Իշխանաձոր (Խիանքի գավառակ)

Իշխանաձոր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Խիանքի գավառակում։

Բնակչություն
1909 թվականին ուներ 100 տուն բնակիչ։

Տնտեսություն
Բնակիչները հիմնականում զբաղվում էին հողագործությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղի ամառանոցը գտնվում էր Խղեր լեռան վրա։ Բնակիչները անասուններին այդտեղ էին արածացնում։

Պատմություն
Իշխանաձորցիները հայնտի էին իրենց քաջությամբ։ 1894 թվականին թուրքերը և քրդերը հարձակվեցին գյուղի վրա և Իշխանաձորում շատ զոհեր եղան։ Դրանից հետո գյուղացիները սկսեցին պայքարել։ Նրանց պայքարը երբեմն ղեկավարում էր Գևորգ Չաուշը։ Թուրքերը հայերին հպատակեցնելու համար Իշախանաձորում զորանոց կառուցեցին և մշտական ջոկատ էին պահում այնտեղ։

Սակայն 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ բնակիչներից շատերը զոհվեցին, իսկ մնացյալն էլ բռնեցին գաղթի ճամփան։

Կրթություն
Գյուղն ուներ վարժարան, որտեղ սովորել է բանաստեղծ Վաղարշակ Նորենցը։

Պատմամշակութային կառույցներ
Իշխանաձորն ուներ Ս. Մամաս անունով հայկական հին եկեղեցի, իսկ գյուղի մոտակայքում գտնվում էր Օսկի Թուր սրբավայրը։

Վարչական բաժանում 
Գյուղը բաղկացած էր չորս թաղերից.
 Գալիք (կալատեղ)
 Խզլադիհ
 Խրվուդ
 Նորհան (Նոր շինած)

Աղբյուրներ 
 «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
 Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Տես նաև 
 Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Ծանոթագրություններ 

Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր