Մակեդոնիայի պայքարի թանգարան

Մակեդոնիայի պայքարի թանգարան, գտնվում է Հունաստանում, Արևմտյան Մակեդոնիայի Կոզանի նոմում։ Բնութագրվում է որպես «թանգարան բաց երկնքի տակ», ինչն այն առանձնացնում է Մակեդոնիայի համար պայքարի մյուս թանգարաններից։ Այն տեղակայված է 7 հա տարածության վրա։ Նվիրված է մակեդոնացիների պայքարին` մինչև Մակեդոնիայի ազատագրումը և դրա վերամիավորումը Հունաստանի հետ 1912-13 թվականներին։

Թանգարան
Թանգարանը հիմնադրվել է 1989 թվականին, «Կոզանի գրականության և արվեստի համայնքի» կողմից, ի նշանավորումն 1878 թվականի փետրվարի ապստամբության, որը տեղի է ունեցել շրջանում Պիերիայի ապստամբությանը զուգահեռ` Սան Ստեֆանոյի պայմանագիրը Մակեդոնիայի հանդեպ կիրառելու առթիվ։ Թանգարանը հիմնադրվել է քարանձավում, Խրոմիո գյուղից ոչ հեռու, որտեղ 1878 թվականին հայտարարվել էր դիմադրության մասին։

Դիմադրության վերջնանպատակն էր բացառել Մակեդոնիայի` Բուլղարիայի մաս դառնալու հնարավորությունը, ինչպես նաև, պայքարի նպատակն էր օսմանյան տիրապետությունից ազատագրումն ու Մակեդոնիայի` հունական պետության հետ վերամիավորումը։

1878 թվականի փետրվարի 18-ին Վուրինո սարի վրա ձևավորվել է «Մակեդոնիայի ժամանակավոր կառավարությունը» (Կոզանի և Կաստորիա նոմեր, Արևմտյան Մակեդոնիա)։ Կառավարությունը ղեկավարում էին Յոհանես Գովենտարոսը Կոզանից, Լիատիս Իոսիֆն ու Անաստասիոս Պիխեոնը Օխրիդից։ Իր հայտարարության մեջ կառավարությունն «աստծո և մարդկանց առաջ հայտարարել է Ալեքսանդր Մակեդոնացու հայրենիքի վերամիավորումը մայր Հունաստանի հետ»։
Ռազմական գործողություններն այստեղ ծավալվել են և չնայած Աթենքի հետ կապի բացակայությանը, հաջողությամբ են պսակվել ապստամբների համար մինչև 1878 թվականի օգոստոս։ Հարձակման են ենթարկվել թուրքական ռազմական կայաններ Կոզանիում, Կաստորիայում, Պրեսպա լճի մոտ, Պիսոդերիում, Ֆլորինում, Մոնաստիրում (այժմ` Բիտոլա),
:

Դումպիոտիսը շարունակել է պարտիզանական պայքարը Գրեվենա նոմի շրջանում մինչև 1878 թվականի ապրիլի 19-ը։ Խոստեվասը, Կալոգիրուն, Զարկադասը և այլ ռազմական հրամանատարներ շարունակել են ռազմական գործողությունները Օլիմպոսի վրա նաև հաշտությունից հետո, և արդեն չունենալով ո՛չ նյութական, ո՛չ բարոյական աջակցություն հունական կառավարությունից` հեռացել են Ֆեսալիա։

Մակեդոնիայի համար պայքարը մեծ մասշտաբների է հասել 20-րդ դարի սկզբին, մինչև Մակեդոնիայի ազատագրումը 1912-13 թվականներին։ Մարտիկների մասունքները ցուցադրված են թանգարանի ներքին սրահներում։ Մակեդոնիան Հունաստանի հետ վերամիավորելու համար պայքարած 21 մակեդոնացիների կիսանդրիները, ընկած հերոսների հուշարձանը, ինչպես նաև` Փիլիպոս II Մակեդոնացու, Ալեքսանդր Մակեդոնացու, Արիստոտելի և այլ հայտնի մակեդոնացիների կիսանդրիներ ցուցադրված են բաց երկնքի տակ։

Թանգարանի տարածքում է գտնվում նաև Ագիոս Նիկոլաոսի վերականգված եկեղեցին` հիանալի որմնանկարներով, մարմարե փորագրություններով և հունական պատմության էպիգրամներով։ Թանգարանը նաև մեծ նշանակություն ունի Մակեդոնիայի պայքարի պատմության մեջ, քանի որ հենց այստեղ է 1878 թվականին օրհնվել դիմադրության զենքը։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Site of the Historical – Folklore and Natural History Museum of Kozani (Greece) (http://www.mouseio-kozanis.gr/content/view/21/67/lang,en/ )
 Museums of Macedonia web site

Հունաստանի թանգարաններ
1989 հիմնադրված թանգարաններ
Հունաստանի թանգարաններ բաց երկնքի տակ