Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգ

Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգ (գերմաներեն՝ Rudolf Hilferding, ),  ավստրա-գերմանական տնտեսագետ, մարքսիստ, ավստրոմարքսիզմի տեսաբան, ավստրիական և գերմանական սոցիալ-դեմոկրատիայի, ինչպես նաև՝ II ինտերնացիոնալի առաջնորդներից մեկը, Գերմանիայի քաղաքական գործիչ, մանկաբույժ։ Վայմարյան Հանրապետության ժամանակներում եղել է Գերմանիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության (SPD-ի) քաղաքական կարևոր գործիչներից մեկը և գլխավոր տեսաբանը being almost universally recognized as the SPD's foremost theoretician of his century.:

Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգը ծնունդով Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայից էր, սերում էր հրեական ուևոր ընտանիքից, սովորել է Վիեննայի համալսարանում, ստացել բժշկագիտության դոկտորի աստիճան։ Դարձել է SPD-ի համար աշխատող առաջատար ժուռնալիստը, մասնակցել 1918 թվականի գերմանական հեղափոխությանը, 1923 թվականին և 1928-1929 թվականներին պաշտոնավարել է որպես Գերմանիայի ֆինանսների նախարար։ 1933 թվականին՝ իշխանության գլուխ Հիտլերի անցնելուց հետո, փախել է Ցյուրիխ, այնուհետև՝ Փարիզ, որտեղ էլ 1941 թվականին՝ Ֆրանսիային տիրած գերմանացի ֆաշիստները բանտարկել են նրան և տանջամահ արել։

Հիլֆերդինգը Կարլ Մարքսի ուսմունքի տնտեսագիտական հատվածի ջատագով էր, որով հարել, ընկերակցել է ավստրոմարքսիստների խմբին։ Առաջինը նա է առաջ քաշել կազմակերպված կապիտալիզմի տեսությունը։ Եղել է մարքսիզմը նրա ընդդիմախոսներից, մասնավորապես՝ ավստրիական տնտեսագիտական դպրոցի ներկայացուցիչ Օյգեն Բոեմ ֆոն Բավերկի քննադատությունից պաշտպանողների շարքում ամենաեռանդունը։ Խմբագրել է գերմանական սոցիալ-դեմոկրատների առաջատար պարբերականները՝ Vorwärts-ը, Die Freiheit-ը, Die Gesellschaft-ը.: Նրա առավել հայտնի աշխատությունը համարվում է  Das Finanzkapital (Ֆինանսական կապիտալ) երկը, որը գնահատվում է որպես մարքսիստական տնտեսագիտության մեջ կատարված առավել ազդեցիկ ու ինքնատիպ ներդրում և էական ազդեցություն է գործել մարքսիստ հեղինակների, այդ թվում՝ Վլադիմիր Լենինի, Նիկոլայ Բուխարինի՝ իմպերիալիզմի վերլուծությանը նվիրված ուսումնասիրությունների վրա։

Հիշատակ 

Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգի պատվին փողոցներ, հրապարակներ են անվանակոչվել Բրեմենում, Մայնի Ֆրանկֆուրտում, Վիեննայում, այն շենքերի պատերին, որտեղ ապրել, գործել է նա, այդ թվում՝ Բեռլինում՝ Ռայխստագի պատին, փակցվել են նրա հիշատակը հավերժացնող հուշատախտակներ։

Աշխատություններ 

 Kriegskapitalismus. In: Arbeiter-Zeitung., Wien 1915.
 Böhm-Bawerks Marx-Kritik. In: Marx-Studien. Blätter zur Theorie und Politik des wissenschaftlichen Sozialismus. Band 1, Wien 1904, S. 1–61 (Reprint: Auvermann, Glashütten 1971) mxks.de (PDF, 1,5 MB).
 Das Finanzkapital. In: Marx-Studien. Blätter zur Theorie und Politik des wissenschaftlichen Sozialismus. Band 3, Wien 1910, S. V–477 (Reprint: Auvermann, Glashütten 1971).
 Organisierter Kapitalismus. Referate und Diskussionen vom Sozialdemokratischen Parteitag 1927 in Kiel. s.n., Kiel 1927.

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 

 
 J. Coakley: "Hilferding's Finance Capital", Capital and Class, Vol.17, 1994, pp. 134–141.
 J. Coakley: "Hilferding, Rudolf". In: Arestis, P. und Sawyer, P. (eds.), A Biographical Dictionary of Dissenting Economists., Cheltenham: Edward Elgar, 2000, pp. 290–298.
 R. B. Day: The "Crisis" and the "Crash": Soviet Studies of the West (1917–1939). London: New Left Books, 1981. —See especially chapters 4 and 5.
 J. Greitens: Finanzkapital und Finanzsysteme, "Das Finanzkapital" von Rudolf Hilferding, Marburg, metropolis Verlag, 2012.
 M. C. Howard and J. King: "Rudolf Hilferding". In: W. J. Samuels (ed.), European Economists of the Early 20th Century. Cheltenham: Edward Eldgar. Vol. II, 2003, pp. 119–135.
 C. Lapavitsas: Banks and the Design of the Financial System: Underpinnings,  in Steuart, Smith and Hilferdings, London: SOAS Working Paper 128.
 J. Milios: "Rudolf Hilferding". In: Encyclopedia of International Economics. Vol. 2, Routledge Publishers, 2001, pp. 676–679.
 W. Smaldone: Rudolf Hilferding: The Tragedy of a German Social Democrat. Northern Illinois University Press, 1998.
 E. P. Wagner: Rudolf Hilferding: Theory and Politics of Democratic Socialism. New Jersey: Atlantic Highlands Humanities Press, 1996.
 J. Zoninsein: Monopoly Capital Theory: Hilferding and Twentieh-Century Capitalism. New York: Greenwood Press, 1990.
 J. Zoninsein: "Rudolf Hilferding´s theory of finance capitalism and today's world financial markets". In: P. Koslowski (ed.), The Theory of Capitalism in the German Economic Tradition. Berlin and Heidelberg: Springer Verlag, 2000, pp. 275–304.

Արտաքին հղումներ  
 

 
 Rudolf Hilferding Archive at marxists.org
 A Bibliography on Rudolf Hilferding 

Ավստրիացի տնտեսագետներ
Գերմանացի տնտեսագետներ
Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ
Գերմանացի բժիշկներ