Փրկարարը (ֆիլմ, 1980)

«Փրկարարը» (), խորհրդային ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Սերգեյ Սոլովյովը։

Ֆիլմը Սերգեյ Սոլովյովի եռերգության երկրորդ մասն է, որը սկսվել է «Հարյուր օր մանկությունից հետո» ֆիլմով և ավարտվել է «Ուղղակի ժառանգորդուհի» ֆիլմով։

Սյուժե 
Ֆիլմը պատմում է գավառական քաղաքի կյանքի երկու օրվա մասին։

Փրկարար Վիլյա (Վիլհելմ) Տիշինը, որն աշխատում է ՋԽՓԸ կայանում, պատրաստվում է մեկնել բանակ։ Նրա մայրը ցանկանում է հանդիսավոր կերպով նշել այդ իրադարձությունը և առաջարկում է, որ Վիլյան հավաքի իր ընկերներին ու տոնին հրավիրի իր սիրած աղջկան։ Սակայն Վիլյան սիրած աղջիկ չունի և դիմում է պատահական ծանոթի՝ Օլյային՝ խնդրելով միջոցառման ժամանակ խաղալ իր ընկերուհու դերը։ Նրանց կարճատև շփումը հանգեցնում է մտերմության։

Քաղաք է վերադառնում Ասյա Վեդենեևան՝ դպրոցի նախկին շրջանավարտը, որը գաղտնի սիրահարված է իր գրականության ուսուցիչ Լարիկովին։ Ասյան, որն այժմ բժշկական ինստիտուտի ուսանող է, ամուսնացել է ձանձրալի ու հաշվենկատ մարդու՝ Գանինի հետ։ Նա ցանկանում է շնորհավորել Լարիկովին ծննդյան օրվա կապակցությամբ՝ նրա համար գնելով թանկարժեք նվեր, բայց ուսուցիչը անտարբեր է մնում նրա զգացմունքների նկատմամբ։ Փչովի նավով նավարկելով ափից հեռու՝ Ասյան փորձում է խեղդվել, սակայն պատահաբար փրկարարական կայանում հայտնված Վիլյան ափ է հանում նրան։ Ասյան պատմում է իր վիճակի մասին իր նախկին դասընկերոջը և հայտնում, որ սպասում է երեխայի։ Հերոսները զգում են հոգևոր մտերմություն։ Գանինը Լարիկովի մոտ խանդի տեսարան է սարքում՝ սպառնալով ատրճանակով, բայց տեսնելով նրա սառնասրտությանը՝ զիջում է՝ հասկանալով, որ նրա հասցեին հնչող մեղադրանքներն անհիմն են։

Արդյունքու ծառայության վայր մեկնող Վիլյային միանգամից ճանապարհում են երկու աղջիկ՝ Ասյան և Օլյան։

Դերերում 
 Տատյանա Դրուբիչ – Ասյա Վեդենեևա
 Վասիլի Միշչենկո – Վիլյա Տիշին
 Սերգեյ Շակով – Լարիկով
 Օլգա Բելյավսկայա – Օլյա
 Վյաչեսլավ Կոնոնենկո – Գանին
 Ալեքսանդր Կայդանովսկի – Վարակսին (հնչյունավորող՝ Անատոլի Ռոմաշին)
 Սերգեյ Խլեբնիկով – Բադեյկին
 Վալերի Լևուշկին – Պաշա
 Գալինա Պետրովա – Լիկա
 Եկատերինա Վասիլևա – Կլարա
 Նատալյա Օրլովա – Վիլյայի մայրը
 Անատոլի Մալաշկին – աճպարար
 Վալենտինա Ուշակովա – Գանինի մայրը
 Ալեքսանդր Սամուլեկին – զինկոմիսարիատի աշխատակից
 Անդրեյ Խալյավին – ''կինոօպերատոր

Նկարահանող խումբ 
 Սցենարի հեղինակ և ռեժիսոր՝ Սերգեյ Սոլովյով
 Օպերատոր՝ Պավել Լեբեշև
 Նկարիչներ՝ Ալեքսանդր Բոյմ, Ալեքսանդր Սամուլեկին
 Կոմպոզիտոր՝ Իսահակ Շվարց
 Դիրիժոր՝ Էմին Խաչատրյան

Մրցանակ 
 1980 – Վենետիկի կինոփառատոն – Special Jury Citation (Սերգեյ Սոլովյով)

Արձագանքներ 
Շատ քննադատներ ֆիլմը գնահատել են որպես «Հարյուր օր մանկությունից հետո» և «Ուղղակի ժառանգորդուհի» ֆիլմաշարի մաս։

Կինոքննադատ Ռ. ն. Յուրենևը գրել է, որ ռեժիսոր Ս. Սոլովյովը «չի վիճարկում հոգևոր դաստիարակության մասին իր միտքը, այլ կրկին ապացուցում է այն՝ գնալով հակառակ կողմից»։ Նա ֆիլմը գնահատել է հետևյալ կերպ. «Սոլովյովի մոտ ֆիլմը ստացվեց ոչ թե ուսուցողական, այլ զգացմունքների կոչ անող, անհանգստացնող»։

Քննադատ Լև Աննինսկին ֆիլմը անվանել է հետաքրքիր և անսովոր։ Նա նշել է, որ «Փրկարարը» ֆիլմը հետաքրքիր է նրանով, որ դրա հեղինակները դիտում են մի երիտասարդի հոգին, որը ծնվել է սկզբունքորեն նոր իրավիճակում, այս իրավիճակը կարելի է անվանել ավանդական մտավորականության նվազում»։

Կինոգետ Ա. Լիպկովը նշել է, որ ֆիլմում «ցուցադրվում է գրեթե անլուծելի բարդության բարոյական կոնֆլիկտ՝ բազմաթիվ հերոսների կյանքի ճշմարտությունների միահյուսման մեջ, որոնցից յուրաքանչյուրի հետևում երևում է բնավորության ճշմարտությունը, կյանքի ճշմարտությունը»։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 
 «Փրկարարը» ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում
 «Փրկարարը» ֆիլմը «Մոսֆիլմի» կայքում

Խորհրդային ֆիլմեր
1980 ֆիլմեր
Սերգեյ Սոլովյովի ֆիլմեր
Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր
Ռուսերեն ֆիլմեր
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ