Կարամայ

Կարամայ (ույղ. قاراماي, Қарамай, չին. պարզ. 克拉玛依, փինյին Kèlāmǎyī), քաղաքային շրջան ՉԺՀ-ի Սինծիան ինքնավար շրջանում։ Գտնվում է Ուրումչիից 320 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Կարամայ  անվանումը առաջացել էույղուրերեն լեզվից, և նշանակում է սև յուղ (մազութ)։

Պատմություն 
1955 թվականի հոկտեմբերի 29-ին այդ կողմերում նավթ հայտնաբերվեց, որը ՉԺՀ-ի ստեղծման օրվանից ի վեր նավթի ամենամեծ պաշարն է։ 1957 թվականի հունվարի 24-ին Սինցզյան-Ույղուրական ինքնավար շրջանի ժողովրդական ներկայացուցիչների ասամբլեայի14-րդ նստաշրջանը որոշում կայացրեց ստեղծել նոր բնակավայր, իսկ 1958-ի մայիսի 29-ին ՉԺՀ Պետխորհրդի հրամանագրով ստեղծվեց Կարամայ քաղաքային գավառը։

1975 թվականին ստեղծվեց Կույտուն քաղաքային գավառը, որը հանվեց Կարամայի անմիջական ենթակայության տակից և հանձնվեց Իլի-Ղազախական ինքնավար շրջանի կառավարությանը։ Արդյունքում Կարամայի տարածքը բաժանվեց երկու մասի։

1982 թվականի փետրվարի 16-ին ինքնավար շրջանի ժողովրդական կառավարությունը որոշում կայացրեց Կարամայը վերածել քաղաքային շրջանի՝ բաժանելով այն 4 շրջանի։ 1984 թվականի օգոստոսի 17-ին Կարամայը դուրս է բերվել Չուգուչակի շրջանի և Իլի-Ղազախական ինքնավար շրջանի ենթակայության տակից և տեղափոխվել ինքնավար մարզի կառավարության ուղղակի ենթակայության տակ. միևնույն ժամանակ թաղամասերի բաժանումը հանվեց, և Կարամայը կրկին վերածվեց քաղաքային գավառի։ 1990 թվականի օգոստոսի 8-ին Կարամայի կարգավիճակը կրկին բարձրացվեց` փոխվելով քաղաքային շրջանի։

Բնակչություն 
2015 թվականի դրությամբ բնակչությունն այստեղ կազմում է 460 000 մարդ։ Բնակչության 75%-ը կազմում են հաները (չինացիները), մնացածը` ույղուրները, ղազախները, մոնղոլները, հուեյցզուները։ Բնակչության խտությունը 1 քառակուսի կիլոմետրի  վրա 50,6 մարդ է։ 2015 թվականի մարդահամարի տվյալներով բնակչության թիվը կազմում է 401,468 մարդ։

Վարչատարածքային բաժանում 
Կարամայ քաղաքային շրջանը բաժանվում է 4 շրջանի, որոնցից մեկը համարվում է էքսկլավ.

Տնտեսություն 
1955 թվականին քաղաքի մերձակայքում հայտնաբերվեց Չինաստանի նավթի ամենամեծ պաշարներից մեկը։ Այդ ժամանակից ի վեր քաղաքը զարգանում է որպես նավթի արդյունահանման և վերամշակման կենտրոն։

Տրանսպորտ 

 Գոդաո 217

Կլիմա 
Քաղաքում լինում են չոր և տաք ամառներ։ Տարեկան ջերմաստիճանը տատանվում է -25-ից 40 °C սահմաններում։

1994 թվականի ողբերգություն 
1994 թվականի դեկտեմբերի 8-ին կինոթատրոնում բռնկված հրդեհի պատճառով մահացավ 323 մարդ, այդ թվում` 288 դպրոցահասակ երեխա։ Այն դարձավ ժամանակակից Չինաստանի պատմության ամենամեծ ողբերգություններից մեկը։ 2009 թվականին այդ դեպքերի հիման վրա նկարահանվեց «Կարամայ» փաստագրական ֆիլմը։

Քույր քաղաքներ 

  Օկտյաբրսկի, Ռուսաստան
  Ակտաու, Ղազախստան
  Իսկիտիմ, Ռուսաստան
  Ակտոբե, Ղազախստան

Ծանոթագրություններ