Պիեռ Լորան Վանտցել

Պիեռ Լորան Վանտցել (, ), ֆրանսիացի մաթեմատիկոս, որն ապացուցել է, որ մի քանի հնագույն երկրաչափական խնդիրներ անհնար է լուծել միայն կարկինի և քանոնի միջոցով։

1837 թվականի աշխատության մեջ Վանցելն ապացուցեց, որ խնդիրները
 Խորանարդի կրկնապատիկը և
 Անկյան եռապատիկը
անհնար է լուծել, եթե օգտագործենք միայն կարկին և քանոն։ Նույն աշխատության մեջ նա լուծեց նաև այն խնդիրը, թե որ կանոնավոր բազմանկյուններն են կառուցվող.
 Կանոնավոր բազմանկյունը կառուցելի է, այն և միայն այն դեպքում, եթե նրա կողմերի թիվը երկուսի և ցանկացած պարզ թվի արտադրյալն է (այսինքն՝ Կարլ Ֆրիդրիխ Գաուսի կողմից տրված բավարար պայմանները նույնպես անհրաժեշտ են)
Այս խնդիրների լուծումը փնտրել են հազարավոր տարիներ, հատկապես հին հույները։ Այնուամենայնիվ, Վանցելի աշխատանքը անտեսվել է իր ժամանակակիցների կողմից և էապես մոռացվել։ Իրոք, հրապարակումից ընդամենը 50 տարի անց Վանցելի հոդվածը հիշատակվեց ամսագրի հոդվածում կամ դասագրքում։  Մինչ այդ, թվում է, որ այն հիշատակվել է միայն մեկ անգամ՝ Ջուլիուս Պետերսենի կողմից, 1871թ.-ի իր դոկտորական թեզում։ Հավանաբար  Վանցելի հոդվածի հրապարակումից ավելի քան 80 տարի անց Վանցելի մասին հրապարակված հոդվածի շնորհիվ է, որ նրա անունը սկսվել է. հայտնի լինել մաթեմատիկոսների շրջանում

Վանցելը առաջին մարդն էր, ով  1843թ ապացուցեց, որ երբ ռացիոնալ գործակիցներով  բազմանդամի խորանարդն ունի երեք իրական արմատ, բայց անկրճատելի է Q[x]-ում, ապա արմատները չեն կարող արտահայտվել գործակիցներով՝ օգտագործելով միայն իրական ռադիկալները, այսինքն՝ բարդ ոչ- իրական թվերը պետք է ներառվեն, եթե արմատները գործակիցները արտահայտվում են ռադիկալներով։ Այս թեորեմը կրկին հայտնաբերվեց տասնամյակներ անց (և երբեմն վերագրվում է) Վինչենցո Մոլամեին և Օտտո Հոլդերին։

Սովորաբար նա աշխատում էր երեկոները,  մինչև ամուսնանալը, անկանոն ժամերին սնվելով, սուրճն ու ափիոնը փոխարինելով։ Նա անսահմանափակ վստահություն էր ցուցաբերում իր բնույթով շատ ուժեղ էր ամեն տեսակ չարաշահումներով։ Նա տխրություն բերեց նրանց, ովքեր սգում են իր վաղաժամ մահը։

Ծանոթագրություններ