Հեղեղում Կենտրոնական Եվրոպայում (1997)

Հեղեղում Կենտրոնական Եվրոպայում, հեղեղում, որ տեղի է ունեցել 1997 թվականին, երբ հուներից դուրս են եկել Օդրա և Մորավա գետերը։ Հեղեղումը վնասակար հետևանքներ է ունեցել Լեհաստանի, Չեխիայի և Գերմանիայի համար։ 114 մարդ համարվել է մահացած, նյութական վնասը կազմել է 4.5 միլիարդ դոլար։

Հեղեղումը սկսվել է Չեխիայում, ապա տարածվել Լեհաստանում ու Գերմանիայում։ Լեհաստանում այն համարվել է ամենամեծ արհավիրքներից մեկը երկրի պատմության ողջ ընթաքցում, որի պատճառով էլ կոչվել է «Հազարամյակի հեղեղում» (): Այս անվանումը կիրառվում է նաև Գերմանիայում ():

Պատճառներ 

Հեղեղման պատճառ են հանդիսացել հարավարևմտյան Չեխիայում անձրևաբեր երկու շրջանները՝ հուլիսի 3-10-ը և 17-22-ը։ Մեծ քանակության տեղումները հետևանք են եղել Հենուազի ցիկլոնի, որն Իտալիայի հյուսիսից տարածվել է Մորավիա և Լեհաստան։ Հարավային Լեհաստանը երկար ժամանակ շարունակել է մնալ ցածր ճմշման կենտրոն։

Մի քանի օր շարունակված տեղումները միջին հաշվով համապատասխանել են մի քանի ամսվա տեղումների չափին. նրա մակարդակը կազմել է 300-600 մմ։ Ջրի մակարդակը բարձրացել է 2-3 մ։ Այս անձրևները ամենից ուժեղ տեղումներից են եղել համաշխարհային պատմության մեջ։

1997 թվականի հեղեղումը կոչվել է «Համաշխարհային», քանի որ այդ չափի տեղումների քանակի հնարավորությունը կոնկրետ տարվա ընթացքում 0.1 % է։

Իրադարձությունների զարգացում 
Հեղեղումը սկսվել է Չեխիայում հուլիսի 5-ին, ապա տարածվել Լեհաստանում։ Անձրևները եղել են հորդառատ, և կես օրվա ընթացքում ջրի մակարդակը բարձրացել է 4 մ-ով։

Լեհաստանում առաջին տուժած բնակավայրերն են եղել Գլուխոլազին և նրա շրջակա բնակավայրերը։ Վարչապետ Վլոձիմեժ Ցիմոշևիչը հուլիսի 7-ին այցելել է քաղաք։ Աղետը շուտով պատուհասել է նաև Ռացիբուժ քաղաքը։ Կլոձկո քաղաքում հեղեղման հետևանքով տուժել են մի քանի հին շինություններ, որոնց տարիքն անցնում էր մի քանի հարյուր տարին։ Հուլիսի 8-ին հեղեղումը հասել է Կրապկովիցե։

Օդրա գետը դուրս է եկել իր հունից ու հեղեղել իր ափին գտնվող բոլոր քաղաքները։ Հուլիսի 10-ին հեղեղվել է Օպոլեն, հուլիսի 12-ին՝ Վրոցլավը ու Ռիբնիկը, ավելի ուշ՝ Գլոգուվ քաղաքը։

Լեհ-գերմանական սահմանին հեղեղման արագությունը նվազել է։ Դրա շնորհիվ գերմանական կողմը հասցրել է պատրաստվել աղետին, ինչի շնորհիվ այն ավելի քիչ է վնասել երկիրը։

Հուլիսի 18-ին Լեհաստանի նախագահ Ալեքսանդր Կվասնևսկին երկրում հայտարարել է ազգային սգո օր։

Ջրի մակարդակ 
Ստորև բերվում է աղյուսակ՝ հեղեղման ժամանակ Օդրա գետի ջրի մակարդակով։

Ծանոթագրություններ 

1997 Եվրոպայում