చంద్రాకల్

చంద్రాకల్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, వికారాబాదు జిల్లా, దౌలతాబాద్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన దౌలతాబాద్ నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన నారాయణపేట నుండి 40 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.2016 లో చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత మహబూబ్ నగర్ జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది. ఈ గ్రామం కర్ణాటక సరిహద్దులో ఉంది.కోడంగల్ పట్టణానికి 17 కిలో మీటర్ల దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదు నుంచి బీజాపూర్ వెళ్ళు అంతర్ రాష్ట్ర రహదారి ఈ గ్రామం నుంచే వెళ్తుంది. హైదరాబాదు నుంచి నైరుతి వైపున 120 కి. మీ. దూరంలో ఉన్న ఈ గ్రామం ఉత్తరాన రంగారెడ్డి జిల్లా సరిహద్దును కల్గిఉంది. రంగారెడ్డి జిల్లా తాండూర్ పట్టణం ఇక్కడి నుంచి 35 కి. మీ. దూరాన ఉంది. కర్నాటక రాష్ట్రంలోని గుల్బర్గా జిల్లాకు చెందిన సేలం పట్టణం ఇక్కడి నుండి 40 కి.మీ. దూరాన ఉంది.

గణాంకాలు 
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 416 ఇళ్లతో, 2013 జనాభాతో 653 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 988, ఆడవారి సంఖ్య 1025. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 589 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 1. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 574969.

చరిత్ర 

పూర్వం ఈ ప్రాంతం కర్ణాటక రాష్ట్రములోని గుల్బర్గా జిల్లాలో భాగంగా ఉండేది. 1956లో రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో భాగంగా తెలుగు మాట్లాడే ప్రాంతాలు తెలంగాణలో భాగమైనాయి. అప్పటినుంచి ఈ ప్రాంతము మహబూబ్ నగర్ జిల్లాలో గ్రామముగా కొనసాగింది.ఇప్పటికి చాలవరకు భాషలో గాని.. ఆచారవ్యవహరములలో గాని కర్నాటక సాంప్రదాయం కనబడుతుంది.

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో చంద్రకల్ లో 1964 లో స్థాపించబడిన (Aided) మెథొడిస్ట్ ఉన్నత పాఠశాల, గవర్నమెంట్ ప్రాథమిక పాఠశాల ఉంది.దౌలతాబాద్, పరిసర ప్రాంతము‌లోనే ఇది తొలినాటి ప్రముఖ మైన ఉన్నత పాఠశాల. పాఠశాల పూర్తయిన విద్యార్థులు ఇంటర్, డిగ్రీ అభ్యాసన కొరకు కోడంగల్, రంగారెడ్డి జిల్లా తాండూరుకు... వెళుతారు. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి దౌలతాబాద్లో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల కొడంగల్లోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మహబూబ్ నగర్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ మహబూబ్ నగర్లో ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల మహబూబ్ నగర్లో ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
చంద్రకల్లో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో10 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఒక ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టరు, ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ముగ్గురు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఆరుగురు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.

పారిశుధ్యం 
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
చంద్రకల్లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

చంద్రకల్ కు రైలు సౌకర్యం లేకున్ననూ రోడ్డు సౌకర్యం బాగుగా ఉంది. హైదరాబాదు-బీజాపూర్ అంతర్రాష్ట్ర రహదారి చంద్రకల్ గుండా వెళుతుంది. చంద్రకల్‌కు సమీపంలోని రైల్వేస్టేషన్ తాండూరు రైల్వేస్టేషన్.

కోడంగల్, తాండూర్, పర్గి, హైదరాబాదు నుంచి బస్సు సౌకర్యం ఉంది. హైదరాబాదు-బీజాపూర్ ప్రధాన రహదారి ద్వారా ఈ గ్రామానికి నేరుగా చేరుకోవచ్చు.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
చంద్రకల్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 199 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 65 హెక్టార్లు
 శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 65 హెక్టార్లు
 తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 59 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 65 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 199 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 199 హెక్టార్లు

ఉత్పత్తి 
చంద్రకల్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు 
వరి, కంది, వేరుశనగ

దర్శనీయ స్థలాలు 

చంద్రకల్ గ్రామంలో శ్రీ బసవేశ్వర ఆలయం ప్రసిద్ధి గాంచింది. గ్రామ ప్రవేశాన కల ఈ దేవాలయంనకు ప్రతి సంవత్సరం శ్రావణ మాసంలో ఉత్సవం కూడా జర్గుతుంది.ఈ ఆలయముతో పాటు అభయాంజనేయ స్వామి, ఆంజనేయ,శివాలయములు ఉన్నాయి.మత సామరస్యానికి ప్రతీకగ మజీద్,మెథొడిస్ట్ చర్చ్ లు కూడా గలవు.
ప్రతి సంవత్సరం నిర్వహించే దర్గ జాతరోత్సవములో పరిసర ప్రాంతాలనుంచే కాకుండా రంగారెడ్డి జిల్లా, కర్ణాటకలోని పలు ప్రాంతాలనుంచి ప్రజలు వచ్చి దర్గాను దర్శించుకుంటారు.

రాజకీయాలు
జూలై 23, 2013న జరిగిన గ్రామపంచాయతి ఎన్నికలలో గ్రామ సర్పంచిగా వి.మహాదేవి ఎన్నికైనది.

గ్రామ పంచాయతీ 

చంద్రకల్ గ్రామ పాలన గ్రామ పంచాయతి (సర్పంచ్)చే నిర్వహించబడుతుంది.1964లో వచ్చిన ఆంధ్రప్రదేశ్ గ్రామ పంచాయతీ చట్టం ప్రకారం ఇది గ్రామ పంచాయతీగా ఏర్పడింది. అంతకు పూర్వం ఇది రావల్‌పల్లి గ్రామం కింద కొనసాగిననూ, తరువాత మరొక ఊరు కుప్పగిరిని చంద్రకల్ తో కలిపి గ్రామ పంచాయతీగా ప్రకటించారు.

సాంఘీక సంక్షేమం 

 మెథొడిస్ట్ ఉచిత ఆసుపత్రి (Joyce Mayer's)
 మెథొడిస్ట్ ఉచిత బాలిక, బాలుర వసతి గృహము
 బెతోని హొమ్ ఉచిత అనాథశరణాలయం
 ఎయుడ్స్ పీపుల్ ఉచిత అనాథశరణాలయం, ఆసుపత్రి

కొన్ని విషయాలు 

 శాసనసభ నియోజకవర్గం : కోడంగల్ 
 లోక్‌సభ నియోజకవర్గం : మహబూబ్‌నగర్ లోకసభ నియోజకవర్గం 
 శాసనసభ్యుడు : రేవంత్ రెడ్డి

మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు