భూమిక:ద రోల్

భూమిక, 1977 నవంబరు 11న విడుదలైన హిందీ సినిమా.  షెమరూ మూవీస్ బ్యానరులో  లలిత్ ఎం. బిజ్లానీ,  ఫ్రెని వారియావా నిర్మాణంలో శ్యామ్ బెనగళ్ దర్శకత్వం వహించిన ఈ సినిమాలో స్మితా పాటిల్, అమోల్ పాలేకర్, అనంత్ నాగ్, నసీరుద్దీన్ షా, అమ్రీష్ పురి తదితరులు నటించారు.

ఈ సినిమా జాతీయ ఉత్తమ నటి (స్మితా పాటిల్), జాతీయ ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే విభాగాల్లో భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలు, ఉత్తమ చిత్రం విభాగంలో ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డులను గెలుచుకుంది. ఈ సినిమా 1978 కార్తేజ్ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్, చికాగో ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్‌లో ప్రదర్శించబడింది. అక్కడ ఈ సినిమాకు గోల్డెన్ ఫలకం 1978 లభించింది. 1986లో అల్జీరియాలోని ఫెస్టివల్ ఆఫ్ ఇమేజెస్‌కు కూడా ఆహ్వానించబడింది.

నటవర్గం 

 స్మితా పాటిల్ (ఊర్వశి అలియాస్ ఉషా)
 అమోల్ పాలేకర్ (కేశవ్ దల్వి)
 అనంత్ నాగ్ (రాజన్)
 అమ్రీష్ పురి (వినాయక్ కాలే)
 నసీరుద్దీన్ షా (సునీల్ వర్మ)
 దిన పాఠక్ (శ్రీమతి కాలే, వినాయక్ తల్లి)
 కుల్ భూషణ్ ఖర్బందా (సినిమా నిర్మాత హరిలాల్)
 సులభ దేశ్‌పాండే (శాంత)
 కిరణ్ వైరాలే (సుష్మా దల్వీ)
 మోహన్ అగషే (సిద్ధార్థ్ సుతార్‌)
 బెంజమిన్ గిలానీ (సావాన్ కే దిన్ ఆయే పాటలో మొఘల్ యువరాజు)
 అభిషేక్
 బేబీ రుఖ్సానా (చిన్నప్పటి ఉష) 
 బి.వి. కారంత్ (ఉష తండ్రి)
 కుసుమ్ దేశ్‌పాండే (శాంత తల్లి)
 రేఖా సబ్నిస్ (శ్రీమతి యశ్వంత్ కాలే)
 బేబీ బిట్టో (చిన్నారి సుష్మ)
 జి.ఎం. దురానీ (సంగీత ఉపాధ్యాయురాలు)
 సుదర్శన్ ధీర్ (నృత్య దర్శకుడు)
 మాస్టర్ అభితాబ్ (దీను)
 సునీలా ప్రధాన్ (నటి శ్రీమతి బాల ది ప్రిన్సెస్)
 ఓం పురి ('ఈవిల్ కింగ్' రంగస్థల నటుడు)
 సవితా బజాజ్ (బసంతి)

సాంకేతికవర్గం 
 దర్శకుడు: శ్యామ్ బెనగళ్
 నిర్మాత: లలిత్ ఎం. బిజ్లానీ, భీషమ్ ఎం. బిజ్లానీ, ఫ్రెని వారియావా, సిల్లూ ఎఫ్. వారియవా
 రచయిత: హంస వాడ్కర్ (మరాఠీ నవల "సాంగ్టీ ఐకా" ఆధారంగా)
 స్క్రీన్ ప్లే: శ్యామ్ బెనగళ్, గిరీష్ కర్నాడ్, సత్యదేవ్ దూబే
 డైలాగ్స్: సత్యదేవ్ దూబే
 సినిమాటోగ్రాఫర్: గోవింద్ నిహలానీ
 ఎడిటర్: భానుదాస్ దివాకర్, రామ్నిక్ పటేల్
 కాస్ట్యూమ్స్: కల్పనా లజ్మి
 నృత్య దర్శకుడు: సుదర్శన్ ధీర్

నిర్మాణం 
1940, 50లలో మరాఠీ థియేటర్, సినిమా గురించి హన్సా వాడ్కర్ రచయిత 1959లో రాసిన సాంగ్టీ ఐకా అనే ఆత్మకథ ఆధారంగా రూపొందించబడింది. ఈ జీవితచరిత్రను జర్నలిస్ట్ అరుణ్ సాధుకు చెప్పబడింది.

ఈ సినిమా మహారాష్ట్ర ప్రాంత నేపథ్యంలో రూపొందింది. బెనగల్ మునుపటి సినిమాలు ఆంధ్రా ప్రాంత నేపథ్యంలో ఉండేవి. ఈ ప్రాంతం గురించి తెలియని కారణంగా, స్క్రిప్ట్ సహ-రచన కోసం స్క్రీన్ రైటర్, నాటక రచయిత గిరీష్ కర్నాడ్‌ని తీసుకున్నాడు. నాటకరంగ దర్శకుడు, నాటక రచయిత సత్యదేవ్ దూబే సంభాషణలు రాశాడు. నాన్-లీనియర్ కథనంతో పాటు, ఈ సినిమా కథలో కథ విధానాన్ని ఉపయోగించింది.

నటి 22 ఏళ్ల స్మితా పాటిల్ సినిమారంగానికి కొత్తగా వచ్చింది. ప్రారంభంలో ఈ పాత్ర చాలా కష్టంగా అనిపించింది. అయినప్పటికి దానిని సమర్థవంతంటా పోషించి, జాతీయ ఉత్తమ నటి అవార్డును అందుకుంది. నేడు తన కెరీర్‌లో అత్యుత్తమ నటనలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతోంది.

అవార్డులు, నామినేషన్లు 

|-
| rowspan="2"|25వ భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలు (1977)
| స్మితా పాటిల్
| జాతీయ ఉత్తమ నటి
| 
|-
| శ్యామ్ బెనగళ్, గిరీష్ కర్నాడ్, సత్యదేవ్ దూబే
| జాతీయ ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
| 
|-
| rowspan="2"|1978
| లలిత్ ఎం. బిజ్లానీ, ఫ్రెని వారియావా
| ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ చిత్రం
| 
|-
| స్మితా పాటిల్
| ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ నటి
| 
|}

మూలాలు

బయటి లింకులు 
 
 

భారతీయ సినిమాలు
హిందీ-భాషా చలనచిత్రాలు
1977 సినిమాలు