Պակիստանա-հնդկական պատերազմ (1947-1948)

{{Տեղեկաքարտ Ճակատամարտ
|Ճակատամարտի անվանում = Պակիստանա-հնդկական առաջին պատերազմ
|Հակամարտություն = Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն
|Պատկեր = Indian soldiers fighting in 1947 war.jpg
|Վերնագիր = Հնդիկ զինվորները 1947-1948 թվականների պատերազմի ընթացքում։
|Թվական = 1947 թվականի հոկտեմբերի 22 - 1949 թվականի հունվարի 5
|Վայր = Քաշմիր
|Արդյունք = Վերահսկողության գիծ
 Ջամմու և Քաշմիրի իշխանության միացումը Հնդկաստանին
 1949 թվականի ՄԱԿ-ի կրակի դադարեցման գիծ (1972 թվականի Սիմլայի համաձայնագրից հետո դարձել է վերահսկողության գիծ)
|Հակառակորդ1 = 
|Հակառակորդ2 =  Պակիստանի դոմինիոն
  Ազադ Քաշմիրի կանոնավոր ուժեր
  Մուսուլմանական լիգայի ազգային գվարդիա
  Պաշտունի ցեղային աշխարհազորայիններ
  Կուրամի աշխարհազորայիններ
  Պակիստանի սահմանային կորպուս
  Սվաթ Լևիս
  Ֆուրքանի ուժեր  Գլիգիտի սկաուտներ
|Հրամանատար1 =  Մահարաջա Հարի Սինգհ  Վարչապետ Մեհր Չանդ Մահաջան  Ինտերիմի առաջնորդ Շեիկհ Աբդուլահ  Բրիգադիր Ռաջինդեր Սինգհ  Գնդապետ-լեյտենանտ Քաշմիր Սինգհ Կաչոտ
|Հրամանատար2 =   Գնդ. Ակբար Խան  Գնդ. Շեր Խան  Գեն. մայոր Զաման Կիանի  Բրիգ. Հաբիբուր Ռեհման  Սարդար Իբրահիմ Խան  Միրզա Մահմուդ ԱհմադIslam and the Ahmadiyya Jama'at: History, Belief, Practice. Columbia University Press, 2008. ,   Մայոր Ուիլյամ Բրաուն
|Կորուստներ1 = 1,104 զոհվածներ"An incredible war: Indian Air Force in Kashmir war, 1947–48", by Bharat Kumar, Centre for Air Power Studies (New Delhi, India)By Sanjay Badri-Maharaj "The Armageddon Factor: Nuclear Weapons in the India-Pakistan Context", p. 183,154 վիրավորներWith Honour & Glory: Wars fought by India 1947–1999, Lancer publishers
|Կորուստներ2 = 6,000 զոհվածներ~14,000 վիրավորներ
}}
Պակիստանա-հնդկական առաջին պատերազմ (1947 թվականի հոկտեմբերի 22 - 1949 թվականի հունվարի 5), զինված հակամարտություն Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև, որն առաջացել է Բրիտանական Հնդկաստանի բաժանումից հետո։ Հակամարտության պատճառը դարձել էր Ջամմու և Քաշմիր նահանգի պատկանելության մասին վեճը։ Նահանգում գերակշռում էր մուսուլմանական բնակչությունը, բայց տիրող ղեկավարությունը կազմված էր հինդուսներից։ Քաշմիրի մահարջա Հարի Սինգհը որոշել էր հայտնել անկախության մասին։ 1947 թվականի հոկտեմբերին 21-ին սկսվել է պակիստանական կիսազինվորական կազմավորումների ներխուժումը Քաշմիր։ Հարի Սինգհն օգնության է դիմել Դելիի կառավարությանը։ Հնդկաստանը պահանջ է դրել, որ Քաշմիրն օգնություն ստանալուց հետո պետք է միանար Հնդկաստանին։ Մահարաջայի համաձայնությունից հետո, հոկտեմբերի 27-ին, Հնդկաստանի կառավարությունը հայտարարել է իշխանության Հնդկաստանին միանալու մասին, որից հետո հնդկական զորքերը ուղևորվել են Քաշմիր։

 Նախապատմություն 
Մինչև 1815 թվականը Ջամմու և Քաշմիրը կազմված է եղել 22 ոչ մեծ իշխանություններից (16 հինդուսիտական և 6 մուսուլմանական), որոնցից մի մասը գտնվել է Աֆղանստանի էմիրայի վերահսկողության տակ։ Հինդուիստական իշխանությունները ղեկավարվում էին ռաջպուտ իշխանների կողմից, որոնք կայսր Ակբարի ժամանակներից համարվում էին Մեծ մողոլների կայսրության վասալները։ Մեծ մողոլների կայսրության անկումից և գուրկխերի ներխուժումներից հետո լեռնային իշխանություններն անցել են սիկհ Ռանջիտ Սինգհի վերահսկողության տակ։

1845-1846 թվականների առաջին անգլո-սիկհական պատերազմն ընթանում էր սիկհերի, որոնք ցանկանում էին ամրանալ Քաշմիրում, և Բրիտանական արևելահնդկական ընկերության միջև։ 1846 թվականի Լահորի համաձայնագրի համաձայն՝ սիկհերը թողնում էին Բիս և Սաթլեջ գետերի միջև ընկած մարզը՝ փոխարենը ստանալով 1,2 միլին ռուպի չափով փոխհատուցում։ Արևելահնդկական ընկերությունը հնարավորություն չուներ միանգամից վճարել այդ գումարը և այդ պատճառով թույլատրում է սիկհերի առաջնորդ Գուլաբ Սինգհին զբաղեցնել Քաշմիրը՝ փոխհատուցման 750000 ռուպիի փոխարեն։ Գուլաբ Սինգհը դարձել է կրկին կազմավորված Ջամմու և Քաշմիր իշխանության առաջին մահարաջան և հիմնադրել է դինաստիա, որը կառավարել է իշխանությունը մինչև 1947 թվականի Հնդկաստանի անկախությունը։

 Բրիտանական Հնդկաստանի բաժանում 

Հինդուստանի իշխանությունների վրա բրիտանական տիրապետության դադարեցումն ուղեկցվել է նրանց ընտրելու իրավունքի ճանաչմամբ։ Նրանք պետք է ընտրեին միանալ հինդուիստական Հնդկաստանին, կազմավորել մուսուլմանական Պակիստան կամ հայտարարել անկախության մասին։ Մինչև Հնդկաստանիվ բրիտանական զորքերի ամբողջական հեռացումը Ջամմու և Քաշմիրի իշխանության ղեկավար Հարի Սինգհը Հնդկաստանի և Պակիստանի ճնշման տակ ստիպված էր ընդունել երկու պետություններից մեկին միացման որոշում։ Բայց հանդիպելով դժվար ոշոման՝ Քաշմիրի մահարաջա Հարի Սինգհը որոշել էր հայտարարել անկախության մասին։

1947 թվականի հոկտեմբերին 21-ին սկսվել է պակիստանական կիսազինվորական կազմավորումների ներխուժումը Քաշմիր (2 հազար մարդ քանակով)։ Մի քանի օր անց նվաճվել է իշխանության մայրաքաղաք Սրինագարը, և մահարաջա Հարի Սինգհը օգնության է դիմել Դելիի կառավարությանը։  Հնդկաստանը պահանջ է դրել, որ Քաշմիրն օգնություն ստանալուց հետո պետք է միանար Հնդկաստանին։ Մահարաջայի համաձայնությունից հետո, հոկտեմբերի 27-ին, Հնդկաստանի կառավարությունը հայտարարել է իշխանության Հնդկաստանին միանալու մասին, որից հետո հնդկական զորքերը ուղևորվել են Քաշմիր։ Սիկհերի եկած բատալյոնը Սրիանագարից դուրս է հանել պուշտունական աշխարհազորայիններին։

 Տես նաև 
 Բրիտանական Հնդկաստանի բաժանում
 Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն

 Ծանոթագրություններ 

 Գրականություն 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 Արտաքին հղումներ 
 Partition and Indo Pak War of 1947–48, Indian Army, archived 5 April 2011.

 Աղբյուրներ 
Գլխավոր աղբյուրներ՝
 . Operations in Jammu and Kashmir 1947–1948. (1987). Thomson Press (India) Limited, New Delhi. This is the Indian Official History.
 . Kashmir: A Disputed Legacy, 1846–1990. (1991). Roxford Books. .
  The Indian Army After Independence. (1993). Lancer International, 
  Slender Was The Thread: The Kashmir confrontation 1947–1948. (1969). Orient Longmans Ltd, New Delhi.
  Without Baggage:  A personal account of the Jammu and Kashmir Operations 1947–1949. (1987). Natraj Publishers Dehradun. .

Այլ աղբյուրներ՝
 . Thunder over Kashmir. (1955). Orient Longman Ltd. Hyderabad
 . Battle of Zoji La. (1962). Military Digest, New Delhi.
 . The Indian Armour:  History Of The Indian Armoured Corps 1941–1971. (1987). Vision Books Private Limited, New Delhi,  .
 . History of Jammu and Kashmir Rifles (1820–1956)''. (1990). Lancer International New Delhi, .
 Ayub, Muhammad (2005). An army, Its Role and Rule։ A History of the Pakistan Army from Independence to Kargil, 1947–1999. RoseDog Books. .

Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն
Պակիստանի պատմություն
20-րդ դարի պատերազմներ
Հնդկաստանի պատմություն
Պակիստանի պատերազմներ
Քաշմիր
Ջամմու և Քաշմիր
Սառը պատերազմի հակամարտություններ
1940-ականների հակամարտություններ
20-րդ դարի հակամարտություններ
1947 հակամարտություններ
1948 հակամարտություններ
Հնդկաստանի պատերազմներ