Վոյցեխ Եժի Հաս

Վոյցեխ Եժի Հաս (, ), լեհ կինոռեժիսոր, պրոդյուսեր, սցենարիստ։

Կենսագրություն 
Վոյցեխ Եժի Հասը ծնվել է 1925 թվականին Կրակովում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբին ուսումն ընդհատվել է, որը շարունակվել է պատերազմի տարիներին։ Կոմերցիա է սովորել է Կրակովի ուսումնական հաստատություններից մեկում, ապա գրաֆիկա Գեղարվեստի դպրոցում (Szkołа Przemysłu Artystycznego): Երբ ավարտել է ուսումը, աշխատանքի է անցել հանքում։ 1943 թվականին կարճ ժամանակով աշխատել է գրքի հչրատարակչությունում։ 1945 թվականին ընդունվել է Կրակովի գեղարվեստի ակադեմիա, որտեղ սովորել է մինչև 1947 թվականը։ Նույն ժամանակ Վոյցեկ Հասը հաճախել է կինոարտադրության դասընթացի, որն ավարտել է 1946 թվականին և սկսել է աշխատել վավերագրական ֆիլմերի ստուդիայում։ 1951-1956 թվականներին Լոձի «Լուսավություն» կինոստուդիայում նկարահանել է վավերագրական ֆիլմեր։ 1955 թվականից աշխատել է կինոռեժիսորների՝ «Ջրահարս» (), ապա «Իլյուզիա» (), իսկ 1958 թվականից «Տեսախցիկ» խմբերի հետ։ Լոձի՝ Շիլլերի անվան թատրոնի, հեռուստատեսության ու կինեմատոգրաֆիայի պետական բարձրագույն դպրոցի () գիտաշխատող է եղել։ 1989-1990 թվականներին եղել է դպրոցի ֆակուլտետի դեկան, իսկ 1990-1996 թվականներին՝ նույն դպրոցի ռեկտորը։ Այստեղ հիմնադրել է «Ինդեքս» գեղարվեստական ստուդիան և տնօրինել այն։

Մահացել է 2000 թվականին, թաղված է Լոձի Դոլի գերեզմանատանը։

Ստեղծագործական ուղի 
Ռեժիսորի դեբյուտային գործը գեղարվեստական կինեմատոգրաֆում եղել է «Հարմոնիա» ֆիլմը (1947)։ Հետագայում ռեժիսորը նկարահանել է վավերագրական ու գիտահանրամատչելի ֆիլմեր։ «Հանգույց» ֆիլմը (1957), որ նկարահանվել է Մարեկ Հլասկոյի համանուն ստեղծագործության մոտիվներով, ճանաչում է բերել դերասան Գուստավ Հոլոուբեկուին, որը հետագայում նկարահանվել է Հասի շատ ֆիլմերում։ «Հանգույցը» ողբերգական պատմություն է մի հարբեցողի մասին, որն արտացոլում է Հասի ոճի հիմնական առանձնահատկությունները՝ կենցաղային ու էքզիստենցիալ սկզբի համադրումը և արտաքին էքսպրեսիոնիզմ։ 1958 թվականին էկրան բարձրացած «Ներում» ֆիլմը՝ նկարահանված Ստանիսլավ Դիգատիի պատմվածքի հիման վրա, Լոկարնոյի կինոփառատոնում արժանացել է մրցանակի։ Հետագայում ռեժիսորն էկրանավորել է դասական գրականության մի շարք գործեր, որոնք միջազգային ճանաչում ունեն։

Մահվան թեման Հասի ստեղծագործության առանցքային թեմաներից է, որն առանձնակի արտահայտչականությամբ է դրսևորվել նրա վերջին ժապավենում՝ «Բալթազար Կոբերի կարճ ճամփորդությունը» ֆիլմում։ Այն էզոթերիկ շեշտադրմամբ այլաբանություն է։

Լեհ քննադատը Վոյցեկ Հասի մասին 
Ժամանակակից լեհ քննադատ Թադեուշ Սոբոլևսկին այսպես է արտահայտվել կինոռեժիսորի մասին.

Ֆիլմագրություն

Ռեժիսորական աշխատանքներ 

 1957 — Հանգույց / Pętla 
 1958 — Թողություն / Pożegnania 
 1959 — Ընդհանուր սենյակ / Wspólny pokój
 1961 — Բաժանում / Rozstanie
 1962 — Ինչպե՞ս լինել սիրելի / Jak być kochaną 
 1962 — Ոսկի / Złoto
 1964 — Սարագոսայում հայտնաբերված ձեռագիրը / Rękopis znaleziony w Saragossie 
 1966 — Գաղտնագրեր / Szyfry
 1968 — Տիկնիկ / Lalka 
 1973 — «Առողջարանը ջրի ժամացույցի տակ» / Sanatorium pod Klepsydrą 
 1982 — Ձանձրալի պատմություն / Nieciekawa historia 
 1984 — Գրչակ / Pismak
 1986 — Մեղսագործի անձնական օրագիրը / Osobisty pamiętnik grzesznika przez niego samego spisany
 1988 — Բալթազար Կոբերի անհավանական ճամփորդությունը / Niezwykła podróż Baltazara Kobera, Les Tribulations de Balthazar Kober

Սցենարներ 
 1947 — Կեչուտների փողոց / Ulica Brzozowa
 1948 — Ներդաշնակություն / Harmonia
 1950 — Իմ քաղաքը / Мoje miasto
 1950 — Առաջին բերք / Pierwszy plon
 1957 — Հանգույց / Pętla 
 1958 — Թողություն / Pożegnania 
 1959 — Ընդհանուր սենյակ / Wspólny pokój
 1961 — Բաժանում / Rozstanie
 1968 — Տիկնիկ / Lalka
 1973 — «Առողջարանը ջրի ժամացույցի տակ» / Sanatorium pod Klepsydrą
 1982 — Ձանձրալի պատմություն / Nieciekawa historia
 1988 — Բալթազար Կոբերի անհավանական ճամփորդությունը / Niezwykła podróż Baltazara Kobera, Les Tribulations de Balthazar Kober

Սերիալ։

 1996 Կինեմատոգրաֆ (Filmówka (on sam / ona sama / zespół))

Ֆիլմ ռեժիսորի մասին 
 1998 թվականին Ադամ Կուչինսկին վավերագրական ֆիլմ է նկարահանել ռեժիսորի մասին՝ «Երազ երազատեսության մասին» վերնագրով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
  Անն-Հերեն Կաստելի կայքը՝ նվիրված Վոյցեխ Հասի ստեղծագործությանը

  Հասի արվեստի մասին 
 IMDB կայք
  Հասին նվիրված կայք

Լեհ ռեժիսորներ
Լեհ սցենարիստներ
20-րդ դարի ռեժիսորներ
Լեհ կինոռեժիսորներ
Լեհ մանկավարժներ