Բարջանճ

Բարջանճ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խարբերդի գավառում։ Գտնվում էր Խարբերդի դաշտում։

Անվանումներ 
Գյուղն ունեցել է հետևյալ անվանումները. Բարբաչ, Բառջանճ, Բառջանջ, Բարեջան, Բարճանճ, Բարջանջ, Բեռչենջ, Բեռջենջ, Բերչենջ, Բերջենջ, Փարբունջ, Փարչանջ, Փարջանջ, Փարփանջ, Փարփին, Փերչենճ, Փերջենճ, Փերջենջ, Փերփեն։

Պատմություն 
Ըստ ավանդություն գյուղը հիմնադրվել է վաղ քրիստոնեության ժամանակաշրջանում։ Այն ունեցել է 18 դարի վաղեմություն ունեցող հնություն։

Գյուղն ավերվել է 1895 թվականի ջարդերի և 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Վերջինի ժամանակ այստեղի հայերը վերջնականապես տեղահանվել են։

Բնակչություն 
1915 թվականին ուներ 3500 բնակիչ, որից 2000-ը հայեր, իսկ մնացածը՝ թուրքեր։

Տնտեսություն 
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, այգեգործություն, արհեստներն ու առևտուրն էր։

XX դարում գյուղն ուներ բաղնիք, փուռ, 5 ջրաղաց, 2 ձավարաղաց, շուկա, 4 կոշկակարանոց, 4 վարսավիրանոց և տարբերր տեսակի ավելի քան 10 արհեստանոցներ։

Պատմամշակութային կառույցներ 
Բարջանճն ուներ 2 եկեղեցի։ Մինը կառուցված էր 1840 թվականին, իսկ Ս. Փրկիչ եկեղեցին՝ XVI դարում։

Կրթություն 
Գյուղն ուներ երկսեռ վարժարան, որը բացվել էր 1840 թվականին։ Գյուղի կրթությունը հսկում էր ԱՄՆ գաղթած բարջանճցի երիտասարդների 1891 թվականին հիմնած ուսումնասիրաց ընկերությունը, որը գործում է մինչև այժմ։

Վարչական բաժանում 
Գյուղը բաժանված է եղել մի քանի թաղերի։ Տների մեծ մասը երկհարկանի էր։

Անվանի մարդիկ 
Բարջանճում է ծնվել գրող Համաստեղը։

Աղբյուրներ 
 «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
 Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Տես նաև 
 Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Ծանոթագրություններ 

Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր