خانه شاپوری

منزل شاپوری مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در شیراز، خیابان انوری، روبروی خیابان اهلی واقع شده‌است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۷۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

تاریخچه 
این اثر از سالهای ۱۳۱۰ تا ۱۳۱۵ توسط استاد ابوالقاسم مهندسی معمار معروف شیرازی بنا شده‌است و متعلق به عبدالصاحب شاپوری از تاجران بزرگ کازرون بوده‌است.

تا دهه ۷۰ هجری شمسی این بنا مورد استفادهٔ خانوادهٔ شاپوری بود و چند سال به صورت متروکه رها شده‌بود و در نهایت در سال ۱۳۷۸ سازمان میراث فرهنگی استان فارس آن را خریداری و ثبت میراث فرهنگی ایران کرد.

مشخصات بنا 
این بنا در دو طبقه با زیربنای ۸۴۰ مترمربع و در زمینی به مساحت ۴۶۳۵ مترمربع به سبک سنتی معماری پهلوی اول بنا شده‌است و جزو اولین بناهایی است که در آن سال‌ها با رویکرد آزادانه به معماری طراحی شده‌است.

خصوصیات منحصربه فرد بنا 
 خصوصیاتی که باعث تمایز این بنا ازدیگر بناهای زمان خود می شود عبارت است از :
 دسترسی به عمارت از محور اصلی نمی‌باشد و با 90 درجه تغییر از کنار( ضلع شمالی) صورت می پذیرد.
 در این بنا نیز مانند سایر باغ های ایرانی قرینگی نسبت به محور اصلی می باشد ولی نوع درختان و نحوه قرارگیری آن ها قرینه نیستند. 
 در عمارت شاپوری بعد ازگذراز ورودی عمارت در میانه ساختمان راه پله در وسط از دیگر طرح های متمایز معماری این بنا است که در بناهای هم دوره اش به چشم نمی‌خورد.
 از دیگر ابداعات ای معمار اختصاص دادن عملکرد خاص به هر اتاق است و چند منظوره بودن اتاق ها چنانچه در گذشته مرسوم بوده دیگر مشاهده نمی‌شود.
 اضافه نمودن بالکن به بنا که در معماری ایرانی جایگاهی نداشته از دیگر مخصات معماری عمارت شاپوری است.
 قرار گرفتن 14 ستون به قرینگی هم با تزئینات منحصر بفرد در گرداگرد بالکن هویتی خاص به این فضا می دهد و این ابتکار خلاقانه را به اوج خود می رساند.
 همچنین بهار خواب نیز که محل استراحت تابستانی است دارای بالکن و ستون های مشابه ستون های بالکن اصلی است.

کاربری جدید 
بازدید عموم از این اثر آزاد است و در آن رستوران و کافی شاپ و نمایشگاه آثار فرهنگی و هنری استان فارس دایر است.

نگارخانه

جستارهای وابسته 
 فهرست آثار ملی ایران
 سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

منابع 

آثار دوره پهلوی در شهرستان شیراز
خانه‌های تاریخی شهرستان شیراز
ساختمان‌ها و سازه‌ها در شیراز
عمارت‌های تاریخی ایران بر پایه شهرستان
معماری دوره قاجاریان
مقاله‌های خرد ایران
یادبودها و یادواره‌ها در ایران