Արքայազն Ռանդիան

Արքայազն Ռանդիան (երբեմն սխալմամբ անվանվել է Ռարդիոն կամ Ռանդիոն, ), ունեցել է նաև Օձաձև մարդ, Մարդկային իրան, Մարդ-թրթուր  և տարբեր այլ կեղծանուններ, գայանական ծագմամբ ամերիկացի դերասան՝ , որը 1900-ականների սկզբի շրջիկ կրկեսների հայտնի դերասան էր, առավել հայտնի իր՝ շուրթերով ծխախոտ վառելու ունակությամբ։ Ասում են, որ նրան 1889 թվականին, 18 տարեկան հասակում ԱՄՆ է բերել շոումեն Ֆ․ Տ․ Բարնումը և 45 տարի շարունակ նա եղել է Քոնի կղզու կառնավալի և կրկեսի դերասան։ Արքայազն Ռանդիանը նկարահանվել է 1932 թվականի «Տձևներ» կինոնկարում․ նրա միակ կինոնկարը, որում լուցկիով ծխախոտ է վառում։

Անձնական կյանք 
Ռանդիանը (որի իսկական անունն անհայտ է) ծնվել է առանց ձեռքերի և ոտքերի՝ Բրիտանական Գվիանայի Դամերարա նահանգում։ Նա հինդու էր և գիտեր հինդի, անգլերեն, ֆրանսերեն և գերմաներեն։ Ըստ 1917 թվականի ապրիլի 14-ի ճամփորդական տվյալների՝ նա բնակվում էր ԱՄՆ-ի Վիրջինյան կղզիների Սուրբ Թոմաս նահանգի Շարլոտտա Ամալիա քաղաքում։ Իր կնոջ հետ, որը հայտնի էր արքայադուստր Սառա անունով (1872 թվականին ծնված հինդու կին), ունեցել է երեք աղջիկ և մեկ տղա։ Նրանց երեխաներն էին՝ Մարի Ռանդիանը (ծնված 1893 թվականին), Ռիչարդ Ռնդիանը (ծնված 1901 թվականին), Էլիզաբեթ Ռանդիանը (ծնված 1904 թվականին), և Վիլհելմինա Ռանդիանը (ծնված 1904 թվականին)։ 1920-ական թվականներին նա աշխատում էր «Krause Amusement» ընկերությունում և ապրում էր Նյու Ջերսի նահանգի Պլեյնֆիլդ քաղաքում։ Նա և իր կինը մինչև Ռանդիանի մահն ապրել են Նյու Ջերսի նահանգի Պետերսոն քաղաքի 174 Վոթեր փողոցում։

Առօրյա 
Իր դերակատարումների ժամանակ Ռանդիանը կրում էր բրդյա հագուստ, որը նրա մարմնին տալիս էր թրթուրի, օձի կամ կարտոֆիլի տեսք և բեմի վրա տեղաշարժվում էր իր ազդրերի ու ուսերի արագ շարժումներով։ Նրա ամենահայտնի կատարումը միայն շուրթերով ծխախոտ վառելն ու գլորելն էր, բայց նա նաև ունակ էր նկարել և գրել, շրթունքներով խոզանակ կամ ստիլոս պահել և ինքնուրույն սափրվել՝ ապահովության համար օգտագործելով փայտե բլոկով ածելի։ Իր համարներում օգտագործված բոլոր նյութերը պահում էր փայտե տուփի մեջ, որը ինքն էր պատրաստել, ներկել ու կողպել։

Նրա ծխախոտը վառելու կարողությունը ցուցադրվել է Մետրո-Գոլդուին-Մայերի «Տձևներ» ֆիլմում։

Մահ 
Ռանդիանը մահացել է 1934 թվականի դեկտեմբերի 19-ին երեկոյան ժամը 7:00-ին՝ 63 տարեկան հասակում, սրտի կաթվածից՝ Նյու Յորքի 14-րդ փողոցի Սեմ Վագների թանգարանում իր վերջին ելույթից անմիջապես հետո։

Հանրաճանաչ մշակույթում

Արքայազն Ռանդիանը հիշատակվում է Թոմ Ուեյթսի «Lucky Day» (Overture)  երգում, որը ներառված է վերջինիս «The Black Rider» ալբոմում և կրկեսի դերասանների մասին է։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 Video clip "Prince Randian Lights a Smoke"

Կրկեսի դերասաններ‏
Հաշմանդամություն ունեցող անձինք
Հնդիկ դերասաններ
Կառուցվածքային շեղումներ