Կատերինա Տրայկովա Նուրջիևա

Կատերինա Տրայկովա Նուրջիևա (, , 18 հոկտեմբերի 1922 թվական, Լեռնային-Ջումայա, այժմ Բլագովգրադ, Բուլղարիա - 12 հոկտեմբերի, 2018 թվական, նույն տեղում), մակեդոնացի հասարակական-քաղաքական ակտիվիստ, պարտիզանական գործիչ Հարավսլավիայի ժողովրդական ազատագրական պատերազմի ժամանակ, Մեթոդիա Անդոնովա-Չենտոյի անձնական քարտուղարուհին, Գոցե Դելչևի զարմուհին։ Դելչևո քաղաքի պատվավոր քաղաքացի։

Կենսագրություն 
Կատերինա Նուրջիևան ծնվել է 1922 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Բլագոևգրադում (այն ժամանակ կոչվում էր Լեռնային-Ջումայա)։ Նրա ծնողները Էգեյան Մակեդոնիայից են, ովքեր տեղափոխվել են Պիրենեյան Մակեդոնիա 1915 թվականին։ Նա մակեդոնացի և բուլղարացի հեղափոխական Գոցե Դելչևի զարմուհին է. Կատերինայի պապը Սուլթանայի եղբայրն էր՝ Գոցե Դելչևի մայրը, իսկ հայրը ՝ Գոցե Դելչևի զարմիկ։ Այսպիսով, Կատերինա Նուրջիևան և Գոցե Դելչևը դարձան առաջին մերձավոր ազգականները, ովքեր աշխատում էին Մակեդոնիայի ազգային հեղափոխական շարժման մեջ . «Եկեք հավատարիմ լինենք Մակեդոնիային և ամբողջովին հանձնվենք հանուն այն բանի, որ մեր երկիրը հնարավորինս շուտ մերը դառնա» ։

Կատերինան 1943 թվականին ավարտել է ուսուցչական դպրոցը և սկսել աշխատել որպես բուլղարերենի ուսուցիչ Շտիպեում, որը զբաղեցրել էին բուլղարները։ Սերբական Մակեդոնիայի բուլղարական բռնազավթմանը դիմակայելու և մակեդոնացիների հանդեպ վարած քաղաքականության համար նրան ուղարկել են Շտիփսկի բանտ, ապա աքսորել Էգեյան ծովի ափին գտնվող Հունական Թասոս կղզին, որը, գրավվել էին այլ հունական տարածքների հետ միասին և Գերմանիան փոխանցել էր բուլղարացիներին։ 1944 թվականին նա կամավոր միացել է Գոցե Դելչևի անվան 12-րդ մակեդոնական ցնցող բրիգադին Հարավսլավիայի ժողովրդական ազատագրական բանակում և մասնակցել Սերբական Մակեդոնիայի ազատագրման մարտերին։ Շտիպեի ազատագրումից հետո շարունակել է աշխատել որպես ուսուցիչ, այնուհետև ծառայել Սկոպյեում գտնվող Մակեդոնական NOAJ- ի գլխավոր շտաբում։ Որոշ ժամանակ նա աշխատել է որպես անձնական պատվերի վերաբերյալ «Անդոնով-Չենտո» մեթոդաբանության քարտուղար։ Անդոնովի մահից հետո նրան բռնի կերպով վտարել են բուլղարական Գորնա-Ջումայա։

«1946 թվականին մենք ուզում էինք մեր իրավունքները։ Հիմա, այսքան տարի անց, ուրախ եմ, որ այս ճշմարտությունը եկել է։ Ուրախ եմ, որ եկա այն քաղաքը, որտեղ աշխատում էի Cento-ի համար։ Ժամանակին հայրիկիս ընկերը Պավել Շատևն էր, որի հետ 1944 թվականին ծառայեցինք 12-րդ մակեդոնական ժողովրդական բրիգադում»։

Լեռնային Ջումայայում Կատերինան աշխատանք է գտել, ամուսնացել և երկու դուստր ունեցել։ Ամուսինը մահացել է 1972 թվականին, իսկ դուստրերը մեկնել են Ռուսե և Ռազլոգ։ Ներկայումս Նուրջիևան ապրում է Բլագոևգրադում։ Մակեդոնիայի Հանրապետությունը նրան ամսական վճարել է պատերազմի վետերանի կենսաթոշակ, որով վրա նա ապրում է։ Առողջական խնդիրների պատճառով նա մեկնել է Մակեդոնիա՝ բուժվելու։

1997 թվականի հունվարի 24-ին Մակեդոնիայի վարչապետի պաշտոնում աշխատած Բրանկո Կրվենկովսկուն նամակ է ուղարկվում` նրան վերականգնելու խնդրանքով։ Դեռ 1946 թվականին Հարավսլավիայի կառավարությունը Նուրջիևային հեռացրել էր Սկոպյեի թիվ 1 մանկապարտեզի տնօրենի պաշտոնից՝ դա արդարացնելով նրանով, որ նա «երեխաներին բուլղարերեն էր սովորեցնում» և «որպես բուլղարացի սպառնում էր Մակեդոնիայի անվտանգությանը»։ 1997 թվականի հունվարի 17-ին Մակեդոնիայի Հանրապետության Նախագահ Կիրո Գլիգորովին ուղարկվեց թիվ 306 նամակը` հետևյալ բովանդակությամբ.
«Ես Մակեդոնիա եկա 1943-1944 թվականներին որպես մանկավարժ, ոչ թե որպես օկուպանտ ... Խղճալի մարդիկ, ովքեր ոչինչ չտվեցին Մակեդոնիային, ինձ ազատեցին Սկոպիեի 1-ին մանկապարտեզի տնօրենի պաշտոնից՝ որպես բուլղարացի` սերբական օրենքների համաձայն։ Ես այս ամբողջ ընթացքում չէի սպասել վերականգնման մասին հաղորդագրությանը` դիմելով հիվանդանոցի մահճակալից։ Կրկին, Մակեդոնիան նվաստացրեց ինձ և դարձավ իմ խորթ մայրը։ Մակեդոնիայի պետությունում սրանք մարդու իրավունքներ են»։

1998 թվականի փետրվարի 25-ին բուլղարական «Մակեդոնիա» թերթի խմբագրական խորհուրդը դիմել է Կատերինա Նուրջիևայի բուժման համար կամավոր դրամահավաքի խնդրանքով։

Կատերինա Նուրջիևան Դոտչևո քաղաքին է նվիրել Գոցե Դելչևի, նրա մոր և ընտանիքի գրքերը, Գոցե Դելչևի անձնական լուսանկարները և որպես Մակեդոնացի հեղափոխական նրա գործունեությանը վերաբերող այլ աշխատանքներ։

Նա մահացել է 2018 թվականի հոկտեմբերի 12-ին, Բլագոևգրադում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Սպաս Տաշև - «Speculirane- ն Գամչի մասին պամետտայից» («Մակեդոնիա» կինոթատրոն, բրոք 8, 25 փետրվարի 1998 թվական))