Շտատոլ

Շտատոլ, էրզյանյան ծիսական մոմ, տեղադրված է փայտե փորագրված աշտանակում։

Անվանում 
«Շտատոլ» բառը էրզյանական լեզվից թարգմանությամբ նշանակում է մոմ։ Մոմերը, որոնք օգտագործվում են ծեսի ժամանակ, նաև անվանում են «էրզյանյան շտատոլ» կամ «նախնիների մոմ»։

«Շտատոլ» բառը կա Վլադիմիր Դալի «Կենդանի վելիկոռուսերենի բացատրական բառարան»-ում։

Նկարագրություն 
Ավանդական շտատոլը ունեցել է 3,5 վերշոկ բարձրություն և 1,5՝ լայնություն։ Բոլոր մոմերը կազմել են շուրջ մեկ ֆունտ։ Պատրույգը պատրաստված է վուշե թելից։ Մոմի մեջտեղում կապված է սրբիչ՝ ասեղնագործ ծայրերով։ Աշտանակը պատրաստված է փայտից և ունի նեղ զամբյուղի կամ տակառի ձև։

Էրզյանյան տոնի ժամանակ պատրաստվում է շատ ավելի մեծ մոմեր, բարձրությունը կարող է հասնել մինչև 2 մետր, տրամագիծը՝ 40 սմ, իսկ քաշը՝ 165 կգ։

Կիրառում 
Շտատոլը կիրառվում է ընտանեական կամ տոհմական աղոթքների ժամանակ, նաև նախաքրիստոնեական ժամանակներում։ Այրվող մոմը խորհրդանշում է կյանքը և կապվում է Համաշխարհային ծառի պատկերի հետ։

Շտատոլի այրումը ուղեկցվում է ժամանակակից ոչ ալգլիախոսության հետևորդների արարողությամբ Մորդովիայում։

Մշակույթում 
«Շտատոլ» անվանումը կրում է Սարանսկի ազգային թատրոնում տեղի ունեցող ֆեստիվալը և ուգրոֆիննական ժողովրդին նվիրված ռուսական մուլտիմեդիայի պրոեկտը Մոսկվայում։

Ծանոթագրություն