Ռեբեկա Կաց

Ռեբեկա Կաց (, ), Ջորջթաունի համալսարանի բժշկական կենտրոնի պրոֆեսոր և տնօրեն։ Գլոբալ առողջապահության և միջազգային դիվանագիտության փորձագետ, մասնագիտացված է նոր վարակիչ հիվանդությունների բուժման գծով։ 2004-2019 թվականներին Ռեբեկա Կացը եղել է ԱՄՆ Պետական դեպարտամենտի խորհրդատու՝ կենսաբանական զենքի մասին կոնվենցիայի և վարակիչ հիվանդությունների առաջացման սպառնալիքների հետ կապված հարցերով։ Ներկայումս Կացը աշխատում է Ջոզեֆ Բայդենի նախագահական քարոզարշավի հանրային առողջապահության խմբում` նոր կորոնավիրուսի վերաբերյալ խորհրդատվություն տրամադրելու համար։

Կրթություն 
1980-ական թվականներին իր ծնողների կողմից ՄԻԱՎ/ՁԻԱՀ համաճարակի դեմ պայքարից ոգեշնչված՝ Կացը ի սկզբանե ձգտում էր առողջապահության ոլորտում տնտեսագետ դառնալ։ 1995 թվականին նա ստացել է բակալավրի աստիճան տնտեսագիտության և քաղաքագիտության Սուարթմոր քոլեջում։ Համալսարանն ավարտելուց հետո կամավոր հիմունքներով աշխատել է հարավային Հնդկաստանում, հետաքրքրվել հանրային առողջությամբ։ Այնուհետև Կացը որոշել է մագիստրոսի աստիճանը ստանալ Եյլի համալսարանում 1996-1998 թվականներին։ Այստեղ էլ ծանոթացել է կենսաահաբեկչությանը։ Հետաքրքրված այս թեմաներով՝ Ռեբեկա Կացը 2000-2005 թվականներին ընդունվել է Վուդրո Վիլսոնի անվան Փրինսթոնի համալսարան, որտեղ էլ պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսությունը։

Սեպտեմբերի 11-ի ահաբեկչական հարձակումների և 2001 թվականի սիբիրյան խոցի բռնկման ժամանակ Կացը սովորել է Փրինսթոնում։ Ի պատասխան սիբիրյան խոցի հարձակման` Կացը գրել է ժամանակի ընթացքում կենսաբանական զենքի սպառնալիքի, ինչպես նաև հանրային առողջապահության ենթակառուցվածքի մասին։ Այս հարձակումները նաև հանգեցրել են կենսապահովման և ֆինանսական աջակցության բարձրացմանը, ինչը թույլ է տվել Կացին վերապատրաստվել Վաշինգտոնի պաշտպանության հետախուզության վարչությունում։ Այնտեղ նա հնարավորություն է ստացել ուսումնասիրել գործակալների մասին փաստաթղթերը, որոնք աջակցել են թունավոր պատերազմի խորհուրդներին։ Վերջիններս հայտնի են «դեղին անձրև» անունով։ «Դեղին անձրևը» հետագայում դարձել է Կացի դոկտորական ատենախոսության թեման, որն էլ իրականացվել է Բերտոն Սինգերի ղեկավարությամբ։ Նրա թեզը, որը վերնագրված է «դեղին անձրևի վերանայում. քիմիական և կենսաբանական զենքի վերաբերյալ պնդումների հետաքննության ընթացքում ստացված դասերը»։ Դեղին անձրևը գնահատվել է որպես քիմիական և կենսաբանական զենքի վերաբերյալ պնդումների թեմատիկ ուսումնասիրություն։

Կարիերա 
Կացը սկսել է Միացյալ Նահանգների պետական դեպարտամենտին խորհրդատվություն տրամադրել 2004 թվականի սեպտեմբերից և այնտեղ աշխատել է մինչև 2019 թվականը։ Նա մասնագիտացել է կենսաբանական զենքի կոնվենցիայի, զինաթափման մասին պայմանագրի հետ կապված հարցերում։ Պայմանագիրը ստորագրվել է 1975 թվականին կենսաբանական պատերազմն արգելելու համար։

Պետդեպարտամենտում աշխատելու ժամանակ՝ 2006-2016 թվականներին Կացը եղել է նաև Ջորջ Վաշինգտոն համալսարանի պրոֆեսոր։ 2016 թվականից մինչև 2019 թվականը եղել է նաև Ջորջթաունի համալսարանի դոցենտ։ Հետագայում Կացը դարձել է վերջերս ստեղծված գլոբալ առողջապահության գիտության և անվտանգության կենտրոնի տնօրենը և հետևում է կենտրոնի մագիստրոսական ծրագրի մեկնարկին։

2019 թվականին Տանզանիայում Էբոլա վիրուսային հիվանդության բռնկումից հետո Կացը հանդես է եկել՝ քննարկելու հնարավոր բռնկումները, դրանով իսկ ամրապնդելով Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կարողությունը ՝ ակտիվորեն պայքարելու առաջացող համաճարակների դեմ։ COVID-19 համավարակի օրոք Կացը կրկին հանդես է եկել հիվանդության բռնկումներին առավել արդյունավետ հակազդելու համար միջազգային կանոնների խստացման օգտին։ 2020 թվականի հունվարի վերջին նա հանդես է եկել ԱՀԿ-ի՝  կորոնավիրուսը հանրային առողջապահության ոլորտում արտակարգ իրավիճակ հայտարարելու օգտին։ Ռեբեկա Կացը և մեգապոլիսների գծով փորձագետ Ռոբերտ Մուգգան  համաֆինանսավորել են վարակիչ հիվանդությունների բռնկումների դեմ պայքարը։

Կացը նպաստել է առողջապահության անվտանգության ամրապնդման ռազմավարությունների մի շարք խմբերի խորհրդատվությանը։ 2020 թվականի մարտի 11-ին Ջոզեֆ Բայդենի նախագահական արշավը հայտարարել է, որ Կացը Եզեկիել Էմանուելի, Դավիթ Կեսլերի, Լիզա Մոնակոյի, Վիվեկ Մուրթիի և Իրինա Ռեդլեների հետ միասին կմիանա հանրային առողջապահության խմբին։

Հրապարակումներ 
 "The novel coronavirus originating in Wuhan, China: challenges for global health governance." JAMA 2020;323(8):709-710. doi:10.1001/jama.2020.1097
 "Defining Health Diplomacy: Changing Demands in the Era of Globalization." Milbank Quarterly Sep 2011; 89(3): 503–523. doi:10.1111/j.1468-0009.2011.00637.x
 Encyclopedia of bioterrorism defense. Jun 2011.

Ծանոթագրություններ 

 
Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ
Փրինսթոնի համալսարանի շրջանավարտներ
Կանայք գիտությունում
Կորոնավիրուսի հետազոտողներ