ایاز مطلب‌اف

ایازنیازی اوغلو مُطَلِب‌اف  (زادهٔ ۱۲ مه ۱۹۳۸ – درگذشته ۲۷ مارس ۲۰۲۲) اولین رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان بود. که به مدت یک سال از ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۲ در این سمت باقی ماند.

دوران شوروی 
در جمهوری سوسیالیستی آذربایجان شوروی مطلب‌اف در پست‌های مهمی از جمله وزارت صنایع، رئیس کمیته برنامه‌ریزی امورخارجه، رئیس شورای وزیران حضور داشت.

استقلال از شوروی 
در هجدهم اوت ۱۹۹۱ استقلال جمهوری آذربایجان از شوروی اعلام شد و هجدهم اکتبر همان سال مطلب‌اف که به عنوان رئیس‌جمهور عمل می‌کرد این استقلال را رسماً تصویب کرد.

دوران ریاست جمهوری 
پس از استقلال جمهوری آذربایجان از شوروی در تاریخ هشتم سپتامبر ۱۹۹۱ در انتخاباتی تک نامزدی مطلب‌اف به عنوان نخستین رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان در رأس کارها قرار گرفت. کشتار خوجالی که در زمان ریاست جمهوری مطلب‌اف پیش آمد وی را مجبور به استعفا کرد. وی در ششم مارس ۱۹۹۲ استعفانامه‌اش را به پارلمان جمهوری آذربایجان ارائه داد. نتیجه استعفای مطلب اف انتخاب ابوالفضل ایلچی بیگ به عنوان ریاست جمهور آذربایجان بود. مطلب‌اف فاجعه خوجالی را توطئه جبهه خلق برای رسیدن به قدرت می‌داند وی در مصاحبه‌ای با روزنامه چکی نزاویسمایا گازتا در این باره می‌گوید:

پس از استعفا 
پس از استعفا مطلب‌اف به روسیه رفت و تا زمان مرگش در آنجا زندگی کرد. بنا به اعلامیه منتشر شده توسط وزارت کشور وقت آذربایجان، ایاز مطلب اف، به کشور روسیه پناهنده شده و به دلیل اتهاماتی از قبیل مشارکت در قتل‌عام مردم باکو توسط ارتش شوروی در ژانویه ۱۹۹۰، عدم کمک به آوارگان آذربایجانی رانده شده از ارمنستان در فاصله سال‌های ۱۹۸۸–۱۹۸۹، عدم اتخاذ تصمیم مناسب به منظور جلوگیری از حمله ارتش ارمنستان به قره باغ که از مدت‌ها قبل مبادرت به تشکیل واحدهای نظامی می‌کردند و تحویل حدود هزار اسلحه خودکار متعلق به ارتش آذربایجان به گروه‌های شبه نظامی وابسته به خود تحت تعقیب دولت آذربایجان است.

منابع 

اعضای پلیتبوروی کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد شوروی
افراد زنده
اهالی باکو
دریافت‌کنندگان نشان پرچم سرخ کار
دور از وطن‌های اهل جمهوری آذربایجان در روسیه
ایاز مطلب‌اف
زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
سیاستمداران اهل اتحاد شوروی
سیاستمداران اهل باکو
سیاستمداران اهل جمهوری آذربایجان
سیاستمداران حزب کمونیست جمهوری آذربایجان (اتحاد شوروی)
شیمی‌دانان اهل اتحاد شوروی
شیمی‌دانان اهل جمهوری آذربایجان
مسلمانان اهل جمهوری آذربایجان
درگذشتگان ۲۰۲۲ (میلادی)