Ալպիական բալլադ (ֆիլմ)

«Ալպիական բալլադ» (), խորհրդային սև-սպիտակ լայնէկրան գեղարվեստական ֆիլմ, որը 1965 թվականին բեմադրել է ռեժիսոր Բորիս Ստեպանովը «Բելառուսֆիլմ» կինոստուդիայում Վասիլ Բիկովի համանուն վիպակի հիման վրա։

Սյուժե 
Ֆիլմը ներկայացնում է պատմությունը գերությունից փախած բելառուս Իվանի և իտալացի Ջուլիայի երեք օրերի մասին։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Ալպերում ռազմագերիների և քաղբանտարկյալների երկու ճամբարներից փախչում են խորհրդային զինվոր Իվանը և իտալուհի Ջուլիան։ Իվանը պատրաստվում է գնալ դեպի արևելք, և աղջկան ուղարկում է իտալական Տրիեստ, բայց նա չի ցանկանում մենակ մնալ և հետևում է Իվանին։ Նրանք միասին Ալպերում մի քանի օր ու գիշեր են անցկացնում՝ փախչելով հետապնդումից, մինչև գերմանացիները հասնում են փախստականներին։ Երկխոսությունը նրանց միջև տարվում է տարբեր լեզուներով։

Դերերում 
 Լյուբով Ռումյանցևա – Ջուլիա Նովելի
 Ստանիսլավ Լյուբշին – Իվան
 Վլադիմիր Բելոկուրով – ավստրիացի
 Ալեքսեյ Կոտրելյով – խելագար գերմանացի
 Ալեքսանդրա Զիմինա – Իվանի մայրը
 Վևոլոդ Բիլինսկի – ծերունի
 Անտոնինա Բենդովա – փոստարար
 Յուրի Յուրչենկո – Գոլոդայ
 Գենադի Վասիլևսկի – Զանդլեր
 Բորիս Պլոսկով – Ժուկ
 Վյաչեսլավ Կուբարև – էսեսական
 Ալեքսեյ Նեստերով – Սրեբնիկով
 Գալինա Մակարովա – Պելագեա
 Վալենտինա Վասիլենկո – Յանուշկո

Նկարահանող խումբ 
 Սցենարի հեղինակ՝ Վասիլ Բիկով
 Բեմադրությունը՝ Բորիս Ստեպանովի
 Գլխավոր օպերատոր՝ Անատոլի Զաբոլոցկի
 Բեմադրող նկարիչ՝ Վյաչեսլավ Կուբարև
 Կոմպոզիտոր՝ Վլադիմիր Չերեդնիչենկո

Մրցանակներ 
 1966 թվական՝ ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիստների միություն, դիպլոմներ դերասանուհուն (Լյուբով Ռումյանցևա), օպերատորին (Անատոլի Զաբոլոտսկի)
 1966 թվական՝ Բալթյան երկրների, Բելառուսի և Մոլդովայի կինոփառատոն Վիլնյուսում, մրցանակ «կնոջ դերի լավագույն կատարման համար»
 1968 թվական՝ Դելիի միջազգային կինոփառատոն (Հնդկաստան) - մրցանակ լավագույն ֆիլմի համար

Ստեղծման պատմություն 
Առաջին խմբագրությունում Ջուլիան մահանում է, և նրան սպանում է Իվանը, բայց վերջին պահին Վասիլ Բիկովը փոխել է սյուժեն։

Նկարահանումներն անցկացվել են Տեբերդա քաղաքում (Կարաչայ-Չերքեզիա) և Կալինինգրադում։

Իտալացի կինոռեժիսոր Ջուզեպպե դե Սանտիսը հետաքրքրվել է «Ալպիական բալլադով» և 1965 թվականին դիմել է ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիայի ղեկավարությանը՝ առաջարկելով ձեռք բերել ֆիլմի բեմադրման իրավունքները։ Հռոմում նույնիսկ Իվանի և Ջուլիայի դերերի համար դերասանների ընտրություն է տեղի ունեցել։ Բայց նրան մերժել են և սցենարը տվել Բորիս Ստեպանովին։ Երբ նկարահանումները նոր են սկսվել, Տեբերդա է ժամանել իտալացի դերասանուհին, որը հաստատվել էր Իտալիայում Ջուլիայի դերի համար․ նա հատուկ ժամանել էր տեսնելու այն դերասանուհուն, ում բախտ էր վիճակվել նկարահանվել Բիկովի ստեղծագործության հիման վրա ստեղծվող ֆիլմում։ Ջուլիայի դերի համար ստացած հոնորարով Լյուբով Ռումյանցևան «Բերյոզկա» էլիտար խանութում գնել է բնական մուշտակ և նվերներ մոր ու կրտսեր քրոջ համար։

2003 թվականին «Ալպիական բալլադը» մասնակցել է Կաննի կինոֆորումի հետահայաց ցուցադրությանը։

2020 թվականին «Ալպիական բալլադը» մասնակցել է Մոսկվայի միջազգային կինոփառատոնի հետահայաց ցուցադրությանը։

Տես նաև 
 Արևածաղիկներ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 

Խորհրդային ֆիլմեր
1965 ֆիլմեր
«Բելառուսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Ռուսերեն ֆիլմեր
Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր