Բեջայա

Բեջայա (, Bedjaya; բերբերերեն՝ ⴱⴳⴰⵢⴻⵜ, Bgayet, Vgayet), նավահանգստային քաղաք Ալժիրի հյուսիսային մասում, Միջերկրական ծովի ափին։ Նույնանուն վիլայեթի վարչական կենտրոնն է, Ալժիրի խոշորագույն բնակավայրերից մեկը, որի բնակչությունը գերազանցապես բերբերերեն է խոսում։ 2008 թվականին անցկացված մարդահամարի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 177 988։

Աշխարհագրություն 

Բեջայան գտնվում է Քաբիլիա պատմա-աշխարհագրական մարզում, Միջերկրական ծովի ափին, երկրի մայրաքաղաք Ալժիրից մոտավորապես 180, Թիզի Ուզու քաղաքից՝ 93 կիլոմետր դեպի արևելք, Սետիֆից՝ շուրջ 70 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք։ Քաղաքը տարածվել է 660 մետր բարձրություն ունեցող Գուրայա սարի լանջերին։ Նրանից դեպի հյուսիս-արևմուտք բարձրանում է Պիկ դը Սենժը՝ Կապկասարը, որը բերբերական մագոտ կապիկների բնակության սակավադեպ վայրերից է։ Քաղաքի մոտով հոսում է Սումամ գետը։

Պատմություն 

Քաղաքի ներկայիս տարածքում հիմնված առաջին բնակավայրը եղել է հինհռոմեական Սալդի գաղութը, որն ստեղծվել է Վեսպասիանոս կայսեր նախաձեռնությամբ, զորացրված զինվորականներին բնակեցնելու նպատակով։ Այդ բնակավայրը կարևոր դեր է խաղացել վանդալների թագավորությունում, որոշ ժամանակ եղել է դրա մայրաքաղաքը։

Միջնադարում քաղաքն ընկել է բերբերական բեջայա ցեղի տիրապետության տակ (այստեղից էլ՝ նրա անվանումը)։ XII դարում դարձել է Համադիդների թագավորության մայրաքաղաքը։ Մինչև 1510 թ. իսպանացիների կողմից նվաճվելը ծառայել է որպես բերբեր ծովահենների գլխավոր նավահանգիստներից մեկը։

Օսմանցիների տիրապետության ներքո (1555-ից մինչև 1833 թվականը) Բեջայան կորցրել է նախկին դերն ու նշանակությունը։ 1833 թվականին ընկել է ֆրանսիացիների տիրապետության տակ, ովքեր 1905-09 թվականներին նոր նավահանգիստ են կառուցել։ 1959 թվականին՝ նորաբաց Խասսի Մեսաուդ նավթահանքի արդյունավետ շահագործման նպատակով Բեջայայում նավթալցման տերմինալ է գործարկվել։

Ժողովրդագրություն

Քույր քաղաքներ

 Գլազգո, Մեծ Բրիտանիա, 1995 թվականից
 Բրեստ, Ֆրանսիա
 Բադ Համբուրգ, Գերմանիա

Ուշագրավ փաստեր 
 Քաղաքի ֆրանսիական անվանումը՝  Բուժի (Bougie), նշանակում է մոմ և առնչվում է պատմական այն երևույթի հետ, որ միջնադարում մոմը Ֆրանսիա է ներկրվել Ալժիրից։
 Տեղի առևտրականներից մեկը՝ Ֆիբոնաչչի անունով, Բեջայայում սովորել է արաբական թվանշաններն ու դրանցով հաշվարկներ կատարելը և հետագայում դրանք տարածել է Եվրոպայում։

Կլիմա 
Բեջայային բնորոշ է միջերկրածովյան կլիման, (Köppen climate classification-ի դասակարգմամբ՝ Csa), տաք ու չոր ամառներով և մեղմ ու խոնավ ձմեռներով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Bgayet.Net
 History of Béjaïa
 GigaCatholic, with titular incumbent biography links
 Google map of Béjaïa

Ալժիրի hամայնքներ
Ալժիրի քաղաքներ
Ալժիրի բնակավայրեր
Աֆրիկայի քաղաքներ
Աֆրիկայի բնակավայրեր