منوچهر آتشی

منوچهر آتشی (۲ مهر ۱۳۱۰، دهرود شهرستان دشتستان استان بوشهر – ۲۹ آبان ۱۳۸۴، تهران) شاعر، روزنامه‌نگار و مترجم معاصر ایرانی بود. او از یاران قدیمی و پای کار حزب توده ایران و یکی از افراد حلقه ادبی موج ناب بود. او دانش‌آموخته ادبیات انگلیسی بود.

زندگی 
منوچهر آتشی در ۲ مهر ۱۳۱۰ در دهرود در شهرستان دشتستان در استان بوشهر به دنیا آمد. خانوادهٔ وی از کُردهای زنگنهٔ منطقهٔ کرمانشاه بودند که در حدود ۴ نسل پیش به جنوب ایران مهاجرت کرده بودند. نام جد وی «آتش‌خان زنگنه» بود و به همین دلیل نام‌خانوادگی وی «آتشی» انتخاب شد. پدر منوچهر آتشی فرد باسوادی بود و به‌دلیل علاقه‌ سرگرد اسفندیاری که در جنوب به رضاخان کوچک مشهور بود به وی، او را به بوشهر انتقال داد و کارمند اداره‌ی ثبت‌احوال بوشهر شد.

سبک شعری 
منوچهر آتشی در اواخر دههٔ ۳۰ با آهنگ دیگر در شعر معاصر به تجربه‌ای تازه دست می‌زند. او با کشف و شهود در طبیعت جنوبی و وحشی به‌نوعی خشونت غریزی در شعر دست می‌یابد. اما آنچه خشونت شعری آتشی را از عنصر خشونت آشفته و غیرمنسجم برخی از شاعران قبل و بعد از خودش (مثلاً از نصرت رحمانی یا کیومرث منشی‌زاده) متمایز می‌کند به‌جز حضور «جنوب»، لحن حماسی آن است.

در دهه‌های ۳۰ و ۴۰ و ۵۰ شعرهای او شعر کویر است و عناصر طبیعی این کویر حماسه و خشونت را با هم می‌آمیزد. گذشته از آن، عشق و امید و آرزو نیز خود را به این طبیعت جنوبی غرق می‌کند و احساس تنها در مثلث خشونت - حماسه - جنوب چهره نشان می‌دهد. آتشی بر شاعران بسیاری در ایران تأثیر گذاشته‌است و نیز شاعران بسیاری را تربیت کرده‌ است. در همین زمینه محمدعلی بهمنی در غزلی تأکید می‌کند:تو آتشی و تمام من از تو شعله‌ور است/ نه من، که روشنی نسلم از شماست هنوز

شاید معروفترین شعر او ظهور (معروف به عبدوی جط) باشد.

مرگ 
منوچهر آتشی ۲۹ آبان ۱۳۸۴ بر اثر ایست قلبی در سن ۷۴ سالگی در بیمارستان سینا تهران درگذشت و در بندر بوشهر به خاک سپرده شد. وی چند روز قبل از مرگش در مراسم چهره‌های ماندگار به عنوان چهره ماندگار ادبیات معرفی شده بود.

آثار 
مجموعه‌های شعر:
 آهنگ دیگر ۱۳۳۸
 آواز خاک ۱۳۴۶
 دیدار در فلق ۱۳۴۸
 بر انتهای آغاز ۱۳۵۰
 گزینه اشعار ۱۳۶۵
 وصف گل سوری ۱۳۷۰
 گندم و گیلاس ۱۳۷۱
 زیباتر از شکل قدیم جهان ۱۳۷۶
 چه تلخ است این سیب ۱۳۷۸
 خلیج و خزر ۱۳۸۰
 باران برگ زوق: دفتر غزل‌ها ۱۳۸۰
 اتفاق آخر ۱۳۸۰
 حادثه در بامداد ۱۳۸۰
 ریشه‌های شب ۱۳۸۴
 غزل غزل‌های سورنا ۱۳۸۴
ترجمه:

 فونتامارا (اینیاتسیو سیلونه) ۱۳۴۷

فیلمشناسی

نمونه اشعار 
حس می‌کنم

نیش ستاره را

در چشمم

طعم ستاره را

در دهانم

و طعم یک کهکشان تنهایی را

در جانم

منابع

کتاب‌شناسی 
 
 سیمای شاعران فارس در هزار سال، تألیف حسن امداد، جلد دوم، انتشارات ما، چاپ اول ۱۳۷۷

پیوند به بیرون 

 نظر سپانلو، مجابی، آزاد درباره آتشی و گفته‌های منوچهر آتشی در ۴۰ سال پیش
 نامه‌های صبورالله سیاه سنگ پیرامون شاعر
 مدخل دانشنامه ایرانیکا

افراد ایرانی کردتبار
اهالی برازجان
اهالی شهرستان دشتستان
اهالی قزوین
ایل زنگنه
برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در ادب و فرهنگ
درگذشتگان ۱۳۸۴
درگذشتگان ۲۰۰۵ (میلادی)
روزنامه‌نگاران ادبی اهل ایران
روزنامه‌نگاران سده ۲۰ (میلادی)
روزنامه‌نگاران مرد اهل ایران
زادگان ۱۳۱۰
زادگان ۱۹۳۱ (میلادی)
شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
شاعران فارسی‌زبان سده ۱۵ (قمری)
شاعران فارسی‌زبان
شاعران مرد اهل ایران
مترجمان اهل ایران
مترجمان سده ۲۰ (میلادی)
نویسندگان مرد اهل ایران
نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی)