Վենտսպիլսի դղյակ

Վենտսպիլսի դղյակ (), պատմական անվանումը՝ Վինդաուի դղյակ (), Լիվոնյան օրդենի ամենամեծ և ամենալավ պահպանված դղյակը Լատվիայի տարածքում, որը գտնվում է Վենտսպիլսում։ Ամրոցը վերականգնվել է և վերածվել թանգարանի։

Պատմություն 
Դղյակը կառուցվել է 1290 թվականին Վենտա գետի հարավային ափին՝ Բալթիկ ծովից 1 կմ հեռավորության վրա։ Դղյակում գտնվում էին կոմտուրի նստավայրը, սննդի և զենքի պաշարները՝ ռազմական գործողություններ սկսելու դեպքում զորքին մատակարարելու համար։ 14-րդ դարում դղյակը ստացել է ժամանակակից տեսքը։ 

1451 թվականին դղյակի կայազորը բաղկացած էր 7 ասպետներից՝ կոմտուրի գլխավորությամբ, չհաշված սպասավորներին։ 

Դղյակը լրջորեն վնասվել է լեհ-շվեդական պատերազմի ժամանակ (1659-1660)։ 1798-1802 թվականներին դղյակում տեղակայված էր Հրացանակիրների Սոֆիայի ռուսական գունդը։ 1832 թվականին դղյակը վերածվել է բանտի, որը գոյատևել է մինչև 1959 թվականը։ 1845 թվականին դղյակի հյուսիսարևելյան շինությունում օծվել է ուղղափառ եկեղեցի (փակվել է 1928 թվականին)։ 1977 թվականին դղյակը վերականգնվել է։

Թանգարան 
2001 թվականի սեպտեմբերին դղյակում բացվել է Վենտսպիլսի թանգարանը, որի մշտական ցուցադրությունը նվիրված է դղյակի, քաղաքի, նավահանգստի և Վենտսպիլսի երկրամասի պատմությանը։ Կարելի է դիտել նաև «Կենդանի պատմություն» թվային ցուցահանդեսը։ Թանգարանում պարբերաբար տեղի են ունենում ցուցահանդեսներ, համերգներ և այլ միջոցառումներ։

Ճարտարապետություն 
Սկզբնապես դղյակը 32×33 մետր չափսերով պարսպապատ տարածք էր՝ 10×10 մետր քառակուսի հատակագծով աշտարակով։ 14-րդ դարում ամրոցի պարիսպը դարձել է երկհարկանի շինությունների պատ՝ ներքին բակով։ Դղյակի շինությունները ներառում էին կապելլա, ժողովների սրահ, ննջասենյակներ, սեղանատուն։ Երրորդ հարկն ավելացվել է 15-րդ դարում։ Ավելացվել է նաև աշտարակ, որը վերածվել է փարոսի։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Լիվոնյան օրդենի Վենտսպիլսի ամրոց 

Լատվիայի թանգարաններ
Լատվիայի պատմություն
Լատվիայի տեսարժան վայրեր
Դղյակներ այբբենական կարգով