مزگاه

مزگا (مزگاه)، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان نوشهر در استان مازندران ایران.

جمعیت 
این روستا در دهستان خیرودکنار قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۱٬۱۰۸نفر (۳۲۷خانوار) بوده‌است. مردم مزگا عمدتاً از دو قومیت طبری و گیلکی هستند. مردم مزگا برخی به زبان گیلکی و برخی دیگر به گویش کجوری سخن می‌گویند.

تاریخچه 
نام قدیمی این روستا به احترام مالک بزرگ منطقه  "نظام خان اسلامی" به "نظام آباد" معروف شد ؛این روستا در حدود سال 1320 شکل گرفت و ساکنان اولیه آن کمتر از 5 خانوار بودند و در بدو این روستا سرزمینی بکر و پر از درختان و بوته‌های انبوه تمشک و پر از درختان بلوط یا مازو و در گویش محلی "مازی" بود که بعدها معروف به "مازی گاه" و به مرور "مزگا" نامیده شد؛ اما هم‌اکنون با تغییر بی رویه و دست بردن در اکوسیستم این روستا اثری از درخت موزی یا مازو در این مکان دیده نمی‌ شود! 
ساکنان اولیه در گذر زمان به شکل دادن روستا پرداختند و عمده کار روستاییان دامداری و کشت برنج بود ؛ لیکن به مرور زمان به جهت شرایط فوق العاده زیبای این منطقه و فاصله بسیار نزدیک کوه و دریا و جنگل و داشتن چندین موقعیت گردشگری در کنارهم ؛به‌طور تدریجی به منطقه توریستی تبدیل شد بطوریکه مورد توجه پادشاه وقت (پهلوی دوم) و سران و رؤسا حکومت وی قرار گرفت من‌جمله ویلاهای پیشین آقای هویدا (از نخست وزیران دوران پهلوی) و آقای وهاب زاده (رئیس پیشین شرکت «ب‌ام‌و ؛ هژبری ؛همدانیان سرمایه داران وقت » در این روستا واقع شده‌است.این ویلاها پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در اختیار بنیاد مستضعفان قرار گرفت و بعضا در مزایده‌ها واگذار به اشخاص غیر دولتی گردید همچنین ویلای فردین هنرپیشه فقید سینما در این روستا می‌باشد .

با ورود شخصیت‌های دولتی از عمران آبادانی‌های انجام شده ساخت استادیوم زمین چمن ؛ مجتمع آموزشی و فرهنگی دبستان راهنمایی دبیرستان و بهترین مرکز آموزش تربیت معلم؛ بهسازی کانال آبراه رودخانه مزگا انجام شد.

منابع 

روستاهای شهرستان نوشهر
مناطق مسکونی در شهرستان نوشهر