Յակոպիչի տաղավար

Յակոպիչի տաղավար (), պատկերասրահ Սլովենիայի մայրաքաղաք Լյուբլյանայում, որը ցուցահանդեսների համար հատուկ կառուցված առաջին շինությունն այդ երկրում։ Կառուցվել է 1908 թվականին, ճարտարապետ Մաքս Ֆաբիանի նախագծով և սլովենացի առաջատար իմպրեսիոնիստ նկարիչ, արվեստի տեսաբան, մեկենաս Ռիհարդ Յակոպիչի միջոցներով ու ջանքերով։ Գտնվել է Տիվոլի զբոսայգում՝ Լատերմանի պողոտայի սկզբնամասում։ Մինչև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկիզբը եղել է նկարիչների, քանդակագործների, լուսանկարիչների աշխատանքների ցուցադրության գլխավոր վայրը Սլովենիայում։

Պատմություն 

Յակոպիչը ձեռնարկել է տաղավարի կառուցումը, քանզի համոզված էր, որ նկարիչը հասարակության հետ մշտական կապի կարիք ունի։ Ֆաբիանին շենքի նախագիծը անվճար է պատրաստել, Լյուբլյանայի քաղաքային իշխանություններն էլ հողատարածքը հատկացրել են զուտ խորհրդանշական գնով։ Տաղավարը կառուցվել է Վիեննական սեցեսիոնի ոճով։ Ունեցել է ընդարձակ ճեմասրահ, ձախ կողմում՝ մշտական ցուցադրությունների դահլիճ, աջում՝ մի ոչ մեծ արվեստանոց ու նկարչական դպրոցի դասասենյակներ։

Նորակառույցի բացման հանդիսավոր արարողությունը տեղի է ունեցել 1909 թվականի հունիսի 12-ին՝ զուգակցվելով սլովենյան կերպարվեստի 3-րդ ցուցահանդեսի բացման հետ, որտեղ ներկայացված էին 22 արվեստագետների 172 նկար ու 20 քանդակ։ Հաջորդ տարում Յակոպիչը տաղավարում կազմակերպել է հետահայաց ընդգրկուն ցուցահանդես՝ «Սլովենյան երկրում տեսողական արվեստների 80 տարին» խորագրով։

1923 թվականին Լյուբլյանայի քաղաքային խորհուրդը տաղավարն օգտագործման է հանձնել Սլովենիայի ազգային պատկերասրահին։ 1954 թվականին այն վերակառուցվել, նորացվել է։

1961 թվականի դեկտեմբեր-1962-ի հունվար ամիսներին տաղավարը, չնայած բողոքի բուռն ցույցերին, մասամբ քանդվել է՝ Լյուբլյանա-Սեժանա երկաթուղու կառուցման պատճառով։ 1962 թվականին այն վերանվանվել է Լյուբլյանայի քաղաքային գեղարվեստական թանգարան, և քանդվածի փոխարեն մի նոր շենքի շինարարությունն է սկսվել քաղաքային հրապարակի մերձակայքում։ Իսկ ի հիշատակ տաղավարի ու դրա կառուցման նախաձեռնողի՝ կանգնեցվել է Ռիհարդ Յակոպիչի արձանը (քանդակագործ՝ Յոհան Կունավեր)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

Սլովենիայի թանգարաններ
Սլովենիայի մշակույթ
Սլովենիայի արվեստ