Ոսկե գոլ

«Ոսկե գոլ», մեթոդ, որն օգտագործվել է 1993-2004 թվականներին ֆուտբոլում՝ փլեյ-օֆֆ փուլի խաղերի հիմնական ժամանակի (90 րոպե) վերջում, ոչ-ոքի արդյունքի դեպքում հաղթողին որոշելու համար։ Այդ դեպքում նշանակվում է լրացուցիչ ժամանակ (2 խաղակես՝ յուրաքանչյուրը 15 րոպե)։ Եթե լրացուցիչ ժամանակի ընթացքում թիմը գոլ է խփում (այդպիսի գոլը կոչվում է «ոսկե»), ապա թիմը դառնում է հաղթող, և խաղը դադարում է։ Եթե լրացուցիչ ժամանակի ավարտից հետո ոչ մի թիմի չի հաջողվում գոլ խփել, ապա հաղթողը որոշվում է հետխաղյա 11 մետրանոցների շարքի միջոցով։ «Ոսկե գոլի» կանոնը շատ նման է հոկեյի լրացուցիչ ժամանակի կանոնին։

Ոսկե գոլի կանոնը մտցվել է հարձակվողական խաղաոճը խրախուսելու և 11 մետրանոց հարվածաշարերի քանակը նվազեցնելու համար։ Սակայն դա հաճախ հանգեցրել է հակառակ արդյունքի. թիմերը սկսել են ցուցաբերել «պաշտպանողական» ֆուտբոլ, որպեսզի նվազեցնեն պարտության հնարավորությունը։ 

«Ոսկե գոլ» տերմինը և կանոնների փոփոխությունները մտցվել են ՖԻՖԱ-ի կողմից 1993 թվականին։ Կանոնը պարտադիր չի եղել, և դրա օգտագործման մասին որոշումն ընդունվել է յուրաքանչյուր առաջնության շրջանակներում առանձին։ Եվրոպայի առաջնությունում այդ կանոնն առաջին անգամ կիրառվել է 1996 թվականին, աշխարհի առաջնությունում՝ 1998 թվականին։

Եվրոպայի առաջնությունում առաջին «ոսկե գոլը» խփել է Օլիվեր Բիրհոֆը՝ 1996 թվականին Գերմանիայի և Չեխիայի հավաքականների միջև եզրափակիչ խաղում։ 

Աշխարհի առաջնությունների պատմության մեջ առաջին «ոսկե գոլը» խփել է Լորան Բլանը 1998 թվականին 1/8 եզրափակչում և  հաղթանակ պարգևել Ֆրանսիայի հավաքականին Պարագվայի դեմ խաղում։

2004 թվականի փետրվարին Ֆուտբոլի միջազգային ասոցիացիայի խորհուրդը որոշում կայացրել, որ Պորտուգալիայում կայացած Եվրոպայի 2004 թվականի առաջնությունից հետո ոսկե և արծաթե գոլի կանոնները պետք է հանվեն խաղի կանոններից։ Սկսած 2006 թվականին Գերմանիայում տեղի ունեցած աշխարհի առաջնությունից «Ոսկե գոլի» կանոնը չի կիրառվում։  Խաղը շարունակվում է ամբողջ լրացուցիչ ժամանակում (30 րոպե)՝ անկախ խփած գոլերի քանակից։ Եթե լրացուցիչ ժամանակի ավարտից հետո դեռ ոչ-ոքի է, ապա հաղթողը որոշվում է հետխաղյա 11 մետրանոցների շարքի միջոցով։

Ոսկե գոլի կանոնը կիրառվում է նաև տափօղակով հոկեյում՝ Տափօղակով հոկեյի միջազգային ֆեդերացիայի հանդիպումներում և ոչ միայն փլեյ-օֆֆի, այլ նաև տարբեր շրջանաձև մրցաշարերի հանդիպումներում, լաքրոսում, ռեգբիի լիգայում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 ¿Qué fue del gol de oro?, Marca (02/04/2013)
 El Gol de Oro y el Gol de Plata ¿Por qué no cuajaron?, Te Interesa (07/12/2013)
 El Gol de Oro o cómo el fútbol fracasó cuando intentó modernizarse, Vice (6/11/2015)
 El mundo del fútbol celebra el fin del gol de oro, FIFA (05/03/2004)
 Talkfootball.co.uk: The Golden Goal
 The Guardian, Golden goal rule downgraded to silver
 Rediff.com, Time running out for silver goal

Золотой гол
Կորել է Քրոսբիի մականը, որով նա ոսկե գոլ է խփել Օլիմպիադայի եզրափակիչ խաղում

Ֆուտբոլի կանոններ
Ֆուտբոլային եզրույթներ
Ֆուտբոլ
Ֆուտբոլի պատմություն
Սպորտային եզրույթներ
Սպորտ
ՖԻՖԱ
Հոկեյ
Մրցակցություն