Ռոդեզիական մարդ

Ռոդեզիական մարդ, մարդկանց բրածո տեսակների անուն, որոնց մնացորդները հայտնաբերվել են Հյուսիսային Ռոդեզիայի Բրոկեն հիլի մոտակայքում գտնվող քարանձավում (այժմ Զամբիայի Կաբվե քաղաքը)։ Գտածոյի նկարագրությունը հրապարակել է Արթուր Սմիթ Վուդվորդը 1921 թվականին։

Հայտնաբերված մնացորդները ներառել են գանգը, վերին ծնոտի բեկորները, սրբոսկրը, մեծ ոսկորները և ազդրի բեկորները։

Գտածոյի տարիքը հստակ հաստատված չէ։ Քարե գործիքների և կենդանիների մնացորդների վերլուծության հիման վրա գնահատվում է 130-300 հազար տարուց մինչև 490 հազար տարի կամ ավելի, նոր տվյալներով՝ 299 ± 25 հազար տարի։ Ռոդեզիական մարդու բնորոշ առանձնահատկությունը հնագույն և առաջադեմ կառուցվածքային առանձնահատկությունների խառնուրդ է։ Գանգի տուփի ծավալը կազմում է մոտ 1280 սմ3։ Դիմային ոսկորը չափազանց պարզունակ է, շատ զանգվածային գերհզոր գլանակներով, և քունքը գրեթե նույնն է, ինչ ժամանակակից մարդունը։ Պահպանված կմախքի ոսկորների կառուցվածքը նույնպես գրեթե արդիական է։ Ժամանակակից մարդկանց նմանությամբ, ելնելով վերջույթների ոսկորների չափերից, աճը գնահատվում է մոտավորապես 178,9-184,4 սմ։ Մարմնի համամասնությունները նեղ են, երկարավուն։

Սկզբում ռոդեզիական մարդը դիտվում էր որպես Homo rhodesiensis նոր տեսակի ներկայացուցիչ։ 1928 թվականին այս տեսակը Պայքրաֆտի կողմից առանձնացվել է Cyphanthropus առանձին տոհմում և ստացել Cyphanthropus rhodesiensis անվանումը։ Ներկայումս հետազոտողների մեծ մասը Ռոդեզիացի մարդուն վերագրում է Հայդելբերգյան ժողովրդին։ Այնուամենայնիվ, հնարավոր է նաև ավելի կոտորակային դասակարգում, որտեղ հայդելբերգցիները պատկանում էին միայն Եվրոպացիներին, միջանկյալ էին մարդու և Նեանդերթալյան մարդու միջև, մինչ աֆրիկյան ձևերը նախամարդու և ողջամիտ մարդու միջև համարվել է որպես անկախ տեսակ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Ռոդեզիական մարդու գանգի եռաչափ մոդելը  Սմիթսոնյան ինստիտուտի բնական պատմության ազգային թանգարանի կայքում
 Բրոկել Հիլլի գտնվելու վայրի մասին (Կաբվե)

Մարդկային էվոլյուցիա
Հոմինիդներ
Մարդ
Մարդաբանություն