Կին Յամեի

Կին Յամեի (金韻梅, ), նաև անվանում են Չին Յա-մեի կամ Ջին Յամեի, , ծննդով չինացի, ամերիկաբնակ բժշկուհի, հիվանդանոցի ադմինիստրատոր, մանկավարժ և սննդի մասնագետ։ Նրան են վերագրում Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին տոֆուի ներկայացումը ԱՄՆ գյուղդեպարտամենտին (USDA):

Վաղ կյանք 
Կին Յամեին ծնվել է 1864 թվականին Նինբո քաղաքում։ Նրա հայրը՝ քահանա Քյինգ Լինգ-յիուն (Chin Ding-yu), նորադարձ քրիստոնյա էր։ Երկու տարեկանում խոլերայի համաճարակի պատճառով որբացել է։ նրան որդեգրել են ամերիկացի միսիոներներ Դիվի Բեթուն ՄաքՔարթին և Խուանա Մ. Նայթ ՄաքՔարթին։ Նրանք խրախուսում էին նրան օգտագործել իրեն տրված անունը և սովորել չինարեն այնպես, ինչպես անգլերենը, իսկ նա նաև սովորել է խոսել ճապոներեն և ֆրանսերեն։ Հաճախել է Նյու Յորքի հիվանդանոցի կանանց բժշկական քոլեջը, որը հիմնադրել է Էլիզաբեթ Բլեքվելը, որն ավարտել է 1885 թվականին։ Նա առաջին չինուհին էր, որը բժշկության գիտական աստիճան է ստացել Ամերիակայի Միացյալ Նահանգներում (1888 թվական)։ Չինաստանի հյուպատոսը ներկա էր ավարտական արարողությանը՝ ականատես լինելու Կինի հաջողություններին։ Հետագա ուսումը շարունակել է Ֆիլադելֆիայում և Վաշինգտոնում : Նա նաև սովորել է լուսանկարչություն և բժշկական դպրոցում գտնվելու ընթացքում բժշկական միկրոլուսանկարչության վերաբերյալ ամսագրի հոդված հրապարակել։

Կարիերա 

1890-1894 թվականներին Ճապոնիայի Կոբե քաղաքում ղեկավարում էր կանանց և երեխաների համար հիվանդանոցը, որտեղ մնացել է մալարիայից ապաքինվելուց հետո։ Նա ղեկավարում էր կանանց հիվանդանոցը և Տյանցզինում բուժքույրերի վերապատրաստման ծրագիրը։ Նաև 1907 թվականին Չժիլիում հիմնադրել է Կանանց հյուսիսային բժշկական դպրոցը։
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում դասախոսություններ էր կարդացել չինական մշակույթի, կանանց և բժշկության մասին, այդ թվում ելույթ Լոս Անջելեսի բժշկական ասոցիացիայում և ելույթ Քարնեգի Հոլում։ Overland Monthly-ում հոդված է հրապարակել Հոնոլուլուի չինական թաղամասի (1902) և New-York Tribune- ում սոյայի մասին (1904)։ Նա Առաջին աշխարհամարտի տարիներն անցկացրել է ԱՄՆ-ում՝ ԱՄՆ գյուղդեպարտամենտի հետ։ Նա 1904 թվականին Նյու Յորք քաղաքում ելույթ է ունեցել խաղաղության միջազգային համաժողովում։

Անձնական կյանք 
1894 թվականին Կին Յամեին Ճապոնիայում ամուսնացել է Հիպոլիտուս Լաեսոլա Ամադոր Էկա դա Սիլվայի հետ։ Պարոն դա Սիլվան վաճառական և թարգմանիչ էր, ծնվել էր Հոնկոնգում։ Նրանք ամուսնալուծվել են 1904 թվականին։ Ունեին որդի՝ Ալեքսանդրը, որը ծնվել է 1895 թվականին Հոնոլուլուում, Հավայան կղզիներում։ Նա մահացել է 1918 թվականին Ֆրանսիայում՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմում որպես ամերիկացի զինվոր և թաղվել Առլինգտոնի ազգային գերեզմանատանը՝ «Ալեքսանդր Ա. Կին» անունով։ Կին Յամեին իր վերջին տարիներն անցկացրել է Պեկինում և մահացել թոքաբորբից՝ 1934 թվականին, 70 տարեկան հասակում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
Overlooked No More: Yamei Kin, the Chinese Doctor Who Introduced Tofu to the West – The New York Times
Biographical information about Kin Yamei at the Soy Info Center.
James Kay MacGregor, "Yamei Kin and her Mission to the Chinese People", The Craftsman 9 November 1905): 242-249.

Չինացիներ
Չինացի գիտնականներ