Թամարա Տեր-Ղևոնդյան

Թամարա Ռուբենի Տեր-Ղևոնդյան (), նկարիչ, գծանկարիչ, կինոյի տեսաբան, «Նոր իրականություն» ստուդիայի մասնակից։

Կենսագրություն  
Թամարա Տեր-Ղևոնդյանը գեղարվեստական բարձրագույն կրթությունը ստացել է Բարձրագույն գեղարվեստա-տեխնիկական արվեստանոցում, սովորել է Լև Բրունիի և Կոնստանտին Իստոմինի մոտ։ 1930-ականներից  աշխատել է որպես նկարիչ մուլտիպլիկացիայի և հեռուստակինոյի բնագավառում, ինչպես նաև հանդես է եկել որպես տեսաբան (համահեղինակ է մի քանի գրքերի և հոդվածների, որոնք նվիրված են ֆիլմի դիտողական լուծման խնդիրներին)։ Տեր-Ղևոնդյանն աշխատել է որպես պրոդյուսեր ռեժիսորներ Գեորգի Շենգելայայի, Միխայիլ Կալատոզովի նկարահանումների  հրապարակում։ 1958 թվականից հանդես է եկել Էլյա Բելյուտինի «Նոր իրականություն» ստուդիայում։ «Նոր իրականություն» ստուդիայի հետ միասին նա անցել է նրա զարգացման, արգելման և տեղափոխման բոլոր նշաձողերը, բաց չի թողել 1964-1992 թվականներին Աբրամցևոյում կազմակերպված ոչ մի ցուցահանդես։ Ստուդիան նրան տվել է ստեղծագործական մշտական ազդակ և արտահայտվելու անհրաժեշտ ազատություն։

Ստեղծագործություն 
«Հետևելով Տեր-Ղևոնդյանի ստեղծագործական ուղուն վաղ բնապատկերներից մինչև հետագա աշխատանքներ, ընդհանրացված մի քանի տողերի և հարվածների, կարելի է տեսնել, որ գրեթե ամենուր սյուժեի բաղադրիչն արտահայտվում է ձևի և պատումի, իսկ զգայականը` գունային լուծումների միջոցով։ 1950-ականների երկրորդ կեսին նա հիմք ընդունեց իրատեսական մեթոդը, բայց ձևական պատկերման աստիճանական հրաժարման արդյունքում նա հասավ 1990-ականների արտահայտիչ գունագեղ ստեղծագործություններին։ Տեր-Ղևոնդյանը գրեթե միագույն գծանկարչական պատկերից անցավ բարդ, շքեղ, դինամիկ գունագեղության»։

Ընտանիք 
Պապը եղել է վիճակագիր և հասարակական գործիչ Միխայիլ Ալեքսեևիչ Սաբլինը (1842-1898), քեռին՝ հրատարակիչ և լրագրող Վլադիմիր Միխայլովիչ Սաբլինը (1872-1916)։ Ամուսինը՝ օպերատոր, ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Կինեմատոգրաֆիայի համառուսաստանյան պետական ինստիտուտի պրոֆեսոր Լեոնիդ Վասիլևիչ Կոսմատովը (1900/1901 - 1977) եղել է նրա մի շարք ստեղծագործությունների համահեղինակ (1900/1901 - 1977):

Թաղված է Վոստրյակովոյե գերեզմանատանը։

Ցուցահանդեսներ  
 1989, փետրվար -մարտ - Անգլիա, Լոնդոն, Բերկլի պուրակի պատկերասրահ։
 1989, հուլիս -օգոստոս - ԽՍՀՄ, Կալինինգրադ։ Պետական արվեստի պատկերասրահ։ Այդ ժամանակից ի վեր «Նոր իրականություն» ստուդիայում բացվել է  մշտական ցուցադրություն։
 1990, փետրվար - Լեհաստան, Վարշավա, Արվեստի կենտրոնական բյուրոյի ժամանակակից արվեստի պատկերասրահ։
 1990, դեկտեմբեր - ԽՍՀՄ, Մոսկվա, «Մանեժ» կենտրոնական ցուցասրահ։ «Մանեժից Մանեժ» հետահայաց ցուցահանդես։
 1991, մայիս -սեպտեմբեր - ԱՄՆ, Նյու Յորք, Է. Բլումի արվեստի ինստիտուտ։
 1991, դեկտեմբեր - Մայնի Ֆրանկֆուրտ, Արվեստի միջազգային տոնավաճառ։
 1993, անհատական ցուցահանդես Մոսկվայի Կրասնայա Պրեսնյայի կինոկենտրոնում։
 2004, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական թանգարան, Մարմարյա պալատ, «XX դարի երկրորդ կեսի ռուսական արվեստի առարկայականությունից դուրս»։

Հրապարակումներ 
 Л. Косматов, Т. Тер-Гевондян. Современные проблемы изобразительной композиции в кино // «Вопросы киноискусства», выпуск 6, Изд-во Академии наук СССР, 1962
 Косматов Л. В., Тер-Гевондян Т. Р. Первая книга по искусству оператора: композиция и свет в фильме — М.: Бюро пропаганды совет. киноискусства, 1966
 Косматов Л. В., Тер-Гевондян Т. Р. Колорит фильма. (азбука киноколорита) — М.: Союз кинематографистов СССР, 1981

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Тамара Тер-Гевондян на сайте Фонда русского абстрактного искусства
 Выставка «За гранью предметности в русском искусстве второй половины XX века» на сайте Русского музея
 Телеканал «Культура» о выставке «За гранью предметности» в Русском музее 

Խորհրդային նկարչուհիներ
Հայ նկարչուհիներ
Հայ գծանկարիչներ