గణేశుని ముప్పై రెండు రూపాలు

హిందూ మతంలో గణేశునికి (గణపతి) కు చెందిన భక్తి సాహిత్యంలో గణేశుని ముప్పై రెండు రూపాలు తరచుగా పేర్కొనబడ్డాయి. వినాయక ఇతివృత్తం ప్రధానంగా ఉన్న గ్రంధాలలో  ముద్గల పురాణము మొదటిది.
ముద్గల పురాణము మరియు ఇతర గ్రంధాలలో గణేశుని వివిధరూపాల ప్రస్తావనలు, వర్ణనలు ఉన్నాయి. 19 వ శతాబ్దపు కన్నడ శ్రీ తత్త్వనిధిలో  శివనిధి భాగంలో వివరణాత్మక వర్ణనలు చేర్చబడ్డాయి . నంజంగుడ్, చామరాజనగర్ (కర్ణాటక - మైసూర్ జిల్లా)లోని దేవాలయాలలో అక్కడి చక్రవర్తి ఆదేశాలతో ఈ ముప్పై రెండు రూపాలను చిత్రించారు ముప్పై రెండు ధ్యానశ్లోకాలు కూడా వ్రాశారు. ఈ శ్లోకాలు ముద్గాల పురాణానికి చెందినవని వచనం చెబుతోంది. (మార్టిన్ డ్యూబౌస్ట్ రాసిన పత్రాల ప్రకారం, శ్రీతత్వనిధి దక్షిణ భారతంలో ఇటీవలికాలంలో ప్రచురితమైనట్లు, ఈ పత్రాల్లో ఆ కాలంలో ఆయాప్రాంతాల్లో విరివిగా ఉన్న గణేశ రూపాలని పొందుపరిచినప్పటికీ, 4 వ శతాబ్దం నుండి ఉనికిలో ఉన్న రెండు చేతుల, 9 వ, 10 వ శతాబ్దాలలో మధ్య భారతదేశంలో కనిపించిన పద్నాలుగు, ఇరవై చేతుల వినాయకుడిని వర్ణించలేదు.)

(రామచంద్రరావు) గణపతి ఆరాధనలో శ్రీతత్వనిధి లోని మొదటి పదహారు రూపాలు (షోడశ గణపతులు) చాలా ప్రాముఖ్యం చెందినవి. వాటిలో పదమూడవ, అంటే మహాగణపతి రూపాన్ని ఎక్కువగా పూజిస్తారు. ఈ రూపాన్ని తాంత్రికంగా కూడా పూజించే వారున్నారు. శక్తి-గణపతి, ఉచ్చిష్ట- గణపతి, లక్ష్మీ-గణపతి రూపాలు కూడా తాంత్రిక రహస్య ఆరాధనా రూపాలుగా పూజలు అందుకొంటున్నాయి.హేరంబ-గణపతి రూపం నేపాల్ లో ప్రసిద్ధి చెందింది.

32 రూపాల సంక్షిప్త వివరణ

 గణేశుని కీర్తి, బాంబే: సెంట్రల్ చిన్మాయ మిషన్ ట్రస్ట్
 మైసూర్ రాయల్ ఫ్యామిలీ, వార్షిక చారిత్రక అంశాలు పార్ట్ II, మైసూర్: గవర్నమెంట్ బ్రాంచ్ ప్రెస్, 1922
 గోపాల్, ఆర్ ; ప్రసాద్, ఎస్, నరేంద్ర (2004), mummaDi kruShNarAja oDeyaru - ఒందు చారిత్రక అధ్యయన  (ముమ్మడి కృష్ణరాజ వడయార్ - ఒక చారిత్రాత్మక అధ్యయనం) కర్ణాటక: డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ ఆర్కియాలజీ అండ్ మ్యూజియమ్స్
 గ్రీమ్స్, జాన్ ఎ  (1995) గణపతి: సాంగ్ ఆఫ్ ది సెల్ఫ్. SUNY సిరీస్ ఇన్ రిలిజియస్ స్టడీస్ అల్బానీ: స్టేట్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ న్యూయార్క్ ప్రెస్  పేజీలు 52, 59-60 ISBN 0-7914-2440-5
 హీరాస్, హెచ్  (1972) గణపతి సమస్య  ఢిల్లీ: ఇండొలాజికల్ బుక్ హౌస్
 కృష్ణన్, యువరాజ్ (1999)  గైనెస్: అన్రావెలింగ్ ఎన్ ఎనిగ్మా ఢిల్లీ: మోతిలాల్ బనార్సిదాస్ పబ్లిషర్స్ ISBN 81-208-1413-4
 మార్టిన్-డ్యూబౌస్ట్, పాల్ (1997)  గణేశ : ది ఎన్చంటర్ ఆఫ్ ది త్రీ వరల్డ్స్, ముంబై: ప్రాజెక్ట్ ఫర్ ఇండియన్ కల్చరల్ స్టడీస్  ISBN 81-900184-3-4
 రామచంద్రరావు, ఎస్ కే  (1992) ది కంపెన్ధియం  ఆన్ గణేశ ఢిల్లీ: శ్రీ సద్గ్గురు  పబ్లికేషన్స్ ISBN 81-7030-828-3 శ్రీ తత్వనిధి నుండి పునరుత్పత్తి చేయబడిన 32 గణపతి రూపాల రంగు ప్లేట్ పునరుత్పత్తులను కలిగి ఉంటుంది
 థాపన్, అనిత రైనా (1997)  అండర్స్టాండింగ్ గణపతి : ఇంసైట్స్ ఇంటు ది డైనమిక్స్ ఆఫ్ ఏ కల్ట్,   న్యూఢిల్లీ: మనోహర్ పబ్లిషర్స్ ISBN 81-7304-195-4
 వొడయార్, ముమ్మడి కృష్ణరాజ  (1997) శ్రీతత్వనిధి ఓరియంటల్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్, మైసూర్ విశ్వవిద్యాలయం

Pages with unreviewed translations