Տոուկո Վալիո Լակսոնեն

Տոուկո  Վալիո  Լակսոնեն (), ավելի շուտ  հայտնի էր իր կեղծանվամբ Տոմ ոֆ Ֆինլանդ (, ), Ֆինլանդացի գրաֆիկական նկարիչ, որն իր բազմաթիվ հոմոպոռնոգրաֆիկ նկարներով ազդել է համասեռամոլների ենթամշակույթի վրա։  Ազդեցություն  թողնելով Ռոբերտ Մեփլտորպ, Դևիդ Հոկնի, Էնդի Ուորհոլ և Կիտ Հարինգ ։

Կենսագրություն 

Ծննվել է Կաարինա քաղաքում Ֆինլանդիայի հարավ-արևմտյան մասում` ուսուցիչներ Էդվին և Սուոմի Լաքսոնների ընտանիքում։ Հինգ տարեկան հասակում նկարչության, գրականության և երաժշտության մթնոլորտում դաստիարակված տղան գիտեր կոմիքս նկարել և դաշնամուր նվագել։

Տուրկու դպրոցն ավարտելուց հետո, 1939 թվականին գովազդ սովորելու համար նա ընդունվում է Հելսինկի արվեստի դպրոց։ 1940 թվականին զորակոչվեց Ֆիննական բանակ, պայքարելով Խորհրդա-ֆիննական պատերազմ (1939-1940) թվականներին  զավթիչների դեմ՝ խորհրդային զորքերի տարածքում։ Ծառայության ընթացքում ստացել է լեյտենանտի կոչում։

1945 թվականի պատերազմի ավարտից հետո Տոուկոն շարունակում է նկարչական ուսումը, ինչպես նաև դաշնամուրի դասեր է անցնում Յան Սիբելիուսի ինստիտուտում։ Այս հմտություններով նա վաստակում էր իր ապրուստը։ Օրվա ընթացքում կատարում էր ցուցափեղկերի պատվերներ, ինչպես նաև գովազդային պաստառներ էր ստեղծում, իսկ երեկոները դաշնամուր էր նվագում  սրճարաններում երեկույթների ժամանակ։ Բայց պատանեկան տարիներից նրա հիմնական զբաղմունքը տարբեր գրոտեսկ նկարների ստեղծումն էր։ Նկարիչն ի սկզբանե սկսեց ստեղծել այդ գործերը իր բնական համեստության պատճառով, ինչը խանգարում էր նրան անձամբ ծանոթանալ իր ցանկության օբյեկտներին։

1956 թվականի վերջին, իր սիրեցյալի՝ Վելիի պնդմամբ, որի հետ նա հանդիպել էր երեք տարի առաջ, Տոուկոն իր նկարների մի մասն ուղարկեց ամերիկյան «Physique Pictorial» ամսագիր՝ <<Տոմ>> կեղծանունով։ Խմբագիրը հիացած էր իր տեսածով, իսկ 1957 թվականի գարնան ամսագրի շապիկին հայտնվեց նկարչի պատկերներից մեկը, որը հայտնի դարձավ որպես «Տոմ Ֆինլանդիայից»։

Այդ ժամանակից ի վեր Տոմը հրաժարվեց դաշնամուր նվագելուց, սակայն ապրելու համար միայն նկարելով չկարողացավ բավարար գումար վաստակել,  ստիպված էր կատարել դիզայներական աշխատանք մինչև 70-ականների սկիզբը (մինչև 1971 թվականը Ֆինլանդիայում համասեռամոլական հարաբերությունները հոգեկան խանգառումներ էին համարվում և դատապարտվում)։

1973 թվականին Համբուրգում տեղի ունեցավ Ֆինլանդիացի Տոմի առաջին ցուցահանդեսը։ Չնայած  Տոմը մեծ հաջողություններ ունեցավ, որը սակայն հանգեցրեց մեծ կորուստների։ Բոլոր նկարները  գողացվել էին բացի մեկից։ Հաջորդ ցուցահանդեսը անցկացվեց 1978 թվականին Լոս Անջելեսում։ Այս ժամանակահատվածում Տոմը գտավ նոր ծանոթություններ, ինչպես օրինակ լուսանկարիչ Ռոբերտ Մեփլտորպը և Կանադացի Դերկ Դեները, ով ստանձնեց նկարչի ստեղծագործության կոմերցիոն մասը։ 1980-ականների ամբողջ ընթացքում Տոմ Ֆինլանդիայի  ուղևորությունները դեպի Ամերիկա ավելի հաճախակի էին լինում, քանի որ նա մեկ տարի վեց ամիս անց էր կացնում Լոս Անջելեսում։ 
1981 թվականին Տոմի գործընկերը՝ որի հետ նա ապրել էր 28 տարի, մահացավ կոկորդի քաղցկեղից։ 1988 թվականին նկարչի մոտ  ախտորոշվել էր Թոքերի լայնացում։ Մահացել է 1991 թվականի նոյեմբերի 7-ին թոքերի պատճառով առաջացած կաթվածից։

Ճանաչում 
Արդեն 1993 թվականին Նյու Յորքի St Martins Press հրատարակչությունը հրապարակեց նկարչին նվիրված առաջին լուրջ ուսումնասիրությունը։ «Tom of Finland: His Life and Times» (հեղինակ — F. Valentine Hooven)։ Մի շարք գրքեր նվիրված են Ֆինլանդիացի Տոմին և հոդվածներ։

Ֆիննական փոստի Itella հայտարարությունը 2014 թվականի սեպտեմբերի 8-ին նկարչի երկու հոմոերոտիկ աշխատանքների պատկերներով փոստային նամականիշի թողարկման համար մեծ իրարանցում առաջացրեց ինտերնետի վաճառքում։

2017 թվականին լույս է տեսել Լաքսոնենի կենսագրության հիման վրա նկարահանված կենսագրությունը Tom of Finland (ֆիլմը) համատեղ արտադրել են  Ֆինլանդիան,  Շվեդիան, Դանիան, Գերմանիան և ԱՄՆ-ի (ռեժիսոր Դոմե Կարուկոսկին)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Шедевры графики — «грязные рисунки». Том оф Финланд
 «Том оф Финлэнд — Папочка и Академия Мускулов», биографический фильм
 Tom of Finland Foundation 
 Tom of Finland Life and Work of a Gay Hero  
 The sexed up cartoon hunks that defined gay culture

1991 մահեր
1920 ծնունդներ
ԼԳԲՏ մշակույթ
Նոյեմբերի 7 մահեր
Մայիսի 8 ծնունդներ
ԼԳԲՏ արվեստագետներ
Կեղծանուններ
Ֆինն արվեստագետներ
Նկարիչներ այբբենական կարգով
Հելսինկի քաղաքում մահացածներ
ԼԳԲՏ-ն մշակույթի և արվեստի մեջ
ԼԳԲՏ պատմություն