سبتای

سبُتای  (زادهٔ ۱۱۷۶- مرگ ۱۲۴۸ میلادی) یکی از فرماندهان نظامی چنگیز خان و اوگتای خان بود. نام او را در متن‌های ایرانی به صورت‌های سودَه، سُبُطی و سویدای نیز نوشته‌اند. او یکی از چهار فرمانده جنگی چنگیز و استراتژیست اصلی مغول بود. او در استفاده از تسلیحات محاصره و هوش نظامی سرآمد بود.

سبتای بیش از بیست لشکرکشی انجام داد و سی و دو ملت را منقاد خود نمود. وی را از حیث تسخیر سرزمین‌ها بزرگ‌ترین سردار کشورگشای تاریخ شمرده‌اند. از شاهکارهای نظامی او شکست ارتش‌های لهستان و مجارستان در دو روز پیاپی بود. او قبل از این که تاکتیک خودش را طراحی کند متوجه می‌شد که دشمن از چه تاکتیک‌هایی استفاده می‌کند و بنابراین موثرترین ضد حمله را انتخاب می‌کرد.

بعد از مرگ چنگیز 
چنگیزخان حین فتح چین درگذشت و پسرش اوگتای خان جانشین او شد، سبتای به خدمت ادامه داد. توجه اوگتای خان و سبتای به اروپا جلب شد. آن‌ها چند ارتش را شکست دادند و می‌خواستند به اروپای مرکزی حمله کنند که اوگتای‌خان در سال ۱۲۴۱ درگذشت.

در اتفاقی خوش‌یوم برای اروپا، جانشین او، گیوک خان، سبتای را از جبهه اروپا به دلایل سیاسی برکنار کرد و او را به چین فرستاد. سبتای در آن زمان ۷۰ ساله بود و یک سال در چین جنگید و قبل از برگشت به خانه در اثر کهولت سن در گذشت.

جستارهای وابسته 
 فرماندهان سپاه مغول در حمله به ایران

منابع 

 لغتنامهٔ دهخدا، درآیهٔ سبتای بهادر

 Wikipedia contributors, "Subutai," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Subutai&oldid=442054542 (accessed July 31, 2011).

استراتژیست‌های نظامی
افراد امپراتوری مغول
اهالی استان خنتی
تاریخ نظامی امپراتوری مغول
درگذشتگان ۱۲۴۸ (میلادی)
زادگان ۱۱۷۵ (میلادی)
زادگان ۱۱۷۶ (میلادی)
ژنرال‌های امپراتوری مغول
فرماندهان نظامی که هیچ جنگی را نباختند
مغول‌ها