روح‌الله نیکپا

روح‌الله نیکپا (زادهٔ ۱۵ ژوئن ۱۹۸۷ در وردک) تکواندوکار اهل افغانستان است. او در المپیک پکن (وزن ۵۸ ک. گ) و المپیک لندن (وزن ۶۸ ک. گ) موفق به کسب مدال برنز شد. نیکپا نخستین و تنها ورزشکار افغانستان است که توانسته‌است در المپیک مدال بگیرد.

زندگی ورزشی 
نیکپا تکواندو را از سن ۱۰ سالگی در کابل آغاز کرد. در پی جنگ افغانستان، خانوادهٔ او به اردوگاه‌های پناهندگان افغان در ایران مهاجرت کردند. پس از آن او به عضویت تیم تکواندوی پناهندگان افغان در ایران درآمد. او در سال ۱۳۸۳ به کابل بازگشت و تمریناتش را برای آماده‌سازی مسابقات المپیک پی‌گرفت. روح‌الله نیکپا تکواندو کار انجمن بنیان‌گذاران تکواندو پومسه در افغانستان در مسابقات آزاد کره که در آن بیشتر از ۳۰ کشور شرکت داشتند، با شکست دادن ورزشکارانی از کویت، بلژیک و ژاپن مقام سوم را به دست آورد.

وی در سال ۲۰۰۸ مدال برنز قهرمانی آسیا را کسب کرده و سهمیه حضور در رقابت‌های المپیک را به دست آورد و در بازی‌های المپیک ۲۰۰۸ به مدال برنز وزن ۵۸ کیلوگرم دست یافت که نخستین مدال افغانستان در المپیک بود. او در این مسابقات در دور اول لونت تونکات از آلمان را ۰–۴ شکست داد در دور دوم ۰–۱ مغلوب گیرمو راموس مکزیکی شد. پس از صعود راموس به فینال و قهرمانی او، نیکپا در گروه بازنده‌ها ابتدا مایکل هاروی از بریتانیا را ۱–۳ شکست داد و سپس در مبارزه برای مدال برنز خوان آنتونیو راموس اسپانیایی قهرمان دو دورهٔ جهان را ۰–۴ مغلوب کرد.

نیکپا در سال ۲۰۱۱ به در وزن ۶۸ کیلوگرم یک‌وزن بالاتر رفته و به مدال برنز قهرمانی جهان رسید.

وی در مسابقات قهرمانی تکواندوی آسیا در ویتنام در سال ۲۰۱۲ حریفانی از کشورهای پاکستان، تاجیکستان، قرقیزستان، تایلند را شکست داد و در فینال مغلوب علیرضا نصر آزادانی از ایران شد و مدال نقره مسابقات و سهمیه شرکت در بازی‌های المپیک را برای افغانستان به دست آورد.

شغل نیکپا آرایشگری است و در باشگاه حیدری کابل تمرین می‌کند. مربی او در المپیک ۲۰۱۲ لندن مین سین هاک کره‌ای بود.

واکنش‌ها به مدال المپیک ۲۰۰۸ 
نیکپای پس از کسب مدال گفت: 
حامد کرزی رئیس‌جمهور افغانستان هم بلافاصله کسب مدال او را تبریک گفت و یک خانه به خرج دولت به او هدیه کرد. پس از شنیدن خبر پیروزی او در المپیک، شهرهای افغانستان غرق در شادی شد. گزارش‌های محلی حاکی از آن است که در پی این پیروزی، ملت افغانستان در شهرهای مختلف این کشور از جمله کابل، قندهار، خوست، هرات، هلمند، بلخ و نیز شهرهای دیگر افغانستان به پایکوبی و شادمانی پرداختند. رسانه‌های گروهی کشور این رویداد را به خوبی پوشش دادند.

المپیک ۲۰۱۲ 
در این مسابقات المپیک لندن که روز پنج شنبه (۱۹ اسد ۱۳۹۱/ ۹ اوت ۲۰۱۲) برگزار شد، روح‌الله نیکپا بازی خوبی از خود به نمایش گذاشت، اما نتوانست بر محمد باقری معتمد که عنوان قهرمانی تکواندوی جهان را دارد، پیروز شود.

روح‌الله نیکپا که در المپیک ۲۰۰۸ مدال برنز گرفته بود، در مرحله ابتدایی مسابقه تکواندوی المپیک لندن توانست با امتیاز ۱۲ در مقابل ۵، بر حریف لهستانیش میشل لونیفسکی غالب شود. او در دور مقدماتی با حریف تهاجمی برخورد می‌کرد و از ابتدای مسابقه به نظر می‌رسید که بر حریف پیروز می‌شود.

در مسابقه یک چهارم نهایی، روح‌الله نیکپا و محمد باقری معتمد به صورت همگام پیش می‌رفتند. در سه مرحله مسابقه هر دو ورزشکار با امتیازهای مساوی در مبارزه بودند، اما در مرحله چهارم، ورزشکار ایرانی یک امتیاز بیشتر گرفت و نتیجه با امتیاز پنج در مقابل چهار به نفع ایران تمام شد.

محمد باقری معتمد مدال طلا در مسابقات جهانی تکواندوی سال ۲۰۰۹ در دانمارک را در کارنامه اش دارد. او هم‌چنین مدال طلا، نقره و برنز در قهرمانی کشورهای آسیایی گرفته‌است.

نیکپا در مقابل حریف لهستانیش تهاجمی و فعالانه وارد میدان شد.

مسابقه روح‌الله نیکپا به صورت گسترده از سوی افغان‌ها هم در فضای مجازی و هم از طریق تلویزیون دنبال می‌گردید. شمار تماشاچیان افغان در محل بازی نیز زیاد بود. افغان‌ها از پیروزی نیکپا در دور مقدماتی و مبارزه او با حریف ایرانیش، ابراز خوشحالی می‌کردند.

روح‌الله نیکپا که نخستین و تنها مدال آور از مسابقات المپیک برای افغانستان است، تمرین تکواندو را در سن ده سالگی در کابل شروع کرد. اما جنگ به او مجال نداد و با خانواده اش به ایران مهاجر شد.

نیکپا در ایران به عضویت تیم تکواندوی پناهندگان افغان درآمد و در سال ۱۳۸۳ دوباره به کشورش بازگشت. او برای نخستین بار در مسابقات آسیایی در سال ۲۰۰۶ خوب درخشید. سرانجام در المپیک پکن در سال ۲۰۰۸، نیکپا با پیروزی در مقابل آنتونیو راموس اسپانیایی، به مدال برنز دست یافت. او همچنین در المپیک ۲۰۱۲ لندن با راهیابی تکواندو کار ایران به فینال در شانس مجدد دو رقیبش را شکست داد و مدال برنز المپیک قبلی اش را در یک‌وزن بالاتر تکرار کرد، روح‌الله ۲ برنز المپیک در کارنامه دارد که تنها دو مدال افغانستان در سطح المپیک هستند و ورزشکار دیگری از افغانستان تاکنون موفق به کسب مدال المپیک برای افغانستان نگردیده‌است.

جستارهای وابسته 
 فهرست مدال‌آوران المپیک در تکواندو

منابع 

 
 سایت آزادی سمنگان
 روح‌الله نیکپا در تمرینات تیم ملی تکواندو افغانستان NBC Olympics

افراد زنده
اهالی کابل
اهالی ولایت وردک
برندگان مدال برنز المپیک اهل افغانستان
برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۸
برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۱۲
نیکپا، روح‌الله
تکواندوکاران بازی‌های المپیک افغانستان
تکواندوکاران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۸
تکواندوکاران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۱۲
تکواندوکاران در بازی‌های آسیایی ۲۰۰۶
تکواندوکاران در بازی‌های آسیایی ۲۰۱۰
تکواندوکاران مرد اهل افغانستان
دور از وطن‌های اهل افغانستان در ایران
رقابت‌کنندگان بازی‌های آسیایی اهل افغانستان
زادگان ۱۳۶۶
زادگان ۱۹۸۷ (میلادی)
مدال‌آوران المپیک در تکواندو
مدال‌آوران تکواندو قهرمانی آسیا
مدال‌آوران تکواندو قهرمانی جهان
ورزشکاران هزاره