Թոմաս դե Քվինսի

Թոմաս դե Քվինսի, կամ Դե Քվինսի (Thomas de Quincey, Մանչեսթեր, Անգլիա-Էդինբուրգ, Շոտլանդիա), անգլիացի գրող, էսսեիստ, հայտնի հեղինակ «Ափիոն օգտագործող անգլիացու խոստովանությունները» (; 1822)։

Կենսագրություն և ստեղծագործություններ 
Թոմաս Կվինսին ծնվել է Մանչեսթերի հարուստ Կոմերսանտի ընտանիքում։ 1796 թվականին, Թոմասի հոր մահից երեք տարի անց, ընտանիքը Քվինսիի ազգանունը փոխեց Դե Կվինսի և տեղափոխվեց բատ, որտեղ Թոմասի մայրը նրան ընդունեց  King Edward ' s School-ում սովորելու։

1800 թվականին Դե Կվինսին ավարտել է դպրոցը և պատրաստվում էր ընդունվել Օքսֆորդի համալսարան, սակայն համալսարան ընդունվելու փոխարեն փախել է տնից։ 1802 թվականին նա  Լոնդոնում էր առանց փողի, քաղցած, բայց միևնույն է չէր պատրաստվում տուն վերադառնալ։ Նա շատ վատ դրության մեջ էր գտնվում։ Թոմասը սկսեց հետաքրքրվել պոեզիայով, մասնավորապես Ուիլյամ Ուորդսվորթի խոսքերով։

1803 թվականին Թոմաս դե Կվինսին ընդունվել Է Օքսֆորդի համալսարան։ Նույն ժամանակահատվածում նա կախվածություն ձեռք բերեց թմրանյութերից աստիճանաբար ավելացնելով դոզան և հասցնելով օրական 8000 կաթիլի։

1816 թվականին Դե Կվինսին ամուսնացել է։ Նրա կինը Մարգարեթը, ծնեց նրան ութ երեխա որոնցից 5-ը մահացան վաղ տարիքում, իսկ երեք դուստրերը փրկվեցին։ 1837 թվականին Դե Կվինսի կինը մահացել է։

1821 թվականին Դե Կվինսին առանձին գիրք է հրատարակել իր «Խոստովանությունները», որով զարմացրեց հանդիսատեսին իր գեղեցկությամբ և արտասովոր ուժով։ Հետագայում Դե Կվինսին թմրանյութի մեջ տառապանքից թեթևացում էր փնտրում։ Դե Կվինսի խոսքով՝ ինքը բավականաչափ հաստատակամություն չի ունեցել, որպեսզի տեսնի իր կամ ուրիշի դժբախտությունը։ Դրանով նա բացատրել է թմրանյունի դիմելու անհրաժեշտությունը, որպեսզի կարողանա մոռանալ դժվարությունները։ Թմրանյութի օգտագործումը պատճառ էր, որ Դե Քվինսիի բոլոր մտահղացումներն անավարտ մնացին։

Նրա մտորումների շրջանակը շատ ընդարձակ էր, տնտեսական, փիլիսոփայական, պատմական և գրական նշանակալից հարցերից և ոչ մեկը, որոնք ժամանակին հետաքրքրում էին նրան, անմասն չմնացին։ Նրա տնտեսական տրակտատները բարձր են գնահատվել տնտեսագետների կողմից։

Հակառակ բժիշկների կանխատեսումներին, որոնք կանխագուշակում էին Դե Քվինսիի վաղաժամ մահը, նա մահացավ կյանքի յոթանասունհինգերորդ տարում։

Ճանաչում 
Դե Քվինսիի ստեղծագործությանը անդրադարձել են սիմվոլիստները (Շ.Բոդլեր, Մ. Շվոբ) և սյուրռեալիստները։ Իր «Սև հումորի անթոլոգիայում» (1940) բրետոնն ընդգրկեց իր «Մարդասպանությունը որպես կերպարվեստ» ակնարկը։ Քվինսիի տեքստերից ոգեշնչված ամերիկացի լրագրող Ֆիտցհյու Լուդլոուն գրել է իր ինքնակենսագրական «Հաշիշեեդ» վեպը։

Ստեղծագործություններ 
thumb|Logic of political economy, 1844

Տնտեսական 
 «Երկխոսություններ Ռիկարդոյի մասին»
 «Քաղաքական խնայողության տրամաբանությունը»

Պատմական 
 «Ժաննա Դ 'Արկի Պատմությունը»
 «Հունաստանը հռոմեական տիրապետության տակ»
 «Կարլա Մեծի համեմատությունը Նապոլեոնի հետ»
 «Յուդա Իսկարիոթ»
 «Հրաշքները որպես վկայություն»

Գրական 
 Շեքսպիրի և Պոուպի կենսագրություններ («բրիտանացու» հանրագիտարանի համար)
 «Հունական ողբերգությունների տեսությունը»
 «Հերոդոտի Բնութագիրը»

Հրապարակումներ ռուսերեն լեզվով 
 Օփիում օգտագործող անգլիացու խոստովանությունը։ Ad Marginem, 1994.
 Անգլիացու խոստովանությունները, ափիոնասեր։ - Մ. ՝ Լադոմիր; Գիտություն, 2000 թ. (Բացի վերնագրային էսսեից, գրքում տեղ են գտել նրա «Suspiria de profundis» շարունակությունը, ինչպես նաև էսսեները ՝ «Սպանությունը որպես կերպարվեստի մեկը» և «Շեքսպիրի դարպասը թակելու մասին»)։
 Օփիում օգտագործած անգլիացու խոստովանությունը։ / Թարգմանություն Sl Sukhareva. Տերրա, 2001։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Page H.A. Thomas De Quincey: his life and writings : with unpublished correspondence. — : Scribner, Armstrong, 1877.
 Masson D. De Quincey. — ; : Macmillan and co., 1902.
 Sackville-West E. Thomas De Quincey: his life and work. — New Haven: Yale UP, 1936.
 Jordan J.E. Thomas De Quincey, literary critic: his method and achievement. — Berkeley: University of California Press, 1952.
 Moreux F. Thomas de Quincey : la vie, l’homme, l’oeuvre. — : PUF, 1964
 Salaman E. The Great Confession: from Aksakov and De Quincey to Tolstoy and Proust. — : Allen Lane The Penguin Press, 1973.
 Thomas De Quincey : bicentenary studies/ Robert Lance Snyder, ed. Norman: University of Oklahoma Press, 1985.
 Burwick F. Thomas De Quincey : knowledge and power. — : Palgrave, 2001.
 Thomas de Quincey: new theoretical and critical directions/Robert Morrison, Daniel Sanjiv Roberts, eds. — : Routledge, 2007.
 

Բրիտանացի գրողներ
Օքսֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ
Անգլիացի վիպասաններ
Անգլիացի գրողներ
Անգլերեն գրականություն
Բրիտանացիներ
Ինքնակենսագրություններ
19-րդ դարի անգլիացի գրողներ