Վարուժան Հերկելյան

Վարուժան արքեպիսկոպոս Հերկելյան ծննդյան անունով՝ Պողոս Հերկելյան (, ), հայ արքեպիսկոպոս (2003), եկեղեցական, կրթական, հրատարակչական և գրական գործիչ։

Կենսագրություն 

Վարուժան Հերկելյանը ծնվել է 1946 թվականին Անջար քաղաքում (Լիբանան)։ Ծննդյան անունը Պողոս Հերկելյան է։ Նախնական կրթությունը ստացել է ծննդավայրում, որից հետո հաճախել է Կիլիկիո Կաթողիկոսության հոգևոր ճեմարան, որն ավարտելով 1967 թվականին։

Ծառայած է որպես ուսուցիչ և տնօրեն Անջարում, Զահլեում և Թռչնոց բույնում։ Որպես հոգևորական ծառայել է Լիբանանում, Կիպրոսում և Հունաստանում։

1997 թվականի օգոստոսից մինև 2014 թվականի մայիսը եղել է Կիպրոսի Հայոց Թեմի Կաթողիկոսական փոխանորդ։ 2003 թվականին ստացել է Արքեպիսկոպոսի կոչում։

Գործունեություն 

Տ. Վարուժան Սրբազանը բեղուն եկեղեցական, կրթական, հրատարակչական և գրական գործունեություն է ծավալել։

Գրական գործունեություն 
Վարուժան Հերկելյանը հիմնադիրն է «Գառնի» մատենաշարը, որը լույս է տեսել 41 հատորով։ 1993 թվականից ի վեր հրապարակում է «Արծիվ» ամսաթերթը (www.ardziv.com):

1997 թվականից ի վեր հրապարակում է Կիպրոսի Առաջնորդարանի «Գեղարդ» լրատուն։ Սփյուռքահայ մամուլում հանդես է եկել բազմաթիվ հոդվածներով՝ ազգային-կրթական և մշակութային թեմաներով։ Առ այսօր հրատարակած են հինգ հատորներ.

 «Հայաստանեայց Եկեղեցին Կիպրոսի Մէջ» (2003),
 «Ատանայի Վկաները եւ Ս. Ստեփանոս Վկայարանը – 1909» (2010),
 «Թղթակցութիւն Սահակ Բ. Կաթողիկոսի եւ Պետրոս արք. Սարաճեանի» (2010),
 «Կիպրոսի Թեմի Հովուական Կարգը եւ Թեմական Կազմաւորումը» (2011),
 «Տարագրութիւն, Որբեր, Մելգոնեան Հաստատութիւն» (2011)։

«Ավագ շաբաթ» հատորը լույս տեսել 2015 թվականին (846 էջ)։ Հատորում ներառված են Ավագ շաբաթի ընթացքում կատարվող եկեղեցական բոլոր աղոթքներն ու շարականները։ Այն նվիրվել է Հայոց ցեղասպանության 100-ամյակի առիթով սրբադասված նահատակների հիշատակին։

«Դիվան Նոր Ջուղայի Ս. Ամենափրկիչ վանքի» մաս Բ., Էջմիածնի կաթողիկոսների կոնդակներ (1705-1800)  հատորը լույս է տեսել Վարուժան արքեպիսկոպոսի ջանքերի շնորհիվ։ Հաջորդ հատորները լույս են տեսել Անթիլիասի տպարանում` որպես «Գևորգ Մելիտինեցի» գրական մրցանակի հրատարակություններ։

Հասարակական գործունեություն 

2002 թվականի ապրիլի 28-ին Վարուժան արքեպիսկոպոս Հերկելյանի ջանքերով Կիպրոսում բացել է մի կոթող՝ Սիրիայի Դեր Զոր անապատի նահատակների ոսկորների մնացորդներով։

Ծանոթագրություններ 

Հոգևորականներ
Հայ հոգևոր գործիչներ
Լիբանանցիներ հայկական սերմամբ