آرتیستون

آرتیستون یا آرتیستونه سومین دختر کوروش بزرگ و شهبانو کاساندان بود. او خواهر کمبوجیه، بردیا، آتوسا و روشنک بود که در بین سال‌های ۵۳۵ تا ۵۳۸ پیش از میلاد به دنیا آمد.

نام‌شناسی 
آرتیستون یا آرتیستونه اسم شخص زنانهٔ پارسی، تنها به شکل یونانی Artystōnē ارتیستونه و شکل ایلامی Ir-da-iš-du-na و Ir-taš-du-na می‌باشد که گواهی شده‌است. این گونه‌های غیرایرانی، منعکس کنندهٔ نام پارسی باستان Rtastūnā «ستون ارته (=راستی خدای‌وار شده یا راستی و درستی)» هستند.

زندگی 
از نوشته‌های هرودوت برمی‌آید که آرتیستونه یکی از دختران کورش بزرگ و در نتیجه خواهر آتوسا بود، که با داریوش بزرگ ازدواج کرد. آرتیستونه مادر ارته‌زوستر و آرشام و گبریاس بود. الواح تخت جمشید نشان می‌دهند که او مالک چندین کاخ در نقاط مختلفی در سراسر پارس بوده‌است؛ و برخی سهمیه‌های گواهی شده در همان الواح، گویای آنند که آرتیستون، که دو بار du-uk-ši-iš «شاه‌دخت» خوانده شده، ضیافت‌های باشکوهی را، نه به ندرت، گاه همراه با پسرش آرشام، ترتیب می‌داده‌است. کمرون لوحی منتشر ساخته‌است که فرمانی از داریوش بزرگ به تاریخ آوریل ۵۰۶ پ. م در خود دارد مبنی بر این که صد کشتی به آرتیستونه دختر کوروش بزرگ اعطا شود که بی گمان هم نام آرتیستونه همسر خودش است. آرتیستونه همسر داریوش بزرگ دو پسر برای او آورد: آرشام فرمانده نیروهای عرب و اتیوپیایی و گوبریاس فرمانده نیروهای کاپادوکیایی و سوری.

به نظر می‌رسد که آرتیستون درکنارشهبانوآتوسا، سوگلی (همسر محبوب) داریوش بوده، چنانچه هرودوت گزارش داد که داریوش فرمان ساخت تندیسی زرین از او را داده بود. در گل‌نبشه‌های ایلامی‌زبان تخت‌جمشید، بارها از آرتیتسون گزارش شده و به املاک فراوان، کارگران و جیره‌هایی که گویا برای برپایی ضیافت‌های بزرگ داشته بود، اشاره گردیده‌است.

او همراه با آتوسا، بامه و آپاکیش جزو چهار زن خانواده شاهی است که اسمش در لوح‌های گلی هخامنشی ثبت شده‌است.

پانویس

منابع 
 

 
 G. Cameron, Darius Daughter and the Persepolis Inscriptions, JNES 1, 1942

پیوند به بیرون 
 زن در دربار ایران باستان

اهالی ایران در سده ۶ (پیش از میلاد)
خانواده داریوش بزرگ
درگذشتگان سده ۵ (پیش از میلاد)
زادگان سده ۶ (پیش از میلاد)
زنان سده ۵ (پیش از میلاد)
زنان سده ۶ (پیش از میلاد)
زنان شاهنشاهی هخامنشی
شاه‌دخت‌های هخامنشی
کوروش بزرگ
ملکه‌های ایران
ملکه‌های همسر ایران
نام‌های زنان ایران