Բլոնե

Բլոնե (, իդիշ՝ בלוינא - Bloyna, իվրիտ՝ בלוניה - Blonye), քաղաք Լեհաստանում, Մազովեցյան վոևոդության Արևմտավարշավյան պովյատում։ Տարածվում է Ռոկիտնիցա գետի ափին, Լեհաստանի մայրաքաղաք Վարշավայից 18 կիլոմետր դեպի արևմուտք։ Ունի գյուղաքաղաքային գմինայի կարգավիճակ։ Զբաղեցնում է 9,12 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ 2004 թվականի տվյալներով բնակիչների թվաքանակը եղել է 12.191:
Լեհաստանի վիճակագրական գլխավոր ծառայության տվյալների համաձայն՝ 2017 թվականի դեկտեմբերի 31-ին բնկչության թվաքանակը եղել է 12 354, դրանից ուղիղ մեկ տարի առաջ՝ 12 371, 2014 թվականին՝ 12 479:

Պատմություն 
Բլոնեի ներկայիս տարածքում ու նրա շրջակայքում մարդիկ բնակություն են հաստատել դեռևս մեր թվականությունից առաջ։ Մ. թ. ա. 1-ին դարից մինչև մեր թվականության IV դարը այստեղ եղել է ծաղկող ու բարգավաճող մետաղաձուլական կենտրոն, որն իր տեսակի մեջ մեծությամբ երկրորդն էր Եվրոպայում։ Տարածքում հայտնաբերվել են նաև 8-րդ դարի բնակավայրի հետքեր։ 
Պատմական փաստաթղթերում Բլոնեն առաջին անգամ հիշատակվել է 11-րդ դարում։ 12-րդ դարում արդեն եղել է բավականին մեծ բնակավայր; 1257 թվականին Կոնրադ Երկրորդ Մազովիացի իշխանն այստեղ լեհական գոթիկայի ոճով կառուցել է եկեղեցի,որը պահպանվել է մինչև օրս, թեև բազմիցս վերակառուցվել է։ Բնակավայրին քաղաքի կարգավիճակ շնորհել է իշխան Վլադիսլավ Կրակովցին, 1338 թվականի մայիսի 2-ին։
1380 թվականին Բլոնեն ձեռք է բերել քաղաքային տարածք, դարձել Լեհական թագավորության քաղաքներից մեկը, 16-րդ դարի երկրորդ կեսից ներառվել Մազովեցյան վոևոդության Վարշավայի շրջանի մեջ։ Ռուսական տիրապետության շրջանում, մինչև 1917 թվականը, եղել է Ռուսական կայսրության լեհական թագավորության Վարշավայի նահանգի Կուտնոյի գավառի կազմում։ 1892 թվականին այստեղ է ծնվել լեհ հայտնի գեներալ Վլադիսլավ Անդերսը, որը եղել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Եվրոպայում մարտնչած լեհական երկու բանակներից մեկի հրամանատարը։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ

Երկրորդ աշխարհամարտի հենց սկզբին, երբ նացիստական Գերմանիան ներխուժեց Լեհաստան, Leibstandarte SS Adolf Hitler-ի մի ջոկատ 1939 թվականի սեպտեմբերի 18-ին Բլոնեի արվարձաններում կոտորեց 50 քաղաքացիների (գլխավորապես հրեաների) (pl): Ֆաշիստական Գերմանիայի իշխանությունները 1940 թվականի դեկտեմբերին Բլոնեում հիմնեցին հրեական գետտո՝ նպատակադրվելով այնտեղ բանտարկել քաղաքի հրեա բնակչությանը և ենթակել ահաբեկման ու շահագործման։ Այդ գետտոն լուծարվեց 1941 թվականի փետրվարին, երբ այնտեղ դեռևս մնացած 2.100 հրեաներին հոլոքոստյան գնացքներով տեղափոխեցին Վարշավայի գետտո, որ ամենամեծն էր նացիստների գրաված Եվրոպայում (400,000 մարդ՝ ընդամենը 1,3 քառակուսի կիլոմետրի վրա կամ՝ 7,2 մարդ յուրաքանչյուր ոչ մեծ սենյակում)։ Երբ Լեհաստանն ազատագրվեց ֆաշիստական լծից, այլևս ոչ մի հրեական գետտո չէր մնացել։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 Քաղաքի պաշտոնական կայքէջը
 Jewish Community in Błonie on Virtual Shtetl

Լեհաստանի քաղաքներ
Մազովեցյան վոյեվոդության քաղաքներ