Նատյուրմորտ վարագույրով

«Նատյուրմորտ վարագույրով», Պոլ Սեզանի նկարը, որը ներկայում ընդգրկված է Էրմիտաժի հավաքածուում։

Այս նկարում Սեզանը պատկերել է բուսական զարդանախշով գործվածք, ծաղիկներով նկարազարդված սպիտակ սափոր, երկու ափսեների վրա խնձորներ և նարինջներ, ճմրթված բաց գույնի սփռոց և ճմրթված կիսաթափանցիկ անձեռոցիկ... Սեղանը թվում է ուռուցիկ և մի կողմից բարձրացված։ Արվեստաբան Ա. Դուբեշկոն նշում է. «Սեզանը միտումնավոր է նման խախտում թույլ տալիս հեռանկարում՝ որպես սովորական ակադեմիական նատյուրմորտից հրաժարվելու նշան, որտեղ բոլոր առարկաները դիտարկվում են մեկ անկյան տակ»։ Էրմիտաժի աշխատակիցները նշում են, որ «միևնույն ժամանակ նկարում գերիշխում է ձևերի և գույների հավասարակշռությունը, ինչը ստեղծում է այս նյութական աշխարհի ամբողջականության և կայունության տպավորություն»։

Պետական էրմիտաժի արևմտաեվրոպական կերպարվեստի բաժնի գլխավոր գիտաշխատող, արվեստի պատմության դոկտոր Ալբերտ Կոստենևիչը, 19-20-րդ դարի սկզբի ֆրանսիական արվեստին նվիրված իր էսսեում նկարագրելով նկարը, նշել է.
Ծավալի զգացողություն ստեղծելու համար Սեզանը չի ավելացնում ոչ սև, ոչ սպիտակ։ Օգտագործելով իմպրեսիոնիստների զենքը՝ մաքուր գույնը, բայց այն յուրովի օգտագործելով՝ նա կառուցում է նարնջի ձև՝ հաջորդաբար դասավորելով դեղին, նարնջագույն, կարմիր, մանուշակագույն վրձնահարվածներն այնպիսի հերթականությամբ, որ դրանց համադրությունից ծնվի գունդ, որը չի ծառայում որպես ինչ-որ առանձին նարնջի կրկնություն, այլ դառնում է գեղանկարչական մատերիայի թանկարժեք թանձրուկ։

Նկարը ձեռք է բերել մոսկովյան վաճառական և կոլեկցիոներ Իվան Մորոզովը։ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո նրա հավաքածուն ազգայնացվել է, և այս նկարը, ի թիվս այլոց, հայտնվել է Նոր արևմտյան արվեստի պետական թանգարանում, իսկ 1948 թվայանին թանգարանի լուծարումից հետո այն փոխանցվել է Պետական էրմիտաժին։ 2014 թվականի վերջից ցուցադրվում է Գլխավոր շտաբի շենքում (դահլիճ 410)՝ Սերգեյ Շչուկինի և Մորոզով եղբայրների հիշատակին նվիրված պատկերասրահում։

Բառնսի հիմնադրամի թանգարանում (Փենսիլվանիա, ԱՄՆ) պահվում է 1892-1894 թվականներով թվագրվող «Նատյուրմորտ վարագույրով» անավարտ էտյուդը, որից երևում է, որ նկարի վերջնական տարբերակը ենթարկվել է փոփոխությունների սկզբնական մտահղացման համեմատ։

Ծանոթագրություններ 

Պոլ Սեզանի նկարներ
1895 նկարներ
Էրմիտաժի նկարներ