Ինքնադիմանկար ծխախոտի հետ

«Ինքնադիմանկար ծխախոտի հետ» (), նորվեգացի նկարիչ Էդվարդ Մունկի նկարը, որը նկարվել է 1895 թվականին։ Մունկի ծխախոտի օգտագործման և ինքն իրեն ֆիզիկապես քայքայելը, որպես սոցիալական արժեքների ժխտում, հակասություններ է առաջացրել 1895 թվականին ինքնադիմանկարի ցուցահանդեսից հետո։ 2021 թվականի դրությամբ աշխատանքը գտնվում է Օսլոյի Ազգային պատկերասրահում։

Կոմպոզիցիա 
Նկարիչը շրջապատված է մութ ստվերով, երբ ձեռքին պահում է վառվող ծխախոտ։ Ջոն Ռավենալը նկարի դրամատիկ լուսավորությունը համեմատում է բեմի հետ։ Սյու Պրիդոն գրում է, որ Մունկը հայտնվում է ծխախոտի ծխից, ինչպես ջինը շշից։ Ծխախոտը խորհրդանիշ է դասակարգային և գենդերային սահմանների միջև։ Այսպիսով, նրա կերպարը ինքնադիմանկարում մերժում է ավանդական արժեքները և Մունկին կապում բոհեմի և դեկադենտության հետ։ Պատրիսիա Բերմանը նաև կարծում է, որ նկարչի կողմից իրեն «նիհար, քայքայվող մարմնով» և «դեղնավուն մաշկով» պատկերելը օգտագործում է սոցիալական և առողջապահական նորմերի դեմ մարտահրավեր նետելու համար։

Պատմություն 
Նկարը ցուցադրվել է Օսլոյում գտնվող Բլումքվիստում 1895 թվականի աշնանը Մունկի այլ աշխատանքների հետ միասին, այդ թվում՝ «Ճիչ» նկարի 1893 թվականի տարբերակը, «Տիրամայր» նկարի 1894-1895 թվականների տարբերակը և «Վամպիր» նկարը։ Սկզբում ինքնադիմանկարը պետք է ցուցադրվեր որպես «երկվորյակ հարսանեկան դիմանկարներ»՝ Մունկի մյուս դիմանկարի հետ միասին, որը պատկերում էր նրա ենթադրյալ սիրեցյալինէ Դագնի Յուելին։ Այնուամենայնիվ, աղջկա հայրը խնդրել է Մունկին հանել իր դստեր դիմանկարը ցուցահանդեսից առաջ և Մունկը համաձայնել է։ Ծխախոտով ինքնադիմանկարը նույն թվականին ձեռք է բերել Ազգային պատկերասրահը, որն այժմ Նորվեգիայի ազգային թանգարանի մի մասն է կազմում։ Ինքնադիմանկարի ցուցահանդեսը հակասություններ է առաջացրել Մունկի հոգեկան առողջության շուրջ։ Այն ժամանակ բժշկական ուսանող Յոհան Շարֆենբերգը ենթադրում էր, որ նկարը անբարոյականության և Մունկի մտավոր այլասերվածության դրսևորումն է, նա նկարչի մոտ ախտորոշել է հիվանդագին և ապականիչ ազդեցություն նորվեգացի երիտասարդության վրա։ Բերմանը կարծում է, որ այս և հասարակության համար նկարի հնարավոր վտանգի վերաբերյալ այլ քննադատությունները դրդված են այնպիսի ազդեցիկ մտածողների կողմից, ինչպիսին է Մաքս Նորդաուն։

1908-1909 թվականներին Մունկը ստեղծել է վիմագրություն, որը վերնագրված է որպես «Ինքնադիմանկար ծխախոտի հետ»։ Նա նաև լուսանկարել է նկարի լուսանկարչական վերարտադրությունը 1907-1909 թվականներին։

2006 թվականի փետրվարից մայիս ընկած ժամանակահատվածում Մունկի ինքնադիմանկարը և 86 այլ նկարներ ցուցադրվել են Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանում 21-րդ դարում Մունկի կարիերայի առաջին հետահայաց ցուցադրության ժամանակ՝ անվանվելով «Էդվարդ Մունկ։ Հոգու ժամանակակից կյանքը»։

Տես նաև 
 Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ
 Մունկի թանգարան

Ծանոթագրություններ 

Էդվարդ Մունկի նկարներ
Ինքնադիմանկարներ
1895 նկարներ
Նորվեգիայի արվեստ