میرزا ابوالقاسم امام جمعه

میرزا ابوالقاسم امام جمعه، پسر میرمحسن و برادرزاده و داماد میر محمد مهدی امام جمعه و برادر میرزا مرتضی صدرالعلماء و میرزا محمد باقر صدرالعلماء در سال ۱۲۶۳ ه‍. ق. امام جمعه تهران شد و در سال ۱۲۷۰ ق. در تهران گذشت و در جنوب شهر تهران در مقبره مجللی که پسرش میرزا زین‌العابدین تهرانی ظهیر الاسلام برای او درست کرد و امروز معروف است به قبرستان آقا یا سر قبر آقا دفن گردید میرزا ابوالقاسم در سال ۱۲۶۳ قمری پس از فوت عم و پدرزن خود میر محمدمهدی بجای او امام جمعه تهران شد و مسجد شاه با تمام موقوفاتش محول بوی گردید. 

میرزا ابوالقاسم خاتون‌آبادی، مشهور به آقا، پس از بازگشت به تهران به تدریس و تصدی امور دینی مردم پرداخت و پس از وفات عمویش، محمدشاه قاجار او را به امامت جمعه تهران منصوب کرد. وی در ۱۲۷۰ یا ۱۲۷۱ درگذشت و در نزدیکی ری به خاک سپرده شد.

پدرش میرزا محمد صدرالعلماء اصفهانی و از خاندان خاتون آبادی بود. جدش، میرمحمدصالح خاتون آبادی، در عهد صفویه منصب امام جمعه اصفهان را داشت و داماد محمدباقر مجلسی بود. 

او از روحانیون بانفوذ عصر خود بود و پس از آن‌که امیرکبیر قدرت روحانیون را محدود ساخت، به صف مخالفان امیر پیوست. او در تهران درگذشت. آرامگاه او به سر قبر آقا معروف است.

پس از درگذشت میرزا ابوالقاسم چون فرزندش میرزا زین العابدین خردسال بود، سیدمرتضی برادر میرزا ابوالقاسم، کفالت امور امام جمعه را برعهده گرفت.

تالیفات 
 البلدان المفتوحه عنوه
 منتخب الفقه
 تسامح در ادله سنن
 وجیزه در منجزات مریض
 رساله علمیه فارسی

جستارهای وابسته 
 خاتون‌آبادی
 نماز جمعه تهران
 آرامگاه سرقبر آقا
 میرزا زین‌العابدین تهرانی
 میرزا ابوالقاسم تهرانی
 سید حسن امامی
 امام جمعه
 خانه ظهیرالاسلام

منابع