Տարտուի համալսարանի գլխավոր մասնաշենք

Տարտուի համալսարանի գլխավոր մասնաշենք (), Տարտուի համալսարանի գլխավոր շենքն է։ Այս շենքն Էստոնիայում դասական ճարտարապետության ակնառու նմուշներից մեկն է։

Կառուցվել է 1804 - 1809 թվականներին, նախագծվել է ճարտարապետ Յոհան Վիլհելմ ֆոն Կրաուզի () կողմից։  Շինարարության թույլտվությունը ստացվել է 1799 թվականի մայիսին։ Ճակատի կենտրոնում տեղակայված են դորիական վեց սյուներ։

Շենքի ներսում կան նաև համալսարանական արվեստի թանգարանի տարածքներ։

Շենքը բազմիցս վերականգնվել է, այդ թվում՝ 1965 թվականի հրդեհից հետո և բոլորովին վերջերս՝ 2007 թվականին։

Այն ունի մեծ լսարան, ինչպես նաև ձեղնահարկի փակ սենյակներ, որոնք օգտագործվել են 19-րդ դարում՝ ուսանողներին պատժելու նպատակով։

Պատմություն 
Շենքը կառուցվել է վերջերս հիմնադրված Դորպատի համալսարանի համար՝ Մարիինյան եկեղեցու ավերակների տեղում, և հանդիսավորությամբ բացվել է 1809 թվականի հուլիսի 3-ին։ Ավելի ուշ շենքին կից կառուցվել են թևերը (1856- 1859) և համալսարանական եկեղեցին։

1965 թվականի դեկտեմբերի 21-ի գիշերը շենքում հրդեհ է բռնկվել, որմ ավերել է 900 քառակուսի մետր տարածք (հիմնական շենքի ընդհանուր մակերեսը 6255 քառակուսի մետր է)։ Շենքը վերականգնվել է 1966 թվականի սեպտեմբերի 1-ին, սակայն հանդիսությունների սրահի վերականգնումը ձգձգվել է մինչև 1967 թվականի ապրիլի 28-ը։

Հնագիտական հետազոտություններ 
Գլխավոր մասնաշենքը կառուցվել է նախկին եկեղեցու ավերակների վրա։ Շինարարության ընթացքում հայտնաբերվել են մարդկային մնացորդներ, որոնք թաղված են եղել եկեղեցու գերեզմանատանը։ Վերաթաղման վայրում Կրաուզի նախագծով կանգնեցվել է ժողովուրդների հուշարձանը։

2010 թվականին գլխավոր շենքի և համալսարանի հին քիմիական շենքի տարածքում կատարված հնագիտական պեղումների ընթացքում Սուրբ Մարիամի եկեղեցու հին գերեզմանոցից հայտնաբերվել են նոր մնացորդներ։

Հուշատախտակներ և հուշարձաններ 
Հյուսիսային թևի ծայրին տեղադրված է հուշատախտակ՝ ի պատիվ քիմիկոս Վիլհելմ Ֆրիդրիխ Օստվալդի՝ Նոբելյան մրցանակի միակ դափնեկրի, ով դասավանդել է Տարտուում։ Հարավային թևի վերջը զարդարված է հուշտախտակով՝ ի պատիվ Ստեֆան Բատորիի, ով քաղաքին շնորհել է ներկայիս դրոշը և հիմնել է համալսարանի նախատիպը՝ ճիզվիտական գիմնազիան։ Շենքի հետևում գտնվում է թագավորական հրապարակը՝ Գուստավ II Ադոլֆ թագավորի նախապատերազմյան հուշարձանի պատճենով, ով 1632 թվականին հիմնադրել է Գուստավյան ակադեմիան։

Պատկերասարահ

Ծանոթագրություններ 

Տարտուի համալսարան
Տարտու
Էստոնիայի մշակույթի հուշարձաններ