Տարին որպես կյանք

«Տարին որպես կյանք» (), լայնաֆորմատ գեղարվեստական կենսագրական ֆիլմ (2 սերիա) ռեժիսորներ Այզերբայջան Մամբետովի և Գրիգորի Ռոշալի կողմից։ Պատմում է գիտական կոմունիզմի հիմնադիրներ Կարլ Մարքսի և Ֆրիդրիխ Էնգելսի կյանքի մեկ տարվա մասին։ Սցենարը գրվել է Գալինա Սերեբրյակովայի «Կրակի առևանգում» () վեպի մոտիվներով։

Սյուժե 
Ֆիլմը պատմում է 1848-1849 թվականներին Մարքսի և Էնգելսի կյանքում բարդ և հետաքրքիր ժամանակաշրջանի մասին։ Պատմությունը սկսվում է «Մանիֆեստի» հրապարակումից։ Ֆրանսիական հեղափոխությունից հետո Մարքսն արտաքսվել է Բելգիայից, իսկ Գերմանիայում հեղափոխությունից հետո տեղափոխվում Քյոլն և փորձում ընկերներին աջակցել «Նոր Ռեյնյան թերթի» հրատարակությամբ։ Այնուհետև Մարքսը, որը իշխանությունների կողմից հետապնդվում է իր հայացքների համար, ընտանիքի հետ ստիպված է փախչել Լոնդոն։

Դերերում 
 Իգոր Կվաշա – Կարլ Մարքս
 Անդրեյ Միրոնով – Ֆրիդրիխ Էնգելս
 Ռուֆինա Նիֆոնտովա – Ժեննի Մարքս
 Ալեքսեյ Ալեքսեև – Վիլհելմ Վոլֆ
 Վասիլի Լիվանով – Գեորգ Վեերթ
 Անատոլի Սոլովյով – Կարլ Շապպեր
 Վլադիմիր Բալաշով – Իոսիֆ Մոլ
 Սվետլանա Խարիտոնովա – Լենխեն
 Լև Զոլոտուխին – Միխայիլ Բակունին
 Օլգա Գոբզևա – Դաշա
 Արտյոմ Կարապետյան – Մոզես Հեսս
 Դմիտրի Միրգորոդսկի – Գեորգ Գերվեգ
 Կլարա Լուչկո – Էմմա Գերվեգ
 Սերգեյ Կուրիլով – Հայնրիխ Հայնե
 Ալլա Բուդնիցկայա – Մաթիլդա Հայնե
 Զինովի Գերդտ – Բորնշտեդտ
 Գրիգորի Շպիգել – Քելլեր
 Ֆեոդոր Նիկիտին – Վալտեր-Սոկրատ
 Նիկիտա Միխալկով – Ժյուլ
 Արիադնա Շենգելայա – Ժաննետա
 Ալեքսանդր Օռլով – Աբել Հանս
 Լյուդմիլա Չուրսինա – Իլզա
 Ալեքսանդր Խվիլյա – Անտուան
 Էրիխ Գերբերդինգ – Բիսմարկ
 Սերգեյ Ստոլյարով – Գելեն
 Ալեքսանդր Սմիռնով – Հոֆման
 Էլ Տրակտովենկո – Էվերբեկ
 Նիկոլայ Գլադկով – տպարանի աշխատող
 Նատալյա Գիցերոտ – մադամ Անտուան
 Լեոնիդ Պարխոմենկո – խելագար խցում
 Պյոտր Սոբոլևսկի – Ռաուտենբախ
 Արկադի Ցինման – գնդապետ
 Վյաչեսլավ Գոստինսկի – ''սուրհանդակ (լուսագրերում նշված չէ)

Նկարահանող խումբ 
 Ռեժիսորներ՝ Այզերբաջան Մամբետով, Գրիգորի Ռոշալ
 Սցենարիստ՝ Գրիգորի Ռոշալ
 Օպերատորներ՝ Լեոնիդ Կոսմատով, Ալեքսանդր Սիմոնով
 Կոմպոզիտոր՝ Դմիտրի Շոստակովիչ
 Նկարիչ՝ Իոսիֆ Շպինել

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 
 

Խորհրդային ֆիլմեր
1966 ֆիլմեր
«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Ռուսերեն ֆիլմեր
Խորհրդային կենսագրական ֆիլմեր
Ռուսական ֆիլմեր
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ