Սաքո Չիվիչյան

Սաքո Չիվիչյան (ծնյալ Սարգիս Չիվիչյան, ), հայազգի ամերիկացի խառը մենամարտերի (MMA) մարտիկ, ով հանդես է եկել թեթև քաշային կարգում։ Նա Հայաստանից գաղթել է Միացյալ Նահանգներ և ապրել է Լոս Անջելեսում։ 2009 թվականից լինելով լրիվ դրույքով պրոֆեսիոնալ MMA-ի մրցամարտող՝ Չիվիչյանը հիմնականում մասնակցել է Կալիֆոռնիայի տարածքային մրցաշրջաններին՝ նախքան Ultimate Fighting Championship- ի հետ պայմանագիր կնքելը և The Ultimate Fighter: Team GSP vs. Թիմ Koscheck մրցապայքարում հայտնվելը։

Մականունները՝ The PsychoThe Armenian Psycho:

Կարիերա խառը մարտարվեստում

Վաղ շրջան 
Չիվիչյանը վեց տարեկանից իր հորեղբոր՝ Գոքոր Չիվիչյանի մոտ ձյուդո է պարապել։ Նա ընդհանուր առմամբ նվաճել է ԱՄՆ-ի տասնմեկ ազգային տիտղոս՝  ներառյալ պատանեկան տիտղոսները 2000 թվականին  ու 2001 թվականին և երկու պատանեկան օլիմպիական առաջնություններ, 2001, 2002 թվականներին ճանաչվել է Միացյալ Նահանգների ձյուդոյի ֆեդերացիայի տարվա լավագույն պատանի մարզիկ։ : Չիվիչյանն առաջին և երրորդ տեղեր է զբաղեցրել ձյուդոյի ԱՄՆ բաց առաջնություններում։ Մասնակցել է նաև 2002 թվականին Հարավային Կորեայում կայացած աշխարհի պատանեկան առաջնությանը, որտեղ պարտություն է կրել իր միակ մրցամարտում։

Բացի ձյուդոյից, Չիվիչյանն զբաղվել է ըմբշամարտով և 14 տարեկանում գրավել է երկրորդ տեղը Կալիֆորնիայի նահանգի առաջնությունում և երրորդ տեղը՝ ազատ ոճի նահանգային առաջնությունում։  Այնուհետև նա զբաղվել է խառը մենամարտերով (MMA), հաղթանակ տարել իր առաջին մենամարտում (15 տարեկանում)՝ 98 վայրկյանում, armbar հնարքը կիրառելով։ Չիվիչյանի մրցակիցը նրա առաջին մենամարտում Թիմոթի Մորիսն էր , ով մինչ այդ պարտվել էր թիմակից Մենի Գամբուրյանին։  Հետագա տարիներին Չիվիչյանն զբաղվել է ջիու-ջիցուով և բռնցքամարտով։

Նա 19 տարեկանում ընկերների հետ հրաձգության մեջ է ընկել՝ բախվելով մի ավազակախումբի հետ։ Չիվիչյանը ոտքի հրազենային վնասվածք է ստացել, ինչի հետևանքով ստիպված է եղել ժամանակավորապես ընդհատել մարզումները, ընդունվել է քոլեջ, աշխատանքի անցել անշարժ գույքի առուվաճառքի ոլորտում։ 

Այնուհետև Չիվիչյանը մարզվել է Կալիֆոռնիայի Գլենդել քաղաքի Hayastan Studio-ում, դարձել  The Ultimate Fighter 5 -ի փոխչեմպիոն և World Extreme Cagefighting-ի թեթևագույն քաշային կարգի չեմպիոնության հավակնորդ՝ Մենի Գամբուրյանի հետ մեկտեղ։ 

Թեև MMA-ում իր առաջին պրոֆեսիոնալ մենամարտն անցկացրել է 1999 թվականին, Չիվիչյանը դրանից հետո մինչև 2009 թվականը լիարժեք մենամարտ չի վարել։ Եվ միայն 2009 թվականի հունվարին է անցկացրել իր պատասխան մենամարտը, հաղթանակ տարել տեխնիկական նոկաուտով (TKO) և երկու ամիս անց հաջողության հասել հայտի ներկայացման մեջ։  2009 թվականի հոկտեմբերին Չիվիչյանը հաղթել է հաջորդ իսկ մենամարտում, որին հետևել է ևս մեկ հաղթանակ այդ նույն տարվա դեկտեմբեր ամսին՝ մրցավարների ոչ միասնական որոշմամբ։

The Ultimate Fighter 
Չիվիչյանն այնուհետև պայմանագիր է ստորագրել Ultimate Fighting Championship (UFC) հետ՝ մասնակցելու The Ultimate Fighter: Team GSP vs. Թիմ Koscheck մրցապայքարին Այստեղ առաջին դրվագում մրցել է Թոբի Գրիրի դեմ և մրցավարների միաձայն որոշմամբ հաղթանակ տարել։  Հաջորդ դրվագում թիմային ընտրություն է կատարվել, և Ջոշ Կոշեքն ընտրել է Չիվիչյանին որպես իր երրորդ (ընդհանուր հինգերորդ) ընտրություն։ 

Չիվիչյանը մեկնարկային մրցափուլում հանդիպել է Դեյն Սայերսին։  Նա հաղթել է միաձայն որոշմամբ, քանի որ բոլոր երեք մրցավարները մենամարտում գրանցել են 20–18 հաշիվը։ 

Քառորդ եզրափակիչում Չիվիչյանը հանդիպել է Ջոնաթան Բրուքինսին։ Վերջինիս հաջողվել է հնարանքներ կիրառելով պարտության մատնել Չիվիչյանին և հանելով մրցությունից։

Ultimate Fighting-ի առաջնություն 
Չիվիչյանն UFC-ում իր դեբյուտը նշել է The Ultimate Fighter: Team GSP vs. Թիմը Koscheck Finale մրցապայքարում՝ մարտնչելով ընդդեմ Քայլ Ուոթսոնի  և պարտվել է միաձայն որոշմամբ (30–27, 30–27, 29–28)։ Նա Ահարոն Ուիլկինսոնի հետ միասին զրկվել է առաջընթացի հնարավորությունից։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Professional MMA record for Sako Chivitchian from Sherdog 
 Sako Chivitchian's Official Site
 HyeFighters - Armenian Combat Sports Athletes 
 Sako Chivitchian at UFC

Մարզիկներ այբբենական կարգով
Հայ մարզիկներ
Ապրող անձինք
1984 ծնունդներ
ՀԹՎ 2023 հոդվածներ