Գոսթինգ

Գոսթինգ (  «ուրվական») Սա ցանկացած հարաբերությունների կտրուկ դադարեցում է՝ առանց նախազգուշացման կամ հնարավոր պատճառների բացատրության։ Տարբեր ոլորտներում այս տերմինի կիրառման ակտիվ աճը տեղի ունեցավ 2010-ական թվականներին։ Առաջին պաշտոնական կիրառումը տեղի է ունեցել 2015 թվականին «Collins English Dictionary»-ի կողմից։

Տեսակներ

Գոսթինգը հարաբերություններում 
Գոսթինգը հարաբերություններում մարդկանց միջև ռոմանտիկ կամ ընկերական հարաբերություններին վերջ տալու միջոցներից մեկն է։ Այս ոլորտում ֆենոմենը առանձնահատուկ ժողովրդականություն է ձեռք բերել ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառման բարձր ժողովրդականության շնորհիվ (տեքստային հաղորդագրություններ, առցանց ծանոթություններ, սոցիալական ցանցեր և այլն)։ Բացի դեմ առ դեմ հանդիպումներից և շփումներից խուսափելուց, հնարավոր է դադարեցնել փոխհարաբերությունները՝ արգելափակելով մարդուն սոցիալական ցանցերում և անտեսելով կապի մեջ մտնելու ցանկացած փորձ։

Գոսթինգի կիրառումը հարաբերությունները դադարեցնելու ամենացավոտ միջոցներից է։ Ենթադրվում է, որ մերժված անձի համար մերժվածության զգացումը ազդում է ուղեղի նույն մասերի վրա, ինչ ֆիզիկական ցավը։ Զգացմունքային առումով մարդը կարող է զգալ անորոշություն, շփոթվածություն, անհանգստություն, ինքնագնահատականի մակարդակի կտրուկ նվազում և այլն։

Գոսթինգի պատճառներն են․

 Վախ էմոցիոնալ տհաճություն զգալուց։
 Սեփական վարքագիծը բացատրելու դժկամություն։
 Զուգընկերոջ՝ ոչ ճիշտ արձագանքի հանդեպ վախ։

Աշխատանքային գոսթինգ 
Գոսթինգը հանդիպում է նաև աշխատող-գործատու հարաբերությունների ոլորտում։ Այն կարող է առաջանալ աշխատանքի ցանկացած փուլում՝ պաշտոնի համար նախնական հարցազրույցից մինչև կոնկրետ առաջադրանք կատարելիս գործատուի հետ փոխհարաբերությունների խաթարումը։

Գոսթինգը կարող է առաջանալ և՛ աշխատողի, և՛ գործատուի կողմից։ Կան բազմաթիվ գործոններ, որոնք որոշում են վերջինիս առաջացման հավանականությունը։ Դրանք  են.

 Աշխատանքի վայրի բնութագրերը, ընկերության գտնվելու տարածաշրջանը, մասնագիտացումը, աշխատանքային պայմանները, կազմակերպության հեղինակությունը և այլն,
 Թեկնածուի կամ արդեն իսկ  աշխատողի անհատական բնութագրերը՝ տարիքը, կրթությունը, յուրահատուկ հմտությունները, հոգեբանական խնդիրները ընտանիքում կամ աշխատանքային թիմում, վատ սովորությունների կամ հակումների առկայությունը և այլն , 
 Գործատուի բնութագրերը, ով  «մեռած» թափուր աշխատատեղեր է տեղադրում շուկայի իրավիճակի և թեկնածուների մակարդակի գնահատման համար, հսկայական թվով պոտենցիալ աշխատողների առկայությունը և այլն ,
 Գործատուի բնութագրերը, ով դիմում է գոսթինգի՝ գործող աշխատողի հետ աշխատանքային հարաբերությունները խզելու համար՝ դրսևորելով ոչ պրոֆեսիոնալիզմ, անպատասխանատվություն, բռնակալություն, սադիզմ և այլն,

Գոսթինգը բավականին տարածված երևույթ է։ Համաձայն «HeadHunter»-ի կատարած հետազոտության՝ 287 ռուս գործատուներից միայն 10%-ը երբեք չի հանդիպել այս երեւույթին։ Մնացած 36%-ը  մոտ 9 անգամ գոսթինգի է ենթարկվել։

Լրատվության ոլորտում աշխատող մարդիկ գործիչները բազմիցս դարձել են գոսթինգի զոհեր։

Քննադատություն 
Կա դիրքորոշում, որը հերքում է այն փաստը, որ գոսթինգը նոր երեւույթ է։ Այս տերմինի առաջացման հիմնական պատճառը վերջին ժամանակներում ռոմանտիկ հարաբերությունները դադարեցնելու համար այս ռազմավարության կիրառման կտրուկ աճն էր,ինչպես նաև հայտնի անձանց կողմից գոսթինգի  ցանկացած դրսևորման մասին ակտիվ բարձրաձայնումը։

Ծանոթագրություններ 

Հոգեբանական երևույթներ
Հոգեբանական մանիպուլյացիա
ԱԽՎ նախագծի հոդվածներ