Ինքնահեղաշրջում

Ինքնահեղաշրջումը, որը նաև կոչվում է ավտոհեղաշրջում (-ից), կամ վերևից հեղաշրջում, պետական հեղաշրջման ձև է, երբ մի ազգի ղեկավարը, օրինական ճանապարհով իշխանության գալով, փորձում է անօրինական ճանապարհով պահել իշխանությունը։ Ղեկավարը կարող է լուծարել կամ անզոր դարձնել ազգային օրենսդրությունը և ապօրինի կերպով ստանձնել սովորական պայմաններում չտրամադրված արտակարգ լիազորություններ։ Այլ միջոցները կարող են ներառել ազգի սահմանադրության չեղարկումը, քաղաքացիական դատարանների կասեցումը և բռնապետի լիազորությունները ստանձնելը։

1946-2022 թվականներին տեղի է ունեցել մոտ 148 ինքնակառավարման հեղաշրջման փորձ՝ 110-ը՝ ավտորիտար երկրներում և 38՝ ժողովրդական երկրներում։

Հատկանշական իրադարձություններ, որոնք նկարագրված են որպես ինքնահեղաշրջումներ
 Հռոմեական կայսրություն։ Հուլիոս Կեսար Փետրվար, մ.թ.ա. 44 * ՝ Թագավոր Գուստավուս III (1772 թվականի օգոստոսի 19)
 : Նախագահ Լյուի-Նապոլեոն Բոնապարտ (2 դեկտեմբերի, 1851)
 : Արքայազն Ալեքսանդր Բատենբերգցի (ապրիլի 27, 1881)
 : Նախագահ Խուան Լինդոլֆո Կուեստաս (10 փետրվարի, 1898 թ.)
 . Կանցլեր Էնգելբերտ Դոլլֆուսս (Մարտի 15, 1933)
 : Կանցլեր Ադոլֆ Հիտլեր (Մարտի 23, 1933/Օգոստոսի 2, 1934)
 : Նախագահ Գաբրիել Տերրա (Մարտի 31, 1933)
 : Վարչապետ՝ Պետական Ավագի պարտականություններում Կոնստանտին Փատս (Մարտի 12, 1934)
 : Վարչապետ Կարլիս Ուլմանիս (Մայիսի 15–16, 1934)
 : Վարչապետ Իոաննիս Մետաքսաս (Օգոստոսի 4, 1936)
 : Նախագահ Գետուլիո Վարգաս (Նոյեմբեր 10, 1937)
 : Նախագահ Հիգինիո Մորինիգո (Նոյեմբեր 30, 1940) 
 : Թագավոր Միքայել Առաջին (Օգոստոսի 23, 1944)
 : Նախագահ Մամերտո Ուրրիոլագոիտիա (Մայիսի 16, 1951)
 : Նախագահ Ֆերդինանտ Մարկոս (Սեպտեմբեր 23, 1972)
 : Նախագահ Պարկ Չուն Խե (Հոկտեմբեր 17, 1972)
 : Նախագահ Խուան Մարիա Բորդաբերրի (Հունիսի 27, 1973)
 : Վարչապետ Հուա Կուոֆն (Հոկտեմբեր 6, 1976)
 : Նախագահ Ալբերտո Ֆուջիմորի (Ապրիլի 5, 1992) 
 : Նախագահ Բորիս Ելցին (Սեպտեմբեր 21, 1993)
 : Վարչապետ Հուն Սեն (Հուլիս, 1997)
 : Նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողան (Հուլիսի 15, 2016)
 : Նախագահ Նիկոլաս Մադուրո (Մարտի 29, 2017)
 : Նախագահ Մարտին Վիսկարրա (30 Սեպտեմբեր 2019)
 : Վարչապետ Մուհիիդդին Յասսին (29 Փետրվարի 2020)
 : Նախագահ Վլադիմիր Պուտին (Հուլիսի 4, 2020/Դեկտեմբեր 31, 1999)
 : Նախագահ Նայիբ Բուկելե (Մայիսի 1, 2021)
 : Նախագահ Կաիս Սայեդ (Հուլիսի 25, 2021)
 : Ինքնիշխանության խորհրդի նախագահ Աբդել Ֆատտահ ալ-Բուրհան (Հոկտեմբեր 25, 2021)

Հատկանշական իրադարձություններ, որոնք նկարագրված են որպես ինքնահեղաշրջման փորձ
: Նախագահ Խորխե Սերրանո Էլիաս (Մայիս 25–Հունիս 5, 1993)
: Նախագահ Աբդուրրահման Վահիդ (Հուլիսի 1–25, 2001]])
: Վարչապետ Մահաթհիր Մոհամադ (Փետրվար 23–Մարտ 1, 2020)
: Նախագահ Դոնալդ Թրամփ (Հունվարի 6, 2021)
: Նախագահ Պեդրո Կաստիլյո (Դեկտեմբերի 7, 2022)
: Վարչապետ Բենյամին Նեթանյահու (Ընթացիկ իրադարձություններ, քանի որ նա պաշտոնը ստանձնել է 2022 թվականի դեկտեմբերի 29-ին)
: Նախագահ Ալեխանդրո Ջիամմետտեի (Սեպտեմբերի 1–մեր օրեր, 2023)

Ծանոթագրություններ 

Քաղաքական հեղաշրջումներ ըստ երկրի
Սահմանադրական ճգնաժամեր
Քաղաքական տերմինաբանություն
Սահմանադրական իրավունք