Իսկ եթե սա սե՞ր է

«Իսկ եթե սա սե՞ր է» (), 1961 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Յուլի Ռայզմանը։

Ֆիլմում իրենց առաջին կինոդերերն են կատարել Ալեքսանդրա Նազարովան, Անդրեյ Միրոնովը և Եվգենի Ժարիկովը։ Ֆիլմը բանավեճի տեղիք է տվել մամուլում և գաղափարական ատյաններում։

Սյուժե 
Ֆիլմը տասներորդ դասարանի աշակերտներ Քսենյա Զավյալովայի (Ժաննա Պրոխորենկո) և Բորիս Ռամզինի (Իգոր Պուշկարյով) դրամատիկ սիրո մասին է։

Գերմաներենի ուսուցչուհին դասի ժամանակ աշակերտուհիներից մեկից վերցնում է նամակ, որը նա գտել էր հատակին։ Լինելով շատ խիստ բարքերի տեր՝ ուսուցչուհին նախ նամակը ցույց է տալիս տնօրենին, ապա դասարանի աշակերտուհիներից մեկին հանձնարարում է իմանալ, թե ով է այն գրվել։ Հետագա իրադարձությունների ընթացքում պարզվում է, որ նամակը գրել է նույն դասարանի աշակերտ Բորիս Ռամզինը և այն աղղված է իր համադասարանցուն՝ իր կողքին նստող Քսենյա Զավյալովային։ Վախենալով դեպքերի հետագա զարգացումից՝ Քսենյան չի համարձակվում հաջորդ օրը դպրոց գնալ։ Տեսնելով նրա անվճռականությունը և շփոթությունը՝ Բորիսն առաջարկում է միասին գնալ անտառ։ Անտառում նրանք ընկնում են անձրևի տակ և ապաստան գտնում հին կիսախարխուլ եկեղեցում։ Այնտեղ նրանք առաջին անգամ բարձրաձայնում են իրենց զգացմունքների մասին, քանի որ նախկինում միայն նամակագրություն էին վարում։ Այդ նույն ժամանակ Քսենյայի տանը իրարանցում է տիրում. նա ժամանակին չի վերադառնում դպրոցից, իսկ նրա կրտսեր քույրը տանը հայտարարում է, թե ինչպես է իր ընկերուհին Քսենյային տեսել մի տղայի հետ դեպի անտառ գնալիս։ Քսենյայի մայրը զայրանում է բակի կանանց ոչ երկիմաստ ծաղրանքներից, և երբ Քսենյան վերադառնում է տուն, բոլորի մոտ ապտակում է նրան։ Հաջորդ օրը սիրահարներին ստիպում են բացատրություն տալ տնօրենի աշխատասենյակում։ Բոլոր իրադարձությունների արդյունքում Քսենյան ծանր ապրումներ է ունենում և ամփոփվում իր մեջ։ Նա վախենում է տնից դուրս գալ, նրա ապրումները վերածվում են կասկածամտության, երբ նրան թվում է, թե բոլորը ծաղրում են իրեն։ Բորիսը քաջություն է ցուցաբերում և չի վախենում ծաղրանքներից, քանի որ սերը հանցագործություն չէ։ Դասընկերներն ըմբռնումով ու համակրանքով են վերաբերվում նրանց, ուսուցիչների և այլ մեծահասակների կարծիքները բաժանվում են. ոմանք նրանց հարաբերություններում տեսնում են պարկեշտության խախտում և «բարոյական հիմքերի» խաթարում, ոմանք դա համարում են լուսավոր զգացմունք, որին պետք չէ միջամտել, մանավանդ այդպես աննրբանկատորեն։ Քսենյայի մայրը զղջում է իր արարքի համար, և դստեր հետ զրույցում նրան հասկացնում է, որ տղամարդկանց «մտքին միայն մի բան է», և այդ պատճառով էլ չարժե հավատալ Բորիսին։ Աղջիկը հակասությունների մեջ է ընկնում, որոնք ազդում են նրա վարքագծի վրա. նա ձգտում է դեպի Բորիսը և միաժամանակ համաձայնում է, որ նա պետք է հեռանա։ Հուսահատությունից նա փորձում է թունավորվել, ինչի մասին դասընկերներն իմանում են աշակերտներից մեկից գերմաներենի դասին։ Եզրափակիչ դրվագում ֆիլմի հերոսները հանդիպում են բաժանումից մի քանի ամիս անց․ այդ ընթացքում Քսենյան եղել է հիվանդանոցում, իսկ Բորիսը հոր հետ մեկնել էր արշավախմբի։ Բորիսը նախկինի պես սիրում է աղջկան, սակայն նրա զգացմունքները կարծես թե քայքայվել են հոգեկան տրավմայի ազդեցությամբ։ Քսենյան Բորիսին ասում է, որ մեկնելու է Նովոսիբիրսկ՝ կրթությունը շարունակելու։ Բորիսն առաջարկում է գնալ նրա հետ, սակայն Քսենյայի արձագանքը միանշանակ չէ։ Բորիս նայում հեռացող աղջկա հետևից։

Դերեում 
 Ժաննա Պրոխորենկո – Քսենյա Զավյալովա
 Իգոր Պուշկարյով – Բորիս Ռամզին
 Ալեքսանդրա Նազարովա – Նադյա Բրագինա
 Նինա Շորինա – Ռիտա Կաբալկինա
 Յուլյա Ցոգլին – Նատաշա Սմիրնովա
 Նատալյա Բատիրևա – Լարիսա
 Անդրեյ Միրոնով – Պյոտր
 Եվգենի Ժարիկով – Սերգեյ
 Անատոլի Գոլիկ – Իգոր
 Գենադի Յուդենիչ – Ժենկա
 Նադեժդա Ֆեդոսովա – Տատյանա Մաքսիմովնա, Քսենյայի մայրը
 Օլգա Շախովա – Պրասկովյա Իվանովնա, Քսենյայի տատը
 Լենա Շկալիկովա – Տանյա, Քսենյայի քույրը
 Աննա Պավլովա – Սոֆյա Իվանովնա, Բորիսի մայրը
 Վիկտոր Խոխրյակով – Պավել Աֆանասևիչ, Բորիսի հայրը
 Մարիա Անդրիանովա – կին
 Մարիա Դուրասովա – Անաստասիա Գրիգորևնա, դպրոցի տնօրեն
 Անաստասիա Գեորգիևսկայա – Մարիա Պավլովնա, գերմաներենի ուսուցիչ
 Նինա Բելոբորոդովա – Լյուդմիլա Նիկոլաևնա, դասղեկ
 Եվգենի Բիկադորով – Տորոպով
 Վլադիմիր Կոլչին – ''Սերգեյ Սերգեևիչ

Նկարահանող խումբ 
 Ռեժիսոր՝ Յուլի Ռայզման
 Սցենարիստներ՝ Իոսիֆ Օլշանսկի, Նինա Ռուդնևա, Յուլի Ռայզման
 Օպերատոր՝ Ալեքսանդր Խարիտոնով
 Կոմպոզիտոր՝ Ռոդիոն Շչեդրին

Թողարկում 
Յուլի Ռայզմանի ֆիլմը դիտել է 22,6 մլն խորհրդային հանդիսատես։ Այն 768-րդ տեղում է ԽՍՀՄ կինովարձույթի պատմության մեջ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

Խորհրդային ֆիլմեր
1961 ֆիլմեր
Ռուսերեն ֆիլմեր
«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր
Ֆիլմեր դպրոցի մասին
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Խորհրդային դրամա ֆիլմեր