Ինդոնեզական ռուփի

Ինդոնեզական ռուփի (), Ինդոնեզիայի պաշտոնական արժույթը։ Բոլոր թղթադրամների և մետաղադրամների վրա օգտագործվող խորհրդանիշը Rp-ն է։

Սակարկությունների միավոր, սեն (), ռուփիի հարյուրերորդ մասը։ Սեն չի թողարկվել 1960-ական թվականներից և դե ֆակտո դուրս է եկել դրամական շրջանառությունից, սակայն այն մնում է անկանխիկ ֆինանսական գործարքներում։

Պատմություն 

Առաջին ռուփին ներկայացվել է 1945 թվականին, չնայած Ինդոնեզիայի անկախության պատերազմի ժամանակ (1945-1949 թվականներ) ռուփին շրջանառվել է հոլանդական գուլդային և 1944-1945 թվականներին ճապոնական օկուպացիոն կառավարության կողմից թողարկված ռուփիին զուգահեռ։ 1949 թվականի վերջին ռուփիին փոխարինել են այս արժույթները։

Ռիաու կղզիները և Նոր Գվինեայի ինդոնեզական մասն ունեցել են ռուփիի իրենց տարբերակները, սակայն դրանք ներառվել են ազգային ռուփիի մեջ համապատասխանաբար 1964 և 1971 թվականներին։

Խոշոր գնաճն ստիպել է Ինդոնեզիայի ազգային արժույթը վերանվանել։ 1965 թվականի դեկտեմբերի 13-ին թողարկվել է նոր ռուփի, որը 1000 հին փոխարժեքով փոխվել է մեկ նոր ռուփիի։

1997—1998 թվականների ասիական ֆինանսական ճգնաժամը ռուփիի փոխարժեքը նվազեցրել է 35%-ով և դարձել նախագահ Սուհարտոյի կառավարության տապալման գլխավոր գործոնը։ Ռուփիի փոխարժեքը մեկ ԱՄՆ դոլարի դիմաց եղել է 2000-3000-ի սահմաններում, սակայն 1998 թվականի հունիսին ընկել է մինչև 16800 ռուփի մեկ դոլարի դիմաց։

Փոխարժեք և գնաճ 
Ռուփին իր գոյության մեծ մասի ընթացքում ենթարկվել է բարձր գնաճի (որը որպես միջազգայնորեն ճանաչված արժույթ պետք է թվագրվի 1950 թվականին)։ Տարբեր փորձեր են արվել արժույթի արժեքը պահպանելու համար, սակայն ապարդյուն։

Մետաղադրամներ 
Սենի մեջ մետաղադրամների սակարկության թողարկումը դադարեցվել է 1961 թվականին։ Սենը շրջանառությունից հանվել է 1966 թվականի դեկտեմբերի 31-ին։ 2003 թվականից 100 ռուփիից պակաս անվանական արժեքով մետաղադրամներ չեն հատվել։

Ներկայումս շրջանառության մեջ է 1991-2016 թվականներին թողարկված մետաղադրամների երեք շարք՝ 50-ից 1000 ռուփի անվանական արժեքով, հիմնականում ալյումինից կամ ալյումինե բրոնզից։ Ձևականորեն օրինական վճարում են 1970 թվականի 1 ռուփի և 1999 թվականի 50 ռուփի մետաղադրամները։ 1000 ռուփի անվանական արժեքով մետաղադրամները ներկայացված են երեք տարբերակով՝ 1993-2000 թվականների երկմետաղական մետաղադրամ (արույր և պղինձ-նիկել համաձուլվածք) և նիկելապատված պողպատից պատրաստված մետաղադրամների երկու տարբերակ (2010 և 2016 թվականներ)։

Թղթադրամներ 

Ինդոնեզիայի թղթադրամները տիպիկ թղթադրամներ են, թեև պոլիմերային թղթադրամները թողարկվել են երկու անգամ։ 1993 թվականին թողարկվել են հինգ միլիոն ռուփի 50.000 պոլիմերային թղթադրամներ՝ ի հիշատակ «տնտեսական զարգացման 25 տարիների»։ 1999 թվականին թողարկվել է 100.000 պոլիմերային թղթադրամ, քանի որ Ինդոնեզական բանկը գտել է, որ դրանք ավելի դժվար է կեղծել։ Այնուամենայնիվ, թղթադրամները բանկերի մոտ տարածված չեն եղել, քանի որ հաշվիչ մեքենաները դրանց հետ խնդիրներ են ունեցել։ 2004 թվականին նրանք վերադարձել են թղթադրամների թողարկմանը։

Շրջանառության մեջ են 2004-2005 թվականներին թողարկված թղթադրամները, որոնք աստիճանաբար փոխարինում են 1998-2001 թվականների թողարկված թղթադրամներին։ Մինչև 1997 թվականը թողարկված թղթադրամներն անվավեր են, բայց կարող են փոխանակվել Ինդոնեզական բանկում։

Շրջանառության մեջ կան 1000, 2000, 5000, 10.000, 20.000, 50.000 և 100.000 ռուփի անվանական արժեքներով թղթադրամներ։ Կան նաև թողարկման նախորդ տարիների նմանատիպ և ավելի փոքր անվանական արժեքի թղթադրամներ, որոնք վճարման միջոց են, բայց բավականին հազվադեպ են։

Նախագահի 2016 թվականի սեպտեմբերի 5-ի թիվ 31 հրամանագրի հրապարակումից հետո Ինդոնեզական բանկը ներկայացրել է յոթ նոր թղթադրամների նմուշներ, որոնց վրա պատկերված են ազգային հերոսներ։

2000 թվականի թղթադրամներ

2016 թվականի թղթադրամներ

Հիշատակի թղթադրամներ

Վերանվանում 
Ռուփին վերանվանելու երկարաժամկետ առաջարկը դեռ պետք է արժանանա պաշտոնական օրենսդրական քննարկման։ 2010 թվականից Ինդոնեզական բանկը, որպես Ինդոնեզիայի դրամավարկային մարմին, բազմիցս հորդորել է վերացնել արժույթի վերջին երեք զրոները՝ հեշտացնելու գործարքների մշակումը, ասելով, որ այդ քայլը չի ​​ազդի դրա արժեքի վրա։ 2015 թվականին կառավարությունը Ներկայացուցիչների պալատ է ներկայացրել ռուփիի վերափոխման օրինագիծ, սակայն այն դեռ չի քննարկվել։ 2017 թվականին Ինդոնեզական բանկի կառավարիչ Ագուս Մարտովարդոջոն կրկնել է կոչը՝ ասելով, որ եթե անվանափոխումն անմիջապես սկսվի, ապա գործընթացը կարող է ավարտվել մինչև 2024 կամ 2025 թվականը։

Արտարժույթի փոխարժեքի ռեժիմ

Տես նաև 
 Փոխարժեք
 Արտարժույթի շուկա
 ISO 4217

Ծանոթագրություններ

Ընդհանուր աղբյուրներ 
 Cribb, Robert, "Political dimensions of the currency question 1945–1947", Indonesia 31 (April 1981), pp. 113–136.

Արտաքին հղումներ 
 Ինդոնեզիայի թղթադրամների պատկերասրահ
 Օրական ռուփիի փոխարժեքներ այլ արժույթներից  (Ինդոնեզական բանկի փոխարժեքներ)
 Ինդոնեզիայի պատմական և ներկայիս թղթադրամները

Ռուփի
Ասիական արժույթներ