سید محمدعلی قاضی طباطبایی

سید محمدعلی قاضی طباطبائی (۳۰ مهر ۱۲۹۳ – ۱۰ آبان ۱۳۵۸) از مجتهدان و مبارزان شیعه در دوران پهلوی بود. او پس از انقلاب ۵۷، به عنوان اولین امام جمعه تبریز منصوب گردید و پس از یک سال امامت جمعه، ترور شد.

تحصیلات 
قاضی طباطبایی در خاندانی کهن از نوادگان عبدالوهاب تبریزی متولد شد. سرسلسله خاندان قاضی، میرزا محمدتقی قاضی طباطبایی (درگذشت ۱۲۲۰ یا ۱۲۲۲ قمری) است و نسب سید علی قاضی و سید محمدحسین طباطبایی و برادرش سید محمدحسن الهی طباطبایی نیز به او می‌رسد. تحصیلات مقدماتی را زیرنظر میرزا محمدحسین و میرزا اسدالله گذراند و تحصیلات تکمیلی را از ۱۳۵۹ قمری در قم آغاز کرد و از سال ۱۳۶۹ قمری به نجف رفت.

فعالیت‌ها 
او در دوران پهلوی از عوامل مؤثر انقلاب ۵۷ در آذربایجان و تظاهرات ۲۹ بهمن تبریز بود.

در خاطرات شخصی ناشناس نقل شده که: «در دوران پهلوی شبی همهٔ ائمهٔ جمعه و ائمه شاخص جماعات در منزل حسنعلی مروارید اجتماع داشتند و این شب‌نشینی‌ها، در منزل علما مرسوم بود. در آن شب مأمورین شهربانی به منزل ایشان ریخته و همه را گرفتند این خبر به سید قاضی طباطبایی رسید. ایشان از تبریز به تهران آمد و صندلی‌اش را آورد و گذاشت جلوی در شهربانی مرکزی و گفت: «تا یک ساعت دیگر باید همه آزاد شوند اگر آزاد نشدند؛ تبریز را به خاک و خون می‌کشم» و به دستور رئیس شهربانی در کم‌تر از یک ساعت همهٔ روحانیان بازداشت‌شده آزاد شدند.»

آثار 
از آثار معروفی که از وی به جا مانده‌است می‌توان به کتاب شیعه در اسلام نام برد.

کشته شدن 
نماز عید قربان ۱۰ آبان سال ۱۳۵۸ به امامت او اقامه شد. وی پس از اقامهٔ نماز مغرب و عشا در مسجد در راه بازگشت به منزل توسط گروه فرقان ترور شد. در تاریخ ۱۱ آبان همان سال، خمینی در پیامی کشته‌شدن وی را تسلیت گفت. او در جمهوری اسلامی به عنوان اولین «شهید محراب» شناخته می‌شود.

جستارهای وابسته 
 فهرست نمایندگان ولی فقیه در استان آذربایجان شرقی

منابع 

 ترور محمدعلی قاضی طباطبائی اولین شهید محراب به دست گروه مجاهدین خلق پایگاه حوزه
 ترور محمدعلی قاضی طباطبائی مرکز اسناد انقلاب اسلامی

اسلام‌شناسان مسلمان شیعه
امامان جمعه شهر تبریز
اهالی تبریز
ترورشدگان اهل ایران
ترورشدگان توسط گروه فرقان
خاندان قاضی
درگذشتگان ۱۹۷۹ (میلادی)
روحانیان شیعه اهل ایران
زادگان ۱۹۱۴ (میلادی)
سیاستمداران آذری‌تبار اهل ایران
سیاستمداران ترورشده اهل ایران
سیاست‌مداران کشته‌شده
شاگردان سید روح‌الله خمینی
عالمان شیعه
فقیهان شیعه اهل آذربایجان شرقی
مراجع تقلید و روحانیون اهل آذربایجان ایران
نمایندگان ولی فقیه در استان‌ها