Սուրբ Գրիգոր եկեղեցի (Գաղ)

Սուրբ Գրիգոր եկեղեցի, հայկական ավերված եկեղեցի, որը գտնվում էր Ադրբեջանի կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Գաղ (Ջուղայի շրջան) գյուղի կենտրոնում։

Պատմություն 
Եկեղեցու հիմնադրման ստույգ տարեթիվը հայտնի չէ։ Հավանաբար հիմնադրվել է 12-13-րդ դարերում։ Այն վերակառուցվել է 1658–1659 թվականներին։

Ճարտարապետություն 
Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին խորինվածքով խաչաձև տանիքով բազիլիկ էր և բաղկացած էր նավից և երկու սրահներից, յոթանիստ աբսիդից՝ երկու կողմերում երկհարկանի ավանդատներով և գավիթից՝ արևմուտքում։ Տանիքն ու գմբեթը պահում էին չորս սյուներ։ Արևմտյան ճակատին կային հայերեն արձանագրություն։

Ոչնչացում 
Եկեղեցին դեռևս լավ պահպանված հուշարձան էր ուշ խորհրդային ժամանակաշրջանում (1980-ականներ), սակայն այն ավերվել է 1997 թվականի մինչև 2001 թվականի հոկտեմբերի 7-ն ընկած ժամանակահատվածում, ինչպես փաստագրված է Caucasus Heritage Watch-ի հետաքննությամբ։

Ծանոթագրություններ 

12-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Ադրբեջանում ոչնչացված հայկական հուշարձաններ
Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Ջուղայի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ