పుట్టిగె మఠం (ఉడిపి)

పుట్టిగె మఠం, కర్ణాటక రాష్ట్రం, ఉడిపిలో శ్రీ కృష్ణ మఠం సమీపంలో, సోదె మఠం ప్రక్కన ఉంది. దీని ప్రధాన శాఖ ఉడిపికి 21 కిలోమీటర్ల దూరంలో పుట్టిగె అనే గ్రామంలో ఉంది. ద్వైతమత స్థాపకులైన మధ్వాచార్యులు, శ్రీ ఉపేంద్ర తీర్థను పుట్టిగె మఠానికి మఠాధిపతిగా నియమించారు.ఈ మఠంలో రుక్మిణి, సత్యభామలతో కూడిన విఠల్ రంగా విగ్రహాన్ని ప్రధానార్చనకు నియోగించారు. సుగుణేంద్ర తీర్థులు పుట్టిగె మఠానికి పీఠాధిపతిగా వ్యవహరిస్తున్నారు. పుత్తగే మఠ్ (కన్నడం:సబత్) లేదా పుట్టిగే మఠం కొన్ని రికార్డులు, సాహిత్యాల ప్రకారం ఒక మధ్వా వైష్ణవ మఠంగా పేరొందింది.ఇది ఉడిపి అష్ట మతాలను స్థాపించిన ద్వైత తత్వవేత్త మాధ్వాచార్యుల ఉడిపిలో స్థాపించిన మఠాలలో ఇది ఒకటి. పుట్టిగే మఠం మొదటి ప్రధాన మఠాధిపతి ఉపేంద్ర తీర్థ. అతను ద్వైతం పాఠశాల తత్వశాస్త్ర స్థాపకుడు మధ్వాచార్య ప్రత్యక్ష శిష్యుడు. పుట్టిగే మఠంలో పూజించే పాండురంగ (విఠల్) ప్రధాన విగ్రహాలను ఉపవేంద్ర తీర్థకు మధ్వాచార్య ఇచ్చాడు. 2021 నాటికి మఠానికి 29 మంది మఠాధికారులు నాయకత్వం వహించారు. మఠం (2021 ఏప్రిల్ నాటికి) ప్రస్తుత స్వామీజీగా సుగుణేంద్ర తీర్థ స్వామీజీ వ్యవహరిస్తున్నారు.

స్వామీజీల వంశం (గురు పరంపర) 

 ఉపేంద్ర తీర్థ - ఉపేంద్ర తీర్థ మధ్యవిజయ కథను ప్రస్తావించారు. మధ్యాచార్యులు బద్రీనాథ్ రెండవ యాత్ర చేపట్టాడు. దారిలో అనేక ఆసక్తికరమైన సంఘటనలు జరిగాయి.ఒకసారి, మధ్యాచార్యులు అతని అనుచరులు గంగా నదిని దాటిన తరువాత, ఒక ముస్లిం పాలకుడి దళాలు వారందరినీ నిర్బంధించారు. భూమిపై ఉన్న ప్రజలందరూ ఆరాధించేది అదే పరమాత్మ అని, అందువల్ల అతను ఎవరికీ భయపడలేదని మధ్వా రాజుకు వివరించాడు. నిర్భయమైన సాధువు వైపు చూసి, అతని మాటలతో ఆకట్టుకున్న రాజు మధ్వాకు అనేక బహుమతులు అర్పించాడు (ఇవన్నీ మర్యాదగా తిరస్కరించబడ్డాయి) వారిని విడిచిపెట్టడానికి అనుమతి ఇచ్చాడు. మరొక సందర్భంలో, బందిపోటుదొంగల బృందం వీరిపై దాడి చేసింది. మధ్యాచార్యులు తన శిష్యుడైన ఉపేంద్ర తీర్థను ఎదుర్కోవాలని కోరాడు. ఉడిపిలో శ్రీ కృష్ణుడిని ఆరాధించే అవకాశం పొందిన ఎనిమిది మంది శిష్యులలో ఒకరిగా ఎదిగిన ఉపేంద్ర తీర్థుడు, పుట్టిగె మఠం స్థాపకుడు, బందిపోట్లపై పోరాడి తరిమికొట్టాడు.
 కవీంద్ర తీర్థ
 హంసేంద్ర తీర్థ
 యదవేంద్ర తీర్థ
 ధరణీధర తీర్థ
 దామోదర తీర్థ
 రఘునాథ తీర్థ
 శ్రీవత్శంక తీర్థ
 గోపీనాథ తీర్థ
 రంగనాథ తీర్థ
 లోకనాథ తీర్థ
 రామనాథ తీర్థ
 శ్రీవల్లభ తీర్థ
 శ్రీనివాస తీర్థ- పుట్టిగే మఠం గురుపరంపర శ్లోక అతన్ని "వడిరాజ మునిసుప్రియమ్"గా అభివర్ణించారు.అతని శిష్యుడు శ్రీయశీయ తిప్పని తన విద్యాగురుకు నరసింహ దయ ఉందని వివరించాడు.
 శ్రీనిధి తీర్థ-జయతీర్థ రాసిన న్యాయ సుధానికి వ్యాఖ్యానం రాశారు
 గుణానిధి తీర్థ
 ఆనందనిధి తీర్థ
 తపోనిధి తీర్థ
 యదవేంద్ర తీర్థ
 కవీంద్ర తీర్థ-ఒకదానికొకటి ఎదురుగా రెండు స్తంభాలు ఉన్నాయి, దానిపై సింహం ఏనుగు చెక్కబడ్డాయి. పుట్టిగే గ్రామస్థులు ఇబ్బందుల్లో పడ్డారు. పుట్టిగే మాతా యొక్క బృందావన కవింద్ర తీర్థ ప్రార్థనలను వింటూ ఏనుగు చెక్కబడిన స్తంభం నుండి గణేశుడు బయటకు వచ్చాడు.
 రాఘవేంద్ర తీర్థ-ఉడిపి శ్రీ కృష్ణ మఠంలో మాధవసరోవర కోసం అడుగులు వేశాడు. అతని బృందావనం పుట్టిగేలోని హిరియాడ్కాలో ఉంది. శిరూర్ మఠానికి చెందిన లక్ష్మీధర తీర్థ పర్వాశ్రమంలో అతని సోదరుడు.
 విబుధేంద్ర తీర్థ
 సురేంద్ర తీర్థ
 భువనేంధ్ర తీర్థ-అతని బృందావనంలో కురవల్లి ఉంది.తీర్థహాలి కొచ్చి రంగప్పచార్య రాసిన విశ్వప్రియవిలాసలో ప్రస్తావించబడింది. అతను 12 సార్లు సుధ మంగళ చేసాడు. భువేంద్ర తీర్థ, పుతిగే మాథా అతను ఉడిపిలోని అనంతేశ్వర ఆలయాన్ని పునరుద్ధరించాడు. పుట్టిగే మఠానికి చెందిన యోగింద్ర తీర్థ, కృష్ణపుర మఠానికి చెందిన విద్యాధీశ తీర్థ, రాజేంద్ర యతిగలు వంటి అనేక సన్యాసి శిష్యలు ఉన్నారు. రాజేంద్ర యతి బృందావనం తన పాండిత్యంతో పుట్టిగే, మఠాన్ని వద్ద తీర్థహాలీ జాగీరు వచ్చింది అతని శిష్యుడు రాజేంద్ర యతిగలు భువనేంద్ర తీర్థానికి ముందు బృందావనంలో ప్రవేశించారు. కాబట్టి యోగింద్ర తీర్థకు ఆశ్రమం ఇచ్చాడు.
 యోగింద్ర తీర్థ
 సుమతీంద్ర తీర్థ
 శాతయుషి సుధీంద్ర తీర్థ- శ్రీ సుధీంద్ర తీర్థ కృష్ణపుర మఠానికి చెందిన శ్రీ విద్యాధీశ తీర్థ నుండి ఆశ్రమాన్ని తీసుకొని 79 సంవత్సరాలు పీఠాన్ని పాలించారు. అతను 1856 వ సంవత్సరంలో శుక్ల యజుర్వేద శాఖాకు చెందిన హెజామాడి గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను 1878 లో సన్యాసం తీసుకున్నాడు. కృష్ణపుర మఠానికి చెందిన శ్రీ విద్యాధీశ తీర్థ ఆధ్వర్యంలో తన ప్రారంభ విద్యను పొందాడు. తరువాత శిరూర్ మఠానికి చెందిన శ్రీ లక్ష్మివల్లాభా తీర్థ ఆధ్వర్యంలో సుధ, ఇతర ఉన్నత విద్యను అభ్యసించాడు.
 సుజ్ఞానేంద్ర తీర్థ
 సుగునేంద్ర తీర్థ (ప్రస్తుత పిఠాధిపతి 2021 ఏప్రిల్) 
 సుశ్రీంద్ర తీర్థ (తరువాతి చిన్న ప్రధాన పీఠాధిపతి)

పుట్టిగే మఠం శాఖలు, నిర్వహించే దేవాలయాలు 

 శ్రీ పుట్టిగె విద్యాపీఠం, హిరియాడ్కా, ఉడిపి
 శ్రీ పుట్టిగె మఠం, కార్ స్ట్రీట్, ఉడిపి, 
 శ్రీ పుట్టిగె విద్యాపీఠం, పాడిగర్, ఉడిపి
 శ్రీ పుట్టిగె మఠం, తీర్థహల్లి
 శ్రీ గోవర్ధనగిరి క్షేత్రం, బసవనగుడి, బెంగళూరు
 విష్ణుమూర్తి ఆలయం, హిరియాడ్కా, ఉడిపి
 అనంతేశ్వర చంద్రేశ్వర ఆలయం, కార్ స్ట్రీట్, ఉడిపి
 గౌరిశంకర ఆలయం, తీర్థహల్లి
 శ్రీ మహాలింగేశ్వర ఆలయం, హెజామాడి
 విష్ణుమూర్తి ఆలయం, కరంబల్లి
 అనంతపద్మనాభ ఆలయం, పానియాడి
 శ్రీ గురు రాఘవేంద్ర మఠం, హోసనగర్
 విఠల్ అంజనేయ రాఘవేంద్ర మఠ్, హబ్బూవాడ, కార్వార్
 శ్రీ కరంజనేయ స్వామీజీ మఠ్, మైలాపూర్, చెన్నై
 రాఘవేంద్ర స్వామి మఠ్, ధర్మపురి, తమిళనాడు
 శ్రీ కృష్ణ హనుమంతు గురుసర్వ భూమ సన్నిధి, కోల్‌కతా
 సుబ్రమణ్య రాఘవేంద్ర స్వామి మఠ్, తామ్రాం, చెన్నై
 కెమ్ముండెల్ ప్రాథమిక పాఠశాల, ఉడిపి.
 శ్రీ హేజామాడి మహాలింగేశ్వర ఆలయం, హెజామాడి

అంతర్జాతీయ కేంద్రాలు 
1 శ్రీ కృష్ణ వృషణవన, న్యూజెర్సీ 215 మే స్ట్రీట్ ఎడిసన్, ఎన్.జె. 08837 యునైటెడ్ స్టేట్స్

2 శ్రీ వెంకట కృష్ణ క్షేత్ర, అరిజోనా 615 ఎస్ బెక్ అవే టెంపుల్, ఎజడ్ 85281 యునైటెడ్ స్టేట్స్

3 శ్రీ వెంకట కృష్ణ ఆలయం, లాస్ ఏంజిల్స్ 2770, బోర్చార్ రోడ్ వెయ్యి ఓక్స్, న్యూ బరీ పార్క్ లాస్ ఏంజెలీస్, సిఎ 91320 యునైటెడ్ స్టేట్స్

4 శ్రీ కృష్ణ వృందావన, టెక్సాస్ 10223 ఎ సైనాట్ ఆర్.డి. షుగర్ ల్యాండ్, టిఎక్స్ 77498 యునైటెడ్ స్టేట్స్

5 శ్రీ కృష్ణ బృందావన ఆలయం, శాన్ జోస్ 43, సునోల్ స్ట్రీట్ శాన్ జోస్, సిఎ 95126 యునైటెడ్ స్టేట్స్

6 శ్రీ కృష్ణ వృషణవన, అట్లాంటా 4946, షిలో రోడ్ కమ్మింగ్, జిఓ 30040 యునైటెడ్ స్టేట్స్

7 శ్రీ కృష్ణ బృందావన్, కెనడా 3005 ఇస్లింగ్టన్ ఏవ్ ఇ నార్త్ యార్క్, ఒఎన్ఎం9ఎల్ 2కె9 నార్త్ యార్క్, ON 000000 కెనడా

8 శ్రీ వెంకట కృష్ణ బృందావన్, మెల్బోర్న్ 241 పోత్ రోడ్ మురుంబబీనా విఐసి 3163 ఆస్ట్రేలియా

9 శ్రీ కృష్ణ బృందావన, సిడ్నీ 58, తూంగాబ్బీ రోడ్ తూంగాబ్బీ ఎన్ఎస్డబ్ల్యు 2146, ఆస్ట్రేలియా

10 వెంకట కృష్ణ వృందావన్, లండన్ 36 వెంబ్లీ స్టేషన్ గ్రోవ్ లండన్ ఎచ్ఎ04,ఎఎల్ యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్

మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు 

హిందూ ధార్మిక క్షేత్రాలు
హిందూమతం
హిందూ మతము సంబంధిత వ్యాసాలు
హిందూమత సంస్థలు