موسیقی مقامی آذربایجانی

موسیقی مقامی یا موسیقی مقام (ترکی آذربایجانی: Muğam; مقام) نوعی از موسیقی عامیانه و فولکلور در موسیقی آذربایجانی است. موسیقی مقامی آذربایجانی به موازات موسیقی موسیقی دستگاهی ایرانی، موسیقی مقامی عربی و ترکی است. امّا بیشتر از همه از حیث مایه‌ها، گوشه‌ها و شعبات با موسیقی مقامی عراقی و به عقیدهٔ ژان دورینگ نزدیک‌ترین سنت به موسیقی دستگاهی ایرانی است؛ مثلاً دستگاه شور در هر دو سنت مقامی مهم است و در هر دو به شکل مشابه گسترش می‌یابد.

یونسکو در سال ۲۰۰۸موسیقی مقامی آذربایجانی را در میراث معنوی فرهنگی بشر ثبت کرد.

همچنین فضاپیمای کاوشگر ویجر ۱ نیز قطعه‌ای از موسیقی مقام به زبان ترکی آذربایجانی را برای پخش در فضا انتخاب کرده‌است.

مقام‌ها 

در سال‌های اخیر، موسیقی مقامی آذربایجانی، خود را در سنت‌های شفاهی-سازی نشان داده‌است. این سنت در قالب هفت مقام اصلی دسته‌بندی شده‌است. این هفت مقام عبارتند از :راست، سه‌گاه، شور (این سه بسیار رایج‌ترند)، شوشتر، بیات شیراز، چهارگاه، همایون و سه مقام جنبی سارنج، شهناز و نوع دیگری
از چهارگاه. هر مقام با گامی سازمان‌یافته و با معنا و احساسات زنده همراه است، که در قالب مایه اجرا می‌شوند.

مقام‌های ضربی ۹ عدد هستند. حیرتی، ارسباری، سماعِ شمس، منصوریه، مانی، اوشاری، حیدری، شکستهٔ قره‌باغ، شکستهٔ قسمه.

جستارهای وابسته 
 موسیقی آذربایجانی
 موسیقی دستگاهی ایرانی
 موسیقی مروگی
 موسیقی نواحی
 موسیقی بخشی‌های خراسان

یادداشت‌ها

منابع 

اختراع‌های جمهوری آذربایجانی
سبک‌های موسیقی آذری
سنت موسیقی بر پایه مقام
سنت‌های موسیقی هنری و کلاسیک
شاهکارهای شفاهی و ناملموس میراث بشری
محتویات صفحه طلایی وویجر
مقاله‌های دارای ویدئو
مقام‌ها
موسیقی ایرانی
موسیقی جمهوری آذربایجان
موسیقی جهان

موسیقی نواحی ایران
میراث فرهنگی و معنوی بشر
نمادهای ملی جمهوری آذربایجان