رولد دال

رولد دال (انگلیسی:Roald Dahl؛ زاده ۱۳ سپتامبر ۱۹۱۶ – درگذشته ۲۳ نوامبر ۱۹۹۰)، داستان نویس و فیلم‌نامه‌نویس اهل ولز بریتانیا و از مشهورترین نویسنده‌های انگلیسی، که والدینش نروژی‌الاصل بودند و اوج شکوفایی او به‌عنوان نویسنده برای کودکان و بزرگسالان در دهه ۱۹۴۰ بود.

مهم‌ترین آثار او غول بزرگ مهربان، چارلی و کارخانه شکلات سازی، جیمز و هلوی غول پیکر، ماتیلدا ، قافیه‌های شورشی و داستان‌های چشم‌نداشتنی و جادوگر ها است. بیشتر آثار او به فیلم درآمده‌است.

زندگی و مرگ 
او در ۱۹۱۶ در لانداف گلامورگان به‌دنیا آمد. در جنگ جهانی دوم به نیروی هوایی انگلستان در نایروبی پیوست. مدتی در یونان و سوریه و مصر خلبان جنگی بود و در آن مدت، یک بار هواپیمایش سقوط کرد و به شدت مجروح شد. در ۱۹۴۲ به سفارت بریتانیا در واشینگتن رفت و نویسندگی را شروع کرد. اولین داستان‌هایش را بر اساس تجربه‌هایش در جنگ در نشریات آمریکایی به‌چاپ رساند. اما خیلی زود به نوشتن برای کودکان گرایش یافت. آثار او اثر زیادی بر نویسندگان انگلیسی زبان پس از او گذاشت.او در سال ۱۹۸۳ برندهٔ جایزهٔ ویت برد شد و در نوامبر ۱۹۹۰ درگذشت. مجلهٔ تایم او را «یکی از پرخواننده‌ترین و تأثیرگذارترین نویسندگان نسل ما» نامید و نوشت: «کودکان عاشق داستان‌های رولد دال هستند و او را نویسندهٔ محبوب خود می‌دانند… داستان‌های او آثار کلاسیک آینده خواهند بود.»

رولد بارها مرگ را به چشمان خود دید. وی در جنگ جهانی دوم شرکت کرد و در طی حادثه‌ای با هواپیما سقوط کرد اما در کمال ناباوری جان سالم به در برد. در کودکی هم نیز در تصادفی که با ماشین خواهرش داشت بینی او به کلی از بین رفت اما طی جراحی وی به حال و روز خود برگشت. در طول زندگی‌اش، عمل‌های جراحی زیادی داشت. سرانجام در سال ۱۹۹۰ میلادی و در حالی که ۷۴ سال سن داشت به دلیل بیماری نادری به نام سندروم میلودیسپلاستیک درگذشت.

آثار 
رولد دال یکی از معروفترین نویسندگان کتاب کودک است و کتاب‌های او سال‌های زیادی در لیست پرفروشترین کتاب‌های کودکان بوده‌اند. تا جایی‌که در خیلی از مطالب مربوط به کتاب‌خوانی کودک اشاره شده که کتاب‌های رولد دال جزو کتاب‌هایی هستند که باید حتماً در زمان کودکی خوانده شوند. از بسیاری از کتاب‌های این نویسنده فیلم ساخته شده‌است. او نویسنده‌ای بسیار چیره‌دست است و با دنیای کودکان به خوبی آشناست، ذهنیات و تخیلات کودکان را به خوبی می‌شناسد و جذابیت رمز و رازآلود کتاب‌هایش و کلام طنزآلود و دوست داشتنی‌اش همیشه برای کودکان لحظاتی به یادماندنی را ایجاد می‌کند. او می‌گوید: «اگر می‌خواهید دنیا را از دریچه چشمان کودکان بنگرید، چهار دست و پا روی زمین زانو بزنید و به بزرگسالانی که به شما امر و نهی می‌کنند، خیره شوید»

قهرمان‌های کتاب او اکثراً کودکانی جسور و شجاع هستند که در سلسله اتفاقاتی هیجان‌انگیز بر بدی‌ها پیروز می‌شوند. سوژه‌های داستان‌های او گاهی موضوعاتی بسیار ساده و روزمره مثل داستان کوتاه «تشپ کال» و گاه داستان‌هایی تخیلی و پر از اتفاقات عجیب و غریب مثل «چارلی و کارخانهٔ شکلات سازی» یا «جادوگرها» هستند. کتاب‌های رولد دال خلاقیت و قوهٔ تخیل کودکان را به چالش می‌کشد و تقویت می‌کند. او از طریق داستان‌های سرگرم‌کننده و کلام طنزآمیزش آن‌ها را با مفاهیم برجسته‌ای چون برابری، نوع دوستی، طبیعت دوستی، جسارت و شجاعت و… آشنا می‌کند. کتاب‌های رولد دال به قدری جذاب و دوست داشتنی هستند که بزرگسالان هم بسیار از آن‌ها استقبال می‌کنند؛ بنابراین اگر به فکر خواندن کتاب همراه با کودکتان هستید و می‌خواهید ساعاتی خوش باهم بگذرانید حتماً از کتاب‌های رولد دال استفاده کنید.

تجربهٔ دنیای قشنگ و هیجان‌انگیز و گیرای کتاب‌های رولد دال، تجربه‌ای است که شما اصلاً نمی‌خواهید از کودکانتان دریغ کنید. انتخاب کتاب‌های او برای علاقه‌مند کردن کودکان به مطالعه و دنیای کتاب‌ها، انتخابی فوق‌العاده خواهد بود. رولد دال از آن دسته نویسنده‌هایی است که به داستان‌های پندآموز علاقه‌ای ندارد، او ترجیح می‌دهد از طریق یک داستان سرگرم‌کننده لحظات خوبی را برای خواننده ایجاد کند و به وسیلهٔ آموزش غیرمستقیم مفاهیم و نکات را در ذهن کودک جا بیندازد. کتاب‌های رولد دال در دسته‌بندی سنی خاصی قرار نمی‌گیرد، از کودکان پنج، شش ساله تا نوجوانان و حتی بزرگسالان بدون شک از خواندن کتاب‌های او لذت خواهند برد.

کتاب‌های کودکان 
 گرملین‌ها (۱۹۴۳)
 جیمز و هلوی غول پیکر (۱۹۶۱)
 چارلی و کارخانه شکلات سازی (۱۹۶۴)
 انگشت جادویی (۱۹۶۶)
 آقای روباه شگفت‌انگیز (۱۹۷۰)
 چارلی و آسانسور بزرگ شیشه‌ای (۱۹۷۲)
 دنی، قهرمان جهان (۱۹۷۵)
 تمساح غول‌پیکر (۱۹۷۸)
 سرزنش‌ها (۱۹۸۰)
 داروی شگفت‌انگیز جورج (۱۹۸۱)
 غول بزرگ مهربان (۱۹۸۲) (رولد دال، به گفته خودش این کتاب را بیشتر از دیگر کتاب هایش دوست میداشت)
 جادوگرها (۱۹۸۳)
 من و زرافه و پلی (۱۹۸۵)
 ماتیلدا (۱۹۸۸)
 تشپ کال (۱۹۹۰)
 مینپین‌ها (۱۹۹۱)
 کشیش نیبلزویک (۱۹۹۱)

شعر کودکان 
 ترانه‌های آشوبگر (۱۹۸۲)
 حیوانات کثیف (۱۹۸۳)
 شوربای ترانه‌ها (۱۹۸۹)

داستان‌های بزرگسالان

رمان‌ها 
 گاهی هرگز: قصه‌ای برای سوپرمن (۱۹۴۸)
 عمو اسوالد من (۱۹۸۰)

مجموعه داستان‌های کوتاه 
 ده داستان آگهی‌ها و پرواز (۱۹۴۹)
 کسی مثل تو (۱۹۵۳)
 ببوس ببوس (۱۹۶۰)
 بیست و نه بوسه از طرف رولد دال (۱۹۶۹)
 داستان‌های چشم‌نداشتنی (۱۹۷۹)
 داستان‌های چشم‌نداشتنی دیگر (۱۹۸۰)
 بهترین داستان‌های رولد دال (۱۹۷۸)
 داستان‌های ارواح (۱۹۸۳)
 مینی‌بوس رولد دال (۱۹۸۶)
 آه، راز شیرین زندگی ام (۱۹۸۹)
 مجموعه داستان‌های کوتاه رولد دال (۱۹۹۱)

غیرداستانی 
 پسر، داستان‌هایی از کودکی (۱۹۸۴)
 تنها رفتن (۱۹۸۶)
 سرخک، بیماری خطرناک (۱۹۸۸)
 خاطراتی با غذاها در جیپسی هاوس (۱۹۹۱)
 راهنمای ایمنی راه‌آهن (۱۹۹۱)
 روزنوشتهای دال ۱۹۹۲ (۱۹۹۱)
 سال من (۱۹۹۳)
 روزنوشت‌های رولد دال ۱۹۹۷ (۱۹۹۶)
 گنج میلدنهال (۱۹۹۹)

نمایشنامه‌ها 
 عسل‌ها (۱۹۵۵)
 ویلی وانکا (۲۰۰۷)

فیلمنامه‌ها 
 ۳۶ ساعت (۱۹۶۵)
 فقط دو بار زندگی می‌کنی (۱۹۶۷)
 چیتی چیتی بنگ بنگ (۱۹۶۸)
 شبکاو (۱۹۷۱)

منابع

پیوند به بیرون 
 http://www.roalddahl.com/home/grown-ups
 Philip Howard, "Dahl, Roald (1916–1990)", Oxford Dictionary of National Biography, Oxford University Press, 2004; online edn, May 2006 http://www.oxforddnb.com/view/article/39827 بازبینی شده در ۱۴ فوریه ۲۰۱۷

رولد دال
افراد نروژی اهل بریتانیا
افراد ولزی نروژی‌تبار
افسران نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا
برندگان جایزه ادگار
خلبانان تک‌خال جنگ جهانی دوم بریتانیا
خلبانان نیروی هوایی سلطنتی در جنگ جهانی دوم
درگذشتگان ۱۹۹۰ (میلادی)
درگذشتگان به علت سرطان در انگلستان
رمان‌نویسان اهل بریتانیا
رمان‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
زادگان ۱۹۱۶ (میلادی)
شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
شاعران کودک
صهیونیسم‌ستیزی در بریتانیا
کارکنان نیروی هوایی سلطنتی در جنگ جهانی دوم
درگذشتگان به علت بیماری در بریتانیا
نویسندگان ادبیات کودک اهل بریتانیا
نویسندگان اهل کاردیف
نویسندگان اهل ولز
نویسندگان خیال‌پردازی اهل بریتانیا
نویسندگان داستان کوتاه اهل بریتانیا
نویسندگان داستان کوتاه سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
نویسندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
نویسندگان علمی تخیلی اهل بریتانیا
نویسندگان مرد اهل بریتانیا
نویسندگان وحشت اهل بریتانیا
ویلی وانکا
یهودستیزی در بریتانیا
مفسرین اجتماعی بریتانیایی
راویان کتاب صوتی
خاک‌سپاری‌ها در باکینگهام‌شر