Ցեխանուվ

Ցեխանուվ ( ), քաղաք Լեհաստանի Մազովյան վոևոդությունում, որի կազմի մեջ մտնող նույնանուն շրջանի (պովյատի) վարչական կենտրոնն է:Ունի քաղաքային գմինայի (համայնքի) կարգավիճակ։ 1975-1998 թվականներին եղել է Ցեխանուվի վոևոդության վարչական կենտրոնը, 1999 թվականից մտել Մազովյան վոևոդության կազմի մեջ։ Զբաղեցնում է 32,78 կմ2 տարածք։ 2021 թվականի դեկտեմբերի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 43.495, բնակչության միջին խտությունը կազմել է 1 371,66 մարդ/կմ2.:

Ժողովրդագրություն

Պատմություն 

Հնագիտական պեղումների արդյունքները վկայում են, որ քաղաքի ներկայիս տարածքում ու նրա շրջակայքում դեռևս 7-րդ դարում բնակավայր է եղել։

Մի ավանդազրույցի համաձայն՝ քաղաքը հիմնադրել է հին սլավոնական ցեղապետերից Ցեխանը։ Պատմական փաստաթղթերում Ցեխանուվն առաջին անգամ հիշատակվել է 1065 թվականին Բոլեսլավ II Խիզախի ընծայագրում։ Պատերազմի ժամանակ բնակավայրը տվել է 3 հազար զինվոր։ Մազովիա մարզի հետ Ցեխանուվը 10-րդ դարի վերջերին հայտնվել է նորակազմ լեհական պետության կազմում։ 1337 թվականին բնակավայրն ավերվել է Լիտվայի մեծ իշխան Օլգերդի հարձակման հետևանքով։

Ցարական Ռուսաստանի տիրապետության շրջանում Ցեխանուվը եղել է Պլոցկի նահանգի վարչական կենտրոնը։

Տեսարժան վայրեր
 Մազովյան դուքսերի ամրոցը Լիդիմիա գետի ափին (կառուցվել է 14-րդ դարում)
 Ֆարսկա Գուրա – 7-րդ դարում հիմնադրված, ամրացված բնակավայր՝ 19-րդ դարում նոր գոթական ոճով կառուցված զանգակատնով հանդերձ
 Սուրբ Կույս Մարիամի ծննդյան եկեղեցի, 16-րդ դարի գոթական ճարտարապեռտության նմուշ
 Ավգուստինյանների վանքի 16-18-րդ դարերի եկեղեցին 
 Քաղաքապետարանը, որ 19-րդ դարի կառույց է։
 Մազովյան ազնվականության թանգարանը
 Ծխական գերեզմանատունը, որ գործում է 1828 թվականից։
 Park Nauki Torus («Տորուս» գիտական պարկը)՝ հիպերբոլոիդի տեսք ունեցող ջրաշտարակով (կառուցվել է 1972 թվականին)

Անվանի ցեխանուվցիներ

 Յան Կազիմեժ Կրասինսկի (1607–1669), լեհ ազնվական, Սիգիզմունդ III Վազա թագավորի քարտուղարը
 Լյուդվիկ Կրասինսկի (1609–1644), լեհ արքունի պալատական և պաշտոնյա
 Զիգմունտ Կրասինսկի (1812–1859), լեհ բանաստեղծ, համարվում է լեհ ռոմանտիկ երեք մեծ բանաստեղծներից մեկը՝ Ադամ Միցկևիչի և Յուլիուշ Սլովացկու հետ մեկտեղ
 Մարիա Կոնոպնիցկա (1842–1910), լեհ բանաստեղծուհի և վիպասան
 Ալեքսանդր Սվենտոխովսկի (1849–1938), լեհ գրող, մանավարժ, փիլիսոփա
 Ստեֆան Ժերոմսկի (1864–1925), լեհ վիպասան և թատերագիր
 Իգնացի Մոսցիցկի (1867–1946), լեհ քիմիկոս, քաղաքական գործիչ, Լեհաստանի նախկին նախագահներից
 Ռոզա Ռոբոտա (1921–1945), լեհաստանցի հրեուհի, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Դիմադրության շարժման ակտիվ մասնակից
 Մեչիսլավ Յագելսկի (1924–1997), լեհ քաղաքական գործիչ և տնտեսագետ
 Զբիգնև Սեմյանտկովսկի (ծնվ. 1957), լեհ քաղաքական գործիչ
 Դոդա (ծնվ. 1984), լեհ երգչուհի և երգերի հեղինակ
 Կասիա Ստրաս (ծնվ. 1987), լեհ մոդել
 Quebonafide (ծնվ. 1991), լեհ ռեփեր
 Ադամ Մորավսկի (ծնվ. 1994), լեհ ձեռնագնդորդ, Լեհաստանի ձեռքի գնդակի ազգային հավաքականի անդամ
 Անյա Ալբոռն, լեհ-ամերիկյան վիպասան

Քույր քաղաքներ
Ցեխանուվի քույր քաղաքներն են՝
  Մյոդոն
 , Հալդենսլեբեն
 , Խմելնիցկի
 , Բրեզնո

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Wojciech Górczyk, Ciechanów — zarys dziejów do XV w., «„Kultura i Historia“» Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie, 19/2011, ISSN 1642-9826 
 Wojciech Górczyk, Ciechanów- Lokacja i Geneza herbu, «In Tempore», Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, s.5

Արտաքին հղումներ 

 Ցեխանուվի պաշտոնական կայքէջը
 
Wojciech Górczyk, Ciechanów – zarys dziejów do XV w., Kultura i Historia, Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej w lublinie,19/2011, ISSN 1642-9826
Official homepage
Architecture of Ciechanow (only in Polish)
Czas Ciechanowa (Local weekly magazine, local press)
 Jewish Community in Ciechanów on Virtual Shtetl
Ciechanów city forum
Ciechanow website www.ciechanowonline.pl  - all you need to know about Ciechanow, including a contemporary gallery of the city
Site dedicated to preserving the memory of Ciechanów's Jewish community, including an English translation of the memorial book
Website of Ciechanow City www.eciechanow.pl – City news, history of Ciechanow, information where you can eat, sleep and dance
Castle of the Dukes of Mazovia in Ciechanów (en) 
Museum of the Mazovian Nobility (en)

Լեհաստանի քաղաքներ
Լեհաստանի բնակավայրեր
Պատմական քաղաքներ