Կիբելա (քանդակ)

Կիբելա (), ֆրանսիացի քանդակագործ Օգյուստ Ռոդենի քանդակը։ Այն իրենից ներկայացնում է Ռոդենի առաջին մասնակի ֆիգուրներից մեկը, որոնք հայտնի են որպես ավարտուն աշխատանքներ համարվող «ֆրագմենտներ»։

Պատմություն 
Ոգեշնչված է հունական արվեստի ֆրագմենտներով և Միքելանջելոյի աշխատանքներով Ռոդենը ստեղծել է առանց գլխի նստած կնոջ ոչ մեծ էտյուդ։ 1877 թվականի սկանդալից հետո, երբ Ռոդենին անիրավացի մեղադրել են այն բանում, որ նա «Բրոնզե դար» քանդակը ստեղծելիս ծեփապատճեն է արել կենդանի բնորդից, վարպետը սովորաբար նախընտրում էր ստեղծել փոքրացված քանդակներ։ «Կիբելայի» համար մոդել է ծառայել Աննա Աբրուցեզին՝ երկու քույրերից մեկը, որոնց նա հաճախ օգտագործում էր այդ դերում։ Արվեստաբան Ժորժ Գրափը այդ քանդակը թվագրել է 1889 թվականով և առանց աղբյուրի հայտարարել, որ այն «Դժոխքի դարպասներ» քանդակի էտյուդ է եղել։

1904 թվականին Ռոդենի օգնականը՝ Անրի Լեբոսեն, Աշիլ Կոլի հայտնագործած մեքենայի միջոցով ստեղծել է աշխատանքի մեծացված գիպսե տարբերակը ։ Այս մոնումենտալ աշխատանքը որպես ֆիգուրա ներկայացվել է 1905 թվականին Փարիզում Կերպարվեստի միության սալոնում։ Այդ ժամանակ քանդակը Ռոդենի ընկերներին և ենթավարպետներին հայտնի էր «Նստած Աբրուցեզին» վերնագրով․ մոդելի ազգանունով, որը դիրք էր ընդունել քանդակի համար։

Միայն 1914 թվականին աշխատանքը ստացել է իր ներկայիս անվանումը՝ «Կիբելա»՝ փրյուգացի աստվածուհու պատվին, որը մարմնավորում էր մայր բնությունը։ Մեծացված տարբերակի բրոնզե ծեփապատճենը որպես «Կիբելա» նույն թվականին ցուցադրվել է Լոնդոնի Գրոսվենոր հաուսում։

Պատճեններ 
 
Գիպսե տարբերակը, որը ցուցադրվել է սալոնում 1905 թվականին, այժմ պահվում է Բորդոյի գեղարվեստի թանգարանում։ Դրանից արվել են բազմաթիվ բրոնզե պատճեններ, որոնք այժմ կարելի է հանդիպել տարբեր վայրերում՝ ներառյալ․

 Վիկտորիայի և Ալբերտի թանգարան, Լոնդոն (այս պատճենը 1914 թվականին համարվել է միակը, որը ստեղծվել է Ռոդենի կենդանության օրոք)
 Ռոդենի թանգարան, Փարիզ (1981)
 Բրուքլինի թանգարան, Բրուքլին, Նյու Յորք (1981)
 Այրիշ և Ջերալդ Կանտորների գեղարվեստի կենտրոն, Սթենֆորդի համալսարան, Սթենֆորդ, Կալիֆոռնիա (1981))
 Լիլի և Հյու Ռոյ Կալենի քանդակների այգի, Հյուստոն, Տեխաս (1982)
 Հյուսիսային Կարոլինայի արվեստի թանգարան, Ռոլի, Հյուսիսային Կարոլինա (1987)

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 

 

Օգյուստ Ռոդենի ստեղծագործություններ