దేవరాజుగట్టు

దేవరాజుగట్టు ప్రకాశం జిల్లా, పెద్దారవీడు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పెద్దారవీడు నుండి 6 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మార్కాపురం నుండి 7 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 377 ఇళ్లతో, 1533 జనాభాతో 1109 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 768, ఆడవారి సంఖ్య 765. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 236 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 10. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590618.పిన్ కోడ్: 523320.

గణాంకాలు 
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 1,550. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 797, మహిళల సంఖ్య 753, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 330 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 1,109 హెక్టారులు.

సమీప గ్రామాలు
నికరంపల్లి 4 కి.మీ, ఇడుపూరు 4 కి.మీ, పెదఆరవీడు 5 కి.మీ, పెద్దారవీడు 5 కి.మీ, పెదనాగులవరం 5 కి.మీ.

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. ఒక ప్రైవేటు ఇంజనీరింగ్ కళాశాల  ఉంది. సమీప బాలబడి మార్కాపురంలో ఉంది. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల మార్కాపురంలోను, ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు ఇడుపూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం మార్కాపురంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఒంగోలు లోనూ ఉన్నాయి.

ఈ గ్రామ జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాలలో ఉపాధ్యాయులుగా పనిచేయుచున్న ఒద్దుల రవిశేఖరరెడ్డి, ఎస్ట్రానమీ ఒలింపియాడ్-14కు ఎంపికైనారు. ముంబాయిలోని హోమీబాబా సెంటర్ ఫర్ సైన్స్ & ఎడ్యుకేషన్ వారు ప్రతి సంవత్సరం భారతదేశంలో గణితం, భౌతికశాస్త్రం, రసాయనికశాస్త్రం, ఖగోళశాస్త్రాలలో ఈ కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించుచున్నారు. ఈ సంవత్సరం 2014,నవంబరు-10 నుండి 13 వరకు, ముంబాయిలో నిర్వహించు ప్రత్యేక కార్యక్రమంలో రవిశేఖరరెడ్డి పాల్గొంటారు. ఈ కార్యక్రమానికి భారతదేశం మొత్తం మీద 74 మందిని ఎంపికచేయగా, రాష్ట్రం నుండి ఆరుగురిని ఎంపికచేసారు.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
దేవరాజుగట్టులో ఉన్న ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉంది.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీలు చదివిన డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.

పారిశుధ్యం 
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
దేవరాజుగట్టులో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. 

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 12 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
దేవరాజుగట్టులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 137 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 97 హెక్టార్లు
 శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 50 హెక్టార్లు
 తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 2 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 8 హెక్టార్లు
 సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 188 హెక్టార్లు
 బంజరు భూమి: 125 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 499 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 602 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 210 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
దేవరాజుగట్టులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
 బావులు/బోరు బావులు: 210 హెక్టార్లు

ఉత్పత్తి
దేవరాజుగట్టులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు
వరి, జొన్న

దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
శ్రీ కాశినాయనస్వామివారి ఆశ్రమం:- 2014, డిసెంబరు-6, శనివారం, మార్గశిర పౌర్ణమి నాడు, అష్టాదశ 19వ ఆరాధన మహోత్సవం సందర్భంగా కాశినాయన స్వామివారికి ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. ఉదయం 10 గంటల నుండియే సుప్రభాతసేవ, అన్నపూర్ణా సమేత శ్రీ కాశీవిశ్వేశ్వరస్వామికి, ఆంజనేయస్వామికి, నవగ్రహాలకు పూజలు నిర్వహించారు. ఆశ్రమ ప్రాంగణమంతా యర్రగొండపాలెం, మార్కాపురం, దర్శి నియోజకవర్గాలనుండి తరలివచ్చిన భక్తులతో కళకళలాడినది. విచ్చేసిన భక్తులకు మద్యాహ్నం 12 గంటల నుండి అన్నదాన కార్యక్రమం నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా పలు సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. ఆరాధన మహోత్సవాల సందర్భంగా ఏర్పాటుచేసిన ఎడ్లపందేలు ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలిచినవి.

మూలాలు

వెలుపలి లింకులు