Տատյանա Սավարենսկայա

Տատյանա Ֆեոդորովնա Սավարենսկայա (, ), խորհրդային և ռուս ճարտարապետ, գիտնական և մանկավարժ, արվեստագիտության դոկտոր, Մոսկվայի ճարտարապետության ինստիտուտի պրոֆեսոր։

Կենսագրություն 
Տատյանա Սավարենսկայան ծնվել է 1923 թվականին Մոսկվայում, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս Ֆեոդոր Սավարենսկու ընտանիքում։ 1938 թվականին նրա մայրը մահացել է տուբերկուլյոզից, և հայրը կրկին ամուսնացել է։ Հայրենական մեծ պատերազմի սկիզբը համընկել է ավագ դպրոցի ավարտի հետ։ Հոր և խորթ մոր՝ Վալենտինա Ալեքսեևնա Ուսպենսկայայի հետ միասին Տատյանան տարհանվել է Կազան, որտեղ ամբողջ ընտանիքը տեղավորվել է Գիտությունների ակադեմիայի հաստատություններից մեկում։ Տատյանա Սավարենսկայան ընդունվել է Կազանի համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետ, բայց պատերազմական ժամանակաշրջանի աշխատանքների հետ կապված դասերից հաճախակի բացակայելու պատճառով թողել է ուսումը համալսարանում։ Վերադառնալով Մոսկվա՝ 1943 թվականին ընդունվել է Մոսկվայի ճարտարապետության ինստիտուտ, որտեղ դասավանդում էին ականավոր մանկավարժներ Իվան Ժոլտովսկին, Ալեքսեյ Շչուսևը և ուրիշներ։ 

1949 թվականին նա ամուսնացել է զինվորական Ա. Ա. Պետրովի հետ, որն այդ ժամանակ ավարտել էր Քիմիական պաշտպանության ակադեմիան (հետագայում՝ IGIRGI-ի նավթի քիմիայի լաբորատորիայի վարիչ, պրոֆեսոր)։ 1950 թվականին նրանք որդի են ունեցել։ Նույն թվականին դիպլոմային աշխատանքի պաշտպանությունից հետո Տատյանա Ֆեդորովնան ընդունվել է ճարտարապետության ակադեմիայի քաղաքաշինության ինստիտուտի ասպիրանտուրա։ Ավարտելուց հետո աշխատել է Քաղաքաշինության և ճարտարապետության ակադեմիայի Քաղաքաշինության գիտահետազոտական ինստիտուտում` որպես ավագ ճարտարապետ, 1959 թվականից` որպես ԽՍՀՄ ԳԱ Արվեստի պատմության ինստիտուտի կրտսեր գիտաշխատող։ 1960 թվականին Սավարենսկայան տեղափոխվել է Մոսկվայի ճարտարապետական ինստիտուտ և սկսել իր կարիերան ասիստենտի պաշտոնում։ Չորս տարի անց պաշտպանել է թեկնածուական թեզ «Գետերի առափնյա տարածքում գտնվող  քաղաքների ճարտարապետական ձևավորման և հատակագծման հարցերը» թեմայով։ 1977 թվականին` Անդրեյ Բունինի մահից հետո, Սավարեսկայան նշանակվել է Մոսկվայի ճարտարապետական ինստիտուտի ճարտարապետության պատմության և քաղաքաշինության ամբիոնի վարիչ և այդ պաշտոնում աշխատել մինչ 1992 թվականը։ 1979 թվականի դեկտեմբերի 27-ին Արվեստի պատմության գիտահետազոտական ինստիտուտում նա պաշտպանել է դոկտորական դիսերտացիան` «17-19-րդ դարերի Արևմտյան Եվրոպայի քաղաքաշինական արվեստի տեսության զարգացման հիմնական ուղղությունները» թեմայով։ 

Մահացել է  2003 թվականի հունվարի 10-ին Մոսկվայում։ Հուղարկավորված է Նովոդևիչյան գերեզմանատանը՝ Սավարենսկիների տոհմական դամբարանում։

Մրցանակներ  
 ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1976), 
 1990-ականների սկզբին նա ընտրվել է Քաղաքների  պատմական հատակագծման ընկերության Անգլիական թագավորակական ընկերության, Ամերիկյան քաղաքների պատմական և տարածաշրջանային հատակագծման ընկերության և Ռուսաստանի տեղեկատվայնացման, ռեստավրացիայի և ճարտարապետություն երեք ակադեմիաների անդամ։

Ծանոթագրություններ 

Խորհրդային ճարտարապետներ
ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Մոսկվայի ճարտարապետության ինստիտուտի շրջանավարտներ
Արվեստագիտության դոկտորներ
Խորհրդային գիտնականներ
Խորհրդային մանկավարժներ