زرقان

زَرقان شهری است از توابع بخش مرکزی شهرستان زرقان در استان فارس و مرکز شهرستان زرقان که در فاصله ۲۵ کیلومتری شمال خاوری شیراز واقع شده‌است. زرقان دارای ۳ محله قدیمی از قبیل: محله حیدر محله میان و محله جُلَهگون می‌باشد.
 
از شهر های مهم نزدیک زرقان شهر زیبای لپویی است که قدمتی بیش از 6000 سال دارد.

زرقان از قدیم دارای سه محله به نام های محله جُلگون (جُلهگون) و محله حیدر (لردها) و محله میان و دارای دو محله جدید به نام های محله شهریار و محله دودج میباشد. تا دهه 30 شمسی اقلیتی یهودی نیز در زرقان زندگی می‌کرده اند که به خارج مهاجرت کرده اند.

یکی از هنر های دستی زرقان بوریا بافی است، بوریا بافی شهرستان زرقان یکی از 27 میراث فرهنگی و معنوی ثبت شده ایران در سازمان یونسکو میباشد. قدمت ساخت بوریا و حصیر در شهرستان زرقان 800 سال می باشد.

وجه تسمیه 
بنا به نظر عبدالمجید ارفعی نام زرقان در گل نبشته‌های باروی تخت جمشید به صورت رکان بوده که بعدها به زرغون تبدیل شده‌است.

«زرغون» در زبان پهلوی به معنی جای سرسبز است. زرقان دارای سه محلهٔ اصلی به نام‌های میون و لرها و جُلَگون است
دلیل این نام گذاری وجود اقوام لر در این ناحیه در زمان‌های قدیم است و دلیل نامگذاری محلهٔ جلهگون وجود گارگاه‌های جولاهی (نساجی) در این محله بوده‌است و دلیل نامگذاری محلهٔ میان این است که این محل میان دو محل جلگون و لرها است.

جغرافیا 
شهر زرقان در ۲۵ کیلومتری شمال شرقی شیراز و در مجاورت اتوبان شیراز به اصفهان قرار گرفته‌است. ارتفاع آن از سطح دریا ۱۶۱۲ متر است.
پوشش گیاهی آن غالباً درختان نارون و چنار و زبان گنجشک و کاج و سرو و رِز (انگور) می‌باشد.

جمعیت 
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۳۲٬۲۶۱ نفر (۹٬۵۹۱ خانوار) بوده‌است.

مکان‌های مذهبی 
 شاهزاده قاسم یاامامزاده قاسم، نام امامزاده ای است که مقبره آن در ۳۰ کیلومتری جاده شیراز به اصفهان و در مدخل شهر زرقان واقع شده‌است. طی کمک‌های مردمی و سایر، این امام زاده طی سال‌های قبل روز به روز با رشد متراژ و محیطی همراه بوده که هم‌اکنون تنها بخش فلک‌های آن ناتمام مانده‌است. این امام زاده در مسیر ورودی دوم جادهٔ شیراز - اصفهان به زرقان قرار دارد.

امکانات آموزشی 
زرقان علی‌رغم جمعیت کم خود دارای دو دانشگاه نسبتاً پرجمعیت می‌باشد که علت آن نزدیکی به شیراز می‌باشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد زرقان و دانشگاه پیام نور واحد زرقان.<ref></ref

امکانات فرهنگی 
فرهنگسرای سرو که زیر نظر شورای اسلامی شهر فعالیت می‌کند. از زمستان سال ۹۰ کانون زبان ایران وابسته به کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در این شهر تأسیس شد.

جاذبه‌ها

مکان دیدنی و تفریحی 
پارک ملی بمو، تنگ چشمه، قناتهای شهر، باغهای انگور، فرودگاه زرقان پارک غدیر، پارک آزادگان زرقان، بوستان مهر، سر جوغ، درهٔ چپ و راست، محله بوریابافان، خانهٔ قدیمی قنبر خان حمزوی، آب انبار قدیمی شهر، (زورخانه زرقان)، سرو مراد، بازارچه قدیمی، کاروان سرای زکی خانی، غار مریم بانو، حمام محله میون، اتاق سنگ‌تراش‌ها ٬بند امیر عضدالدولهٔ دیلمی، خانه حسن واقفی، قنات حوض ماهی، خرفخانه شاهزاده قاسم، حمام محله حیدر،سید نسیمی

جاذبه‌های گردشگری 
 پارک ملی بمو
 پارک جنگلی
 تنگ چشمه
 درهٔ چپ و راست
 سه سنگ
 گولی ظلمات
 سه سرو
 چشمه و بز
 خانه سردار حیدر زرقانی

سوغات 
نام زرقان همواره با شیرینی حلوا ارده، کنجدی و کشی و بوریابافی آن همراه بوده‌است. همچنین زرقان یکی از محل‌هایی است که همچنان تولیدات مشک و دولچه ی آب و گیوه ملکی دارد.

محصولات 
محصولات کشاورزی شهرستان زرقان عبارت‌اند از: گندم، جو، ذرت، انگور و کشمش، سیفی جات و سبزیجات.

منابع 

 اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.
 پایگاه اینترنتی زرقان

شهرستان زرقان
شهرهای شهرستان زرقان
شهرهای استان فارس