Նապոլեոն Թումանյան

Նապոլեոն Եղիշի Թումանյան (), հայ մանկավարժ, ԽՄԿԿ անդամ (1944), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) գործողությունների մասնակից։

Կենսագրություն 
Նապոլեոն Թումանյանը ծնվել է 1923 թվականին Ալավերդու (Թումանյան) շրջանի Դսեղ գյուղում։ Ավարտել է գյուղի միջնակարգ դպրոցը, 1940 թվականին աշխատանքի է անցել շրջանի Աքորի գյուղում որպես ավագ ջոկատավար, այնուհետև՝ մաթեմատիկայի և աշխարհագրության ուսուցիչ։ Նույն թվականին Թումանյանն ընդունվել է Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետը, սակայն կիսատ է թողել ուսումը։ 1941 թվականի հոկտեմբերին զորակոչվել է կարմիր բանակ, 409-րդ հայկական դիվիզիա, ավարտել է գնդի կրտսեր հրամանատարների դպրոցը սերժանտի կոչումով և նշանակվել ռադիոկայանի պետ։ 

Մարտական գործողություններին Թումանյանը  մասնակցել է 684-րդ գնդի կապի վաշտում։ Մեր զորքերը 1942 թվականի վերջին և 1943 թվականի հունվար-փետրվար ամիսներին Հյուսիսային Կովկասում թշնամուն ետ են շպրտել Կովկասյան նախալեռներից։ Մարտերից մեկում Թումանյանը վիրավորվել է, հոսպիտալում բուժվելուց հետո ծառայել 89-րդ Հայկական հրաձգային դիվիզիայում, որն այդ ժամանակ ծանր մարտեր էր մղում Եյսկ, Ստարո-Շչերբինովկայի շրջանում։ 476 կապի գումարտակի կազմում մասնակցել է Թաման թերակղզու, Նովոռոսիյսկի, Կերչի, Սևաստոպոլի ազատագրման մարտերին, մասնակցել է 89-րդ դիվիզիայի հետագա հերոսամարտերին։ Թումանյանը պարգևատրվել է Կարմիր աստղի երկու շքանշաններով, «Խիզախության համար», «Մարտական ծառայությունների համար» և մի շարք ուրիշ մեդալներով։ Բազմիցս արժանացել է Գերագույն հրամանատարի շնորհակալությանը։ 1944 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։

1945 թվականին Թումանյանը զորացրվել է և անցել մանկավարժական աշխատանքի Դսեղ գյուղում, հայոց լեզու, գրականություն և պատմություն։ 1949 թվականին ավարտել է ՀԿԿ Կենտկոմին առնթեր կուսակցական դպրոցը, իսկ 1951 թվականին՝ Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետը։ 1958-1968 թվականներին եղել է  հայրենի գյուղի դպրոցի տնօրեն։ 1968 թվականին դպրոցի տնօրեն է աշխատել Լենինյան շրջանում։ Եղել է նաև մայրաքաղաքի № 133 դպրոցի տնօրենի՝ ուսումնադաստիարակչական աշխատանքների գծով տեղակալ։

Պարգևներ 
 Կարմիր աստղի շքանշան
 «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ
 «Խիզախության համար» մեդալ

Ծանոթագրություններ 

Հայ մանկավարժներ
ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ 
Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Արիության մեդալակիրներ
ԽՄԿԿ անդամներ
Դպրոցի տնօրեններ