Կարոլինա Վիդերստրյոմ

Կարոլինա Օլիվիա Վիդերստրյոմ (, ), շվեդ բժիշկ, գինեկոլոգ։ Շվեդիայում համալսարանական կրթությամբ առաջին կին բժիշկը։ Եղել է նաև ֆեմինիստ և քաղաքական գործիչ, զբաղվել է սեռական դաստիարակության և կանանց ընտրական իրավունքի հարցերով։ Եղել է Կանանց ընտրական իրավունքի ազգային ասոցիացիայի նախագահ և Ստոկհոլմի քաղաքային խորհրդի անդամ։

Կենսագրություն 
 
Կարոլինա Վիդերստրյոմը ծնվել է 1856 թվականին Հելսինգբորգում, մարմնամարզության ուսուցչի և անասնաբույժ Օտտո Ֆրեդրիկ Ուիդերստրյոմի և Օլիվիա Էրիկա Դիլենի ընտանիքում։ Ընտանիքը Ստոկհոլմ է տեղափոխվել 1873 թվականին։

1870 թվականին կանայք իրավունք ստացան պաշտոնապես ընդունվել Շվեդիայի համալսարաններ։ Կարոլինայի հայրը ցանկացավ, որ դուստրն իր նման լինի մարմնամարզության ուսուցիչ։ 1873–1875 թվականներին Կարոլինա Վիդերստրյոմը սովորել է Շվեդիայի սպորտի և առողջապահության դպրոցում (), 1875–1877 թվականներին եղել է պրոֆեսոր Բրանտինգի օգնականը։ Նա ակտիվ գործունեություն է ծավալել որպես բժիշկ-մարմնամարզիկ։ 1879 թվականին քննություն է հանձնել Ուոլինսկա դպրոցում, 1880 թվականին Ուփսալայի համալսարանում բժշկական փիլիսոփայության քննություն է հանձնել։ 1884 թվականի մայիսին Ստոկհոլմի Կարոլինսկայա ինստիտուտում ստացել է բժշկի մասնագիտություն։

Վիդերստրյոմը ցանկանում էր, որ կանայք և աղջիկներն ավելին իմանան իրենց մարմինների մասին, ավելի առողջ հագնվեն և ստանան նույն իրավունքներն ու հնարավորությունները, ինչպես տղամարդիկ։ Նա հատկապես ակտիվ էր գինեկոլոգիայի և կանանց առողջության հարցերում։ Իր բնագավառում նրա ամենահայտնի աշխատանքը Kvinnohygien («Կանանց հիգիենա») էր, որն առաջին անգամ լույս է տեսել 1899 թվականին, և ունեցել յոթ հրատարակություն մինչև 1932 թվականը։ Մոտավորապես 1900 թվականից Վիդերստրյոմն ակտիվ գործունեություն է ծավալել մարմնավաճառների, այսպես կոչված, կարգավորումը վերացնելու պայքարում, այսինքն՝ մարմնավաճառների վեներական հիվանդությունների հարկադիր գրանցումն ու պարբերական զննումները, համակարգ, որը խիստ քննարկվում էր այն ժամանակ կանանց իրավունքների ակտիվիստների շրջանում, և ձևավորվել էր Svenska Federationen (Շվեդական ֆեդերացիա) դիմադրելու դրան։

1912 թվականին Կարոլինա Վիդերստրյոմն ընտրվել է Ստոկհոլմի քաղաքային խորհրդի անդամ լիբերալների թիմից, որտեղ պաշտոնավարել է մինչև 1915 թվականը։ 1918 թվականին նա ընտրվել է Կանանց ընտրական իրավունքի Շվեդիայի հասարակության նախագահ, մեկ տարի առաջ նախքան Շվեդիայում կանայք ընտրելու իրավունք են ստացել 1919 թվականին և դարձել է նրա վերջին նախագահը 1921 թվականին կազմակերպության լուծարումից հետո, երբ կազմակերպության նպատակը կատարվեց, և երկու սեռերն օգտագործեցին քվեարկելու իրավունքը 1921 թվականի ընտրություններում։

Տես նաև 
 Շառլոտ Իհլեն, համալսարանական կրթություն ստացած առաջին շվեդ կին բժիշկը (չնայած այս դեպքում՝ արտերկրում)
 Հեդդա Անդերսոն, երկրորդ կին բժիշկը Շվեդիայում
 Էմմի Ռապպե, կրթություն ստացած առաջին շվեդ բուժքույրը

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 Lena Hammarberg, Karolina Widerström – sexualreformator och föreningskvinna
 Ny svensk historia: Oscar II och hans tid, 1872–1907, Erik Lindorm 1936 s.231
 Sveriges befolkning 1890, (CD-ROM) Riksarkivet 2003
 Rösträtt, biografier
 Lundberg, Anna (2008). Läkarnas blanka vapen: svensk smittskyddslagstiftning i historiskt perspektiv. Läkarnas blanka vapen: svensk smittskyddslagstiftning i historiskt perspektiv. Sid. 85. 

Շվեդ բժշկուհիներ
20-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Շվեդիայի կին քաղաքական գործիչներ
Շվեդ սուֆրաժիստներ
Ուփսալայի համալսարանի շրջանավարտներ