Գաղտնաբառ պետք չէ

«Գաղտնաբառ պետք չէ» (), 1967 թվականի խորհրդային գեղարվեստական արկածային ֆիլմ, որը բեմադրել է ռեժիսոր Բորիս Գրիգորևը Յուլիան Սեմյոնովի համանուն վեպի հիման վրա Մ. Գորկու անվան մանկապատանեկան ֆիլմերի կենտրոնական կինոստուդիայում։ Ֆիլմի պրեմիերան ԽՍՀՄ-ում տեղի է ունեցել 1967 թվականի նոյեմբերի 13-ին։

Հետախույզ Վլադիմիր-Իսաև-Շտիրլիցի մասին առաջին ֆիլմն է։

Սյուժե 
1921 թվական։ Վլադիվոստոկում ճապոնացիների աջակցությամբ տեղի է ունեցել հակաբոլշևիկյան հեղաշրջում։ Տեղեկատվություն հավաքելու համար Ձերժինսկին այնտեղ է ուղարկում երիտասարդ չեկիստ Վսեվոլոդ Վլադիմիրովին։

Միևնույն ժամանակ, Հեռավորարևելյան Հանրապետություն է ժամանում նոր ռազմական նախարար Վասիլի Բլյուխերը։

Դերերում 
 Նիկոլայ Գուբենկո – Վասիլի Կոնստանտինովիչ Բլյուխեր
 Միխայիլ Ֆեոդորով – Պավել Պետրովիչ Պոստիշև, Արևելյան ճակատի հանձնակատար
 Ռոդիոն Նահապետով – Վսեվոլոդ Վլադիմիրով (նույն ինքը՝ Մաքսիմ Մաքսիմովիչ Իսաև, նույն ինքը՝ ապագա Օտտո ֆոն Շտիրլից)
 Անաստասիա Վոզնեսենսկայա – Սաշենկա Գավրիլինա, Իսաևի սիրելին
 Վլադիմիր Սոլոպով – Կիրիլ Նիկոլաևիչ Գիացինտով, սպիտակների հակահետախուզության ղեկավար
 Միխայիլ Զիմին – Նիկոլայ Իվանովիչ Վանյուշին, Վլադիվոստոկի «Գիշերային տեղեկագիր» թերթի խմբագիր
 Վասիլի Լանովոյ – Մարեյկիս (Ռոման Չեն), հետախույզ
 Վսեվոլոդ Կուզնեցով – Գրիգորի Միխայլովիչ Սեմյոնով, ատաման
 Արկադի Տրուսով – Տիմոխա, որսորդ
 Վալերի Մալիշև – Կոլկա-անարխիստ
 Վիկտոր Ֆիլիպով – ագիտհամերգի վարող
 Միխայիլ Գլուզսկի – Մացումոտո, Ճապոնական հետախուզության ռուսական բաժնի պետ
 Իգոր Դմիտրիև – լեյտենանտ Յուրի Մորդվինով
 Նիկոլայ Բուբնով – գեներալ Մոլչանով
 Յակով Կիսիդո – Մացուշիմա, ճապոնական պատվիրակության ղեկավար
 Ալեքսանդր Շվորին – Սերգեյ Դմիտրիևիչ Ստրելկով
 Եվգենի Շալնիկով – Ֆեոդոր Պետրով
 Լեոնիդ Կնյազև – Մերկուլով ավագ
 Էդուարդ Բրեդուն – Մերկուլով կրտսեր
 Պավել Սպրինգֆելդ – Մովսես Սոլոմոնովիչ
 Ալեքսանդր Գրավե – օպերատիվ բաժնի պետ
 Դանիել Սագալ – Շրեյդեր
 Վալերի Նոսիկ — «Փաստաբան»
 Վլադիմիր Եմելյանով – Գրժիմալսկի
 Իվան Կոսիխ – Բլյուխերի հանձնակատար
 Վլադիմիր Դորոֆեև – ծեր մարդ
 Յուրի Վոլկով – Պրոսկուրյակով
 Ստանիսլավ Խիտրով – հարբած սպա
 Յուրի Դուբրովին – ոստիկան

Նկարահանող խումբ
 Սցենարի հեղինակ՝ Յուլիան Սեմյոնով
 Բեմադրող ռեժիսոր՝ Բորիս Գրիգորև
 Գլխավոր օպերատոր՝ Կոնստանտին Հարությունով
 Բեմադրող նկարիչներ՝ Ալֆրեդ Տալանցև, Միխայիլ Ֆիշգոյտ
 Կոմպոզիտոր՝ Տիխոն Խրեննիկով
 Հնչյունային օպերատոր՝ Յուրի Զակրժևսկի
 Երգերի տեքստի հեղինակ՝ Եվգենի Շատունովսկի

Փառատոններ 
 1968 – Լենինգրադի 3-րդ համամիութենական կինոփառատոնի մրցանակ տղամարդու լավագույն դերի համար Նիկոլայ Գուբենկոյին.

Նկարահանումներ 
 Ֆիլմը նկարահանելու համար անհրաժեշտ է եղել մեծ թվով ճապոնացիների և չինացիների մասնակցություն։ Վերջիններն այն ժամանակվա Վլադիվոստոկում ընդամենը երկուսն էին, իսկ ճապոնացիներն ընդհանրապես չկային։ Բնորոշ Արևելյան արտաքինով մարդկանց գտել են միջինասիական հանրապետություններից՝ Ղրղզստանից, Ղազախստանից զորակոչված զինվորների մեջ։
 Որպես ֆիլմի գլխավոր խորհրդատու հանդես է եկել Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս Ֆ. Ն. Պետրովը, ով ղեկավարել է Հեռավորորևելյան Հանրապետության պատվիրակությունը 1921-1922 թվականների Դայրենի համաժողովում։ Ռազմական խորհրդատու է դարձել պաշտոնաթող գեներալ Ն. Օսլիկովսկին, որի համար այն առաջին ֆիլմերից մեկն էր (հետագայում նա աշխատել է որպես Կիևի Դովժենկոյի անվան ստուդիայի լրիվ դրույքով ռազմական խորհրդատու)։
 Սաշենկայի դերում ի սկզբանե նկարահանվել է Արիադնա Շենգելայան, սակայն հղիության պատճառով նկարահանվել է ֆիլմի կեսում։ Խոշոր պլանները վերանկարահանվել են նոր դերասանուհու մասնակցությամբ, բայց Շենգելայան մնացել է Վլադիվոստոկում նկարահանված ընդհանուր և միջին պլաններում (դրանք հնարավոր չէր նորից նկարահանել)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Գրող Յուլիան Սեմյոնովի ֆիլմագրությունը
 «Գաղտնաբառ պետք չէ»

Խորհրդային ֆիլմեր
Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր
1967 ֆիլմեր
Ռուսերեն ֆիլմեր
Խորհրդային արկածային ֆիլմեր
Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1920-ականներին