Զանգակներ

Զանգակներ (),  որոշակի  բարձրութ­յան  հնչյուններ  արտաբերող  հարվածային երաժշտական գործիք՝ իդիոֆոնների  ընտա­նիքից։  

Ձևով նման է քսիլոֆոնին, տար­բերվում է մետաղե ստեղներով, որոնք տուփի մեջ երկշար դասավորված տարբեր մեծության  թիթեղիկներ  են  (դաշնամուրի ստեղների սկզբունքով)՝ թույլ ամրացված փայտե ձողիկների կամ մետաղե լարերի վրա։ Հնչեցվում են մետաղե (երբեմ՝ փայ­տե, կաուչուկե) մուրճիկներով։ Կան  նաև ստեղնաշարային զանգակներ, որոնք հնչում են ավելի թույլ, սակայն  տեխնիկապես  առավել շարժուն են, դրանցով կարելի է հնչեցնել ակորդներ։ Ունեն զնգուն, մաքուր հնչո­ղություն։ Նոտագրվում է ջութակի բանա­լիով։ Դիապազոնը 2–5 (c2 – c5) և ավելի օկ­տավա է՝ պայմանավորված թիթեղիկների քանակով։ Ըստ գրության՝ 1­ին օկտավայի դո­ից մինչև 3-­րդ օկտավայի դո­ն հնչում է գրածից 1 օկտավա վեր (երբեմ լսվում է 2 օկտավա  վեր)։  

Պարտիտուրներում նվագաբաժինը  գրվում  է  զանգակներ­ից  հետո։ Զանգակները սիմֆոնիկ նվագախմբում առաջին  անգամ օգտագործել է Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտը «Կախար­դական սրինգ» օպերայում։ Ընդգրկված են հիմականում սիմֆոնիկ մեծ նվագախմբե­րում (տեղադրվում են հատուկ հենակների վրա)։ Առավել տարածվել է 19-րդ դարից (Լեո Դելիբի «Լակմե» օպերայում՝ «Զանգակ­ներով արիան», Պյոտր Չայկովսկու «Իտա­լական կապրիչչո», Պոլ Դյուկայի «Գուշակի աշակերտը» սիմֆոնիկ սկերցո, Սերգեյ Պրոկո­ֆևի դաշնամուրի և նվագախմբի 1-­ին (Des­ dur) կոնցերտ, Պաուլ Հինդեմիթի  կլառնետի և  նվագախմբի  կոնցերտ)։ Զանգակները օգտագոր­ծում են նաև ռոք և ֆոլք երաժշտության մեջ,  որոշ ազգային  տոնակատարությունների ժամանակ (կախիչներով  ամրացնում  են երաժշտին, որպեսզի քայլելով  կարողա­նա նվագել)։

Ծանոթագրություններ 

Հարվածային երաժշտական գործիքներ
Զանգեր