Մարսալա (գինի)

Մարսալա, հարստացված, չոր կամ քաղցր գինի, որն արտադրվում է Սիցիլիայի իտալական Մարսալա քաղաքը շրջապատող տարածաշրջանում։ Մարսալան առաջին անգամ ստացել է Denominazione di Origine Controllata (DOC) կարգավիճակ 1969 թվականին :Եվրամիությունը պահպանված ծագման անվանումը(PDO) կարգավիճակ է շնորհում Մարսալային և շատ այլ երկրներին սահմանափակում է «Մարսալա» տերմինի օգտագործումը Մարսալա տարածքի արտադրանքի համար։

Թեև չամրացված գինին արտադրվում է նաև Մարսալայի շրջանում, այն չի համապատասխանում Մարսալա(DOC) ի ։

Պատմություն 
Մարսալա հարստացված գինին հավանաբար առաջին անգամ տարածվել է Սիցիլիայի սահմաններից դուրս անգլիացի վաճառական Ջոն Վուդհաուսի կողմից։ 1773 թվականին նա վայրէջք կատարեց Մարսալա նավահանգստում և հայտնաբերեց տարածաշրջանում արտադրվող տեղական գինին, որը հնեցված էր փայտե տակառների մեջ և համը նման էր իսպանական և պորտուգալական հարստացված գինիներն այն ժամանակ տարածված էին Անգլիայում։ Ամրացված մասալա ստեղծվել է և կա «in perpetuum» կոչվող գործընթացի միջոցով :

Վուդհաուսը հասկացավ, որ «in perpetuum» գործընթացը բարձրացրել է այս գինու ալկոհոլի մակարդակը և ալկոհոլային համը, միաժամանակ պահպանելով այդ հատկությունները  հեռավոր ծովային ճանապարհորդության ժամանակ։ Վուդհաուսը նաև հավատում էր, որ ամրացված Մարսալան հայտնի կլիներ Անգլիայում։ Մարսալան իսկապես այնքան հաջողակ դարձավ, որ Վուդհաուսը վերադարձավ Սիցիլիա և 1796 թվականին սկսեց իր զանգվածային արտադրությունն ու արտահանումն  :1806 թվականին դա Բենջամին Ինգամն էր ( 1784–1861), ժամանելով Սիցիլիա Լիդս-ից, որը Մարսալայի համար նոր շուկաներ բացեց Եվրոպայում և Ամերիկայում  :Հիմնադրվել է Բենջամին Ինգամի կողմից, իսկ ավելի ուշ ղեկավարել են Ջոզեֆ Ուիտակերը և Ուիլյամը Ինգամ Ուիտակեր ։ Ջոզեֆը և նրա եղբայր Ուիլյամ Ինգամ Ուիթաքերը ժառանգել են հսկայական խաղողի այգիներ և իր մեծ պապ Ինգամի բանկային կայսրությունը ։1833 թվականին ձեռներեցը Վինչենցո Ֆլորիո , ծնունդով կալաբրեսցի և որդեգրված Պալերմիտանոն, մեծ տարածքներ գնեց Մարսալայի երկու խոշորագույն արտադրողների կողմից և ձեռնամուխ եղավ սեփական խաղողի բերքահավաքի հետ։ Խաղողի այս տեսականին էլ ավելի տարածում գտավ ։Ֆլորիոն, ի թիվս այլոց, գնեց Վուդհաուսի ընկերությունը տասնիններորդ դարի վերջին և համախմբեց Մարսալայի գինու արդյունաբերությանը։ Ֆլորիոն և Պելեգրինոն այսօր շարունակում են մնալ Մարսալայի առաջատար արտադրողները ։

Բնութագրեր և տեսակներ 

Մարսալան արտադրվում է՝ օգտագործելով գրիլլո, ինզոլիա, կատարատտո և դամասչինո սպիտակ խաղողի տեսակներ, ի թիվս այլոց ։

Մարսալան պարունակում է մոտ 15–20% ալկոհոլ ըստ ծավալի։ Տարբեր Marsala գինիները դասակարգվում են ըստ իրենց գույնի, քաղցրության և հնեցման տևողության։ Քաղցրության երեք մակարդակներն են՝ «չոր» (մեկ լիտրում առավելագույնը 40 գրամ  շաքարավազ), «սեմիսեկո» (41–100 գ/լ) և «քաղցր» ( ավելի քան 100 գ/լ)։ Գույնի և հնեցման դասակարգումը հետևյալն է.

 Ամբրան ունի սաթի գույն։ Գունավորումը ստացվում է գինու մեջ ավելացված եփած քաղցրացուցիչից
 Ֆայնը առնվազն մեկ տարեկան է
 Oroն ունի առնվազն չորս տարվա հնության ոսկե կոլո
 Վերգինե կամ Սոլերասը առնվազն հինգ տարեկան է
 Վերգինե կամՍոլերաս Ստրավեչո  ևՎերգինե  կամ Սոլորաս Ռիսերվասը առնվազն տասը տարեկան է

Marsala գինին ավանդաբար մատուցվում էր որպես նախուտեստ ճաշի առաջին և երկրորդ ճաշատեսակների միջև։ Ժամանակակից ճաշկերույթները կմատուցեն դրա ավելի չոր տարբերակները՝ սառեցված Պարմեզան (stravecchio), Գորգոնձոլա, ռոկֆոր և այլ կծու պանիրներ՝ մրգերով կամ խմորեղենով, և այնքան քաղցր, ինչպես աղանդերային գինի։ Մարսալան երբեմն մատուցվում  է մեկ այլ սիցիլիական գինու՝ Պանտելերիայի չամիչի(Pantelleria Island) և  գինու հետ .

 Ռուբինոն ունի կարմրուկի գույն՝ պատրաստված կարմիր խաղողի տեսակներից, ինչպիսիք են Պերիկոնե, Ներոն դ'Ավոլա և Ներելլո Մասկալեզ
 Վերադասը առնվազն երկու տարեկան է
 Բարձրագույն պահուստ

Խոհարարության մեջ 
Մարսալա գինին հաճախ օգտագործվում է խոհարարության մեջ և հատկապես տարածված է իտալական, ամերկյան ռեստորանների ուտեստներում։

Չոր Մարսալա գինին օգտագործվում է կծու ճաշատեսակների պատրաստման մեջ։ Տիպիկ համեղ մարսալա սոուսը, օրինակ, ներառում է  գինին գրեթե օշարակի սոխով, ապա ավելացնում սունկ եւ դեղաբույսեր։ Մարսալայի ամենահայտնի բաղադրատոմսերից մեկն է հավի մարսալա, որտեղ ալյուրով պատված հավի կրծքամիսի կեսերը տապակում են մարսալաի, կարագի, ձիթապտղի յուղի, սնկերի և համեմունքների խառնուրդում։ Մարսալան օգտագործվում է նաև որոշ ռիզոտտո բաղադրատոմսերում։

Քաղցր մարսալա գինին օգտագործվում է հարուստ իտալական աղանդեր պատրաստելու համար, ինչպիսիք են Սաբայոն և թխվածքաբլիթը ։

Ծանոթագրություններ 

Իտալական գինիներ
Սիցիլիա
Գինիներ
Իտալիայի գինեգործություն
Ըմպելիքներ
Իտալական խոհանոց
Վիքիպեդիա:ՈՒՎ 2023-ի հոդվածներ