Ադիոպիցո

Ադիոպիցո (), հիմնարար շարժում, որը հիմնադրվել է Սիցիլիայում՝ բիզնեսի և սպառողների համայնք կառուցելու համար, որոնք հրաժարվել են վճարել «պիցո»՝ «Մաֆիայի» շորթման փող։ Այն հասարակության կողմից խղճի խթանման ներքո սպառողների շարժում է՝ արդար առևտրի նման։ Խումբը, որը ղեկավարվել է մի սերնդի կողմից, որի պատանեկությունը բնութագրվել է հակամաֆիայի դատավորների, լրագրողների և գործարարների սպանություններով, գործում է Պալերմոյի և Կատանիայի մայրաքաղաքային տարածքներում, որոնք ավանդաբար մաֆիայի ամրոցներն են։

Պատմություն 
2004 թվականին Ադիոպիցոն սկսել է հինգ շրջանավարտներով, ովքեր ցանկացել են Պալերմոյում բար բացել։ Գիտակցելով, որ իրենց կխնդրեն մաֆիայի տասանորդ վճարել, նրանք որոշել են փոխարենը կազմակերպել պիցոյի դեմ։ Հիասթափված լինելով մաֆիայի խեղդող տեղական տնտեսությունից և քաղաքական կյանքից՝ նրանք պատել են քաղաքը պիտակներով, որոնք նախատեսված են եղել նմանելու մահախոսական հայտարարությունների տեսքին, և որի վրա գրված էր. «Պիցոն վճարող մի ամբողջ ժողովուրդ անարժան ժողովուրդ է»։ Նրանք ցույցեր են կազմակերպել` հագնելով Ադիոպիցոյի լոգոյի սև շապիկներ, կոտրված շրջան, որի մեջտեղում X էր, միջանկյալ ու սպառողական քննադատ բառեր («կրիտիկական սպառում»)։ 

2007 թվականին ասոցիացիան 210 առևտրականների և ձեռներեցների անդամ էր և ավելի քան 9000 սպառողներ պարտավորվում էին գնել միայն «առանց պիցոյի» ցուցակին պատկանող խանութներից։ Պալերմոյի ոստիկանությունը և ոստիկանապետը համաձայնել են զուսպ ուշադրություն դարձնել անդամների խանութները։ Ադիոպիցոն ծրագրեր է կազմակերպել ավելի քան 90 դպրոցներում և կրթական համալսարաններում՝ դատախազների և ոստիկանության մասնակցությամբ։ 2006 թվականի մայիսին նրանք կազմակերպել են «առանց պիցոյի» փառատոն` Պալերմոյի գլխավոր հրապարակներից մեկում։ Ադիոպիցոն ամբողջ աշխարհի վերնագրերն արտադրել է, երբ գործարկել է Պալերմոյի Punto Pizzofree առանց պիցոյի սուպերմարկետը, որը բացվել է 2008 թվականի մարտին։

2008 թվականին` քննիչների գնահատականների համաձայն, մաֆիան Պալերմոյի շրջանի խանութներից և ձեռնարկություններից ամեն տարի շորթել է ավելի քան 160 միլիոն եվրո, իսկ Սիցիլիա կղզին ընդհանուր առմամբ վճարել է այդ ցուցանիշի տասնապատիկը։ Սիցիլիայի բիզնեսի շուրջ 80 տոկոսը պիցո է վճարել։ Ըստ Պալերմոյի համալսարանի` պիցոն միջինում ամսական 457 եվրո է (640 դոլար) մանրածախ առևտրի համար և 578 եվրո՝ հյուրանոցների և ռեստորանների համար, սակայն շինարարական ընկերություններին խնդրում են ամսական վճարել ավելի քան 2,000 եվրո՝ համաձայն Il Sole 24 Ore տնտեսական օրաթերթի։ 

Հովանավորության գումար վճարելուց առաջինը հրաժարվել է գործարար Լիբերո Գրասին` «Պալերմոյից»։ 1991 թվականի հունվարին նա բաց նամակ է գրել Giornale di Sicilia տեղական թերթին։ Հրապարակված առաջին էջը հասցեագրված է եղել անանուն «Հարգելի շորթող»-ին։ Այն աղմուկ է բարձրացրել, և հազիվ վեց ամիս անց` 1991 թվականի օգոստոսի 29-ին, Գրասին սպանվել է մաֆիայի կողմից։

2006 թվականին հիմնադրվել է Ադիոպիցո Կատանիան, որի նպատակները նման են եղել Ադիոպիցո Պալերմոյի նպատակներին։ Ադիոպիցո Կատանիան աշխատել է պայքարել մաֆիայի դեմ՝ խանութների տերերին հուսալքելով վճարել պիցո, մարդկանց կրթել և մարտահրավեր նետել մշակութային նորմերին։ 

2012 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Եվրոպական խորհրդարանի Կազմակերպված հանցավորության, կոռուպցիայի և փողերի լվացման հատուկ հանձնաժողովի (CRIM) պատվիրակությունը Ադիոպիցո Կատանիային հրավիրել է զեկույց ներկայացնել իր գործունեության մասին, որպեսզի ընդգծի կազմակերպված հանցավորության դեմ միջազգային համագործակցության կարևորությունը։

Ադիոպիցո ճանապարհորդություն 
Ադիոպիցո ճանապարհորդությունը Ադիոպիցոյի նախագիծ է, որը կենտրոնանում է բազմաթիվ հանգստացողների շրջանում իրազեկության բարձրացման վրա, որոնք ամեն տարի մեկնում են Սիցիլիա` օգնելով ճանապարհորդներին գտնել «առանց պիցոյի» հյուրանոցներ, ռեստորաններ, խանութներ և այլն։ Բացի այդ, նրանք վարում են հակամաֆիական շրջագայություններ` դպրոցների, համալսարանների և այլ շահագրգիռ կողմերի համար։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Ադիոպիցոյի կայքէջ
 Ադիոպիցո ճանապարհորդության կայքէջ
 Ադիոպիցո Կատանիայի անգլերեն կայք 
 Ազգային պաշտոնական հոդված

2004 հիմնադրումներ
Սիցիլիա