Պեկա Հավիստո

Պեկա Օլավի Հավիստո (, ), ֆինլանդացի պետական քաղաքական գործիչ։ 2019 թվականի հունիսի 6-ից արտաքին գործերի նախարար։

«Կանաչ միություն» կուսակցության նախագահ (1993-1995, 2018 թվականի նոյեմբերի 3-ից մինչև 2019 թվականի հունիսի 15-ը), «Կանաչների եվրոպական կուսակցության» նախագահ (2000-2006)։ Ֆինլանդիայի շրջակա միջավայրի և զարգացման նախարար (1995-1999), Ֆինլանդիայի զարգացման նախարար (2013-2014)։ 2012 (դուրս է եկել երկրորդ փուլ՝ հավաքելով ավելի քան 1 մլն ձայն) և 2018 թվականներին Ֆինլանդիայի նախագահի թեկնածու։

Կենսագրություն 
Ծնվել է 1958 թվականի մարտի 23-ին Հելսինկիում։

Նա հրավիրված հետազոտող է եղել միջազգային գործերի ինստիտուտում, որը մասնագիտանում է Ռուսաստանում և անվտանգության նոր սպառնալիքների հետ կապված հարցերում։ Աշխատել է Բրիստոլի համալսարանում հրավիրված դասախոս` միջազգային բնապահպանական խնդիրների թեմայով։

Պարբերաբար դասախոսություններ է կարդում Հելսինկիի համալսարանում և Օբերամերգաուի ՆԱՏՕ-ի դպրոցում։

Քաղաքական կարիերա 
1987-1995 և 2007 թվականներին աշխատել է «Կանաչ միություն» կուսակցության ղեկավարությունում (1993-1995 թվականներին՝ կուսակցության նախագահ)։

1995-1999 թվականներին աշխատել է որպես շրջակա միջավայրի և զարգացման նախարար Լիպոնենի առաջին աշխատասենյակում։

2000-2006 թվականներին եղել է Եվրոպական կանաչների կուսակցության նախագահ և ղեկավարել է ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի ծրագրերը, եղել է UNEP-ի փորձագետ։

2013 թվականի հոկտեմբերի 17-ին նշանակվել է Ֆինլանդիայի զարգացման հարցերով նախարար (զարգացման նպատակով համագործակցության հարցերով նախարար) Կատայնենի կառավարությունում։ Նա այդ պաշտոնում փոխարինել է Կանաչների մեկ այլ ներկայացուցչի՝ Հեյդի Հաուտալին, որը 2013 թվականի հոկտեմբերի 11-ին հայտարարել էր իր հրաժարականի մասին՝ 2012 թվականին ստանձնելով պատասխանատվություն Arctia Shipping պետական ընկերության ղեկավարության վրա նախարարության անօրինական ճնշման համար։ Ստուբայի կառավարությունում, որը ձևավորվել է 2014 թվականի հունիսին, պահպանել է այդ պորտֆելը, սակայն արդեն նույն տարվա սեպտեմբերին Կանաչ միությունը՝ կապված ԱԷԿ-ի կառուցման համար Fennovoima լիցենզիայի թարմացման Ստուբայի կաբինետի հավանության հետ, դուրս է եկել իշխող կոալիցիայից։

Նախարար նշանակվելու հետ կապված հրաժարվել է մասնակցել 2014 թվականին Եվրախորհրդարանի ընտրություններին և հայտարարել Է 2015 թվականի խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու մտադրության մասին։ Կանաչ միությունը զբաղեցրել է 5-րդ տեղը և ստացել 15 մանդատ։

2018 թվականի նոյեմբերի 3-ին Հելսինկիում կայացած կուսակցական ժողովում ընտրվել է «Կանաչների» կուսակցության նոր նախագահ՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Տոուկո Աալտոյին։ Նրա միակ մրցակիցը «Կանաչների» խորհրդարանական խմբակցության նախկին ղեկավար Օուտի Ալանկո Կախիլուոտոն էր։ Հաավիստոն ընտրվել է մինչև հաջորդ կուսակցական ժողով։ Ինչպես և նախատեսվում էր, Հավիստոն չի առաջադրել իր թեկնածությունը նոր ժամկետով, և 2019 թվականի հունիսի 15-ին կայացած կուսակցական համագումարում նոր առաջնորդ է ընտրվել Մարիա Օհիսալոն։

2019 թվականի հունիսի 6-ին ԱԳ նախարարի պորտֆելը ստացել է Ռինեի աշխատասենյակում, դեկտեմբերի 10-ին՝ Մարինի աշխատասենյակում։

Նախագահական ընտրություններ (2012) 

2011 թվականի հունիսի 11-ին Հաավիստոն Կանաչ միություն կուսակցությունից առաջադրվել է որպես 2012 թվականի Ֆինլանդիայի նախագահի ընտրություններում նախագահի պաշտոնի թեկնածու։ 2012 թվականի հունվարի 22-ին նախագահական ընտրությունների առաջին փուլում Հաավիստոն հավաքել է ձայների 18,8 %-ը և երկրորդ փուլ է դուրս եկել ձայների 37 % հավաքած Սաուլի Նինիստոի՝ Ազգային կոալիցիա կուսակցության թեկնածուի հետ։ 2012 թվականի փետրվարի 5-ին տեղի ունեցավ ընտրությունների երկրորդ փուլը, որում հաղթեց Նիյնիստեն, իսկ Հաավիստոն հավաքեց 1 076 957 (37,4 %) ձայն։ Ըստ սոցիոլոգիական հարցման տվյալների, որն անցկացվել է 2012 թվականի մարտին Helsingin Sanomat թերթի պատվերով, Պեկա Հաավիստոյի համասեռամոլությունը դարձել է կարևորությամբ երկրորդ պատճառը, որով ընտրողների երրորդ մասը քվեարկել է Սաուլի Նիինիստեի օգտին ։

Նախագահական ընտրություններ (2018) 

2017 թվականի փետրվարի 12-ին Հաավիստոն Կանաչ միություն կուսակցությունից առաջադրվել է որպես 2018 թվականի Ֆինլանդիայի նախագահի ընտրություններում նախագահի պաշտոնի թեկնածու։ Նրա խոսքով, իր թեկնածության առաջադրման որոշման վրա ազդել է ներկայիս միջազգային իրավիճակը։ Նա անհրաժեշտ է համարում նախընտրական արշավի ժամանակ բարձրացնել համամարդկային արժեքներին, ինչպես նաև Ֆինլանդիայի ապագային և նրա պետական անվտանգությանը վերաբերող հարցեր։ Ընտրությունների ժամանակ Սաուլի Նիինիստեից հետո զբաղեցրել է երկրորդ տեղը՝ հավաքելով ձայների 12,4 %-ը։

Անձնական կյանք, ֆինանսական կարգավիճակ 
2002 թվականին ամուսնացել է նույնասեռ Նեքսար Անտոնիո Ֆլորեսի հետ (ծնված 1978 թվականին)։

2012 թվականի սկզբի դրությամբ Հավիստոն չուներ ոչ արժեթղթեր, ոչ սեփական բնակտարածք, չնայած տարեկան ավելի քան 100 000 եվրո եկամուտին։

Աշխատանքներ 
 Inter-rail-opas. Porvoo, Helsinki, Juva: WSOY, 1978. ISBN 951-0-08595-2
 Nuori Eurooppa. Inter-rail opas. Porvoo, Helsinki, Juva: WSOY, 1986. ISBN 951-0-13604-2
 Kesä Balkanilla. Helsinki: Wutum, 1999. ISBN 951-98391-0-0
 Afrikan tähteä etsimässä. Helsinki: Taloustieto, 2010. ISBN 978-951-628-499-9
 Hatunnosto. Helsinki: Kirjapaja, 2010. ISBN 978-952-247-120-8
 Anna mun kaikki kestää. Sovinnon kirja. Helsinki: WSOY, 2011. ISBN 978-951-0-38578-4

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Pekka Haaviston 2012 presidentinvaalikampanjan kotisivut 
 Официальная страница Пекки Хаависто
 Официальная страница Пекки Хаависто на сайте Парламента Финляндии
 Официальная страница министра по вопросам развития на сайте Министерства иностранных дел Финляндии

  
ՄԱԿ-ի պաշտոնյաներ
Հելսինկիի համալսարանի շրջանավարտներ
Դիվանագետներ այբբենական կարգով
20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Ֆինլանդիայի քաղաքական գործիչներ