Հական Շուքյուր

Հական Շուքյուր(; ), թուրք ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Երկար տարիներ (որոշ ընդմիջումներով) խաղացել է ստամբուլյան «Գալաթասարայ» թիմում։ Երկրպագուները նրան տվել են «Բոսֆորյան ցուլ» և «թագավոր» մականունները։ 2008 թվականին չի երկարաձգել պայմանագիրը «Գալաթասարայի» հետ և ավարտել է ֆուտբոլիստի կարիերան։ Դրանից հետո սկսել է քաղաքական կարիերան։

Վաղ տարիներ 
Հական Շուքյուրը ծնվել է 1971 թվականի հուլիսի 29-ին Սաքարյայի մարզի Ադափազար քաղաքում։ Ունեցել է ալբանական արմատներ։ Նրա հայրը՝ Սերմետ Շուքյուրը արտագաղթել էր Պրիշտինայից (Սերբիա), իսկ մայրը՝ Ներմին Շուքյուրը՝ Սկոպյեից (Մակեդոնիա)։ Դպրոցում սովորելու տարիներին խաղացել է բասկետբոլի թիմի կազմում։ Հոր ազդեցությամբ 10 տարեկանից սկսել է հետաքրքրվել ֆուտբոլով։ Ֆուտբոլային կարիերան սկսել է հայրենի քաղաքում՝ «Սակարյասպոր» թիմի կազմում։

Ակումբային կարիերա 

Մինչև 2008 թվականը հանդես է եկել «Գալաթասարայ» ակումբի կազմում, որտեղ խաղացել է ավելի քան 10 տարի։ 2000 թվականին տեղափոխվել է միլանյան «Ինտերնացիոնալե», այնուհետև խաղացել է «Պարմա» և անգլիական  «Բլաքբըրն Ռովերս» թիմերի կազմում։ 2003 թվականին վերադարձել է ստամբուլյան ակումբ։ 2008 թվականին ավարտել է ֆուտբոլային կարիերան (ֆուտբոլից հեռանալու մասին լուրը նա հայտնել էր դեռևս 2007 թվականի նոյեմբերին)։

2002 թվականին Թուրքիայի ազգային հավաքականի կազմում մասնակցել է աշխարհի առաջնությանը։ Թիմը կարողացել է հասնել մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ զիջել է աշխարհի ապագա չեմպիոն Բրազիլիայի հավաքականին։ Հարավայի Կորեայի ազգային հավաքականի հետ խաղի ժամանակ նա խփել է աշխարհի առաջնության ամենաարագ գոլը՝ խաղը սկսելուց 9.8 վայրկյան անց։

Նրա հայտնիությունը Թուրքիայում այնքան մեծ էր, որ 1995 թվականին նրա հարսանիքը ցույց են տվել հեռուստացույցով՝ ուղիղ եթերով։

Հետագայում աշխատել է Թուրքիայի ռադիոյի և հեռուստատեսության ընկերությունում որպես ֆուտբոլային փորձագետ։

Քաղաքական կարիերա 
Ֆուտբոլից հեռանալուց հետո սկսել է զբաղվել քաղաքականությամբ։ 2013 թվականի դեկտեմբերից դարձել է Արդարություն և զարգացում կուսակցության անդամ։ 2011 թվականին ընտրվել է Ազգային մեծ ժողովի անդամ։ 2015 թվականի դեկտեմբերին մեղադրվել է գյուլենիստների հետ կապ ունենալու մեջ և հեռացել Թուրքիայից։ 2016 թվականին մեղադրվել է թվիթերում նախագահ Ռեջեփ Էրդողանին վիրավորելու համար։ Ներկայումս ապրում է Վաշինգտոնում, որտեղ աշխատում է որպես տաքսիստ և վաճառում է գրքեր։

Նվաճումներ 
Թիմային

 Սակարյասպոր
Թուրքիայի գավաթ, 1987-1988

 Գալաթասարայ
 Թուրքիայի չեմպիոն (8), 1992-1993, 1993-1994, 1996-1997, 1997-1998, 1998-1999, 1999-2000, 2005-2006, 2007-2008
 Թուրքիայի գավաթ (6), 1987-1988, 1992-1993, 1995-1996, 1998-1999, 1999-2000, 2004-2005
 ՈւԵՖԱ-յի գավաթ (1), 1999-2000
 TSYD գավաթ (1), 1995

 Պարմա
 Իտալիայի գավաթ, 2001-2002 Ինտեր
Իտալիայի սուպերգավաթ

 Թուրքիայի հավաքական
 2002 թվականի աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալակիր

Անձնական
 Արծաթե կոշիկ (1998 թվական)
 Աշխարհի լավագույն ռմբարկու  (FİFA, 1997 թվական)
 Աշխարհի լավագույն հարձակվող (FİFA,1997 թվական)
 Ասիայի լավագույն ֆուտբոլիստ (1994 թվական)
 Թուրքիայում հիսունամյակի լավագույն ֆուտբոլիստ (1954-2003 թվականների ընթացքում)
 1998 թվականին որպես լավագույն հարձակվող Ֆիֆայի կողմից արժանացել է մրցանակի
 Թուրքիայի առաջնության լավագույն ռմբարկու (1996-1997, 1997-1998, 1998-1999 թվականներ)
 Թուրքական սուպերլիգայի բոլոր ժամանակների լավագույն ռմբարկու
 Ընդհանուր առմամբ խփել է 400 գոլ
 Թուրքիայի հավաքականի կազմում մասնակցել է ավելի քան 100 ֆուտբոլայի հանդիպումների
 Աշխարհի առաջնությունների պատմության մեջ խփել է ամենաարագ գոլը (խաղը սկսելուց 9.8 վայրկյան անց)
 Թուրքիայի հավաքականի ամենաարդյունավետ խաղացող (112 հանդիպումներում խփել է 51 գոլ)
 Ազգային առաջնություններում լավագույնս հանդես գալու համար արժանացել է IFFHS մրցանակի (1997 թվական)

Կարիերայի վիճակագրություն 

Աղբյուրներ:

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Թուրքիայի հավաքականում ելույթների վիճակագրություն
 Ֆան/կայք
 UEFA.com կայքում Հական Շուքյուրի մասին հոդված
 

Թուրք ֆուտբոլիստներ
Թուրքիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Տորինոյի ֆուտբոլիստներ
Պարմայի ֆուտբոլիստներ
Ինտեր Միլանի ֆուտբոլիստներ
Գալաթասարայի ֆուտբոլիստներ
Բլաքբըրնի ֆուտբոլիստներ
Բուրսասպորի ֆուտբոլիստներ
Թուրքիայի Արդարություն և զարգացում կուսակցության քաղաքական գործիչներ
Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Ֆուտբոլի հարձակվողներ
Ալբանական ծագմամբ թուրքեր
Թուրքիայի 24-րդ գումարման մեջլիսի պատգամավորներ