دستنبو

دستنبو (نام علمی: Cucumis melo var. dudaim) میوه‌ای است از خانواده کدوییان بوده و اندازهٔ آن کوچکتر از خربزه، تقریباً به اندازه یک کف دست و به رنگ نارنجی مایل به قهوه‌ای می‌باشد. در ابتدای رشد سبز رنگ بوده و به مرور زمان در اثر تابش خورشید بدین رنگ در می‌آید.

این میوه خوراکی بوده اما بیشتر شهرت آن به خاطر بوی خوشیست که دارد.

این میوه در ایران یافت می‌شود. در منطقه خراسان رضوی، سیستان (به اسم بنگارکbengarak)، آذربایجان، کردستان و کرمانشاه، ایلام و منطقه سنقر و کلیایی به‌طور سنتی، کشاورزان قدیمی در بینابین هندوانه و سایر محصولاتشان این گیاه را نیز می‌کاشته‌اند. در برخی مناطق افغانستان به آن اندَلَک می‌گویند. به سیستانی به آن بنگارک می‌گویند و در بیشتر مناطق ایران به آن «شه‌مامه» می‌گویند، این اسم به مناطق کردستان، کرمانشاه و ایلام محدود نشده و در برخی از مناطق آذربایجان نیز به اسم " شاماما " رایج است.
در ایلام از آن با دو نام شه‌مامه و گڕکه یاد می‌شود.
در لرستان و بین لرها هم این اسم رواج داشته‌است. البته با اندکی تغییر شه‌مامه را شمومه (shamooma) تلفظ می‌کنند.

واژه شمامه طبق لغتنامه عمید و کمبریج عربی بوده و به معنی خربزه است.
در روستاهای مازندران نیز به آن بسابین یا بصابین می‌گویند.

دستنبو در ادبیات 
از خاقانی:

از ناصرخسرو:

از لاادری:

یا در جای دیگری آمده‌است:

همچنین بیت‌های زیر نیز کاربرد اغراق‌آمیز کلمه «دستنبو» را نشان می‌دهد:

و:

منابع 

خربزه
کدوییان