Հիքմաթ Աբու Զեյդ

Հիքմաթ Աբու Զեյդ ( ), եգիպտացի քաղաքական գործիչ, առաջին կինը Եգիպտոսում, որը ստանձնել է նախարարի պաշտոնը (1962)։ Հիքմաթ Աբու Զեյդը գլխավորել է նախարարների կաբինետի սոցիալական բլոկը, որը նախադեպ է եղել, հետո այդ պաշտոնը հաճախ զբաղեցնում էին այլ կին քաղաքական գործիչներ։ Աբու Զեյդը զգալի ազդեցություն է ունեցել Եգիպտոսի օրենսդրության և սոցիալական ապահովության քաղաքականության վրա։

Կենսագրություն 
Աբու Զեյդը ծնվել է եգիպտական Էլ Կուսիա քաղաքի մոտ գտնվող Շեյխ Դաուդ գյուղում։ 1950 թվականին Հիքմաթ Աբու Զեյդը ստացել է արվեստի մագիստրոսի կոչում Շոտլանդիայի Սենտ-Էնդրյուս համալսարանում, իսկ 1957 թվականին Լոնդոնի համալսարանում ստացել է կրթության հոգեբանության դոկտորի կոչում։ 1955-1964 թվականներին դասավանդել է Այն Շամսի համալսարանում, իսկ 1965 թվականից Կահիրեի համալսարանի պրոֆեսոր էր։

1962 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Աբու Զեյդը նախագահ Գամալ Նասերի հրամանագրով նշանակվել է Եգիպտոսի կաբինետում սոցիալական բլոկի նախարար։ Նա պաշտոնը պահպանել է 1964 թվականից մինչև 1965 թվականը։ Աբու Զեյդի նշանակումը պայմանավորված էր նոր նախագահական ծրագրի ընդունմամբ, որն ընդգծում էր կրթության հասանելիության ընդլայնումը բոլոր քաղաքացիների համար՝ անկախ սեռից և սոցիալական խավից։ 

Աբու Զեյդի նշանակումը պետական պաշտոնում ճանաչվել է որպես սոցիալական նշանակալի քայլ։ Աբու Զեյդի սոցիալական հարցերի նախարարությունը հիմնականում կենտրոնացել է կանանց իրավունքների վրա։

1970 թվականի դեկտեմբերին Աբու Զեյդը ստացել է միջազգային Լենինյան մրցանակ «Ժողովուրդների միջև խաղաղության ամրապնդման համար»։ Անվար Սադաթի իշխանության գալուց հետո Աբու Զեյդը և նրա ամուսինը, որպես ակտիվ նասերիականներ, ստիպված են եղել լքել երկիրը և 1974-1992 թվականներին ապրել Լիբիայում, որտեղից էլ քննադատել են Եգիպտոսի իշխանություններին։ Հիքմաթը մտել է Եգիպտոսի ազգային ճակատ, որը ստեղծվել էր 1980 թվականին Դամասկոսում Սաադ ալ-Շազլիի կողմից։ Հայրենիքում նրան մեղադրել են դավաճանության, ահաբեկչության և լրտեսության մեջ՝ զրկելով քաղաքացիությունից։ 1991 թվականին դատարանը հանել է մեղադրանքը և ամուսիններին վերադարձրել եգիպտական անձնագրերը։

Հիքմաթ Աբու Զեյդը մահացել է  2011 թվականի հուլիսի 30-ին Կահիրեում։

Ծանոթագրություններ 

 
Կին քաղաքական պաշտոնյաներ
Կանայք