Էլիզաբեթ Գրունդտվիգ

Էլիզաբեթ Գրունդտվիգ (, ), կանանց իրավունքների շարժման դանիացի ակտիվիստ։

Կենսագրություն   
Էլիզաբեթ Գրունդտվիգը ծնվել է 1856 թվականին, Կոպենհագենում։ Նա Յուհան Դիդերիկ Նիկոլայ Բլիխեր Գրունդտվիգի և Օլենա Վիլհելմինա Քրիստիանա Ստեներսենի դուստրն էր։ Քահանա, գրող և փիլիսոփա Նիկոլայ Ֆրեդերիկ Սեվերին Գրունդտվիգը նրա պապն էր։ Էլիզաբեթը սովորում էր Կոպենհագենի Նատլի Սալեն (N. Zahles Skole) դպրոցում և 1884 թվականին ավարտելուց հետո ստանում է տարրական դպրոցի ուսուցչի որակավորում, չնայած հետագայում նա մանկավարժական գործունեությամբ չի զբաղվել։ Դեռևս 1883 թվականին, ֆեմինիստ Սեվերինա Կասսի հրավերով, նա ընդունվեց Dansk Kvindesamfund (Դանիացի կանանց ընկերակցություն), 1885–1886 և 1890–1894 թվականներին նա աշխատում է Kvinden og Samfundet (Կանայք և հասարակություն) հրատարակությունում, որպես խմբագիր։ Իր աշխատանքում նա համագործակցում  էր Իդա Ֆալբե-Հանսենի հետ, որի հետ մտերմությունը շարունակում է մինչև իր մահը 1922 թվականը։

Որպես հրատարակության առաջին խմբագիր՝ նա տպագրել է հոդվածներ կանանց անհավասար իրավական կարգավիճակի վերաբերյալ, ինչպես նաև պատմել աշխարհում կանանց, հատկապես Սկանդինավիայի կանանց կարգավիճակի մասին։ 1887–1889 և 1891–1892 թվականներին Էլիզաբեթն ընդգրկվել է Dansk Kvindesamfund վարչության կազմում, իսկ 1895-1897 թվականներին ընտրվել է Dansk Kvindesamfund-ի Կոպենհագենի մասնաճյուղի խորհրդի անդամ։

1887 թվականին Էլիզաբեթը խոշոր սկանդալ առաջացրեց Dansk Kvindesamfund ընկերակցությունում և նույնիսկ դրա սահմաններից դուրս՝ ելույթներ ունենալով ժամանակի բարոյական պահանջների վերաբերյալ։ Իր ելույթներում նա անդրադարձել է նախաամուսնական կուսության անհրաժեշտությանը` այն ուղեկցելով կանանց և տղամարդկանց վրա հարձակումներով՝ ի պաշտպանություն կանանց «ավելի մաքուր» սեռական բարոյականության։ Այս ելույթը տպագրվում է Kvinden og Samfundet-ում և արժանանում «Politiken» թերթում տպագրված լրագրող և գրականագետ Գեորգ Բրանդեսի հեգնական պատասխանին։ Էլիզաբեթը ստիպված էր դատի տալ Politiken-ին։ Չնայած նա շահել է դատը և արժանացել Dansk Kvindesamfund-ի ուշադրությունը, բայց Դանիացի կանանց ընկերակցությունը որոշել է, որ սեռական հարցերը ներկայումս արդիական չեն։ 1890 թվականին Էլիզաբեթը սղագրություն է սովորել, հանձնել քննություն և չնայած խարդավանքներին, աշխատանքի անցել Դանիայի պառլամենտում որպես սղագրող և աշխատել այնտեղ մինչև 1897 թվականը։

Էլիզաբեթը զբաղվել է նաև թարգմանչական գործունեությամբ. Իդա Ֆալբե-Հանսենի հետ միասին նա շվեդ գրող Սելմա Լագերլյոֆի գործերը թարգմանել է դանիերեն, իսկ Իդայի մահից հետո շարունակել է ինքնուրույն աշխատել։

Էլիզաբեթ Գրունդտվիգը մահացել է Կոպենհագենի  Ֆրեդրիկսբերգ շրջանում, 1945 թվականին :

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Elisabeth Grundtvig (1856 - 1945) Grundtvig, Johanne Elisabeth
 Elisabeth Grundtvig
 Elisabeth Grundtvig: "Nutidens sædelige Lighedskrav", 1887

Դանիացի թարգմանիչներ
Դանիացի կին ակտիվիստներ
Դանիացի գրողներ
Խմբագիրներ
Կանանց իրավունքների իրավապաշտպաններ