Դեյն Ռուդյար

Դեյն Ռուդյար ( իրական անունը՝ Դանիել Շեննևյեր,), ֆրանսիական ծագմամբ ամերիկացի գրող, մոդեռնիստ կոմպոզիտոր և հումանիստ աստղագուշակ։ Ժամանակակից տրանսպերսոնալ աստղագիտության առաջանորդ։

Կենսագրություն 

Դեյն Ռուդյարը ծնվել է 1895 թվականի մարտի 23-ին, Փարիզում։ 12 տարեկանում ծանր հիվանդությունն ու վիրահատությունը նրան հաշմանդամ դարձրեցին, և նա սկսեց զբաղվել երաժշտությամբ և մտավոր զարգացմամբ՝ լրացնելու ֆիզիկական ակտիվության պակասը։ Սովորել է Փարիզի (Սորբոնի) համալսարանում (ավարտել է 16 տարեկանում) և Փարիզի կոնսերվատորիայում։ Փիլիսոփայության մեջ նրա վաղ ուսումնասիրությունները և Փարիզի գեղարվեստական համայնքի հետ կապը հանգեցրին նրան այն համոզմանը, որ ողջ գոյությունը ցիկլային բնույթ ունի։ Երիտասարդ տարիքում Նիցշեի ազդեցության տակ Ռուդյարն իրեն պատկերացնում էր որպես նոր դարաշրջանի մշակութային էվոլյուցիայի «սերմացու»։

1916 թվականի նոյեմբերին Ռուդյարի երաժշտությունը նրան տարավ Նյու Յորք, որտեղ 1917 թվականի ապրիլի 4-ին Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն օպերայում «Métachorie»-ի ներկայացման ժամանակ ներկայացվեցին նրա նվագախմբային մշակումները և բնագիր ստեղծագործությունները։ Սա առաջին պոլիտոնալ երաժշտական ստեղծագործություններից մեկն էր, որը ներկայացվել է Միացյալ Նահանգներում։ Նա նաև Ամերիկայում հանդիպեց Սասակի Ռոշիին՝ Զենի ճապոնացի առաջին ուսուցիչներից մեկին, ով առաջնորդեց նրան դեպի արևելյան փիլիսոփայություն և օկուլտիզմի ուսումնասիրություն։ 1917 թվականից մինչև 1919 թվականն ընկած ժամանակահատվածում, մասամբ անցկացրնելով Նյու Յորքում, Կանադայում և Ֆիլադելֆիայում, նա ստացել է «Ռուդյար» անունը, որը մի քանի սանսկրիտ բառերի «ազգակից» է, այդ թվում՝ Ռուդրա աստծո անվան։ Նրա հետաքրքրությունն ավելի արթնացավ Թեոսոֆիայի հետ նրա կապից, որը սկսվեց այն ժամանակ, երբ նրան խնդրեցին երաժշտություն ստեղծել 1920 թվականին Լոս Անջելեսում գտնվող ընկերության կենտրոնակայանում կատարվող արտադրության համար։ 1926 թվականին Ռուդյարը դարձավ Միացյալ Նահանգների քաղաքացի։ Նա 1920-ական թվականներին մնաց Կալիֆոռնիայում (հաճախ ճանապարհորդելով Նյու Յորք), իսկ 1930 թվականին ամուսնացավ Մարլա Կոնտենտոյի՝ անկախ թեոսոֆիստ Ուիլ Լևինգթոն Քոմֆորտի քարտուղարուհու հետ։ Քոմֆորտը Ռուդյարին ծանոթացրեց Մարկ Էդմունդ Ջոնսի հետ, որն իր հերթին նրան ծանոթացրեց աստղագուշակության հետ։ Ռուդյարը Ջոնսից ստացել է միմեոգրաֆիայի աստղագիտության դասեր։

Ռուդյարն աստղագուշակություն է սովորել մի ժամանակաշրջանում, երբ միաժամանակ ուսումնասիրում էր Կարլ Գուստավ Յունգի հոգեբանական գրությունները, որը ստիպեց նրան մտածել աստղագուշակությունը և Յունգի հոգեբանությունը ի մի բերել։ Ռուդյարը որպես ոգեշնչում նշում է նաև Յան Սմութի «Հոլիզմ և էվոլյուցիա» գիրքը։ Աստղագուշակության և խորը հոգեբանության միջև միությունը հաղթահարեց որոշ հիմնական խնդիրներ, ներառյալ աստղագուշակության դետերմինիստական մոտեցումը կյանքին և աստղագիտական էֆեկտներ ստեղծելու համար ճիշտ գործակալ ընտրելու խնդիրը։ Ռուդյարը ենթադրում էր, որ աստղերը չեն առաջացրել այն ազդեցությունը, որը նկատվում է մարդու կյանքում, այլ դրանք պատկերներ են, որոնք համաժամանակացված են մարդկանց հետ։ Նրա խոսքով, իրենք մանրամասնել են մարդկանց մեջ գործող հոգեբանական ուժերը, սակայն չեն անտեսել մարդու ազատությունը՝ ի պատասխան այդ ուժերի։ Սկզբում նա իր նոր մեկնաբանությունն անվանեց «ներդաշնակ աստղագուշակություն», և երբ գաղափարները հասունացան, նա այն վերանվանեց «հումանիստական աստղագուշակություն», որը դարձավ նրա «Անհատականության աստղագուշակություն» մոնումենտալ հատորի առարկան, որը հրատարակվել է 1936 թվականին։ Ընկերներից մեկը՝ թեոսոֆիստ Էլիս Ա. Բեյլին (այն մարդն, ով հորինել է «Նոր դարաշրջան» տերմինը), աջակցեց նրա մտքի զարգացմանը և հրատարակեց գիրքն իր «Lucis Publishing»-ում։ Նրա առաջին աշխատանքները կանոնավոր հոդվածներ էին Փոլ Քլենսիի «Ամերիկյան աստղագուշակություն» ամսագրում և Գրանթ Լյուիի «Հորոսկոպ» ամսագրում։ 

Հաջորդ երկու տասնամյակների ընթացքում Ռուդյարը շարունակեց գրել և դասախոսություններ կարդալ աստղագուշակության մասին, բայց, չնայած նա մեծարված էր աստղագուշակների համայնքում, դրանից այն կողմ քիչ էր հայտնի։ Միայն 1970-ական թվականներին, երբ ի հայտ եկավ «Նոր Դարաշրջան» շարժումը, խոշոր հրատարակիչները հայտնաբերեցին նրան և սկսեցին հրատարակել նրա գրվածքները. առաջիններից էր «The Practice of Astrology», որը հրատարակվել էր 1970 թվականին «Penguin Books»-ի կողմից։

1969 թվականին Ռուդյարը հիմնեց Հումանիստական Աստղաբանության Միջազգային Կոմիտեն՝ փոքր պրոֆեսիոնալ ընկերություն՝ աշխատելու իր տեսակետը զարգացնելու վրա։ Նա սկսեց իր կյանքի ամենաբեղմնավոր շրջաններից մեկը՝ հաջորդ տասնամյակի համար տարեկան մի քանի գիրք հրատարակելով։ Նա սկսեց կլանել տրանսպերսոնալ հոգեբանության գաղափարները, որոնք կենտրոնացած էին ընկալման փոփոխված և բարձր վիճակների ուսումնասիրության վրա, և 1970-ական թվականների կեսերին նա հումանիստական աստղագուշակությունից տեղափոխվեց մի վայր, որը նա անվանեց «տրանսպերսոնալ աստղագիտություն»։ Նա նաև սկսեց մտածել «Նոր դարաշրջանի» շարժման մասին և գրել մի քանի ավելի բարդ հատորներ մոլորակային գիտակցության և նոր դարաշրջանի փիլիսոփայության վերաբերյալ։

Դեյն Ռուդյարը մահացել է 1985 թվականի սեպտեմբերի 13-ին Կալիֆոռնիա նահանգի Սան Ֆրանցիսկոյում։

Աստղաբանական գրություններ 

Ռուդյարի ավելի քան քառասուն գրքերի և հարյուրավոր հոդվածների մեծ մասը նվիրված է աստղագուշակությանը և հոգևորությանը։ Գիրքը, որը հաստատեց նրա համբավը աստղագիտության ոլորտում, այդ թեմայով նրա առաջին գիրքն էր՝ «Անհատականության աստղագուշակությունը» (1936)։ Պնդելով, որ աստղագուշակությունը ըստ էության չի կանխատեսում, այլ ավելի շուտ ինտուիտիվ պատկերացումներ է տալիս, «Անհատականության աստղագուշակությունը» եղել է ամենաազդեցիկ տրակտատներից մեկը «ազատ կամքի» աստղագիտության վերաբերյալ, չնայած գրված է խիտ, շրջանաձև ոճով, որը բնութագրում է Ռուդյարի գրվածքների մեծ մասը։ 

Ռուդյարի աստղագիտական աշխատանքն ազդեցիկ էր 1960-ական թվականների և 1970-ական թվականների «Նոր դարաշրջանի» շարժման վրա, հատկապես Սան Ֆրանցիսկոյի հիպիների շրջանում, որտեղ նա ապրում էր և հաճախակի դասախոսություններ էր կարդում։ Ռուդյարը համարում էր «իսկական վաղ հիպիներին» որպես նոր դարաշրջանի պոտենցիալ ազդարարներ։ 1967 թվականին տեսարանն իր գագաթնակետին հասավ «Սիրո ամառ Սան Ֆրանցիսկոյում»։ Հատկանշական է, որ Դեյն Ռուդյարը 1972 թվականին կանխատեսել էր, որ Ջրհոսի դարաշրջանը կսկսվի 2062 թվականին։

Գեղարվեստական վեպեր 

Ռուդյարը գրել է նաև մի քանի նովելներ։

«Երբ տիեզերական սերն արթնանում է» - Անդրանձնական սիրո պատմություն, հեղինակ՝ Դեյն Ռուդյար, գրվել և հրատարակվել է 1952 թվականին։ 

Համառոտ պատմություն․ 1951 թվականի Վալենտինի օրը տեղի ունեցավ Վեներայի և Մարսի միացումը։ Այդ օրը երկու տղամարդ և մի կին, ովքեր աշխատում էին Նյու Յորքի գիտաֆանտաստիկ ամսագրի գրասենյակում, հանդիպեցին պարոն Ռամարին, ով ցույց տվեց նրանց, թե ինչպես ճանապարհորդել ներքին մոլորակներով։

«Ռանիա» - Դեյն Ռուդյարի էպիկական պատմությունը գրվել է 1930 թվականին և առաջին անգամ հրատարակվել 1973 թվականին։ 
Համառոտ պատմություն. Սա կանացի հոգու էվոլյուցիայի լարված և դրամատիկ պատմություն է։ Հոգևոր աճի հասնելու Ռանիայի ձգտումն օգնում է նրան խավարի ուժերի դեմ իր վերջին ճակատամարտում։

Դեյն Ռուդյարի «Վերադարձ անվերադարձից» պատմությունը (ենթավերնագիր՝ «A Paraphysical Romance») նույնպես առաջին անգամ հրատարակվել է 1973 թվականին։ 
Համառոտ պատմություն. Գործողությունը տեղի է ունենում 22-րդ դարում՝ Երկրի վրա, երբ միացյալ համաշխարհային կառավարությունը մտադիր էր խաղաղ նպատակներով տիեզերքն ուսումնասիրել, պոետ տիեզերագնացը համաձայնվում է ֆիզիկապես վտանգավոր առաքելություն ձեռնարկել՝ ճանապարհորդելու արտաքին շերտից այն կողմ, որը ոչնչացրել էր բոլոր նախորդ հետազոտողներին։ Նա մտադիր է զեկուցել Երկիր (իր կնոջը Երկրի վրա) օգտագործելով հեռահաղորդակցության տեխնիկան, որը նրանք ծախսել են գիտական վերապատրաստման վրա։ Ինչպես գրված է գրքի շապիկին. «...Վերադարձ անվերադարձից միահյուսում է համաշխարհային ճգնաժամի դրաման, լարված սիրո պատմությունը և խորը գաղտնի ճշմարտությունները հզոր և գրավիչ սիրավեպի մեջ»։

Տրանսցենդենտալ արվեստ 

1938 և 1939 թվականներին Դեյն Ռուդյարը միացել է Նյու Մեքսիկոյի Սանտա Ֆեում Տրանսցենդենտալ նկարչական խմբին։ Տրանսցենդենտալ գեղանկարչության և գծագրության հիմքում ընկած գաղափարն էր նկարել Յունգի արխետիպերի պատկերները։ Տրանսցենդենտալ գեղանկարչությունը կարելի է համարել սյուրռեալիստական արվեստի հարաաբերականը, 1950-ականների տիեզերական արվեստի, 1960-ական թվականներին հոգեբուժական արվեստի և 1970-ական թվականների տեսլական արվեստի նախատիպը։ Իր կարիերայի ընթացքում Դեյն Ռուդյարը շարունակել է նկարել արվեստի նոր տրանսցենդենտալ գործեր, կամ օգտագործել իր նախկինում արված գծագրերը՝ սեփական աստղագիտության բրոշյուրներն ու գրքերը նկարազարդելու համար։

Ռուդյարի տրանսցենդենտալ արվեստի գծանկարներից մեկի օրինակ․ Black and white reproduction of the 1938 transcendental art painting "Storm Gods" by Dane Rudhyar:  Black and white reproduction of the 1938 transcendental art painting "Storm Gods" by Dane Rudhyar:]

Ռուդյարի տրանսցենդենտալ արվեստի գծանկարներից մեկի օրինակ․ Color transcendental art painting called "Creative Man" painted in 1947 by Dane Rudhyar (used by Rudhyar to illustrate the cover of his 1980 book The Astrology of Transformation):  

Դեյն Ռուդյարի տրանսցենդենտալ արվեստի նկարների գունային վերարտադրության մեծ հավաքածու՝ յուրաքանչյուրի նկարման ամսաթվով. A gallery of color reproductions of several transcendental art paintings by Dane Rudhyar (click on column at left of web page to view a larger image of each painting):

Գրություններ երաժշտության և երաժշտական ստեղծագործությունների վերաբերյալ 

Դեյն Ռուդյարը նաև շատ է գրել երաժշտության մասին՝ հրատարակելով այնպիսի գրքեր, ինչպիսիք են՝ «Դեբյուսին և նրա աշխատանքը» (1913), «Դիսոնանտ Հարմոնիան» (1928), «Հինդու երաժշտության վերածնունդը» (1928), «Ձայնի նոր զգացողությունը» (1930), «Տոնի կախարդանքը» և «Երաժշտության արվեստը» (1982)։ 

Ռուդյարի սեփական ստեղծագործությունները հակված են կիրառել դիսոնանտ ներդաշնակություն, ընդգծված ոչ համակարգային բազմազանություն, ինչպիսին Չարլզ Զիգերի ստեղծագործությունն է։ Ռուդյարը փիլիսոփայորեն դեմ էր նման կոշտ մոտեցմանը։ Նրա երաժշտական միտքը կրել է Անրի Բերգսոնի և թեոսոֆիայի ազդեցությունը, և նա կոմպոզիտորներին դիտարկում է որպես միջոց՝ գրելով, որ «նոր կոմպոզիտորը» այլևս «կոմպոզիտոր» չէր, այլ ոգևորող մի հրաշագործ։ Նրա նյութը իր երաժշտական գործիքն է, մի կենդանի, խորհրդավոր էակ օժտված սեփական կենսական օրենքներով, կանոնները հեգնող սարսափելի կենդանի։ Ռուդյարի ամենահատկանշական երաժշտությունը դաշնամուրի համար է, ներառյալ նրա «Tetragram» (1920–67) և «Pentagram» (1924–26) շարքերը, «Syntony» (1919–24, 1967) և «Granites» (1929)։ Նրա գրեթե ողջ աշխատանքը բաղկացած է հակիրճ մասերից, նա զգում էր, որ երկարությունը և դրա հետ կապված կառուցվածքային պահանջները տանում են դեպի աբստրակցիա և հեռանում ձայնի զգայական ֆիզիկականությունից։ Նա իր ազդեցությունն է թողել 20-րդ դարասկզբի մի քանի կոմպոզիտորների վրա, այդ թվում՝ Ռութ Քրոուֆորդի և Կարլ Ռագլսի, ինչպես նաև Հենրի Քաուելի շուրջ ստեղծված խմբի անդամների, որոնք հայտնի են որպես «ուլտրամոդեռնիստներ»։ Քաուելը հարգանքի տուրք մատուցեց նրան մենակատար դաշնամուրային ստեղծագործությամբ՝ Ռուդյար (1924 թվական)։

Իր կյանքի վերջում Ռուդյարի երաժշտական ստեղծագործությունները կրկին հայտնաբերեցին կոմպոզիտորներ Ջեյմս Թեննին, Սյոն-Զի Վոնգը և Փիթեր Գարլանդը, ովքեր հայտարարեցին, որ «Ռուդյարի լավագույն ստեղծագործությունը ստեղծվել է 1920-ական և 1970-ական թվականներին»։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
Dane Rudhyar: His Music, Thought, and Art  a new biography by Deniz Ertan published in 2009 by the University of Rochester Press.
Kirkpatrick, John, et al. (1997 [1988]). 20th-Century American Masters: Ives, Thomson, Sessions, Cowell, Gershwin, Copland, Carter, Barber, Cage, Bernstein. New York and London: W. W. Norton. (D. Rudhyar: p. 129.)
Morang, Alfred Transcendental Painting Santa Fe: American Foundation for Transcendental Painting Inc., 1940.
Dane Rudyar: An Illustrated Biographical Sketch'

 Ստեղծագործություններ 
Chennevière, Daniel Claude Debussy et Son Oeuvre Paris: Durand, 1913.
Rudhyar, Dane Rhapsodies (Première Série) Ottawa: Imprimerie Beauregard, 1919.
Rudhyar, Dane "The Birth of the 20th century Piano: Concerning John Hays Hammond's New Device." Eolus 5, 14–17, 1926 (On "the new composer": p. 15.).
Rudhyar, Dane Toward Man: Poems Carmel: The Seven Arts, 1928.
Rudhyar, Dane Dissonant Harmony: A New Principle of Musical and Social Organization Carmel: Hamsa Publications, 1928. (Subtitled Seed-Ideas No. 1 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane The New Sense Of Space: A Reorientation of the Creative Faculty in Man Carmel: Hamsa Publications, 1929. (Subtitled Seed-Ideas No. 2 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane The Cycle of Culture and Sacrifice Carmel: Hamsa Publications, 1929. (Subtitled Seed-Ideas No. 3 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane Art of Gestures and Art of Patterns Carmel: Hamsa Publications, 1929. (Subtigled Seed-Ideas No. 4 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane Art as Release of Power Carmel: Hamsa Publications, 1929. (Subtitled Seed-Ideas No. 5 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane Synthetic Drama as a Seed of Civilization Carmel: Hamsa Publications, 1929. (Subtitled Seed-Ideas No. 6. when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane Education, Instruction, Initiation 1929. (Seed Ideas 1–6 series)
Rudhyar, Dane The New Individual and the Work of Civilization Carmel: Hamsa Publications, (no date, c. 1930) (Subtitled Seed-Ideas No. 7 when Printed by the Halcyon Press, Halcyon, California)
Rudhyar, Dane Art as Release of Power: A Series of Seven Essays on the Philosophy of Art (Seed-Ideas—First Series) Carmel: Hamsa, 1930. Contains:
1. Dissonant Harmony, A New Principle of Musical and Social Organization. 1928.
2. The New Sense of Space, A Reorientation of the Creative Faculty in Man.
3. The Cycle of Culture and Sacrifice.
4. Art of Gestures and Art of Patterns.
5. Art as Release of Power.
6. The Synthetic Drama as a Seed of Civilization.
7. The New Individual and the Work of Civilization
Rudhyar, Dane The Astrology of Personality: A Reformulation of Astrological Concepts and Ideals, in Terms of Contemporary Psychology and Philosophy New York: Lucis Publishing, 1936.
Rudhyar, Dane New Mansions For New Men New York: Lucis Publishing, 1938. (The section titled Meditations at the Gates of Light is a mystical epic poem to the Zodiac.)
Rudhyar, Dane White Thunder Santa Fe: Hazel Dreis Editions, 1938. (poems)
Rudhyar, Dane The Transcendental Movement in the Arts [1939] (unpublished manuscript) (This work deals with modern dance as well as painting.)
Rudhyar, Dane The Faith That Gives Meaning To Victory Hollywood: Foundation for Human Integration, 1942.
Rudhyar, Dane Modern Man’s Conflicts: The Creative Challenge of a Global Society New York: Philosophical Library, 1948.
Rudhyar, Dane Gifts Of The Spirit Los Angeles: New Age Publishing, 1956.
Rudhyar, Dane The Pulse of Life. New Dynamics in Astrology The Netherlands: Servire-Wassenaar, 1963.
Rudhyar, Dane The Lunation Cycle. A Key to the Understanding of Personality The Hague, Netherlands: Servire. Distributed in the United States by Llewellyn Publication, 1967.
Rudhyar, Dane An Astrological Triptych: The Illuminated Road Santa Fe, New Mexico: Aurora Press, 1968.
Rudhyar, Dane Astrology For New Minds: A Non-dualistic Harmonic Approach to Astrological Charts and to the Relation Between Man and the Universe Lakemont, Georgia: CSA Press, 1969.
Rudhyar, Dane The Practice of Astrology New York: Penguin Books, 1970.
Rudhyar, Dane The Astrological Houses: The Spectrum of Individual Experience Garden City, New York: Doubleday, 1972.
Rudhyar, Dane Person-centered Astrology Lakemont, Ga.: CSA Press, 1972.
Rudhyar, Dane The Planetarization of Consciousness New York: Harper, 1972.
Rudhyar, Dane Astrological Timing: The Transition to the New Age New York: Harper & Row, 1972.
Rudhyar, Dane An Astrological Mandala: The Cycle of Transformations and Its 360 Symbolic Phases, 1973.
Rudhyar, Dane The Rhythm of Human Fulfillment:In Tune with Cosmic Cycles Palo Alto, California: The Seed Center, 1973.
Rudhyar, Dane The Astrology of America's Destiny: A Birth Chart for the United States of America New York: Random House, 1974.
Rudhyar, Dane The Sun Is Also A Star: The Galactic Dimension of Astrology New York: Dutton, 1975.
Rudhyar, Dane From Humanistic to Transpersonal Astrology Palo Alto, California: The Seed Center, 1975.
Rudhyar, Dane Occult Preparations for the New Age Wheaton, Ill.: Theosophical Publishing House, 1975.
Rudhyar, Dane The Astrology of Transformation: A Multilevel Approach Wheaton, Ill.: Theosophical Publishing House, 1980.
Rudhyar, Dane Rhythm of Wholeness: A Total Affirmation of Being'' Wheaton, Ill.: Theosophical Publishing House, 1983.

Սկավառակագրություն 

Ռուդյարի աուդիո արխիվ Ռուդյարի դասախոսությունները աստղագիտության, փիլիսոփայության, պոեզիայի և երաժշտության վերաբերյալ, անվճար հեռարձակման կամ ներբեռնման mp3 ֆայլերի տեսքով

Արտաքին հղումներ 

Դեյն Ռուդյարի գրականություն  Դեյն Ռուդյարի և նրա մասին հրատարակված աշխատություններ
Հետազոտություններ. աստղագուշակություն և Աստծո գիտակցում Ջոն Ուայթի հոդվածը Ռուդյարի մասին բացատրում է տրանսանձնային աստղագուշակության սկզբունքները
Ռուդյարի արխիվային նախագիծ վերարտադրում է Ռուդյարի բազմաթիվ բնօրինակ գրվածքներ երաժշտության, աստղագիտության և հոգևորության վերաբերյալ
 Հոգևոր ուսուցիչ Մեհեր Բաբայի հետ Ռուդյարի հանդիպումների նկարագրությունը

Աստղագուշակություն
Աստղագետներ
Կոմպոզիտորներ
Մոդեռնիստ գրողներ