Ֆելիքս Սոբոլև

Ֆելիքս Միխայլովիչ Սոբոլև(, ), խորհրդային վավերագրական կինոյի ռեժիսոր, «Կիևի գիտական կինոյի դպրոցի» հիմնադիրներից և ղեկավարներից մեկը։ Ուկրաինական ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1970)։ ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր (1971)։ ԽՄԿԿ անդամ (1956)։

Կենսագրություն 
1953 թվականին ավարտել է Կիևի Ի. Կ. Կարպենկո-Կարիի անվան թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը, 1959 թվականին՝ ռեժիսորական ֆակուլտետը։ 1953-1956 թվականներին եղել է Նիկոլաևի Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի դերասան, 1960 թվականից՝ «Կիևնաուչֆիլմ» կինոստուդիայի ռեժիսոր, 1973 թվականից՝ Կիևի Ի. Կ. Կարպենկո-Կարիի անվան թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի գիտական կինոյի արվեստանոցի գեղարվեստական ղեկավար։ Ֆելիքս Սոբոլևը հանկարծամահ է եղել 1984 թվականի ապրիլի 20-ին։ Թաղված է Բերկովեցկոյե գերեզմանատանը։

Ստեղծագործական գործունեություն 
1960-ականների կեսերին Ֆելիքս Սոբոլևը զգալիորեն փոխել է  գիտա-հանրամատչելի կինոյի մասին պատկերացումը։ Սոբոլևի «Կենդանիների լեզուն», «Արդյո՞ք կենդանիները մտածում են», «Հորիզոնից յոթ քայլ այն կողմ» ֆիլմերը դարձել են հանդիսատեսի սենսացիան՝ կինոթատրոնների դահլիճներում հավաքելով բազմաթիվ հանդիսատեսների։ Սոբոլևի ստեղծագործական հայտնագործություններից է «կինոգիտափորձը» կամ «գիտափորձը կադրում», որտեղ ռեժիսորը հանդիսատեսին դարձնում է գիտնականների կողմից պատրաստված գիտափորձի ականատես։ Այդպես է նկարահանվել իր ժամանակի համար արմատական «Ես և մյուսները» ֆիլմը, որը խոսում է կոնֆորմալ վարքագծի և խմբակային ճնշման բացառիկության մասին։ «Կենսոլորտ։ Իրազեկման ժամը» կարճամետրաժ ֆիլմը կինոպատում է աշխարհի և մարդու տեղի մասին այդ աշխարհում, որը նոր ուղղություն է նշանավորել ռեժիսորի աշխատանքում՝ իմացությանն անմատչելի տեսանելի կերպարի որոնումները։ Տասը րոպեանոց «Սխրագործություն» ժապավենը նկարահանվել է գեղագիտությանը մոտ տարբերակով։ Երկու ֆիլմերն էլ նկարահանվել են համակցված նկարահանումների ինտենսիվ կիրառմամբ և էական ազդեցություն են ունեցել իրենց ժամանակին ոչ խաղարկային ֆիլմերի զարգացման վրա։

Իր դերասանական խառնվածքի և նկարահանող խմբի անդամների նկատմամբ բարձր պահանջներ ներկայացնելու շնորհիվ ռեժիսոր Ֆելիքս Սոբոլևը ազդեցություն է գործել ոչ միայն Թատերական արվեստի ինստիտուտի իր ուսանողների, այդ թվում՝ Ալեքսանդր Ռոդնյանսկու, այլև «Կիևնաուչֆիլմ» ստուդիայում 1970-1980-ականներին աշխատած երիտասարդ ռեժիսորների վրա, որոնց թվում են եղել Անատոլի Բորսյուկը, Վիկտոր Օլենդերը, Իոսիֆ Պաստեռնակը, Անդրեյ Զագդանսկին։ 1998 թվականին Վիկտոր Օլենդերը նկարահանել է «Ֆելիքս Սոբոլև։ Ընդհատված առաքելություն» 10 մասանոց վավերագրական ֆիլմը իր ուսուցչի ստեղծագործության մասին։ Ֆիլմը ցուցադրվել է ուկրաինական «1+1» հեռուստաալիքով։

Ֆիլմագրություն 

 1960 – Յոթնամյակի  դաշտերում
 1961 - Իմ հրաժարականը
 1962 - Մեր մարզչին
 1962 - ժողովրդի երգիչը
 1963 - Կիբեռնետիկան կլուծի խնդիրը
 1964 - Ամպրոպի, մորաքույր Մարթայի, շանթարգելի և Դրեմայլոյի մասին
 1964 - Առեղծվածային 102-ը
 1965 - Կրոնը և 20-րդ դարը
 1965 - Պայթած լուսաբացը
 1967 - Կենդանիների լեզուն
 1968 - Յոթ քայլ հորիզոնից այն կողմ
 1970 - Արդյոք կենդանիները մտածում են
 1970 - Ժրաջան  աշակերտներ
 1971 - Ես և մյուսները
 1972 - Բարին և չարը
 1973 - Էտյուդներ բարոյականության մասին
 1973 - Դեպի կրակը գնացողները  
 1974 - Հույսի ինստիտուտ
 1974 - Կենսոլորտ։ Գիտակցելու ժամանակը
 1975 - Սխրագործություն 
 1976 - Մարդկության ակունքներում
 1978 - Համարձակվիր, դու տաղանդավոր ես
 1980 - Երբ անհետանում են խոչընդոտները
 1982 - Կիևյան սիմֆոնիա
 1982 - Կիևի ձայները (Իոսիֆ Պաստեռնակի հետ համատեղ)
 1984 - Թիրախում ձեր ուղեղն է (ավարտել է Վիկտոր Օլենդերը)

Պարգևներ և մրցանակներ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Феликс Соболев и другие
 «Я и другие» на сайте Youtube.com
 Интервью с Ф. Соболевым, «Искусство кино». № 9, 1971; № 4, 1975; № 2, 1982.
 
 
 Острова. Феликс Соболев . — фильм о Ф. Соболеве. Телеканал «Культура», 2014 год.

Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Ուկրաինացի կինոռեժիսորներ
ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
ԽՄԿԿ անդամներ
Ուկրաինական ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ