بودی‌دارما

بودی‌دارما (حدود آغاز سدهٔ پنجم میلادی) یک راهب بودایی بود که آوردن آیین ذن به چین را به او نسبت می‌دهند.
بیشتر منابع او را یک ایرانی یا فردی از جنوب هند می‌دانند که به جنوب چین سفر کرد و پس از آن به سوی شمال رفت.

یکی از منابع اولیه تاریخ ورود او به چین را در روزگار دودمان لیو سونگ (۴۲۰–۴۷۹) دانسته و منابع بعدی ورود او را در دورهٔ دودمان لیانگ (۵۰۲–۵۵۷) نوشته‌اند. بسیاری از پژوهشگران زمان او را در آغاز سدهٔ پنج میلادی می‌دانند.

گزارش یکی از شاهدان عینی دوره او به نام یانگ ژوآنژی او را یک پارسی (波斯國胡人، تلفظ چینی: بُسی گوئو هو رِن) از آسیای میانه (افغانستان)(西域، ژی یو) ذکر کرده‌است. در بعضی از نسخه های کتاب «دروازۀ بی دروازه» از بودی دارما به عنوان یک پارسی که در بامیان متولد شده یاد شده است.

براوتون (۱۹۹۹:۵۴) نیز یادآور می‌شود که سفر یک راهب افغانستانی ساکن در آسیای میانه از طریق راه ابریشم به شمال چین بسیار محتمل‌تر است از سفر یک هندی جنوبی از طریق دریا.

بودی‌دارما به دربار امپراتور وُو در چین کانک باریاب شد. او سپس دربار امپراتور را ترک نمود و سرانجام به‌سوی شمال و به استان هِنان رفت.

آموزه‌ها 
بودی‌دارما را آغازگر یک کردار دینی ذن یعنی «خیره شدن به دیوار» می‌دانند. ذن‌باوران بر این باورند که «دیوارخیرگی» (壁觀: بی‌گوآن) باعث آرام شدن ذهن می‌شود.

بودی‌دارما برای آموزش چینیان در اصول بودایی کتاب لَنکاوَتارَه سوترا را برگزید. نقطهٔ ثقل این کتاب اصل تأکید بر «روشنی درونی» است. گونه‌ای «روشنی درونی» که تمامی دوگانگی‌ها را می‌زداید و از تمامی تمایزها فراتر می‌رود.
این کتاب جزو نخستین و مهم‌ترین متون سبک یوگاچاره (آگاهی محض) در مکتب مهایانه بودایی است.

هنرهای رزمی 
تاریخ‌نگاران پیدایش هنرهای رزمی را در چین به بودی‌دارما نسبت می‌دهند.

ریشهٔ ورزش کاراته را نیز در آموزه‌های بودی‌دارما می‌دانند. زمانی که بودی‌دارما برای ریاضت و گوشه‌گیری و اندیشیدن به نیایشگاه شائولین شورین رفت و مشغول تعلیم ذِن گردید نبرد بدون سلاح را که شورین کمپو نامیده می‌شد را به مریدان خود آموزش می‌داد.

منابع

پیوند به بیرون 

آسیای‌مرکزی‌تبارها
بنیان‌گذاران سبک‌های هنرهای رزمی
بنیان‌گذاران مذهب
چینی‌های ایرانی‌تبار
راهب‌های بودایی اهل چین
راهب‌های بودایی اهل هند
فیلسوفان اهل ایران
فیلسوفان اهل هند
فیلسوفان سده ۶ (میلادی)
فیلسوفان فارسی‌زبان
تامیل