Ծննդյան տոների կիբերփանկ, կամ Սուրբ ծննդյան գիշեր-117.DIR

«Ծննդյան տոների կիբերփանկ, կամ Սուրբ ծննդյան գիշեր-117.DIR» (), ռուս ժամանակակից գրող Վիկտոր Պելևինի երգիծական պատմվածքը, որը գրվել է 1996 թվականին։

Բովանդակություն 
Պատմվածքը մոդելավորում է մի իրավիճակ, երբ «Սուրբ ծննդյան գիշեր» կամ «РН-117.DIR» համակարգչային վիրուսի պատճառով Ռուսաստանի Պետրոպլախովսկ քաղաքը մեկ օրով հայտնվում է քաոսի մեջ։ Ինչպես հուշում է վերնագիրը, այս ստեղծագործությունը միավորում է կիբերփանկի և Ծննդյան տոների պատմվածքի ժանրերը։ «Ծննդյան տոների կիբերփանկը» կարելի է դիտել որպես Տուրգենևի «Մումու» պատմվածքի ռեմեյք։

Ըստ սյուժեի՝ ոչ ոքի չի հաջողվում պարզել համակարգչային վիրուսի հեղինակին, ինչպես նաև, թե ինչպես է տեղի ունեցել վարակումը։ Դրանում նկատվում է ֆանտաստիկության տարր, որը բնորոշ է Ծննդյան տոների պատմվածքներին։ Խոսակցություններ կային, որ վիրուսին կարող է առնչություն ունենալ ինժեներ Գերասիմովը։ Նա չէր ընդունում 1990-ական թվականներին ռուսական հասարակության մեջ տեղի ունեցած փոփոխությունները, և այդ դրանց հիմնական խորհրդանիշը նրա համար դարձել էր բուլտերիերը։ Գերասիմովը մտնում է պարտքի տակ և սկսում է պահել այդ ցեղատեսակի շուն, որի անունը դնում է Մումու։ Նա հաճախ էր Մումուի հետ քայլում գետի մոտով և երկար ժամանակ նայում ջրին։ Տեղեկանալով այդ մասին՝ հարևանները դատական հայց են ներկայացնում ընդդեմ Գերասիմովի։ Դատարանի որոշմամբ նա զրկվում է շան նկատմամբ իրավունքներից, վերջինիս էլ ուղարկում են շների ընդունման հատուկ կենտրոն։ Մումուին խնամելու համար գումարը հատկացնում է Պետրոպլախովսկի քաղաքապետ Ալեքսանդր Վանյուկովը, որը նաև քրեական հեղինակություն էր։

Սուրբ Ծննդյան գիշերը Վանյուկովի համակարգչում վիրուս է ակտիվանում։ Այն վերափոխում է քաղաքապետի հրամանները՝ փոխելով հասցեատերերին։ Արդյունքում, փողոցային բանվորները հրաման են ստանում «տապալել Կիշկերովին», պրոֆեսիոնալ մարդասպաններին ասվում է, որ «մինչև երեկո գլխավոր փողոցում չլինի ոչ մի բլրակ» (ռուսերեն ժարգոնով «բլրակ» (бугор) նշանակում է մեծ մարդ, շեֆ), ռեկետիրներին, որոնք պատանդ էին պահում ոստիկանին, ուղարկվում է «ե՞րբ է վերջապես այրվելու աղբը» հարցը։

Չնայած հրամանների անհեթեթությանը, ենթակաները սկսում են դրանք իրականացնել՝ նմանվելով համակարգիչներին։ Նման հակամարդասիրությունը բնորոշ է հենց կիբերփանկ ժանրին։ Տեղեկանալով քաղաքում կատարվող դեպքերի մասին՝ Վանյուկովը ներխուժում է իր աշխատասենյակ և ատրճանակով կրակում համակարգչին։

Համակարգչի հրահրած խառնաշփոթի պատճառով Մումուն չի հայտնվում շների հատուկ ընդունարանում, այլ մի քանի օր անցկացնում է տուփի մեջ, իսկ հետո սոված ու զայրացած շանը տանում են Վանյուկովի տուն։ Երբ քաղաքապետը բացում է տուփը, բուլտերիերը կրծում է նրա կոկորդը։

Արդյունքում, Մումուն վերադարձվում է Գերասիմովին։ Նա ձեռք է բերում սառույցի անցքեր բացող շաղափիչ, իսկ հաջորդ առավոտ նրան տեսնում են քաղաքից դուրս։ Նա ուներ շան կծածի հետքեր, բայց «նրա տեսքը լուսավոր էր, հաղթական, և նրա աչքերը նման էին երկու թունելի, որոնց վերջում դողում էր դեռ անորոշ, անկայուն, բայց և անկասկած ներկա լույսը»։

Հրապարակումներ 
Պատմվածքն առաջին անգամ տպագրվել է 1996 թվականին «Օգոնյոկ» ամսագրի առաջին համարում։ Ներառված է հեղինակի պատմվածքների «Relics։ Վաղ և չհրատարակված» ժողովածուի մեջ (2005)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Պատմվածքը Վիկտոր Պելևինի ստեղծագործությունների կայքում

Վիկտոր Պելևինի ստեղծագործություններ