شماره‌های تلفن در ایران



شماره‌های خطوط ثابت 
 برای شماره‌گیری یک شماره از خط ثابت به خط ثابت دیگری در همان استان، تنها شماره محلی هشت رقمی مقصد موردنیاز است.
 برای شماره‌گیری یک شماره از خط ثابت به خط ثابت دیگری در استان دیگر، یک ۰(صفر) به همراه کد دو رقمی استان مقصد و شماره محلی هشت رقمی مقصد موردنیاز است.
 برای شماره‌گیری یک شماره از خط ثابت به تلفن همراه، یک ۰ به همراه کد سه رقمی اپراتور تلفن همراه و شماره مقصد موردنیاز است.
 برای شماره‌گیری یک شماره از تلفن همراه به خط ثابت، یک ۰ به همراه کد دو رقمی استان مقصد و شماره محلی هشت رقمی مقصد موردنیاز است.
 برای شماره‌گیری یک شماره از تلفن همراه به تلفن همراه دیگری، یک ۰ به همراه کد سه رقمی اپراتور تلفن همراه و شماره مقصد موردنیاز است.

شرکت مخابرات ایران IR-TCI 
آشنای اول نام تجاری شرکت ارتباطات ثابت ایران است که زیر مجموعه شرکت مخابرات ایران می‌باشد. شرکت مخابرات ایران که بیش ۹۸ درصد شماره‌های تلفن ثابت ایران را در اختیار دارد، در سال‌های اخیر نام تجاری آشنای اول را برای خود برگزید. هرچند که نام تجاری آشنای اول در میان مردم چندان شهرتی پیدا نکرد و مردم این شرکت را با نام خودش یعنی مخابرات ایران می‌شناسند.

کد استان‌ها پس از اجرای طرح همسان سازی 
طرح همکد سازی خطوط تلفن ثابت ایران، با همکدسازی خطوط استان تهران در آذرماه ۱۳۹۰ آغاز شد و پس از سه سال، با همکدسازی همه استان‌ها به پایان رسید. آخرین استانی که همکدی در آن اجرا شد، استان ایلام بود که همکد سازی آن در تاریخ ۱۳ آذر ۱۳۹۳ به انجام رسید. در واقع پس از اجرای این طرح، به جای اینکه هر شهرستان دارای یک پیش‌شماره تلفن راه دور باشد، هر استان دارای یک پیش‌شماره تلفن راه دور است و برای شماره‌گیری تلفن ثابت یک شهرستان به شهرستان دیگری در همان استان، نیازی به گرفتن پیش‌شماره نمی‌باشد. در حال حاضر تماسهای بین شهری در تلفن ثابت ایران معنا ندارد و تماسها یا درون استانی یا برون استانی هستند.

پیش‌شماره شهرستان‌ها پس از اجرای همکدسازی 
پس از اجرای طرح همکدسازی برای همه شهرستان‌های درون یک استان، کد ثابت اختصاص داده شده‌است. رقم‌های اول سمت چپ یک شماره تلفن، نشان دهنده شهرستان مربوط می‌باشد. برای نمونه، در خراسان رضوی، اگر سه رقم اول یک شماره تلفن ۳۴۶ باشد، آن شماره مربوط به شهرستان فریمان است.

خراسان رضوی 
پیش‌شماره شهرستان‌های خراسان رضوی (به جز مشهد)، با یک کد سه رقمی در ابتدای شماره، تعیین می‌شود.

اصفهان 
پیش شماره‌های تلفن ثابت شهرستان‌های استان اصفهان (به جز شهر اصفهان) با یک کد سه رقمی در ابتدای شماره تعیین می‌شود. برخی از پیش شماره‌های سه رقمی به بیش از یک شهرستان اختصاص یافته‌اند که در جدول به صورت مورب نشان داده می‌شوند.

تلفن ثابت آسیاتک AsiaTech 
در سال‌های اخیر شرکت انتقال داده‌های آسیاتک نیز با دریافت مجوز ارتباطات ثابت از سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ایران، اقدام به راه اندازی سرویس تلفن ثابت بر بستر IP و نسل جدید شبکه تلفن ثابت موسوم به NGN نموده‌است. این اپراتور ارتباطات ثابت پیش شماره‌های اختصاصی خود می‌باشد که مجزای شماره‌های شرکت مخابرات ایران است. البتّه برای شماره‌گیری شماره‌های این شرکت هم از همان پیش‌شماره راه دور استان‌ها که در شماره‌های مخابرات ایران رایج است استفاده می‌شود. آسیا تک دو نوع اشتراک به مشترکان خود ارائه می‌دهد که یکی از آن‌ها برای خطهای با قابلیت جابجایی درون استانی (تغییر مکان خط نه حرکت مانند شبکه موبایل و ارتباطات سیار) و دیگری با قابلیت جابجایی کشوری می‌باشد. پیش شماره‌های مورد استفاده برای این دو نوع خط متفاوت است.

سایر اپراتورهای تلفن ثابت در ایران 
با برنامه وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات مبنی بر توسعه رقابت در زمینه ارتباطات ثابت و سیار و تقویت بخش خصوصی در این زمینه، به بیشتر شرکت‌هایی که قبلاً با مجوز PAP در زمینه اینترنت ADSL فعّال بودند، مجوز شبکه ارتباطات ثابت یا FCP داده شد تا بتوانند در زمینه کلیه ارتباطات ثابت فعّال باشند و رقابت در این زمینه شکل بگیرد. این شرکت‌ها با مجوز مذکور قادر خواهند بود به‌طور جداگانه اقدام به ایجاد شبکه فیبر نوری نموده و نسبت به واگذاری خطوط اقدام نمایند. پیش‌شماره‌هایی نیز توسّط سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ایران به شرکت‌های مذکور واگذار شده‌است. تاکنون شرکت آسیاتک اقدام به ایجاد شبکه به صورت محدود نموده‌است؛ و اپراتور ارتباطات ثابت شاتل هم سرویس تلفن ثابت را هم برای استفاده خانگی در قالب سرویس شاتل تاک خانگی و شاتل تاک ویژه برج‌ها و مجتمع‌ها ارایه می‌کند و هم سرویس تلفن ثابت ویژه سازمان‌ها با عنوان شاتل تاک سازمانی ارایه می‌کند که از طریق این سرویس شرکت‌ها و سازمان‌ها بزرگ می‌توانند بدون محدودیت از خدمات تلفن ثابت شاتل استفاده کنند. سایر شرکت‌ها فعلاً با مساعدت وزارت ارتباطات در حال ادغام خود با یکدیگر هستند تا بتوانند با شرکت مخابرات ایران در زمینه ایجاد شبکه‌های ارتباط ثابت به رقابت بپردازند. این بدان مفهوم است که در آینده نه چندان دور سر شماره‌ها و پیش شماره‌های بیشتری در ارتباطات ثابت ایران وجود خواهد داشت. به دلیل اینکه این سر شماره‌ها هنوز فعال نشده یا تخصیص داده نشده‌اند، فعلاً در این لیست آورده نشده‌اند.

پیش شماره‌های تلفن همراه 
۴ اپراتور سراسری و ۲ اپراتور منطقه‌ای تلفن همراه در ایران وجود دارد که در زیر فهرست شده‌است. سایر پیش‌شماره‌ها مربوط به اپراتورهای مجازی تلفن همراه (MVNO) است. پیش‌شماره همه اپراتورهای مجازی در ایران با ۰۹۹۹ یا ۰۹۹۸ آغاز می‌شود.

اپراتورهای اصلی تلفن همراه 
نقشه منطقه‌ای پیش شماره‌های تلفن همراه چگونه است؟ سیم کارت دائمی ۰۹۱۲ دارای بیشترین تعداد مشترک است و ۰۹۱۵ بیشترین پوشش مناطق کشور را به خود اختصاص داده‌است. هر پیش‌شماره به یک یا چند استان اختصاص داده شده‌است. البتّه پیش شماره‌های ۰۹۱۰، ۰۹۹۰، ۰۹۹۱، ۰۹۹۲، ۰۹۹۳ و ۰۹۹۴ و ۰۹۹۵ و ۰۹۹۶ از این قاعده مستثنی هستند و سراسری (کشوری) می‌باشند.

اوّلین سری پیش‌شماره واگذار شده همراه اوّل که تقریباً تاریخ تلفن همراه ایران با آن آغاز شد، ۰۹۱۱ بود که اولین سری پیش شماره‌های تلفن همراه در ایران هم محسوب می‌شود. بعد از اتمام پیش‌شماره ۰۹۱۱ شرکت ارتباطات سیار ایران در سال ۱۳۸۰ مبادرت به توزیع سیم کارت با پیش‌شماره ۰۹۱۳ نمود. دلیل انتخاب پیش‌شماره ۰۹۱۳ بعد از ۰۹۱۱ مشخص نمی‌باشد. در دی ماه ۱۳۸۲ طی یک فراخوان و به جهت منطقه سازی پیش شماره‌های همراه اول، فرمت شماره گذاری به 091x تغییر کرد. به‌طور مثال منطقه یک به صورت ۰۹۱۱ و منطقه ۲ به صورت ۰۹۱۲ و …

در رابطه با پیش‌شماره ۰۹۱۰ نیز شرکت همراه اول در ابتدا با تعریف نوع جدیدی از سیم کارت دائمی با مبلغ ودیعه کمتر از سیم کارتهای دائمی رایج و محدودیت هزینه قبض شروع به توزیع سیم کارت دائمی جدید با پیش‌شماره 0910x نمود که برای هر منطقه از کد همان منطقه در حرف x استفاده کرد. به‌طور مثال در استان گیلان با فرمت ۰۹۱۰۱ یا در استان تهران با فرمت ۰۹۱۰۲. سپس با ورود سیم کارت همراه اول اعتباری] در سال ۱۳۸۶ و عدم استقبال از سیم کارت دائمی از سیم کارتهای ۰۹۱۰ برای سیم کارتهای اعتباری نیز استفاده نمود.

تالیا Iran Taliya 
تالیا اولین اپراتور تلفن همراه خصوصی در ایران بود. تالیا تنها سیمکارت‌های اعتباری ارائه می‌دهد. تعداد مشترکین فعال تالیا در سال‌های اخیر به شدّت افت کرده‌است. شماره‌های تالیا تقسیم‌بندی منطقه‌ای ندارند.

ایرانسل MTN Irancell 
ایرانسل دوّمین اپراتور بزرگ تلفن همراه بعد از همراه اول در ایران است. شماره‌های ایرانسل منطقه بندی ندارند. امّا این شماره‌ها بر اساس نوع اشتراک دائمی و اعتباری تقسیم‌بندی می‌شوند. هرچند که بیش از ۹۰ درصد مشترکان و شماره‌های ایرانسل از نوع اعتباری هستند، امّا ایرانسل این امکان را به مشترکان اعتباری خود می‌دهد که با حفظ شماره و پرداخت تفاوت قیمت سیمکارت اعتباری و دائمی، خط خود را به نوع دائمی تبدیل کنند. به همین دلیل ممکن است برخی از شماره‌های ایرانسل از نوع اعتباری به نظر بیایند ولی در واقع دائمی‌باشند که این موضوع تنها با بررسی پرونده خط یا شماره‌گیری کد دستوری مربوط به خطوط دائمی امکان‌پذیر است. البتّه ایرانسل پیش‌شماره ۰۹۰۰ و ۰۹۰۲ خود را متمایز کرده و تنها به خطوط دائمی اختصاص داده‌است. اولین سری سیمکارت‌های ایرانسل با پیش‌شماره ۰۹۳۵ به مشترکان واگذار شد. پس از آن سایر پیش‌شماره‌هایی که با سر شماره ۰۹۳x آغاز می‌شدند به مشترکان اعتباری واگذار شد. البته در این میان پیش‌تر، سه پیش‌شماره ۰۹۳۱، ۰۹۳۲ و ۰۹۳۴ به ترتیب به اپراتور منطقه‌ای اسپادان، اپراتور سراسری تالیا و اپراتور منطقه‌ای تله‌کیش تخصیص داده شده بودند.

از آبان ۱۴۰۰ پیش‌شمارهٔ ۰۹۰۰ نیز به جمع پیش‌شماره‌های این اپراتور افزوده شد.

رایتل RighTel 
رایتل سومین اپراتور تلفن همراه ایران است. این شرکت خطهای خود را تنها بر اساس نوع اشتراک آن دسته‌بندی کرده‌است. پیش‌شماره ۰۹۲۰ رایتل به خط‌های دائمی اختصاص دارد. هرچند که رایتل هم امکان تبدیل خط‌های اعتباری خود را به دائمی با تفاوت قیمت خطهای اعتباری و دائمی، فراهم کرده‌است. به همین دلیل ممکن است خطی با پیش شماره‌های دیگر رایتل باشد و به نظر برسد که اعتباری است امّا در واقع دائمی باشد.

اپراتورهای منطقه‌ای تلفن همراه

اسپادان MTCE (منحل شده) 
اسپادان نام تجاری شرکت مخابرات سیار اصفهان است زیر مجموعه شرکت مخابرات استان اصفهان می‌باشد و یک اپراتور منطقه‌ای است و تنها در استان اصفهان فعالیت می‌کند. این شرکت تنها اشتراک اعتباری ارائه می‌دهد. تعداد مشترکان اسپادان در سال‌های اخیر به شدّت کاهش یافته بود و این اپراتور تقریباً غیر فعّال شده بود. در حال حاضر اپراتور اسپادان منحل شده و به عنوان اپراتور تلفن همراه فعالیت نمی‌کند. امّا پیش‌شماره ۰۹۳۱ همچنان بلاتکلیف بوده و به شرکت دیگری واگذار نشده‌است. شرکت مذکور نیز در شرف ادغام با مخابرات ایران است. اسپادان امکان تبدیل خط‌های اعتباری به دائمی را فراهم نکرده‌است.

تله‌کیش TeleKish 
اپراتور منطقه‌ای جزیره کیش که با نام تجاری تله‌کیش فعّالیت می‌کند، تنها اشتراک دائمی را به مشترکین خود ارائه می‌کند.

اپراتورهای مجازی تلفن همراه

آپتل ApTel 
آپتل نام تجاری شرکت تجاری نگین ارتباطات آوا (نگین تل) است. این اپراتور مجازی در حال حاضر تنها اشتراک دائمی را به مشترکان خود ارائه می‌کند.

آذرتل Azartel (ادغام شده در آپتل) 
آذرتل دومین نام تجاری شرکت نگین ارتباطات آوا (نگین تل) بود که در آپتل اولین نام تجاری شرکت نگین ارتباطات آوا (نگین تل) ادغام شد. این اپراتور سراسری تنها اشتراک اعتباری به مشترکان خود ارائه می‌داد و مرکز آن آذربایجان شرقی و در تبریز بود.

سامانتل SamanTel 
سامانتل نام تجاری شرکت کیش سل پارس است که زیر مجموعه شرکت پرداخت الکترونیک سامان می‌باشد. این اپراتور مجازی دو نوع اشتراک دائمی و اعتباری را ارائه می‌دهد.

لوتوس‌تل LOTUSTEL (عدم فعالیت) 
لوتوس‌تل نام تجاری شرکت پارسیان همراه لوتوس است که زیر مجموعه شرکت تجارت الکترونیک پارسیان می‌باشد. این اپراتور مجازی تنها اشتراک اعتباری را به مشترکین خود ارائه می‌دهد.

شاتل موبایل Shatel Mobile 
شاتل موبایل نام تجاری شرکت توسعه ارتباطات همراه شاتل است که زیر مجموعه گروه شرکت‌های شاتل می‌باشد. شاتل موبایل در تاریخ ۱۱ شهریور ۹۶ به‌عنوان نخستین اپراتور مجازی نوع اول تلفن همراه کشور (Full MVNO) و تنها شش ماه پس از صدور پروانه از سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی وارد بازار ارتباطات کشور شد. این اپراتور مجازی در حال حاضر تنها اشتراک اعتباری را با پیش‌شماره ۰۹۹۸ به مشترکان خود ارائه می‌دهد. در آغاز کار و در اولین سری واگذاری‌ها، صرفاً پیش‌شماره ۰۹۹۸۱۰ و ۰۹۹۸۱۱ برای کسانی که می‌خواستند ثبت نام کنند، در دسترس بود. خود اپراتور هم اعلام کرده‌است که در مرحله اول شماره‌های کد یک پیش‌شماره ۰۹۹۸ واگذار می‌شود. همچنین در سند طرح شماره گذاری(Numbering Plan) ایران که به اتحادیه جهانی مخابرات ارسال شده، تنها ۰۹۹۸۱ ذکر شده‌است.

آرین تل ArianTel (عدم فعالیت) 
شرکت ارتباطات آرین تل به عنوان یکی از شرکت‌های زیرمجموعه گروه بزرگ آرین با سهامداران ایرانی و خارجی است. این شرکت به‌عنوان دارنده مجوز اپراتور مجازی نوع اول (Full MVNO) تلفن همراه از سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، قصد دارد تا در راستای ارزش آفرینی برای مشتریان خود با بکارگیری بهترین فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی و ابداع خلاقانه‌ترین راهکارهای جامع، محصولات و خدمات خود را با استفاده از پویایی ونوآوری و توجه به اصل مشتری مداری ارایه نماید.

انارستان 
سیمکارت انارستان نام تجاری شرکت ارتباطات سیار هوشمند امین است که زیر مجموعه شرکت توسعه مدیریت راهبردی امین در زمینه اپراتور مجازی با تمرکز بر سرویس‌های ویژه گروه سنّی کودک و نوجوان و دانش آموزان می‌باشد. این اپراتور مجازی تنها اشتراک اعتباری به مشترکان خود ارائه می‌دهد. انارستان علاوه بر سیم‌کارت‌های با پیش‌شماره اپراتور مجازی خودش، سیم‌کارت‌های انارستان همراه اول را هم به فروش می‌رساند که همان سیمکارت‌های اعتباری با پیش شماره‌های اپراتور همراه اول می‌باشد امّا سرویس‌های انارستان بر روی آن فعّال شده‌است.

اپراتورهای پیامک انبوه 
 پیش‌شماره ۱۰۰۰ - شرکت رهیاب رایانه گستر
 پیش‌شماره ۲۰۰۰ - شرکت آتیه داده پرداز
 پیش‌شماره ۳۰۰۰ - شرکت مگفا (مرکز گسترش فناوری اطلاعات)
 پیش‌شماره ۵۰۰۰۱ - شرکت رهیاب پیام گستران
 پیش‌شماره ۵۰۰۰۲ - شرکت راهکار سرزمین هوشمند
 پیش‌شماره ۵۰۰۰۴ - شرکت ارمغان راه طلایی
 پیش‌شماره ۷۰۰۷ - شرکت پرداخت اول کیش (جیرینگ)

جستارهای وابسته 
 تلفن در ایران

منابع 

ارتباطات در ایران
ایران
مخابرات ایران