Ֆինն կարմիր գվարդիականների հուշարձան (Վիբորգ)

Ֆինն կարմիր գվարդիականների հուշարձան, մոխրագույն գրանիտից պատրաստված մոտ 4 մետր բարձրությամբ և մոտ վեց մետր լայնությամբ կոթող, որը տեղադրված է Վիբորգում` ֆինն կարմիր գվարդիականների և քաղաքացիական անձանց զանգվածային ջարդերի զոհերի գերեզմանին, որոնց գնդակահարել են 1918 թվականին գեներալ Մաներհեյմի զորքերը, կոմունիստների հետ կապեր ունենալու համար (Վիբորգի կոտորած):

Պատմություն 
Ֆինլանդիայում քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում սպիտակ ֆինների կողմից Վիբորգում զանգվածային գնդակահարություններ իրականացվեցին: Սպանվածների մարմինները թափվում էին քաղաքից դուրս գտնվող կիրճում, այսպես կոչված, «Շների գերեզմանատանը», որտեղ թաղում էին ընտանի կենդանիներին: Չնայած այն հանգամանքին, որ քաղաքի կենտրոնում՝ Լյութերական մայր  տաճարի պարիսպների մոտ, 1921 թվականի ապրիլի 29-ին, բացվեց զոհված ֆինն սպիտակգվարդիական «Հերոսների հուշարձանը», իշխանությունները կանխեցին իրենց ընդդիմախոսներին նման կոմպոզիցիայով, բայց ավելի փոքր մասշտաբով հուշարձանի կառուցումը, որի համար միջոցները հավաքվել էին բնակչությունից, այդ թվում՝ դրոշմանիշերի վաճառքից, կառուցվել էր միայն հուշարձանի հիմքը, իսկ  հետագա աշխատանքները դադարեցվեցին Ֆինլանդիայի ՆԳՆ-ի հրամանով: Ավարտված, բայց չտեղադրված հուշարձանը թաղվել էր Ֆինլանդիայի իշխանությունների կողմից 1940 թվականի Ռազմական գործողությունների ընթացքում և հետագայում կորել է:

Իրավիճակը փոխվեց խորհրդա-ֆիննական պատերազմից (1939-1940) հետո, երբ Վիբորգը մտավ ԽՍՀՄ կազմի մեջ: Սպիտակ ֆինների գերեզմանի մոտ տեղադրված հուշարձանն ապամոնտաժվեց (1993 թվականին դրա տեղում տեղադրվեց չորս լեզվով գրված հիշատակի սալաքար), իսկ ֆինն կարմիր գվարդիականների գերեզմանը բարեկարգվեց և 1961 թվականի ապրիլի 30-ին տեղի ունեցավ հուշարձանի բացումը՝ ֆիննական պատվիրակության ներկայությամբ: 

Հուշարձանը գտնվում է քաղաքի մուտքի մոտ՝ Լենինգրադյան մայրուղու 4-րդ կիլոմետրում: Հուշարձանի հեղինակներն են քանդակագործ Վ. Ս. Չեբոտարևը և ճարտարապետ Ալեքսանդր Շվերը: Լայն սանդուղքը տանում է դեպի բարձր գրանիտե կոթողը, «1918» թվագրությամբ, որը զարդարված է բարձրաքանդակով, որի վրա պատկերված են ֆինն և ռուսաստանցի աշխատավորները՝ խոնարհված դրոշներով: Հակառակ կողմում ռուսերեն և ֆիններեն գրված է.                                     
 

Կոթողի դիմաց` գրանիտե սալաքարի վրա, երկու լեզվով փորագրված է.
 

Կոթողի կողքին պահպանվել է նաև 1920-ի հուշարձանի հիմքը, որն արգելվել էր կառուցել:

Գրականություն

Ծանոթագրություններ 

Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Վիբորգի հուշարձաններ
Ստելաներ