Լիդիա Ֆալկոն

Լիդիա Ֆալկոն Օ՛Նիլ (, ), իսպանացի քաղաքական գործիչ, գրող, Ժուռնալիստ։ Եղել է իրավագիտության, դրամատիկական արվեստի, ժուռնալիստիկայի բնագավառների մասնագետ՝ համապատասխան բարձրագույն կրթությամբ, ունեցել է փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան։ Աչքի է ընկել հատկապես կանանց իրավունքների համար եռանդուն, անձնուրաց պայքարով, որ մղել է իսպանական ժողովրդի համար բարդ ու դժվարին մի ժամանակաշրջանում, երբ ֆրանկոյական բռնապետությունից անցում էր կատարվում դեպի ժողովրդավարություն։

Անդամակցել է Կատալոնիայի միավորված սոցիալիստական կուսակցությանը (PSUC-ին), իր քաղաքական հայացքների պատճառով գեներալ Ֆրանկոյի բռնապետական վարչակարգի իշխանության տարիներին հալածանքների է ենթարկվել ու տառապանքներ կրել։ 1976 թվականին ստեղծել է «Բարսելոնի ֆեմինիստական կոլեկտիվ» անվանումը կրող կազմակերպությունը, ձեռնամուխ եղել Vindicación feminista ամսագրի կանոնավոր լույսընծայման գործին, հիմնադրել Ediciones de Feminismo հրատարակչական տունը։ 1977 թվականին հիմնել է Հեղափոխական ֆեմինիստական կազմակերպությունը (Revolutionary Feminist Organization), որի հիմքի վրա հետագայում կազմավորվել է Իսպանիայի ֆեմինիստական կուսակցությունը։ 1979 թվականից ղեկավարել է Poder y libertad ամսագրի հրատարակման աշխատանքները։

Կենսագրություն 
Լիդիայի մայրը՝ Էնրիկետա Օ՛Նիլը, ֆրանկոյական վարչակարգի օրոք աշխատել է գրաքննության բնագավառում։ Մայրական կողմի տատը՝ Ռեգինա դե Լամոն (գրական կեղծանունը՝ Նորա Ավանտե) և մորաքույրը՝ Կառլոտա Օ՛Նիլը (կեղծանունը՝ Լաուրա դե Նովես), գրողներ էին, ուստի զարմանալի չէ, որ Լիդիան արդեն տասներկու տարեկան հասակում դարձել է թատերախաղի հեղինակ։ Նրա կնքահայրը՝ Խոսե Բեռնաբե Օլիվան, որ Բարսելոնի գրաքննչական դեպարտամենտի շեֆն էր և կառլիստ քաղաքական գործիչ, միջնորդել, օգնել է, որ Լիդիան երիտասարդ տարիքից իր կարիերան սկսի ժուռնալիստիկայի ասպարեզում։

Գեներալ Ֆրանկոյի բռնապետական վարչակարգի դեմ ըմբոստանալու պատճառով Լիդիա Ֆալկոնը 1974 թվականի սեպտեմբերին ձերբակալվել է և բանտարկված պահվել մինչև 1975 թվականի հունիս ամիսը։

Երկեր

Թատերգություններ 

Crea fama y échate a dormir, 1947.
En el futuro, 1957.
Un poco de nieve blanca, 1958.
Los que siempre ganan, 1970.
Con el siglo. Debuted in Barcelona and Athens in 1982.
Las mujeres caminaron con el fuego del siglo. Barcelona, 1982.
Parid, parid malditas, 1983. 
Siempre deseé el amor, 1983.
La hora más oscura, 1987.
Three Spanish Idiots [es], Madrid, 1987; Gijón, 1988; Valencia and Bilbao, 1990. 
Tu único amor, 1990
Emma, 1992
Teatro. Cinco obras. Madrid: Vindicación Feminista, 1994.
Ellas y sus sombras, 1995
La hora más oscura; Emma; Atardeceres. Madrid: Vindicación Feminista, 2002.
¡Vamos a por todas!, Madrid: Asociación de Autores de Teatro, 2002

Էսսեներ 

Sustituciones y fidecomisos. Barcelona: Nereo, 1962.
Historia del trabajo. Barcelona: Plaza & Janés, 1963.
Los derechos civiles de la mujer. Barcelona: Nereo, 1963.
Los derechos laborales de la mujer. Montecorvo, 1964.
Mujer y sociedad. Barcelona: Fontanella, 1969; Madrid: Vindicación Feminista, 1996.
La razón feminista. Tomo I. Barcelona: Fontanella, 1981.
La razón feminista. Tomo II. Barcelona: Fontanella, 1982.
Violencia contra la mujer. Madrid: Vindicación Feminista, 1991.
Mujer y poder político. Madrid: Vindicación Feminista, 1992. 2nd ed. Madrid: Kira Edit, 2000.
La razón feminista. Edición resumida. Madrid: Vindicación Feminista, 1994.
Trabajadores del mundo ¡Rendios! Madrid: Akal, 1996.
Amor, sexo y aventura en las mujeres del Quijote. Madrid: Vindicación Feminista, 1997.
Los nuevos mitos del feminismo. Madrid: Vindicación Feminista, 2001.
La violencia que no cesa. Recopilación de artículos. Madrid: Vindicación Feminista, 2003.
Las nuevas españolas. Madrid: La esfera de los libros, 2004.

Գեղարվեստական արձակ 

Cartas a una idiota española. Barcelona: Dirosa, 1974; Madrid: Vindicación Feminista, 1989.
Es largo esperar callado. Barcelona: Pomaire, 1975. Madrid: Vindicación Feminista / Hacer, 1984.
El juego de la piel. Barcelona: Argos Vergara, 1983.
Rupturas. Barcelona: Fontanella, 1985.
Camino sin retorno. Barcelona: Antrophos, 1992.
Postmodernos. Madrid: Libertarias-Prodhufi, 1993.
Clara. Madrid: Vindicación Feminista, 1993.
Asesinando el pasado. Madrid: Kira Edit & Vindicación Feminista, 1997.
Al fin estaba sola. Barcelona: Editorial Montesinos, 2007.
Una mujer de nuestro tiempo. Barcelona: Editorial Montesinos, 2009.

Ժամանակագրություններ, ժուռնալիստիկա 

En el infierno. Ser mujer en las cárceles de España. Barcelona: Ediciones de Feminismo, 1977.
Viernes 13 en la calle del Correo. Barcelona: Planeta, 1981.
El varón español en búsqueda de su identidad. Barcelona: Plaza & Janés, 1984.
El alboroto español. Barcelona: Fontanella, 1984.

Կենսագրական երկեր 

Los hijos de los vencidos. Barcelona: Pomaire, 1978; Madrid: Vindicación Feminista, 1989.
Lidia Falcón. Memorias políticas (1959–1999). Barcelona: Planeta, 1999; Madrid: Vindicación Feminista, 2002.
La vida arrebatada. Barcelona: Anagrama, 2003.

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
Falcón, Lidia; Gabriele, John P. (1997). El teatro breve de Lidia Falcón. Espiral / Fundamentos, 197. Madrid: Editorial Fundamentos. ISBN 8424507738. OCLC 38294115.
Suárez Briones, Beatriz (2019). «Feminismos lesbianos queer: ¿utopía o distopía feminista?». Investigaciones Feministas (Madrid: Ediciones Complutense) 10 (1): 9-26. ISSN 2171-6080. doi:10.5209/infe.64240. Consultado el 6 de diciembre de 2019.

Արտաքին հղումներ 

 Sitio oficial de Lidia Falcón 
 Blog no oficial de Lidia Falcón
 Cronología de Lidia Falcón
 ¿Dónde está la izquierda en Catalunya? Por Lidia Falcón. Público. Noviembre de 2012

Կին գրողներ
Կին ակտիվիստներ
Ֆեմինիստներ
Կին թատերագիրներ
Իսպանացի գրողներ
20-րդ դարի գրողներ
21-րդ դարի գրողներ
Կին քաղաքական գործիչներ
Կին լրագրողներ
Իսպանիայի կին քաղաքական գործիչներ
Իսպանացի մանկավարժներ
Իսպանացի ֆեմինիստներ
Իսպանացի կին գրողներ
Իսպանացի դրամատուրգներ
Կին վիպասաններ