Վահան Բադալյան

Վահան Խաչատուրի Բադալյան (), հայ մանկավարժ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) մասնակից։

Կենսագրություն 
Վահան Բադալյանը ծնվել է 1912 թվականին, Սիսիանի շրջանի Անգեղակոթ գյուղում։ Բաքվի 22-րդ հայկական երկրորդ աստիճանի դպրոցի 9-րդ դասարանն ավարտելուց հետո նշանակվել է  Շամախու շրջանի Քերքինջ գյուղի դպրոցում ուսուցիչ։ 1932 թվականին Բադալյանն ընդունվել է Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան համալսարանի մեխանիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը, որն ավարտել է 1938 թվականին։ Նույն թվականին ընդունվել է համալսարանին կից մաթեմատիկայի գիտահետազոտական ինստիտուտի ասպիրանտուրան։

Թեկնածուական դիսերտացիան Բադալյանը պաշտպանել է 1941 թվականի հունիսին։ Զորակոչվել է կարմիր բանակ և ծառայության անցել գլխավոր շտաբի հետախուզական վարչությունում ինժեներ կապիտանի կոչումով։ Մասնակցել է Մոսկվայի պաշտպանությանը և Մոսկվայի մոտ գերմանացիների ջախջախմանը։ 1942 թվականին Ստալինգրադի ռազմաճակատում որպես զորամիավորման հետախուզության պետի տեղակալ մասնակցել է հերոսական պաշտպանությանը։ Ցուցաբերած արիության համար պարգևատրվել է «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով, իսկ հետագայում՝«Ստալինգրադի պաշտպանության համար» մեդալով։ 1943 թվականի ամռանը Կուրսկի պատմական ճակատամարտին մասնակցելու համար պարգևատրվել է Կարմիր աստղի շքանշանով։ Կապիտան Բադալյանը մասնակցել է Ուկրաինայի, Կորսուն-Շևչենկովսկիի, Մոլդովիայի, Ռումինիայի, Հունգարիայի, Ավստրիայի և Չեխոսլովակիայի ազատագրմանը։ Պարգևատրվել է Կարմիր աստղի երկրորդ շքանշանով։ Հաղթանակի օրը դիմավորել է չեխական Մորավիա երկրամասում։

Գերմանա-խորհրդային պատերազմի հաղթական ավարտից հետո 1946 թվականին Բադալյանը զորացրվել է բանակից, վերադարձել է Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան համալսարան դասախոսական աշխատանքի։ 1946 թվականի աշնանը հրավիրվել է Երևան։ Մինչև 1970 թվականին ղեկավարել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի մաթեմատիկայի ֆակուլտետի երկրաչափության և բարձրագույն հանրահաշվի ամբիոնը։

Պարգևներ 
 «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ
 «Ստալինգրադի պաշտպանության համար» մեդալ
 Կարմիր աստղի կրկնակի շքանշան

Ծանոթագրություններ 

Հայ մանկավարժներ
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Ստալինգրադի ճակատամարտի մասնակիցներ