Կիկկուլի

Կիկկուլի (),  ձիաբուծության և ձիավարժության վերաբերյալ տրակտատի հեղինակ, ծագումով Միտաննիից, հավանաբար ծառայել է խուռիների Սուպպիլուլիումաս Ա  թագավորի պալատում։ «Կիկկուլի Միտանիի երկրից» տրակտատը, որը գրվել է չորս կավե սալերի վրա, գտնվել է Հատտուսայի ավերակներում։

Պատմական ակնարկ 
Հատտուսայի արխիվում Կիկկուլին ինքն իրեն անվանել է ašuššani, որը ստուգաբանորեն կապված է սանսկրիտական ​​aśvaḥ «ձի» հետ։ Տեքստը գրված է խեթերեն, պարունակում է մի շարք լրացումներ ուրուրական և միթանյան արիական լեզուներից, հիմնական ձևավորումը միտանյան-արիական լեզվից - թվեր  և կոնյունգացիայի հետ կապված տերմինաբանություն։

Տեքստը մանրամասն նկարագրում է 214 օրվա ընթացքում ձիերի ուսուցման ամբողջական ցիկլը, սակայն մեզ հասած տարբերակը ձախողվում է 184 օրվա ընթացքում։ Անկախ նրանից, թե այդ տեքստը Կիկկուլին ձեռքով է գրել, թե արքայական դպիրների կողմից, անհայտ է, ամեն դեպքում, օտարալեզու բառապաշարի առկայությունը խոսում է այն մասին, որ այն կազմելու պահին ձիաբուծության բազմաթիվ ասպեկտների մասին հեթիթյանների անտեղյակությունն է։ Խեթական թագավորության համար տեքստի կարևորությունը նոր հեթիթական ժամանակաշրջանի սկզբին, Միտանիի, Եգիպտոսի և այլ թագավորությունների հետ անվերջ պատերազմների ժամանակահատվածը ՝ պատերազմի կառքերի ակտիվ օգտագործմամբ, անկասկած է։ Տեքստի ժամանակակից նշանակությունը նույնպես մեծ է, ինչը հնարավորություն տվեց լրացնել Միտանիում հնդեվրոպական հիմքերի մասին մեր տեղեկատվությունը։

Ծանոթագրություններ 

Խուռիներ
Անտիկ դարաշրջանի գրողներ