Ուտելի սպասք

Ուտելի սպասք, սպասք, որը կարելի է օգտագործել ուտելուց հետո։ Ուտելի սպասքը կարող է լինել ինչպես տնային արտադրության, այնպես էլ կարող է արտադրվել արդյունաբերական ընկերությունների կողմից։

Պատմություն 
Շաքարի խմորից պատրաստված ուտելի սպասքը (ափսեներ, բաժակներ, դանակ-պատառաքաղ) օգտագործվել է դեռևս 16-րդ դարում և համարվել հարստության նշան։ 1562 թվականին սեղանի պարագաների (դանակ, պատառաքաղ, գդալ) բաղադրատոմսը հրատարակվել է քիմիկոս Ժիրոլամո Ռուշելիի գրքում։

Ներկայումս ուտելի սպասքն ընկալվում է որպես շրջակա միջավայրն աղտոտող նյութերից (այդ թվում՝ պլաստիկից) պատրաստված սպասքի բնապահպանական այլընտրանք։

Ուտելի սպասքի արդյունաբերական արտադրությունն այս պահին համեմատելի չէ ավանդական նյութերից պատրաստված սպասքի հետ՝ պլաստիկա, ալյումին, փայտ և այլն։ Որոշ հետազոտողներ ենթադրում են, որ ապագայում սպասքի և մթերքի փաթեթավորման համար օգտագործվելու են կենսաբանորեն քայքայվող ուտելի նյութեր՝ բանջարեղեն, մրգեր, օսլա, ալյուրի արտադրանք, ջրիմուռներ։

Իրացման օրինակներ 
 Լոնդոնի մարաթոնի կազմակերպիչներն օգտագործում են ուտելի գնդիկներ ջրով։ Վեց շաբաթվա ընթացքում փաթեթը լիովին տարրալուծվում է։ 2019 թվականին Լոնդոնի մարաթոնում օգտագործել են ավելի քան 30 հազար տարրալուծվող կապսուլա։
 Հնդկական «Bakeys» ընկերությունը զբաղվում է բրնձի ալյուրից պատրաստվող ուտելի սպասքի արտադրությամբ։
 Բաշկիրիայում գործում է ուտելի գդալների, ալյուրի, ձվի և յուղի արդյունաբերական արտադրություն։ Ամսական արտադրվում է մինչև 100 հազար գդալ։ Արտադրության մեկնարկի համար միջոցների հավաքագրումը տեղի է ունեցել քրաուդֆանդինգ հարթակների օգնությամբ։ Ըստ տեխնոլոգների հավաստիացումների՝ ուտելի գդալով կարելի է ուտել միայն առաջին ուտեստները, քանի որ գդալը չի թրջվում 10-15 րոպեի ընթացքում։ Արտադրանքը ներկայացված է երկրի 30 շրջաններում, ինչպես նաև արտահանվում է Բելառուս և Ղազախստան։
 Սամարայի պետական տեխնիկական համալսարանում արտադրվել է դդմից, դդմիկից և խնձորի խյուսից պատրաստված ուտելի սպասք։ Նախագիծը մտահղացվել է որպես փորձարարական-էկոլոգիական տարբերակ տիեզերագնացների համար, որը թույլ է տալիս ուղեծրում թափոնները հասցնել նվազագույնի։ Մեկ ուտելի բաժակի արտադրության համար անհրաժեշտ է 200 գրամ խնձորի խյուս։

Ծանոթագրություն 

Սպասք
Կայուն սննդահամակարգ