Զալցբուրգի փառատոն

Զալցբուրգի փառատոն (), ամառային երաժշտական ամենամյա փառատոն Ավստրիայի Զալցբուրգ քաղաքում, աշխարհում առավել հայտնի փառատոներից մեկն է։ Փառատոնի ծրագրի մեջ մտնում են հիմնականում ակադեմիական երաժշտության համերգներ և երաժշտա-թատերական ներկայացումներ։

Պատմություն 
1877 թվականից Զալցբուրգում ոչ կանոնավոր կերպով կազմակերպվել են երաժշտական փառատոներ։ Փառատոնի պատմության նոր դարաշրջանը սկսվել է 1920 թվականին։ Փառատոնի զարգացման համար մեծ ջանքեր են ներդրել գրող Հուգո ֆոն Հոֆմանսթանը, կոմպոզիտոր Ռիխարդ Շտրաուսը, երաժտագետ և դաշնակահար Ռուդոլֆ Ռետին, ռեժիսոր Մաքս Ռայնհարդը, ձևավորող Ալֆրեդ Ռոլերը, Վիեննայի պետական օպերայի տնօրեն Ֆրանց Շալկը և այլք։ Սկզբնական շրջանում փառատոնի ծրագրի մեջ ընդգրկվել են կամերային ու սիմֆոնիկ համերգներ, 1922 թվականին ներկայացվել է Մոցարտի չորս օպերա։ Սկզբում ծրագրում գերազանցապես ավստրո-գերմանական կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ են ընդգրկվել (Մոցարտ, Շտրաուս, Գլյուկ)։ Հետագա տարիներին ծրագրում ընդգրկվել են այլ կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ ևս, փառատոնի շրջանակներում կայացել են համաշխարհային պրեմիերաներ։

Փառատոնին մասնակցել են 20-րդ դարի խոշորագույն դիրիժորներ Արտուրո Տոսկանինին, Բրունո Վալտերը, Վիլհելմ Ֆուրտվենգլերը, Հերբերտ ֆոն Կարայանը և այլք։ 1967 թվականից Զալցբուրգում կազմակերպվում է նաև Զալցբուրգի Զատկի փառատոնը, որի հիմնադիրը Կարայանն է։

Բեմադրություններ 

Համաշխարհային նշանակության մի շարք պրեմիերաներ կայացել են փառատոնի շրջանակներում։ Դրանցից են Կառլ Օրֆի «Անտիգոնան» (1952), Գոթֆրիդ ֆեն Էյնեմի «Պրոցեսը» (1953)։ 1965 թվականին այստեղ ներկայացվել է Մոդեստ Մուսորգսկու «Բորիս Գոդունով» օպերան (դիրիժոր՝ Հերբերտ ֆոն Կարայան)։ Փառատոնի՝ տարբեր տարիների բեմադրություններից են Ռիխարդ Շտրաուսի «Կինն առանց ստվերի» (1992), Ստրավինսկու «Թեթևսոլիկի արկածները» (1994), Լիգետիի «Մեծ մերտվիարխ» (1997) գործերը։

Տնտեսություն 
Զալցբուրգի փառատոնը 2017 թվականին վաճառել է մոտ 27 միլիոն եվրոյի տոմսեր, իսկ փառատոնի անուղղակի եկամուտը Զալցբուրգի համար կազմել է մոտ 183 միլիոն եվրո։ Ուղղակի և անուղղակի ձևով մոտ 77 միլիոն եվրո հարկ է վճարվել փառատոնի արդյունքում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Պաշտոնական կայք

Փառատոներ
Ավստրիայի մշակույթ