భవానీపట్న

భవానీపట్న ఒడిషా రాష్ట్రం కలహండి జిల్లా లోని పట్టణం, ఈ జిల్లా ప్రధాన కేంద్రం. భవానీపట్న అనేపేరు ఇక్కడి ప్రధానమైన దేవుడు భవానీ-శంకర్ పేరు మీద వచ్చింది. భవానీపట్న పరిపాలనను పురపాలక సంఘం నిర్వహిస్తుంది. పురపాలక సంఘంలో ఇరవై వార్డులున్నాయి.

జనాభా వివరాలు 
2011 భారత జనగణన ప్రకారం,  భవానీపట్న జనాభా 69,045. మొత్తం పట్టణ ప్రాంత జనాభా 83,756. 0-6 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లల జనాభా 7,407, ఇది భవానీపట్న (M) మొత్తం జనాభాలో 10.73%. స్త్రీ పురుష లింగ నిష్పత్తి 945గా ఉంది. అంతేకాకుండా, ఒరిస్సా రాష్ట్ర సగటు 941తో పోలిస్తే భవానీపట్నలో పిల్లల లింగ నిష్పత్తి 911గా ఉంది. అక్షరాస్యత 85.00%. 2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం పట్టణంలో పురుషుల అక్షరాస్యత 90.95% కాగా, స్త్రీల అక్షరాస్యత 78.72%.

మొత్తం జనాభాలో, 23,705 మంది పని లేదా వ్యాపార కార్యకలాపాల్లో నిమగ్నమై ఉన్నారు. వీరిలో 18,666 మంది పురుషులు కాగా, 5,039 మంది మహిళలు ఉన్నారు. మొత్తం 23,705 మంది శ్రామిక జనాభాలో, 84.55% మంది ప్రధానమైన పనుల్లో నిమగ్నమై ఉండగా, మొత్తం కార్మికులలో 15.45% మంది ఉపాంత పనుల్లో నిమగ్నమై ఉన్నారు.

భాష, సాహిత్యం 
కలహండి ప్రజలు మాట్లాడే భాష ఒరియా భాష లోని కలహండియా మాండలికం. దీనిని స్థానికంగా కలహండి అని పిలుస్తారు. అర్జీ, కలహండి ఎక్స్‌ప్రెస్ వంటి స్థానిక వారపత్రికలు ప్రామాణిక ఒడియా, కలహండి భాషలలో ప్రచురిస్తారు. కుయ్, భత్రి (ఒడియా లోని మరొక మాండలికం), పార్జీ, భుంజియా. వంటి ఇతర భాషలు కూడా ప్రాచుర్యంలో ఉన్నాయి. భుంజియా భాష సుమారుగా 7000 మంది ఆదివాసీలు మాట్లాడతారు.

భౌగోళికం, శీతోష్ణస్థితి 
భవానీపట్న  వద్ద,  సముద్రమట్టం నుండి 248 మీ. ఎత్తున ఉంది. భవానీపట్న పెద్ద పర్వతాలు, పీఠభూముల మధ్యలో ఉంది. దాని తూర్పు సరిహద్దులో తూర్పు కనుమలున్నాయి.

శీతోష్ణస్థితి 
భవానీపట్నలో ఉష్ణమండల తడి, పొడి వాతావరణం ఉంటుంది. మార్చి నుండి జూన్ వరకు మినహా ఉష్ణోగ్రతలు ఏడాది పొడవునా మితంగా ఉంటాయి. వేసవి చాలా వేడిగా ఉంటుంది. ఏప్రిల్-మేలో ఉష్ణోగ్రత కొన్నిసార్లు  కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఈ వేసవి నెలలలో వడ గాలులు కూడా ఉంటాయి. పట్టణ వార్షిక వర్షపాతం . ఎక్కువగా వర్షాకాలం జూన్ చివరి నుండి అక్టోబరు ప్రారంభం వరకు ఉంటుంది. శీతాకాలాలు నవంబరు నుండి జనవరి వరకు ఉంటాయి. శీతాకాలంలో ఉష్ణోగ్రత కనిష్ఠంగా  వరకు పడిపోవచ్చు

రవాణా

వైమానికం 
పట్టణం నుండి 22 కి.మీ. దూరంలో ఉత్కళా ఎయిర్‌స్ట్రిప్ (VEUK) ఉంది. మరొకటి, లంజిగర్ ఎయిర్‌స్ట్రిప్ (  ) అనేది VIP, చార్టర్డ్ విమానాలను నిర్వహించే ప్రైవేట్ ఎయిర్‌స్ట్రిప్. సమీపంలోని ఇతర విమానాశ్రయం ఛత్తీస్‌గఢ్‌, రాయ్‌పూర్‌లోని స్వామి వివేకానంద విమానాశ్రయం 262 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రాజధాని భువనేశ్వర్‌లోని బిజు పట్నాయక్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం 427 కి., మీ. దూరంలో ఉంది.

రైలు 
భవానీపట్న రైల్వే స్టేషన్ 2012 ఆగస్టు 12 న ప్రారంభించారు. ఇది లంజిగఢ్-జునాగర్ రైలు మార్గంలో ఉంది. ప్రస్తుతం భవానీపట్న నుండి భువనేశ్వర్, రాయ్‌పూర్, సంబల్‌పూర్‌లకు 3 రైళ్లు (1 ఎక్స్‌ప్రెస్మ్ 2 ప్యాసింజర్లు) నడుస్తున్నాయి. కేసింగ రైల్వే స్టేషన్ భారతదేశంలోని ఢిల్లీ, ముంబై, చెన్నై, సూరత్ మొదలైన అనేక ప్రధాన నగరాలకు అనుసంధానించబడి ఉంది.

రోడ్డు 
భవానీపట్నాన్ని వివిధ నగరాలకు కలిపే హైవేలు :

 NH-26 - బార్ఘర్ - బోలంగీర్ - భవానీపట్న - నబరంగ్‌పూర్ - కోరాపుట్ - విజయనగరం - నటవల్స
 SH-16 - భవానీపట్న - బోర్డా - ఖరియార్ - రాయ్‌పూర్
 SH-6 - భవానీపట్న - చాటిగూడ - అంబోదల - మునిగూడ
 SH-44 - భవానీపట్న - గుణుపూర్ - తువాముల్ రాంపూర్ - కాశీపూర్ - తిక్రి

మూలాలు 

Articles with short description
Short description matches Wikidata
Coordinates on Wikidata
ఒడిశా నగరాలు పట్టణాలు
ఒడిశా జిల్లాల ముఖ్యపట్టణాలు