చంపా శర్మ

ప్రొఫెసర్ చంపా శర్మ   డోగ్రీ భాష రచయిత్రి, కవయిత్రి. ఆమె జమ్మూ-కశ్మీర్, హిమాచల్ ప్రదేశ్లో డోగ్రీ భాష అభివృద్ధి,  సంరక్షణకు ఆమె చేసిన కృషికి పేరుగాంచింది.

బాల్య జీవితం, విద్య 
ప్రొఫెసర్ చంపా శర్మ జమ్మూ కాశ్మీర్‌ లోని సాంబా జిల్లాలోని డాగోర్‌లో బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించింది. ఆమె 1962లో బి.ఇ.డి చేసింది. 1964లో సంస్కృతం ప్రధానాంశంగా ఎం.ఎ పట్టభద్రురాలైంది. 1975లో సంస్కృత భాషపై పి.హెచ్.డిని జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయం నుండి చేసింది. ఆమె 1977 లో డోగ్రి భాషలో (శిరోమణి) ఎంఏ పట్టభద్రురాలైంది.  ఒక ప్రైవేట్ కళాశాలలో (రిపబ్లిక్ అకాడమీ) బోధిస్తున్న కొంత కాలం తరువాత ఆమె 1969 లో గాంధీ నగర్ లోని ప్రభుత్వ మహిళా కళాశాలలో సంస్కృతంలో తాత్కాలిక అధ్యాపకురాలిగా పనిచేసింది. ఆమె  డోగ్రి రీసెర్చ్ సెంటర్‌లో సీనియర్ ఫెలో,  డైరెక్టర్‌గా చేరడానికి ముందు 1975 లో జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయంలోని సంస్కృత పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ విభాగంలో 5 సంవత్సరాల పాటు బోధించింది.  డోగ్రి పరిశోధనా కేంద్రంతో ఆమెకు సంబంధం  ఉన్నప్పుడు,  జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయంలో డోగ్రి భాష కోసం పూర్తి స్థాయి పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ విభాగం హోదాను పొందటానికి కృషిచేసింది. 1983 లో జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయంలో డోగ్రి విభాగానికి మొదటి అధిపతిగా నియమితురాలైంది.

సాహిత్య రచనలు 
ప్రొఫెసర్ చంపా శర్మ 18 సాహిత్య రచనలు రచించారు. మరిన్ని ఆమె చాలా రచనలు అనువాదించారు విశేషముగా సంస్కృతం నుంచి ఆంగ్లం, హిందీ నుంచి డోగ్రీ.

స్వంత రచనలు 

 డోగ్రి కావ్య చార్చ (1969)
 ఇక్ జాంక్ (1976) - (జానపద సాహిత్యంపై వ్యాసాలు)
 దుగ్గర్ ధర్తి (1979) - (కవిత్వం)
 దుగ్గర్ డా లోక్-జివాన్ (1985) - (జానపద-లోర్)
 అనువాద్ విజ్ఞన్ (సహ రచయిత) (1985)
 గుర్హే ధండ్లే చెహారే (1988) - (గద్యంలో సాహిత్య స్కెచ్‌లు)
 కావ్య శాస్త్ర టె డోగ్రి కావ్య సమీక్ష (1988) - (సాహిత్య విమర్శ)
 రఘునాథ్ సింగ్ సామ్యాల్ (హిందీలో మోనోగ్రాఫ్)
 జె జీండే జి సూరగ్ దిఖానా (1991) - (డోగ్రి పాటలు)
 జమ్మూ కే ప్రముఖ్ పర్వ్-తీయోహార్ మేర్ మేలే
 సాక్ సున్న ప్రీత్ పిట్టల్ (1996) - (చిన్న కథలు)
 షోద్ ప్రబంధ్
 నిహాలప్ (2002) - (డోగ్రి గజల్స్)
 చెటెన్ డి రోహ్ల్ (2004) - (పొడవైన డోగ్రి కవితలు)
 గదీర్నా (2007) - (డోగ్రి కవిత్వం)
 ప్రొఫెసర్ వేద్ కుమారి ఘాయ్ (2011) (డోగ్రిలో మోనోగ్రాఫ్)
 సాంజ్ భయల్ - (డోగ్రి కవిత్వం)
 సోచ్ సాధన - (గద్య - సాహిత్యంపై విశ్లేషణాత్మక కథనాలు)

అనువాదాలు 

 సంస్కృతం నుండి డోర్గీ భాష లోనికి: కాశ్మీర్‌లోని సోమ్‌దత్  "కథా సరిత్‌సాగర్", జమ్మూ కాశ్మీర్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్, కల్చర్ అండ్ లాంగ్వేజెస్ ప్రచురించిన పార్ట్ -3
 ఇంగ్లీష్ నుండి డోగ్రి లోనికి: "డుయారి కబూటారెన్ డి", రస్కిన్ బాండ్ రాసిన "ది ఫ్లైట్ ఆఫ్ ది పీజియన్స్" అనే నవల, సాహిత్య అకాడమీ, న్యూఢిల్లీ ప్రచురించింది.
 హిందీ నుండి డోగ్రి లోనికి: రామ్ కృష్ణ వచనామృత్సర్ (ప్రెస్‌లో)
 ఇంగ్లీష్ నుండి డోగ్రి లోనికి: "స్వామి వివేకానంద్ హుండి సరల్ జీవన్ యాత్ర తే ఉండే ఉపదేష్", మొదట "స్వామి వివేకానంద యొక్క సాధారణ జీవితం, అతని బోధనలు"
 సంస్కృతం నుండి డోగ్రి లోనికి: ఆచార్య ముమ్మత్ యొక్క "కావ్యప్రకాష్" యొక్క వ్యాఖ్యానం యూనివర్శిటీ గ్రాంట్స్ కమిషన్ యొక్క ప్రధాన పరిశోధన ప్రాజెక్ట్ (పూర్తవుతుంది) కింద పూర్తయింది.
 ఇంగ్లీష్ నుండి డోగ్రి లోనికి: రాబిన్ శర్మ రచించిన "ది మాంక్ హూ సోల్డ్ హిస్ ఫెరారీ", దీనిని జమ్మూ కాశ్మీర్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్, కల్చర్ అండ్ లాంగ్వేజెస్ డోగ్రి "సన్యాసి జిన్ అప్ని ఫెరారీ బెచి డిట్టి"

పురస్కారాలు 
2008 లో "చెటెన్ డి రోల్" అనే అసలు కవితా రచన కోసం ఆమెకు న్యూఢిల్లీలోని సాహిత్య అకాడమీ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డును ప్రదానం చేసింది. ఇతర అవార్డులు, గుర్తింపులు:

 దివానిని విద్యావతి డోగ్రా అవార్డు, 1992
 బక్షి గులాం మొహమ్మద్ మెమోరియల్ అవార్డు, 1996
 డోగ్రి సంస్థ గోల్డెన్ జూబ్లీ సమ్మాన్, 1995
 జమ్మూ కాశ్మీర్ ఏక్సెషన్  గోల్డెన్ జూబ్లీ అవార్డు, 1997
 ఎన్.ఎస్.ఎస్ అవార్డు, 1995
 డోగ్రి సాహిత్య రట్టన్ అవార్డు, 2000
 రాష్ట్రీయ హిందీ సేవి సహస్రాబ్ది సమ్మన్ (బంగారు పతకం & సర్టిఫికేట్), 2000
 జమ్మూ కాశ్మీర్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్, కల్చర్ అండ్ లాంగ్వేజెస్ చేత ప్లేక్ ఆఫ్ ఆనర్, 2001
 సాదిక్ మెమోరియల్ అవార్డు, 2008
 పంజాబీ పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ విభాగం, జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయం, 2002 గౌరవ అవార్డు
 కాళి వీర్ మెమోరియల్ ట్రస్ట్ అవార్డు, 2004
 జమ్మూ కాశ్మీర్ రాష్ట్ర అవార్డు, 2006
 డోగ్రా రట్టన్ అవార్డు, 2006
 జీవిత సాఫల్య పురస్కారం, డోగ్రి సంస్థ, 2012
 జీవిత సాఫల్య పురస్కారం, ఎం.ఐ.ఇ.ఆర్, జమ్మూ

మూలాలు

బాహ్య లంకెలు 
 

భారతీయ రచయిత్రులు
భారతీయ కవయిత్రులు
సంస్కృత కవయిత్రులు
జీవిస్తున్న ప్రజలు
డోగ్రీ భాషా రచయిత్రులు
1941 జననాలు