చిత్రాభ్యుదయం

చిత్రాభ్యుదయము కాళ్లకూరి నారాయణరావు (1871 - 1927) రచించిన తెలుగు నాటకం.

చిత్రాంగి-సారంగధరుల గాథ చాలా ప్రాచుర్యం పొందింది. రాజరాజ నరేంద్రుని కుమారుడని పేర్కొనే సారంగధరునికీ చిత్రాంగికీ నడుమ జరిగిన కథ ఇది. రాజమండ్రిలో ఇప్పటికీ చిత్రాంగి మేడ, సారంగధరుని మేడ ఉన్న ప్రాంతాలుగా కొన్ని స్థలాలను చూపుతారంటే ఈ కథ ప్రాచుర్యం ఎంతటిదో తెలుస్తోంది. అటువంటి గాథను ఇతివృత్తంగా స్వీకరించి చింతామణి మొదలైన నాటకాల కర్త కాళ్ళకూరి నారాయణరావు ఈ నాటకం 

రచించారు. ఈ పుస్తకం రచయిత మరణానంతరం 1932 సంవత్సరంలో అతని సోదరుడు కాళ్లకూరి భోగరాజు గారి చేత ప్రచురింపబడింది.

నాటకంలోని పాత్రలు
 పురుషులు 
 రాజరాజనరేంద్రుడు - కథానాయకుని తండ్రి.
 సారంగధరుడు - యువరాజు, కథానాయకుడు.
 గుణదేవుడు - రాజరాజనరేంద్రుని ముఖ్యమంత్రి.
 హరిశర్మ - రాజరాజనరేంద్రుని ద్వితీయమంత్రి.
 సుబుద్ధి - గుణదేవుని కుమారుడు, కథానాయకుని మంత్రి.
 విశారదుడు - చిత్రప్రదర్శకుడు.
 సువేగుడు - యుద్ధభటుడు.
 వామనుడు - రాజసేవకుడు.
 వైశ్వానరుడు - కథానాయకుని వేడుక చెలికాడు.
 న్యాయాధిపతి
 వామదేవుడు, విద్యాధరుడు - న్యాయవాదులు
 పాలకుడు - న్యాయస్థాన భటుడు.
 దండపాశికుడు - రాజకీయోద్యోగస్థుడు
 రోషణుడు, ఘోషణుడు - రాజభటులు
 దమనుడు - మీననాథుని శిష్యుడు.
 సూత్రధారుడు - అంతర్నాటకమును నడుపువాడు.
 మీననాథుడు - రాజగురువు, ఒక ముని.
 స్త్రీలు 
 చిత్రాంగి - కథానాయిక
 లలితాంగి, సుందరాంగి - కథానాయిక సఖులు.
 రత్నాంగి - కథానాయకుని తల్లి.
 పుష్పాంగి - రాజపరిచారిక.

మూలాలు
 భారత డిజిటల్ లైబ్రరీలో పుస్తక ప్రతి.

తెలుగు నాటకాలు
1932 పుస్తకాలు
తెలుగు పుస్తకాలు