Կաքավի ողբը

«Կաքավի ողբը», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից։ Գրության թվականն ստույգ հայտի չէ։ Ինքնագիրը չի պահպանվել։

Ստեղծման պատմությունը 
«Կաքավի ողբը» բանաստեղծության ակունքը ժողովրդական է, երկու տարբեր երգեր են։ Առաջինը տպագրվել է Մ․ Մինասյանի «Քնար հայկական» ժողովածուում, երկրորդը՝ «Մասիսում»։ Թումանյանը միացրել է երկու երգերը, կրճատել, վերադասավորել մի շարք տողեր, փոխել բառեր, առաջին երգի միջնադարյան հայերենը և երկրորդի բարբառը վերածել գրական-ժողովրդական հայերենի, իր կողմից ավելացրել Բ և Դ հատվածները՝ ստեղծելով բոլորովին նոր բանաստեղծություն։

Բանաստեղծությունն առաջին անգամ տպագրվել է 1910 թվականին «Հասկեր» ամսագրի № 12-րդի 141-142-րդ էջերում, «Ժողովրդականից» ենթավերնագրով, այնուհետև, առանց ենթավերնագրի՝ 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած Բանաստեղծություններ շարքի 141-144-րդ էջերում, «Ժողովրդական երգեր» բաժնում, ապա՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում 6 հատորով լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի 1-ին հատորի 166-167-րդ էջերում։

Արտատպվում է 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած Բանաստեղծություններից։

Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի № 1360 պահարանում պահվում է Հասկեր ամսագրի հեղինակի սեփական օրինակը, որի վրա Թումանյանն ուղղումներ է կատարել, որոնք հիմնականում արտահայտել են հետագա հրատարակության մեջ։ Այստեղ վերնագրից վեր մատիտով գրել է.

Ծանոթագրություններ 

Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ