Ավստրիայի նախագահական ընտրություններ (2010)

Նախագահական ընտրությունները Ավստրիայում անցկացվեցին 2010 թվականի ապրիլի 25-ին,  1951 թվականից ի վեր Ավստրիայի պետության ղեկավարի տասներկուերորդ ընտրություններն էին։ Թեկնածուներն էին նախագահ Հայնց Ֆիշերը (անկուսակցական, նախկինում ԱՍԴԿ), Բարբարա Ռոզենկրանցը (ԱԱԿ) և Ռուդոլֆ Գերինգը (ԱՔԿ)։ Հայնց Ֆիշերը հաղթել է վավեր ձայների 80%-ից մի փոքր պակասով։ Ընտրողների մասնակցությունը եղել է պատմական նվազագույնը՝ 54%:

Թեկնածուներ

Ավստրիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն 
Գործող նախագահ Հայնց Ֆիշերը (անկուսակցական, Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության նախկին անդամ) հայտարարեց 2009 թվականի նոյեմբերի 23-ին, որ հավակնելու է երկրորդ ժամկետով ընտրվելուն ։ Համաձայն 2009 թվականի հունիսի 27-ի «Österreich» թերթի համար Gallup-ի հարցման՝ Ֆիշերն ուներ աշխատանքի հավանության 80% վարկանիշ ։

Ավստրիայի ժողովրդական կուսակցություն 
Խոսակցություններ կային, որ Ավստրիայի ժողովրդական կուսակցության թեկնածուն կլինի կա՛մ Ստորին Ավստրիայի նահանգապետ Էրվին Պրյոլը, կա՛մ Ավստրիայի դաշնային տնտեսական պալատի նախագահ Քրիստոֆ Լեյթլը։ 2009 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Պրյոլը հայտարարեց, որ չի առաջադրվելու նախագահական ընտրություններում և կմնա Ստորին Ավստրիայի նահանգապետ ։ Լեյթլը և Շտիրիայի նախկին նահանգապետ Վալտրաուդ Կլասնիչը նույնպես հրաժարվել են նախագահական ընտրություններին մասնակցելուց ։ 2010 թվականի փետրվարի 25-ին Ժողովրդական կուսակցությունը հայտարարեց, որ թեկնածու չի առաջադրի և պաշտոնապես չի սատարի որևէ թեկնածուի ։

Ավստրիական ազատություն կուսակցություն 
Ազատություն կուսակցությունը 2009 թվականի հունիսին հայտարարեց, որ անպայման թեկնածու կներկայացնի «Ֆիշերի վերընտրվելը կանխելու համար»։ Նշված հավանական թեկնածուների թվում էին Մարտին Գրաֆը, Նորբերտ Շտեգերը, Զիգֆրիդ Դիլլերսբերգերը, Նորբերտ Գուգերբաուերը, Դիտեր Բյոմդորֆերը և Վիլհելմ Բրաունեդերը   ։ Այն բանից հետո, երբ «Հանուն Ավստրիայի ապագա» դաշինքի Կարինթյան մասնաճյուղը առանձնացավ Ազատություն կուսակցության հետ վերամիավորվելու համար, լուրեր տարածվեցին, որ նրանց թեկնածուն լինելու է Բարբարա Ռոզենկրանցը ։ 2010 թվականի հունվարի սկզբին Ազատություն կուսակցության առաջնորդ Հանց Քրիստիան Շտրախեն երաշխավորեց, որ կուսակցությունը թեկնածու կառաջադրի՝ վստահեցնելով, որ Ֆիշերը առանց ընդդիմության չի առաջադրվի ։ 2010 թվականի փետրվարի 28-ին Շտրախեն «Kronen Zeitung» թերթում հայտարարեց, որ Ազատություն կուսակցությունը կառաջադրի Բարբարա Ռոզենկրանցին՝ որպես նախագահի թեկնածու ։

«Հանուն Ավստրիայի ապագայի» դաշինք 
«Հանուն Ավստրիայի ապագայի» դաշինքի առաջնորդ Յոզեֆ Բուխերը և գլխավոր քարտուղար Ստեֆան Պետցները իրենց աջակցությունն են հայտնել Դաշինքի նախկին առաջնորդ Յորգ Հայդերի այրուն՝ Կլաուդիա Հայդերի նախագահական թեկնածությանը՝ հրավիրելով Կանաչներին և Ազատություն կուսակցությանը ստեղծել անկուսակցական հանձնաժողով։ Կարինթիայի նահանգապետ Գերհարդ Դյորֆլերը դեմ է արտահայտվել նման թեկնածությանը, քանի որ «չի ցանկացել միավորել ուժերը Հանց Քրիստիան Շտրախեի [Ազատության կուսակցության] հետ», բայց, այնուամենայնիվ, ասել է, որ Կլաուդիա Հայդերը կլինի «լավ թեկնածու, որը կարող է ֆինանսավորել իր նախընտրական արշավը ինքնուրույն»։ Օգոստոսի 17-ին Հայդերը հայտարարեց, որ չի առաջադրվելու նախագահի պաշտոնում  ։ 2010 թվականի փետրվարի 26-ին Բուխերն ասաց, որ կարող է առաջադրվել՝ որպես իր կուսակցության թեկնածու, քանի որ «նա կարող է դիմել [Ժողովրդական կուսակցության] ընտրողներին» ։ 2010 թվականի մարտի 1-ին դաշինքը հայտարարեց, որ Բուխերը չի առաջադրվի որպես թեկնածու, քանի որ ակնհայտորեն նրա շանսերը քիչ էին, և նրանք չէին ցանկանում վատնել հարկատուների գումարները ։

Կանաչներ – Կանաչ այլընտրանք 
Ակնկալվում էր, որ Կանաչների կուսակցության նախկին առաջնորդ Ալեքսանդր Վան դել Բելենը կարող է մասնակցել ընտրություններին, սակայն նա 2009 թվականի հունվարին հայտարարեց, որ եթե Ֆիշերը վերընտրվի, ապա կունենա իր աջակցությունը ։ 2009 թվականի հունիսին, սակայն, Կանաչների կուսակցության առաջնորդ Եվա Գլավիշնիգը հայտարարեց, որ Կանաչները մտածում են թեկնածու առաջադրելու մասին, և որ Վան դել Բելենը շատ լավ թեկնածու կլինի ։ 2009 թվականի նոյեմբերին դեռևս չկար Կանաչների կողմից հստակ որոշում, թեև Վան դել Բելենը 2009 թվականի նոյեմբերի 23-ին բացառել էր նախագահական ընտրություններում առաջադրվելու հնարավորությունը  : 2010 թվականի փետրվարի 25-ին Կանաչները հայտարարեցին, որ ցանկանում են կենտրոնանալ նահանգային ընտրությունների վրա և թեկնածու չեն առաջադրի ։ Այն բանից հետո, երբ Ֆիշերը հայտնվեց մի միջոցառման ժամանակ, որտեղ Կանաչները հարցաքննեցին նրան մի շարք հարցերի շուրջ, ընտրողների կողմից համացանցի միջոցով ներկայացված հարցերով, 2010 թվականի ապրիլի 12-ին Կանաչները պաշտոնապես հաստատեցին նրա թեկնածությունը և կոչ արեցին իրենց ընտրողներին քվեարկել իր օգտին, առաջին անգամ կուսակցության պատմության մեջ ։

Ավստրիայի քրիստոնեական կուսակցություն 
Քրիստոնեական կուսակցությունը նախագահի թեկնածու է առաջադրել իր նախագահ Ռուդոլֆ Գերինգին ։ 2010 թվականի մարտի 25-ին նրանք հայտարարեցին, որ հավաքել են անհրաժեշտ թվով ստորագրություններ՝ նախագահական ընտրություններում առաջադրվելու համար ։

Այլ թեկնածուներ 
Արևելյան Շտիրիայից նախկին դատավոր Մարտին Վաբլը, ով նախկինում երկու անգամ փորձել էր առաջադրվել նախագահի պաշտոնում, 2009 թվականի փետրվարի 6-ին հայտարարեց, որ կրկին առաջադրվելու է ։ Կանաչների քաղաքային խորհրդական Ուլրիխ Հաբսբուրգ-Լոտրինգենը՝ որպես Ավստրո-Հունգարիայի նախկին իշխող տան ժառանգ, որը սահմանադրական օրենքով անկարող էր առաջադրվել Ավստրիայի նախագահի պաշտոնում, հայտարարեց, որ ցանկանում է օրենքը փորձարկել Ավստրիայի սահմանադրական դատարանում, եթե իր թեկնածությունը թույլ չտան։ Բերնհարդ Գրեգոր Հոնմանը նույնպես մտադիր էր առաջադրվել ։ Այս թեկնածուներից ոչ մեկը չի հավաքել նախագահական ընտրություններին մասնակցելու համար անհրաժեշտ 6000 ստորագրությունը։ Ներկայացված ստորագրություններն էին․ 

 Ֆիշեր՝ 45000 ստորագրություն
 Ռոզենկրանց՝ 10500 ստորագրություն
 Գերինգ՝ 8000 ստորագրություն

Ընտրողների վիճակագրություն 
Դաշնային ընտրական հանձնաժողովի տվյալներով՝ նախագահական ընտրություններում քվեարկելու իրավունք ունեին 16-ից բարձր տարիքի Ավստրիայի 6,355,800 քաղաքացիներ։ 2004 թվականի նախագահական ընտրությունների համեմատ ընտրելու իրավունք ունեցողների թիվն ավելացել է 324818-ով կամ 5,4%-ով, ինչը հիմնականում պայմանավորված էր երկու ընտրությունների միջև օրինական քվեարկության տարիքը մինչև 16 տարեկան իջեցնելով։ Քվեարկելու իրավունք ուներ 3 307 366 կին և 3 048 434 տղամարդ ։

Ընտրելու իրավունք ունեցողների ընդհանուր թիվը ըստ նահանգների.

 Բուրգենլենդ՝ 231,257
 Կարինթիա՝ 447679
 Ստորին Ավստրիա՝ 1,267,379
 Վերին Ավստրիա՝ 1,092,760
 Զալցբուրգ՝ 391,142
 Շտիրիա՝ 973,009
 Տիրոլ՝ 530 265
 Ֆորարլբերգ՝ 265,026
 Վիեննա՝ 1,157,283

Սոցիոլոգիական հարցումներ

Սոցիալ Դեմոկրատներն ընդդեմ Ազատություն կուսակցություն ընդդեմ Քրիստոնեական կուսակցություն

Սոցիալ Դեմոկրատներն ընդդեմ. Ազատության կուսակցություն

Սոցիալ Դեմոկրատներն ընդդեմ. Ժողովրդական կուսակցություն

Բոլոր կուսակցությունները

Արդյունքներ 
Հայնց Ֆիշերը հաղթել է Բարբարա Ռոզենկրանցին՝ հավաքելով ձայների 79,3%-ը ։ Ռոզենկրանցը ստացել է 15,2% ։ Երրորդ տեղում Ռուդոլֆ Գերինգն էր՝ 5,4 տոկոս ։

Սոցիոլոգիական հարցումները Ֆիշերին լավ դրության մեջ դրեցին ընտրությունների օրը ։

Ֆիշերը հեռուստատեսությամբ շնորհակալություն է հայտնել ազգին. «Ես անչափ ուրախ եմ և շնորհակալ եմ Ավստրիայի բնակչությանն իմ հանդեպ այդքան վստահության համար» ։

Ընտրողների վատ մասնակցությունը՝ միայն 53,6%-ը,  դարձյալ առաջնորդների կողմից պաշտոնը վերացնելու կոչերի պատճառ է դարձել ։

Ըստ նահանգների

Ծանոթագրություններ 

Ընտրություններ Ավստրիայում