Սաուլի որդին

«Սաուլի որդին» կամ «Շաուլի որդին» (), 2015 թվականի հունգարական ֆիլմ-դրամա, որի գործողությունները տեղի են ունենում 1944 թվականին Օսվենցիմ համակենտրոնացման ճամբարում։ Ռեժիսոր Լասլո Նեմեշի առաջին լիամետրաժ ֆիլմն է։ Գլխավոր դերում նկարահանվել է ոչ պրոֆեսիոնալ դերասան Գեզա Ռյորիգը։

Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2015 թվականի մայիսի 15-ին Կաննի կինոփառատոնում, որտեղ այն արժանացել է Գրան-պրիի։ 2016 թվականի փետրվարին ֆիլմն արժանացել է «Օսկար» մրցանակի որպես օտարալեզու լավագույն ֆիլմ (ներկայացվել է Հունգարիայի կողմից, ընդգրկվել է տասը ֆիլմերից կազմված կարճ ցուցակում, ապա մրցանակի ներկայացված հինգ ֆիլմերի թվում)։

Սյուժե 
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են 1944 թվականի հոկտեմբերին Օսվենցիմ (Աուշվից-Բիրկենաու) համակենտրոնացման ճամբարում։ Սաուլ Աուսլենդերը (Գեզա Ռյորիգ) ընդգրկվում է զոնդերթիմի կազմում, որը հրեա կալանավորների հատուկ խումբ է, որոնց նացիստները հանձնարարում են կատարել գազի խցիկներում մարդկան ոչնչացման և նրանց մարմիններն ու հագուստն այրելու հետ կապված օժանդակ աշխատանքներ։ Սաուլն ականատես է լինում, թե ինչպես է նացիստ բժիշկն սպանում գազի խցիկում կենդանի մնացած տղային, որը, ինչպես Սաուլին է թվում, իր որդին է։ Նա որոշում է, որ տղային պետք է թաղել հրեական աղոթքով (կադիշով) և այդ ծրագրի իրականացման համար փորձում է ռաբբի գտնել։ Գործի ընթացքում զոնդերթիմի անդամներն իմանում են, որ նացիստները պատրաստվում են իրենց բոլորին ոչնչացնել։ Հույս ունենալով փրկվել՝ նրանք սկսում են փախուստ նախապատրաստել որի մեջ ներքաշվում է նաև Սաուլը։ Փախուստի արդյունքում կալանավորների խմբին հաջողվում է դուրս գալ համակենտրոնացման ճամբարի սահմաններից։ Նրանց հետ հեռանում է նաև Սաուլը, որը պարկի մեջ տանում է տղայի մարմինը։

Դերերում 
Դերասանների ցանկը ներկայացված է ըստ Կաննի կինոփառատոնի համար պատրաստված բուկլետի.

Ստեղծում 
Նեմեշը պնդել է, որ ընտրվեն այնպիսի դերասաններ, որոնք խոսում են իրենց կերպարների լեզվով։ Նյու Յորքում ապրող հունգարացի բանաստեղծ Գեզա Ռյորիգը, որը 1980-ական թվականներից հետո չէր նկարահանվել կինոյում, ընտրվել է մարմնավորելու գլխավոր հերոս Սաուլին այն բանից հետո, երբ սկզբում դիտարկվել է երկրորդական դեր կատարելու համար։

Ֆիլմը նկարահանվել է 28 օրում Բուդաֆոկում (Բուդապեշտ)։

Պրեմիերա և վարձույթ
«Սաուլի որդին» ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2015 թվականի մայիսի 15-ին Կաննի կինոփառատոնում։

Հունգարիայում ֆիլմի վարձույթն սկսել է 2015 թվականի հունիսի 11-ին։

Միացյալ Նահանգներում ֆիլմի սահմանափակ վարձույթն սկսել է 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ին։

Քննադատություն 
Քննադատները ֆիլմին տվել են բարձր գնահատականներ։ Rotten Tomatoes կայքում այն ունի 96 % վարկանիշ 87 կարծիքների հիման վրա։ Metacritic կայքում ֆիլմն ունի 89 % վարկանիշ 39 գրախոսականների հիման վրա։

Բրիտանացի կինոքննադատ Փիթեր Բրեդշոուն ասել է, թեր իր ազդեցության ուժով «Սաուլի որդին» կինոնկարը կարելի է համեմատել այնպիսի ֆիլմերի հետ, ինչպիսիք են Էլեմ Կլիմովի «Գնա ու տես» և Լայոշ Կոլտայիի «Առանց ճակատագրի» ֆիլմերը։ Բրեդշոուն գրում է, որ «ցանկացած չափանիշներով այդ ֆիլմը կարելի էր համարել բացառիկ, բայց որպես նորամուտ՝ այն ապշեցուցիչ է»։

Ֆիլմն ընդգրկվել է տարվա լավագույն ֆիլմերի ցանկերի մեծ մասում, և կինոքննադատներն այն համարել են «Օսկար» մրցանակի հիմնական հավակնորդ «Օտարալեզու լավագույն ֆիլմ» անվանակարգում։

Մրցանակներ և անվանակարգեր 
Կաննի կինոփառատոնում ֆիլմն ստացել է Գրան-պրի և Կինոմամուլի միջազգային ֆեդերացիայի մրցանակ հիմնական մրցութային ծրագրում։ Այն արժանացել է նաև Ֆրանսուա Շալեի մրցանակի և Vulcain մրցանակի։ «Օսկարի» 88-րդ մրցանակաբաշխությունում «Սաուլի որդին» արժանացել է մրցանակի որպես օտարալեզու լավագույն ֆիլմ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
  
  
 

Հունգարական դրամա ֆիլմեր
2015 ֆիլմեր
Ֆիլմեր Հոլոքոստի մասին
BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր
Հունգարերեն ֆիլմեր
Գերմաներեն ֆիլմեր
Լեհերեն ֆիլմեր
2015 դրամա ֆիլմեր
Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1940-ականներին
Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Ռուսերեն ֆիլմեր
2010-ականների դրամա ֆիլմեր
Հունգարական թրիլեր ֆիլմեր
Ֆրանսերեն ֆիլմեր
Եբրայերեն ֆիլմեր