Մարտին Շլեյեր

Յոհան Մարտին Շլեյեր, ( արտասանություն՝ [joˈhan ˈmartiːn ˈʃlaɪ̯ər];  ), գերմանացի կաթոլիկ քահանա, Վոլափյուք արհեստական լեզվի հեղինակ։ Նրա ծննդյան անունը եղել  է Մարտին Շլեյեր, այնուհետև նա ոչ պաշտոնապես իր անվանն ավելացրել է Յոհան անունը՝ ի պատիվ կնքահորը։

Կենսագրություն 
Շլեյերը ծնվել է Օբերլաուդա քաղաքում (Բադեն)։ Ըստ իր իսկ զեկույցի ՝ միջազգային լեզվի գաղափարը ծագել է այն զրույցի արդյունքում, որը նա ունեցել է իր ծխականներից մեկի ՝ մի կիսագրագետ գերմանացի գյուղացու հետ, որի որդին արտագաղթել էր Ամերիկա և այլևս չէր կարողացել փոստով կապ պահպանել, քանի որ ԱՄՆ փոստային ծառայությունը չէր հասկացել հոր ձեռագիրը։

Նա ձեռնադրվել է 1856 թվականին։ 1867-1875 թվականներին եղել է հոգևոր հովիվ Կրումբախում՝ Մեսկիրխի մոտ։ Հետո Շլեյերը բանտարկվել է չորս ամսով Կուլտուրկամպֆի ընթացքում սոցիալիզմի դեմ քարոզի համարշ

Աշխատանք 
1875-1885 թվականներին եղել է Սբ․Պետեր և Պաուլ ծխական համայնքների հոգևոր հովիվ Լիտցելշտետենում։ Ավելի ուշ նա գրեց, որ Լիտցելշտետենում անցկացրած առաջին 7 տարիները իր կյանքի ամենաերջանիկ շրջաններից էին։

Այդ ժամանակ նա խմբագրում էր «Սիոնի տավիղ» ամսագիրը, որը հիմնականում նվիրված էր կաթոլիկ պոեզիային։ 1879 թվականի մայիսին նա այդ ամսագրում հրապարակեց Վոլափյուք լեզվին նվիրված հոդված։ Այս համառոտ ակնարկին հաջորդեց մի ամբողջ գիրք՝ հրատարակված 1880 թվականին։ Լեզուն լայն տարածում գտավ, և Եվրոպայով մեկ նոր ակումբներ ի հայտ եկան։ 1885 թվականից հետո Շլեյերը ստիպված եղավ հրաժարվել իր՝ հոգևոր հովվի պարտականություններից վատառողջ լինելու պատճառով, չնայած նա դեռևս մի քանի տարի ներառված էր Վոլափյուք լեզվի տարածման համար սկսված շարժման մեջ։

1894 թվականին Հռոմի պապ Լեո XIII-ը նրան դարձրեց պապական առաջնորդ։

Շլեյերը մահացել է Կոնստանցում, 1912 թվականին։

Նրա հիշատակին նվիրված արշավը սկսվեց 2001 թվականի հունիսին, իր հայրենի ծխական համայնք Լիտցելշտետենում։ Նրա պատվին է  անվանակոչվել Լաուդայում գտնվող Մարտին-Շլեյեր-Լիմա-Կյոնիգշոֆեն ավագ դպրոցը։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Johann Martin Schleyer․ Internet Archive կայքում
Information on Schleyer and the campaign for his beatification 

Լեզվաբաններ ըստ ազգության
Գերմանացի լեզվաբաններ
Կաթոլիկ հոգևորականներ
Արհեստական լեզուներ
Գիտնականներ այբբենական կարգով
Հռոմի կաթոլիկ հոգևորականներ
19-րդ դարի գերմանացիներ