Ֆրենկ Զամբոնի

Ֆրենկ Զամբոնի (, ), գյուտարար ԱՄՆ-ից, որն առավել հայտնի է ռեսուրֆեյսերի (սառույցի կոմբայնների) գյուտի շնորհիվ, որը ծառայում է սահադաշտերում սառույցը վերականգնելու համար։ Նրա ազգանունը դարձել է նման մեքենաների ապրանքանիշը։

Կենսագրություն 

Զամբոնին ծնվել է 1901 թվականի Յուրեկայում՝ Յուտայում՝ իտալացի գաղթականների ընտանիքում։ Շուտով նրա ծնողները ձեռք են բերել ֆերմա Lava Hot Springs–ում Այդահո շրջանում՝ Փոկատելոյի մոտ, որտեղ էլ մեծացել է Ֆրենկը։ 1920 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելեսի արվարձան, որտեղ Ֆրենկն ու նրա ավագ եղբայրը՝ Ջորջը, աշխատել են որպես ավտոմեխանիկ։ 1921 թվականին Ֆրենկը սովորել է Չիկագոյում, իսկ այնտեղից վերադառնալուց հետո կրտսեր եղբոր՝ Լոուրենսի հետ բացել է սեփական բիզնեսը։

1927 թվականին Ֆրենկը և Լոուրենսը սկսել են սառույցի բլոկներ պատրաստել տեղական ֆերմերների համար։ 30-ական թվականներին սկսել են տարածում գտնել էլեկտրական սառնարանները և 1939 թվականին եղբայրները վաճառել են իրենց բիզնեսը՝ թողնելով միայն սառնարանային սարքավորումները, որոնց օգնությամբ մտադիր էին սահադաշտ ստեղծել։

1940 թվականին եղբայրները բացել են 30-ից 60 մետր չափերով Iceland սահադաշտը, որը դարձել է երկրի խոշորագույն սահադաշտերից մեկը (միաժամանակ այնտեղ կարող էին գտնվել մինչև 800 սահող)։ Ֆրենկին հաջողվել է ստեղծել հարթ սառույց՝ առանց սառույցի տակով անցնող խողովակներից առաջացող բուրների։ Սառույցի հարթեցման համար օրական մեկուկես ժամ է ծախսվել, որի ընթացքում երեք կամ չորս մարդ ձեռքով հավասարեցրել, մաքրել են մակերևույթը։ Երբեմն հարթեցման համար (վերին շերտը կտրելու) օգտագործվում էին նաև մեքենաները։

1949 թվականին Ֆրենկը ստեղծում է մեքենա, որը մեկ մարդուն թույլ էր տալիս հավասարեցնել, լվանալ և նորից սառույց լցնել ընդամենը 10 րոպեում։ 1953 թվականին նա սարքավորման համար ստացել է US2642679 արտոնագիրը։ 50–ական թվականների սկզբին մեքենաները պատրաստվում էին Jeep CJ-3B  ամբողջական բազայի վրա։ Երկրորդ և երրորդ մեքենաները Զամբոնիից գնել է գեղասահքի օլիմպիական չեմպիոն Սոնյա Հենին, որը դրանք օգտագործել է շրջագայության ժամանակ սառույցի հարթեցման համար։

1956 թվականից ի վեր, որպես մեքենաների հիմք, օգտագործվել է առանց թափքի և խցիկի Jeep շասսին (Model F)։ 1964 թվականից օգտագործվել է սեփական մշակման շասսի։

Նման մեքենաների պահանջարկն այնքան բարձր էր, որ Ֆրենկի ընկերությունը ստիպված էր Օնտարիո նահանգի Բրենտֆորդ քաղաքում բացել երկրորդ գործարանը և մասնաճյուղ՝ Շվեյցարիայում։ Zamboni անունը դարձել է ապրանքանիշ և երբեմն օգտագործվում է որպես ցանկացած նմանատիպ մեքենաների կենցաղային անուն։

Ֆրենկ Զամբոնին մահացել է 1988 թվականին 87 տարեկանում։ Զամբոնիի՝ Frank J. Zamboni & Co. Inc ընկերության հիմնադրումից ի վեր վաճառվել է ավելի քան 10 հազար ռեսուրֆեյսեր։ Տասնհազարերորդ ագրեգատը Մոնրեալ Կանադիենս ակումբին է հանձնվել 2012 թվականի ապրիլին՝ Բելլ-Կենտրոն համալիրում օգտագործելու համար։

Մրցանակներ և ճանաչում 
 Ֆրենկ Ջ․ Զամբոնին 1988 թվականին արժանացել է Պոտսդամի Քլարկսոնի համալսարանի տեխնիկական գիտությունների պատվավոր բժշկի կոչման։
 2000 թվականին Ֆրենկ Ջ․ Զամբոնին ներառվել է Գեղասահքի ԱՄՆ-ի փառքի սրահի պատվո ցանկում։
 2006 թվականին Ֆրենկի անունը ներառվել է համաշխարհային գեղասահքի փառքի սրահի և գեղասահքի համաշխարհային թանգարանի պատվո ցանկում։
 2007 թվականին Ֆրենկի անունը ներառվել է ԱՄՆ-ի Գյուտարարների փառքի ազգային սրահի պատվո ցանկում։
 2009 թվականին Ֆ. Զամբոնիի անունը ներառվել է ԱՄՆ-ի հոկեյի փառքի սրահի պատվո ցանկում։
 2013 թվականի հունվարի 16-ին Զամբոնիի ծննդյան 112-րդ տարեդարձի առթիվ Google ինտերնետ-պորտալը հրապարակել է Google-ի ինտերակտիվ լոգոտիպը (Doodle)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Сайт компании Zamboni
 The Zamboni Story — Биография Фрэнка Замбони на сайте Zamboni.com
 ПОВЕЛИТЕЛЬ ЛЕДЯНЫХ ПОЛЕЙ: ЛЕДОЗАЛИВОЧНЫЕ МАШИНЫ. Ледозаливочные машины Замбони — обязательный атрибут хоккейных состязаний, выступлений фигуристов и конькобежцев  // Популярная Механика, Август 2009
 Механическая знаменитость — «Замбони»  // Журнал «PRO ХОККЕЙ» № 20 (37), 13.01.2009

Անձինք այբբենական կարգով
1901 ծնունդներ
1988 մահեր
Ամերիկացի գյուտարարներ
Թոքի քաղցկեղից մահացածներ