Սոմատոգրաֆիա

Սոմատոգրաֆիա ( - մարմին և  - գրում եմ), տարբեր դիրքերում և կեցվածքներում, մարդու կողմից աշխատանքային գործառույթների կատարման և տարբեր տեխնիկայի ու սարքավորումների հետ մանիպուլյացիաների ժամանակ մարդու մարմնի սխեմատիկ պատկերման կիրառական մեթոդների ամբողջությունը։

Նկարագրություն 
Սոմատոգրաֆիայի հիմնական գործնական խնդիրը դիզայներներին և կոնստրուկտորներին մարդկային կազմվածքի մասին այն տեղեկության հաղորդումն է, որն անհրաժեշտ է աշխատավայրի նախագծման, դրա ձևի, կառուցվածքի և չափերի որոշման համար։ Այս տեղեկատվությունը առանցքային բնույթ ունի աշխատավայրի կազմակերպման, աշխատավայրի օպտիմալացման, աշխատանքային գործունեության անվտանգության ապահովման, տեխնիկայի սպասարկման հարմարավետության և նրա շահագործման հարմարավետության համար։

Սոմատոգրաֆիան հենվում է մարդու անատոմիայի և մարդաչափության վրա։ Դրանց հիման վրա այն ստեղծում է ուրվագծային պատկերների համակարգեր, որոնք նեկայացնում են մարդու կմախքի ընդհանուր դիրքը երեք չափումներով՝ այն հանգեցնելեվ այսպես կոչված տեխնիկական կանոնի։ Նման սխեմայի արդյունքը պարզեցված տեսք ունի, սակայն այն պետք է համապատասխանի անատոմիայի բոլոր սկզբունքներին։ Որպես կանոն, սոմատոգրաֆիական պատկերների կառուցման ժամանակ աշխատավայրի գծագրում կառուցվում է մարդու պատկերը մեկ կամ մի քանի բնորոշ դիրքով։ Բացի այդ, գծագիրը կարող է համալրվել մարդկային վերջույթների հասանելիության գոտիների չափումներով և աչքերի համար տեսնելության անկյուններով։ Սովորաբար, այս դեպքում օգտագործվում են 1։5 կամ 1։10 մասշտաբները։

Սոմատոգրաֆիան ակնառու հիմք է ստեղծում իր աշխատավայրում իր ծառայողական պարտականությունները կատարող մարդու պահանջմունքների և գործառույթների գիտական վերլուծության համար։ Աշխատավայրի սոմատոգրաֆիական սխեմային նայելով՝ դժվար չէ հիմնավորված կերպով ընտրել դրա դասավորությունը և չափերը, որոշել կառավարման մարմինների և տեղեկատվության ցուցադրման միջոցների տարածական դիրքը, ինչպես նաև՝ օգտատիրոջ օպտիմալ կեցվածքը։

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 
 

Էրգոնոմիկա
Աշխատանքի կազմակերպում
Գրաֆիկա