مجید سمیعی

مجید سمیعی (زاده ۲۹ خرداد ۱۳۱۶) پزشک و جراح مغز و اعصاب ایرانی-آلمانی است. او ریاست بیمارستان خصوصی علوم عصبی هانوفر در آلمان را بر عهده دارد که خود بنیان‌گذار آن بوده‌است. سمیعی در آلمان اقامت دارد، اما به‌طور مکرر به ایران مسافرت می‌کند و در مراسمی کنار رئیس‌جمهوری و مقام‌های عالی‌رتبه نظام حضور یافته‌است.

سال‌های آغازین زندگی و تحصیلات 
مجید سمیعی از خانواده‌ای رشتی (خاندان سمیعی) و در شهر تهران زاده شد. پس از عزیمت خانواده از تهران به رشت و اقامت در محله تلفن‌خانه (بحرالعلوم) وی تحصیلات ابتدایی را در این شهر و دوره متوسطه را در دبیرستان شهید بهشتی (شاهپور) رشت به پایان رسانید. و سپس عازم آلمان گردید. رشته‌های زیست‌شناسی و پزشکی را در دانشگاه یوهانس گوتنبرگ شهر ماینتس به پایان رسانید و سپس دورهٔ تخصص جراحی مغز و اعصاب را زیر نظر کورت شورمن شروع کرد و در سال ۱۳۴۹ به اخذ درجهٔ تخصص در این رشته نایل آمد.

وی کار علمی را با سمت استادیاری و معاونت جراحی مغز و اعصاب دانشگاه ماینتس آغاز کرد. پس از چندی سرپرستی بخش جراحی مغز و اعصاب اطفال را به عهده گرفت. در سال ۱۳۵۱ به اخذ درجهٔ استادی جراحی مغز و اعصاب از دانشگاه یوهانس گوتنبرگ نایل گردید. در سال ۱۳۵۰ اولین دوره از دوران آموزشی جراحی میکروسکوپی را آغاز کرد و در سال ۱۳۵۶ نخستین آزمایشگاه تمرین جراحی میکروسکوپی آلمان را با کمک بنیاد فولکس واگن تأسیس نمود.

در سال ۱۳۵۶، ریاست بیمارستان جراحی مغز و اعصاب را در شهر هانوفر به عهده گرفت. در سال ۱۹۸۶، کرسی جراحی مغز و اعصاب در دانشگاه لیدن هلند به وی اعطا شد و در سال ۱۳۶۶ دانشگاه ماینتس تصدی کرسی جراحی مغز و اعصاب را به وی پیشنهاد کرد. در سال ۱۳۶۷ با قبول تصدی کرسی جراحی مغز و اعصاب در دانشگاه هانوفر به کار پرداخت.از سال ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۱ ریاست انجمن بین‌المللی قاعدهٔ جمجمه را به عهده داشت و در سال ۱۳۷۱ به ریاست فدراسیون جهانی انجمن‌های قاعدهٔ جمجمه انتخاب شد.

فعالیت‌ها 

سمیعی در اوایل دهه ۱۹۷۰ از عوامل اصلی توسعه جراحی قاعده جمجمه بود و همچنان به جراحی در این زمینه پرداخت. سمیعی از جراحان پیشرو مغز و اعصاب در زمینه جراحی میکروسکوپی داخل جمجمه‌ای است. او ظرفیت‌های جراحی میکروسکوپی در جراحی مغز را تشخیص داد و ابتدا وارد زمینه شوانومای زاویه مخچه – پل مغزی شد و در جراحی شوانوما به دستاوردی جهانی دست یافت. او روش‌هایی را تکامل داده که بدشکلی را به حداقل برساند و بر بیمار تمرکز کند تا برداشتن کامل تومور. او بسیار زود بر اهمیت جراحی به کمک عکس متمرکز شد و کارشناسی شناخته شده در زمینه تصویربرداری کاربردی و ساختاری در جراحی قشر مغز است. او به طرز موفقیت‌آمیزی در طول فعالیت خود ۲۰۰۰۰ بیمار را عمل کرده‌است. او صدها مقاله و ۱۷ جلد کتاب نوشته‌است. 

سمیعی از ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۱ رئیس فدراسیون جهانی جوامع جراحی مغز بوده‌است و در سال ۲۰۰۱ به پاس خدماتش به عنوان رئیس افتخاری این نهاد برگزیده شده‌است.

آی‌ان‌آی 

سمیعی در دهه ۱۹۹۰ یک مرکز خصوصی بین‌المللی علوم اعصاب  را که به اختصار INI شناخته می‌شود، تأسیس کرد. بنای این مرکز برگرفته از شکل مغز است. این مرکز در شهر هانوفر آلمان واقع است و ریاست آن را مجید سمیعی و پسرش (امیر سمیعی) بر عهده دارند.

بیمارستان پروفسور سمیعی رشت 
در اسفند ۱۳۸۷ با حضور گرهارد شرودر صدراعظم سابق آلمان در رشت ساخت «بیمارستان فوق تخصصی جنرال ۴۰۰ تختخوابی پروفسور سمیعی» آغاز شد. بخش جراحی مغز و اعصاب این بیمارستان با مرکز مغز و اعصاب آلمان همکاری خواهد داشت. این مرکز علاوه بر درمانی بودن فعالیت پژوهشی در زمینه مغز و اعصاب دارد. سمیعی بر مراحل ساخت این بیمارستان نظارت می‌کند. وی این بیمارستان را الگویی برای ایران خواند که خدمات بزرگی را در عرصه مغز و اعصاب ارائه خواهد کرد و مهم‌ترین هدف از تأسیس بیمارستان ۴۰۰ تختخوابی فوق تخصص مغز و اعصاب در رشت را علاقه به دیار خود بیان کرد.

بنیاد فرهنگ و علم گیلان 
در دی ماه ۱۳۹۱ مجید سمیعی وعده داد بنیاد فرهنگ و علم گیلان در رشت تشکیل شود این بنیاد با حضور فرهیختگان و دانشمندان گیلانی سراسر جهان در رشت راه اندازی می‌شود. تأسیس بنیاد فرهنگ و علم، امکان تحقیقات علمی و فرهنگی را فراهم می‌کند و برای فعالیت‌های علمی جوانان گیلانی است که با کمک استادان کشور و استان گیلان اداره می‌شود. سمیعی راه‌اندازی این بنیاد کمک و حمایت استاندار، نمایندگان مجلس و نماینده ولی فقیه استان گیلان را لازم و ضروری دانست. این بنیاد تاکنون راه‌اندازی نگردیده‌است.

مرکز تحقیقات سرطان‌شناسی رشت 
در ۱۱ شهریور ۱۳۹۳ عملیات اجرایی احداث بزرگ‌ترین مرکز تحقیقات سرطان‌شناسی خاورمیانه  با حضور سمیعی در رشت با هدایت وی آغاز شد. این مرکز در سایت دانشگاه علوم پزشکی لاکان رشت در مدت دو سال ساخته خواهد شد. برای ساخت این مرکز در زمینی با مساحت ۴ هکتار و زیربنای ۲۰ هزار متر مربع ۶۵۰ میلیارد ریال هزینه می‌شود. سمیعی با اشاره به کلنگ احداث مرکز بین‌المللی سرطان خاورمیانه در رشت گفت:

وبگاه رسمی 
سمیعی در ۵ مهر ۱۳۹۵ در یک مصاحبه تلویزیونی با شبکه باران در رشت انتشار سخنان و جملات مختلف منتسب به خود در سایت‌ها و صفحات شبکه‌های اجتماعی را تکذیب کرد. او حضور خود را در اینترنت محدود به یک صفحه تأیید شده در وبسایت یوتیوب با مدیریت نوه ۱۲ ساله خود و همچنین ایمیل رسمی خود را برای ارتباطات پزشکی اعلام کرد.

حضور در برنامه تلویزیونی 
سمیعی در سال ۱۳۹۵ در یک برنامه تلویزیونی به نام دورهمی با اجرای مهران مدیری در صدا و سیمای ایران شرکت کرد. این برنامه در تاریخ ۹ مهر همان سال از شبکه نسیم پخش شد.

او در این برنامه راجع به تأسیس بنیادی به نام علی بن موسی الرضا پیشوای هشتم شیعیان سخن گفت و اذعان کرد با وجود اینکه بعضی از دوستان تصور می‌کردند نام من را بر روی این بنیاد بگذارند باید بگویم وقتی نام چنین انسان بزرگی می‌آید نام کسی مثل من محو می‌شود.

سمیعی همچنین دو بار با بی‌بی‌سی فارسی مصاحبه داشته‌است که پس از مصاحبه دوم که در مورد سید محمود هاشمی شاهرودی بود، انتقاداتی متوجه او شد.

جنجال‌ها 
مجید سمیعی یا آن طور که در ایران معروف شده، «پروفسور سمیعی» دهه‌هاست که رسماً از ایران مهاجرت کرده اما برای معالجه مقام‌های جمهوری اسلامی ایران به این کشور رفت و آمد داشته‌است. از اولین تماس‌های او با مقام‌های نظام، زمانی است که علی خامنه‌ای در تیر ۱۳۶۰ هدف سوء قصد قرار گرفت اما دست راست او آسیب جدی دید.

«اکبر هاشمی رفسنجانی» در خاطرات ششم شهریور ۱۳۶۰ خود نوشته‌است: «جلسه‌ای خصوصی با خامنه‌ای، [محمدعلی] باهنر [نخست‌وزیر] و [محمدعلی] رجائی [رئیس‌جمهوری] داشتیم. خامنه‌ای اطلاع دادند که پروفسور سمیعی که از آلمان برای معالجه دست ایشان آمده بود، گفته‌است، دست ایشان ممکن است به حالت اول برنگردد و حرکت کامل پیدا نکند و همین عمل ناقص هم، دو سه ماه دیگر انجام می‌شود. متأثر شدیم. قرار شد هفته‌ای یک جلسه مشورتی با حضور ایشان داشته باشیم.»

اما پروفسور سمیعی در معاینه بعدی خامنه‌ای که پنج ماه بعد از آن بود، نظر دیگری داد: «عصر با خامنه‌ای تلفنی صحبت کردم. خبر دادند که دکتر معالج و پرفسور سمیعی آمده و از پیشرفت وضع دست ایشان راضی است. دست ایشان در جریان سوء قصد چند ماه پیش آسیب دیده و فلج شده، اینک رو به بهبودی است. گویا عمل‌احتیاج ندارد.»

مجید سمیعی در تمام چهار دهه عمر جمهوری اسلامی در خدمت مقام‌های آن بوده‌است. به غیر از نظارت بر روند درمانی خامنه‌ای در سال ۱۳۶۰، در زمان ریاست جمهوری هاشمی رفسنجانی او را هم معاینه می‌کرده‌است. هاشمی رفسنجانی روز ۱۹ اردیبهشت ۱۳۶۹ در خاطرات خود نوشته‌است: «دکتر سمیعی، جراح مغز و اعصاب آمد که نتیجه خوب بود و گفت چیز مهمی نیست، احتیاج به مراقبت دارد. از خدماتش در آلمان به ایرانی‌ها و حضور مکرر در ایران برای تعلیم گفت.»

مجید سمیعی در این سال‌ها نیز میزبان مقام‌های جمهوری اسلامی، شده‌است.

تشکیک در اعتبار جایزه برترین جراح مغز جهان 
پس از اعطای جایزه برترین جراح مغز دنیا به سمیعی، برخی رسانه‌ها در اعتبار این جایزه تشکیک کردند. محمدمهدی قیامت، معاون سازمان نظام پزشکی تهران اعلام کرد: «جایزه اعطا شده به پروفسور سمیعی ارزش علمی ندارد.» او همچنین سمیعی را متهم به استفاده از رسانه‌ها برای کسب شهرت کرد. همچنین ایرج فاضل، رئیس جامعه جراحان ایران و وزیر سابق بهداشت و درمان، نیز این جایزه را فاقد اعتبار دانست و گفت: «سپردن سکان جراحی مغز و اعصاب کشور به پروفسور سمیعی صددرصد اشتباه بود.»

بهروز برومند، معروف به پدر علم نفرولوژی ایران، نیز در این باره گفت: «به عقیده من جوایز علمی را معمولاً باید بر اساس اکتشاف‌های بسیار خاص و منحصر به فرد اعطا می‌کنند، حال آن که نمی‌دانیم پروفسور سمیعی بابت کدام اکتشاف یا اختراع علمی- پزشکی به این عنوان نائل آمدند؟ ضمن این که تا آنجا که می‌دانیم ایشان در آلمان و اروپا چند سالی است که بازنشسته شده‌اند.»

علاوه بر آن، سلیمان عباسی، سخنگوی کمیسیون بهداشت مجلس نیز از سپردن سکان جراحی مغز و اعصاب کشور به سمیعی انتقاد کرد. وی همچنین از رسانه‌ها خواست تا «منطقی عمل کنند و از اشخاص اسطوره‌سازی نکنند». همچنین نام مجید سمیعی و دستیار او در پرونده فساد شهرداری و املاک نجومی به میان آمده‌است.

درمان هاشمی شاهرودی 
در دی ماه ۱۳۹۶، سید محمود هاشمی شاهرودی رئیس پیشین قوه قضائیه ایران برای معالجه به آلمان رفت و به گفته نزدیکان او در مرکز علوم اعصاب شهر هانوفر بستری شد که با تجمع اعتراضی ایرانیان در آلمان همراه شد. در همین زمان درمان او توسط مجید سمیعی، جراح مغز ایرانی و شایعه حضور او در منزل سمیعی نیز خبرساز شد. شاهرودی گفته بود که در نزد «پزشکان خودمان» مانند سمیعی تحت درمان قرار گرفته و این در حالی بود که سمیعی ریاست بیمارستانی را برعهده داشت که شاهرودی در آن بستری بود. مجید سمیعی با انتشار پستی در اینستاگرام نسبت به انتقادات واکنش نشان داده و شایعه حضور او در منزلش را تکذیب کرد. او در این اطلاعیه ابراز داشت «مداوای بیماران بدون توجه به مذهب و نژاد و پیشینه، وظیفه هر پزشکی است.»

درمان حسینعلی نیری 
برخی از رسانه‌های آلمان دوشنبه دوم مرداد ۱۴۰۲ خبر از حسینعلی نیری در بیمارستانی در شهر هانوفر دادند. روزنامه «ولت» در گزارشی با تأیید حضور این چهره نزدیک به روح‌الله خمینی در کلینیک خصوصی جراحی مغز و اعصاب «آی‌ان‌آی»، (INI) در هانوفر، که توسط مجید سمیعی اداره می‌شود، نوشت که فعالان حقوق بشر در آلمان خواهان محاکمه این عضو «هیئت مرگ» هستند. ولت به نقل از شاهدان عینی نوشت «دو ماشین با نشان سفارت جمهوری اسلامی» در پارکینگ مخصوص این بیمارستان دیده شده‌اند. خبرگزاری میزان وابسته به قوه قضائیه جمهوری اسلامی می‌گوید این یک «ادعا» و «شایعه» است. وزارت امور خارجه آلمان در پاسخ به مینا احدی، از فعالان سیاسی، از ورود نیری به آلمان ابراز بی اطلاعی کرده گرچه او ممکن است با ویزای شنگن کشور دیگری به آلمان آمده باشد.نشریه هلیدزهایم آلگماینه هم به نقل از سمیعی نوشت او حضور حسینعلی نیری را در این مرکز و معالجه او را رد کرده‌است. سخنگوی وزارت کشور آلمان نیز اعلام کرد شواهدی مبنی بر نیری در آلمان وجود ندارد.

جوایز و افتخارها 

 نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان (درجه ۱) از سوی ریشارد فون وایتسکر رئیس‌جمهور آلمان غربی، سال ۱۳۶۷
 جایزهٔ علمی ایالت نیدرزاکسن آلمان، به پاس فعالیت‌های پر ارزش وی در راه پیشرفت جراحی مغز و اعصاب، ۱۳۶۷
 برگزیده چهره‌های ماندگار در علوم پزشکی، ۱۳۸۵
 جایزه دوستی، جمهوری خلق چین، ۲۰۰۷
 حلقه لایبنیتز هانوفر  برای طرح آفریقا صد از سوی کلوب خبرنگاران هانوفر، ۲۰۱۳: سمیعی در طرح آفریقا صد می‌خواهد ۱۰۰ جراح جوان آفریقایی را به آلمان آورده و آن‌ها را آموزش دهد تا پس از بازگشت پزشکان دیگری را برای قاره آفریقا پرورش دهند. سمیعی در این آیین اهدای جایزه گفت: «این جایزه نه به من، بلکه به قاره‌ای با نزدیک به یک میلیارد جمعیت اهدا شد.» او گفت: این جایزه برایش ارزش ویژه‌ای دارد، چون برای کمک به قاره‌ای است که به نسبت جمعیت‌اش به شدت از امکانات پزشکی محروم است. به گفتهٔ سمیعی میزان مرگ و میر در آفریقا بر اثر صدمات مغزی سه برابر بیماری ایدز است.
 جایزه برترین جراح مغز سال از سوی فدراسیون جهانی جوامع جراحی مغز، ۲۰۱۳. رئیس این فدراسیون در مقاله‌ای در بخش ویژه معرفی جراح مغز سال در ژورنال ورلد نوروسرجری نوشت: «هیچ‌کس در جراحی مغز امروز با مهارت و قوه سنجش، ممتازی در تدریس، دستاوردهای مدیریتی و درک جهانی مجید سمیعی برابری نمی‌کند. او به‌طور کامل شایسته عنوان جراح مغز سال ۲۰۱۳ جهان است.»
 جایزه برترین دانشمند و جراح مغز و اعصاب سال به انتخاب آکادمی بین‌المللی جراحان مغز و اعصاب، ۲۰۱۴.
 نخستین کلید طلایی رشت از سوی شهرداری رشت، شهریور۱۳۹۶
 دکترای افتخاری و استاد افتخاری از دانشگاه تهران، ۱۰ مهر ۱۳۹۰
 رتبه نخست پژوهش بنیادی و برگزیده ویژه برای پیشبرد مرزهای دانش در جراحی مغز و اعصاب در جهان و تلاش برای ارتقای این دانش، جشنواره خوارزمی، ۲۰۱۴
 مدال طلای نیکولای پیروگوف، آکادمی علوم روسیه، 2018

کتاب‌شناسی 

 Surgery in and around the Brain Stem and the Third Ventricle. Anatomy. Pathology. Neurophysiology. Diagnosis. Treatment: Anatomy, Pathology, Neurophysiology, Diagnosis, Treatment. 1986, ISBN 3-540-16581-9
 Peripheral Nerve Lesions. 1990. ISBN 3-540-52432-0
 Surgery of the Sellar Region and Paranasal Sinuses. 1991, ISBN 3-540-53697-3
 Approaches to the Clivus. Approaches to No Man’s Land. 1992, ISBN 3-540-54015-6
 Skull Base Surgery. Anatomy, Diagnosis and Treatment. Karger Verlag Freiburg i.Br. 1994, ISBN 3-8055-5967-4
 Mit J. Brehaye Traumatology of the Skull Base. 1983, ISBN 3-540-12528-0
 Mit E. Schindler und L. Diethelm Die Tumoren der Pinealisregion. 1985, ISBN 3-540-15761-1
 Mit W. Draf und J. Lang Surgery of the Skull Base. An Interdisciplinary Approach. 1989, ISBN 3-540-18448-1
 Mit M. Ammirati und G. Walter Surgery of Skull Base Meningiomas. 1992, ISBN 3-540-54016-4
 Mit A. Ernst und R. Marchbanks Intracranial and Intralabyrinthine Fluids. Basic Aspects and Clinical Applications 1996, ISBN 3-540-60979-2
 Mit J. Klekamp Surgery of spinal tumors 2007, ISBN 3-540-44714-8

پانویس

منابع 
 WFNS.org Federation
 International Neuroscience Institute, Hanover, Prof. Madjid Samii

پیوند به بیرون 

 مجله اشپیگل، اولین عمل جراحی در "مغز هانوفر" (نام مستعار بیمارستان دکتر سمیعی)
 سیاهه کتاب‌های پروفسور سمیعی در کتابخانه ملی آلمان
 
 

استادان دانشگاه دور از وطن اهل ایران
اعضای خارجی فرهنگستان علوم روسیه
افراد آلمانی ایرانی‌تبار
افراد ایرانی گیلک‌تبار
افراد زنده
اهالی تهران
اهالی رشت
ایرانی‌های مهاجرت‌کرده به آلمان
برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در پزشکی
پزشکان اهل آلمان
پزشکان اهل تهران
پزشکان اهل رشت
جراحان اهل آلمان
جراحان اهل ایران
جراحان مغز و اعصاب اهل آلمان
جراحان مغز و اعصاب
خاندان سمیعی
دانشمندان اهل آلمان
دانش‌آموختگان دانشگاه ماینتس
دانش‌آموختگان دبیرستان شاهپور رشت
دور از وطن‌های اهل ایران در آلمان
زادگان ۱۳۱۶
زادگان ۱۹۳۷ (میلادی)
صلیب افسری نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان
مخترعان اهل آلمان
مخترعان اهل ایران
مخترعان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران