Բիրգիտ Օկեսսոն

Բիրգիտ Օկեսսոն (;  ),  շվեդ պարուհի։

Կենսագրություն 
Բիրգիտ Օքեսոնը ծնվել է 1908 թվականին Մալմյոյում։  Նրա ծնողները շինարար Նիլս Օքեսոնն ու Իդա Օքեսոնը էին։

Նա Դրեզդենում 1929-1931 թվականներին սովորել է պար  Մերի Վիգմանի դպրոցում։  Նրա պարը  ուսուցչուհու վրա տպավորություն  է թողել,  իսկ հետո մի քանի տարի հանդես է եկել նրա հետ։  Գերմանիայից հետո Բիրգիտը մեկնել է Փարիզ սովորելու։  Նրա խոսքով ինքը ցանկացել է արվեստում հասկանալ և  զգալ իր մարմնի հնարավորությունները։ 1934  թվականին նա ստեղծել է իր սեփական պարի խումբը  և նրա հետ հանդես եկել Փարիզի  «Ֆրանսեզ» կատակերգությունում։ Սակայն նրա անունն առավել  հայտնի է դարձել 1951 թվականին, երբ նա հանդես է եկել մենապարերով։ Այդ պարային համարն անցել է լիակատար լռության մեջ՝ առանց երաժշտության։ Այս ելույթը հիացմունք է  առաջացրել մամուլում,  ինչից հետո  Բիրգիտը դարձել է  եվրոպական պարի վառ դեմքերից մեկը։

1950-ական թվականներին Բիրգիտն աշխատել է Էրիկ Լինդեգրենի և Կառլ Բլումդալի հետ  և  ստեղծել համարներ  Ստոկհոլմի Թագավորական օպերայում ելույթներում։  Նա հիմնականում բալետներ էր ստեղծում, այդ թվում՝ Բլումդալի  «Անիարա»  օպերայում փայլուն պարային տեսարաններ՝  Հարի Մարտինսոնի   «Անիարի»  պոեմի մոտիվներով։ «Անիարան» դարձել է էքսպրեսիոնիստական պարի ավանգարդ։  1967 թվականին Բիրգիտը թողել է  թագավորական օպերան  և  ճանապարհորդել  իր նոր գաղափարների որոնման համար։  Եվրոպայում  որոնման արդյունքում  Բիրգիտը ոչնչի չհասավ  և նա որոնումները շարունակեց  Աֆրիկայում։  Այնտեղ նա հավաքել է աֆրիկական  տարբեր երկրների պարային դիմակների հավաքածու։

Բիրգիտը երկար տարիներ աշխատել է որպես պարուսույց և  եղել է Շվեդիայի լավագույն պարուսույցների շարքում։  1996  թվականին  նա ստացել է Շվեդիայի ակադեմիայի «Stora priset»  մրցանակը։ 1999 թվականին  նրան շնորհվել է Ստոկհոլմի համալսարանի փիլիսոփայության պատվավոր դոկտորի կոչում։

Բացի  պարերից, նա զբաղվում էր փայտի փորագրությամբ և մասնակցում էր մի շարք ցուցահանդեսների։  Որոշ նրա աշխատանքները պահվում են «Gothenburg» թանգարանում։

Բիրգիտ Օկեսոնը մահացել է 2001 թվականին Ստոկհոլմում։  2008 թվականին նրա պարային դիմակների հավաքածուն փոխանցվել Է Ստոկհոլմի ազգագրական թանգարանին, որը ներկայացվել է նույն թվականին։

Մրցանակներ 
1962` Կարինա Արի մեդալ
1980` Լյուկերոլի մրցանակ
1987 թ. ՝ Թատերական միության ոսկե մեդալ
1998 թ. ՝ Շվեդիայի ակադեմիայի մրցանակ
2000 թ. ՝ «Sydsvenskan» թերթի մրցանակ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 https://www.ne.se/uppslagsverk/encyklopedi/l%C3%A5ng/birgit-%C3%A5kesson?i_h_word=birgitt%20%C3%A5kesson#
 https://www.dn.se/kultur-noje/film-tv/dansade-sin-egen-vag/
 http://collections.smvk.se/carlotta-em/web
 https://web.archive.org/web/20121024023640/http://www.varldskulturmuseerna.se/etnografiskamuseet/utstallningar/aktuella-utstallningar1/dansmaskens-berattelse/
https://www.ne.se/uppslagsverk/encyklopedi/l%C3%A5ng/birgit-%C3%A5kesson?i_h_word=birgitt%20%C3%A5kesson#
https://www.dn.se/kultur-noje/film-tv/dansade-sin-egen-vag/
http://collections.smvk.se/carlotta-em/web
https://web.archive.org/web/20121024023640/http://www.varldskulturmuseerna.se/etnografiskamuseet/utstallningar/aktuella-utstallningar1/dansmaskens-berattelse/
Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Շվեդ պարուհիներ
Շվեդ մանկավարժներ