دده کاتیب

عبدالرحمان طیار قولنجی متخلص به دده کاتیب
(زاده ۱۳۰۴ قولنجی ارومیه – درگذشته ٢ اسفند ۱۳۸۷ قولنجی) شاعر آذربایجانی است و با عنوان قولونجولو دده کاتیب مشهور است. آرامگاه او در روستای قولنجی قرار دارد. اشعار هجایی او را، بیشتر قوشماها و گرایلی‌ها تشکیل می‌دهند. وی در سرودن شعر از بالوولو میسکین، دوللو موصطافا و غازی محمد بوزقورت از شاعرهای کوره سوننی قدیمی تر اهل ارومیه تأثیر زیادی می‌گرفت. دده کاتیب در میان عاشیق‌ها و اوزان‌های آذربایجان غربی و شهرهای شرقی ترکیه (به خصوص در بین ترکهای کوره سوننی دو طرف مرز) بسیار مشهور است. کتابهای چاپ شده از شاعر عبارتنداز: «اینجیلی صدف» (صدف مرواریددار)، «اورمو گؤلو» (دریاچه ارومیه و «گونوموز آیدین» که هر سه کتاب توسط انتشارات «یاز» ارومیه چاپ شده‌اند. ضمن آنکه کتابی نیز در ترکیه با نام «عشق و عرفان» به چاپ رسیده‌است. دده کاتیب همچنین به عنوان عالم مذهبی سنی حنفی مذهب‌های آذربایجان غربی نیز شناخته می‌شد. او به جز ترکی و فارسی به زبانهای عربی و کردی هم تسلط داشت. اکثر اشعار وی به ترکی آذربایجانی است ولی او به ترکی استانبولی نیز اشعار می‌سروده‌است.

منابع 

اهالی ارومیه
درگذشتگان ۱۳۸۷
زادگان ۱۳۰۴
شاعران ترک‌زبان ایران
شاعران مرد اهل ایران