Պատմական դպրոց (տնտեսագիտություն)

Պատմական դպրոց (), ուղղություն տնտեսագիտության մեջ, որի հիմնական դրույթներն էին տնտեսության պատմության ուսումնասիրությունը, տարբեր երկրներում կոնկրետ տնտեսական իրավիճակների վերլուծությունը (ի տարբերություն դասականների, որոնք կարծում էին, որ իրենց ձևակերպած օրենքները կիրառվում են ցանկացած պետության մեջ ցանկացած պահի) հիմնականում ինդուկտիվ մեթոդի կիրառմամբ։

Ի տարբերություն դասականների, որոնք կարծում էին, որ տնտեսությունը 2 գործոն է առաջ տանում՝ մարդն ու ողջ մարդկությունը, Ֆրիդրիխ Լիստն ասում էր, որ տնտեսության մեջ շատ կարևոր գործոն է նաև ազգությունը։

Գերմանական պատմական դպրոց 
Պատմական դպրոցի գաղափարներն առավել մեծ տարածում են ստացել Գերմանիայում. այստեղ գործել են այսպես կոչված հին, նոր և երիտասարդ պատմական դպրոցները։

Տնտեսագիտության մեջ գերմանական պատմագիտության նախորդներ են համարվում 19-րդ դարի գերմանացի ազգայնականներն ու ռոմանտիկները. Հեգել, Ֆրիդրիխ Կարլ Սավինի (իրավունքի պատմական դպրոցի հիմնադիրը, որից էլ բխել է ամբողջ ուղղության անվանումը), Ադամ Մյուլեր և Ֆրիդրիխ Լիստ։

Հին պատմական դպրոցի հիմնական ներկայացուցիչներն են Վիլհելմ Ռոշերը, Կառլ Կնիսը և Բրունո Հիլդեբրանդը։

Նոր պատմական դպրոցի խոշորագույն տնտեսագետներն են Գուստավ ֆոն Շմոլլերը, Կառլ Բյուխերը, Ադոլֆ Վագները, Գեորգ Ֆրիդրիխ Կնապը և Լույո Բրենտանոն։

Երիտասարդ պատմական դպրոցի գիտնականների շարքում առանձնանում են Վեռներ Զոմբարտը, Արթուր Շպիտհոֆը, Կառլ Պոլանին, Մաքս Վեբերն ու նրա եղբայրը՝ Ալֆրեդ Վեբերը։

Երիտասարդ պատմական դպրոցի ներկայացուցիչների ու Գուստավ ֆոն Շմոլլերի միջև մի կողմից և մարժինալիզմի ավստրիական դպրոցի միջև մյուս կողմից ծավալվել է բանավեճ, որը ստացել է «վեճ մեթոդների մասին» անվանումը։

Հետագայում գերմանական պատմական դպրոցը հիմք է դարձել ինստիտուցիոնալիզմի զարգացման համար։

Անգլիական պատմական դպրոց 
Անգլիական պատմական դպրոցի խոշորագույն ներկայացուցիչներն են Թոմաս Թուկը, պատվելի Ջ. Թորոլդ Ռոջերսը, Առնոլդ Թոյնբի ավագը (1852-1883) (20-րդ դարի հայտնի գիտնական Առնոլդ Ջոզեֆ Թոյնբիի հորեղբայրը), Ուիլյամ Քանինգեմը, Ուիլյամ Էշլին, Թոմաս Է. Քլիֆ Լեսլին, Ջոն Քելս Ինգրեմ, Ջոն Աթքինսոն Հոբսոնը, Ռիչարդ Հենրի Թոունին։ Տնտեսագիտության պատմության համար հատկապես կարևոր նշանակություն են ունեցել Թոմաս Թուկի հիմնարար աշխատանքները։

Ֆրանսիական և ռուսական պատմական դպրոցներ 
Պատմական դպրոցի հետազոտություններին համահունչ աշխատող ֆրանսիացի տնտեսագետների թվում կարելի է առանձնացնել Կլեմեն Ժյուգլյարին, Պիեռ Էմիլ Լևասյորին, Շառլ Ժիդին, Ֆրանսուա Սիմիանին (1873-1935), Ալբեր Աֆտալիոնին, Ադոլֆ Լանդրիին (1874-1956): 

Տնտեսական և պատմական թեմաներով մի շարք աշխատություններ գրվել են ռուս գիտնականներ Իվան Իվանովիչ Յանժուլի (1846-1914), Իլարիոն Իգնատիևիչ Կաուֆմանի (1848-1916), Միխայիլ Տուգան-Բարանովսկի, Ժոզեֆ Միխայլովիչ Կուլիշերի կողմից։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 
 Գերմանական պատմական դպրոց։ Ընդհանուր բնութագիր
 Գերմանական պատմական դպրոց 
 Անգլիական պատմական դպրոց 
 Ֆրանսիական պատմական դպրոց 

Տնտեսագիտություն
Տնտեսագիտական մտքի պատմություն
Տնտեսագիտական մտքի դպրոցներ
Տնտեսագիտական գաղափարախոսություններ
19-րդ դարի տնտեսական պատմություն
Քաղաքատնտեսական ուղղություններ