Վերա Ալենտովա

Վերա Վալենինովնա Ալենտովա (, ծննդյան ազգանունը՝ Բիկովա (ռուս.՝ Быкова), ), թատրոնի և կինոյի ռուս դերասանուհի, թատերական մանկավարժ, Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստ (1992), ԽՍՀՄ պետական մրցանակի (1981) և ՌԽՖՍՀ Վասիլև եղբայրների անվան պետական մրցանակի դափնեկիր (1986)։

Կենսագրություն 

Վերա Բիկովան (1969 թվականից մոր ազգանունով կոչվել է Ալենտովա) ծնվել է 1942 թվականի փետրվարի 21-ին Արխանգելսկի շրջանի Կոտլաս քաղաքում։ Հայրը՝ Վալենտին Միխայլովիչ Բիկովը (1917-1946), եղել է դերասան, մայրը՝ Իրինա Նիկոլաևնա Ալենտովան (1917-1988)՝ դերասանուհի։ Անունն ստացել է ի պատիվ մորական տատի, որը մահացել է 28 տարեկանում։ Դերասանուհու պապն ավարտել է Տոմսկի համալսարանը և աշխատել որպես բժիշկ, տատն ավարտել է Բեստուժևի դասընթացները։ Դերասանուհու գերդաստանում եղել են հոգևորականներ, որոնցից մեկը գնդակահարվել է 1937 թվականին։ Վերայի հայրը մահացել է, երբ նա եղել է երեք տարեկան, որից հետո մայրը նրան տարել է Ուկրաինա՝ Կրիվոյ Ռոգ քաղաք, որտեղ անցել են դերասանուհու դպրոցական տարիները։ 1957 թվականին մայրը երկրորդ անգամ ամուսնացել է Յուրիի հետ, որը դարձել է Վերայի խորթ հայրը։

1960 թվականի աշնանը մոր հետ ընդունվել է Օրսկի Ա. Ս. Պուշկինի անվան պետական դրամատիկական թատրոնի թատերախումբ, որտեղ աշխատել է մեկ թատերաշրջան՝ իր նորամուտը նշելով «Իրկուտսկի պատմություն» (ռուս.՝ «Иркутская история») ներկայացման մեջ կատարած Մայայի դերով։ Թատերաշրջանի ընթացքում զբաղված է եղել մեծ թվով ներկայացումներում։

1961 թվականին մեկնել է Մոսկվա, որտեղ ընդունվել և 1965 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ Մ. Գորկու անվան գեղարվեստական թատրոնին կից Վ. Ի. Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի անվան դպրոց-ստուդիայի դերասանական ֆակուլտետը (դասընթացի ղեկավար՝ Վասիլի Պետրովիչ Մարկով)։

1965 թվականին ընդունվել Է Մոսկվայի Ա. Ս. Պուշկինի անվան դրամատիկական թատրոնի թատերախումբ, որի բեմում նրա առաջին աշխատանքը դարձել է Ռայնա Պետկովայի դերը ռեժիսոր Բորիս Ռավենսկիխի «Շոկոլադե զինվորիկը» ներկայացման մեջ։ Հետագայում շարունակել է աշխատել այդ թատրոնում։

Կինոյում նորամուտը կատարել է ուսուցչուհի Լիդիա Ֆեոդորովնայի դերով խորհրդային կործանիչների օդաչուների մասին պատմող «Թռիչքային օրեր» (1965) դրամատիկ գեղարվեստական ֆիլմում, որը բեմադրել են Նիկոլայ Լիտուսը և Լեոնիդ Ռիզինն Ալեքսանդր Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայում (Կիև, Ուկրաինական ԽՍՀ)։

Համամիութենական համբավ է ձեռք բերել ռեժիսոր Վլադիմիր Մենշովի «Մոսկվան արցունքներին չի հավատում» (1979, «Մոսֆիլմ» կինոստուդիա) մելոդրամատիկ գեղարվեստական ֆիլմի թողարկումից հետո, որում կատարել է Եկատերինա Ալեքսանդրովնա Տիխոմիրովայի գլխավոր դերը։ Ֆիլմը դարձել է 1980 թվականի խորհրդային կինովարձույթի առաջատարը. այն դիտել է շուրջ 90 միլիոն հանդիսատես, իսկ 1981 թվականին ֆիլմն արժանացել է ամերիկյան «Օսկար» կինոմրցանակի «Լավագույն օտարալեզու ֆիլմ» անվանակարգում։

2009 թվականին Վերա Ալենտովան ամուսնու՝ Վլադիմիր Մենշովի հետ միասին սկսել է ղեկավարել ՎԳԻԿ-ի դերասանական-ռեժիսորական արվեստանոց։

Ընտանիք 
Ամուսին՝ Վլադիմիր Վալենտինովիչ Մենշով (1939-2021), դերասան, ռեժիսոր, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ (1989)։ Ալենտովան Մենշովի հետ ամուսնացել է Մոսկվայի գեղարվեստական թատրոնի դպրոց-ստուդիայի երկրորդ կուրսում սովորելու ընթացքում, 
 Դուստր՝ Յուլիա Մենշովա (ծնվ.՝ 1969), դերասանուհի, հեռուստահաղորդավարուհի,
 Փեսան՝ Իգոր Գորդին (ծնվ.՝ մայիսի 6, 1965), դերասան, ՌԴ վաստակավոր արտիստ (2004)։

Արվեստ

Դերեր թատրոնում

Մոսկվայի Ա. Պուշկինի անվան դրամատիկական թատրոն 
 «Շոկոլադե զինվորիկը», Ջորջ Բեռնարդ Շոու – Ռայնա Պետկովա
 «Ալվան ծաղիկը» – Ալյոնուշկա
 «Զիկովներ», Մաքսիմ Գորկի – Պավլա
 «Արևի երեխաները», Մ. Գորկի – Ելենա
 «Պիզայի աշտարակը» –  
 «Ֆեդրա», Մ. Ցվետաևա – ստնտու
 «Երջանիկ օրեր» – Վիննի
 «Квадратура круга» – Լյուդմիլա
 «Մարդ և ջենտլմեն» – Բիչե
 «Գանձ» – Ռոբերտա Կրոյ
 «Жил-был Я» – Մերցալսկայա
 «Վերջին օրերը» – Գոնչարովա
 «Невольницы» – Եվլալիա
 «Разбойники» – Амалия
 «Կոտրված երջանկություն» («Светит, да не греет») – Ռենյովա
 «Ես կին եմ» – Մաշա
 «Подонки» – տնօրեն
 «Ուրվականներ» – Մարիա
 «Ֆրանսիական բենեֆիս» – դերասանուհի
 «Վարշավական մեղեդի» – Գելենա
 «Где любезная моя?» – Անտրիգինա
 «Կաարեի գեղեցկուհիները» – հերսուհի
 «Наваждение» – Զինաիդա
 «Փամփուշտներ Բրոդվեյի վրա» – Հելեն Սինքլեյր
 «Бешеные деньги» – Նադեժդա Անտոնովնա Չեբոքսարովա
 «Девичник club» – Լյուսիլ
 «Անհասանելին» – Կարոլինա
 2011-2017 — «Սեր։ Նամակներ», ըստ ամերիկացի գրող և դրամատուրգ Ալբերտ Գյորնիի «Սիրային նամակներ» («Love Letters») պիեսի, որը թարգմանել է Սերգեյ Վոլինցը (ռեժիսոր՝ Յուլիա Մենշովա, պրեմիերան կայացել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 7-ին, վերջին ցուցադրությունը՝ 2017 թվականի մարտի 4-ին) – Մելիսա
 «Կրաուզե ընտանիքը» – Հենրիետա Կառլովնա
 «Апельсины & лимоны» – Ջուդթ Բլիս
 «Կեղծ խոստովանություններ» — տիկին Արգանտ
 «Մադամ Ռուբինշտեյն» — Հելենա Ռուբինշտեյն (ռեժիսոր՝ Եվգենի Պիսարև, պրեմիերան՝ 11 փետրվարի 2022)

Ֆիլմագրություն 

{{Սերիալում|2010||Աստծո շնորհը|Дар божий|Վերա Լևինա}}

 Վավերագրական ֆիլմեր 
 «Վերա Ալենտովա։ «Մոսկվայի, արցունքների և Վերա Ալենտովայի մասին» (ռուս.՝ «Вера Алентова. „О Москве, слезах и Вере Алентовой“», «Առաջին ալիք», 2012),
 «Վերա Ալենտովա։ Ես ձեզ ցույց կտամ մայր թագուհուն» (ռուս.՝ «Вера Алентова. „Я покажу вам королеву-мать!“», «Առաջին ալիք», 2017)։

 Պարգևներ 
Պետական պարգևներ
 1981 – ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր արվեստի ոլորտում – «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայի արտադրության «Մոսկվան արցունքներին չի հավատում» գեղարվեստական ֆիլմում Եկատերինա Ալեքսանդրովնա Տիխոմիրովայի դերի կատարման համար (1979)
 1982 – «ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստ» պատվավոր կոչում  արվեստի բնագավառում ունեցած վաստակի համար
 1986 – Վասիլև եղբայրների անվան պետական մրցանակի դափնեկիր՝ «Ցանկությունների ժամանակը» (1984) գեղարվեստական ֆիլմում Սվետլանա Վասիլևնայի դերի կատարման համար
 1992 – «Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստ» պատվավոր կոչում – թատերական արվեստի բնագավառում ունեցած մեծ վաստակի համար 2001 – Բարեկամության շքանշան – թատերական արվեստի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի համար 2007 – Պատվո շքանշան – մշակույթի և արվեստի բնագավառում ունեցած վաստակի համար 2012 – «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» IV աստիճանի շքանշան – հայրենական թատերական և կինեմատոգրաֆիական արվեստի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, երկարամյա ստեղծագործական գործունեության համար 2019 – Պուշկինի մեդալ – հայրենական մշակույթի և արվեստի, զանգվածային լրատվության միջոցների զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, երկարամյա ստեղծագործական գործունեության համար 2022 – «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» III աստիճանի շքանշան – հայրենական մշակույթի և արվեստի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, երկարամյա բեղմնավոր գործունեության համարՀանրային պարգևներ
 1981 – Բրյուսելի (Բելգիա) միջազգային կինոփառատոնի «Սան Միշել» մրցանակի դափնեկիր – կնոջ լավագույն դերակատարման համար՝ «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայի արտադրության «Մոսկվան արցունքներին չի հավատում» գեղարվեստական ֆիլմում Եկատերինա Ալեքսանդրովնա Տիխոմիրովայի դերի կատարման համար (1979)
 2002 – Մոսկվայի կառավարության պատվոգիր – թատերական արվեստի զարգացման գործում ստեղծագործական մեծ նվաճումների համար և հոբելյանի կապակցությամբ 2008 – Ռուսաստանի ազգային հեռուստատեսության ՏԷՖԻ XIV մրցանակի դափնեկիր «Դեմքեր» կատեգորիայի «Հեռուստատեսային ֆիլմում/սերիալում կնոջ դերի կատարող» անվանակարգում –  «Այնուամենայնիվ ես սիրում եմ...» գեղարվեստական ֆիլմում Աննա Բրոնիսլավովնա Լյագուշովայի դերի կատարման համար (2007)''
 2017 – «Մոսկվա քաղաքին անբասիր ծառայության համար» գերազանցության նշան
 2018 – ՌԴ կրծքանշան «Ռուսական մշակույթում ունեցած ավանդի համար» (Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի նախարարություն)
 2019 – Սանկտ Պետերբուրգում Անդրեյ Միրոնովի անվան «Ֆիգարո» IX ռուսական ազգային դերասանական մրցանակի դափնեկիր «Ռուսական խաղացանկային թատրոնին ծառայելու համար» անվանակարգում։

Մատենագիտություն 
 2022 — «Ամեն ինչ պատահական չէ» () – ISBN 978-5-04-159459-6

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Алентова Вера Валентиновна, народная артистка Российской Федерации. Биография, роли в театре, звания, награды, фотографии, упоминания в СМИ. Официальный сайт Московского драматического театра имени А. С. Пушкина // teatrpushkin.ru
 Алентова Вера Валентиновна. Биография, фильмография, фотографии актрисы. // ruskino.ru
 Алентова Вера Валентиновна: обзор фильмов и спектаклей с участием актрисы, фотографии. // afisha.ru
 

Ռուս կինոդերասանուհիներ
Խորհրդային դերասանուհիներ
Ռուս դերասանուհիներ
Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանակիրներ
Ռուս հեռուստատեսային դերասանուհիներ
21-րդ դարի դերասանուհիներ
Ռուսաստանի «Նիկա» կինեմատոգրաֆիական արվեստների ակադեմիայի ակադեմիկոսներ
Ռուսաստանի կինեմատոգրաֆիական արվեստների և գիտության ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոսներ
20-րդ դարի դերասանուհիներ
ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ
Մանկավարժներ այբբենական կարգով
Դերասանուհիներ այբբենական կարգով