Հակավիրուսային դեղեր

Հակավիրուսային դեղեր, դեղամիջոցներ, որոնք նախատեսված են տարբեր վիրուսային հիվանդությունների բուժման համար՝ գրիպի, հերպեսի, ՄԻԱՎ վարակի և այլն։ Կարող են օգտագործվել որոշ վիրուսային վարակների կանխարգելման համար։

Հակավիրուսային դեղերի դասակարգում 
2002 թվականին Ստրաչունսկու և Կոզլովի գրքում բերված տվյալների համաձայն՝ կա փոքր քանակով դեղերի կլինիկական հետազոտություններում ապացուցված արդյունավետություն։

 Հակահերպետիկ
 Հակասիտոմեգալովիրուս
 Հակագրիպային
 Խորհուրդ չի տրվում օգտագործել ռիմանտադին և ամանտադին։ Գրիպի շրջանառվող վիրուսների կայունության բարձր մակարդակի պատճառով, միևնույն ժամանակ խորհուրդ է տրվում օգտագործել զանամվիրրը և օսելտամիվիրն։ Վերջին տվյալների համաձայն՝ գրիպի վիրուսի ներկայումս առկա շտամների 99%-ից ավելին զգայուն են այդ դեղերի նկատմամբ։
 Նեյրամինիդազայի ինհիբիտորներ (զանամվիր, օզելտամիվիր)։ Քոքրեյնովյան համագործակցություն կազմակերպությունը 2009 թվականից փորձել է Roche-ից (օսելտամվիրի արտադրողը) ստանալ կլինիկական հետազոտությունների ամբողջական արձանագրությունները։ 2014 թվականինին սուր շնչառական ինֆեկցիաների խումբը հրապարակել է համագործակցություն, որում եզրակացրել է օսելտամիվիրի ոչ մեծ արդյունավետության մասին՝ մեծհասակների մոտ գրիպի ախտանիշների կրճատման վրա։ Օսելտամիվիրի օգտագործումը մեծացնում է մեծահասակների և երեխաների մոտ կողմնակի բարդությունների հավանականությունը։ Նաև նշվում է, որ արտադրողների կողմից առաջարկվող գրիպի վիրուսի հետ հատուկ փոխազդեցության մեխանիզմը չի ապահովվում կլինիկական ուսումնասիրությունների միջոցով։ Քոքրեյնովյան ընկերությունը համաձայնության է եկել թամիֆլի ընկերության հետ։
 Հակավիրուսային դեղեր
 Գործունեության ընդլայնված սպեկտր
 Ինտերֆերոն
 Լամիվուդին
Ռիբավիրին

Կան նաև մի շարք վիրուսային դեղեր, որոնք հիմնականում կիրառելի են ՄԻԱՎ-ի բուժման համար։

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը ներառել է հակավիրուսային դեղամիջոցները հիմնական դեղամիջոցների ցանկում (2019 թվականի դրությամբ, 21 խմբագրություն), քանի որ ապացուցվել էր այդ դեղամիջոցների արդյունավետությունը։

Հակահերպեսային դեղեր
Հակավիրուսային
Նուկլեոզիդ / նուկլեոտիդ հակադարձ տրանսպտրիպազի խանգարողներ։ Աբակավիր (ABC), լամիվուդինե (3TC), (նշվում է նաև ՄԻԱՎ-ի նախնական ազդեցության կանխարգելման համար) Զիդովուդին (ZDV կամ AZT)
 Նենուկլեոզիդնիե ինհիբիտորի հետադարձ տրանսկրիպտացի։ էֆավինես (EGV կամ EFZ), նեվիրապին (NVP)
 Պրոտեազի Ինհիբիտոր՝ Ատազնավիր,Դառունավիր, Լապինավիր Ռիտոնավիր (LPV)
 Ինտերգրազի Ինգիբիտոր՝ Դալուտեգրավիր, Ռալտեգրավիր
 Ֆիքսված դեղաչափերով դեղերի համակցություններ՝ Աբակավիր + Լամիվուդին, Դալուտեգրավիր + Լամիվուդին + Տենոֆովիր, էֆաֆիրենեզ + էմտրացիտաբին + Տենոֆովիր, Էֆաֆիրենզ + Լամուվուդին + Տենոֆովիր + Էմտիցիտաբին + Տենոֆովիր, Լամիվուդին + Նեվիրապին + Էդիովուդին, Լամիվուդին + Զիդովուդին։
Այլ հակավիրուսային դեղեր՝ Ռիբովիրին, Վալգանցիկլովիր
Հեպատիտային դեղամիջոցներ
Հեպատիտ B-ի համար՝
Էնտեկավիր
Տենոֆովիր դիզոպրոկսիլ ֆումարտ(TDF)
Հեպատիտ C-ի դեպքում
Հակավիրուսային համակեցություններ
Դակլաթասվիր
Գլեկապռեվիռ + Պիբռենտասվիր
Սաֆոսբուվիր
Սաֆոսբուվիր + Բելպատասֆիր
Ոչ պանգենոտիպական հակավիրուսային դեղեր
Դասաբուվիր
Լեդիպասիվ + Սաֆոսբուվիվ
Օմբիտասվիր + Պարիտապրեվիր + Ռիրոնավիր
հեպատիտ C
Ռիբավիրին

Հակավիրուսային դեղերի օգտագործման սկզբունքը 
Հակավիրուսային խմբի դեղերը բաժանվում են երկու խմբի՝ առաջինը, որոնք խթանում են իմունային համակարգին՝ վիրուսների վրա հարձակվելու համար և վիրուսների վրա միանգամից հարձակում գործող։ Երկրորդ խմբի դեղերը տարբերվում եմ վիրուսային ցիկլի փուլում, որտեղ նրանք կանխում են վիրուսի մուտքը բջիջ։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 De Clercq Em, Antiviral drugs in current clinical use. / Journal of Clinical Virology 30.2 (2004)։ 115-133. doi:10.1016/j.jcv.2004.02.009 
 RR Razonable, Antiviral Drugs for Viruses Other Than Human Immunodeficiency Virus / Mayo Clin Proc. 2011 Oct; 86(10)։ 1009–1026. doi:10.4065/mcp.2011.0309, PMID PMC3184032 
 

Հակավիրուսային դեղեր
Բիոցիդներ