Մոսկվայի Կարմիր հրապարակ (նկար)

«Մոսկվայի Կարմիր հրապարակ» (), ռուս գեղանկարիչ Ֆյոդոր Յակովլևի Ալեքսեևի վեդուտա, գրվել է 1801 թվականին։

Ալեքսեևը Մոսկվայի տեսարանների վրա սկսել է աշխատել  1801 թվականին՝ Պավել I կայսեր հրամանով։ Կտավը շարքի առաջին աշխատանքներից մեկն է և նշանավորում է XIX դարի սկզբին ռուսական հասարակության մեջ հին մայրաքաղաքի նկատմամբ հետաքրքրության բարձրացմամբ։ Նկարիչների ակադեմիայի նախագահ Ա. Ս. Ստրոգանովին ուղղված նամակում Ալեքսեևը գրել է. «Դիտելով Մոսկվան, ես գտել եմ նկարների համար այնքան գեղեցիկ առարկաներ, որ տարակուսանքի մեջ եմ, որ տեսարանից առաջինը սկսեմ, պետք է որոշեի, և ես արդեն սկսեցի առաջին էսքիզը հրապարակից՝ Վասիլի Երանելու տաճարի հետ, և ձմեռը օգտագործում եմ նկարները նկարելու համար»։

Նկարիչը Կարմիր հրապարակը պատկերել է Վասիլի Երանելու տաճարի և Լոբնոյե Մեստոյի հետ։ Սպասյան աշտարակի առջև Վասիլի Կիպրիյանովի հանրային գրադարանի երկհարկանի շենքն է, որը կառուցվել է Պետրոս I օրոք։ Սպասյան աշտարակից աջ երևում են Վոզնեսենի վանքի գլուխները, իսկ ձախից՝ Ցարական աշտարակի վրանները։ Սպիտակ գույնի սվաղած և ներկած Կրեմլյան պատն առանձնացվել է ալևիզային ճյուղավորված թփով։ Վասիլի Երանելու տաճարից ձախ տեղակայված են առևտրային շարքերը։ Երևում է, որ Կարմիր հրապարակը դեռ չի կորցրել իր առևտրային գործառույթը։ Նկարիչը կարողացել է մոսկովյան կյանքի աղմկոտ ու գունեղ մթնոլորտը փոխանցել՝ հավատարիմ մնալով դասական ավանդույթներին և ձգտելով հասնել նկարի խիստ կառուցվածքին ու հավասարակշռությանը։

1917 թվականին Պ. Ա. Բուրիշկինը «Մոսկվայի Կարմիր հրապարակը» նվիրել է Տրետյակովյան պատկերասրահին։

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 
 

Տրետյակովյան պատկերասրահի նկարներ
1801 նկարներ
Ֆեոդոր Ալեքսեևի նկարներ