ఉమాదేవి

ఉమాదేవి (1150 – 1218) 12వ శతాబ్దంలో హొయసల సామ్రాజ్యం యొక్క సైనిక మరియు రాజకీయ వ్యవహారాలలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించిన గొప్ప మహిళ. రాజు వీర బల్లాల II  భార్యగా, ఆమె రాణిగా తన విధులను నిర్వర్తించడమే కాకుండా మైసూరు సైన్యాలకు సైన్యాధిపతిగా తన సామర్థ్యాలను ప్రదర్శించింది.

సుమారు 1150లో జన్మించిన ఉమాదేవి ఇరవై రెండు సంవత్సరాల వయస్సులో రెండవ వీర భల్లాల యొక్క భార్యగా మారింది. ఆమె కనీసం రెండు సందర్భాలలో ప్రత్యర్థి చాళుక్యులకు వ్యతిరేకంగా మైసూర్ సైన్యాలకు నాయకత్వం వహించింది,  భల్లాల పరిపాలనా విషయాలపై దృష్టి పెట్టడానికి వీలు కల్పించింది. 1190లో కళ్యాణి (ప్రస్తుత బీదర్ సమీపంలో) వద్ద ఉన్న చాల్క్యువాపై హొయసలల విజయానికి  విశేషంగా దోహదపడింది, ఆమె 1218లో తన భర్త మరణించిన తర్వాత సతీసహగమనం చేసుకుంది.

ఉమాదేవి సైనిక పోరాటాలు
చాళుక్యులకు వ్యతిరేకంగా ఉమాదేవి చేసిన సైనిక పోరాటాలు హోయసలలు తమ ప్రత్యర్థులను జయించడంలో ముఖ్యమైనవి. ఆమె వ్యూహాత్మక నైపుణ్యాలు మరియు నాయకత్వ లక్షణాలు వీర బల్లాల II పరిపాలనా విషయాలపై దృష్టి పెట్టడానికి అనుమతించాయి, ఇది హోయసల రాజ్యం యొక్క రాజకీయ స్థిరత్వాన్ని బలపరిచింది.

చాళుక్య సామ్రాజ్యానికి ఒక ముఖ్యమైన కేంద్రంగా ఉన్న కళ్యాణిని జయించడం హోయసల రాజ్యం యొక్క సైనిక కార్యకలాపాలకు ఆమె అత్యంత ముఖ్యమైన సహకారం. మైసూర్ సైన్యాలను విజయపథంలో నడిపించడం ద్వారా, ఉమాదేవి ఈ ప్రాంతంపై హోయసల పట్టును సాధించారు, ఇది వారి భూభాగాలను విస్తరించడానికి మరియు దక్షిణ భారతదేశంలో తమ ఆధిపత్యాన్ని స్థాపించడానికి వీలు కల్పించింది.

భర్త మరణానంతరం కూడా ఉమాదేవి తన విధుల పట్ల, తన రాజ్యం పట్ల ఉన్న నిబద్ధత స్పష్టంగా కనిపించింది. భారతీయ సతీ సంప్రదాయం ప్రకారం, ఆమె తన భర్త అంత్యక్రియల చితిపై తనను తాను కాల్చుకోవడం ద్వారా తన జీవితాన్ని ముగించాలని ఎంచుకుంది. ఈ స్వీయ త్యాగం తన భర్త పట్ల మరియు రాజ్యం పట్ల ఆమెకున్న విధేయత మరియు భక్తికి నిదర్శనం.

మొత్తంమీద, రాణిగా మరియు సైన్యాధిపతిగా ఉమాదేవి వారసత్వం మధ్యయుగ భారతదేశం యొక్క రాజకీయ మరియు సైనిక ప్రకృతి దృశ్యాన్ని రూపొందించడంలో మహిళలు పోషించిన ముఖ్యమైన పాత్రను నొక్కిచెబుతుంది. హొయసల రాజ్యం యొక్క ఎదుగుదలకు మరియు విజయానికి ఆమె చేసిన కృషి భారతదేశంలో మరియు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న మహిళలను నాయకత్వ స్థానాలను కొనసాగించడానికి మరియు వారి సామాజికాలలో సానుకూల ప్రభావాన్ని చూపడానికి స్ఫూర్తినిస్తుంది.

ఇవి కూడా చూడండి 
 రెండవ వీర భల్లాల

మూలాలు 

1150 జననాలు
1218 మరణాలు
మైసూర్ రాజ్యం యొక్క మహిళలు