جمشید شیبانی

جمشید شیبانی (۶ خرداد ١٣٠١ – ۱۲ تیر ۱۳۸۸ در لس آنجلس، کالیفرنیا) آهنگساز، کارگردان، تهیه‌کننده، خواننده و ترانه سرای موسیقی پاپ و تلفیقی ایران بود. «ترانهٔ سیمین بر» یکی از ترانه‌های معروف وی است.

زندگی 
جمشید شیبانی در سال ۱۳۰۱ در تهران و در خانواده‌ای هنرمند به دنیا آمد. او نوهٔ دختری میرزا عبدالله، پدر موسیقی ایران است و پدرش عنایت‌الله خان شیبانی از پیشگامان هنر نمایش در ایران به‌شمار می‌رود. وی پسرخاله هوشنگ سیحون دیگر نوه دختری میرزا عبدالله بود.

او دانش‌آموختهٔ به ترتیب، هنرستان هنرپیشگی تهران، تعلیم و تربیت از دانشگاه سانتامونیکا و سینما از دانشگاه کالیفرنیا است.

فعالیت هنری 
فعالیت هنری را از سال ۱۳۱۷ با پیش‌پرده‌خوانی در تئاتر نصر آغاز کرد. در سال ۱۳۱۹ همزمان با افتتاح رادیو به همکاری با آن پرداخت و با اجرای ترانهٔ «بی تو» عملاً موسیقی پاپ را در ایران بنیان نهاد. این اقدام او در ابتدا با مخالفت تعدادی از بزرگان موسیقی ایران، از جمله غلامحسین بنان مواجه شد ولی در نهایت جای خود را به‌طور کامل در موسیقی ایران باز کرد.

او سینمای حرفه‌ای را از با فیلم «غفلت» ساختهٔ علی کسمایی به عنوان بازیگر تجربه کرد. از دیگر فعالیت‌های جنبی شیبانی می‌توان به تأسیس استودیو دوبلاژ «تخت جمشید» و استودیو «ایرانا فیلم» اشاره کرد.

جمشید شیبانی در سال ۱۳۲۵ جهت ادامه تحصیلات به آمریکا رفت و در لس آنجلس، کالیفرنیا مستقر شد و ضمن تحصیل در کالج سانتا مانیکا به عنوان خبرنگار هنری با مجلات داخل کشور از جمله تهران مصور همکاری داشت و با ستارگان معروف آن دوران هالیوود حشر و نشر داشت و با آن‌ها گفتگوهایی انجام می‌داد که در نشریات ایران چاپ می‌شد.

در زمینه ترانه سرایی پاپ جمشید شیبانی ترانه معروف «سیمین بر» را ساخت که در آن زمان گل کرد و هنوز هم به عنوان یکی از ترانه‌های معروف آن دوران از آن یاد می‌شود. از  ترانه ها و آهنگهاى معروف او اصفهان با صداى معين و هوار هوار با صداى فتانه را ميشود نام برد. همچنين آهنگى به نام " آدام اند دى اپل" براى هاليوود ساخت که در فیلمی پخش شد. 

کتاب «خاطراتی از هنرمندان» نوشته پرویز خطیبی، چاپ آمریکا، خطیبی ضمن اشاره به دورانی که جمشید شیبانی به کار خواندن پیش‌پرده‌های او در تئاترهای آن دوران لاله‌زار در تهران اشتغال داشت می‌نویسد:

جمشید شیبانی در طول سال‌های پس از انقلاب ۱۳۵۷ در لس آنجلس زندگی می‌کرد و در این شهر ضمن دایر کردن یک استودیوی صدابرداری، انجمن موسیقی ایران را پایه‌گذاری کرد و برای خوانندگان معروفی چون ویگن ترانه ساخت. از معروف‌ترین ترانه‌های این دوران از زندگی هنری جمشید شیبانی، «اصفهان» و «خودم میام می‌برمت» با صدای معین هستند.

فیلم شناسی

کارگردان 
 سه دلباخته (۱۳۵۶)
 خانم دلش موتور می خواد (۱۳۵۵)
 دختر نگو، بلا بگو (۱۳۵۴)
 پسرخوانده (۱۳۵۲)
 عشقی‌ها (۱۳۵۰)
 ملا ممد جان (۱۳۵۰)
 ساقی (۱۳۴۹)
 قانون زندگی (۱۳۴۳)
 طلای سفید (۱۳۴۱)
 مستشار جزیره (۱۳۳۵)
 برای تو (۱۳۳۴)

نویسنده 
 تلافی (۱۳۵۶)
 سه دلباخته (۱۳۵۶)
 آتش جنوب (۱۳۵۵)
 رانندهٔ سربلند (۱۳۵۵)
 عشقی‌ها (۱۳۵۰)
 ملا ممد جان (۱۳۵۰)
 ساقی (۱۳۴۹)
 قانون زندگی (۱۳۴۳)
 برای تو (۱۳۳۴)

بازیگر 
 برای تو (۱۳۳۴)

تهیه کننده

نوازنده 
 ملا ممد جان (۱۳۵۰)
 طلای سفید (۱۳۴۱)

متن ترانه سیمین بری 
 نام : 
 هنرمند : جمشید شیبانی
 مایه : بیات اصفهان
 ترانه‌سرا : ابراهیم صفایی
 آهنگساز : جمشید شیبانی

ترانه شناسی 
نام ترانه:/آهنگساز:/خواننده:/ترانه سرا:/تنظیم: 

دل بلا     / (آری)  / معین / عماد خراسانی / بیژن قادری

اصفهان      / (آری)  / معین/        (آری)    /   آندرانیک   

سیمین بر    /(آری)   /(آری) / ابراهیم صفایی/      ؟  

قسم به عشق/(آری)  / معین/  شهره نظر   / کاظم رزازان

شاه دخترون /(آری)  /معین /     (آری)       /بهروز پناهی

اشک           /(آری)   /فتانه /      (آری)      / بهروز پناهی

ساقی          /(آری)   /فتانه /    (آری)       / نوید نحوی 

گناه          / (آری)    /فتانه  /   (آری) / کوروس شاهمیری

و...

منابع

پیوند به بیرون 
 
 
 جمشید شیبانی درگذشت
 یادی از جمشید شیبانی، خواننده ترانهٔ معروف «سیمین بر»-صدای آلمان
 جمشید شیبانی: پیونددهنده نغمه ایرانی با ریتم غربی - BBC
 جمشید شیبانی دانلود آهنگ‌های جدید آلبوم‌ها و متن ترانه‌ها
 
 
 

مقالات نیازمند به پیوند
آهنگسازان اهل ایران
اهالی تهران
ایرانیان مقیم لس آنجلس
تهیه‌کنندگان فیلم اهل ایران
خوانندگان پاپ اهل ایران
خوانندگان مرد اهل ایران
درگذشتگان ۱۳۸۸
زادگان ۱۳۰۱
فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایران
کارگردانان فیلم اهل ایران