Լեժա

Լեժա ( կամ Lezhë), քաղաք և համայնք Ալբանիայի հյուսիսարևմտյան մասում։ Նույնանուն գավառի վարչական կենտրոնն է։ Ներկայիս համայնքը որպես վարչական միավոր կազմավորվել է 2015 թվականին երկրում իրականացված տեղական կառավարման բարեփոխումների հիման վրա, հարևան 11 բնակավայրերի միացման արդյունքում։ Նորաստեղծ խոշորացված համայնքի վարչական կենտրոնը նույնպես Լեժա քաղաքն է։ Զբաղեցնում է 514.97 կմ2 տարածք։ 2011 թվականին անցկացված մարդահամարի տվյալներով բնակչության թվաքանակը կազմել է 65.633 (նախքան խոշորացումը եղել է 15.510):

Պատմություն 
Լեժայի ներկայիս տարածքում և շրջակայքում մարդիկ բնակություն են հաստատել դեռևս բրոնզի դարի ժամանակներից։ Դարերի ընթացքում այստեղ միմյանց հերթագայել են իլլիրիական ցեղերը, հին մակեդոնացիները, հին հռոմեացիները, բյուզանդացիները, թուրքերը, ալբանացիները... 1344 թվականին Ալբանիայի ազգային հերոս Սկանդերբեգի նախաձեռնությամբ այստեղ է կնքվել ալբանացի ու սերբ ֆեոդալների հակաօսմանյան ռազմաքաղաքական դաշինքը, որի նպատակը թուրքական լծից ազատագրումն էր, և որը պատմության մեջ է մտել Լեժայի լիգա անվանումով։

Քաղաքում պահպանվել են բազմաթիվ պատմաճարտարապետական հուշարձաններ, որոնք յուրահատուկ հմայք ու գրավչություն են հաղորդում նրան։

Անվանումը 
Հին հունական աղբյուրներում քաղաքը հիշատակված է  որպես Lissos (հին հունարեն՝ Λισσός), լատինական աղբյուրներում՝ Lissus (լատիներեն՝ Lissus).: Ժամանակի ընթացքում փոփոխությունների ենթարկվելով՝ հնագույն Lissus-ը ալբաներենում դարձել է Lezhë (արխաիկ անվանաձևը՝ Lesh): Քաղաքի անվան թուրքական տարբերակներն են՝ Leş կամ Eşim, իտալականը՝ Alessio: Տարբեր աղբյուրներում հանդիպում են նաև քաղաքի Alise, Alexiensis, Eschenderari,  Mrtav անվանաձևերը։

Հնագիտական պեղումները
2004 թվականից Լիսոսի ակրոպոլիսի և Սկանդերբեգի հուշահամալիրի շրջակայքում հնագիտական պեղումներ են սկսվել, որոնց արդյունքում արդեն իսկ հայտնաբերվել են հելլենիստական, հինհռոմեական, վաղ բյուզանդական կառույցների մնացորդներ, գերեզմաններ, այլ գտածոներ։

Ավելի վաղ իրականացված պեղումների ժամանակ գտնվել էին C և D տիպի հնագույն թրեր, որոնք վկայում են այս վայրերի հին բնակիչների ունեցած առնչությունները Հին Հունաստանի միկենյան քաղաքակրթության հետ (մեր թվականությունից առաջ 1600-1450 թթ.): Հայտնաբերված առավել հին շինությունները իլլիրիական բնույթ ունեն և կառուցվել են ուշ բրոնզի - վաղ երկաթի դարաշրջաններում։ Դրինի գետաբերանի մերձակայքում՝ բլրի վրա հայտնաբերվել է մ. թ. ա. 8-րդ դարի ամրացված բնակավայր՝ Mal i Shëlbuemit-ը։

Քույր քաղաքներ 
 , Կամպոբասո, Իտալիա
 , Միլան, Իտալիա

Պատկերասրահ

Գրականություն

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

  Lezha Online News 
  Shengjini Travel & Tourism 
 Municipality of Lezha
 Adristorical Lands EU Tourism Project 
 timetables for Lezha

Ալբանիայի քաղաքներ
Ալբանիայի բնակավայրեր
Ալբանիայի աշխարհագրություն