Սուրբ Շմավոն եկեղեցի (Վերին Ագուլիս)

Սուրբ Շմավոն եկեղեցի, հայկական ավերված եկեղեցի, որը գտնվում էր Ադրբեջանի կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Վերին Ագուլիս գյուղում, Ագուլիս գետի աջ ափին, նույն գյուղի Սուրբ Քրիստափոր եկեղեցուց 400-600 մ հարավ-արևմուտք։ Այն ամբողջությամբ ավերվել է 2000 թվականի փետրվարին։

Պատմություն 
Եկեղեցին կառուցվել է 12-ից 13-րդ դարերում։ Այն վերակառուցվել է 17-րդ դարում։ 1980-ականներին եկեղեցուց մնացել են միայն երկու սյուներ՝ աբսիդն ու հյուսիսային պատի մի հատված։

Ճարտարապետական բնութագիր 
Եկեղեցու հորինվածքը քառամույթ գմբեթակիր բազիլիկա էր՝ կառուցված սրբատաշ բազալտով և վարդագույն քարով։ Եկեղեցին մուտք ուներ արևմտյան, հուսիսային և հարավային ճակատներում, աբսիդը յոթանիստ էր, մույթերը՝ խաչաձև, ուներ մեկ զույգ երկհարկանի ավանդատներ։ Եկեղեցին ուներ 12 նիստերով քարաշեն գմբեթ։ Պատերի արևմտյան և հարավային ճակատներին ունեցել է հայերեն արձանագրություններ։ 17-րդ դարի որմնանկարների մի մասը մինչև եկեղեցու ավերվելը պահպանվել է գմբեթի, կամարների և որմերի այլ մասերում։

Ոչնչացում 
Ըստ Caucasus Heritage Watch-ի, եկեղեցու մնացորդներն ամբողջությամբ ավերվել են 1997-2000 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։

Տես նաև 

 Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցի (Վերին Ագուլիս)
 Ագուլիսի Սուրբ Թովմա վանք
 Սուրբ Քրիստափոր եկեղեցի (Վերին Ագուլիս)

Ծանոթագրություններ 

Ագուլիսի վանքեր և եկեղեցիներ
Ադրբեջանում ոչնչացված հայկական հուշարձաններ
Եկեղեցիներ այբբենական կարգով