Հաղպատի վանական համալիրի աղբյուր

Հաղպատի վանական համալիրի աղբյուր, միջնադարյան աղբյուր-հուշարձան Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Ալավերդի համայնքի Հաղպատ գյուղում։

Աղբյուր-հուշարձանն ընդգրկված է Հաղպատ գյուղի պատմության և մշակութային անշարժ հուշարձանների ցանկում որպես հանրապետական նշանակության հուշարձան և ըստ օրենքի պահպանվում է Հայաստանի Հանրապետության կողմից։

Պատմություն 
Հուշաղբյուրը կառուցվել է 1258 թվականին որպես Հաղպատի վանական համալիրն ամբողջացնող կառույց։ Գտնվում է վանքի պարսպից դուրս՝ 100 մետր դեպի արևելք։ 

Աղբյուրի ջուրի ակունքը գտնվում է Սուրբ Լույս լեռան լանջին, որտեղից բերվել է կավե թրծած խողովակներով։

Ճարտարապետական նկարագիր 
Աղբյուրը համարվում է հայկական ճարտարապետության աղբյուր-հուշարձանների բացառիկ նմուշներից։ Կառուցված է սրբատաշ բազալտե քարերով և ունի ուղղանկյուն սրահի տեսք։ Հարավային՝ ճակատային մասը կառուցված է երեք կամարաձև բացվածքներով, որոնք իրարից բաժանվում են երկու մեծ առանձին սյուներով։ Մյուս երկու սյուները կառուցված են պատերին հպված։ Մյուս կողմի սյուները հպված են պատի շարվածքին։ Կառույցի կենտրոնական կամարն ավելի բարձր ու լայն է, քան մյուսները։ Տանիքը երկլանջ կտուրի տեսք ունի և ծածկված է կիսագլանաձև թաղով։ Սրահի ներսում՝ հյուսիսային պատի երկայնքով ձգվում են վեց քարե ավազաններ, որը հոսող ջուրը հավաքում է ստորգետնյա ջրամբարում, ինչն էլ հիմք է տալիս այն օգտագործել ոռոգման նպատակով։ 

Կենտրոնական կամարի ճակատային մասում առկա է արձանագրություն աղբյուրի կառուցման և վերանորոգման վերաբերյալ։ Արձանագրության մեջ հիշատակվում են վանահայր Հովհաննեսը և Անտոն արքեպիսկոպոսը։

Տես նաև 
 Սանահինի վանական համալիրի աղբյուր

Ծանոթագրություններ 

Հաղպատի վանական համալիր
Հաղպատ