Կրակոցի իրավունք

«Կրակոցի իրավունք» (), 1981 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ։

Սյուժե 
«024» սահմանապահ պահակախումբը, որի հրամանատարն է կապիտան-լեյտենանտ Ալեքսեյ Նիկիտինը, խորհրդային տարածքային ջրերում հայտնաբերում է օտարերկրյա ձկնորսական նավերի ոչ իրավաչափ գործողությունները։ Մեկ նավ ձերբակալվել և ուղեկցվել է խորհրդային նավահանգիստ։ Նրա թիմի և խորհրդային քննիչների միջև սկսվում է իրավական և քաղաքական խաղ։ Խորհրդային կողմն ապացուցում է խորհրդային և միջազգային օրենսդրության կանխամտածված խախտման փաստերը, օտարերկրյա նավի թիմի անդամներն իրենց արդարացում են բարդ հանգամանքներով և սպառնում են միջազգային սկանդալով իրենց ձերբակալման համար։ Քննիչները նշում են «ձկնորսների» ցուցմունքներում մի շարք ոչ մեծ, բայց անբացատրելի հակասություններ, որոնք կարող են հեշտությամբ բացատրվել, եթե ենթադրվի, որ ձերբակալված նավը նպատակաուղղված մասնակցում Է հետախուզական գործողությանը։ Հաստատվել է ծովախեցգետնի անօրինական որսի փաստը և հավաքվում են փաստեր՝ լրտեսության մեջ ներգրավվածության վերաբերյալ, որը նշվում է որպես օտարերկրյա նավը՝ խորհրդային սահմանը հատելու իրական պատճառ։ Միևնույն ժամանակ, «024»-ի փորձառու հրամանատարը, բացահայտելով հակառակորդի ծրագրերը, սկսում է հետապնդել ձկնորսական SF-087 «KIOSI» հետախուզական նավը, որը լրտեսական ակցիայի հիմնական մասնակիցն է։ Այս նավի նավապետը, բազմակի սահմանային միջադեպերի պատճառով, Նիկիտինի վաղեմի ծանոթն է։

Դերերում 
 Վլադիմիր Իվաշով – կապիտան-լեյտենանտ Ալեքսեյ Նիլիչ Նիկիտին, սահմանապահ նավի հրամանատար
 Տալգատ Նիգմատուլին – Սինդո, «Կոմպոզիտոր», «Կիյոսի» նավի նավապետ (հնչյունավորել Է Նիկոլայ Երեմյոնկո կրտսերը)
 Ալեքսանդր Մարտինով – սահմանապահ նավի հրամանատարի ավագ օգնական ավագ լեյտենանտ Եվգենի Բորիսովիչ Կրիմով
 Ռեգինա Ռազումա – քննիչ, ավագ լեյտենանտ
 Ստանիսլավ Կորենև – սահմանապահ ծառայության պետ, 1-ին կարգի կապիտան
 Վիկտոր Լորենց – Չիֆ, շեֆ (հնչյունավորել է Ալեքսեյ Սաֆոնովը)
 Բոլոտ Բեյշենալիև – Միկի-18 շկիպեր
 Գենադի Չետվերիկով – «Կիյոսի»  թիմի անդամ
 Օլեգ Լի – «Կիյոսի» նավի հեռագրիչ
 Յուրի Մայնագաշև – Միկի-18 ռադիստ
 Մենտայ Ուտեպբերգենով – «Կիյոսի» նավի բոցման
 Ալեքսանդր Յանվարյով – կապիտան Իվանով, ձկնապահպանության տեսուչ
 Իգոր Պուշկարյով – շտաբի սպա (հնչյունավորել է Վալենտին Գրաչյովը)
 Նիկոլայ Պոգոդին

 Նկարահանող խումբ 
 Ռեժիսոր՝ Վիկտոր Ժիվոլուբ
 Սցենարի հեղինակ՝ Օլեգ Սմիրնով
 Օպերատոր՝ Ալեքսանդր Ֆիլատով
 Կոմպոզիտոր՝ Եվգենի Կռիլատով

 Մրցանակներ 
 Ֆիլմի ստեղծման համար Ա. Դովժենկոյի անվան արծաթե մեդալներով (1982) պարգևատրվել են սցենարի հեղինակ Օլեգ Պավլովիչ Սմիռնովը, կինոռեժիսոր Վիկտոր Նիկոլաևիչ Ժիվոլուբը, գլխավոր դերակատար Վլադիմիր Իլյինը։

 Ծանոթագրություններ 

 Աղբյուրներ 
 Клюев В.'' — Ради справедливости (в том числе о фильме «Право на выстрел») // Советская культура, 7 сентября 1982. — стр. 5
 Право на выстрел // Советские художественные фильмы: 1980—1981. — М.: Нива России, 1995. — стр. 297
 Право на выстрел // Домашняя синематека: отечественное кино 1918—1996. — М.: Дубль-Д, 1996. — 520 с. — стр. 350

1981 ֆիլմեր
Ռուսերեն ֆիլմեր
Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր
Խորհրդային արկածային ֆիլմեր