Հողային քարտեզներ

Հողային քարտեզներ, երկրի մակերևույթի վրա հողերի տարածվածությունը, դրանց առանձնահատկություններն ու հատկություններն արտացոլող քարտեզներ։ 
Ստորաբաժանվում են՝ 
 ընդհանուր հողային քարտեզներ, պատկերված է հողերի գենետիկորեն դասակարգված խմբերի աշխարհագրական տարածվածությունը, հողային-մելիորատիվ, լրացուցիչ տրվում են հողերի մելիորատիվ առանձնահատկությունները (աղերի պաշարները, ծծանցող ունակությունը, հողում քարերի առկայությունը և այլն), 
 հողային էրոզիոն քարտեզներ, հողերի էրոզիացման (կամ դեֆլիրացման) աստիճանը, էրոզիոնվտանգավոր սահմանները ևն։

Բացի նշված համադրական հողային քարտեզներից կազմում են նաև վերլուծական քարտեզներ՝ քարտեզագրամներ, օրինակ ագրոքիմիական քարտեզագրամ, որոնց վրա տրվում են հողի մեկ կամ մի քանի հատկությունների տարբեր նշանակության սահմանները, օրինակ թթվայնություն, աղակալվածություն, ալկալիություն, մեխանիկական կազմ և այլն։

Մասշտաբներ 
Ըստ մասշտաբների հողային քարտեզներները լինում են՝ 
 մանրամասն (1։ 5000), 
 խոշորամասշտաբ (1։ 10000—1։ 50000), 
 միջին մասշտաբի (1։ 100000—1։ 300000), 
 փոքրամասշտաբ (1։ 500000—1։ 2000000), 
 ամփոփիչ (1—2.500000 և ավելի փոքր)։

Հողային քարտեզների նպատակն ու օգտագործումը 
Մանրամասն հողային քարտեզները կազմում են փորձադաշտերի, սորտափորձարկման հողամասերի և այլնի, իսկ խոշորամասշտաբը՝ տարածքի ներտնտեսային կազմակերպման և ագրոտեխնիկական ու մելիորատիվ միջոցառումների պլանավորման համար, միջինմասշտաբայինը, իսկ երբեմն նաև խոշորամասշտաբայինը՝ գյուղատնտեսության և անտառային տնտեսության շրջանային, մարզային և հանրապետական պլանավորման, ամփոփիչը՝ ուսումնական նպատակների համար։ Հողային քարտեզները կազմում են հողային նկարահանումների հիման վրա։ Հողային նկարահանումները ընդգրկում են դաշտային հետազոտությունները (հողային ծածկոց, հողերի ցուցակների կազմումը, հաշվի առնելով հողառաջացնող գործոնները՝ մայրական ապարը, ռելիեֆը, բուսականությունը, ստորգետնյա ջրերը, կլիման և այլն), հողային կոնտուրների անցկացումը՝ օգտագործելով օդալուսանկարահանման, տեղագրական քարտեզների նյութերը։

Քարտեզագրություն