Սարան Ալեքսանդրյան

Սարան Ալեքսանդրյան (, ), ֆրանսահայ փիլիսոփա, էսսեիստ և արվեստաբան։

Վաղ կյանք 
Ալեքսանդրյանը ծնվել է ֆրանսիացի մորից և հայ հորից՝ Վարդան Ալեքսանդրյանից, որը բժիշկ-ստոմատոլոգ էր Ֆեյսալ I թագավորի արքունիքում։ Վեց տարեկանում նրան ուղարկել են Փարիզ՝ մնալու մորական տատիկի մոտ։

Գրական կարիերա 
Ալեքսանդրյանի մերձեցումը դադաիզմին և սյուրռեալիզմին կայացել է 1943 թվականի ամռանը, երբ 16 տարեկանում նա հանդիպել է Բեռլինի դադաիստական խմբի առանցքային կերպարներից մեկին՝ Ռաուլ Հաուսմանին, որը որպես փախստական ապրում էր Լիմոժի մոտ գտնվող Պեյրա-լը-Շատո բնակավայրում։ 1947 թվականից նա ծառայել է որպես Անդրե Բրետոնի վերջին քարտուղար և դարձել է սյուրռեալիստական ուղղվածության կարևոր դեմքերից մեկը։

Ալեքսանդրյանը Նիցշեի «Զվարթ գիտություն» ( Die fröhliche Wissenschaft ) գրքում ներկայացված փիլիսոփայության ջատագովն էր։ Նա ղեկավարում էր Supérieur Inconnu ամսագիրը (վերնագիր, որը տրամադրել է Բրետոնը), որը մեծարում էր չորս արժեքներ, որոնք կիսում են սյուրռեալիստները և Ալեքսանդրյանը՝ երազանքները, սերը, գիտելիքը և հեղափոխությունը։ Քեթրին Միլեթը ամսագրի նշանավոր հեղինակներից էր։

Ալեքսանդրյանը Վիկտոր Բրաուների ընկերն էր, Շառլ Ֆուրիեի երկրպագուն և Մատա Հարիի ջերմեռանդ պաշտպանը։

Մահացել է 2009 թվականի սեպտեմբերի 11-ին։ Թաղված է Պեր Լաշեզի աճյունասափորանոցային դիակիզարանում, պատի մեջ։

Անձնական կյանք 
Ալեքսանդրյանը 1959 թվականին ամուսնացել էր Մադլեն Նովարինայի հետ, որը մահացել է 1991 թվականին։

Աշխատություններ 
Ալեքսանդրյանն ավելի քան 40 գրքի հեղինակ է։ Նրա ամենահայտնի գործերն են.

 André Breton par lui-même (Անդրե Բրետոնն իր իսկ խոսքերով), 1971 
 Hans Bellmer (Հանս Բելմեր), 1971
 Les Libérateurs de l'amour (Սիրո ազատագրողները), 1977
 Surrealist Art (Սյուրռեալիստական արվեստ), 1985 (Thames & Hudson World of Art)
 Max Ernst (Մաքս Էռնստ), 1986
 Histoire de la littérature érotique (Էրոտիկ գրականության պատմություն), 1989
 LJUBA, Փարիզ, Cercle d'Art, 2003

Գրականություն 

 Gallimard (1974). Dans le Surréalisme et le rêve, p. 246-9. Paris. Հեղինակը նախ քննարկում է Բրետոնի երազանքը, ապա առաջարկում վերլուծություն։

Արտաքին հղումներ 
 Sarane Alexandrian

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիացիներ հայկական սերմամբ
Ֆրանսահայ գրողներ
Ֆրանսահայ արվեստագետներ
Հայ փիլիսոփաներ