اسانس

کلمه «اسانس» در زبان فارسی معادل‌هایی همچون «عطرمایه»، «عصاره»، و «جوهر» دارد. 

اسانس روغنی (نام‌ واژه از زبان فرانسوی ) و با نام انگلیسی essential oil یا عطرمایه یک مایع روغنی آبگریز غلیظ حاوی ترکیبات شیمیایی فرار از گیاهان است (در دماهای معمولی به راحتی تبخیر می‌شود). عطرمایه‌ها که به عنوان روغن‌های فرار نیز شناخته می‌شوند.

عطرمایه‌ها به‌ طور کلی با استفاده از تقطیر، و غالباً با استفاده از بخار، استخراج می‌شوند. فرآیندهای دیگر شامل چلاندن با پرس، استخراج با حلال، اسفوماتورا (Sfumatura)، استخراج روغن خالص، صمغ‌گیری، جاسازی در موم و پرس سرد است. از اسانس ها(عطر مایه ها), فلاونوئیدها, رنگ ها  در ساخت عطرها، مواد آرایشی، صابون و شامپو  و خوشبوکننده های هوا, مواد بهداشتی و سایر محصولات، از اسانس خوراکی برای طعم دادن به غذا و نوشیدنی‌ها و افزودن رایحه به محصولات تمیز کننده خانگی و عود استفاده می‌شود. عطرمایه‌ها را نباید با عطرها و خوشبوکننده‌ها اشتباه گرفت زیرا خوشبوکننده‌ها معمولاً کاملا شیمیایی هستند در حالی که اسانس‌ها از گیاهان گرفته می‌شوند.

از گیاهانی که معمولا در این صنایع و تهیه اسانس میتوان استفاده کرد مثل گل رز, اسطوخودوس, کالندولا که در صنایع آرایشی استفاده می شود. گیاهانی چون جنسینگ, حنزل, گشنیز, ارگانو در که صنایع دارویی استفاده می شود

از اسانس‌ ها اغلب برای رایحه درمانی استفاده می‌شود. اسانس‌ها نوعی داروی جایگزین هستند که در آن اثرات درمانی به ترکیبات معطر نسبت داده می‌شود. رایحه درمانی ممکن است برای ایجاد آرامش مفید باشد، اما شواهد کافی وجود ندارد که عطرمایه‌ها بتوانند به‌طور مؤثری یک بیماری خاص را درمان کنند. استفاده نادرست از اسانس‌ها می‌تواند آسیب‌هایی از جمله واکنش‌های آلرژیک و تحریک پوستی ایجاد کند و کودکان نیز به ویژه در معرض اثرات سمی استفاده نادرست قرار دارند.

تاریخچه 

در طول تاریخ از اسانس‌های روغنی در طب عامیانه استفاده می‌شده‌است. اعتقاد بر این است که اولین مورد ذکر شده در مورد تکنیک‌ها و روش‌های تولید اسانس‌های روغنی، مربوط به ابن بیطار (۱۲۸۸–۱۸۸۸)، پزشک، داروساز و شیمی‌دان آندلسی (اسپانیای دوره مسلمان) است.

در کارهای مدرن به جای اشاره به خود اسانس‌های روغنی، در مورد ترکیبات شیمیایی خاصی که اسانس روغنی از آن تشکیل شده‌است بحث می‌شود، برای مثال به جای عبارت «روغن گالتریا» از متیل سالیسیلات استفاده می‌شود.

علاقه به اسانس‌های روغنی در دهه‌های اخیر با محبوبیت رایحه درمانی، که شاخه ای از طب جایگزین است و از اسانس‌های روغنی و سایر ترکیبات معطر استفاده می‌کند، احیا شده‌است.

کاربرد در غذاها 
در رابطه با کاربردهای غذایی آنها، اگرچه این روغن‌ها در طول تاریخ به عنوان مواد نگهدارنده غذا استفاده می‌شده‌است، اما در قرن بیستم بود که اسانس‌ها توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) به عنوان ایمن در حالت عمومی (GRAS) پذیرفته شدند.

افزودنی‌های مجاز بر اساس FDA:

منابع 

اسانس
روغن‌ها
عطرسازی