Ժոզե Մարիա դի Էսա դի Կեյրոշ

Ժոզե Մարիա դի Էսա դի Կեյրոշ (, ), պորտուգալացի գրող։

Կենսագրություն 
Սովորել է Կոիմբրայի համալսարանում։ Շատ է ճանապարհորդել. 1869-1870 թվականներին Եգիպտոսում էր, ներկա էր Սուեզի ջրանցքի բացմանը (այդ տպավորություններն արտացոլված էին նրա որոշ աշխատանքներում), ապա նա Հավանայում Պորտուգալիայի հյուպատոս էր։ Իր հետագա կյանքի մեծ մասը Եսա դե Քեյրոզն անցկացրեց Մեծ Բրիտանիայում և Ֆրանսիայում՝ լինելով Պորտուգալիայի հյուպատոս, նախ Նյուքասլում (1874 թվականից), ապա Բրիստոլում և վերջապես (1888 թվականից) Փարիզում, որտեղ մահացավ տուբերկուլյոզից։

Ստեղծագործություն և ճանաչում 
Էսա դի Կեյիրոշի «Պադրե Ամարոյի հանցագործությունը», «Մայաների ընտանիք» վեպերը վայելում էին համաեվրոպական հաջողություն։ Նա դասվում էր իրատես արձակ գրողների առաջնագծու։ 19-րդ դարի վերջին սերնդի առաջատար հեղինակներից մեկը ՝ Ռոյ Քեմփբելը, իսպաներեն է թարգմանել Ռամոն Մարիա դել Վալյե Ինկլանը։ Ռուսաստանում այն բարձր են գնահատել Մաքսիմ Գորկին և Վլադիմիր Կորոլենկոն։ Օ. Ա. Օվչարենկոն մատնանշել է Մ.Մ. Կորալովի ենթադրությունն այն մասին, որ Կեյրոշի "Մասունք" վեպը կարող էր ազդեցություն ունենալ Միխայիլ Բուլգակովի "Վարպետը և Մարգարիտան" վեպի վրա։ Բուլգակովի ստեղծագործությամբ Կիրոշի վեպը միավորվում է ոչ միայն Քրիստոսին նվիրված էջերով, այլ նաև ավետարանական թեմայի՝ հենց խաբեբայապատում համադրմամբ։ Պորտուգալացի հեղինակն ունի նաև «կույս տղամարդ»՝ Թեոդորիկո, իսկ սովորած գերմաներեն՝ Տոպիուս, որոշ չափով Բեռլիոզ։ Սատանան հայտնվում է նաեւ Կիրոշի վեպում, որը, ի տարբերություն Բուլգակովի, վեպում մեծ դեր չի խաղում։

Նրա ստեղծագործությունների հիմնական թեման ներկայի սոցիալական քննադատությունն է։ Քեյրոշը քննադատների կողմից համեմատվում է Պաստեռնակի հետ։ Քեյրոշի ստեղծագործությունների ոճը հիմնականում նկարագրվում է որպես «պորտուգալական ռեալիզմ»։ Նա սկսեց հատվածաբար աշխատություններ հրատարակել Գազետա դե Պորտուգալիայում,  Կոիմբրայի համալսարանում ուսանելու տարիներին, նրա մահից հետո դրանք հավաքվել էին մեկ գրքում, որը կոչվում էր «Բարբարոսական նշումներ»։ Նրա առաջին նշանավոր աշխատանքը «Պադրե Ամարոյի հանցագործությունը» կամ «Հայր Ամարոյի հանցագործությունը» , որը գրվել է Լեյրիա նահանգի քաղաքապետի պաշտոնում նրա պաշտոնավարման ընթացքում, վերաբերում է այսպես կոչված «Կոիմբրայի հարցին»։ Գրողի որդին Սալազարի ֆաշիստական ​​ռեժիմի ականավոր դեմքերից էր և պորտուգալական հեռուստատեսության ստեղծող։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 
 Эса де Кейрош в библиотеке А.Белоусенко 
 Эса де Кейрош на сайте IMDB
 

Պորտուգալացի գրողներ
Պորտուգալացի վիպասաններ
19-րդ դարի վիպասաններ
Տուբերկուլոզից մահացածներ