ఏనుకూరు

ఏనుకూరు, భారతదేశంలోని తెలంగాణా రాష్ట్రం, ఖమ్మం జిల్లా, ఏనుకూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.

ఇది సమీప పట్టణమైన కొత్తగూడెం నుండి 33 కి. మీ. దూరంలో ఉంది.ఇది మండల కేంద్రంగా ఉన్నటువంటి ప్రధాన గ్రామం.2016 లో చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం  పాత ఖమ్మం జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది. ఈ గ్రామ పంచాయితీ క్రింద రెండు గ్రామాలున్నవి. అవి ఒకటి ఏన్కూరు కాగా, రెండవది గార్ల ఒడ్డు శివారు గ్రామం.

గణాంకాలు 
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1712 ఇళ్లతో, 6428 జనాభాతో 742 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 3348, ఆడవారి సంఖ్య 3080. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 979 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 1367. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 579601.పిన్ కోడ్: 507168. ఏన్కూరు గ్రామ మొత్తం విస్తీర్ణం 742 హెక్టారులు .

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో మూడుప్రైవేటు బాలబడులు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు మాధ్యమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. ఒక ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాల, ఒక ప్రైవేటు జూనియర్ కళాశాల ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఉంది.సమీప ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల వైరాలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఖమ్మంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ ఖమ్మంలో ఉన్నాయి.సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఖమ్మంలో ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
ఏన్కూరులో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఇద్దరు డాక్టర్లు, ఆరుగురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో6 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఆరుగురు ఉన్నారు. ఆరు మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.

పారిశుధ్యం 
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామం సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం కిందకు రావట్లేదు. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
ఏన్కూరులో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ ఉన్నాయి.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, సినిమా హాలు, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
ఏన్కూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 166 హెక్టార్లు
 బంజరు భూమి: 123 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 453 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 414 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 162 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు 
ఏన్కూరులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

 కాలువలు: 8 హెక్టార్లు
 బావులు/బోరు బావులు: 149 హెక్టార్లు
 ఇతర వనరుల ద్వారా: 4 హెక్టార్లు

ఉత్పత్తి 
ఏన్కూరులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు 
వరి, ప్రత్తి, మిరప

పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు 
బియ్యం

గ్రామ ప్రత్యేకతలు 
దీనిని ఆంగ్లంలో Enkoor అని, Enkur అని వ్రాస్తుంటారు. ఇది సుజాతనగర్‌ నియోజకవర్గంలో ఉంది. ఈ గ్రామం ఒక సాధారణమైనటువంటి గ్రామం అయినప్పటికీ దీనికి కొన్ని ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి.

 ఇది ఖమ్మం నుండి కొత్తగూడెం (లేదా భధ్రాచలం, మణుగూరు, రాజమండ్రి) వెళ్ళు మార్గంలో హైవేపై తల్లాడ దాటిన తరువాత పన్నెండు కి.మీ.దూరంలో ఉంది.
 అలాగే దీనిని చేరుకోవడానికి ఖమ్మం నుండి పండితాపురం, ముచ్చర్ల, తిమ్మారావుపేట గ్రామాల ద్వారా ఇంకో మార్గం ఉంది.
 దీని చుట్టు పక్కన చాలా గ్రామాలు ఉండుటం వల్ల ఒక ప్రధాన వ్యాపార కూడలిగా రూపాంతరం చెందింది.
 ముఖ్యంగా వ్యవసాయానికి కావలసిన పరికరములూ, విత్తనములు, పురుగుమందుల కోసం ఇక్కడకి చాలామంది చుట్టు పక్కగ్రామాల నుండి వస్తూ ఉంటారు.
 ఇక్కడ తెలంగాణ గురుకుల పాఠశాల, జిల్లా పరిషత్ పాఠశాల, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల.డిగ్రీ కళాశాల ఉండుట వల్ల ఇది ఒక విద్యా కేంద్రంగా వెలుగొందుతుంది.
 ఏనుకూరు ఏజన్సీ ప్రాంతం క్రిందకు వస్తుంది.
 ఈ గ్రామంలో నూతనంగా నిర్మించిన రామాలయం, సాయిబాబా గుడులతో పాటు, దీనికి దగ్గరలోని గ్రామాలలో గార్ల ఒడ్డులో లక్ష్మీనరసింహస్వామి దేవస్థానం, నాచారం లో ఉన్న వేంకటేశ్వర స్వామి దేవస్థానాలు చాలా ముఖ్యమైనవి
 ఈ గ్రామం ద్వారా నాగార్జున సాగరు ఎడమ కాలువ పోతూ సశ్యశామంలం చేస్తుంది, అలాగే దగ్గరలోని గ్రామాలకు ఇక్కడ ఓ ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టు కూడా ఉంది.
 ఇంకా ఓ పశువైద్యశాల, పోష్టాఫీసు, రెండు మూడు ప్రైవేటు ఆసుపత్రులూ, ఓ గవర్నమెంటు ఆసుపత్రి ఉన్నాయి. కాకపోతే దీనికి ఇంతవరకూ ఓ మంచి బస్టాండు లేకపోవడం లోటుగా కనపడుతుంది.

మూలాలు

వెలుపలి లింకులు 

ఏనుకూరు మండలంలోని గ్రామాలు