Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ

Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումը տեխնոլոգիա է, որը թույլ է տալիս մարդկանց վճարել ապրանքների և ծառայությունների դիմաց `դեմքի ճանաչման միջոցով։ Այն մեծ ճանաչում ձեռք բերեց կորոնավիրուսային համաճարակի շնորհիվ և այժմ լայնորեն օգտագործվում է։

Ներածություն 

Քանի որ մարդու դեմքը եզակի է, այն չի կարող շահարկվել որևէ կերպ։ Դեմքի ճանաչմամբ օժտված կենսաչափական տեխնիկան ավելի արդյունավետ է, քան մյուս տեխնիկաները։ Դեմքը ճանաչող և հայտնաբերող համակարգը կարող է կիրառվել տարբեր ծրագրերի վրա, որոնք ներառում են առցանց վճարումները։ Դեմքի ճանաչման և հայտնաբերման միջև հիմնական տարբերությունն այն է, որ դեմքի հայտնաբերման ժամանակ մենք պետք է որոշենք, թե արդյոք դեմքը առկա է պատկերում, մինչդեռ դեմքի ճանաչման դեպքում մենք պետք է մուտքագրենք դեմք՝ արդեն գոյություն ունեցող տվյալների բազայից։

Ինչպես է աշխատում դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումը 
Նախ պետք է գրանցվել համապատասխան հավելվածում կցելով քարտի տվյալները և լուսանկարը։ Գրանցման գործընթացը ավարտելուց հետո կարելի է կատարել վճարումներ։ Պատվերի գումարի չափը ցուցադրվում է սարքի էկրանին։ Վճարումը ավարտելու համար հաճախորդին անհրաժեշտ է ընդամենը 10 վայրկյան և երկու հպում։

Վճարողը սարքի էկրանից ընտրում է «Վճարել դեմքի ճանաչմամբ» դաշտը։ Համակարգը համեմատում է պատկերը ընդհանուր տվյալների բազայում պահվող կենսաչափական օրինաչափության հետ ՝ գրանցման ժամանակ բեռնված լուսանկարի հիման վրա։ Եթե համընկնում կա, համակարգը շարունակում է վճարման գործընթացը։ Սարքը սկանավորում է դեմքը և ճանաչում օգտատերին։ Այնուհետև ընտրվում է «Հաստատել վճարումը» դաշտը և վերջ։
 
Տեխնոլոգիան աշխատում է ՝ վերլուծելով դեմքը ըստ տարբեր ֆիզիկական հատկանիշների, ինչպիսիք են ՝

 Աչքերի միջև հեռավորությունը
 Աչքի խոռոչի խորությունը
 Ծնոտի երկարությունը
 Քթի լայնությունը
 Քթի կամրջի երկարությունը
 Այտոսկրերի ձևը

Այս 6 կետից բացի մոտ 80 հանգուցային կետ նշվում է դեմքի ուրվագծային պատկերը ստանալու համար։

Մինչ հիմնական 3D համակարգը (հիմնված վերը նշված պարամետրերի վրա) կարող է ճանաչել դեմքը զգալիորեն մոտ հեռավորությունից, Ինֆրակարմիր միացված հայտնաբերման համակարգը կարող է ճանաչել մինչև 1 մ հեռավորության վրա։

Առավելությունները և թերությունները 
  Այն պահովում է անվտանգության ավելի բարձր չափանիշներ, քան կենսաչափական ինքնության ստուգման միջոցով վճարումներ կատարող այլ անվտանգության գործիքները։ Այն չափազանց ճշգրիտ է և գրեթե անհնար է կոտրել։ Մեկ այլ առավելություն այն է, որ դեմքի վճարման տեխնոլոգիան համեմատաբար հեշտ է ներառել ընթացիկ վճարային համակարգում, քանի որ տեխնոլոգիան ոչ մի հպման կամ սարքավորման կարիք չունի, այն ավելի արագ, պարզ և բազմակողմանի է, քան բջջային վճարումները կամ մատնահետքի ստուգումը։ Կան բազմաթիվ թերություններ, որոնք պետք է հաշվի առնել։ Առաջին հերթին շատ տվյալներ կան պահելու, ապահովելու, հետևելու և մշակելու համար։ Բացի այդ, քանի որ պատկերի չափը և որակը շարունակում են առաջընթաց ապրել, դեմքի ճանաչումը երկար ճանապարհ ունի անցնելու։ Մարդիկ պետք է իմանան թե ինչպես դիրքավորվեն էկրանի դիմաց, որպեսզի վճարումը բարեհաջող կատարվի։ Հարկ է նշել որ գունավոր ակնոցների, ոսպնյակների և մորուքի դեպքում կարող են առաջանալ խնդիրներ։

Համաշխարհային տարածում 
Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումները սկսում են իրականացվել մի շարք երկրներում։ Ինչպիսիք են ՝

Չինաստան 
 
Այն լայնորեն կիրառվում է Չինաստանում։ 2019թ-ին մոտ 1000  խանութներ տեղադրել են դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ կատարելու սարքեր և ավելի քան 100 միլիոն չինացիներ գրանցվել են տեխնոլոգիան օգտագործելու համար։ Հիմնական մրցակիցներն այստեղ Alipay (Alibaba Group-ի կողմից շահագործվող)  և WeChat Pay (Tencent-ի կողմից շահագործվող) հավելվածներն են։ Ներկայումս բազմաթիվ վճարային սարքեր տեղադրված են ոչ միայն խանութներում, այլ նաև հիվանդանոցներում, սննդի կետերում, բանկերում և օդանավակայաններում։

ԱՄՆ 
Լոս Անջելեսում տեղակայված PopID  տեխնոլոգիական ընկերությունը օգտագործում է դեմքի ճանաչման տեխնոլոգիա ՝ հաճախորդներին հնարավորություն ընձեռելով վճարել ռեստորաններում։ Նրա PopPay հարթակը տեղադրված է ավելի քան 100 ռեստորաններում, այդ թվում `Կալիֆոռնիայի Փասադենա քաղաքում (թվով մոտ 35)։

Ռուսաստան 
 Ներկայեւմս Մոսկվայի մետրոպոլիտենում տարածվում են դեմքի ճանաչման տեսախցիկներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ուղևորներին վճարել ուղեվարձի արժեքը ՝ պարզապես դեմքերը ցույց տալով ՝ առանց տոմսի կամ տարանցիկ քարտի անհրաժեշտության։ FacePay կոչվող համակարգը Ռուսաստանում դեմքի ճանաչման տեխնոլոգիայի վերջին ընդլայնումն է ։ ՎՏԲ-ում կարծում են, որ տեխնոլոգիան հարմար կլինի գնորդների համար ինքնասպասարկման դրամարկղերում, ինչը կկրճատի խանութների անձնակազմին ուղղված ծախսերը։ Դրանից բացի, քաղաքացին հնարավորություն կունենա առևտրային կետում վճարել գնումների դիմաց, անգամ եթե մոռացել է քարտը տանը, իսկ սմարթֆոնը լիցքաթափված է։

Իսպանիա 
CaixaBank-ը, Nestle Market-ը և Payment Innovation Hub-ը Իսպանիայում դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ իրականացնող առաջին կազմակերպություններն են, որոնք գործածության մեջ են 2019 թվականի փետրվարից։ Նրանք լայնորեն կիրառվում են բանկերում և սուպերմարկետներում։

Եզրափակելով ՝ ժամանակն է հրաժեշտ տալ ծածկագրերին/գաղտնաբառերին և պատրաստվել մուտք գործել դեմքի ճանաչման դար։

Գրականություն 
 “Biometric Face Recognition Payment System”, Surekha. R. Gondkar (անգլերեն)
“Real Time Face Detection and Tracking Using OpenCV”, Prof. P Y Kumbhar, Mohammad Attaullah, Shubham Dhere (անգլերեն)
 “A Brief Introduction of Biometric and Fingerprint Payment Technology”, Dileepkumar and Yeonseungryu (անգլերեն)
“Технология распознавания лиц «А» до Я»”, Алексей Титов (ռուսերեն)
“Numérisation du visage: opportunités et limites de la reconnaissance faciale”,  Jaffré Jean-Marc (ֆրանսերեն)

Արտաքին հղումներ 

 https://www.analyticsinsight.net/can-facial-recognition-replace-traditional-digital-payment-system/
 https://www.tencent.com/en-us/
 https://popid.com/
 https://www.theverge.com/2021/10/15/22728667/russia-face-pay-system-moscow-metro-privacy
 https://paymentinnovationhub.com/

Ծանոթագրություններ 

Անկանխիկ հաշվարկներ
Էլեկտրոնային առևտուր