Շիմոն Կեզացի

Շիմոն Կեզացի (), 13-րդ դարի հունգարացի ամենահայտնի մատենագիրը, Հունգարիայի թագավոր Լասլո IV Կունի թագավորական արքունիքի հոգևորականը։

1270–1271 թվականներին, կրելով «վարպետ» (մագիստրոս) տիտղոսը, Սիմոնը եղել է դիվանագիտական ​​պատվիրակութան կազմում, որը գլխավորում էր Սիքստոս Էստերգոմացին։ Նշյալ պատվիրակության կազմում էր նաև պատմիչ Անդրեաս Հունգարացին։ Վերջինս ներգրավված է եղել նաև այն ներկայացուցչության կազմում, որը Հունգարիայի թագավոր Իշտվան V-ի հրամանագրով ուղարկվել էր Իտալիա՝ շնորհավորական ուղերձ հղելու Երուսաղեմի թագավորություն միապետ Կառլ I Անժուացուն՝ ութերորդ խաչակրաց արշավանքի հաջող ընթացքի կապակցությամբ։ Այդ պատվիրակությունը Նեապոլով մեկնել է Կատոնա և Մեսինա, այնուհետև փետրվար ամսին Կառլի հետ վերադարձել Հռոմ։ 

Այնուամենայնիվ, Շիմոն Կեզացին առավելապես հայտնի է որպես մատենագիր։ Նրա ամենահեղինակավոր աշխատությունը՝ «Gesta Hunnorum et Hungarorum»-ը, որը գրվել է լատիներենով՝ մեր թվարկության շուրջ 1282 թվականին։ Այդ ստեղծագործությունում պատմագիրը ներկայացնում է հոնական և հունգարական ցեղերի (որոնց նա ազգակիցներ էր համարում) ամբողջական պատմությունը՝ առասպելապատումներից մինչև իր ժամանակների պատմությունը։ Միևնույն ժամանակ, որպես թագավորի անձնական քարտուղար՝ նա աշխատում էր նաև թագավորական արխիվում և իր նյութերը հավաքում այնտեղ պահպանված ավելի հին տարեգրություններից։ 

Տարեգրությունը առաջին անգամ տպագրվել է 1782 թվականին Բուդայում։ 19-րդ դարում այն ​​թարգմանվում է հունգարերեն և վերածվում հանրաճանաչ ստեղծագործություն։ Այն հատկապես կարևոր է հունգարական ազգային ինքնության ձևավորման տեսանկյունից։

Ծանոթագրություններ