Դոմանի մեթոդ

Դոմանի մեթոդ երեխաների վերականգնման և զարգացման մեթոդների շարք զարգացման հապաղում և լիարժեք զարգացում ունեցող երեխաների համար,  որոնք մշակվել են Գլեն Դոմանի և նրա կողմից հիմնադրված Մարդկային զարգացման ինստիտուտի կողմից ():

Վերականգնման մեթոդներ  
XX դարի 40-ական թվականներին երիտասարդ ֆիզիոթերապևտ Գլեն Դոմանը սկսել է մշակել մտավոր հետամնաց երեխաների վերականգնման ծրագիր։ Ծրագրի հիմնական նպատակն էր կրթության միջոցով ակտիվացնել հիվանդ երեխաների մտավոր գործունեությունը։ Իր համակարգում նա օգտագործում էր կարմիր կետերով, նկարներով և բառերով քարտեր։ Այդ քարտերը երեխային ցուցադրվում էին կարճ ժամանակ, սակայն օրվա ընթացքում մի քանի անգամ։ Աստիճանաբար քարտերի թիվն ավելացվում էր։ Դոմանի տեսության համաձայն, քարտերը գրգռիչներ են հանդիսանում, որոնք խթանում են ուղեղի պահեստային առողջ բջիջները։ Երկարատև աշխատանքի արդյունքում՝ երկար ամիսներ կրկնելուց հետո, նկատվել է երեխաների մտավոր զարգացման բարելավում։ Մտավոր հետամնաց երեխաները սկսել են զարգանալ, շարժվել, ավելի շուտ խոսել, քան սպասվում էր։ Այդ երեխաներն իրենց զարգացմամբ հասել են սովորական երեխաներին։ Հետագայում Դոմանի մեթոդաբանությունը սկսել են օգտագործվել որպես առողջ երեխաների ուսուցման զարգացման մեթոդ։

Արագացման մեթոդներ 
Գլեն Դոմանի ղեկավարությամբ Մարդկային զարգացման ինստիտուտում մշակվել են տարբեր վերականգնողական տեխնիկաներ մտավոր հետամնաց երեխաների համար, ինչպես նաև սովորական երեխաների կրթական, զարգացման տեխնիկաներ։ Մեթոդների շարքում ներառված են կյանքի առաջին տարվանից ընթերցանության և մաթեմատիկայի ուսուցման և ֆիզիկական զարգացման մեթոդներ։ Դոմանի մեթոդների համաձայն, խորհուրդ է տրվում սկսել վերապատրաստումը 3-6 ամսականից, քանի որ 6-7 տարեկան երեխաների մոտ սկսվում է ուսուցման գործընթացը, իսկ ճանաչողությունը գալիս է հենց ծնունդից։ Երեխան կյանքի առաջին 6 տարում ավելի շատ գիտելիքներ է ստանում, քան իր կյանքի մնացած տարիներին։

Ընթերցանության ուսուցում ըստ Դոմանի մեթոդի  
Երկու տարեկան և նույնիսկ ավելի վաղ տարիքի երեխաներին կարդալ սովորեցնելու համար օգտագործվում է քարտերի հատուկ հավաքածու. դա Գլեն Դոմանի տեխնիկայի ամենատարածված օգտագործումն է։ Սովորելու հիմնական գաղափարն այն է, որ երեխան անգիր հիշի ամբողջ բառը։ Փոխարենը այն տառերից և վանկերից ծալելու փոխարեն, հիմնական տեխնիկան քարտի բազմակի կարճաժամկետ ցուցադրումն է՝ միաժամանակ գրավոր բառի արտասանության հետ։

Քննադատություն 
Դոմանի տեխնիկան որոշ փորձագետների քննադատությանն է արժանացել։ Մասնավորապես՝ Ամերիկյան մանկաբուժական ակադեմիայի () ամսագրում հոդվածները տպագրվել են՝ պնդելով որ տեխնիկան հիմնված է զարգացման հոգեբանության հնացած և պարզեցված հասկացությունների վրա, և կասկածի տակ է դրվել տեխնիկայի արդյունավետությունը։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 
 

Առողջություն
Մանկավարժություն
Ուսուցում
Զարգացման հոգեբանություն
Մանկան հոգեբանություն
Վերականգնում