Ռասայական խտրականության բոլոր ձևերի վերացման մասին միջազգային կոնվենցիա

Ռասայական խտրականության բոլոր ձևերի վերացման մասին միջազգային կոնվենցիա (ICERD) — ՄԱԿ-ի կոնվենցիան, որն ընդունվել է Գլխավոր ասամբլեայի կողմից 1965 թվականի դեկտեմբերի 21-ին և ուժի մեջ է մտել 1969 թվականի հունվարի 4-ից։ 2015 թվականի հոկտեմբեր ամսվա դրությամբ, 177 երկիր Կոնվենցիայի կողմեր ​​են, ևս 6 երկիր ստորագրել են, բայց չեն վավերացրել։ Կոնվենցիային համապատասխանությունը վերահսկվում է Ռասայական խտրականության վերացման հանձնաժողովի կողմից, որը բաղկացած է 18 փորձագետից։ Այն կարող է նաև դիտարկել ցանկացած մասնակից երկրների կողմից Կոնվենցիայի խախտումների միջպետական ​​բողոքները և Կոնվենցիայի խախտումների անհատական ​​բողոքները այն 54 երկրների նկատմամբ, որոնք հանդես են եկել համապատասխան հայտարարությամբ։ 2014 թվականին հանձնաժողովը որոշում կայացրեց 30 բողոքների հիմքերի վերաբերյալ, և դրանցից 15 դեպքերում հայտնաբերեց կոնվենցիայի խախտումներ։ Կոմիտեն ևս 18 բողոք անընդունելի համարեց՝ առանց հաշվի առնելու արժանիքները, 1 բողոքի քննարկումը դադարեցվեց մեկ այլ պատճառով, և ևս 6 դեպք քննարկման փուլում էր։ Առաջին երեք միջպետական բողոքները՝ Կատարը Սաուդյան Արաբիայի դեմ, Կատարը՝ ԱՄԷ-ի դեմ և Պաղեստինը Իսրայելի դեմ, քննարկման են ներկայացվել 2018 թվականի գարնանը։

2018 թվականի դրությամբ մշակվում էր սույն կոնվենցիայի լրացուցիչ արձանագրություն։

Կոնվենցիայի կառուցվածք 
 Նախաբան
 Մաս I (հոդված 1—7) — անդամ երկրների պարտավորությունները.
 Հոդված 1 — ռասայական խտրականության սահմանում։
 Հոդված 2 — ընդհանուր պարտավորություններ։
 Հոդված 3 — ռասայական տարանջատման և ապարտեիդի առանձնահատուկ դատապարտում։
 Հոդված 4 — ռասիստական քարոզչության արգելք։
 Հոդված 5 — իրավունքների ոչ սպառիչ ցուցակ, որոնք պետք է իրականացվեն առանց ռասայական խտրականության։
 Հոդված 6 — ռասայական խտրականությունից պաշտպանության ապահովման պարտավորություններ։
 Հոդված 7 — կրթական աշխատանք կատարելու պարտավորություններ։
 Մաս II (հոդված 8—16) — ռասայական խտրականության վերացման հանձնաժողովի աշխատանքային կանոններ։
 Մաս III (հոդված 17—25) — վավերացման, չեղյալ հայտարարման, կոնվենցիայի ուժի մեջ մտնելու և վեճերի լուծման կանոններ։

Տես նաև 
Կոնվենցիայի համապատասխանությունը երեք վեճի առարկա է դարձել ՄԱԿ-ի միջազգային դատարանում։

 Վրաստանն ընդդեմ Ռուսաստանի (ՄԱԿ-ի Միջազգային դատարան) (գործը կարճվել է Վրաստանի կողմից պարտադիր նախաքննական ընթացակարգի չկատարման պատճառով)
 Ուկրաինան ընդդեմ Ռուսաստանի (դիտարկման փուլում)
 Քաթարն ընդդեմ Միացյալ Արաբական Էմիրությունների (դիտարկման փուլում)

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Կոնվենցիայի տեքստը
 Ռասայական խտրականության վերացման հանձնաժողովի փաստաթղթերը
 Ռասայական խտրականության վերացման հանձնաժողովի կայք
 ԵՄ ռասայական խտրականության վերացման հարցերով հանձնաժողովի փորձը

Միջազգային կոնվենցիաներ
Հակառասիզմ
Ուկրաինայի պայմանագրեր
Միջազգային իրավունք
Ֆրանսիայի պայմանագրեր
Հայաստանի պայմանագրեր
Ադրբեջանի պայմանագրեր
Ավստրիայի պայմանագրեր
Բելգիայի պայմանագրեր
Ալբանիայի պայմանագրեր
ԱՄՆ-ի համաձայնագրեր