حسن جهان خانم

حُسن جهان خانم شاهزاده قاجار و دختر  فتحعلی‌شاه قاجار بود. او چندبار مستقلاً حکومت کردستان را برعهده داشت و از معدود زنانی بود که در دوره قاجار به مسند حکومت رسیدند.

حسن جهان خانم دختر بیست و یکم  فتحعلی‌شاه و مادرش سنبل باجی از زنان   محبوب و محترم فتحعلی‌شاه و بزرگ شده در حرمسرا بود. او در سال ۱۲۳۷ هجری قمری به ازدواج خسروخان اردلان درآمد. این ازدواج به درخواست امان‌الله خان اردلان، پدر خسروخان، صورت می گرفت که در نظر داشت با ایجاد بستگی مخصوص به خاندان سلطنتی، دست دشمنانش را از حکومت کردستان کوتاه کند. هشت سال بعد خسروخان با دختردایی خود ماه‌شرف خانم ازدواج کرد.

پس از درگذشت خسروخان در سال ۱۲۵۰، پسر ارشدش رضاقلی‌خان (از حسن جهان خانم) به حکومت رسید و چون ده سال بیشتر نداشت، مادرش امور حکومت را در دست گرفت. حسن جهان خانم در حدود ده سال حکومت کردستان را در دست داشت. او سرانجام در زمان سلطنت ناصرالدین‌شاه قاجار در سال ۱۲۷۸ درگذشت.

حسن جهان خانم شاعر بود و والیه تخلص می‌کرد. دیوانی از او برجای مانده‌است. ابیات زیر نمونه‌ای از اشعار اوست:

بخشی از یک غزل:

یک رباعی:

در اندوه ازدواج دوم خسرو خان سرود:

منابع 

درگذشتگان ۱۲۷۸ (قمری)
فرزندان فتحعلی‌شاه
حکومت اردلان