Սուրբ Աստվածածնի Ավետման եկեղեցի (Կամենեց-Պոդոլսկ)

Սուրբ Աստվածածնի Ավետման եկեղեցի, հայկական տաճար, որը գոյություն է ունեցել Ուկրաինայի Կամենեց-Պոդոլսկ քաղաքում 1522-1672 թվականներին։

Նախապատմություն 
Ըստ տարբեր տվյալների՝ Կամենեց-Պոդոլսկում հայերը բնակություն են հաստատել 11-13-րդ դարերում։ 17-րդ դարում քաղաքում արդեն կար 1200 հայ ընտանիք։ Կազմելով Կանենեց-Պոդոլսկի բնակչության զգալի մասը և զբաղեցնելով քաղաքի մեծ մասը՝ հայերը բնակվում էին հիմնականում քաղաքի հարավարևելյան մասում. մինչ օրս քաղաքում կա մի թաղամաս, որը տեղացիների շրջանում հայտնի է Հայկական անվամբ։ Քաղաքի այս հատվածում, բացի հայ համայնքի վարչական և առևտրային շենքերից, տեղակայված էին նաև քաղաքի հայկական գլխավոր տաճարները։

Եկեղեցու պատմություն 
Սուրբ Աստվածածնի Ավետման եկեղեցին կառուցվել է 1522 թվականին ավելի հին՝ փայտե եկեղեցու տեղում, որը, իր փոքր չափսերի պատճառով, չէր բավարարում հայկական գաղութի կարիքներին։ Շինարարության ծախսերը հոգացել է պարոն Միտկոյի որդի Եոլբեյը, որին օգնել և նվիրաբերություններ են արել «Քառասուն եղբայրների խորհրդի» անդամներն ու Կամենեց-Պոդոլսկի այլ մեծահարուստներ։ 1570 թվականին եկեղեցուն կցակառուցվել են մատուռ և կամար։ Եկեղեցու բակում Գրիգոր արքեպիսկոպոս Վարագեցին 1600 թվականին կառուցել է կուսանոցի շենք։

Կամենեց-Պոդոլսկում ստեղծված և մեզ հասած հիշատակային գրառումներում հեղինակները Սուրբ Աստվածածին տաճարը նշում են որպես քաղաքի հայկական տաճարներից գլխավորը։ 1636 թվականին այդ մասին նշել են գրքերի և շարականների ընդօրինակողներ Խաչատուր դպիրը և Խաչերեսը։ Նույն ժամանակ հայերի շրջանում միության ներդրման պատմության վերաբերյալ կարճ ակնարկի հեղինակ պրեֆեկտ Ա. Պիդուն գրել է․

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին ավերվել է 1672 թվականին թուրքական զորքերի կողմից քաղաքի գնդակոծման ժամանակ։ Քաղաք այցելած հայ պատմիչ և ճանապարհորդ Մինաս Բժշկյանը (1777-1851), իր աշխատություններում նկարագրել է տաճարի դեռևս գոյություն ունեցած ավերակները։

Ծանոթագրություններ 

Հայկական մշակութային ժառանգություն Ուկրաինայում
Ուկրաինահայ կաթողիկե վանքեր և եկեղեցիներ
Կամենեց-Պոդոլսկի եկեղեցիներ
եկեղեցիներ այբբենական կարգով
16-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ