Իրինա Կալինեց

Իրինա Օնիֆրիևնա Կալինեց (մինչ ամուսնությունը՝ Ստասիվ, , ), ուկրաինացի բանաստեղծուհի, այլադավանական շարժման ակտիվիստ, ուկրաինական ազգայնական և իրավապաշտպանական շարժման ակտիվիստ, բանասեր։

Կենսագրություն 
Իրինա Կալինեցը ծնվել է Ուկրաինայի հունական կաթոլիկ եկեղեցու հավատացյալների ընտանիքում։ Ավարտել է Լվովի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի սլավոնական բաժինը՝ մասնագիտանալով դասավանդման ոլորտում։ Կալինեցն աշխատել է որպես մեթոդիստ տարածաշրջանային Ժողովրդական արվեստի տանը, ուսուցիչ, գրադարանավար, ուկրաինական լեզվի և գրականության ուսուցիչ Լվովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում (այժմ՝ «Львовская политехника» ազգային համալսարան)։

1990 թվականին Կալինեցն ընտրվել է Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի պատգամավոր։ 1990 թվականի մայիսից եղել է Լվովի մարզային կրթության վարչության պետ։ Նա իրականացրել է դպրոցական համակարգի բարեփոխում դպրոցական համակարգի ուկրաինացման ուղղությամբ, մասնավորապես, նրա նախաձեռնությամբ չեղյալ է հայտարարվել ռուսաց լեզվի ուսուցումը տարրական դպրոցում, ռուսական դպրոցների և դասարանների թիվը Լվովում և տարածաշրջանում կրճատվել է, համապատասխան փոփոխություններ են կատարվել ուսումնական ծրագրերում և այլն։

Իրինա Կալինեցը մահացել է երկարատև հիվանդությունից հետո՝ 2012 թվականին։

Այլախոհական գործունեություն 
1970 թվականին ուկրաինացի մշակութային գործիչներին պաշտպանելու համար հալածանքների է ենթարկվել և հեռացվել  աշխատանքից։ Աշխատել է որպես ջուլհակ։ Դպրոցում դասավանդել է լեզու և գրականություն։ 1970 թվականի հուլիսին ստորագրել է Լվովի 9 քաղաքացիների բողոքը ուկրաինացի այլախոհ Վալենտին Մորոզի ձերբակալության դեմ։ Նույն թվականի աշնանը ամուսնու հետ միջնորդություն է ուղարկել ԽՍՀՄ դատախազություն՝ խնդրելով իրեն թույլ տալ ներկա գտնվել Վալենտին Մորոզի դատավարությանը։ Նա նամակ է գրել ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդի նախագահ Ալեքսեյ Կոսիգինին Վալենտին Մորոզի հարազատների և ընկերների անունից, նամակ Ուկրաինական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդին՝ բողոքելով դատավարության ընթացքում խախտումների դեմ։ 1971 թվականի դեկտեմբերին ստորագրել է այլախոհ Նինա Ստրոկատայի պաշտպանության հասարակական հանձնաժողով ստեղծելու մասին դեկլարացիան։ 1972 թվականի հունվարին ձերբակալվել է, նույն թվականի հուլիսին «հակախորհրդային ագիտացիայի և քարոզչության» համար դատապարտվել է 6 տարվա ազատազրկման խիստ ռեժիմի ճամբարում և 3 տարի աքսորում։ Վեց ամիս անց նրա ամուսինը՝ բանաստեղծ Իգոր Կալինեցը, դատապարտվել է նույն մեղադրանքով և պատիժը կրել է Չիտայի մարզում։ Ազատ է արձակվել 1981 թվականին։

1980-ականների կեսերից Իրինա Կալինեցը հանդես է եկել որպես Արևմտյան Ուկրաինայի և Լվովի հասարակական և մշակութային կյանքի ակտիվիստ, մասնակցել Մեմորիալ և Ուկրաինայի Ժողովրդական Ռուխ կազմակերպությունների ստեղծմանը։

Ստեղծագործություն 
Իրինա Կալինեցը հեղինակ է «Поезії», «Шлюб з полином» ժողովածուների,  «Лелека і Чорна Хмара», «Казки іграшкового телефону»(2001), «Пімбо-Бімбо» (2000)  մանկական գրքերի, «Вбивство тисячолітньої давнини» (2002) պատմական դեդեկտիվի,  «Студії над „Словом о полку Ігоревім“», «Загадки хрещення України-Руси» մենագրությունների, «Тарас Шевченко і святий Августин» գիտական հետազոտության, բազմաթիվ հրապարակախոսական հոդվածների, էսսեների և այլն։

Պարգևներ  
1998 թվականին հասարակական գործունեության համար ճանաչվել է «Աշխարհի հերոս» (ԱՄՆ, Ռոչեսթեր), 2000 թվականին պարգևատրվել է Արքայադուստր Օլգայի III աստիճանի շքանշանով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 «Щоб не назвав нас ніхто пришельцями на рідній землі…» Газета «День».№ 225, 8.12.2010
 У Львові померла поетеса-дисидентка Ірина Калинець

Լվովի համալսարանի շրջանավարտներ
Ուկրաինացի բանաստեղծուհիներ
Խորհրդային այլախոհներ
Ուկրաինացի կին գրողներ
Ուկրաինայի կին քաղաքական գործիչներ
Խորհրդային գրողներ
Իրավապաշտպաններ
Խորհրդային բանաստեղծուհիներ
Ուկրաինացի մանկավարժներ
Ուկրաինացի մանկագիրներ
Խորհրդային մանկագիրներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով