Վիտտորիա Թեզի

Վիտտորիա Թեզի (Թեզի-Տրամոնտինի) մականունը Ֆիորենտինա (La Fiorentina), (), 18-րդ դարի իտալացի ամենանշանավոր երգիչներից մեկը, Բել Կանտոյի դպրոցի ներկայացուցիչ Վ. Թեզին ուներ անսովոր ուժեղ ձայն՝ գեղեցիկ տեմբրով և լայն տիրույթով, սահուն և փափուկ բոլոր մատյաններում։ Տպավորիչ էր նրա երգի հուզական արտահայտչությունն ու դրամատիկ պայծառ տաղանդը։ Նա հայտնի էր տղամարդկային դերերգով (Աքիլլես  (Սարոյի «Աքիլլեսը Սքիրոսի վրա»)), Աստիանաքս (Վեկկայի «Աստիանաքս» մադրիգալ կատակերգություն և այլն)։

Կենսագրություն 
Նա դաստիարակվել է Ֆլորենցիայի (որտեղ հայրը ծառայում էր)  Մեդիչի  դքսերի արքունիքում, մանկուց սովորել է պար, ասմունք և երաժշտություն։ Ֆլորենցիայում եղել է Ֆ. Ռեդիի ուսանողը, հետագայում Բոլոնիայում՝ Ֆ. Կամպեջիի ուսանողը։

Նա իր նորամուտը նշել է 16 տարեկան հասակում 1716 թվականին,  Պարմայի  թատրոնի բեմում` Աստորգայի «Դաֆն» օպերայում, ապա` Բոլոնիայում։

1718 թվականին նա դարձել է Պարմայի դուքսի Ֆրանչեսկո Ֆարնեզեի պալատական երգիչը։ 1719 թվականին նա երգել է Դրեզդենում բարոկկո կոմպոզիտոր Անտոնիո Լոտիի օպերաներում։

1718-1719 թվականների երգաշրջանում նա երգել է Վենետիկի «Սանտ'Անջելո» թատրոնում և կատարել արական դերեր՝ Պորտայի «Դուստր սեր», Կելլերի Ամալասունտա և Ֆիորեի «Առատ զղջում» դերերում։ Այդ ժամանակներից ի վեր տրավեստի դերը դարձել է գլխավորը նրա աշխատանքում։

26 տարի նա ճանապարհորդել է Եվրոպայով մեկ, խաղացել Իտալիայի (Նեապոլ, Վենետիկ, Միլան, Բոլոնիա, Ֆլորենցիա, Ջենովա , Թուրին, Պիացենցա, Ռեջջո և այլն) թատրոններում, ինչպես նաև Վիեննայում, Դրեզդենում, Ֆրանկֆուրտում, Մադրիդում, Լեհաստանում։ Մեծ հաջողություն է ունեցել 18-րդ դարի երեսունականների և քառասունականների վերջին, երբ նա երգել է հայտնի կաստրատացի երգիչ Կաֆարելիի (մեցցո-սոպրանո) հետ միասին։ 1744-ին Կ. Վ. Գլյուկի «Հիպերմեսթեր» երաժշտական դրամայում կատարել է գլխավոր դերը։ 

1750 թվականինին նա հեռացել է բեմից և դասավանդել երգեցողություն։ 1751 թվականին նրան հրավիրել են աշխատելու Վիեննայի արքունիքում, որտեղ նա ապրել է երկար տարիներ, որպես կոմսուհի Մարիա Թերեզա Ալեֆելդտի երաժշտության ուսուցիչ։ Նրա ուսանողների թվում էին Կատարինա Գաբրիելլին և Էլիզաբեթ Թաբերը։ Վիեննայում նա հանդիպել է Կազանովայի, Մոցարտի և նրա հոր Լեոպոլդի հետ։

Մահացավ թոքաբորբից 1775 թվականի մայիսի 9-ին։ Նա չափազանց հարուստ էր և իր վերջին կամքին համապատասխան` թաղվել է Վիեննայի Նոյեր Մարկտի Կապուչին եկեղեցում։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Большая советская энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия. 1969—1978.
 Музыкальная энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия, Советский композитор. Под ред. Ю. В. Келдыша. 1973—1982.

Արտաքին հղումներ 
 Vittoria Tesi  sur oxfordindex.oup.com