డిచ్‌పల్లి

డిచ్‌పల్లి, తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నిజామాబాదు జిల్లా, డిచ్‌పల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం.

ఇది జిల్లా కేంద్రం నిజామాబాద్ నుండి తూర్పు వైపు 18 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు  ముందు ఈ గ్రామం పాత నిజామాబాదు జిల్లా లోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.

గ్రామ చరిత్ర 
ఈ గ్రామాన్ని 1830లో సందర్శించిన యాత్రాచరిత్రకారుడు ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య ఆనాటి గ్రామ స్థితిగతులు వర్ణించారు. డిచ్‌పల్లి నుంచి ఉత్తరానికి గోదావరి తీరంవైపు వెళ్ళే మార్గంలో దొంగల భయం ఎక్కువగా ఉండేదని, దానిని నివారిస్తామంటూ మొఘలాయి ఠాణా (మొఘల్ పోలీసులు) వారు దారికి ఇరువైపులా ఉండేవారని వ్రాశారు. ఐతే వారు వచ్చిపోయేవారి వద్ద రెండేసి పైసాలు స్వీకరించి, తాము వారిని రక్షిస్తున్నట్టు నటించడమే కానీ దొంగల నుంచి, దోపిడీదార్ల నుంచి రక్షించేందుకు చేస్తున్నది, కాపలా కాస్తున్నది ఏమీ లేదని వ్రాశారు.

గణాంకాలు

2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1062 ఇళ్లతో, 4709 జనాభాతో 763 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2327, ఆడవారి సంఖ్య 2382. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 547 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 534. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 571233.

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల నడిపల్లిలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ధర్మారం (బి) లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల హైదరాబాదులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు నిజామాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నిజామాబాద్లో ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
డిచ్‌పల్లిలో ఉన్న ఒక సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఐదుగురు డాక్టర్లు, 12 మంది పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో6 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ఆరుగురు ఉన్నారు. రెండు మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.

పారిశుధ్యం 
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
డిచ్‌పల్లిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ ఉంది.

జాతీయ రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది.

రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 12 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
డిచ్‌పల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 2 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 89 హెక్టార్లు
 శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 50 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 12 హెక్టార్లు
 సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 176 హెక్టార్లు
 బంజరు భూమి: 214 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 217 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 409 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 198 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు 
డిచ్‌పల్లిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

 బావులు/బోరు బావులు: 198 హెక్టార్లు

ఉత్పత్తి 
డిచ్‌పల్లిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు 
వరి

పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు 
బీడీలు

డిచ్‌పల్లి రామాలయం 
హైదరాబాదు - నిజామాబాదు రహదారి నుండి కొద్ది దూరంలో నిజామాబాదు నుండి 15 కి.మీ.ల దూరంలో డిచ్‌పల్లి వద్ద శిల్ప, వాస్తు కళలు ఉట్టిపడే రామాలయం ఉంది. దీనిని ఖిల్లా రామాలయం అని కూడా పిలుస్తారు. ఒక గుట్టపై నెలకొన్న ఈ ఆలయంపై అద్భుతమైన శిల్పకళతో కూడిన గోడలు, పైకప్పు, ద్వారాలతో చూపరులను ఆకర్షిస్తూ ఉంటుంది. సా.శ.17 వ శతాబ్దం నాటి ఈ ఆలయానికి దక్షిణాన ఒక కోనేరు, దాని మధ్య ఒక మండపం ఉన్నాయి. ఈ ఆలయాన్ని గురించి 1830లో ప్రాంతాన్ని సందర్శించిన యాత్రాచరిత్రకారుడు ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య వ్రాశారు. చీలి జమీందారు సమీపంలోని ఈదలవాయి అనే గ్రామంలో వేంచేసిన సీతారామలక్ష్మణుల విగ్రహాలను ఈ గ్రామం తీసుకువచ్చి ప్రతిష్ఠించి ఉపచారాలు చేయించారని, ఐతే స్వామివారు సంబంధీకులకు కొన్ని నిదర్శనాల ద్వారా తిరిగి ఈదలవాయికి తీసుకువెళ్ళి ప్రతిష్ఠించమని ఆదేశించారని వ్రాశారు. ఆ ప్రకారమే ఈదలవాయికి తీసుకువెళ్ళి ఆ విగ్రహాలను ప్రతిష్ఠించగా 1830ల నాటికి డిచ్ పల్లి రామాలయానికి కళతప్పినట్టు వీరాస్వామయ్య పేర్కొన్నారు.

గ్రామ పంచాయితీ 

 2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో రూప్ సింగ్ రాఠోడ్, సర్పంచిగా ఎన్నికైనాడు.

మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు 

నిజామాబాదు జిల్లా రైల్వేస్టేషన్లు