هیدکی یوکاوا

هیدکی یوکاوا  فیزیک‌دان ژاپنی بود که فرضیه مزون‌ها را بنیان نهاد. وی در سال ۱۹۴۹ موفق به دریافت جایزه نوبل فیزیک شد.

زندگی‌نامه 
وی در ۲۳ ژانویه ۱۹۰۷ در توکیو به دنیا آمد. پس از فارغ التحصیلی در دانشگاه کیوتو در مورد ذرات بنیادی تحقیق کرد و به این نتیجه رسید که باید ذراتی وجود داشته باشند و در نیروی قوی شرکت کنند تا هسته پایدار بماند او این ذرات را مزون به معنی میانه نامید زیرا جرم آن‌ها بیشتر از الکترون و کمتر از پروتون است. ابتدا فکر کرد که میون عامل چنین نیرویی است اما بعداً مشخص شد که پیون چنین کاری می‌کند.

این فیزیک‌دان ژاپنی در ۱۹۴۹ به جایزۀ نوبل فیزیک دست‌ یافت. این جایزه به‌سبب کشف نیروی هسته‌ای قوی که پروتون‌ها و نوترون‌ها را در درون هستۀ اتمی در پیوند باهم نگه می‌دارد و نیز به‌سبب پیش‌بینی وجود ذره‌ای زیراتمی با نام مزون در ۱۹۳۵ به او اعطا شد. یوکاوا در کیوتو زاده شد و همان‌جا هم درس خواند. زندگی حرفه‌ای‌اش را در دانشگاه کیوتو گذراند و در ۱۹۳۹ به مقام استادی آن‌جا رسید. در ۱۹۵۳، مدیریت مؤسسۀ پژوهشی نوبنیاد این دانشگاه در زمینۀ فیزیک بنیادی را برعهده گرفت. نظریۀ نیروهای هسته‌ای یوکاوا بر اصل موضوع وجود نیروی تبادل هسته‌ای، که در خلاف جهت دافعۀ متقابل پروتون‌ها عمل می‌کند و درنتیجه هسته را یکپارچه نگه‌می‌دارد، استوار شده است. بنابر پیش‌بینی او، برقراری این نیروی تبادل مستلزم وجود و تبادل نوعی ذره است که تا آن زمان شناسایی نشده بود. او برد نیروی هسته‌ای و جرم این ذرۀ فرضی را هم محاسبه کرد. او گفته بود که این ذره باید ناپایدار باشد و نیم‌عمر فوق‌العاده کوتاهی داشته باشد. تصور می‌شد که موئون کشف‌شده در ۱۹۳۶ همین ذرۀ یوکاوا باشد که در ابتدا آن را مزون مو نامیدند؛ اما بعدها مشخص شد که ذرۀ یوکاوا مزون پی یا پیون است که در ۱۹۴۷ کشف شد. یوکاوا در ۱۹۳۶ چنین پیش‌بینی کرد که هستۀ اتم می‌تواند یکی از درونی‌ترین الکترون‌های مداری‌اش را جذب کند که این فرآیند هم‌ارز گسیل یک پوزیترون از هسته است. این درونی‌ترین الکترون‌ها به پوستۀ الکترونی K تعلق دارند. به فرآیند جذب الکترون در هسته گیراندازی (کی) K می‌گویند.

جستارهای وابسته 
 پتانسیل یوکاوا
 میون
 پیون
 مزون

منابع

پیوند به بیرون 

 Hideki Yukawa - Biography
 About Hideki Yukawa
 his prediction of the existence of mesons on the basis of theoretical work on nuclear forces.

استادان دانشگاه اوزاکا
استادان دانشگاه توکیو
استادان دانشگاه کلمبیا
اعضای انجمن سلطنتی ادینبرو
اعضای انجمن فیزیک آمریکا
اعضای پیوسته خارجی آکادمی ملی علوم هند
اعضای خارجی آکادمی علوم اتحاد شوروی
اعضای خارجی انجمن سلطنتی
اعضای وابسته خارجی آکادمی ملی علوم
اهالی توکیو
برندگان جایزه نوبل فیزیک
برندگان ژاپنی جایزه نوبل
دانشمندان فیزیک نظری
دانش‌آموختگان دانشگاه پاریس
دانش‌آموختگان دانشگاه کیوتو
درگذشتگان ۱۹۸۱ (میلادی)
دریافت‌کنندگان پور لو مریت (نشان غیرنظامی)
دریافت‌کنندگان جایزه امپریال
دریافت‌کنندگان نشان زرین لومونسف
زادگان ۱۹۰۷ (میلادی)
فیزیک‌دانان اهل ژاپن
فیزیک‌دانان ذرات
فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی)
محققان مؤسسه مطالعات پیشرفته