دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی یکی از دانشگاه‌های برتر دولتی شهر تهران و نخستین دانشگاه صنعتی ایران می‌باشد. هسته اولیه این دانشگاه به سال ۱۳۰۷ برمی‌گردد که با تصویب شورای انقلاب فرهنگی این دانشگاه در سال ۱۳۵۹ با ادغام ۹ مرکز آموزش عالی (مؤسسه عالی تکنیکوم نفیسی (مؤسس مهندس حبیب نفیسی)، مدرسه عالی فنی، دانشکده نقشه‌برداری، مؤسسه آب‌شناسی، دانشکده هواشناسی و علوم جو، دانشکده مخابرات، مدرسه عالی ساختمان، دانشگاه کار و پیشه، تربیت دبیر فنی پلی تکنیک تهران، دانشگاه علوم و فنون مجتمع آموزشی وزارت راه، مجتمع تکنولوژی تهران و مدرسه عالی تلویزیون و سینما) به شکل کنونی و با نام دانشگاه فنی و مهندسی تشکیل شد و در سال ۱۳۶۷ به نام خواجه نصیرالدین طوسی، دانشمند ایرانی تغییر نام داد.

دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی درحال‌حاضر 85 قطب علمی، ۱۹۴ آزمایشگاه پژوهشی و آموزشی، ۱۳ مرکز پژوهشی، ۳ گروه پژوهشی، ۶ پژوهشکده، ۱۱ شرکت دانش بنیان و ۲۸ شرکت مرکز رشد دارد که در زمینه‌های تخصصی دانشگاه فعالیت می‌کنند.

این دانشگاه توانسته‌است با عقد قراردادهای بسیار با صنایع گوناگون کشور، ضمن حل مشکلات تخصصی آن‌ها، در بسیاری از دستاوردهای پژوهشی ایران سهیم باشد. مجموعه فعالیت‌های پژوهشی آن، حکایت از پویایی دانشگاه در عرصه‌های مختلف علمی و صنعتی دارد که در پاره‌ای از زمینه‌ها تنها نیروهای متخصص کشور در این دانشگاه فعالیت می‌کنند یا دانش‌آموختهٔ این دانشگاه‌اند.

براساس پایگاه‌های معتبر برای رتبه‌بندی دانشگاه‌ها در جهان، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی پیشرفت و رشد محسوسی داشته‌است.

این دانشگاه در ۱۱ دانشکده با ۱۸ رشته تحصیلی در مقطع کارشناسی، ۵۳ رشته در مقطع کارشناسی ارشد و ۲۳ رشته تحصیلی در مقطع دکترا کار خود را انجام می‌دهد. به گفته محمود احمدیان، معاون آموزشی دانشگاه خواجه نصیر نسبت استاد به دانشجو در این دانشگاه با توجه به جذب اعضای هیئت علمی هم‌اکنون ۱ به ۱۸ می‌باشد.

پیشینه 

هستهٔ اولیهٔ این دانشگاه دانشکدهٔ مخابرات است که در سال ۱۳۰۷ش در محل فعلی دانشکدهٔ مهندسی برق دانشگاه تأسیس و در سال ۱۳۱۸ اساسنامهٔ آن به تصویب مجلس شورای ملی وقت رسیده‌است.

دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی با ساختار فعلی در ابتدا در سال ۱۳۵۹، در پی تصویب ستاد انقلاب فرهنگی از ادغام ۹ مرکز آموزش عالی و با عنوان مجتمع دانشگاهی فنی و مهندسی، بنیاد نهاده شد و سپس در سال ۱۳۶۲ نام آن به دانشگاه فنی و مهندسی و در سال ۱۳۶۷ به دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی تغییر یافت.
این دانشگاه درحال‌حاضر ۵ قطب علمی، ۷۵ آزمایشگاه پژوهشی، ۶ گروه و مرکز پژوهشی و ۵ پژوهشکده دارد که در زمینه‌های تخصصی دانشگاه فعالیت می‌کنند.

علاوه بر رشته مخابرات با قدمت ۸۱ ساله، رشته نقشه‌برداری این دانشگاه ۵۵ سال و دانشکده مهندسی مکانیک آن ۳۶ سال قدمت دارند.

ریاست این دانشگاه بر عهده امیر رضا شاهانی است.

دانشکده‌ها و مراکز وابسته 
 دانشکده ریاضی
 دانشکده شیمی
 دانشکده فیزیک
 دانشکده مهندسی برق
 دانشکده مهندسی صنایع
 دانشکده مهندسی عمران
 دانشکده مهندسی کامپیوتر
 دانشکده مهندسی مکانیک
 دانشکده مهندسی و علم مواد
 دانشکده مهندسی هوافضا
 دانشکده مهندسی ژئودزی و ژئوماتیک
 گروه دروس عمومی
 مدرسه ی کسب و کار دانشگاه صنعتی خوجه نصیرالدین طوسی(KBS)

جایگاه دانشگاه در رتبه‌بندی‌های معتبر بین‌المللی 
براساس پایگاه‌های معتبر برای رتبه‌بندی دانشگاه‌ها در جهان، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی پیشرفت و رشد محسوسی داشته‌است: برطبق آمارِ پایگاه رتبه‌بندی ISI، این دانشگاه در شمار ۱درصد تولیدکنندگان علم در دنیا معرفی شده‌است.

این دانشگاه در رتبه‌بندی نشریه تایمز در سال ۲۰۱۶، در ردهٔ ۶۰۱ تا ۸۰۰ دانشگاه برتر جهان و در بین ۷ دانشگاه برتر ایران قرار گرفت.

همچنین در رتبه‌بندی نشریه تایمز در سال ۲۰۱۸ این دانشگاه در جایگاه ۶۰۱ تا ۸۰۰ جهان و در رتبه ۱۷۳ آسیا و در بین ۵ دانشگاه برتر ایران و بالاتر از دانشگاه‌هایی همچون شریف و تهران قرار گرفت.

دانشگاه خواجه نصیر در رتبه‌بندی موضوعی تایمز در سال ۲۰۱۸ در رشته‌های فیزیک و نجوم، شیمی محض و مهندسی عمومی در جایگاه سوم ایران، در رشته‌های مهندسی عمران، مهندسی مکانیک و هوافضا، مهندسی برق و ریاضی و آمار در جایگاه چهارم و در رشته علوم کامپیوتر در جایگاه دوم کشور قرار گرفت.

بر اساس رتبه‌بندی NTU در سال ۲۰۱۶ دانشکده مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی خواجه نصیر طوسی در جایگاه ۱۴۶ جهان قرار گرفت

بر اساس نظام رتبه‌بندی URAP دانشگاه صنعتی خواجه نصیر طوسی در زمینه علوم فنی – مهندسی، رایانه و فناوری در جایگاه ۴۶۰ جهان قرار گرفت.

در رتبه‌بندی لایدن 2017 (CWTS Leiden Ranking) دانشگاه خواجه نصیر در زمینه علوم فنی مهندسی در بین ۱۰ دانشگاه برتر ایران و در جایگاه ۱۶۱ آسیا و ۳۶۸ جهان قرار گرفت

در رتبه‌بندی QS سال ۲۰۲۰ دانشگاه خواجه نصیر در رشته مهندسی برق و الکترونیک در رتبه ۴۰۱–۴۵۰ و در رشته مهندسی مکانیک در جایگاه ۴۵۱–۵۰۰ قرار گرفت.

در رتبه بندی QS Subject Ranking سال ۲۰۲۳ دانشگاه خواجه نصیر در رتبه ۳۵۱-۴۰۰ جهانی قرار گرفت.

در رتبه بندی CWTS Leiden Ranking سال ۲۰۲۳ دانشگاه خواجه نصیر در رتبه ۹۰۰-۱۰۰۰ جهانی قرار گرفت.

برذسذس نظام رتبه بندی نشریه تایمز در سال ۲۰۲۳ دانشگاه خواجه نصیر در رتبه ۲۰۰-۲۵۱ آسیا و ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ جهانی قرار گرفت.

قطب‌های علمی و پژوهشی در دانشگاه صنعتی خواجه نصیر طوسی 
رباتیک و کنترل

طراحی و شبیه‌سازی سامانه‌های فضایی

آزمایشگاه واقعیت مجازی

شبیه‌ساز رانندگی

فناوری اطلاعات مکانی

کنترل صنعتی

محاسبه و مشخصه‌یابی افزاره‌ها و زیرسیستم‌های الکترومغناطیسی

مدیران دانشگاه 

فهرست روسای ادواری دانشگاه به قرار زیر می‌باشد:

دانش‌آموختگان مشهور 
 داریوش رضایی‌نژاد (پژوهشگر دفاعی و هسته‌ای که در ۱ مرداد ۱۳۹۰ توسط عوامل اسراییل با شلیک پنج گلوله در مقابل منزلش ترورشد)
 محمد ناظمی اردکانی (وزیر سابق تعاون)
 سردار حسن تهرانی مقدم
 محمود قندی (وزیر سابق پست و تلگراف، رئیس سابق دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی)
 علی رضوانی بیدگلی (مؤلف و محقق برجسته حوزه مدیریت)
 محمد علی‌آبادی، سیاستمدار، رئیس سابق سازمان تربیت بدنی، رئیس سابق کمیته ملی المپیک
 علی مطهری، نماینده شبستر در دوره هشتم مجلس شورای اسلامی
 عباس علی‌آبادی رئیس سابق دانشگاه مالک اشتر و مدیر عامل مپنا
 علی اکبر موسوی خوئینی، نماینده مجلس ششم، دبیرکل پیشین سازمان دانش آموختگان ایران
 مصطفی محمدنجار وزیر کشور دولت دهم
 فرزاد حسنی (مجری تلویزیون)
 جادی میرمیرانی، برنامه نویس و فعال حوزهٔ تکنولوژی‌های جدید و جامعهٔ نرم‌افزار آزاد و متن‌باز

شورای صنفی 
این شورا در پی وقایع سال ۸۸ و در پی یک اعتصاب دو روزه به‌طور غیرقانونی منحل شد و تا سال ۱۳۹۲ فعالیتی نداشت. در این سال و در پی فعالیت‌های چند ماهه فعالان دانشجویی دانشگاه بعد از یک مطالبهٔ عام در برابر ساختمان مرکزی دانشگاه شورای صنفی دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی کار خود را از سرگرفت. مجدداً و به دلیل عدم دقت مسئولان دانشگاه به خواسته‌های قانونی دانشجویان، اساسنامه این شورا به‌طور غیرقانونی منحل شد. در سال ۱۳۹۵ پس از برگزاری چند تجمع دانشجویی توسط ادوار شورای صنفی، این شورا فعالیت خود را از سر گرفت.

در ۱۷ مرداد ۹۹ شواری صنفی این دانشگاه در بیانیه ای اعلام کرد که تمامی اعضای شواری صنفی از سمت خود کناره‌گیری کرده‌اند، علت این کناره‌گیری بی‌توجهی ریاست و معاونت آموزشی دانشگاه نسبت به نامه‌ها و درخواست‌های به حق شواری صنفی اعلام شد؛ شواری صنفی با جمع‌آوری امضای الکترونیکی دانشجویان درخواست حذف نمره مردودی از کارنامه را کرده بود و در نامه سرگشاده ای به ریاست دانشگاه این موضوع را پیگیری کرده بود که بعد از گذشت چند ماه پاسخی از رئیس دانشگاه دریافت نشد، در نیمسال دوم ۹۹–۹۸ و شروع آموزش مجازی برای اولین بار و به صورت گسترده، شورای صنفی در جلسه ای با معاونت آموزشی درخواست‌های زیر را مطرح کرد (که در بسیاری از دانشگاه‌های سطح یک وزارت علوم با توجه به شرایط کلاس‌های مجازی اجرا شده بود):

 برگزاری امتحانات به صورت مجازی
 پیشنهاد حذف و ثبت نمره کل ترم یا تعداد از دروس به صورت رد-قبول
 تمدید مهلت حذف ترم
 کاهش شهریه ترم تابستان
 تمدید مهلت دفاع دانشجویان دکتری
بار دیگر شواری صنفی در نامه ای به رئیس دانشگاه و با تأکید بر اینکه این تسهیلات در دانشگاه‌های سطح یک وزارت علوم همچون، صنعتی شریف، امیرکبیر و علم وصنعت

فراهم شده درخواست‌های خود را مطرح کرد:

 تخفیف پنجاه درصد برای شهریه ترم دانشجویان شبانه، سنواتی و ترم تابستان با توجه به پایین بودن کیفیت آموزش مجازی و کاهش هزینه‌ها
 اجرای سیستم رد/قبول برای تعدادی از دروس به صورت اختیاری
 بی اثر شدن مشروطی به دلیل مشکلات موجود و وضعیت ویژه این ترم
حدود دو هفته پس از ارسال این نامه، هیچ پاسخی از جانب ریاست دانشگاه دریافت نشد و اعضای شورای صنفی در نامه ای به رئیس دانشگاه از سمت خود استعفا دادند، متن این نامه بدین شرح است:

«جناب آقای دکتر یزدان دوست

ریاست محترم دانشگاه

با سلام و احترام

نزدیک به یک سال و سه ماه از شروع دوره دوم شورای صنفی دانشجویان دانشگاه خواجه نصیر می‌گذرد. در این مدت، بر آن بودیم تا تمام تلاش خود را در جهت رفع مشکلات و رنج‌های دانشجویان و احقاق حقوق از دست رفته آنان انجام دهیم. در این راه از اولویت‌های شخصی خود صرف نظر کردیم، خستگی و ناامیدی و مصلحت‌اندیشی‌ها بی‌مورد را به گوشه ای نهادیم تا مبادا ذره ای در خدمت به دانشجو کوتاهی کرده باشیم.

تمامی این‌ها درحالی انجام گرفت که بسیاری از مسئولان دانشگاه در روند پش برد سیاست‌های خود که هدفی جز سلب معنای «دانشگاه» و تبدیلش به بنگاه ندارد، لحظه ای از پای ننشسته‌اند.»

تجمیع دانشگاه خواجه نصیر 
دانشکده‌های دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی در پنج نقطه در سطح شهر تهران پراکنده‌اند و این مشکلات زیادی را برای استادان و دانشجویان دانشگاه ایجاد می‌کند و هزینه بالایی برای دانشگاه دارد.

طرحهای مختلفی برای تجمیع دانشگاه خواجه نصیر در زمان‌های مختلف مطرح شده‌است. ابتدا طرح تجمیع دانشگاه در محل دانشکده هوافضا مطرح شد که در آن زمین متعلق به سازمان گوشت استان تهران به دانشگاه خواجه نصیر واگذار می‌شد و کلیه دانشکده‌ها در یک پردیس تجمیع می‌شدند، این طرح هیچگاه عملی نشد. گزینه دیگری که بعداً مطرح شد تجمیع با دانشگاه عباسپور بود و با توجه به نزدیکی این دو دانشگاه، شایعات زیادی مبنی بر اجرای این طرح شنیده می‌شد. اما در ابتدای دولت یازدهم دانشگاه عباسپور با دانشگاه بهشتی ادغام شد. پس از لغو شدن طرح قبل این بار طرح تجمیع در سه پردیس رضایی‌نژاد، ونک و سیدخندان توسط مجید قاسمی (رئیس وقت دانشگاه) مطرح شد و اقداماتی هم دراین زمینه انجام شد. با تغییر ریاست دانشگاه طرح تجمیع مسکوت مانده و با توجه به هزینه‌های بالا اجرای این طرح و نداشتن زمین، کل طرح تجمیع فعلاً به بن‌بست رسیده‌است.

در طرح جدیدی که توسط علی خاکی صدیق (رئیس وقت دانشگاه) اعلام شد، با فروش ساختمان قبلی کمیته امداد امام خمینی در سوهانک به وزارت علوم، اجرای طرح تجمیع دانشگاه خواجه نصیر صورت گیرد که قرار بود در مرحله اولیه این طرح دفتر مرکزی و دانشکده‌های مهندسی صنایع، علم مواد، فیزیک، شیمی، کامپیوتر و خوابگاه‌های دختران دانشگاه به ساختمان قبلی کمیته امداد در سوهانک منتقل شده می‌شوند که این طرح نیز منتفی شد. در اواخر سال ۱۳۹۷ نیز طرح دیگری پیشنهاد شد که دانشکده‌ها در یکی از زمین‌های وزارت دفاع واقع در خیابان پیروزی تجمیع شود که برای اجرای این طرح لازم بود که ۱۵۰ میلیارد تومان از جانب دولت به این دانشگاه پرداخت شود؛در خرداد ۹۹ طرح تجمیع دانشگاه خواجه نصیر از جانب شهردار منطقه۱۳ منتفی اعلام شد، خبرگزاری ایسنا از مرتضی رحمان زاده شهردار منطقه ۱۳ چنین نقل می‌کند:

«دانشگاه خواجه نصیر برنامه ای در مورد تجمیع دانشکده‌های خود در زمین‌های ساصد (سازمان صنایع دفاع) داشت و توافقاتی نیز با وزارت دفاع در مورد تملک این اراضی انجام داده بود، در همان جلسات ابتدا صراحتاً اعلام کردیم که این مجموعه ۱۶ هکتاری دارای فضای سبز است و با توجه به پهنه بندی امکان اینکه فضاهای دیگر در آن بسازند، غیرممکن است، از سویی دیگر شهردار تهران در جلسه هیئت دولت با وزاری دفاع و علوم در مورد اراضی ساصد صحبت کرده و آنها متقاعد شدند تا در مورد زمین‌های ساصد وارد نشوند و این موضوع منتفی شده‌است.»

با این حال فرهاد یزدان دوست رئیس دانشگاه در گفت و گویی که در مورخه ۱۳۹۹/۰۵/۰۷ با روابط عمومی این دانشگاه داشت دربارهٔ منتفی شدن تجمیع دانشگاه خواجه نصیر در منطقهٔ پیروزی گفت:

«این را از دفتر وزیر علوم پیگیری کردیم و چنین نقل قولی که شهردار تهران در خصوص این موضوع با وزیر علوم، تحقیقات و فناوری مذاکره ای داشته‌است کاملاً تکذیب شد».

منابع

پیوند به بیرون 

 وبگاه رسمی
 وبگاه رسمی بین‌الملل
مرکز آموزش‌های الکترونیکی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی
 نهاد رهبری دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی
 مرکز تحقیقاتی شهید قندی بسیج دانشجویی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی
 پایگاه تحلیلی خبری دانشگاه خواجه نصیر
 کتابخانه مرکزی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی
آموزش در تهران
بنیان‌گذاری‌های ۱۳۱۸ در ایران
بنیان‌گذاری‌های ۱۹۲۸ (میلادی) در ایران
دانشگاه‌های تهران
دانشگاه‌ها و کالج‌های مهندسی
خواجه نصیرالدین طوسی
صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی
خواجه نصیرالدین طوسی
علم و فناوری در ایران
نهادهای آموزشی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۲۸ (میلادی)
ونک
ویکی‌سازی رباتیک
خواجه نصیرالدین طوسی
خیابان ولی‌عصر