Էդուար Լեոն Սքոթ դե Մարտենվիլ

Էդուար Լեոն Սքոթ դե Մարտենվիլ (, ), փարիզյան հրատարակիչ, գրադարանավար և գրավաճառ, առաջին ձայնագրող սարքի՝ ֆոնոավտոգրաֆի գյուտարար։

Ֆոնոավտոգրաֆ 
Իր սկզբունքով մարդու աչքին նմանեցվող լուսանկարչական ապարատի գյուտով ոգեշնչված՝ Սքոթ դե Մարտինվիլը ուսումնասիրել է մարդու ականջը և այն վերարտադրել սարքի միջոցով։ Նա չի մտածել ձայնի վերարտադրության մասին։ 1857 թվականի մարտի 25-ին ֆրանսիական կառավարությունը Լեոն Սքոթին տվել է «Ֆոնոավտոգրաֆ» (ֆր.՝ phonoautographe) կոչվող  սարքը ստեղծելու համար  թիվ 17 897/31 470 արտոնագիրը։

Սարքը բաղկացած էր ձայնային կոնից և ասեղին միացած թրթռացող թաղանթից։  Ասեղը վերևից հպվում էր ձեռքով պտտվող ապակե մխոցին,որը պատված էր  մրոտ թղթով։ Ձայնային տատանումներն  անցնելով կոնի միջով առաջացրել են թաղանթի թրթռում, որն էլ  փոխանցվել է ասեղին՝ ածխածնի վրա կատարելով գծային նշումներ։ Սարքը թույլ էր տալիս պատկերել ձայնային ազդանշանները, բայց դրանք նվագելու հնարավորություն չէր տալիս։ Մարտինվիլի ձայնագրությունները համակարգչի օգնությամբ վերարտադրվել է միայն 2008 թվականին, և պարզվել է, որ Սքոթը ձայնագրել է տարբեր արագություններով։

Հետագայում ֆոնոավտոգրաֆը հիմք է հանդիսացել ձայնագրի և գրամոֆոնի ստեղծման համար։

Հրապարակումներ 
 Jugement d’un ouvrier sur les romans et les feuilletons à l’occasion de Ferrand et Mariette (1847)
 Histoire de la sténographie depuis les temps anciens jusqu'à nos jours (1849)
 Fixation graphique de la voix (1857)
 Les Noms de baptême et les prénoms (1857)
 Notice sur la vie et les travaux de M. Adolphe Noël Des Vergers
 Essai de classification méthodique et synoptique des romans de chevalerie inédits et publiés. Premier appendice au catalogue raisonné des livres de la bibliothèque de M. Ambroise Firmin-Didot (1870)
 Le Problème de la parole s'écrivant elle-même. La France, l’Amérique (1878)

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Тихонов А. Звукозапись — самое начало… — Архив журнала «Звукорежиссёр». 09.03.
 Schoenherr, Steven E. 2004. «Leon Scott and the Phonautograph»
 Би-би-си | Культура | В Париже найдена самая старая аудиозапись

Ֆրանսիացի գյուտարարներ
Ձայնագրություն
19-րդ դարի գիտնականներ
Ձայնային տեխնոլոգիա