Նատալյա Ազարովա

Նատալյա Միխայլովնա Ազարովա (, ), ռուս բանաստեղծուհի և բանասեր, բանասիրական գիտությունների դոկտոր։

Կենսագրություն 
Նատալյա Ազարովան ծնվել է 1956 թվականին, Մոսկվայում, ինժեներ, գիտահանրամատչելի գրքերի հեղինակ Միխայիլ Դմիտրիևիչ Լեմբերգի ընտանիքում։ Ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Բանասիրական գիտությունների դոկտոր է (դիսերտացիան` «XX-XXI դարերի բանաստեղծական և փիլիսոփայական տեքստերի մերձեցում», 2010)։ Դասավանդել է Մոսկվայի մանկավարժական ինստիտուտի (ՄՄՊՀ) ռուսաց լեզվի ամբիոնում, ներկայումս Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի լեզվաբանության ինստիտուտի գլխավոր գիտաշխատող է։ 2007 թվականին կազմակերպել է «Փիլիսոփայության լեզուն» միջառարկայական գիտական սեմինար, որին մասնակցել են բանասերներ և փիլիսոփաներ։ Ազարովան Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի բնական գիտությունների ինստիտուտի «Բանաստեղծական լեզվի հիմնախնդիրները» սեմինարի կազմկոմիտեի անդամ է։ 2012 թվականից ղեկավարում է ինստիտուտում ստեղծված Համաշխարհային պոեզիայի ուսումնասիրության կենտրոնը։ «Փիլիսոփայության լեզուն և պոեզիայի լեզուն` շարժում ընդառաջ» և «Ռուսական փիլիսոփայական տեքստերի լեզվի տիպաբանական ուրվագիծը» մենագրությունների հեղինակն է (երկուսն էլ` 2010 թվական), որոնք ընդգրկվել են Անդրեյ Բելիի մրցանակի «Հումանիտար հետազոտություններ» անվանակարգում։ Բարձրագույն դպրոցի համար նախատեսված  «Տեքստ» և «Պոեզիա» ուսումնական  դասագրքերի հեղինակն է (2016, համահեղինակ` Կիրիլ Կորչագին, Դմիտրի Կուզմին, Վլադիմիր Պլունգյան և այլք), որոնք երկիմաստ են ընկալվել փորձագետների կողմից (տե՛ս` Գրականության հարցեր ամսագիր, 2016 թվականի թիվ 2 հատուկ թողարկումը, մասնավորապես՝ Ի. Շայտանովի ակնարկը, ինչպես նաև Ա. Տավրովի, Ի. Կարաուլովի, Վ. Կոզլովի և այլոց ակնարկները «Գրականություն» ամսագրում) և միաժամանակ ճանաչվել է որպես տարվա լավագույն կրթական հրատարակություն Մոսկվայի գրքի միջազգային ցուցահանդես-տոնավաճառում։

Յուրօրինակ բանաստեղծություններով հանդես է եկել 2004 թվականից, նույն թվականին լույս է տեսել Ազարովայի բանաստեղծությունների առաջին՝ «Մարմնային-անտառային» գիրքը։ Ազարովան բանաստեղծություններ է տպագրել «Новый мир», «Воздух», «Волга» և այլ ամսագրերում։ Հեղինակային հավաքածուների մեծ մասը ստեղծվել են նկարիչ Ալեքսեյ Լազարևի հետ համատեղ։ 2011 թվականին լույս է տեսել Ազարովայի բանաստեղծությունների ընտրանին «Հավասարության մենակատարը» գիրքը (Մոսկվա, «Նոր գրական հանդես»), որն ընդգրկվել է նաև Անդրեյ Բելիի մրցանակի կարճ ցուցակում։  

2012 թվականին Ազարովան նախապատրաստել և հրատարակել է Դու-Ֆուի նոր թարգմանությունների գիրքը (բանաստեղծի 1300-ամյակի առթիվ)` թարգմանված չինական բնօրինակից, որն արտացոլում է նոր, ավելի խիստ մեթոդ և ավելի մոտ է այսօրվա բանաստեղծական լեզվին և չինական բանաստեղծական դասականների թարգմանության սկզբունքին։ Գիրքը համալրվել է Դու-Ֆուի պատվին մատուցված փոքրիկ հարգանքի տուրքով` ժամանակակից ռուս բանաստեղծների ստեղծագործությունների թարգմանություններով (Մարիա Գալինա, Իրինա Երմակովա, Նիկոլայ Զվյագինցև և այլն)։ 2015 թվականին Ազարովան հրատարակել է Ֆեռնանդո Պեսոայի «Ծովային ներբող»-ի իր թարգմանությունը, որի համար արժանացել է Անդրեյ Բելիի մրցանակի։ Նաև թարգմանում է նորագույն պոեզիայի ստեղծագործություններ չինարենից և իսպաներենից։ Ազարովան նաև հանդես է եկել որպես Գենադի Այգիի և Աննա Ալչուկի բանաստեղծությունների հրատարակիչ։

Ստեղծագործական կյանք 
Ազարովայի պոեզիայի վերաբերյալ Ալեքսանդր Ուլանովը նշում է.

Կիրիլ Կորչագինը նշում է, որ Ազարովան «լավ է զգում սովորական մետաֆիզիկայի ամենօրյա վտանգը» և ընդգծում է նրա պոետիկայի մի շարք այլ կարևոր՝ տարածական, առօրյա, բնապատկերային ասպեկտները։

Պարգևներ և մրցանակներ 
 Ռուսական ֆուտուրիզմի հոր՝ Դավիդ Բուրլյուկի անվան Միջազգային մրցանակ,
 Անդրեյ Բելիի մրցանակ (Ֆերնանդո Պեսոայի «Ծովային ներբող»-ի պորտուգալերենից թարգմանության համար)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Персональный сайт
 Страница на сайте Института языкознания РАН
 Азарова, Наталия Михайловна в «Читальном зале»
 Азарова Наталия Михайловна на сайте Vavilon.ru
 

Ռուս բանաստեղծուհիներ
Ռուս բանասերներ
Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ
Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Անդրեյ Բելիի անվան մրցանակի դափնեկիրներ
Ռուս լեզվաբաններ
Կին լեզվաբաններ
Ռուս գրողներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով