سامانه ستاره‌ای

سامانهٔ ستاره‌ای تعداد کمی از ستارگانی است که با نیروی گرانشی به یکدیگر وابسته بوده و بر گرد یک‌دیگر می‌چرخند. شمار بیشتری از ستاره‌هایی که تحت تأثیر گرانش یکدیگر قرار می‌گیرند معمولاً به عنوان خوشه ستاره‌ای، و در تعداد بسیار بالا کهکشان و ابرخوشه کهکشانی نامیده می‌شوند؛ هرچند که از دیدگاه گسترده و کلی، آن‌ها نیز سامانهٔ ستاره‌ای هستند. سیستم‌های ستاره‌ای نباید با سامانه‌های سیاره‌ای که شامل سیاره‌ها و دیگراجسام مشابه مانند دنباله‌دار و سیارک است اشتباه گرفته شوند.

در حالت عمومی یک سامانهٔ ستاره‌ای دست کم دارای یک ستاره و چندین پیکر مدارگرد (مانند ستاره‌ای دیگر، شهاب‌سنگ‌ها، دنباله‌دارها، قمر‌ها و سیاره‌ها) است.

یک سیستم ستاره‌ای که از یک ستاره دوتایی تشکیل شده سیستم جفت ستارهای یا دو ستارهٔ فیزیکی شناخته‌می‌شود. اگر نیروی کشندی وجود نداشته باشد، هیچ اختلالی در اثر نیروهای دیگر، و انتقال جرم از یک ستاره به دیگری نیز وجود نداشته باشد، چنین سیستمی پایدار است، و هر دو ستاره یک مدار بیضوی را در اطراف مرکز سنگینی سراسری سامانه تا بی‌نهایت می‌چرخند. (مسئله دو جرم را ببینید).
نمونه‌هایی از سامانه‌های دوتایی عبارتند از شعرای شامی A و B شباهنگ A و B، و ماکیان ایکس یک، که ماکیان ایکس یک احتمالاً خود از یک ستاره و یک سیاهچاله تشکیل شده‌است.

برخی از سامانه‌های ستاره‌ای عبارتند از:
 اپسیلون هندی
 نسر واقع

جستارهای وابسته 
 سیاره فراخورشیدی
 سامانه خورشیدی

منابع

پیوند به بیرون 
 دانش فضایی
 سامانهٔ خورشیدی
 Alpha Centauri, APOD, 2002 April 25
 General news on triple star systems, TSN, 2008 April 22 
 The Double Star Library  is located at the U.S. Naval Observatory
 Naming New Extrasolar Planets

سامانه‌های ستاره‌ای
فضا