Սաջ

Սաջ, սաչ, ադրբեջանական խոհանոցին հատուկ ուտեստների խմբի անվանում։ Ամենագլխավոր առանձնահատկությունն այն է, որ ուտեստը պատրաստելիս օգտագործում են նույնանուն սպասք (գոգավոր տապակ), որին նաև ասում են թավա։

Սպասք 
Սաջ (saj tava կապակցության մեջ թավա բառն ունի հնդկա-արիական ծագում և նշանակում է  պատրաստել (ուտելիք))։ Գոգավոր կամ գրեթե հարթ տապակ է, որը սովորաբար պատրաստված է լինում թուջից, բարձրածխածնային պողպատից կամ ալյումինից՝ երբեմն էմալապատված կամ չկպչող ծածկույթվ։ Տապակի հակառակ կողմը  օգտագործում են բլիթներ և այլ տեսակի հացաբուլկեղեն պատրաստելու համար, օրինակ՝ պիտա կամ գյոզլեմե։

Բաղադրամասեր 

Ադրբեջանում և Թուրքիայում սաջը ավանդաբար պատրաստում են գառան մսից։ Մյուս բաղադրամասերն են կենդանական ճարպը (սովորաբար դմակ) և բանջարեղենը. Այստեղ կան մի շարք տարբերակներ և համակցություններ, օրինակ՝ կարտոֆիլ, լոլիկ, սմբուկ և քաղցր պղպեղ, նաև գլուխ սոխ և սխտոր։ Գառան միսը կարելի է փոխարինել հորթի կամ ճտի մսով։ Կարելի է ավելացնել դդմիկ, լոբի, սունկ, նաև կանաչեղեն, իսկ մատուցելիս՝ նռանհատիկներ։

Պատրաստում և մատուցում 

Պատրաստման ընդհանուր սկզբունքը հետևյալն է․ սկզբում սաջ-տապակի մեջ լցնում են ամենախիտ և ամենապինդ մթերքները (մսից սկսած), այնուհետև բանջարեղենները՝ ըստ խտության նվազման (օրինակ՝ սկզբում ավելացվում է կարտոֆիլը, հետո՝ լոլիկները), պարբերաբար ավելացնում են աղ և կտրատված կանաչի։ Արդեն պատրաստ մթերքները վերցնում են թավայի վրայից կամ տանում են թավայի ծայրերը (այստեղ ջարմաստիճանը ավելի ցածր է)։ Ավանդական ձևով ուտեստը մատուցում են հենց թավայի մեջ (որտեղ ավելացնում են պատրաստման սկզբում մյուսներից առանձնացրած բաղադրամասերը)։ Ուտեստի վրա ցանում են կանաչի և նռան հատիկներ, մատուցում են բլիթների կամ լավաշի հետ։

Ծանոթագրություններ 

Արևելյան խոհանոց
Խոհանոցային գործիքներ
Ադրբեջանական խոհանոց
Կովկասյան խոհանոց
Թուրքական խոհանոց