Զե Լուիշ

Ժոզե Լուիշ Մենդեշ Անդրադե (), կաբովերդեցի ֆուտբոլիստ, «Պորտու» ակումբի հարձակվող։ 2010-2017 թվականներին խաղացել է Կաբո Վերդեի հավաքականում։

Ակումբային կարիերա 
Զե Լուիշը ծնվել է Կաբո Վերդեում և 18 տարեկանում տեղափոխվել է Պորտուգալիա, որտեղ սկսել է իր պրոֆեսիոնալ կարիերան «Ժիլ Վիսենտե» ակումբում։ 2009 թվականի նոյեմբերի 29-ին «Շավիշ» ակումբի դեմ խաղում կատարել է իր նորամուտը պորտուգալական Սեգունդայում 2010 թվականի ապրիլի 15-ին «Բեյրա Մար» ակումբի դեմ խաղում խփել է իր առաջին գոլը թիմի կազմում։ Առաջին երկու մրցաշրջաններում նա ցուցաբերել է բարձր արդյունավետություն, դարձել է ակումբի լավագույն ռմբարկու, թիմին օգնել է անցնել էլիտա և հասնել միչև Պորտուգալական լիգայի գավաթի խաղարկության եզրափակիչ։ Իր խաղով Զե Լուիշը գրավել է ավելի հայտի ակումբների ուշադրությունը։ 2011 թվականի ամռանը նա տեղափոխվել է «Բրագա»՝ ակումբի հետ կնքելով հնգամյա պայմանագիր։ Նոր թիմում իր առաջին մրցաշրջանն անցկացրել է հաջողությամբ, սակայն հետո նրա մոտ սկսել է անկում, և նա վարձավճարով տեղափոխվել է «Ժիլ Վիսենտե»։ Մեկ տարի անց Զե Լուիշը վերադարձել է «Բրագա»։ 2012 թվականի օգոստոսի 25-ին «Բեյրա Մար» ակումբի դեմ խաղում նա կատարել է իր նորամուտը Սանգրիշ լիգայում։ Նոյեմբերի 3-ին իր նախկին ակումբ «Ժիլ Վիսենտեի» դեմ խաղում Զե Լուիշը խփել է իր առաջին գոլը «Բրագայի» կազմում։ 2013 թվականին դարձել է Պորտուգալական լիգայի գավաթի խաղարկության դափնեկիր։

Ամռանը Զե Լուիշը վարձավճարով տեղափոխվել է հունգարական «Վիդեոտոն»։ Հուլիսի 28-ին «Խալադաշ» ակումբի դեմ խաղում նա կատարել է իր նորամուտը Հունգարիայի առաջնությունում։ Սեպտեմբերի 21-ին «Կեչկեմետ» ակումբի դեմ խաղում խփել է իր առաջին գոլը «Վիդեոտոնի» կազմում։ Նա օգնել է իր թիմին դուրս գալ Հունգարիայի Գավաթի խաղարկության եզրափակիչ։ Պայմանագրի ժամկետի ավարտից հետո վերադարձել է «Բրագա»։

«Սպարտակ» (Մոսկվա) 

2015 թվականի սկզբում Զե Լուիշով հետաքրքրվել է «Պորտուն», «Բենֆիկան» և մոսկովյան «Դինամոն»։ Ամռանը նա տեղափոխվել է մոսկովյան «Սպարտակ»՝ կնքելով չորսամյա պայմանագիր։ Տրանսֆերի արժեքը կազմել է 6,5 միլիոն եվրո։ Հուլիսի 17-ին «Ուֆա» ակումբի դեմ խաղում Զե Լուիշը կատարել է իր նորամուտը ՌՖՊԼ-ում՝ երկրորդ խաղակեսում փոխարինելով Յուրա Մովսիսյանին։ Այդ խաղում նա խփել է իր առաջին գոլը «կրամրասպիտակների» կազմում։ Հուլիսի ավարտին փոխել է իր համարը «99»-ից «20» այն բանից հետո, երբ թիմից հեռացել է Պատրիկ Էբերտը։ Օգոստոսի 3-ին «Ռուբին» ակումբի դեմ խաղում գոլային փոխանցում է կատարել Մովսիսյանին, տնային խաղում, որի շնորհիվ խփվել է խաղի միակ գոլը։ Օգոստոսի 22-ին «Ամկար» ակումբի դեմ խաղում առաջին անգամ խաղադաշտ է դուրս եկել հիմնական կազմում։

Սեպտեմբերի 23-ին Ռուսաստանի գավաթի խաղարկության 1/16 եզրափակչի՝ Նիժնի Նովգորոդի «Վոլգայի» (7:0) դեմ խաղում ձևակերպել է «դուբլ» և օգնել է իր թիմին խոշոր հաղթանակ տանել։ Սեպտեմբերի 26-ին «Զենիթ» ակումբի դեմ խաղում Զե Լուիշը բացել է հանդիպման հաշիվը՝ գնդակը նետելով Լոդիգինի գլխավերևով։ Այդ խաղում ստացել է ազդրի հետին մակերևույթի վնասվածք և դուրս մնացել մեկ ամսով։ Նոյեմբերի 30-ին «Ռուբին» ակումբի դեմ խաղում խփել է իր առաջին գոլը վնասվածքից հետո։

2016 թվականի օգոստոսի 21-ին «Կրասնոդար» ակումբի դեմ խաղում կատարել է «դուբլ»՝ խփելով իր առաջին գոլը նոր մրցաշրջանում։ 2016 թվականի հոկտեմբերի 29-ին ԲԿՄԱ-ի դեմ խաղում կատարել է գոլային փոխանցում, ձևակերպել «դուբլ» և հաղթանակ բերել իր թիմին։ 2017 թվականին Զեն օգնել է «Սպարտակին» դառնալ չեմպիոն։

Նույն թվականի հուլիսի 12-ին խաղացողը երկարաձգել է պայմանագիրը մոսկվայի «Սպարտակի» հետ մինչև 2021 թվականի հունիսի 30-ը։ 2017/18 Չեմպիոնների լիգայի խմբային փուլի՝ իսպանական «Սևիլիայի» և սլովենական «Մարիբորի» դեմ խաղերում Զե Լուիշը խփել է մեկական գոլ։

2018 թվականի հոկտեմբերի 4-ին Եվրոպայի լիգայի «Վիլյառեալի» դեմ խաղում ձևակերպել է «դուբլ»։ 2018 թվականի հոկտեմբերի 21-ին խփել է երկու գոլ Տուլայի «Արսենալի» դարպասին, բայց «Սպարտակն» արդյունքում պարտվել է (2:3)։ 2018 թվականի դեկտեմբերի 8-ի խաղում, որը եղել է վերջինը ձմեռային ընդմիջումից առաջ, ձևակերպել է «դուբլ» «Անժիի» դեմ խաղում (3:0)։ 2019 թվականի գարնանը խփել է մեկական գոլ «Կրասնոդար» (1:1), «Ուֆայի» (1:0) և «Կռիլյա Սովետով» (2:1) ակումբների դեմ խաղերում։

Ընդհանոր «Սպարտակի» կազմում Ռուսաստանի առաջնությունում անցկացրել է 85 խաղ՝ խփելով 25 գոլ։ Եվրագավաթներում մոսկովյան ակումբի կազմում հարձակվողն անցկացրել է 15 խաղ՝ խփելով 5 գոլ։

«Պորտու» 
2019 թվականի հուլիսին Լուիշը տեղափոխվել է «Պորտու»։ 2019 թվականի օգոստոսի 7-ին Չեմպիոնների լիգայի նախընտրական փուլի՝ ռուսական «Կրասնոդարի» դեմ խաղում նա կատարել է իր նորամուտը նոր ակումբում։ Մեկ շաբաթ հետո անցկացված պատասխան խաղում Զե Լուիշը խփել է իր առաջին գոլը «Պորտուի» կազմում։ Օգոստոսի 17-ին Սետուբալի «Վիտորիա» ակումբի դեմ խաղում Զե Լուիշը ձևակերպել է հեթ-տրիկ։ Օգոստոսի 24-ին խփել է հաղթական գոլը Լիսաբոնի «Բենֆիկա» ակումբի դեմ խաղում (2:0)։

Կարիերան հավաքականում 
2010 թվականի մայիսի 24-ին Պորտուգալիայի հավաքականի դեմ ընկերական խաղում Զե Լուիշը կատարել է իր նորամուտը Կաբո Վերդեի հավաքականում։

Հավաքականի կազմում իր առաջին գոլը խփել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Նիգերիայի հավաքականի դեմ խաղում, որն անցկացվել է Աֆրիկյան ազգերի գավաթի խաղարկության նախընտրական փուլում։ Չորս օր անց գոլ է խփել Զամբիայի հավաքականի դեմ նախընտրական խաղում։ Որոշ աղբյուրներում նշվում է, որ Զե Լուիշը հավաքականի կազմում գոլ է խփել 2012 թվականին Սիերա Լեոնեի դեմ խաղում 2014 թվականի աշխարհի առաջնության նախընտրական փուլում (հունիսի 2) և Մադագասկարի դեմ խաղում 2013 թվականի Աֆրիկյան ազգերի գավաթի նախընտրական փուլում (հունիսի 16), սակայն աղբյուրների մեծ մասում նշվում է, որ այդ գոլերը խփել են այլ ֆուտբոլիստներ (Սիերա Լեոնեի դարպասը գրավել է Մարկու Սուարեշը, Մադագասկարի դարպասը երկու գոլ է խփել Ռայան Մենդեշը և մեկ գոլ՝ Ջանինին)։

Զե Լուիշը մասնակցել է Աֆրիկյան ազգերի գավաթի խաղարկության նախընտրական փուլերին 2012, 2013, 2015, 2017, 2019 թվականներին, սակայն չի ընգրկվել եզրափակիչ խաղերի հայտացուցակներում 2013 և 2015 թվականներին, երբ Կաբո Վերդե հավաքականն անցել է որակավորման փուլը։ Զե Լուիշը նաև մասնակցել է աշխարհի առաջնության նախընտրական խաղերին 2014 և 2018 թվականներին։

Ակումբային վիճակագրություն

Ակումբում

Խաղերը և գոլերը հավաքականում 

Ընդհանուր՝ 17 խաղ / 2 գոլ, 9 հաղթանակ, 1 ոչ-ոքի, 7 պարտություն

Ձեռքբերումներ
Թիմային

 «Ժիլ Վիսենտե»
 Սեգունդայի հաղթող – 2010/11
 Պորտուգալական լիգայի գավաթի եզրափակչի մասնակից – 2011/12

 «Բրագա»
 Պորտուգալական լիգայի գավաթի դափնեկիր – 2012/13

 «Սպարտակ» (Մոսկվա)
  Ռուսաստանի առաջնության չեմպիոն – 2016/17
  Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մեդալակիր – 2017/18
 Ռուսաստանի Սուպերգավաթի դափնեկիր – 2017

Անձնական

 Ռուսաստանի ֆուտբոլի առաջնության ամսվա լավագույն ֆուտբոլիստ (1) – 2016 թվական հոկտեմբեր.
 ՌՖՄ «Մրցաշրջանի 33 լավագույն խաղացողներ» ազգային մրցանակի դափնեկիր – 2016/17 (№ 2), 2018/19 (№ 3)
Պորտուգալիայի առաջնության ամսվա լավագույն ֆուտբոլիստ (1) – 2019 թվականի օգոստոս

Անձնական կյանք 
Նախկին ընկերուհին՝ Ռաֆաելա։ Նրանք ունեն երկու երեխա, տղան՝ Լեոն, աղջիկը՝ Միյան։ Ռուսաստանում գտնվելու ժամանակ ընտանիքն առանց նրա ապրել է Լիսաբոնում։ 2018 թվականի փետրվարից հանդիպել է պարուհի Ալեսայի հետ, 2019 թվականին զույգը բաժանվել է։ 2019 թվականի ապրիլի 1-ին Զե Լուիշը Ինստագրամի իր էջում հայտարարել է իր և Ալեսայի հարաբերությունների վերականգնման մասին։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Ֆուտբոլիստի էջը foradejogo.net կայքում 
 Ֆուտբոլիստի էջը footbalzz.com կայքում
 

Պորտուի ֆուտբոլիստներ
Բրագայի ֆուտբոլիստներ
Սպարտակ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Ֆուտբոլիստներ Կաբո Վերդեից
Կաբո Վերդեի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Ֆուտբոլի հարձակվողներ
Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ