Յոթ Վերք մատուռ

Յոթ Վերք Մատուռ, փոքր հուշահամալիր Գեղարքունիքի մարզի Արծվանիստ գյուղում։ Կանգնեցվել է 14-րդ դարի վերջին՝ յոթ գյուղերի յոթ տերերի հիշատակին։ Ըստ բանահյուսությունների՝ Լենկթեմուրը եկել է Հայաստան և պատերազմ սկսել յոթ տիրակալների դեմ։ Պատերազմի արդյունքում Լենկթեմուրը ավերել է յոթ գյուղերը, իսկ գյուղերի տերերը սպանվել են։ Յոթ խաչքար անընդմեջ տեղադրվել է ցածր ժայռապատ պարսպի վրա՝ ի հիշատակ տերերի։ Գլխավոր խաչքարը գերակշռում է մյուսներին։

Հուշահամալիրը գտնվում է Օձաբերդ ամրոցից 8 կիլոմետր հեռավորության վրա՝ Ծովինար գյուղի հարևանությամբ։ Աշխարհագրորեն գտնվում է Սևանա լճի հարավ-արևելյան անկյունում, որը կարելի է տեսնել Խռբերի ավերակների մեջ գտնվող բարձրադիր կետում՝ հուշահամալիրի կողքին։ Խռբերում պահպանվել են բազմաթիվ միջնադարյան խաչքարեր, տապանաքարեր և դամբարաններ։ Խռբերի ամենահին գերեզմանները գտնվում են ավերակներից դեպի հարավ գտնվող բլրի ստորոտում։

Ծանոթագրություններ 

Գեղարքունիքի մարզի տեսարժան վայրեր
Հնագիտական վայրեր Հայաստանում
ՀԹՎ 2023 հոդվածներ