Մարդը պարանի վրա (ֆիլմ, 2008)

«Մարդը պարանի վրա» (), ամերիկական վավերագրական ֆիլմ՝ նկարահանված 2008 թվականին։ 2009 թվականին ֆիլմը «Օսկարի» է արժանացել «լավագույն լիամետրաժ վավերագրական ֆիլմ» անվանակարգում։

Սյուժե 

Գովազդային կարգախոս.1974. 1350 feet up. The artistic crime of the century.

Ֆիլմը պատմում է 1974 թվականի օգոստոսի 7-ին ֆրանսիացի լարախաղաց ֆիլիպպ Փեթիի համարձակ ու ճարպիկ արարքի մասին։ Փեթին, առանց ամրագոտիների, անցնում է Համաշխարհային առևտրի կենտրոնի երկու զույգ շենքի միջև կապված պարանի վրայով։ Բարձրությունը գետնից 415 մետր էր։ Ավարտից հետո նրան ձերբակալում են։ Ֆիլմում ցուցադրվում է նաև  բացառիկ սիրողական նկարներ, իրական իրադարձության նկարներ, ինչպես նաև հարցազրույց ականատեսների հետ (մեր օրեր)։ Ֆիլմը նկարահանվել է հենց իր՝ ֆիլիպպ Փեթիի «Հասնել ամպերին» (To Reach the Clouds) գրքի հիման վրա։

Ֆիլմի ստեղծում 
Ֆիլմի պրոդյուսեր Սայմոն Չիննը Ֆիլիպպ Փեթիի հետ ծանոթացել է 2005 թվականին BBC Radio 4 ռադիոկայանում՝  Desert Island Discs հաղորդման ժամանակ։ Չիննը փորձում է լարախաղացից գնել «Հասնել ամպերին» գրքի հեղինակային իրավունքները։ Մի քանի ամիս մտորումներից հետո Փեթին համաձայնվում է այն պայմանով, որ ինքը պետք է ֆիլմում խաղա գլխավոր և ակտիվ դեր։

Հետագայում այն հարցին, թե ինչու ֆիլմում չի խոսվում շենքերի՝ ահաբեկչական հարձակումների հետևանքով փլուզման մասին, ռեժիսորը պատասխանել է, որ Փեթիի հնարքն այնքան գեղեցիկ էր, որ արդար չէր լինի ֆիլմում խոսել այդ մասին, մանավանդ, որ իրական հնարքը կատարելու ժամանակ շենքերը փլուզված չէին։

Երիտասարդ Ֆիլիպպ Փեթիի կերպարը մարմնավորել է Փոլ Մակգիլլը։

Սաունդթրեք 

 "Fish Beach" – Մայքլ Նայման (Drowning by Numbers)
 "History of the Insipid" –Մայքլ Նայման (The Libertine)
 "Albatross" – Fleetwood Mac
 "Dreams of a Journey" – Մայքլ Նայման  (հատված «Դաշնամուր» ֆիլմից)
 "Time Lapse" – Մայքլ Նայման ( A Zed & Two Noughts)
 "The Disposition of Linen" – Մայքլ Նայման ( The Draughtsman's Contract)
 "A Fifth of Beethoven" – Walter Murphy
 "Chasing Sheep Is Best Left To Shepherds" – Մայքլ Նայման (The Draughtsman's Contract)
 "An Eye For Optical Theory" – Մայքլ Նայման(The Draughtsman's Contract)
 The Lark Ascending – English Northern Philharmonia (ըստ Ռալֆ Վոան Ուիլյամսի)
 "A Ramble in St. James's Park" – Մայքլ Նայման (The Libertine)
 "Passage de L'Egalité" – Մայքլ Նայման (La Traversée de Paris)
 "In the Hall of the Mountain King" – Philadelphia Orchestra (composed by Edvard Grieg)
 "Drowning By Number 2" – Մայքլ Նայման(Drowning by Numbers)
 "Trysting Fields/Sheep 'n' Tides" – Մայքլ Նայման ( Drowning by Numbers)
 "Memorial" – Մայքլ Նայման
 "Leaving Home" (Opening Titles) – J. Ralph
 "Leaving Home Sunday Exploration" (End Credits) – J. Ralph
 "Gnossienne No. 1" – Gheorghe Constantinescu, pianist (composed by Erik Satie)
 "Gymnopédie No. 1" – Anne Queffélec, pianist (composed by Erik Satie), this music also used for the DVD menu

Առաջադրումներ և մրցանակներ 
2009 թվականի փետրվարին ստացած  «Օսկարից»  բացի, ֆիլմն առաջադրվել է ևս 34 մրցանակի և շահել 26-ը։

Փաստեր 

 Ֆիլմի հիմնական սաունթրեքը ընտրվել է Մայքլ Նայմանի «The Composer's Cut Series Vol. II: Nyman/Greenaway Revisited» երաժշտական ալբոմից։
 2003 թվականին հրատարակվել է  Մորդիքայ Գերշտեյնի «Մարդը, որ քայլում էր աշտարակների միջև» վերնագրով մանկական գիրքը,որը պատմում է նույն հնարքի մասին։ 2005 թվականին գրքի հիման վրա նկարահանվել է մուլտֆիլմ։ Գիրքը և մուլտֆիլմը մրցանակների են արժանացել։
 Ֆիլմի դրամամուտքերը կազմել են մոտ 5 մլն դոլար։
 Ֆիլմը ռուսական վարձույթ դուրս չի եկել,այդ պատճառով հնարավոր է նաև «Լարախաղաց» անվան թարգմանությունը։

Պրեմիերային ցուցադրում տարբեր երկրներում 

 ԱՄՆ — 2008 թվականի հունվարի 22 «Արևային պար»( անգլ.՝ Sundance Film Festival) կինոփառատոն (ապրիլ, մային հունիս ամիսներին ՝ այլ կինոփառատոներում), մեծ էկրան (միայն Նյու-Յորք) — 2008 թվականի հուլիսի 25
 Գերմանիա  — 2008 թվականի փետրվարի 8 («Եվրոպական կինոշուկա»), մեծ էկրան — 2009 հունվարի 22
 Չեխիա —  2008 թվականի հուլիսի 6 (Կառլովի Վարի կինոփառատոն)
 Մեծ Բրիտանիա  — 2008 թվականի օգոստոսի 1
 Իտալիա —   2008 թվականի սեպտեմբերի 24  (Հռոմի կինոփառատոն ), 2009 թվականի սեպտեմբերի 21 - ցուցադրություն հեռուտատեսությամբ
 Բրազիլիա — 2008 թվականի սեպտեմբերի 26  (Ռիո-դե-Ժանեյրոյի կինոփառատոն), մեծ էկրան  2009 թվականի ապրիլի 9 (միայն Սան Պաոլո)
 Կանադա  — 2008 թվականի սեպտեմբերի 30 2008 (Էդմոնտե միջազգային կինոփառատոն)
 Բելգիա  —  2008 թվականի հոկտեմբերի 16  (Գենտի միջազգային կինոփառատոն)
 Ավստրիա  — 2008 թվականի հոկտեմբերի 21  (Վիեննայի միջազգային կինոփառատոն)
 Նորվեգիա  — 2008 թվականի հոկտեմբերի 21 (Բերգեն միջազգային կինոփառատոն), 2008 թվականի նոյեմբերի 24 (Օսլո միջազգային կինոփառատոն), մեծ էկրան 2009 թվականի փետրվարի 20
 Դանիա  —  2008 թվականի նոյեմբերի 13 (կինոփառատոն CPHDOX)
 Ֆրանսիա — 2008 թվականի դեկտեմբերի 4 2008 (DVD)
 Նոր Զելանդիա — 2009 թվականի հունվարի 29
 Թայվան — 2009 թվականի փետրվարի 6
 Պորտուգալիա  2009  — մարտի 5
 Թուրքիա —  2009 մարտի 13
 Լեհաստան —  2009 մարտի 27
 Հունգարիա —  2009 թվականի մարտի 28 (Միջազգային կինոփառատոն Titanic Filmpresence)
 Իսլանդիա —  2009 թվականի ապրիլի 17 ( «Կանաչ լույս» կինոփառատոն)
 Իսպանիա  —  2009 թվականի ապրիլի 17
 Սինգապուր  —  2009 թվականի հուլիսի 4
 Ճապոնիա  —  2009 թվականի հունիսի 13
 Շվեդիա  —  2010 թվականի հունվարի 22
 Հարավային Կորեա  —  2010 թվականի փետրվարի 4
 Հունաստան —  2010 թվականի մարտի 25
 Ֆինլանդիա  —  2010 թվականի ապրիլի 7 (ցուցադրություն հեռուստատեսությամբ)
 Մեքսիկա  —  2010 թվականի ապրիլի 30
 Ռուսաստան  —  2011 թվականի փետրվարի 19 (ցուցադրություն հեռուստատեսությամբ)

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Официальный сайт фильма  Проверено 19-03-2010
 Интервью с Ф. Пети на IGN  Проверено 19-03-2010
 О фильме + фото + два трейлера на lookatme.ru Проверено 19-03-2010

Անգլերեն ֆիլմեր
Ֆրանսերեն ֆիլմեր
2009 ֆիլմեր
Բրիտանական վավերագրական ֆիլմեր
Ամերիկյան վավերագրական ֆիլմեր
Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր
2008 ֆիլմեր
Բրիտանական ֆիլմեր
Ամերիկյան ֆիլմեր
Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում
Բրիտանական կենսագրական ֆիլմեր