Ֆելիքս Յանևիչ

Ֆելիքս Յանևիչ (, ), ազգությամբ լեհ բրիտանացի ջութակահար և կոմպոզիտոր։

Կենսագրություն 
Ըստ որոշ աղբյուրների Ֆելիքս Յանևիչը սովորել է Ջովանի Ջորնովիչիի մոտ։  1777-1784 թվականներին եղել է Լեհաստանի թագավոր Ստանիսլավ Օգոստոս Պոնյատովսկիի պալատական երգչախմբի ջութակահարը։ 1785 թվականին հանդես է եկել Վիեննայում, որտեղ ծանոթացել է Յոզեֆ Հայդնի և Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտի հետ։

1787-1790 թվականներին Յանևիչն ապրել է Փարիզում, որտեղ հաջողությամբ ունեցել է համերգներ։ Հեղափոխական իրադարձությունների սկզբին նա տեղափոխվել է Մեծ Բրիտանիա, որտեղ անցկացրել է իր կյանքի մնացած մասը։ Նա սկզբում հաստատվել է Լոնդոնում՝ հանդես գալով որպես մենակատար, այդ թվում՝ 1794 թվականին Հայդնի լոնդոնյան հյուրախաղերի ժամանակ։ 1800 թվականին նա հաստատվել է Լիվերպուլում, որտեղ հիմնել է երաժշտական ​​հրատարակչություն և խանութ։ Շարունակելով ակտիվ կապեր պահպանել Լոնդոնի հետ՝ Յանևիչը Լոնդոնի ֆիլհարմոնիկ ընկերության առաջին անդամներից էր և նրա աշխատանքի առաջին շրջանում նվագել է առաջին ջութակը։ 1815 թվականին Էդինբուրգի երաժշտական փառատոնի կազմակերպման համար հրավեր է ստացել  Էդինբուրգից, որին մասնակցել է նաև իր ընկեր Դոմենիկո Դրագոնետին։ Հետագայում նա  Էդինբուրգում շարունակել է հանդես գալ մինչև 1829 թվականը։

Որպես կոմպոզիտոր Յանևիչի ժառանգությունը ներառում է ջութակի առնվազն հինգ կոնցերտ, ինչպես նաև լարային տրիոներ, դիվերտիսմենտներ և այլ կամերային երաժշտություն։

Ֆելիքս Յանևիչը Յան Կլեչինսկու հետ համարվում է լեհական երաժշտության գործիքային համերգի (առաջին հերթին՝ ջութակի) ժանրի հիմնադիրներից մեկը։

Յանևիչի որդին՝ Ֆելիքս Յանևիչը (1805-1886), եղել է ատամնաբույժ, որոշ աղբյուրների համաձայն որ նա առաջինն է եղել Լիվերպուլում, որն օգտագործել է եթերը որպես անզգայացնող միջոց։

Նա թոշակի է անցել 1829 թվականից հետո և մահացել 86 տարեկան հասակում։

Գրականություն 
Соловьёв Н. Ф.,. Яневич, Феликс // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
Scores by Feliks Janiewicz in digital library Polona

 
Կոմպոզիտորներ այբբենական կարգով
Անգլիացի կոմպոզիտորներ
Լեհ կոմպոզիտորներ
Լեհ ջութակահարներ
Բրիտանացի ջութակահարներ