Ժակ-Պիեռ Բրիսսո

Ժակ-Պիեռ Բրիսսո  (, որոշ աղբյուրներում՝ Ժան-Պիեռ ,  հայրենի գյուղում հայտնի է Վարվիլսկիյ մականունով),  , ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ, ժիրոնդիստ, Ֆրանսիական հեղափոխության հայտնի գործիչներից մեկը։

Կենսագրություն 

Պանդոկապանի որդի է։ Փարիզում ուսումն ավարտելուց հետո Բրիսսոն ծառայության է անցել նույն դատախազի մոտ, ում մոտ պարապել է Ռոբեսպիեռը, սակայն շուտով  այն փոխարինում է տարատեսակ հոգսերով լի և կտրուկ բնույթի գրական գործունեությամբ։ Նա արժանացրել է նրան Վոլտերի հավակնությանը, սակայն դատապարտվեց իշխանության հետապնդմանը և  ստիպված եղավ փախչել  Լոնդոն։ Ինչպես այստեղ, այնպես էլ հետագայում  Ֆրանսիայում, Բրիսսոն նվիրվեց ստրկության վերացման և ստրկավաճառության դեմ գաղափարախոսությանը։ Անգլիայից վերադառնալուց հետո՝ 1784 թվականին, հայտնվում է Բաստիլիայում , սակայն արագ հեռանում է այդտեղից և տեղ է զբաղեցում իր լիբերալ հայացքներով հայտնի դուքս Օրլեանսկիյի մոտ։

Իր իսկ կողմից հիմնադրած Սևամորթ ընկերների հասարակությունը 1778 թվականին նրան ուղարկեց Հյուսիսային Ամերիկա։ Երբ վերադառնում է այնտեղից, վրա հասավ Հեղափոխությունը։ Նա ամեն կերպ օգնություն էր ցուցաբերում նրա հանդեպ՝  «Le patriote français»թերթի աշխատանքների ուղղությամբ։

Շարունակվող հեղափոխությունը նրան արագ առաջ մղեց և դրեց շարժման կենտրոնում։ Ընտրվելով Փարիզ քաղաքի համայնքային խորհրդական՝ նա դարձավ նրա ներկայացուցիչը Օրենսդիր ժողովում, որտեղ դարձավ կուսակցության նախագահ, այն կուսակցության, որը երբեմն իր անունով կոչվում էր բրիսսոյան, սակայն առավել հայտնի է ժիրոնդիստներ անունով։ Թագավորական իշխանության անկումը ոչ ոք այնքան եռանդով չի խթանել, որքան Բրուսսոն և իր ընկերները։ Նա հանրապետության բուռն կողմնակիցն էր և պատերազմ էր քարոզում բոլոր «թագադրված բռնակալների» դեմ ՝ ամբողջ Եվրոպան հանրապետություն դարձնելու համար։ 1792 թվականի աշնանը նա հայտարարեց.

Քաղաքական վերջին նշանակալից գործունեությունը, որին նա մասնակցեց, 1793 թվականի գարնանը Անգլիայի և Հոլանդիայի միջև պատերազմ հայտարարելն էր։ Բրիսսոն արագ հեռացավ յակոբիններից, իսկ 1792 թվականի սեպտեմբերյան սպանությունների ժամանակ այդ բաժանումը դարձավ վերջնական։

Բրիսսոյի ամենահայտնի ասույթը՝ «Սեփականությունը կողոպուտ է» (La propriété, с 'est le vol) (1780), հետագայում հանրահռչակվեց անարխիստ-սոցիալիստական տեսաբան Պիեռ Ժոզեֆ Պրուդոնի կողմից։

Թագավորի դատավարության ժամանակ Բրիսսոն քվեարկեց մահապատժի օգտին, թեկուզ ժողովրդի դիմումի համաձայն։ Շուտով, սակայն, նա մեղադրվեց դատարանի հետ համաձայնության մեջ, ձերբակալվեց Մուլինում և բերվեց Փարիզ, որտեղ, նախազգալով իրեն սպասվող մահապատժի դատավճիռը, գրեց իր հուշերը «Legs а mes enfants» վերնագրի ներքո (լույս է տեսել Փարիզում 1829-1835թթ.): 1793 թվականի հոկտեմբերի 31-ին 20 ժիրոնդիստների հետ գնդակահարվեց նաև Բրիսսոն և թաղվեց Մադլենի գերեզմանատանը։

Հետաքրքիր փաստ. հեղափոխությունից առաջ Բրիսսոն սերտ ընկերական հարաբերությունների մեջ էր իր ապագա քաղաքական հակառակորդի՝ Ժան Պոլ Մարատի հետ։ Բրիսսոն Մարատին համարում էր չբացահայտված հերոս, նրան վերաբերվում էր կենսաբան Մարատ Մանֆրեդի խոսքերի համաձայն՝ «ներքևից վերև»։ Բրիսոոն վիճեց ֆրանսիական ակադեմիայի հետ՝ Մարատին չընդունելու։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 
 Brissot, Jacques Pierre

Արտաքին հղումներ 

 vive-liberta գրադարանում

 
Ֆրանսիական հեղափոխական գործիչներ
Ֆրանսիացի իրավաբաններ
Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Ֆրանսիացի լրագրողներ
Ֆրանսիացի դիվանագետներ
Ֆրանսիացի թարգմանիչներ
Ֆրանսիացի փաստաբաններ
Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ