Հայ սոցիալ-դեմոկրատների միություն

Հայ սոցիալ-դեմոկրատների միություն (ՀՍԴՄ), հայկական առաջին Իսկռայական սոցիալ դեմոկրատական կազմակերպությունը։ Հիմնադրվել է Թիֆլիսում 1902 թվականին Ստեփան Շահումյանի, Մելիք Մելիքյանի, Աշոտ Խումարյանի, Ասատուր Կախոյանի, Բոգդան Կնունյանցի և Արշակ Զուրաբյանի կողմից։ 1902 թվականի հոկտեմբերին հրապարակվեց կազմակերպության մանիֆեստը, որտեղ հավատարիմ մնացին պրոլետարական ինտերնացիոնալիզմին։ Լենինը ողջունեց կազմակերպության դիրքորոշումը ազգային հարցերով, բայց քննադատեց իր ֆեդերալիստական պահանջները։ Միությունը ստեղծել է ընդհատակյա տպարան, տարածել հեղափոխական կոչեր և թռուցիկներ։ ՀՍԴՄ-ն հրատարակել է «Պրոլետարիատ» թերթը։ 1903 թվականի մարտին ՀՍԴՄ-ն միաձուլվեց Ռուսաստանի սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական կուսակցության Կովկասյան կազմակերպության մեջ։

Ծանոթագրություններ 

Կազմակերպություններ այբբենական կարգով
Հայկական քաղաքական կազմակերպություններ