نالی

نالی بابان (۱۷۹۵–۱۸۵۵) با نام کامل ملا خدر شاویسی میکایلی شاعر کرد و بنیان‌گذار مکتب شعری بابان است. وی در قریه خاک و خول در شهرزور به دنیا آمد و پس از مطالعه قرآن و صرف و نحو در شهرزور، به قصد تحصیل علم به مهاباد، سنندج و حلبچه رفت.

زندگی 
وی در روستای خاک و خول در نزدیکی سلیمانیه به دنیا آمده‌است. پس از حمله ترکان عثمانی به سلیمانیه و پایان دادن به حکومت بابانها نالی از سلیمانیه به شام می‌رود و از آنجا قصیده‌ای بلند همچون نامه برای سالم شاعر کرد اهل سلیمانیه می‌فرستد و از او احوال شهر و دیارش را جویا می‌شود. سالم هم در قصیده‌ای جواب او را می‌دهد. این دو قصیده از نمونه‌های ماندگار مکاتبه در ادبیات کردی هستند
.

نقش نالی در ادبیات کردی 
نالی در ادبیات کردی به غزلهای عاشقانه اش شناخته شده‌است. نقش وی از آن نظر در تاریخ ادبیات کردی برجسته است که از اولین کسانی بود که به گویش سورانی شعر سرود و پس از وی شعرای بسیاری چون کُردی، سالم، حاجی قادر کویی، محوی، وفایی، ناری، حریقی و قانع به شعر سورانی روی آوردند.

اشعار نالی 
عمده اشعار نالی به زبان کردی و در قالب غزل هستند ولی از وی اشعاری به زبان‌های فارسی، عربی و ترکی هم به جا مانده‌است.

نمونه شعر کردی

نمونه شعر فارسی

جستارهای وابسته 
 ادبیات کردی
 سالم (شاعر)
 بابان

منابع 

 Keith Hitchins, "NALÎ" in Encyclopaedia Iranica, Online Edition. 
 University of Sulaymaniyah, College of Languages, Département of Kurdish Language. Lectures.
 NALÎ (in Kurdish)
 Mystical Love and Mystical Nationalism in Farhad Shakely's String
 Classic and Modern Kurdish Poetry

پیوند به بیرون 

نالی در دانشنامه ایرانیکا
دیوان نالی بصورت صوتی با صدای باست حمه غریب

دانشمندان کرد
درگذشتگان ۱۸۵۶ (میلادی)
درگذشتگان ۱۸۷۷ (میلادی)
درگذشتگان سده ۱۹ (میلادی)
زادگان ۱۸۰۰ (میلادی)
شاعران ایران بزرگ
شاعران سده ۱۹ (میلادی)
شاعران غزل‌سرا
شاعران کرد اهل عراق
شاعران کرد
شاعران کردی سورانی
کردهای اهل عثمانی
کردهای اهل عراق
محققان کرد
مسلمانان کرد
نویسندگان سده ۱۸ (میلادی)
نویسندگان سده ۱۹ (میلادی) اهل امپراتوری عثمانی
شاعران سده ۱۹ (میلادی) اهل امپراتوری عثمانی