چاپ سیلک اسکرین

چاپ سیلک‌اسکرین، چاپ اسکرین یا سری‌گرافی، اسلوبی که بر روش تکثیر با استِنسیل مبتنی است. در این اسلوب از پارچه توری ظریف (اغلب ابریشم)، چون سطح تکیه‌گاهی برای ورقه استنسیل استفاده می‌شود. ورقه استنسیل را روی پارچه - که بر روی کلافی (چهارچوب) محکم شده - می‌چسبانند. مرکب غلیظ را با  ابزاری تیغه مانند (اسکویی‌جی) بر سطح استنسیل می‌گسترانند، که از بخش‌های نفوذپذیر توری به سطح دیگری در زیر کلاف می‌رسد. بدین ترتیب، نقش مورد نظر را می‌توان با رنگ‌های مختلف بر روی سطوح مستوی یا غیر مستوی چاپ کرد. تصویر چاپ شده با این اسلوب اغلب دارای لبه‌های تیز است، گویی کاغذی رنگی را بریده و چسبانده‌ایم. از این خاصیت توسط هنرمندان برای خلق آثار بدیع به کار رفته‌است. سیلک‌اسکرین و سری‌گراف به اثری گفته می‌شود که با این اسلوب تکثیر شده‌است.

این اسلوب توسط ساموئل سیمُن ابداع شد (1907) و نخست موارد استفاده تجاری و تبلیغاتی داشت. امروزه هم به صورت صنعتی و هم به صورت تکثیر هنری بکار می‌رود. در چاپ سیلک‌اسکرین صنعتی این تکنیک بیشتر برای چاپ روی پارچه و البسه، اجسام و بسته‌های پلاستیکی (پلی پروپیلن و پلی اتیلین)، CD و DVD، کاغذ و مقوا، سرامیک، شیشه، چوب، فلز و نظایر آن بکار می‌رود.
در چاپ سیلک اسکرین هنری این روش بیشتر برای نوع بیان بصری خاص ناشی از اسلوب آن از سوی هنرمندان جهت تکثیر محدود و شماره‌دار یک اثر هنری بکار گرفته شده و در نهایت همهٔ نسخه‌ها به امضاء هنرمند می‌رسد.

Stencil:با الگو و نقشه رو انداختن،schablon(شابلون)
این واژه در ارتباط نزدیک با واژه Mimeograph به معنی تکثیر کردن و ماشین تکثیر است.
و اما Silk Screening که نامی قدیمتر است برای Serigraphy که امروزه متداول می‌باشد.آن نام قدیم تر برای زمانی است که واقعا از ابریشم استفاده می‌کردند.حالا از موادی چون Polyester یا Nylon بهره می‌برند.هر چند Seri که ریشه لاتین دارد یعنی ابریشم.
این روش به کارگیری ابریشم 25 سده پیش از میلاد در یونان و مصر نیز سابقه داشته‌است و 
Samuel Simon در آغاز سده بیستم در منچستر در چاپ آنگونه که نوشته شده‌است، از آن بهره بردو حتی پس از وی در سان‌فرانسیسکو John Pilsworth این روش را گسترش داد و به گونه تمام رنگی درآورد و آن screen printing خوانده شد.
خمیر مایه اصلی تکنیک Silk Screening که از تکنیک‌های Graphic Design است از تکنیک عکاسی گرفته شده‌است.
عکاسی و گرافیک با هم ارتباط تنگاتنگی دارند.

 اندی وارهول/ Andy Warhol از جمله هنرمندان شاخصی است که از این روش برای خلق آثارش به وفور استفاده کرده‌است. "مشهورترین و جنجالی‌ترین هنرمند پاپ در امریکا اندی وارهول (1928-87) است که تجربیات هنری اش بسیار فراتر از مرزهای رایج و متعارف هنر نقاشی می‌رود. طرز تلقی اندی وارهول نسبت به مفهوم شخصیت بسیار مبهم به نظر می رسد. او از سویی هنرپیشه‌های فیلم خود را فوق ستاره می نامید و از سویی دیگر معتقد بود که وی تنها یک ماشین بوده و آنچه را که ساخته نه یک تابلوی نقاشی، بلکه صرفاً یک محصول صنعتی است."1 "او با توجه به ابژه‌گشته‌گی ِجدید که براساس ِارزش ِبازار اقامه می‌شود و جامعهٔ مبتذل ِسوداگر سرمایه‌داری را به تهدیدی خطیر برای هنر مبدل می‌سازد، درعوض ِدفاع از وضع ِسنتی ِاثر هنری، ابژه‌گشته‌گی ِمطلق را به پیش می‌کشد. از آن جا که ارزش زیبایی‌شناختی به جای آن طفره‌رفتن از بیگانگی، بیگانگی از کالا را به خطر می‌اندازد، هنر باید در چنین بیگانگی‌ای پیش رود و جنگ با کالا و کالایی‌شدن را با بهره‌گیری از همان سازوبرگی که خود کالا به آن واگذار می‌کند سامان دهد. هنر باید مسیر ِگریزناپذیر ِبی‌تفاوتی و بی‌اثری و هم‌ترازی ِکالایی را پی گیرد و از این طریق اثر ِهنری را چونان کالایی مطلق برسازد. در مواجهه با چالش ِمدرن ِکالایی‌شدن، هنر نباید رستگاری ِخود را در آشیانهٔ نفی ِانتقادی بجوید (چراکه آن وقت هنر به هنر-برای-هنر تبدیل می‌شود، به آینهٔ مضحک و بی‌توش‌وتوان ِسرمایه‌داری که بی‌درنگ کیفیت ِچاره‌ناپذیر ِکالا را به خود می‌پذیرد)، هنر باید در انتزاع فرمال و بت‌واره، در فانتزی ِارزش ِمبادله غرق شود تا کالاگشته‌گی‌اش را در مرزهایی ورای کالاها و ارزش مصرفی محقق سازد و با رادیکال‌کردن ِارزش مبادله‌ای از آن بگریزد."2
تاریخچه چاپ سیلک:اولین کسانی که چاپ سیلک را بوجود اوردند ژاپنی ها بودند از رنگدانه های طبیعی پود شده روی دیوار غار ها میتوان فهمید که عمل گرته برداری به چه دورانی برمیگردد.
مردمان جزایر فیجی از برگ درخت موز برای چاپ استفاده میکردند هرنوع اشکالی که می خواستند روی برگ برش میزدند و با رنگ امیزی ان و فشار ان بر روی سطحی ان تصویر چاپ میشد

انواع چاپ سیلک 

 چاپ اورینت
 چاپ PVC
 چاپ پلاستیزول
 چاپ دیسکو
 چاپ فلوک
 چاپ پفکی

منابع 

 پاکباز، روئین. دایره‌المعارف هنر، چاپ دوم. تهران: فرهنگ معاصر، ۱۳۷۹ .
1.اسمیت، ادوارد لوسی . "مفاهیم و رویکردها در آخرین جنبش‌های هنری قرن بیستم" . سمیع آذر، علیرضا . 1387 . نشر نظر . تهران
2."بودریار، ژان" . "وانمایی و ترازیبایی‌شناسی- به سوی نقطه گریز هنر" 

وعکاسی1فنی حرفه ای(گروه تحصیلی هنر)؛ مجتبی آقائی سربزه، شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی ایران، تهران، 1385خورشیدی

تکنیک‌های نقاشی
صنعت چاپ