بخش طرهان

بخش طرهان از بخش‌های شهرستان کوهدشت در استان لرستان ایران است. مرکز این بخش شهر گراب است. طبق سرشماری سال ۱۴۰۰ جمعیت آن ۲۴۶۸۰ نفر می‌باشد.

طوایف طرهان قدیم 

طرهان قدیم دارای حدود ۳۳ طایفه و چند خرده طایفه شامل: (۱-آدینه وند ۲- آزادبخت ۳- ایتیوند ۴- اولادقباد ۵- امرایی ۶- بازوند ۷- پادروند ۸- چهار قلعه پیرحیاتی ۹- خوشناموند ۱۰- دراویش که خود دو گروه هستند الف: دراویش بلوران و دراویش داود رشید، میشنان و رود بار ۱۱- رومیانی ۱۲- ریکا ۱۳- رئیسوند ۱۴- رشنو ۱۵- زالی ۱۶- زیو دار ۱۷- سادات که خود ۵ گروه هستند (سادات درب گنبد – سادات کره لان – سادات ابوالوفا – سادات زرون – سادات آتش بگی) ۱۸- سوری ۱۹- شیراوند ۲۰- شاهیوند ۲۱- ضرونی ۲۲- عبدولی ۲۳- قرعلیوند ۲۴- طایفه کوشکی۲۵- (کوهنانی) ۲۶- کولیوند ۲۷- گراوند ۲۸- گرمه‌ای ۲۹- میربگ ۳۰- مهکی ۳۱- نورعالی ۳۲- خلیفه (جز ایتیوند می‌باشند) ۳۳-طولابی و (تعدادی آهنگر نیز ذر سطح منطقه پراکنده‌اند).همچنین قابل ذکر است که بزرگترین و قدیمی ترین ساکنان منطقه طرهان،طایفه گراوند می باشد که به زبان لکی صحبت میکنند.

جغرافیا 
بخش طرهان در قدیم به حد فاصل دو رود کشکان و سیمره گفته می شد که مراکز مهمی چون سرطرهان و کوهدشت دارد و شهرهای دیگر با توجه به تمرکز جمعیتی و دسترسی بهتر به خدمات ایجاد شد.
اصطلاح طرهان از واژه "تریان" به معنی لکی آن سایه و سریع گفته می شود تریه با تغییر واج آرایی در زبان لکی به معنی راهزن نیز بکار گرفته می شود.
اما "تریان" محل زندگی طوایف و تیره های بوده است که در جنگاوری و شجاعت دارای شهرت بوده اند.
بخش طرهان همینک حد فاصل جاده ذانوگه  تا در شرق و رودخانه سیمره در شرق جاده بلوران در شمال و منطقه کوهنانی در جنوب محدود شده است.
این بخش دارای ۴۳ روستا، دهکده است بزرگترین تمرکز جمعیت روستایی این بخش روستای سرطرهان است.
آب و هوای آن گرم و حاره ای است که زمستانهای ملایم و تابستانهای گرم دارد بین غربی ترین روستا(ییلاق سرطرهان ) تا مرکز بخش "۴" درجه فارنهایت اختلاف دمایی است. 
عمده محصول این بخش کشاورزی غالبا به روش دیم است مناطق شرقی آن چون کل سرخ ،کت کن  و پای آستان (آصن)کشاورزی به روش آبی دارند که هنوز بصورت سنتی انجام می شود.
طوایف لک گراوند، آدینه وند از مهمترین آنهاست و طایفه کوشکی به زبان لری نیز تکلم می کنند.
پیاه ری، سیاپله و درمره از توابع سرطرهان از عمده ترین مناطق باستانی این بخش هستند..

مردم شناسی 
مردم این منطقه آمیزه ایی از طوایف لر و لک می باشند که به گویش ما بین لکی و لری تکلم می کنند

دهستان‌ها 
 دهستان طرهان غربی
 دهستان طرهان شرقی

مرکز بخش
مرکز بخش طرهان شهر گراب است که حدودا3هزارجمعیت دارد
رئیس بخشداری طرهان آقای دوستیان است

منابع 

 اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳.
 
 https://web.archive.org/web/20190331034659/http://www.rooshta.com/

بخش‌های استان لرستان
شهرستان کوهدشت
دکتر هوشنگ عزیزپور دکتری جامعه شناسی اقتصادی و توسعه