ԻԺ-58

ԻԺ-58, խորհրդային երկփող որսորդական հրացան։

Պատմություն 
ԻԺ-58 հրացանը նախագծվել է 1958 թվականին որպես արհեստագործական որսի համար նախատեսված 20 և 28 տրամաչափի թեթև զենք, որը կարելի էր օգտագործել ինչպես տայգայում, այնպես էլ սարերում որսի ժամանակ՝ ԽՍՀՄ-ի բոլոր կլիմայական զոնաներում։ Առաջին օրինակները թողարկվել են 1958 թվականի երկրորդ հատվածում, իսկ 1959 թվականի սեպտեմբերին հայտնի է դարձել, որ նախապատրաստվում են թողարկման 16 տրամաչափի հրացանները։

1960 թվականից սկսվել է 16 մմ տրամաչափով փամփուշտների համար նախատեսված ԻԺ-58 հրացանների թողարկումը, որոնց հիման վրա 1970 թվականին ստեղծվել է 12 մմ տրամաչափի փամփուշտների համար նախատեսված ԻԺ-58Մ հրացանը, որի մասսայական թողարկումն սկսվել է 1971 թվականից։

28 մմ տրամաչափով հրացանները սերիական արտադրություն չեն ունեցել, 20 մմ տրամաչափով հրացաններն արտադրվել են 1958 թվականի վերջից մինչև 1960-ական թվականների կեսերը, իսկ ԻԺ-58-երի հիմնական մասը թողարկվել է 12 և 16 մմ տրամաչափի փամփուշտների համար։ Թողարկվել է ԻԺ-58 հրացանների չորս տեսակների ընդհանուր առմամբ 1,36 միլիոնից ավել օրինակ։ Բացի սրանցից, թողարկվել է նաև 20 տրամաչափի ԻԺ-58 հրացան պողպատե բույթով ամրանացված ալյումինե պահեստատուփով ու երեք կցորդիչով միացված փողերով։

1980-ական թվականներին սկսվել է ԻԺ-58 հրացաններին փոխարինող նոր զենքի նախագծումը, որն էլ դարձել է ԻԺ-43-ը։

Նկարագրություն 
Իրենից ներկայացնում է փողերի հորիզոնական տեղադրությամբ երկփողանի հրացան։ Փողերի փողակներն ու հրացանի կցորդիչը պատրաստվել են 50Ա պողպատից։  Փողերը հանովի են, ունեն փողաբերանի կոնագծային նեղացումներ։ 
 աջ փողի փողաբերանի նեղացումը 0,5 մմ է
 ձախ փողի փողաբերանի նեղացումը 1 մմ է

Փամփշտանոցն ու փողային ակոսները քրոմապատ են։

Հրացանն ունի եռակի փակման ձև՝ փակման կափույրի երկու ներքևի կեռիկներով ու վերին կեռիկի փակման լծակով։

Ձգանման մեխանիզմը տեղադրված է առանձին  և  ձգանաքաշումը տատանվում է 1,5 - 2,5 կգ-ի միջև։ Մարտական զսպանակները պտուտակաձև գլանաձև են։ 2,5 մմ տրամագծով բոյկաները զետեղված են հրահանների մեջ և ունեն ետմղման մեխանիզմ։

Պահպանակն ավտոմատ չէ, հրահանի խափանման դեպքում դրանք ավտոմատ բարձրանում են նախապտպանական դիրքի ու չեն հարվածում հրապատիճներին։ Ամբողջությամբ չփակված փողերում կրակոց տեղի չի ունենում։

ԻԺ-58 հրացանի բռնակը պատրաստվում էր պողպատից։

Կոթն ու փողակալը պատրաստվում էին կեչուց, հաճարենուց կամ ընկուզենուց։

Հրացանն ունեցել է պարզ կառուցվածք, ամբողջական ապամոնտաժման համար անհրաժեշտ էր միայն գամահանիչ և պտուտակահան։

Տարատեսակներ և ձևափոխություններ 
 ԻԺ-58։
 ԻԺ-58Մ - 1970 թվականի արտադրության 12 տրամաչափի հրացանի մոդել։
 ԻԺ-58ՄԱ - նոր, ավտոմատ պահպանակով մոդել, որն ստեղծվել է 1970-ական թվականների կեսերին, երաշխավորված կենսունակությունը կազմում է 15 հազար կրակոց։
 ԻԺ-58ՄԱԵ - նոր, ավտոմատ պահպանակով ու փամփշտահանով մոդել, որն սկսել է թողարկվել 1977 թվականին։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Universal/Baikal Model IJ-58M shotgun // журнал "American Rifleman", January 1977
 М. М. Блюм, И. Б. Шишкин. Охотничье ружьё. М., «Лесная промышленность», 1983. стр.85
 Ижевское оружие. Том 1. Ижевские ружья / Н. Л. Изметинский, Л. Е. Михайлов. - Ижевск, издательство Удмуртского университета, 1995. - 247 стр.։ ил.

Զենք այբբենական կարգով