قلعه سریزد

دژ سریزد مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان مهریز، روستای سریزد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۰۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

قدمت قلعه سریزد به حکومت ساسانیان می‌رسد. این قلعه در قدیم کاربرد نظامی نداشته و از آن به عنوان ذخیره‌سازی غلات و مواد غذایی استفاده می‌شده‌است. علاوه بر غلات، روستاییان نیز در مواقع هجوم و غارت، پول، طلا و زیورآلات خود را در این قلعه نگهداری می‌کرده‌اند. گرداگرد این بنا، خندقی به عرض تقریبی ۶ متر و عمق تقریبی ۳ تا ۴ متر وجود دارد که اولین لایه دفاعی قلعه محسوب می‌شده‌است. علاوه بر آن، این قلعه دارای دو دیوار متحدالمرکز تودر تو با برج و باروهایی بلند است که توسط خندق محصور شده‌است.

همچنین قلعه دارای دو درب بوده که یکی به عنوان درب اصلی و دیگری به عنوان درب پشتیبان محسوب می‌شده‌است. درب اصلی متجرک بوده و به وسیله طناب و قرقره‌هایی از سمت پایین به بالا باز و بسته می‌شده‌است. زمانی در اصلی توسط دشمن شکسته می‌شد و دشمن به درون قلعه راه می‌یافت، در دوم قلعه بسته می‌شد.

در داخل قلعه اتاق‌های فراوانی وجود داشت که هر کدام دارای درب و کلید مجزا بود و مردم از آن برای نگهداری و ذخیره‌سازی اشیاء گران بهایشان مانند: طلا، پول، جواهرات و حتی غلات مورد استفاده قرار می‌گرفت.

قلعه یک چاه در خیابان اصلی دارد. زمانی که قلعه سریزد توسط دشمن تسخیر می‌شد، از چاه به‌عنوان مخفیگاه زنان و کودکان استفاده می‌شد. همچنین از آب چاه برای شستشو استفاده می‌کردند.

نگارخانه

جستارهای وابسته 
 فهرست آثار ملی ایران
 سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

منابع 

آثار دوره ساسانیان در شهرستان مهریز
آثار ملی ایران
بناهای تاریخی شهرستان مهریز
قلعه‌های تاریخی ایران بر پایه شهرستان
قلعه‌های تاریخی شهرستان مهریز
قلعه‌های ساسانیان
معماری ساسانی
یزد