Կոնգոլեզյան առյուծ

Հյուսիսային Կոնգոլեզյան առյուծ  կամ  Հյուսիս-արևելյան Կոնգոլեզյան առյուծ ( Panthera leo azandica ), առյուծների ենթատեսակ, որը հայտնաբերվել է հյուսիսարևելյան մասում:Կոնգոլյան առյուծներ հանդիպում ենք Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության հյուսիս-արևելյան մասում և Ուգանդաի արևմտյան շրջաններում։ Հայտնի է նաև որպես «Ուգանդական առյուծ»։.

Ուսումնասիրման պատմություն 
 
Ամերիկացի կենդանաբան Ջոել Ազաֆ Ալլենն առաջարկել է «Leo leo azandicus» ենթատեսակ անվանումը, որում նա նկարագրել է արու առյուծի նմուշը որպես ենթատեսակի տիպիկ ներկայացուցիչ։ Այդ արուին սպանել են 1912 թվականին թանգարանի աշխատակիցները՝ թանգարանային հավաքածուի համար։ Այն ընդգրկվել է  588  գիշատիչ կենդանիների  հավաքածուի կազմում։ Ալենը նշել է, որ իր կողմից հայտնաբերված Հյուսիսկոնգոլեզյան առյուծը  մոտ է Մասայան առյուծի մի շարք նշաններին, ինչպիսիք են գանգի գլխուղեղի հատվածի կառուցվածքը և ատամների առանձնահատկությունները, սակայն, տարբերվում է մասայան առյուծից արևելյան գունազարդումով։

1913 թվականին Էդմունդ Հելլերը Ուգանդական առյուծների համար առաջարկել է մեկ այլ գիտական անուն՝ «Panthera leo nyanzae», իսկ 1924 թվականին  առաջարկել է  «Panthera leo hollisteri» անունը Վիկտորիա լճի հյուսիսային ափերում բնակվող առյուծների համար։

Բրիտանացի կենսաբան [Ռեջինալդ Իննես Պոկոկը 1930 թվականին առյուծներ ներառել է հովազների տեսակի մեջ՝ դա մատնանշելով իր աշխատության մեջ, որը նվիրված էր  Ասիական առյուծներին։ Երեք տասամյակ անց Ջոն Էլլերման և Թերենս Մորրիոսոն Սքոթն առանձնացրել են առյուծների երկու ենթատեսակներ՝ ասիական և աֆրիկյան։

Բնակության վայրեր և կարգավիճակ 

Հյուսիսային կոնգոլեզյան առյուծներ հանդիպում են Կոնգո գետի ավազանում՝ Վիրունգա ազգային պարկում (Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն) և հարևան Եղիսաբեթ թագուհու անվան ազգային այգում (Ուգանդա)։

Հյուսիսային կոնգոլեզյան առյուծներ բնակվում են նաև Կիդեպո-Վելլեյ ազգային այգում (հյուսիսային Ուգանդա) և Մուրչիսոն-Ֆոլլս ազգային այգում  (հյուսիս-արևմտյան Ուգանդա), ինչպես նաև Կենտրոնաաֆրիկյան Հանրապետությունում և Հարավային Սուդանում։

Պահպանման կարգավիճակ 
1996 թվականից ի վեր Բնության պահպանության միջազգային միությունը աֆրիկյան առյուծների պոպուլյացիաները  համարում էր խոցելի։ Առյուծներին սպանում  են հովիվները՝ վախենալով իրենց անասունների համար։ Անհրաժեշտ է գտնել երկու կողմերի համար ընդունելի ուղիներ՝ լուծելու առյուծների եւ մարդկանց միջև հակամարտությունը, ինչպես նաև կայունացնել առյուծի արդյունահանման քանակը և ստեղծել այդ գիշատիչների համար ապրելու հարմար միջավայր։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Հյուսիսային Կոնգոլեզյան առյուծ

Առյուծներ
Կաթնասուններ ըստ մայրցամաքի
Կաթնասուններ
Գիշատիչներ
Վայրի կենդանիներ