Տատյանա Լեբեդևա

Տատյանա Ռոմանովնա Լեբեդևա (, ), հեռացատկում և եռակի ցատկում հանդես եկած ռուս թեթևատլետը 2004 թվականի հեռացատկի օլիմպիական չեմպիոնն է, աշխարհի, Եվրոպայի և Ռուսաստանի բազմակի չեմպիոնը։ Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ։ 2008-2016 թվականներին եղել է թեթև ատլետիկայի Համառուսաստանյան ֆեդերացիայի փոխնախագահ։ 2011-2017 թվականներին՝ IAAF կանանց կոմիտեի անդամ։ 2014-ի մայիսից մինչև հոկտեմբեր 2014 Վոլգոգրադի մարզի սպորտի նախարար։ Աշխարհի գործող ռեկորդակիրը եռացատկում 15,36 մ է (2004, Բուդապեշտ)։ ՌԴ ԶՈՒ գնդապետ։

Կենսագրություն 
Սովորել է Ստերլիտամակ քաղաքի № 15 դպրոցում։

1997 թվականին Տատյանան սկսել է մարզվել Վյաչեսլավ Դողոնկինի հետ, որի ղեկավարությամբ հետագայում նվաճել է իր բոլոր գլխավոր մրցանակները։ Ռուսաստանի հավաքականում 1998 թվականից։ Նա իր մարզական կարիերան սկսեց եռակցատկից, առաջին անգամ 1998-ին դարձավ Ռուսաստանի չեմպիոն, և լավագույնն էր առաջիկա երեք տարիների համար, 2000-ին նա դարձավ Եվրոպայի չեմպիոն։ 2001, 2003 և 2004 թվականներին նա լավագույնն էր աշխարհի առաջնություններում։

Հեռացատկի առաջին լուրջ հաջողությանը հասել է 2004 թվականին՝ նվաճելով աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը։ 2007-ին Օսակայի աշխարհի առաջնությունում հեռացատկի հատվածում թռել է 7,03 մ։ Այդ ցատկը նրան ոսկե մեդալ է բերել։

Լեբեդևայի կարիերայի ամենահաջող մրցաշրջանը կարելի է համարել 2004 թվականը։ Այդ ժամանակ անձնական ռեկորդներ սահմանեցի հեռացատկում և եռակի՝ ինչպես դրսում, այնպես էլ ներսում, երկու ոսկի նվաճեցի Բուդապեշտի «ձմեռային» աշխարհի առաջնությունում, իսկ ամռանը դարձավ հեռացատկի Աթենքի օլիմպիական չեմպիոն։

Մասնակցել է 4 Օլիմպիական խաղերի, և երեք խաղերից վերադարձել է պարգևներով՝ Աթենքի XXVIII Օլիմպիական խաղերի ոսկե մեդալ (2004)՝ հեռացատկում։ Սիդնեյի XXVII Օլիմպիական խաղերի արծաթե (2000) և Աթենքի XXVIII Օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալ (2004) եռացատկից։ Երկու արծաթե մեդալ Պեկինի ամառային Օլիմպիական խաղերում (2008) եռացատկ և հեռացատկ։ Աթենքում օլիմպիական ոսկին վերցնելուց հետո ՌԴ օրհներգի կատարման պահը, որում Տատյանան չի զսպում պատվանդանի արցունքները, հայտնվել է Էմիր Կուստուրիցայի «Խոստում» ֆիլմում։

2012-ին հայտարարել էր, որ Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերին մասնակցելու է միայն եռացատկում։ Հուլիսի սկզբին 14 մետր 68 սմ արդյունքով հաղթել Է Ռուսաստանի առաջնությունում և իրավունք է ստացել մեկնարկելու Օլիմպիական խաղերում։ Լոնդոնում օգոստոսի 3-ին 14,30 մ արդյունքով կարողացել է որակավորվել եզրափակիչ։ Օգոստոսի 5-ին եզրափակիչում 14,11 մ արդյունք է ցույց տվել և դարձել տասներորդ։ Մեդալների մեջ հայտնվելու համար անհրաժեշտ էր ցատկել 14,79 մետր։

Որակազրկում 
2017 թվականի հունվարի 25-ին Միջազգային օլիմպիական կոմիտեն Տատյանային զրկեց Պեկինի ամառային Օլիմպիական խաղերի 2 արծաթե մեդալներից, որոնք նվաճվեցին հեռացատկորդում և եռացատկորդում։ Դա հայտնի դարձավ դոպինգ թեստերը ստուգելուց հետո։ Արգելված նյութը՝ թուրինաբոլը, հայտնաբերվել է նմուշում։ 2017 թվականի հունվարի 27-ին դոպինգային սկանդալի կապակցությամբ Տատյանա Լեբեդևան ցմահ հեռացվել է աշխատանքից օլիմպիականների համաշխարհային ասոցիացիայում (WOA), որտեղ Լեբեդևան գործադիր կոմիտեի անդամ էր։

Հասարակական-քաղաքական գործունեություն 
2009 թվականի մարտին Տատյանա Լեբեդևան ընտրվել է Վոլգոգրադի շրջանային դումայում, որտեղ եղել է առողջապահության, ֆիզիկական կուլտուրայի և երիտասարդական քաղաքականության կոմիտեի նախագահի տեղակալ և ձեռներեցության, փոքր և միջին բիզնեսի կոմիտեի նախագահի տեղակալ։ Աշխատել է մշտական հիմունքներով։

2014 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Վոլգոգրադի մարզային դումայի պատգամավորները իրենց ներկայացուցիչն ընտրեցին Դաշնության խորհրդում։ Դաշնության խորհրդում նա հանդիսանում է սոցիալական քաղաքականության հանձնաժողովի անդամ և Դաշնության Խորհրդին առընթեր երիտասարդ օրենսդիրների պալատի համակարգող։

Պարգևներ և կոչումներ 

 «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի շքանշան՝ Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, 2008 թվականի Պեկինի XXIX Օլիմպիական խաղերում մարզական բարձր նվաճումների համար
 Պատվո շքանշան՝ Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, սպորտային բարձր նվաճումների համար
 Բարեկամության շքանշան՝ Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, 2000 թվականին Սիդնեյում անցկացվող 20-րդ Օլիմպիական խաղերի բարձր մարզական նվաճումների համար
 Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ

Անձնական կյանք 
Ունի երկու դուստր (ծնված 2002 և 2011 թվականներին)։

Հնդկական Գուրու Շրի Չինմոյի հետևորդուհի, որը նրան տվել է հոգևոր Շարբոտամա (Sarbottama) անունը։ «Մարզադաշտ» ամսագրի տեղեկություններով՝ 2004 թվականին «Բարձրացնելով մոլորակը միասնության սրտով» ծրագրի շրջանակներում նա Լեբեդևային բարձրացրել է Միննի փղի հետ հատուկ հարթակում, որի ընդհանուր քաշը կազմում է 4515 կգ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Профиль на сайте Федерации лёгкой атлетики России
 Т. Лебедева на сайте ЦСКА
 Лебедева в Совете Федерации 

Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի 2-րդ աստիճանի մեդալով պարգևատրվածներ
Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետներ
Ռուս օլիմպիական չեմպիոններ‎
Ռուս կին քաղաքական գործիչներ
2004 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
2004 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ
2008 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիրներ
Ռուս պետական գործիչներ