منیزیم سولفات

منیزیم سولفات  موسوم به نمک حمام و نمک اِپسوم Epsom salt با فرمول شیمیایی MgSO۴

رده درمانی: املاح

اشکال دارویی: آمپول و شربت

موارد مصرف در پزشکی 
سولفات منیزیم تزریقی جهت پیشگیری از تشنج در پره اکلامپسی، زایمان زودرس و به ندرت در درمان آریتمی‌ های قلبی مصرف می‌شود. به صورت تزریقی و خوراکی نیز در درمان هیپومنیزیمی استفاده شده‌است. به عنوان گشادکننده برونش نیز مطرح است. محلول خوراکی آن مسهل اسموتیک رایجی است.

موارد مصرف در کشاورزی 
به عنوان کود شیمیایی در خاکهایی که کمبود منیزیم دارند استفاده می‌شود.

مکانیسم اثر سلولی 
۱- مهار آزادسازی استیل کولین در محل اتصال عصب – عضله

۲- مهار داخل شدن Ca به سلول‌های میومتر (اثر مستقیم)

۳- مانع وارد شدن Ca به درون سلول در اثر افزایش منیزیم درون سلولی که این اثر وابسته به دوز است و در غلظت meq ۱۰-۸ روی می‌دهد.

۴- اثر ضد تشنج در اثر بلوک نورونی Ca از طریق کانال گلوتامات است (این کانال‌ها تنها در CNS وجود دارند) و اثر ضد تشنجی روی کورتکس مغز است. اثر ضدتشنجی بدون ایجاد دپرسیون CNS در مادر و جنین است.

5- منیزیم آنتاگونیست گیرنده NMDA و مسدود کننده کانال کلسیم می‌باشد و در بی‌دردی نقش دارد.

سایر موارد مصرف 
استفاده در ترکیب  مواد دود زا 

استفاده در وان حمام و اسپا به عنوان ماده ریلکس کننده عضلات و اسکراب لایه بردار

عوارض جانبی 
از بین رفتن رفلکس‌های تاندونی عمقی – دپرسیون تنفسی – تهوع و استفراغ – گرگرفتگی – احساس تشنگی – هیپوتانسیون – خواب آلودگی – گیجی – ضعف عضلانی – برادی کاردی – کما. هنگامی که سطوح پلاسمایی به بالاتر از حد درمانی برسد ابتدا رفلکس‌های پاتلار از بین می‌روند. این امر نشان‌دهنده مسمومیت قریب‌الوقوع با منیزیم است. در غلظت ۱۲meq< فلج تنفسی رخ می‌دهد.

درمان دپرسیون تنفسی ۱gr گلوکونات کلسیم داخل رگی همراه با قطع سولفات منیزیم است باید دانست که اثر گلوکونات کلسیم کوتاه مدت است و ممکن است به دوزهای مکرر نیاز پیدا کنیم و انتوباسیون تراکئال و تهویه مکانیکی در دپرسیون شدید انجام می‌شود. دپرسیون تنفسی نوزاد نیز ممکن است.

جستارهای وابسته 
پره‌اکلامپسی

منابع 

 فرهنگ داروهای ژنریک ایران، دکتر حشمتی، ۱۳۸۷

ترکیب‌های منیزیم
داروهای ضد آریتمی
داروهای ضروری سازمان بهداشت جهانی
سولفات‌ها
ملین‌ها
نم‌گیرها