Ֆուերտե դե Սամայպատա

Ֆուերտե դե Սամայպատա համալիր (Սամայպատա ամրոց), հայտնի է նաև որպես Էլ Ֆուերտե, հնագիտական ​​տեղանք, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ, որը գտնվում է Բոլիվիայի Ֆլորիդա նահանգի Սանտա Կրուզ շրջանում: Այն տեղակայված է Բոլիվիայի Անդերի արևելյան նախալեռներում և հանրաճանաչ զբոսաշրջային վայր է բոլիվացիների և օտարերկրացիների համար:

Համալիրը ռազմական ամրություն չի եղել, և ըստ պատմաբանների՝ այն եղել է նախակոլումբիական շրջանի կրոնական տարածք, որը կառուցել է չանե ժողովուրդը՝ նախաինկյան խոշոր էթնիկ խումբ արավակների կազմում: Այստեղ են գտնվում Ինկերի կայսրության քաղաքի ավերակները, որոնք կառուցված են եղել համալիրի կողքին՝ դեպի հարավ-արևելք ինկերի տարածման ժամանակ: Ինկերը և չանեները պարբերաբար հարձակման են ենթարկվել գուարան մարտիկների կողմից, որոնք ժամանակ առ ժամանակ ներխուժել են տարածաշրջան: Արդյունքում գուարանները նվաճել են Սանտա Կրուսի հարթավայրերն ու հովիտները, ավերել են Սամայպատան: Գուարանները գերիշխել են տարածաշրջանում նաև իսպանական գաղութացման ժամանակ:

Տաճարային համալիրի հարևանությամբ իսպանացիները կառուցել են փոքրիկ բնակավայր, որտեղ այժմ գտնվում են արաբական անդալուսական ճարտարապետությանը բնորոշ շենքերի մնացորդներ: Ժամանակի ընթացքում իսպանացիները լքել են բնակավայրը և տեղափոխվել հարևան հովիտ, որտեղ ներկայումս գտնվում է Սամայպատա քաղաքը:

Ֆուերտե դե Սամայպատա հնագիտական ​​օբյեկտը ներառում է երեք տարբեր մշակույթների՝ չանե, ինկ և իսպանացիների կառույց և իր տեսակի մեջ բավականին եզակի է:

Էլ Կասկաբել 
Ֆուերտե դե Սամայպատայի ամենահետաքրքիր առանձնահատկությունը Էլ Կասկաբելն է: Երկու զուգահեռ գծեր ցույց են տալիս երկնքի արևելյան մասում գտնվող հատուկ կետերը՝ ազիմուտի 71°, բարձրությունը մոտ 6.75°: Որոշ հնագետներ պնդում են, որ քարի վրա անսովոր փորագրությունը հնարավոր է թողած լինի նախաինկյան քաղաքակրթությունը և նվիրած 1066 թվականի մարտին Հալլեյ գիսաստղի անցմանը: Համեմատաբար վերջերս հնէակոնտակտ տեսության կողմնակից Էրիխ ֆոն Դենիկենը ենթադրություն է հայտնել, որ սա հին թռչող օբյեկտի գործարկման համար մեկնարկային հարթակ է եղել։

Անվտանգություն 
Ժայռի մեջ տառեր և խորհրդանիշներ փորագրող այցելուների պատճառած վնասների, ինչպես նաև ջրի հոսքի հետևանքով էրոզիայի պատճառով համալիրի ներքին հարդարանքը ցանկապատված է` ավելի մեծ վնասները կանխելու համար: Այնուամենայնիվ, համալիրի զգալի մասը հասանելի է այցելության համար: Հաստատությունը գտնվում է Stonewatch ոչ առևտրային կազմակերպության հովանու ներքո:

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 StoneWatch — society and academy for conservation and documentation of rock art
 Official UNESCO World Heritage Site webpage
 Site with some pictures and information

Հնագիտական ​​տեղանքներ Բոլիվիայում
Համաշխարհային ժառանգությունը Բոլիվիայում