Էմանուել Լյուբեցկի

Էմանուել Լյուբեցկի Մորգենշտեռն (, ), մեքսիկացի կինոօպերատոր, ռեժիսոր, պրոդյուսեր։ Երբեմն հիշատակվում է Չիվո (Chivo) մականունով, որ իսպաներենից թարգմանաբար նշանակում է «այծ»։ Աշխատել է այնպիս ռեժիսորների հետ, ինչպիսիք են Թիմ Բարթոնը, Մայքլ Մանը, Կոեն եղբայրները, Թերենս Մալիքը, Ալֆոնսո Կուարոնը, Ալեխանդրո Գոնսալես Ինյարիտուն։

Արժանացել է բազմաթիվ մրցանակների, այդ թվում երեք «Օսկարի» Լավագույն օպերատորական աշխատանք անվանակարգում «Գրավիտացիա» (2013) տեխնոթրիլլերի, «Բըրդմեն» (2014) և «Փրկվածը» (2015) ֆիլմերի համար։ Եղել է առաջին օպերատորը պատմության մեջ, որ ստացել է «Օսկար» երեք անգամ անընդմեջ։ Նախքան մրցանակների արժանանալը հինգ անգամ ներկայացվել է «Օսկարի»։

Կենսագրություն 
Էմանուել Լյուբեցկի Մորգենշտեռնը ծնվել է 1964 թվականի նոյեմբերի 30-ին Մեխիկոյում, հրեական ընտանիքում։ Հայրը՝ Մունի Լյուբեցկին (, լրիվ անունը՝ ), եղել է հոգեվերլուծաբան, դերասան ու պրոդյուսեր, մայրը՝ Ռաքել Մորգենշտեռն Լյուբեցկին (՝ կինոպրոդյուսեր և հոգեբան։ Հայրն ստացել է բժշկական կրթություն և աշխատել որպես հոգեբույժ, ուսումնասիրել հոգեվերլուծություն Էրիխ Ֆրոմի ղեկավարությամբ, եղել է Մարկոս Գրինշտեյնի խմբագրությամբ հրատարակված «Իդիշ-իսպաներեն բառարանի» կազմողներից մեկը (1993)։ Հորական կողմի տատը փախել է Ռուսաստանից հեղափոխությունից հետո և որոշ ժամանակ բնակվել Շանհայում, ապա տեղափոխվել Մեխիկո, ամուսնու հետ խաղացել է իդիշով ելույթ ունեցող թատերախմբում։

Էմանուել Լյուբեցկին իր կարիերայի սկզբում աշխատել է մեքսիկական կինո- և հեռուստաարտադրության բնագավառում 1980-ական թվականների սկզբին։ Միացյալ Նահանգներում նրա առաջին աշխատանքը եղել է 1993 թվականի «Քսան դոլար» անկախ ֆիլմը, որը ներկայացնում է քսան դոլարանոցի ճանապարհորդության մասին։

Վեց ֆիլմերի վրա Լյուբեցկին աշխատել է իր ընկերոջ՝ մեքսիկացի կինոռեժիոր Ալֆոնսո Կուարոնի հետ, դրանք են՝ Sólo con tu pareja (1991), «Փոքրիկ արքայադուստր» (1995), «Մեծ հույսեր» (1998), «Եվ քո մորը նույնպես» (2001), «Մարդկային երեխա» (2006) և «Գրավիտացիա» (2013)։ Լյուբեցկու և Կուարոնի ընկերությունն սկիզբ է առել պատանեկան տարիքից, երբ նրանք հաճախել են նույն կինոդպրոցը Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարանում։

Էմանուել Լյուբեցկին աշխատել է նաև ռեժիսորներ Մայք Նիկոլսի, Թիմ Բարթոնի, Մայքլ Մանի, Թերենս Մալիքի և Մարտին Սկորսեզեի հետ։

Լավագույն օպերատորական աշխատանքի համար իր առաջին «Օսկարն» Էմանուել Լյուբեցկին ստացել է Ալֆոնսո Կուարոնի «Գրավիտացիա» ֆիլմի համար, որի գործողությունները տեղի են ունենում բաց տիեզերքում։ Երկրորդ անգամ նույնպես լավագույն օպերատորական աշխատանքի համար նա «Օսկարի» արժանացել է «Ալեխանդրո Գոնսալես Ինյարիտուի «Բըրդմեն» ֆիլմի համար, որում նույնպես օգտագործվել է «Գրավիտացիայի» տեխնիկան, երբ ամբողջ ֆիլմը նկարահանվել է այնպես, կարծես նկարահանվել է մեկ շարունակական դուբլով։ 2015 թվականին Լյուբեցկին նորից արժանացել է «Օսկարի» «Փրկվածը» ֆիլմի համար, որը եղել է նրա երրորդ անընդմեջ հաղթանակը, իսկ ինքը դարձել է առաջին կինեմատոգրաֆիստը պատմության մեջ, որ հասել է նրան ցուցանիշի։

2007 թվականին Էմանուել Լյուբեցկին հանդես է եկել որպես Մարտին Սկորսեզեի «The Rolling Stones. Եղիցի լույս» ֆիլմ-համերգի օպերատորներից մեկը։

2008 թվականին Լյուբեցկին աշխատել է Կոեն եղբայրների «Կարդալուց հետո այրել» ֆիլմի վրա, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել Վենետիկի կինոփառատոնում։

Ընտանիք 
 Եղբայրը՝ Ալեխանդրո Լյուբեցկի (, ծնվ.՝ 1966), սցենարիստ և ռեժիսոր-վավերագիր,
 Քույրը՝ Պոլա Լյուբեցկի Մորգենշտեռն (, ծնվ.՝ 1970), նկարիչ։

Ֆիլմագրություն

Օպերատոր 

  – Ինչպես ջուրը շոկոլադի համար / Como agua para chocolate
 1992 – Բերք / The Harvest
  – Քսան դոլար / Twenty Bucks
 1993 – Ընկած հրեշտակներ / Fallen Angels (2 էպիզոդ)
  – Իրականությունը կծում է / Reality Bites
  – Փոքրիկ արքայադուստր / A Little Princess
 1995 – Զբոսանք ամպերում / A Walk in the Clouds
  – Վանդակ թռչնակների համար / The Birdcage
  – Մեծ հույսեր / Great Expectations
 1998 – Ծանոթացեք՝ Ջո Բլեք / Meet Joe Black
  – Նիրհած հովիտը / Sleepy Hollow
  – Կանացի գաղտնիքներ / Things You Can Tell Just by Looking at Her
  – Եվ քո մորը նույնպես / Y tu mamá también
 2001 – Ալի / Ali
  – Գլխարկով կատուն / The Cat in the Hat
  – Մահափորձ Ռիչարդ Նիքսոնի վրա / The Assassination of Richard Nixon
 2004 – Լեմոնի Սնիքեթ։ 33 դժբախտություններ / Lemony Snicket’s A Series of Unfortunate Events
  – Նոր աշխարհ / The New World
  – Մարդկային երեխա / Children of Men
  – Յուրաքանչյուրն իր կինոն ունի / Chacun son cinema (էպիզոդ «Աննա»)
  – Կարդալուց հետո այրել / Burn After Reading
  – Կենաց ծառը / The Tree of Life
  – Դեպի հրաշք / To the Wonder
  – Գրավիտացիա / Gravity
  – Բըրդմեն / Birdman
  – Գավաթների ասպետը / Knight of Cups
 2015 – Փրկվածը / The Revenant
  – Երգ երգի հետևից / Song to Song

Մրցանակներ և անվանակարգեր 
Մրցանակների ու անվանակարգերի ցանկը ներկայացված է ըստ IMDb կայքի։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 
 International Cinematographers Guild interview

Մեքսիկացի կինոօպերատորներ
20-րդ դարի կինոօպերատորներ
21-րդ դարի կինոօպերատորներ
Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով
BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Մեքսիկացի կինոռեժիսորներ
Մեքսիկացի կինոպրոդյուսերներ