نوربرت الیاس

نوربرت الیاس (۱۸۹۷–۱۹۹۰) جامعه‌شناس آلمانی - بریتانیایی بود.

زندگی 
الیاس در شهر بریسواو به دنیا آمد که هنگام تولد او جزء خاک آلمان بود و اکنون در شمار شهرهای لهستان است. الیاس آلمانی بود و یهودی، و نظیر همگامانش، کسانی چون کارل مانهایم و تئودور آدورنو، با روی کار آمدن نازی‌ها ناچار به جلای وطن شد. ابتدا چندی در پاریس اقامت کرد، اما سرانجام مقیم لندن شد.

دربارهٔ نوربرت الیاس 

رابرت فان کریکن
الیاس در آغاز فلسفه خواند و پس از پایان تحصیل به همکاری با کارل مانهایم جامعه‌شناس در دانشگاه فرانکفورت روی آورد. در همین دوران ماکس هورکهایمر و تئودور آدورنو کمر به پایه‌گذاری انستیتو تحقیقات اجتماعی فرانکفورت بستند و در آنجا بود که الیاس کار نگارش کتاب جامعه درباریان را در سال ۱۹۳۳ به پایان رساند. هواداران حزب ناسیونال سوسیالیست در همین اثنا وی را از خاک آلمان بیرون راندند؛ الیاس از راه پاریس به انگلستان رفت و در لندن اقامت کرد، و پر آوازه‌ترین کتابش، فرایند گسترش تمدن را در فاصلهٔ سال‌های ۱۹۳۴ تا ۱۹۳۹ در موزهٔ بریتانیا نوشت. کتاب الیاس کوششی بود در راه تحلیل تاریخی رشد و تحول ساختار شخصیت بشر، و به تعبیر خود وی، نقدی بود بر روان‌شناسی دانشگاهی مسلط بر مطالعات و تحقیقات آن سال‌ها. اندیشه‌های الیاس چندان غریب و خلاف آمد بود که سال‌های سال در هیچ دانشگاهی رخصت تدریس نیافت، تا سرانجام در ۱۹۵۴، در ۵۷ سالگی، در دانشگاه لیسستر به سمت دانشیاری منصوب شد. در آنجا بود که او بر بسیاری از جامعه شناسان پیشرو عصر ما تأثیر گذاشت. سرشاری ذهن پویا و نفوذ فکری واقعی او در نظریه اجتماعی در دههٔ ۱۹۷۰ هویدا شد و اوج گرفت، به ویژه پس از بازنشستگی و در دوران اقامت در هلند و آلمان که دانشجویان نسخه‌های بی اجازه چاپ و تکثیر شدهٔ کتاب فرایند گسترش تمدن را در کنار کتاب مراقبت و تنبیه میشل فوکو با اشتیاق می‌خواندند.

کتاب‌شناسی 
 الیاس، نوربرت، 1392: در باب فرایند تمدن (بررسی هایی در تکوین جامعه‌شناختی و روان شناختی آن)، مترجم: غلامرضا خدیوی، تهران: جامعه‌شناسان، 
 تنهایی دم مرگ
 چیستی جامعه‌شناسی
 جامعه درباریان ۱۹۳۳

پانویس 

استادان مدرسه اقتصاد لندن
افراد آلمانی یهودی‌تبار
انگلیسی‌های آلمانی-یهودی‌تبار
اهالی استان سیلیزیا
اهالی وروتسواف
پناهندگان اهل آلمان
تاریخچه بهداشت روان در بریتانیا
جامعه‌شناسان اهل آلمان
جامعه‌شناسان اهل بریتانیا
جامعه‌شناسان مرد
جامعه‌شناسان موسیقی
جامعه‌شناسان یهودی
دانش‌آموختگان دانشگاه برسلاو
دانش‌آموختگان دانشگاه روپرشت-کارلز هایدلبرگ
دانش‌آموختگان دانشگاه فرایبورگ
درگذشتگان ۱۹۹۰ (میلادی)
زادگان ۱۸۹۷ (میلادی)
فرماندهان شوالیه نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان
فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل آلمان
مهاجران یهودی گریخته از آلمان نازی به بریتانیا
نویسندگان مرد اهل آلمان
یهودیان اهل بریتانیا