Բակսան (գետ)

Բակսան (, ),  Հյուսիսային Կովկասի Կաբարդա-Բալկարական Հանրապետությունում գտնվող գետ, Մալկայի աջ վտակը (Թերեքի ավազան)։ Գետի ակունքի վերին հոսանքը երբեմն հանդիպում է Ազաու անվամբ։

Նկարագրություն 
Գետի երկարությունը 169 կմ է, ջրամբարի մակերեսը՝ 6800 կմ²։ Բակսանը սկիզբ է առնում Էլբրուսի շրջանի սառցադաշտերից։ Սնումը առավելապես սառցադաշտային է, ձնային և ընդերքային (ստորգետնյա)։ Գետի հորդացումը հուլիս-հունիս ամիսներին է։ Ունի բազմաթիվ վտակներ, որոնցից առավել խոշորը Չերեկ և Չեգեմ գետերն են, որոնք նրա մեջ են թափվում Մալկա գետի հետ միախառնման տեղից մի փոքր վերև։

Բակսան գետի և նրա վտակների վերին հոսանքում են տեղակայված Բակսանի, Ջան-Տուգանի, Էլբրուսի և այլ ալպինիստական ճամբարները, Էլբրուսի շրջանի ազգային զբոսայգին, Տերսկոլի աստղադիտարանը։

Բակսան գետի վրա են տեղակայված Տիրնիաուզ և Բակսան քաղաքները, իսկ Մալկուի մեջ  թափվելու հակառակ կողմում՝ Պրոխլադնի քաղաքը։

Գետի ստորին հոսանքի ջրերը օգտագործվում են ոռոգման նպատակով (Բակսանի ոռոգման մեխանիզմ)։ Գետի վրա կառուցվել է Բակսանի ՀԷԿ-ը։

Գետը չափազանց աղտոտված է։

Ստուգաբանություն 
Գետի անվան ծագումն ստուգաբանորեն ունի մի քանի տարբերակ։ Գետի կաբարդինական Բախսեն (Бахъсэн) անվանումը կարելի է թարգմանել «գոլորշի ցրող» կամ  «փրփրող»։  Լ. Վ. Վեգները կարծել է, որ տեղանվան հիմքում հնարավոր է ընկած է  բալկարերեն «հեղեղող» բառը։

Տես նաև 
Բակսան (սառցադաշտ)

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Баксан (река на Сев. Кавказе)
 Баксан
 Фотография горы Джан-Туган

Գետեր այբբենական կարգով
Մալկայի վտակներ
Կաբարդա-Բալկարիայի գետեր