Դեյլի Սիթի

Դեյլի Սիթի, քաղաք ԱՄՆ Կալիֆոռնիա նահանգում։ Սան Մատեո շրջանի ամենամեծ քաղաքն է։ Անվանվել է գործարար և հողատեր Ջոն Դեյլիի (Դելի) պատվին։

Աշխարհագրություն 
Քաղաքի տարածքը 19.849 կմ² է։ Բաց ջրային տարածքներ չկան։ Քաղաքը սահմանակից է տարբեր չներառված տարածքներով:Քաղաքի շրջակայքում կան մի քանի սեյսմիկ խզումային խախտումներ։

Պատմություն 
Ինչպես վկայում են հնագիտական գտածոները, տվյալ տարածքն արդեն մ. թ. ա. 2700-ական թվականներին բնակեցված է եղել հնդիկների նախնիներով։ Չնայած 16 -րդ դարում Իսպանիայի կողմից այս տարածքների նվաճման սկիզբը, մինչև 1769 թվականը հնդկացիները քիչ էին շփվում եվրոպացիների հետ։ 1776 թվականին այստեղ հիմնադրվեց Իսպանիայի կաթոլիկ առաքելությունը, 1778 թվականին ճանապարհը դրվեց դեպի Սան Ֆրանցիսկո, միևնույն ժամանակ գյուղատնտեսությունը սկսեց զարգանալ։ Այն բանից հետո, երբ Մեքսիկան անկախություն ձեռք բերեց Իսպանիայից 1824 թվականին, Մեքսիկայի կառավարությունը հողատարածքներ տրամադրեց երկրի քաղաքացիներին և ԱՄՆ-ից վերաբնակիչներին` ռանչո հիմնելու համար։ Մեքսիկա-ամերիկյան պատերազմից հետո ապագա քաղաքի տարածքը դարձավ Միացյալ Նահանգների մի մասը։ 1860-ականների սկզբին ընտանիքների մեծամասնությունը լքել էին իրենց անասնագոմերը հացահատիկի և կարտոֆիլի վատ բերքի պատճառով, սակայն քչերն էին մնացել, որ զբաղվում էին անասնապահությամբ և կարագ արտադրելով։ 19 -րդ դարի երկրորդ կեսին բնակավայրը սկսեց աճել, նրա կողքով անցնող Հարավային Խաղաղօվկիանոսյան երկաթուղու երկայնքով սկսեցին կառուցվել նոր տներ և դպրոցներ։ Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ բնակավայրում տեղի ունեցան բախումներ ստրկության կողմնակիցների և հակառակորդների միջև։

Դեյլի Սիթիի պատմության առանցքային իրադարձությունը 1906 թվականի Սան Ֆրանցիսկոյի երկրաշարժն էր, երբ մեծ թվով փախստականներ այս քաղաքից, ովքեր կորցրել են իրենց կացարանը, ժամանել են քաղաքից հարավ գտնվող ագարակում, որպես աշխատողներ, այդ թվում Ջոն Դեյլիի խոշոր ագարակում, որը կառուցվել է դեռևս 1853 թվականին։ Նրանցից շատերի համար տեղի հողատերերը հողամասեր են հատկացրել տների կառուցման համար, բնակիչները տեղավորվել են այստեղ, իսկ շուտով քաղաքային ենթակառուցվածքների անհրաժեշտություն է առաջացել։ Սան Ֆրանցիսկոյից կազմավորված քաղաքը միավորելու ծրագրեր կային, բայց գրեթե անմիջապես մերժվեցին։ 1911 թվականի հունվարի 16-ին խնդրագիր է ներկայացվել փաստացի արդեն գոյություն ունեցող քաղաքի ինկորպորացիայի մասին, և նույն թվականի մարտի 22-ին այն բավարարվել է։ Քաղաքը, սակայն, փոքր մնաց մինչև 1940-ականների վերջը, երբ Հենրի Դարջերը հիմնադրեց Westlake շինարարական ընկերությունը։

Կառավարություն 
Կալիֆոռնիա  նահանգի պետքարտուղարի  տվյալներով՝ 2019 թվականի փետրվարի 10-ի դրությամբ Դեյլի Սիթիում գրանցվել է 46 684 ընտրող։ Նրանցից 24 175 — ը (51,8 %) գրանցված դեմոկրատներ են, 4479-ը (9,6%) գրանցված հանրապետականներ են, իսկ 16 487-ը (35,3 %) հրաժարվել են հայտարարել քաղաքական կուսակցության մասին։

Բնակչություն 
2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով, դեյլի Սիթիի բնակչությունը  կազմում էր 101123 մարդ, միևնույն ժամանակ, բնակչության խտության առումով, քաղաքը զբաղեցրել է 6 -րդ տեղը երկրում՝ ավելի քան 100 հազար մարդ բնակչությամբ քաղաքների միջև։ Քաղաքի ռասայական կազմը հետևյալն էր՝ ասիացիներ 55,6%, սպիտակամորթներ՝ 23,6%, սևամորթներ՝ 3,6%, Հավայան կղզիներ և Խաղաղօվկիանոսյան կղզիներ 0,8%, հնդիկներ՝ 0,4%, այլ ցեղեր՝ 11,1%, երկու կամ ավելի ռասաների ներկայացուցիչներ՝ 4,9%, իսպանախոսներ ( ցանկացած ռասայի)՝ 23,7%: Բնակչության մեծ մասը ֆիլիպինցի և չինացի ներգաղթյալների ժառանգներն են։

Մարդահամարի տվյալներով՝ քաղաքում եղել է 31090 տնային տնտեսություն, որոնցից 11050-ը (35,5 տոկոս) ունեցել են 18 տարեկանից փոքր երեխաներ, 15,883-ը (51,1 %) եղել են համատեղ բնակվող հակառակ սեռի ամուսնական զույգեր, 4,667-ը (15 %) եղել են առանց ամուսնու ընտանիքի կին ղեկավար, 2,238-ը (7,2 %)՝ առանց կնոջ ընտանիքի ղեկավար տղամարդ։ 1632 տնային տնտեսությունները հակառակ սեռի ամուսնացած չեն (5,2%), 293-ը նույնասեռական զույգեր են (0,9%) կամ զուգընկերներ։ 5855 տնային տնտեսություններ (18,8 %) ներկայացնում էին միայնակ մարդկանց, 2136 (6,9%)՝ 65 տարեկան միայնակ մարդկանց։ Տնային տնտեսությունների միջին չափը 3.23 էր։ Կային 22,788 ընտանիք (բոլոր տնային տնտեսությունների 73,3% -ը)՝ ընտանիքի միջին չափը 3.63 էր։

Բնակչության տարիքային կառուցվածքը հետևյալն էր. 19614 մարդ (19.4%) մինչև 18 տարեկան, 10506 մարդ (10.4%) 18-24 տարեկան, 29663 մարդ (29.3%) 25-44 տարեկան, 27717 մարդ (27.4 %) `45-64 տարեկան և 13623 մարդ (13.5%)` 65 և բարձր տարիքի։ Միջին տարիքը 38,3 տարի էր։ Յուրաքանչյուր 100 կնոջը բաժին է ընկնում 97.5 տղամարդ։ 18 և բարձր տարիքի յուրաքանչյուր 100 կնոջ համար կար 95,3 տղամարդ։

Տնտեսությունը հիմնված է ծառայությունների ոլորտի վրա։

Տրանսպորտ 
Քաղաքի միջով անցնում են SR1, SR35 և SR 82 ավտոճանապարհները, ինչպես նաև Interstate 280 միջհամայնքային մայրուղին։  Քաղաքում է գտնվում Սան Ֆրանցիսկոյի ագլոմերացիայի մետրոպոլիտենի համանուն կայանը։

Ծանոթագրություններ

Մատենագիտություն 

 
  

Կալիֆոռնիայի քաղաքներ)