ్రకులాలకు చెందిన ఝాన్సీ లక్ష్మీబాయి వంటి పోరాట యోధుల చరిత్రలు ఉన్నప్పటికీ దళిత వర్గాలకు చెందిన మహిళలు కూడా స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో పోరాడిన సంఘటనలు ఉన్నాయి. బ్రిటిష్ వలస పాలన నుండి స్వాతంత్ర్యం కోసం జరిగిన పోరాటాలలో ఉదా దేవి వంటి దళిత ప్రతిఘటన పోరాట యోధులు కూడా ఉన్నారు. 1857 తిరుగుబాటులో ఉదా దేవి తోపాటు పోరాటం చేసిన ఇతర మహిళా దళిత మహిళా భాగస్వాములను 'పోరాట యోధులు"  లేదా "దళిత వీరాంగనలు"గా ఈ రోజు చరిత్రలో గుర్తించబడ్డారు. హజ్రత్ మహల్ సైన్యంలో సైనికుడిగా ఉన్న మక్కా పాసిని ఆమె వివాహం చేసుకుంది.

బ్రిటీష్ పరిపాలనతో భారతీయ ప్రజలలో పెరుగుతున్న కోపాన్ని చూసి, ఉదా దేవి యుద్ధంలో చేరడానికి ఆ జిల్లా రాణి అయిన బేగం హజ్రత్ మహల్‌ను కలిసింది. వారి మార్గంలో జరిగిన యుద్ధానికి సిద్ధం కావడానికి, బేగమ్ ఆమె ఆధ్వర్యంలో ఒక మహిళా బెటాలియన్ ఏర్పాటుకు సహాయం చేసింది. బ్రిటీష్ వారు అవధ్‌పై దాడి చేసినప్పుడు ఉదా దేవి ఆమె భర్తతో పాటు పోరాటం చేసి ప్రతిఘటించింది. యుద్ధంలో తన భర్త చనిపోయాడని విన్న తర్వాత, ఆమె తన తుది పోరాటాన్ని పూర్తి స్థాయిలో చేసింది.

సికందర్ బాగ్ యుద్ధం 
ఉదా దేవి 1857 నవంబరులో సికందర్ బాగ్‌లో జరిగిన యుద్ధంలో పాల్గొంది. ఆమె తన బెటాలియన్‌కు సూచనలు జారీ చేసిన తర్వాత రావి చెట్టుపైకి ఎక్కి, బ్రిటిష్ సైనికులపై కాల్పులు ప్రారంభించింది. ఒక బ్రిటిష్ ఆఫీసర్ చాలా మంది సైనికులు బుల్లెట్ గాయాలలో క్షతగాత్రులుగా మారడాన్ని గుర్తించాడు. చెట్ల మాటున దాగి ఉండి కాల్పులు జరుపుతున్న వ్యక్తిని అనుమాచించిన అధికారి చెట్లపై కాల్పులు జరుపవలసినదిగా తన అధికారులను ఆదేశించాడు. ఈ కాల్పులలో మరణించి కిందపడిపోయిన వ్యక్తి గురించి దర్యాప్తు చేసి ఆమె ఉదాదేవిగా గుర్తించాడు. విలియం ఫోర్బ్స్-మిచెల్, రిమినస్సెన్స్  ఆఫ్ ది గ్రేట్ మ్యూటినీలో, ఉదా దేవి గురించి ఇలా వ్రాశాడు: "ఆమె ఒక రెండు పాత అశ్వికదళ పిస్టల్‌లతో ఆయుధాలు కలిగి ఉంది, వాటిలో ఒకటి ఆమె బెల్ట్‌లో ఇంకా లోడ్ చేయబడింది,    ఆమె   చేతి   సంచిలో   ఇంకా సగం   నిండి ఉన్న మందుగుండు  సామగ్రి, చెట్టు   ముందు   ఆమె   కొమ్మ   నుండి, దాడికి ముందు   జాగ్రత్తగా సిద్ధం  చేసినప్పుడు, ఆమె అర డజనుకు పైగా మనుషులను చంపింది. " 

ముఖ్యంగా దేవీ అమరవీరుల వార్షికోత్సవాన్ని పురస్కరించుకుని ప్రతి సంవత్సరం నవంబరు 16 న పిలిభిత్ యొక్క పాసిలు కలిసి వస్తారు.

ఇవి కూడా చూడండి 
 పాసి కులం

మూలాలు 

Articles with hCards
1857 మరణాలు
జనన సంవత్సరం తప్పిపోయినవి
భారత స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు