కాల్దరి

కాల్దరి, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, తణుకు తాలూకా, ఉండ్రాజవరం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన ఉండ్రాజవరం నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన తణుకు నుండి 13 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1620 ఇళ్లతో, 5529 జనాభాతో 1072 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2738, ఆడవారి సంఖ్య 2791. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1985 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 43. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588512. పిన్ కోడ్: 534329.చుట్టుపక్కల గ్రామాలతో పోలిస్తే ఈ గ్రామానికి కొన్ని ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి. ఈ ఊరిలో ఒక రైల్వే స్టేషను ఉండటమే కాకుండా మూడు పంట కాలువలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ కాలువల పేర్లు అత్తిలి కాలువ, కోటి కాలువ, ఎర్ర కాలువ. కాల్దరికి తణుకు, నిడదవోలు పరిసర పట్టణాలు. ఈ రెండు చోట్ల నుండి కాల్దరికి రైలు, బస్సు సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఈ గ్రామానికి చెందిన రైల్వే స్టేషను నిడదవోలు నుండి భీమవరం వెళ్ళే ఉపశాఖ (బ్రాంచ్ లైను) లో వచ్చే మెదటి స్టేషను. ఈ రైలు స్టేషనులో ప్యాసింజర్ బండ్లు ఆగుతాయి. ఈ గ్రామంలో 0.5 మెగా వాట్ల జలవిద్యుత్తు కేంద్రం ఉంది.

పరిసర గ్రామాలు 
వేలివెన్ను, దమ్మెన్ను, మోర్త, చిలకపాడు, సత్యవాడ, సూర్యారావు పాలెం, పసలపూడి, నందమూరు

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప మాధ్యమిక పాఠశాల, సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల వెలివెన్నులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, తణుకులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఏలూరు లోనూ, మేనేజిమెంటు కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం ఉండ్రాజవరంలోను, ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
కాల్దారిలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో 2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఆరుగురు ఉన్నారు. రెండు మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.

పారిశుధ్యం 
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

గ్రామ విశేషాలు 
కుమార స్వామి తారాకాసురుని సంహరించు సమయంలో తారాకాసురుని కాళ్లు పడిన ప్రదేశమే కాల్దారి అని గ్రామస్తుల నమ్మకం.ఇక్కడ గల శ్రీ ఉమారామలింగేశ్వర స్వామి గుడిలో ఉమాదేవి చాలా మాహాత్మ్యం కలదని ప్రజల విశ్వాసం. కనక మహాలక్ష్మి గుడి ఉంది. కాల్దారి కాలసర్ప నాగదోషాలను పరిహారం చేసే దారియే కాల్దారి 07-06-2009 నాడు అష్టోత్తర సుబ్రహ్మణ్య స్వామి వారి మందిరం ప్రతిష్ఠ చేసారు. కాల్దరి అష్టోత్తర సుబ్రహ్మణ్య స్వామి దేవాలయంలో 150 సుబ్రహ్మణ్య స్వామి విగ్రహాలను ప్రతిష్ఠ చేసారు. ప్రతిరోజు అన్ని విగ్రహాలకు పంచామృతాలతో అభిషేకం జరుగుతుంది. ఇచ్చట స్వామి వారిని స్వయంగా పూజించి తరించ వచ్చును. ప్రతి నెల శుక్లపక్ష షష్ఠి తిథి రోజున శ్రీ వల్లీ దేవసేన సుబ్రహ్మణ్య స్వామికి పంచామృతంలతో అభిషేకం అలంకారం, శాంతి కల్యాణం నిర్వహిస్తారు.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
కాల్దారిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 178 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 893 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 893 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కాల్దారిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
 కాలువలు: 805 హెక్టార్లు
 బావులు/బోరు బావులు: 87 హెక్టార్ల

ఉత్పత్తి
కాల్దారిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు
చెరకు, వరి

గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 5869. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 2914, మహిళల సంఖ్య 2955, గ్రామంలో నివాసగృహాలు 1544 ఉన్నాయి.

మూలాలు

బయటి లింకులు
కాల్దరి లొ ఆగే రైలు బండ్లు