Ճապոնական մեծ սալամանդր

Ճապոնական մեծ սալամանդր, կամ ճապոնական հսկա սալամանդր (, հանզակի կամ կաֆֆա Ճապոնիայում), կենդանատեսակ Andrias սեռից՝ պոչավոր երկկենցաղների կարգից, աշխարհի ամենամեծ սալամանդրներից մեկը։

Տեսակը առաջին անգամ նկարագրվել և կատալոգացվել է 1820-ական թվականներին, երբ սալամանդերներից մեկին բռնել է գերմանացի բնագետ Ֆիլիպ Ֆրանց ֆոն Զիբոլդը, այնուհետև աշխատել Ճապոնիայում և ապրել Նագասակի պրեֆեկտուրայի Դեջիմա կղզում։ Նա գերված սալամանդրին ուղարկեց Լեյդեն քաղաք (Նիդերլանդներ)։

Ճապոնիայում սալամանդրին օգտագործում են սննդի մեջ  և համարվում է դելիկոտես։  Գործածվում է մեծ սլալամանդրների բուծումը գյուղատնտեսության մեջ։

Այդ տեսակը դասվում է  Near Threatened (տեսակներ, որոնք գտնվում են վտանգի տակ)կատեգորիային  ԲՊՄՄ։

Տարածում 
Մեծ սալամանդր, ճապոնական կղզիների էնդեմիկ է։ Տեսակը տարածված է Հոնսյու կղզու արևմտյան մասում, Սիկոկու կղզու ամբողջ տարածքում և մասամբ Կյուսյու կղզում։

Նկարագրություն 
Ճապոնական մեծ սալամանդրը արտաքին տեսքով հիշեցնում է՝ չինական մեծ սալամանդրին (),և տարբերվում է միայն գլխի վրա բուրգերի դասավարությամբ։ Հասուն սալամանդրների ընդհանուր երկարությունը կազմում է 30 սմ֊ից մինչև 150 սմ, մարմնի երկարությամբ 20֊ից մինչև 90 սմ։ Միջին երկարությունը բնության մեջ կազմում է 60֊70 սմ։ Սեռահասուն սալամանդրների քաշը կազմում է 1,5֊ ից մինչև 35 կգ։ Վայրի բնության մեջ նկատված ամենախոշոր առանձնյակը ուներ 136մ երկարություն և կշռում էր 26,3 կգ։

Սալամանդրի մարմինը ունի հարթեցված ձև և գունավորված է մուգ շագանակագույն, շագանակագույն և սև երանգներով։ Գլուխը խոշոր և լայն է, աչքերը իրարից հեռու են դասավորված։ Խռիկները վերանում են այն ժամանակ, երբ սալամանդրը դառնում է սեռահասուն։ Պոչը սեղմված է կողային։ Վերջույթները կարճ են և հաստ։ Առջևի թաթերն ունեն չորս մատ, հետևի թաթերը՝ հինգ։

Սալամանդերները վատ տեսողություն ունեն, նրանք հույսը դնում են այլ զգայարանների վրա՝ որոշելու իրենց դիրքը տարածության մեջ և այլ առարկաների դիրքը։ Սալամանդերները դանդաղ նյութափոխանակություն ունեն և կարող են շաբաթներ շարունակ մնալ առանց սննդի։

Հսկայական սալամանդրի գրանցված կյանքի առավելագույն տևողությունը 55 տարի է։

Այս տեսակի սալամանդրները ունակ են ռեգեներացվելու, ինչը բնորոշ է նաև այլ տեսակների մոտ։

Ապրելակերպ 
Հիմնականում վարում է ջային ապրելակերպ, որտեղ որս է անում և բազմանում, և միևնույն ժամանակ իրեն շատ հարմարավետ է զգում ցամաքում, թեև շարժվում է շատ ավելի դանդաղ, քան ջրում։ Շնչառությունը հիմնականում մաշկային է։ Ակտիվ է մթնշաղին և գիշերը։ Նախընտրում է ցուրտ, արագահոս լեռնային առվակներ և գետեր։ Սնվում է ձկներով և մանր երկկենցաղներով, խեցգետնակերպերով և միջատներով։ Որսը նման է ներծծման և, որպես կանոն, սնունդը չի ծամվում, այլ ներքուստ մարսվում։

Բազմացման շրջանը օգոստոս-սեպտեմբերն է։

Էգը ձվադրում է ափի տակ 1-3 մ խորության վրա փորված փոսի մեջ։ Ձվերի թիվը մի քանի հարյուր է, ձվի տրամագիծը՝ 6-7 մմ։ Տղամարդը պաշտպանում է ձվերը՝ պոչով ջրի հոսանք ստեղծելով՝ կլատչի օդափոխությունը բարելավելու համար։ Ինկուբացիոն շրջանը 12-13°C ջերմաստիճանում տևում է 60-70 օր։ Նորածին թրթուրների երկարությունը մոտ 30 մմ է։

Ծանոթագրություններ

Հղումներ 

 Фотографии исполинской саламандры и её места обитания
Վտանգման սպառնացող վիճակին մոտ գտնվող տեսակներ
Երկկենցաղներ
Էնդեմիզմ
Կենդանիներ այբբենական կարգով