Հայ-թուրքմենական հարաբերություններ

Հայ-թուրքմենական հարաբերություններ՝ դիվանագիտական հարաբերություններ Թուրքմենստանի և Հայաստանի միջև։ Երկու պետություններն էլ ԽՍՀՄ հանրապետություններ էին և անկախություն են ձեռք բերել 1991 թվականին։ Երկու երկրներն էլ ԵԱՀԿ-ի և ՄԱԿ-ի լիարժեք անդամ են։

2015 թվականին Հայաստանի և Թուրքմենստանի միջև ստորագրվել է շուրջ քառասուներկու համաձայնագիր, հինգ րոպեանոց հանդիպումներ, երեք հուշագիր և երկու հռչակագիր։

Պատմություն 
Հայաստանի և Թուրքմենստանի միջև դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են 1992 թվականի հոկտեմբերի 9-ին։

1993 թվականին երկկողմ հարաբերությունների պատմության մեջ առաջին անգամ Հայաստանի նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանն այցելեց Թուրքմենստան։

1994 թվականի հուլիսից Թուրքմենստանում գործում է Հայաստանի Հանրապետության դեսպանությունը։

1997 թվականին տեղի ունեցավ ՀՀ Նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի երկրորդ այցը Թուրքմենստան։

2000 թվականին Նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանն այցելեց Թուրքմենստան։ 2001 թվականին պատասխան այց է կատարել Թուրքմենստանի նախագահ Սապարմուրատ Նիյազովը։

1993 թվականից մինչև 2007 թվականը Թուրքմենստանում Հայաստանի Հանրապետության դեսպանությունը ղեկավարում էր Արամ Գրիգորյանը՝ 1993 թվականից արտակարգ դեսպան և լիազոր նախարարի կոչմամբ։ 1997 թվականին Արամ Գրիգորյանին տրվեց Արտակարգ և լիազոր դեսպանի կոչումը։ 2005 թվականին Արամ Գրիգորյանը դարձավ նաև Թուրքմենստանում դիվանագիտական կորպուսի դուայենը։

2008 թվական սեպտեմբերից Վլադիմիր Բադալյանը եղել է Թուրքմենստանում Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան։

2010 թվականի օգոստոսից Աթա Սերդարովը եղել է Հայաստանում Թուրքմենստանի արտակարգ և լիազոր դեսպան։

2010 թվականին Նախագահ Սերժ Սարգսյանն այցելեց Թուրքմենստան։ Իսկ 2012 թվականի նոյեմբերի 29-30-ը Թուրքմենստանի նախագահ Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովն այցելել է Հայաստանի Հանրապետություն։

Առևտրատնտեսական հարաբերություններ 
Թուրքմենստանից ներմուծվող հիմնական ապրանքներն են հումք, պլաստմասա, ռետինե, ինչպես նաև տրիկոտաժե հագուստ։ Հայաստանից ներմուծված հիմնական ապրանքներն են սարքավորումներ, սարքեր, թանկարժեք և կիսաթանկարժեք քարեր, պատրաստի սննդի արտադրանք։

Մարդասիրական համագործակցություն 
1990 թվականին Բաքվում հայկական ջարդերից հետո, Սապարմուրատ Նիյազովը Կրասնովոդսկում ընդունեց մի քանի տասնյակ հայ փախստականների, որոնք այնտեղ էին հասել լաստանավերի օգնությամբ։ Այնուհետև Բաքվի հայերը ցրվեցին Թուրքմենստանում։

Թուրքմենստանի դեսպանատունը Հայաստանում 
Թուրքմենստանի դեսպանատունը Հայաստանում (Երևան) բացվել է 1992 թվականի ապրիլի 8-ին։ Դեսպանությունը տեղակայված է Երևան քաղաքում, Երզնկյան 52 փողոցում։

2015 թվականի մարտից դեսպանատունը ղեկավարում էր Հայաստանում Թուրքմենստանի արտակարգ և լիազոր նախարար Մուհամեդնիազ Մաշալովը։

Դեսպաններ 
 Թոյլի Կուրբանով Նուրմուրադովիչ (2000-2003)
 Խադր Սապարլըև Մուհամետբերդիևիչ (2005-2007)
 Շոհրաթ Ջումաև (2008-2010)
 Աթա Սերդարով (2010-2013)
 Կուրբանազար Նազարով (2013-2015)
 Մուհամեդնիյազ Մաշալով (2015-մինչ այսօր)

Հայաստանի դեսպանատունը Թուրքմենստանում 
 Թուրքմենստանում Հայաստանի Հանրապետության դեսպանատունը (Աշխաբադ) բացվել է 1994 թվականի հուլիսին։ Դեսպանությունը տեղակայված է Աշխաբադ քաղաքում, Կոկանդ փողոցում։

2008 թվականի սեպտեմբերից դեսպանատունը ղեկավարում էր Թուրքմենստանում Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Վլադիմիր Բադալյանը։

Դեսպաններ 
 Արամ Գրիգորյան (1994-2008)
 Վլադիմիր Բադալյան(2008-մինչ այսօր)

Տես նաև 
Հայաստանի արտաքին քաղաքականություն

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Հայաստանի դեսպանատունը Թուրքմենստանում
 Թուրքմենստանի դեսպանատունը Հայաստանում