Խաչով կարկանդակ

Խաչով բլիթ (, Կանադայի ֆրանսախոս հատվածում կոչվում է Ավագ Ուրբաթի թխվածքաբլիթ (, Չեխիայում՝ մազանեց ), Զատկի ավանդական հաց, որ ուտում են Ավագ Ուրբաթ օրն Անգլիայում, Մեծ Բրիտանիայում, Իռլանդիայում, Ավստրալիայում, Հնդկաստանում, Կանադայում, Նոր Զելանդիայում, Հարավային Աֆրիկայում, Միացյալ Նահանգներում, Ամերիկայի մի շարք երկրներում, Չեխիայում և Գերմանիայում։

Բրիտանական Համագործակցության երկրներում խաչով բլիթը պատրաստվում է ամոքահունց խմորից՝ ավելացնելով համեմունքներ (սովորաբար դարչին, մշկընկույզ և մեխակ) և չամիչ, իսկ գագաթին արվում է սպիտակ խաչով (բլիթների վրա կտրվածքներ անելով, ջրի և ալյուրի խառնուրդով կամ խմորի շերտեր օգտագործելով)։

Բլիթի վրայի խաչը խորհրդանշում է Քրիստոսի խաչելությունը, իսկ համեմաւնքները՝ զմռսման ժամանակ օգտագործված նյութերը։ Այնուամենայնիվ, այս ուտեստը ծագում է նախաքրիստոնեական ժամանակաշրջանում աստվածներին մատուցվող ծիսական ընծաներից. հնարավոր է, որ այն կապ ունի սաքսերի՝ Օստարա աստվածուհու պատվին խաչով բլիթներ թխելու ավանդույթի հետ, որի անունով էլ կոչվել է Զատկի տոնը ():

Սովորաբար վաճառքում հայտնվում է Զատիկից քիչ առաջ և վաճառքը դադարեցվում է Զատկի տոներից անմիջապես հետո, բայց վերջին ժամանակներում մի շարք վայրերում այն վաճառվում է ամբողջ տարվա ընթացքում։ Օրինակ՝ Մեծ Բրիտանիայում, Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում այն կարող է վաճառվել Ամանորին կամ Սուրբ ծննդից հետո։ Ավստրալիայում ժողովրդականություն է վայելում կակաոյով խմորով և շոկոլադե կտորներով պատրաստված տարբերակը։

Գոյություն ունեն խաչով բլիթների հետ կապված մի քանի սնահավատություններ և քաղաքային լեգենդներ, օրինակ՝ համարվում է, որ Ավագ ուրբաթ օրը թխված բլիթները չեն բորբոսնում ամբողջ տարվա ընթացքում, ինչպես նաև կարծիք կա, որ Անգլիայի եկեղեցին փորձել է արգելել խաչով բլիթների վաճառքը դրանց չափազանց ժողովրդականության պատճառով, և Եղիսաբեթ Առաջինը օրինականորեն սահմանափակել է դրանց վաճառքը՝ թույլատրելով այն վաճառել միայն Զատկի և Սուրբ ծննդյան տոների ժամանակ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 WHO WERE THE FIRST TO CRY "HOT CROSS BUNS?"

Թխվածքներ
Անգլիական խոհանոց
Կանադական խոհանոց
Ավստրալիական խոհանոց
Պակիստանական խոհանոց
Նորզելանդական խոհանոց
Հնդկական խոհանոց
Չեխական խոհանոց