Քարե կամուրջ (Տարտու)

Քարե կամուրջ (), չպահպանված կամուրջ, որը կառուցվել է Էստոնիայի Տարտու քաղաքում՝ Էմայիգի գետի վրա։ Եղել է Լիֆլանդիայի առաջին քարե կամուրջը, համարվել վաղ կլասիցիստական ժամանակաշրջանի ճարտարապետության նշանակալի հուշարձան։

Պատմություն 

Կամուրջը կառուցվել է Տարտուի 1775 թվականի մեծ հրդեհից հետո, գեներալ-նահանգապետ Յուրի Բրոունի նախաձեռնությամբ։ Նախագիծը կազմել են Յոհան Զակլովսկին և Ի․ Ց․ Զիգֆրիդենը։ Կառույցի համար քարերը տաշել են պուգաչովյան ապստամբությանը մասնակցելու պատճառով Էստոնիա աքսորված և տաժանակրության դատապարտվածները։ Շինարարությունն սկսվել է 1779 թվականին, ավարտվել 1784-ին։ Կամրջի հանդիսավոր բացումը տեղի է ունեցել 1784 թվականի սեպտեմբերի 16-ին։

Կառույցի կենտրոնական հատվածը զարդարել են անտիկ հաղթակամարների նմանեցված կամարները։ Կամուրջը դարձել է Տարտուի կենտրոնական հրապարակի պատմական անսամբլի գլխավոր տարրերից մեկը՝ ձգված լինելով այդ հրապարակի առանցքով և ծառայելով որպես նրա յուրօրինակ, հանդիսավոր մուտք։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ 1941 թվականի հուլիսի 9-ին կամուրջը պայթեցվել է նահանջող խորհրդային զորքի կողմից։ Հետագայում դրա տեղում կառուցվել է մեկ այլ կամուրջ՝ Կաարսիլդը։ Սակայն հին քարե կամուրջը վերականգնելու ծրագրեր էլ կան։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Hillar Palamets "Tartu kivisild. Dorpater Steinbrücke 1784-1941" Koostanud Valter Haamer ja Rudolf Pangsepp, eesti keelest tõlkinud Signe Cousins, Vladimir Danilov ja Karl Lepa. 108 lk. Eesti, saksa, inglise ja vene keeles. Tartu: Vanemuise Seltsi Kirjastus, 1997
 Tartu kivisillale tehakse "iluravi". Uus Eesti, 28. oktoober 1935, nr. 41, lk. 10. 
 Eesti sillad, lk 151 & 152

Արտաքին հղումներ 

 Kivisild Tartu linna kodulehel
 Kivisild  venekeelses portaalis Tartu-Jurjev-Derpt
 Kivisild (Tartu sillad III) Tartu kultuuriväärtusega asjade ja -mälestiste registris
 "Tartu kivisild. Ajalooline õiend" (Tallinn, 1991) Kultuurimälestiste riiklik register
 Arvi Vainomäe "Kivisild Majesteetlik Linnasüda" Emajõe Disain
 Hugo Anka "Tartu Kivisild postmargil" Õhtuleht, 15. september 1997
 Mati Talvik "Projekt EI:: Tartu Kivisild" ERR/ETV, 03.11.2006
 "Tartu Kivisild ja Vabadussild" (1932) Youtube, 19. september 2009

Կամուրջներ
Պատմական հուշարձաններ
Կլասիցիզմ
Էստոնիայի տեսարժան վայրեր
Ճարտարապետություն
Էստոնիայի պատմություն