Ամոս Սոյեր

Ամոս Սոյեր (, ), լիբերիացի քաղաքական և պետական գործիչ, 1990 թվականի նոյեմբերի 22-ից մինչև 1994 թվականի մարտի 7-ը եղել է Լիբերիայի Ազգային միասնության ժամանակավոր կառավարության նախագահը, ուսուցիչ, ակադեմիկոս, ֆիլիսոփայության դոկտոր։

Կենսագրություն 
Սովորել է Լիբերիայի քոլեջում (այժմ՝ Լիբերիայի համալսարան) և Էվանսթոնի (Իլինոյս) (ԱՄՆ) Հյուսիսարևմտյան համալսարանում։ Զբաղվել է մանկավարժական գործունեությամբ։ 1980-1984 թվականներին եղել է Լիբերիայի համալսարանի սոցիալական գիտությունների ֆակուլտետի դեկան։ Այդ ընթացքում նա Սահմանադրական հանձնաժողովի նախագահն է եղել, որն ուսումնասիրել է նախագահ Ուիլյամ Տոլբերտի սպանության հանգամանքները։ Բլումինգթոնի համալսարանում դասավանդել է քաղաքական տեսություն և վերլուծություն։ Մոնրովիա վերադառնալուց հետո դոկտոր Սոյերը ստացել է ակադեմիկոսի կոչում, դարձել է ակտիվիստ և քաղաքական գործիչ և որպես անկախ թեկնածու առաջադրվել Մոնրովիայի քաղաքապետի պաշտոնում։

Եղել է Լիբերիայի ժողովրդական կուսակցության անդամ, Լիբերիայի Կառավարման բարեփոխումների հանձնաժողովի նախագահ, Աֆրիկայում արդարության շարժման հիմնադիրներից մեկը, 1983 թվականին հիմնել է Լիբերիայի ժողովրդական կուսակցությունը։

Լիբերիայի նախագահ Սամուել Դոուի սպանությունից հետո (1990) Սոյերը ստանձնել է Անցումային կառավարության (Ազգային միասնության կառավարության) նախագահի պաշտոնը, նրա պաշտոնավարումն ավարտվել է 1994 թվականի մարտի 7-ին, այն բանից հետո, երբ նա ի սկզբանե հույս ուներ պաշտոնավարել  ընդամենը վեց ամիս։

Սոյերը քաղաքագիտության դոկտորի կոչում է ստացել Իլինոյսի Հյուսիսարևմտյան համալսարանից։

Նա մի քանի անգամ ծառայել է միջազգային կազմակերպություններում, այդ թվում՝ ՄԱԿ-ում, 2001 թվականին նա եղել է Զիմբաբվեի ընտրությունների մոնիտորինգի հանձնաժողովի նախագահը Աֆրիկյան միասնության կազմակերպության կողմից։

Սոյերը որոշ ժամանակով վերադարձել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ՝ հրավեր ստանալով աշխատելու որպես փոխտնօրեն և գիտաշխատող Ինդիանայի համալսարան Բլումինգթոնումի Քաղաքական գիտությունների ամբիոնի Քաղաքական տեսության և քաղաքականության վերլուծության ֆակուլտետեում։

1980-ականներից հրատարակել է գրքեր, որոնք վերաբերվում են Լիբերիայի քաղաքականությանը։ 1992 թվականին Սոյերը գրել է «Ինքնավարության վերելքը Լիբերիայում. ողբերգություն և մարտահրավեր» գիրքը։ Իր վերջին գիրքը նա հրատարակել է 2005 թվականի ամռանը։

Կյանքի վերջին տարիներին նա գլխուղեղի երկու վիրահատություն է տարել։

Մահացել է 2022 թվականին, Բալթիմորի Ջոն Հոփկինսի հիվանդանոցում։

2011 թվականին արժանացել է Գուզիի խաղաղության մրցանակի։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
Abdoulaye W. Dukule, "Life in Monrovia", The Perspective, 26 November 2001.
Indiana University: Profile of Dr. Amos Sawyer
J. Peter Pham, "A Nation Long Forlorn: Liberia's Journey From Civil War toward Civil Society", The International Journal of Not-for-Profit Law (ICNL), Volume 6, Issue 4, September 2004.

Լիբերիայի նախագահներ
Լիբերիայի քաղաքական գործիչներ
20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Մանկավարժներ այբբենական կարգով
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ