Հերբերտ Մարկուզե

Հերբերտ Մարկուզե (, ), գերմանա-ամերիկացի սոցիոլոգ, ֆրանկ-ֆուրայան դպրոցի հիմնադիրներից։ 1934 թվականից բնակվել է ԱՄՆ- ում։

Մարկուզեի «քննադատական տեսության» համաձայն («Միաչափ մարդը», 1964), զարգացած կապիտալիստական հասարակարգը հակադիր ուժերի ինտեգրացման հետևանքով դառնում է սոցիալական ամբողջություն, այս պատճառով բանվոր դասակարգը կորցնում է իր «հեղափոխական դերը»։ Մարդը զրկվում է ինքնուրույն դատողության ունակությունից, դառնում «միաչափ»։ Նման պայմաններում կազմակերպված բանվորական շարժումը, պառլամենտական պայքարը ևս անօգուտ են․ հեղափոխության առաջատար են դարձել ուսանողությունը, լյումպեն պրոլետարիատը, ազգային փոքրամասնությունները ևս։ Շնորհիվ իր հայացքների հակաբուրժուական պաթոսի, երիատասարդության բուռն հուզում ներիշրջանում (1968) Մարկուզեն ակամա դարձավ ձախ արմատականների ու ծայրահեղականների հոգևոր հայրը։ Մարկուզեի սոցիալական քննադատությունը թեև տպավորիչ է, սակայն խորը չէ, առաջարկած ծրագիրը՝ ուտոպիական։ Մտավորականության հակադրումը բանվոր դասակարգին, կուսակցությունների դերի ժխտումը ջլատում են հեղափոխական ուժերը։

Գրականություն 
 Поход Маркузе против марксизма, 1970
 Социальная философия франкфуртской школы, 1978

Ծանոթագրություններ 

Գերմանացի փիլիսոփաներ
Ամերիկացի փիլիսոփաներ
20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ
Ամերիկացի սոցիալիստներ
Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Ազատական սոցիալիստներ
Գերմանիայի հրեաներ
Հրեա փիլիսոփաներ
Ամերիկացի սոցիոլոգներ
Ամերիկացի աթեիստներ
Ամերիկացի ֆեմինիստներ
Ամերիկացի քաղաքագետներ
Ամերիկացի գրողներ
Ամերիկացի գիտնականներ
Գիտությունների դոկտորներ
Գերմանացի սոցիոլոգներ
Գերմանացի աթեիստներ
Գերմանացի ֆեմինիստներ
Գերմանացի քաղաքագետներ
Կաթվածից մահացածներ