دودمان یوآن

سلسله یوآن یکی از شعبه‌های امپراتوری مغول بود که توسط قوبلای خان ایجاد شد و از سال ۱۲۷۱ تا ۱۳۶۸ میلادی بر چین حکمرانی کرد.

زمینه 
در اواخر قرن ششم هجری (اوایل قرن دوازدهم میلادی)، کشور چین بین دو سلسله تقسیم می‌شد: یکی سلسلهٔ کین (۱۱۱۵–۱۲۳۴) که رؤسای یک دسته زردپوستان بنام مردم جورجی (امروزه قوم منچو) بودند که بر چین شمالی تسلط داشته و نسبت به چینی‌ها قومی خارجی به‌شمار می‌آمدند و پایتخت این سلسله شهر کایفنگ بود و سلسلهٔ دیگر سونگ جنوبی بود که از چینی‌های اصلی بودند و بر چین جنوبی حکومت می‌کردند.

میان سالهای ۱۲۱۱–۱۲۳۴ میلادی جنگ مغول-کین، مابین امپراتوری مغول و مردم جورجی در شمال چین روی داد و به مدت ۲۳ سال ادامه داشت و عاقبت به سقوط سلسله کین به دست مغول انجامید. همچنین، با این پیروزی دامنه متصرفات مغولان تمام شمال چین را دربر گرفت.

ایجاد 
منگوقاآن (زمان حیات ۱۲۰۹ تا ۱۲۵۹) پسر تولی‌خان (چهارمین و کوچکترین پسر چنگیز خان) که چهارمین خاقان حکومت مغول بود، برادر کوچکتر خویش قوبلای خان را به فتح چین جنوبی که ماچین نیز خوانده می‌شود مأمور کرد. قوبلای تا سال فوت منگوقاآن از طریق تبت و دره علیای رودخانه یانگ تسه کیانگ به تسخیر سرزمین سونگ جنوبی مشغول بود و قسمتی از آن را به همراه منگوقاآن که از نواحی دیگر به این کشور حمله کرده بود گشود. در هنگامهٔ جنگ منگوقاآن به علت بیماری درگذشت و قوبلای تهاجم خود را رها کرده برای تعیین خاقان به چین شمالی رفت. قوبلای خود را جانشین امپراتور سابق چین معرفی کرد و در واقع به تمدن و معارف و آداب چینی گرویده بود. او مقر سلطنت خود را در شهر قدیم پکن قرار داد. بعد از غلبه بر مخالفان خویش قوبلای در مدت ۲۰ سال توانست با جنگ‌های بسیار تمام چین جنوبی را بگیرد و سلسلهٔ سونگ را براندازد.

امپراتوران

زوال و فروپاشی 

پس از مرگ تیمور خان به دلیل ضعف و بی‌لیاقتی امپراتوران بعدی و نیز رقابت بر سر قدرت میان اشراف و بزرگان، دودمان یوآن به تدریج رو به زوال نهاد و دچار مشکلات اقتصادی و اجتماعی بزرگی شد. از حدود سال ۱۳۵۰ میلادی قیام‌های متعدد وشورش های زیاد  علیه دولت امپراتوری یوآن صورت گرفت که سرانجام به فروپاشی این حکومت در چین و تأسیس سلسله مینگ انجامید. با این حال بقایای دودمان یوآن تا حدود قرن ۱۷ میلادی در مغولستان به حکومت خود ادامه دادند و همچنان مدعی حکومت بر چین بودند. اما هیچ‌گاه نتوانستد حکومت خود را در چین احیا کنند.

منابع

پانویس

پیوند به بیرون 

 Yuan Dynasty Earthen City Wall Park, Beijing
 The Yuan Dynasty

آسیای قرون وسطی
امپراتوری‌های پیشین
انحلال‌های ۱۳۶۸ (میلادی) در امپراتوری مغول
انحلال‌های ۱۳۶۸ (میلادی) در چین
ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۲۷۱ (میلادی)
ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۲۷۹ (میلادی)
ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۳۶۸ (میلادی)
ایالت‌ها و قلمروهای منحل‌شده در ۱۳۶۸ (میلادی)
ایلخانان مغول
بنیان‌گذاری‌های ۱۲۷۱ (میلادی) در امپراتوری مغول
بنیان‌گذاری‌های ۱۲۷۱ (میلادی) در چین
بورجیگای
پادشاهی‌های پیشین شرق آسیا
تاریخ مغولستان
جمهوری خلق چین در سده ۱۳ (میلادی)
جمهوری خلق چین در سده ۱۴ (میلادی)
خاقانات‌ها
دودمان یوان
سلسله یوآن
کشورهای قدیم در شرق آسیا
کشورهای قدیم در آسیای مرکزی
کشورهای قدیم در چین باستان
بنیان‌گذاری‌های سده ۱۳ (میلادی) در جمهوری خلق چین
انحلال‌های سده ۱۴ (میلادی) در چین
تاریخ چین
خانات‌ها