Ստեֆան Գրապելլի

Ստեֆան Գրապելլի (, ),  ֆրանսիացի ջազային ջութակահար։ Կիթառահար Ջանգո Ռեյնhարդի հետ հիմնադրել է  «Quintette du Hot Club de France» ջազային խումբը  միայն լարային գործիքների համար։

Կենսագրություն 

Ստեֆան Գրապելլին ծնվել է Փարիզ քաղաքում՝ իտալական ծագումով ծնողների ընտանիքում։ Մոր մահից և հոր՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմ զորակոչվելուց  հետո նա դաստիարակվել է մանկատանը։ 

12 տարեկանից ջութակ է նվագել, իսկ երաժշտի կարիերան սկսել է Մոնմարտրում որպես թափառաշրջիկ ջութակահար։ 1924 թվականից մինչև 1928 թվականը Փարիզի կոնսերվատորիայում սովորել է երաժշտության տեսություն։ Ուսման ընթացքում շարունակել է նվագել փողոցում, աշխատել է որպես պարերեկույթի դաշնակահար, սովորել է նվագել սաքսոֆոն և ակորդեոն։

Ջանգո Ռեյնhարդի հետ հիմնադրել է գործիքային կվինտետ։ Նրանց առաջին ձայնագրությունը տեղի է ունեցել 1934 թվականի նոյեմբերի 15-ին «Ալբերտ» ստուդիայում (), իսկ դեկտեմբերի 2-ին Փարիզում կայացել է նրանց առաջին համերգը։ Այդ անսամբլը, որը հետագայում անվանվել է «Quintette du Hot Club de France», այսօր համարվում է  փարիզյան վաղ ջազային արվեստի առավել նշանավոր խմբերից մեկը։

Պատերազմից հետո մասնակցել է ձայնագրությունների տարբեր անձնակազմերում՝ ներառյալ Դյուկ Էլինգտոնի, Օսկար Փիթերսոնի, Ժաննա Լյուկ Պոնտի, Ստաֆ Սմիթի, Լակշմինարայան Սուբրամանիամի, Գերի Բյորտոնի, Պոլ Սայմոնի, Իեհուդի Մենուհինի, Անդրե Պրևինի, Բակի Պիցառելիի, Ջո Պասսի, Յո-Յո Մայի, Մարկ Օ՚Կոննորի և այլոց։

13 ալբոմ է ձայնագրել  բրիտանացի կիթառահարներ Դիզ Դիսլիի և  Մարտին Թեյլորի հետ միասին, 1980-ական թվականներին բրիտանացի երիտասարդ թավջութակահար Ջուլիան Լլոյդ Ուեբերի հետ մի քանի համերգներ է տվել։

1975 թվականին Գրապելլին, Pink Floyd  խմբի երաժիշտների հետ պատահաբար հայտնվելով մի ստուդիայում, ձայնագրել է  ջութակի մի քանի պասաժներ «Wish You Were Here» ալբոմի խորագրային կոմպոզիցիայի համար, սակայն վերջնական տարբերակում  դրանք ներառված չեն եղել։  2011 թվականի նոյեմբերի 4-ին վերոհիշյալ ձայնագրությունը լույս է տեսել «Wish You Were Here» ալբոմի հատուկ թողարկումներում Immersion և Experience  տարբերակներով «Why Pink Floyd» ընկերության շրջանակներում։ 

1997 թվականին Գրապելլին ստացել է «Գրեմմի» մրցանակ՝ ամբողջ կյանքի  ձեռքբերումների համար։

Թաղվել է Փարիզի Պեր Լաշեզ գերեզմանոցում։

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ

Արտաքին հղումներ 
 Биографические сведения 
 «Twelve Essential Stéphane Grappelli Recordings» by Scott Albin (Jazz.com 
 Некролог 

Ֆրանսիացի ջութակահարներ
Ֆրանսիացի ջազմեններ
Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ
Ֆրանսիացի կոմպոզիտորներ
Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Ֆրանսիացի կինոդերասաններ
Ֆրանսիացի երաժիշտներ