Ֆրանսիական ժեստերի լեզու

Ֆրանսիական ժեստերի լեզու (LSF, ), համանուն ընտանիքի ժեստերի լեզու, որն օգտագործում են համրերը Ֆրանսիայում և այլ երկրներում։ Ունի 50.000-ից մինչև 100.000 կրողներ։

Ֆրանսիական ժեստերի լեզվից հավանաբար ծագել են (կամ ենթարկվել են դրա ուժեղ ազդեցությանը) , ռուսական, ամերիկյան, իռլանդական, քվեբական և այլ ժեստերի լեզուներ։

Պատմություն 
Ֆրանսիական ժեստերի լեզուն հաճախ սխալմամբ համարում են Շարլ Միշել դե լ′Էպեի աշխատանքը, սակայն նա հայտնաբերեց արդեն գոյություն ունեցող ՝ լինելով տանը, որտեղ ապրում էին երկու խուլ քույրեր։ Նա զարմացավ, թե որքան բարդ է ժեստերով հաղորդակցման համակարգը և սկսեց ուսումնասիրել այն։

Որոշ ժամանակ անց նա հիմնադրեց խուլերի դպրոց՝ մշակելով «մեթոդական ժեստերի» համակարգ իր աշակերտներին գրել և կարդալ սովորեցնելու համար։ Շառլ-Միշելը հրապարակավ ցուցադրեց իր համակարգը՝ գրավելով բոլոր եվրոպական երկրների ուսուցիչների ուշադրությունը։ Նա նաև տարածեց այն գաղափարը, որ խուլերը ուսանելի են։

Շառլ-Միշելի ստեղծած լեզուն ներառում էր խուլերից սովորած ժեստերը և նրանց կողմից մտացած քերականական կատեգորիաները։ Ստացված համակարգը չափազանց բարդ էր, օրինակ՝ «անհասկանալի» հասկացությունն արտահայտվում էր հինգ ժեստերով («արտաքին» — «հասկանալ» — «հնարավորություն» — «ածական» — «ոչ»), մինչդեռ ֆրանսերեն լեզվում օգտագործվում է «հասկանալ» և «ոչ» կապը։

Դե լ′Էպեն չի ստեղծել ֆրանսիական ժեստերի լեզուն, բայց որոշիչ դեր է խաղացել «Արդյո՞ք խուլերը կարիք ունեն խոսակցական լեզվի» ​​բանավեճի մեջ՝ ապացուցելով, որ նրանք կարող են մտածել առանց հնչեղ բառեր օգտագործելու։ Բացի այդ, նա արագացրեց լեզվի զարգացումը` հավաքելով իր դպրոցում բազմաթիվ լեզվակիր։

Մինչև XIX դարի ավարտը լեզուն հաջողությամբ զարգացավ։ Այնուամենայնիվ, խուլերին միայն բանավոր խոսքի ուսուցման կողմնակիցները () 1880 թվականին  եկան այն եզրակացության, որ ժեստերի լեզուն երեխաների խոսքի համար միայն խոչընդոտներ են։ Դպրոցներում իսպառ արգելվել է ֆրանսիական ժեստերի լեզուն։

Ժեստերի լեզվի դիրքորոշումը փոխվել է միայն 1970-ականների վերջին, երբ խուլերի համայնքը սկսեց ակտիվորեն պաշտպանել երկլեզու կրթությունը։ 1991 թվականին Ազգային ասամբելան ընդունեց Ֆաբուսի օրենքը, որը թույլատրում էր դասավանդել ֆրանսիական ժեստերի լեզվով։ 2004 թվականին ընդունվեց մեկ այլ օրենք, ըստ որի ֆրանսիական ժեստերի լեզուն ստացավ լիարժեք լեզվի կարգավիճակ։

Այբուբեն 
Ֆրանսիական ժեստերի լեզվի մատնախոսության այբուբենը օգտագործվում է այն հասկացությունները ներկայացնելու համար, որոնց համար առանձին նշաններ չկան, 

ինչպես նաև ֆրանսերեն բառերը խոսքի մեջ ներմուծելու համար։

Ծանոթագրություններ

Հղումներ 

 Ընդհանուր տեղեկություններ լեզվի և խուլերի համայնքի մասին
 LSF վիքիդասագիրք
 WebSourd — ֆրանսերեն կայք և LSF
 Wiksign, վիքիբառարան LSF, նաև անգլերենով
Ժեստերի լեզուներ
Ֆրանսիայի լեզուներ
Ֆրանսիական Գվիանայի լեզուներ
Ֆրանսիա
Նշանագիտություն
Ֆրանսերեն
Ֆրանսիայի հասարակություն