ట్యూబ్‌లైట్

ట్యూబ్‌లైట్  లేదా గొట్టం బల్బు  అధిక కాంతి నిచ్చే ఒక విద్యుత్ దీపము.

పనితీరు
మామూలు విద్యుత్ బల్బులలో ఫిలమెంట్ వేడెక్కడం వల్ల కాంతి ప్రసరిస్తుందనే విషయం తెలిసిందే. ట్యూబ్‌లైట్లో అలా జరగదు. పొడవైన గొట్టాల ఆకారంలో ఉండే ఈ లైట్లలో పాదరసపు వాయువు(mercury vapour) నింపుతారు. ఈ వాయు కణాలు విద్యుత్‌శక్తితో ప్రేరేపింపబడి అయనీకరం చెందుతాయి. అప్పుడు ఏర్పడిన వికిరణాల మూలంగా కాంతి ఉత్పన్నమవుతుంది. ఈ వికిరణాలు కంటికి కనిపించని అతినీలలోహిత కిరణాలు. ఈ కిరణాలు ట్యూబ్‌లైట్ గొట్టం లోపలి గోడలపై పూసిన ఫాస్పర్ పూతపై పడి కంటికి కనిపించే కాంతిగా మారి ఆ ప్రాంతమంతా ప్రసరిస్తుంది. ఇలా వాయువు అయనీకరణం చెందాలంటే అత్యధిక విద్యుత్ వోల్టేజి అవసరమవుతుంది. ఇది ట్యూబ్‌లైట్ స్టార్టర్, చోక్‌ల ద్వారా అందుతుంది. ఒకసారి అయనీకరణం చెందాక ఆపై తక్కువ వోల్టేజి సరిపోతుంది. అందువల్ల స్టార్టర్, చోక్‌ను కటాఫ్ చేస్తుంది. ఈ నేపథ్యంలో మాటిమాటికీ ట్యూబ్‌లైట్‌ను స్విచాన్, స్విచాఫ్ చేస్తుంటే ప్రతిసారీ అధిక వోల్టేజి అవసరమవడంతో అందులోని వాయువు అయనీకరణం చెందే ప్రక్రియకు తరచు అంతరాయం ఏర్పడుతుంది. అందువల్ల ట్యూబ్‌లైట్ జీవితకాలం తగ్గిపోతుంది

బయటి లంకెలు

Popular Science, January 1940 Fluorescent Lamps
T5 Fluorescent Systems — Lighting Research Center Research about the improved T5 relative to the previous T8 standard
NASA: The Fluorescent Lamp: A plasma you can use

Museum of Electric Lamp Technology

 Wiebe E. Bijker,Of bicycles, bakelites, and bulbs: toward a theory of sociotechnical change MIT Press, 1995, Chapter 4, preview available at Google Books, on the social construction of fluorescent lighting
Explanations and schematics of some fluorescent lamps

విద్యుత్తు
విద్యుత్ ఉపకరణాలు