Կառլ Լուց

Կառլ Լուց (Լուտց, , ), շվեյցարացի դիվանագետ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Բուդապեշտում փոխդեսպան։

Աշխարհի արդարակյաց է։ Շվեյցարացի դիվանագետ, Հունգարիայի Բուդապեշտում փոխդեսպան 1942 թվականից մինչև պատերազմի ավարտը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին փրկել է ավելի քան 62 000 հրեայի՝ նրանց տալով պահպանության վկայագրեր և ստեղծելով «անվտանգության տներ»։ Այսպես, իշխանություններից ստանալով 8 000 վկայագրեր, որոնք թույլ էին տալիս մահվան ճամբարներ չուղարկել համապատասխան թվով հրեաների, որոնք մտադիր էին իբր մեկնել Պաղեստին, նա զգալիորեն ավելացրել է փրկած մարդկանց թիվը՝ կրկնօրինակելով անունները և վկայական տալով ոչ թե մեկ մարդու, այլ մի ամբողջ ընտանիքի։

Կենսագրություն 

Ծնվել է 1895 թվականի մարտի 30-ին Շվեյցարիայում։ Տասնութ տարեկանում արտագաղթել է ԱՄՆ։ Սովորել է Սենտրալ Ուեսլեյեն քոլեջում () (Ուոերտոն, Միսսուրի)։ 1920 թվականին սկսել է աշխատել Վաշինգտոնում Շվեյցարիայի դեսպանատանը։ Այնուհետև կրթությունը շարունակել է Ջորջ Վաշինգտոնի համալսարանում՝ ստանալով բակալավրի աստիճան 1924 թվականին։ Աշխատել է Ֆիլադելֆիայում Շվեյցարիայի հյուպատոսություններում և Սենտ Լուիսում 1926-34 թվականներին։ Այնուհետև շվեյցարական կառավարության կողմից նշանակվել է Պաղեստինի Յաֆո քաղաքում Շվեյցարիայի գլխավոր հյուպատոսության փոխդեսպան։

1942 թվականին նրան նշանակել են Բուդապեշտում Շվեյցարիայի փոխդեսպան։ Կառլ Լուցն աջակցել է հրեական ծագումով հունգարացի քաղաքացիների մոտ 10 հազար երեխաների արտագաղթին։

Նրա անունով փողոցներ են կոչվել Հայֆայում և Բեռնում։ Հայֆայում Կառլ Լուցի փողոցը գտնվում է քաղաքի հյուսիսային մասում՝ ծովից ոչ հեռու։ Բեռնում Carl-Lutz-Weg գտնվում է քաղաքի արևելքում և կապում է Բալմերշտրասեին և Վելտիստրասեին Շոսխալդում () փողոցները։

1999 թվականին Շվեյցարիայում թողարկվել է Կ. Լուցին նվիրված փոստային նամականիշերի շարք։

Արժանիքների ճանաչում 
Դիվանագիտական աշխատանքի ժամանակ իրեն լիազորությունները չարաշահելու մեջ մեղադրելու փորձից հետո 1958 թվականին բացահայտվել է նրա սխրանքը։ Իսրայելը Հայֆայում նրա պատվին անվանվել է փողոց, իսկ Յադ Վաշեմը նրան ճանաչել է որպես աշխարհի արդարակյաց։ Դա տեղի է ունեցել 1965 թվականին։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Կառլ Լուցի փողոց () Հայֆայի քարտեզի վրա

Շվեյցարիայի դիվանագետներ
Աշխարհի արդարակյացներ