Քրիստին Սմարթի սպանություն

Քրիստին Դենիզ Սմարթ (, ), ամերիկացի ուսանողուհի, ով սպանվել է Փոլ Ֆլորեսի կողմից Սան Լուիս Օբիսպոյի Կալիֆոռնիայի պոլիտեխնիկական համալսարանում իր առաջին կուրսի ավարտին։

1996 թվականի մայիսի 25-ին Սմարթը ներկա էր Կալիֆորնիայի համալսարանի մեկ այլ ուսանողի երեկույթին՝ համալսարանից դուրս։ Առավոտյան ժամը 2-ի սահմաններում նրան անգիտակից վիճակում գտել են հարևանի մարգագետնում, և երկու ուսանողներ որոշել են օգնել նրան քայլել դեպի հանրակացարանի սենյակ։ Փոլ Ֆլորես անունով երրորդ ուսանողը միացել է խմբին։ Քանի որ իր հանրակացարանը մոտ էր Սմարթի հանրակացարանին Սմարթը մյուս երկու ուսանողների ասել է, որ Քրիստինին անվտանգ և առողջ տուն կտանի։ Սմարթին այլևս երբեք չեն տեսել, և նրա անհետացումից հետո կատարված որոնումները ոչ մի արդյունք չեն տվել։

Սմարթի անհետացումը հանգեցրել է անվտանգության մասին օրենքի ընդունմանը, որը պահանջում է, որ Կալիֆոռնիայի բոլոր պետական քոլեջները և կառավարության կողմից ֆինանսավորվող ուսումնական հաստատությունները պայմանագրեր կնքեն ոստիկանության տեղական վարչությունների հետ ուսանողների նկատմամբ բռնության դեպքերի վերաբերյալ։ Օրինագիծը միաձայն ընդունվել է Կալիֆորնիա նահանգի Օրենսդիր ժողովի կողմից և ստորագրվել նահանգապետ Փիթ Ուիլսոնի կողմից։

2021 թվականի ապրիլի 13-ին Ֆլորեսը և նրա հայրը ձերբակալվել ենմ Սմարթի անհետացման կասկածանքով։ Խուզարկություններ են կատարվել նրանց տներում։ Քննիչները հայտնաբերել են բազմաթիվ ապացույցներ։ Նրանց նկատմամբ դատական գործընթացը սկսվել է 2022 թվականի հուլիսին։ 2022 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Փոլ Ֆլորեսը մեղավոր է ճանաչվել Քրիստին Սմարթի սպանության մեջ։

Նախապատմություն 
Քրիստին Դենիս Սմարթը ծնվել է 1977 թվականի փետրվարի 20-ին Գերմանիայի Բավարիա նահանգի Աուգսբուրգ քաղաքում՝ ամերիկացի զինծառայողների երեխաների ուսուցիչներ Սթեն և Դենիզ Սմարթների ընտանիքում։ Նա ունեցել է եղբայր և քույր։ Սմարթը ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Կալիֆորնիա նահանգի Սթոքտոն քաղաք։ Նա հաճախել և ավարտել է Լինքոլնի ավագ դպրոցը Սթոքթոնում 1995 թվականին։ Մինչ իր անհետացումը աշխատել է որպես փրկարար և ջոկատավար Հավայան կղզիների Մոկուլեա ճամբարում։

Անհետացում 
1996 թվականին Սմարթը ընդունվել է Սան Լուիս Օբիսպոյի Կալիֆորնիայի պոլիտեխնիկական պետական համալսարան։ 1996 թվականի մայիսի 25-ի գիշերը, որը հիշատակի օրվա հետ կապված հանգստյան օրն էր, նա ներկա էր ծննդյան երեկույթի, որտեղ ոչ ոքի չէր ճանաչում։ Նրա ընկերները չէին ցանկանում մասնակցել երեկույթին։

Մոտավորապես ժամը 2-ին Սմարթին անգիտակից վիճակում գտել են հարևանի մաևգագետնում երկու համակուրսեցի ուսանողներ՝ Շերիլ Անդերսոնը և Թիմ Դևիսը, որոնք երկուսն էլ նոր էին դուրս եկել խնջույքից։ Նրանք օգնել են Սմարթին ոտքի կանգնել և որոշել են նրան հետ տանել հանրակացարան։ Խնջույքից մեկ այլ ուսանող՝ Փոլ Ֆլորեսը, միացել է նրանց խմբին և առաջարկել օգնել նրանց երկուսին ուղեկցել Սմարթին հանրակացարան։

Դևիսն առաջինն էր, ով լքել է նրանց, քանի որ նա ապրում էր համալսարանից դուրս և երեկույթին գնացել էր մեքենայով։ Անդերսոնը երկրորդն է լքել խումբը՝ շարժվելով դեպի Սիերա Մադրե սրահ, այն բանից հետո, երբ Ֆլորեսը, ով ավելի մոտ էր ապրում Սմարթի բնակության սրահին, վստահեցրել է Անդերսոնին, որ կարող է ուղեկցել նրան այնտեղ։ Ֆլորեսը ոստիկաններին ասել է, որ իրեն ուղեկցել է իր հանրակացարան՝ Սանտա Լյուսիա Հոլլ, իսկ հետո թույլ է տվել քայլել դեպի իր հանրակացարան Մուիր Հոլլում։ Նրա անհետացման պահին Սմարթը ոչ գումար ուներ, ոչ էլ բանկային քարտ։

Պաշտոնական հետաքննություն 
Համալսարանի ոստիկանական բաժանմունքը սկզբում կասկածում էր, որ Սմարթը արձակուրդում է, ինչպես դա սովորական էր հանգստյան ժամանակ ուսանողների շրջանում, և արդյունքում դանդաղել է նրան որպես անհայտ կորած հայտնել տեղական իրավապահ մարմիններին։ Որպես անհայտ կորած նրան համարել են միայն մեկ շաբաթ անց, չնայած որ նրա ընտանիքը նախկինում դիմել էր ոստիկանություն։

Սմարթին փնտրում էին մի քանի կամավորներ։ Նրանցից ոմանք տեղաշարժվել են ձիերով, իսկ ոմանք օգտագործել են գեոռադարներ։

Լեյսի Փիթերսոնի սպանության հետաքննության ընթացքում մամուլում չհիմնավորված լուրեր են հայտնվել, որ Լեյսիի ամուսինը՝ Սքոթ Փիտերսոնը, ինչ-որ առնչություն ուներ Սմարթի անհետացման հետ։ Նախնական կարճ հետաքննություն է անցկացվել՝ պարզելու, թե արդյոք Փիտերսոնը կապ ունի անհետացման հետ։ Նա հերքել է իր առնչությունը, և ոստիկանությունը, ի վերջո, բացառել է նրան որպես կասկածյալ։

Չնայած նրա մարմինը երբեք չի հայտնաբերվել, ականջօղը, որը կարող էր պատկանել Սմարթին, հայտնաբերվել է Փոլ Ֆլորեսի մոր նախկին տանը։ Այդ ականջօղը չի նշվել որպես իրեղեն ապացույց։ 1996 թվականից 2007 թվականներին իրականացվել են մնացորդների և այլ ապացույցների տարբեր որոնումներ, որոնցից մի քանիսում օգնել են շները, որոնք վարժեցվել են մարդու մնացորդների հոտը հայտնաբերելու համար։ Մոտ երկու տասնամյակ ոչ մի ապացույց չի հայտնաբերվել։

2016 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Սան Լուիս Օբիսպո շրջանի շերիֆի գրասենյակի պաշտոնյաները հայտարարել են, որ նրանք հետաքննում են այս գործի նոր կապը։ ՀԴԲ-ից շներ են բերվել, և քննիչները պատրաստվում էին մոտ չորս օր անցկացնել Կալիֆոռնիայի համալսարանում պեղումներ կատարելու համար։ Երեք օր անց Սմարթ բնակելի սրահի մոտ գտնվող նույն բլրի լանջին գտնվող բոլոր երեք պեղումներից հայտնաբերվել են իրեր։ Շերիֆի գրասենյակի խոսնակն ասել է. Առարկաները վերլուծվում են՝ պարզելու համար, թե արդյոք դրանք կապված են մի գործի հետ, որը կարող է քննվել օրեր, շաբաթներ կամ նույնիսկ ամիսներ։ 2020 թվականի դրությամբ հայտնաբերված իրերը դեռևս գտնվել են հետաքննության փուլում։

2021 թվականի ապրիլի 20-ին դատախազը հայտարարել է, որ կարծում են, Քրիստինի մարմինը թաղված է Ռուբեն Ֆլորեսի տան տախտակամածի տակ, բայց վերջերս դուրս է բերվել։ Կենսաբանական ապացույցները հայտնաբերվել են գեոռադարի և շների միջոցով։

Դատավարություն 
Սմարթը պաշտոնապես մահացած է հայտարարվել 2002 թվականի մայիսի 25-ին՝ նրա անհետացման վեցերորդ տարեդարձին։ 2005 թվականին նրա ծնողները՝ Դենիսը և Սթեն Սմարթը, քաղաքացիական հայց են ներկայացրել Ֆլորեսի դեմ։ Սմարթի ընտանիքը ներկայացվել է փաստաբան Ջեյմս Մերֆիի կողմից։ 2006 կամ 2007 թվականին Ֆլորենսի ընտանիքը հայց է ներկայացրել Սմարթի ընտանիքի դեմ, սակայն դատական գործընթացը երբեք չի վերածվել դատական որոշման։

Սան Լուիս Օբիսպոյի շրջանի շերիֆի գրասենյակը պարբերաբար ուսումնասիրել է գործը 2011 թվականից 2016 թվականներին։ ՀԴԲ-ն նրան ներառել է որպես անհայտ կորած առաջնահերթ անձանց ցուցակում՝ իր անհետացման մասին տեղեկատվության համար 75,000 ԱՄՆ դոլարի պարգևատրմամբ։ Դելտա շրջանի բնակիչ Թերի Բլեքը 100 000 դոլար պարգև է առաջարկել Սմարթի մարմնի համար։

Լուսաբանում 
2019 թվականի սեպտեմբերի 30-ից երաժիշտ Քրիս Լամբերտը թողարկել է տասը դրվագներից բաղկացած փոդքասթ։ Փոդքասթը մանրամասնում է Քրիստինի հավանական առևանգումը և դրան հաջորդած մահը Կալիֆոռնիայի պոլիտեխնիկական  համալսարանում 23 տարի առաջ։ Փոդքաստը ներբեռնվել է ավելի քան 12 միլիոն անգամ։

2020 թվականի հունվարի 18-ին The Stockton Record-ը հայտնել է, որ ՀԴԲ-ն տեղեկացրել է Սմարթի ընտանիքին, որ նրա անհետացման մասին լրացուցիչ նորություններ կլինեն։ 2020 թվականի հունվարի 29-ին Սան Լուիս Օբիսպոյի ոստիկանության բաժինը հաստատել է, որ Ֆլորեսին պատկանող երկու բեռնատարներ առգրավվել են որպես ապացույցներ։ Ֆլորեսը ձերբակալվել է խուզարկության ժամանակ։

Ձերբակալություն 
2021 թվականի ապրիլի 13-ին Փոլ Ֆլորեսը և նրա հայրը՝ Ռուբեն Ֆլորեսը, կալանքի տակ են վերցվել Սան Լուիս Օբիսպո շրջանի շերիֆի դեպարտամենտի կողմից։ Փոլ Ֆլորեսին մեղադրանք է առաջադրվել սպանության համար, իսկ Ռուբեն Ֆլորեսին մեղադրանք է առաջադրվել հանցակցության համար։ Ավելի ուշ հետաքննությունից եզրակացվել է, որ Փոլ Ֆլորեսը փորձել է բռնաբարել Սմարթին, չնայած Սան Լուիս Օբիսպոյի շրջանի դատախազ Դեն Դոուն հայտարարել է, որ սեռական բռնության մեղադրանքով վաղեմության ժամկետը լրացել է, բայց բռնաբարության ընթացքում կատարված սպանությունը կամ բռնաբարության փորձը համապատասխանում են առաջին աստիճանի սպանության մեղադրանքին։  2021 թվականի սեպտեմբերին դատավորը որոշել է, որ առկա են բավարար ապացույցներ մեղքի համար, որպեսզի գործը հանձնվի դատարան։

Վճիռ 
2022 թվականի հոկտեմբերի 18-ին առանձին երդվյալներ, ովքեր միաժամանակ լսում էին գործը Մոնտերեյի շրջանի դատարանում, Փոլ Ֆլորեսին մեղավոր են ճանաչել առաջին կարգի սպանության մեջ, իսկ հայր Ռուբեն Ֆլորեսին՝ անմեղ։ Ռուբեն Ֆլորեսին սպառնում էր առավելագույն պատիժ՝ երեք տարվա ազատազրկում, իսկ Փոլ Ֆլորեսին սպառնում էր քսանհինգ տարուց մինչև ցմահ ազատազրկում։

Տես նաև 
 Տարա Գրինստեդի սպանությունը

Ծանոթագրություններ 

Սպանություններ ԱՄՆ-ում
ԱԽՎ նախագծի հոդվածներ