Ժան-Էտիեն Գետար

Ժան-Էտիեն Գետար(, ),  ֆրանսիացի բնագետ և հանքաբան, ծնվել է Փարիզի մերձակայքում գտնվող Էթամպս քաղաքում։

Կենսագրություն 
Ժան-Էտիեն Գետարը ծնվել է 1715 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Էտամպ  համայնքում։ Մանկության տարիներին  բույսերի մասին գիտելիքներ  ստացել է պապիկից՝ բուսաբան և դեղագետ Ֆրանսուա Դեկուրենից։ Սովորել է Էտամպում, ապա  ընդունվել է Փարիզի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետ։ Իսկ ավելի ուշ ստացել է  բժշկական գիտությունների դոկտորի աստիճան։ 

Մահացել է Փարիզում՝ 1786 թվականի հունվարի 7-ին։

Գործունեություն 
1741 թվականին նա ստացել է գիտությունների թեկնածուի կոչում իր  Frequentior hodie quam olim febris maligna աշխատանքի  համար։ Հետամուտ լինելով բուսաբանության ուսումնասիրությանը Ֆրանսիայի և այլ երկրների տարբեր մասերում՝ նա մեծ ուշադրության է արժանացել։ Նրա ուշադրությունն ուղղված էր հանքանյութերին և ապարներին։ 1746 թվականին նա Փարիզի Գիտությունների ակադեմիային փոխանցել է հուշագրեր օգտակար հանածոների և ապարների բաշխման մասին, և դրանք միաժամանակ ուղեկցվում էին տեղանքի քարտեզով, որի վրա նա արձանագրել էր իր դիտարկումները։ Ուստի, ինչպես նշում է Քոնբիրը, նա այդպիսով «առաջինն է  կատարել իրագործումը Մարտին Լիստերի կողմից տարիներ առաջ առաջարկված երկրաբանական քարտեզների գաղափարը»։ 1747 թվականից Գուեթթարդը աշխատել է Օռլեանի դուքս Լուիի աջակցությամբ՝ որպես անձնական բժիշկ և բուսաբան։ 1752 թվականին նրա մահից հետո  շարունակել  է աշխատել Օռլեանում ՝ նրա որդի՝ Լուի-Ֆիլիպ I-ի աջակցությամբ։
Ճանապարհորդությունների ընթացքում նա հավաքել էր  բրածոների մեծ հավաքածու, բայց  հստակ գաղափարներ չուներ շերտերի հաջորդականության մասին։ Նաև հայտնաբերել էր կաոլինի մի քանի հանքավայրեր Նորմանդիա ուղևորության ընթացքում։ Բացի այդ, Ժան-Էթյեն Գուեթթարդը ուսումնասիրել է բուսաբանությունը
 Նա աջակցել է Կառլ Լիննեյի առաջարկած բույսերի դասակարգման համակարգին։ Դրանից հետո Կառլ Լիննեյը Rubiaceae ընտանիքի  բույսերի ցեղն անվանել է Գուեթթարդի անունով։ Բացի այդ, նրա պատվին անվանակոչվել է Dorsum Guettard-ը Լուսնի վրա։  1759 թվականին Գուեթթարդը ընտրվել է Շվեդիայի Գիտությունների թագավորական ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ։ Նա դիտարկումներ է անցկացրել նաև անձրևի, գետերի և ծովի կողմից լեռների քայքայման վերաբերյալ։ Նա առաջինն էր, ով պարզել էր նախկին հրաբուխների գոյությունը Օվերնի շրջանում։

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Ֆրանսիացի երկրաբաններ
Ֆրանսիացի բուսաբաններ
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Ֆրանսիացի հնէաբաններ
Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ
Բնագետներ
Հանքաբաններ
Ֆրանսիացի ճանապարհորդներ