Պան Տադեուշ (ֆիլմ)

«Պան Տադեուշ» (), Անջեյ Վայդայի (1999) ֆիլմը, որը նկարահանվել է Ադամ Միցկևիչի համանուն պոեմի հիման վրա։

Ֆրանսիական վարձույթում կոչվել է «Պան Տադեուշ։ Երբ Նապոլեոնն անցավ Նեմանը» (ֆր.՝ Pan Tadeusz: Quand Napoléon traversait le Niémen)։

Սյուժե 
Սերը, որսորդությունը, վեճերը և հին շլյախտայի կենցաղը Ռուսաստանի հետ Նապոլեոնի սպասվող պատերազմի ֆոնին։ Սպասելով Նապոլեոնին՝ որպես ազատարարի, լեհերն ապստամբություն են բարձրացնում։ Ֆիլմը պատմում է երկու ազնվական ընտանիքների բարդ հարաբերությունների մասին, որոնցից մեկը (լեհ.՝ Horeszko) ջերմորեն կողմ է Լեհաստանի անկախությունը, իսկ մյուսը (լեհ.՝ Soplica) աջակցում է Ռուսաստանին։

Ինտուիցիան ինձ հուշեց, որ լեհերը ցանկանում են իրենց ազգային պոեզիայի գլուխգործոցը տեսնել մայրենի լեզվով, լեհ դերասանների մասնակցությամբ, վերադառնալ ազգի մանկության ռոմանտիկ դար։ Իհարկե, այս աշխարհը գոյություն ունի միայն երազանքների մեջ, քանի որ նման Լեհաստան չկա, երբեք չի լինի և, ամենայն հավանականությամբ, երբեք չի եղել։ Ադամ Միցկևիչը իդեալականացրել է անցյալը՝ դարձնելով այն ավելի բանաստեղծական։ Ես, կարծես, տեսա ապագա ֆիլմը ընդհանուր առմամբ, նա կանգնեց իմ աչքի առաջ՝ դերասանների, դեկորացիաների հետ։ Մնացածը ռեժիսորական տեխնիկայի գործ էր, որով զբաղվում եմ, փառք Աստծո, արդեն 45 տարի է։ «Պան Տադեուշը» իմ կյանքի ամենակարևոր ֆիլմն է։

Դերերում 
 Բոգուսլավ Լինդա – Քսյոնձ Ռոբակ / Յացեկ Սոպլիցա
 Դանիել Օլբրիխսկի – Գերվազի Ռեբայլո
 Սերգեյ Շակուրով – կապիտան Նիկիտա Ռիկով
 Քշիշտոֆ Գլոբիշ – մայոր Պլուտ
 Անջեյ Սեվերին – Սոպլիցա-ավագ
 Մարեկ Կոնդրատ – Կոմս Խորեշկո
 Քշիշտոֆ Կոլբերգեր – Ադամ Միցկևիչ
 Եժի Բինչիցկի – Մարչե Դոբրժինսկի Ռոզեչկա
 Ալիսիա Բախլեդա-Ցուրուշ – Զոսյա
 Միխալ Ժեբրովսկի – Տադեուշ Սոպլիցա
 Գրաժինա Շապոլովսկա – Տելիմենա
 Եժի Գրալեկ – Վոյսկի
 Գրաժինա Բարշչևսկայա – կախարդի կինը
 Մարեկ Պերեպեչկո – Մարցեյ Դոբժինսկի «Բապտիստ»
 Հենրիխ Բարանովսկի – Նապոլեոն I
 Միրոսլավ Զբրոևիչ – ռուս սպա

Նկարահանման խումբ 
 Ռեժիսոր՝ Անջեյ Վայդա
 Սցենար՝ Անջեյ Վայդա, Յան Նովինա Զարզիցկի, Պյոտր Վերեսնյակ (Ադամ Միցկևիչի ստեղծագործության հիման վրա)
 Պրոդյուսեր՝ Լև Ռիվին
 Օպերատոր՝ Պավել Էդելման
 Նկարիչ՝ Ալեն Ստարսկի
 Կոմպոզիտոր՝ Վոյցեխ Կիլար
 Մոնտաժող՝ Վանդա Զեման
 Հագուստները՝ Մագդալենա Տեսլավսկա-Բիռնավսկա, Մալգոժատա Ստեֆանյակ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Հոդվածներ և հրապարակումներ

Արտաքին հղումներ 
 

Լեհական ֆիլմեր
Ֆրանսիական ֆիլմեր
Անջեյ Վայդայի ֆիլմեր
1999 ֆիլմեր
Լեհերեն ֆիլմեր
Լեհական պատմական ֆիլմեր
Ֆրանսիական պատմական ֆիլմեր
Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր
Լեհական դրամա ֆիլմեր
Ֆրանսիական ռազմական ֆիլմեր
Ֆրանսիական ռոմանտիկ ֆիլմեր
Ֆրանսիական մելոդրամա ֆիլմեր