Ransomware

Ransomware (շորթող-վիրուս, դրամաշորթ ծրագիր) չարորակ ծրագրային ապահովման տեսակ, որը արգելափակոում է համակարգչի համակարգին հասանելիությունը կամ անհասանելի է դարձնում ֆայլերի ընթերցումը, իսկ հետո զոհից պահանջում է փրկագին վերականգման համար։

Ransomware-ի տեսակներ 
Ներկա պահին գոյություն ունեն ransomware վիրուսի մի քանի իրարից տարբերվող տեսակներ․ 
 համակարգի ֆայլերի կոդավորում
 համակարգով աշխատանքի արգելափակում
 բրաուզերով աշխատանքի արգելափակում։

Համակարգով աշխատանքի արգելափակում 
Զոհի համակարգում Trojan.Winlock\LockScreen տեղադրվելուց հետո, այն համակարգային ֆունկցիաների միջոցով արգելափակում է համակարգիչը, իսկ վիրուսը գրվում է ավտոկանչման ցանկում։ Դրանից հետո օգտագիրոջ էկրանին է հայտնվում հորինված, որում ասվում է, որ իբր թե օգտատերը կատարել է հակաօրինական գործողությունները և նրանից պահանջում են փրկագին՝ ուղարկել վճարով ՍՄՍ հաղորդագրություն, իսկ վճարման համար օգտագործվում է BitCoin։ Բացի դա նմանատիպ վիրուսները հիմնականում չեն ստուգում գաղտնաբառերը։ Եվ դրա հետ մեկ տեղ համակարգիչը մնում է աշխատունակ։ Հաճախ վիրուսը կարող է սպառնալ տվյալների ջնջման, սակայն դա արվում է միայն օգտատիրոջը վախեցնելու համար։

Համկարգում ֆայլերի կոդավորում 
Այն բանից հետո երբ վիրուսը տեղադրվում է զոհի համակարգչում, այն կոդավորում է աշխատող ֆայլերի մեծ մասը։ Սակայն դրա հետ մեկ տեղ համակարգիչը մնում է աշխատունակ, սակայն այդ ֆայլերը հրաժարվում են աշխատել։ Ուղեցույցը և գաղտնաբառը ֆայլերի ապակոդավորման համար հաքերը խոստանում է ուղարկել գումարը ստանալուց հետո։

Տարածման տարբերակներ 
Հիմնականում ransomware տարածվում է․
 վեբ բրաուզերների խոցելության պատճառով
 էլեկտրոնային փոստի միջոցով
 երբ օգտատերը ներբեռնում է ֆայլ անհայտ կամ վարաքված կայքից
 բոտնետից ներբեռնման միջոցով
 խաղային սերվերներից։

Պատմություն 
Շողոքորթող վիրուսները սկսեցին վարաքել օգտատերերի համակարգիչները 2005 թվականի մայիսից։ Հայտնի ես հետևյալ տարբերակները՝ TROJ.RANSOM.A, Archiveus, Krotten, Cryzip, MayArchive։ Հայտնի է նաև Gpcode վիրուսը և իր տարբերակները՝ Gpcode.a, Gpcode.aс, Gpcode.ag, Gpcode.ak։

2013 թվականի մարտին Dr. Web ընկերության մասնագետների կողմից հայտնաբերվեց կոդավորիչ ArchiveLock, որը հարձակվում էր Իսպանիաի և Ֆրանսիաի օգտատերերի վրա։ Այն ֆայլերի կոդավորման համար օգտագործում է WinRAR ծրագիրը, ապակատիվացնելու հետո ամբողջությամբ կոդավորվում և անվերադարձ ջնջվում էին օրիգինալ ֆայլերը։

2013 թվականի վերջին CryptoLocker կոդավորիչը օգտագործել է Bitcoin վճարային համակարգը փրկագին ստանալու համար։ Այս կոդավորիչին հաջողվեց հավաքել 27 միլլիո դոլլարին համապատասխանող Bitcoin

Հայտնի հարձակումներ 
 2017: WannaCry (մայիս) 
 Petya (հունիս)
 Bad Rabbit (հոկտեմբեր)

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Կոդավորիչ (Crypto-Ransomware-ը)  «AmigoA» բլոգում
 Սերվիս 270 կոդավորիչներով
 «Շանտաժիստ» — Gpcode կրիպտովիճակագրություն в Лаборатории Касперского, 16 июн 2006
 Winlock // JustPC, 2012

Ընկերությունների հրապրակումներ
 Special Report: Ransomware and Businesses 2016  (Symantec)
 Understanding Ransomware and Strategies to Defeat it (McAfee Labs of Intel Security, 2016)
 The Current State of Ransomware (Sophos, дек 2015)

Վնասակար ծրագրեր
Տեղեկատվական անվտանգություն
Ծրագրային ապահովում
Համակարգչային վիրուսներ
Համացանց
Գաղտնագրություն
Ինֆորմատիկա
Համակարգիչ
Քրեագիտություն
Անգլերեն բառեր և արտահայտություններ