Զոլտան Նուրիջանի

Զոլտան Նուրիջանի (, ), հունգարահայ նկարիչ։

Կենսագրություն 
Նուրիջանին ծնվել է 1925 թվականին անեցի հայ հորից (ինչպես Տրանսիլվանիայի հայ համայնքի մեծ մասը) և հունգարուհի մորից։ Նրա հորեղբայր Յոզեֆ Նուրիջանին հայտնի քիմիկոս և պրոֆեսոր էր։ Միջնակարգ դպրոցի տարիներին նա դարձել է Բուդապեշտի Նանդոր Նաձի ղեկավարած կերպարվեստի խմբակի սյունը։ Զոլտանի կողմնակիցները նրան համարում էին եվրոպական դպրոցի նոր սերնդի անդամ և խոստումնալից տաղանդ։ 1948 թվականին ստացել է Հռոմում Հունգարիայի ակադեմիայի դրամաշնորհը։ Նրա օգտագործած գույներն ու ձևերը գրավեցին մի շարք իտալական ամսագրերի և թերթերի ուշադրությունը։

Հունգարիայում նա սկսել է զբաղվել որմնանկարչության տեսությամբ և պրակտիկայով։ 1949 թվականին նրա մոնումենտալ խճանկարը ցուցադրվել է MEFESZ (Համալսարանների և քոլեջների ուսանողների հունգարական ասոցիացիա) ցուցահանդեսում։ Նրա տաղանդը ճանաչել են Մարիուշ Ռաբինովսկին և Լայոշ Ֆյուլեպը։ 1949-1950 թվականներին «Կվադրիգա» ցուցահանդեսը հիմնել են Ֆերենց Յանոշին, Զոլտան Նուրիջանին, Գելերտ Օրոշը և Դյուլա Շուգարը։

Նրա հայտնի մոնումենտալ աշխատանքն է «Ինժեները» խճանկարը Սեկեշֆեհերվարի ճարտարագիտական դպրոցի արտաքին պատին (1955)։ Նրա դիզայնն արժանացել է 2 մրցանակի՝ մահից ոչ շատ առաջ։ 1962 թվականին Ֆենյեշ Ադոլֆի պատկերասրահում տեղի է ունեցել անհատական ցուցահանդես։

1962 թվականին կնոջ աշխատանքի բերումով Նուրիջանին այցելել է Վիետնամ, որտեղ անցկացրել է վեց ամիս։ Նոյեմբերին «Հանոյ-Հայֆոն-Բուդապեշտ» խորագրով ցուցադրել է իր փորագրանկարներն ու ջրանկարները, որոնք հիմնականում ստեղծվել էին Վիետնամում, որը մեծ հաջողություն է ունեցել։ Վերադարձի ճանապարհին նրանք մեկուկես ամիս անցկացրել են Չինաստանում, մեկ ամիս՝ Խորհրդային Միությունում՝ այցելելով խոշոր քաղաքներ և պատմական վայրեր։

1966 թվականին նրա աշխատանքները ցուցադրվել են Սեգեդում՝ Էրիկ Շոլցի և Դյուլա Շուգարի աշխատանքների հետ մեկտեղ։

1968 թվականին ցուցադրվել է «Վիետնամը նկարներում» գծանկարների հավաքածուն։

Նուրիջանին հայ բանաստեղծ Սարմենի և նրա ընտանիքի ընկերն էր։ Սարմենի հրավերով 1972 թվականին այցելել է Խորհրդային Հայաստան։ Նրա բնակարանը Բուդապեշտում միշտ եղել է հայկական մշակույթի կենտրոն։

2000 թվականին Նուրիջանիի ցուցահանդեսը բացվել է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

1974 թվականի մայիսի 22-ին կյանքի 49-րդ տարում հանկարծամահ է եղել Դեբրեցենում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Զոլտան Նուրիջանի
 Եվրոպական դպրոցի երիտասարդներից մեկը՝ Զոլտան Նուրիջանի (1925-1974)

Ռումինահայ նկարիչներ
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ