Վանադիումի օքսիդ-եռաքլորիդ

Վանադիումի տրիքլորիդ օքսիդ (վանադիում օքսոտրիքլորիդ) - անօրգանական միացություն  մետաղական վանադիումի և աղթթվի օքսիդ VOCl  բանաձևով, նարնջագույն դեղին թափանցիկ հեղուկ՝ բուրավետ հոտով, օդում այրվելով և ջրում՝ հիդրոիզացված։ Այն օրգանական սինթեզում օգտագործվում է որպես ռեակտիվ։

Ստացումը 

 Վանադիումի (V) օքսիդի փոխազդեցությունը թիոնիլ քլորիդի հետ խառնուրդը եռացնելիս .

 

 Վանադիումի (V) օքսիդի և ածխի խառնուրդի քլորացում .

 

 Ածխածնի մասնակցությամբ քլորացման փոխարեն, ածխածնի տետրաքլորիդը կարող է փոխանցվել վանադիումի (V) օքսիդի վրա .

 

 Վանադիումի (III) օքսիդի քլորացում .

 

 Օքսիդացում հետ թթվածնի, երբ ջեռուցվում vanadium (III) քլորիդ։

 

 Բացի այդ, VOCl  ձեւավորվում է դիօքսովանադիումի (V) քլորիդի քայքայման ընթացքում, բայց այս մեթոդը միայն տեսական հետաքրքրություն ունի.

Ֆիզիկական հատկություններ 
Վանադիումի տրիքլորիդ օքսիդը նարնջագույն-դեղին թափանցիկ հեղուկ է, որը մխում է խոնավ օդում։ Ջրի մեջ լուծումը ուղեկցվում է քիմիական փոխազդեցությամբ։ Լուծվում է էթանոլի, դիէթիլ եթերի, քացախաթթվի, ածխածնի տետրաքլորիդի մեջ։

Քիմիական հատկություններ 

 Փոխազդում է ջրի հետ.

 
 Կախված լուծույթի կոնցենտրացիայից, առաջանում են տարբեր բաղադրությամբ գելեր, որոնք աստիճանաբար օքսիդացնում են քլորիդ իոնները՝ անցնելով վանադիլային ածանցյալների։

 Խիտ ազոտաթթուում ջրի հետ փոխազդեցությունը տարբեր է.

 

 Փոխազդում է ալկալային լուծույթներով, ալկալիների, վանադիումի (V) օքսիդի թթվի նստվածքների նստվածքի առաջացմամբ.

 

 Ալկալի ավելցուկի դեպքում կախված ալկալիների կոնցենտրացիայից առաջանում են տարբեր վանադատներ (V).

 

 Խիտ ամոնիակի լուծույթով առաջանում է ամոնիումի մետավանադատ .

 

 Վերականգնվում է ջրածնով .

 

 Վերականգնվում է ցինկով .

 

 Քլորի օքսիդի (I) կամ օզոնի հետ փոխազդելիս առաջացնում է դիօքսովանադիումի (V) քլորիդ .

  
 

 Վանադիումի (V) օքսոքլորիդի փոխազդեցությունը սպիրտների հետ առաջացնում է VO (OR)  բաղադրության ալկօքսիդներ, որոնք ցնդող հեղուկներ են կամ դիմետրիկ մոլեկուլներից բաղկացած հեշտությամբ սուբլիմացվող բյուրեղներ։ Ջրի ավելցուկով նրանք հիդրոլիզացվում են` կազմելով VO∙18HO բաղադրությամբ կարմիր գել.

Կիրառություններ 
 Օրգանական սինթեզի կատալիզատոր է։ VOCl3 որպես կատալիզատոր կիրառվում է էթիլեն-պրոպիլենային  էթիլեն-պրոպիլենային ռետինների (EPDM) սինթեզի ժամանակ։ Օրգանական սինթեզում այն կիրառվում է ֆենոլների և անիզոլների օքսիդատիվ միացման համար։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 

 
 
 
 
 

Քլորիդներ