شهرستان شفت

شهرستان شَفت از شهرستان‌های استان گیلان در شمال ایران است. این شهرستان دارای ۲ بخش و ۴ دهستان است. جمعیت این شهرستان ۵۴٬۲۲۶ نفر است (سال ۱۳۹۵) و مرکز آن شهر شفت (گیلان) می‌باشد.

این شهرستان از شمال شرق به شهرستان رشت و از جنوب و جنوب شرقی به استان زنجان و شهرستان رودبار و از غرب به شهرستان فومن وصومعه سرا محدود است. جمعیت شهرستان شفت در بدو تاسیس در سال ۱۳۷۴ بالغ بر ۷۲٬۰۰۰ بوده که در دهه های اخیر با توجه به مهاجرت مردم به سایر شهرستان های گیلان خصوصا رشت، با کاهش چشمگیری مواجه شده است.

روستای علی سرای سیاهمزگی، روستا پیرده واقع در چهارراه صایمی. خرمکش، امام زاده ابراهیم وپایین توسه ازمناطق کوهستانی و روستای عثماوندان و شهر شفت از مناطق کاملاً جلگه‌ای آن به‌شمار می‌آیند؛ که رودخانه سیاهمزگی از کنار آن عبور می‌کند. به‌طوری‌که روستای خرمکش وپایین توسه در انتهای دره‌ای بهم پیوسته قرار دارند و از نقاط کوهستانی می‌باشد که از چهار طرف بین کوه‌های بلند محاصره می‌باشد. منطقه سیاحتی، زیارتی سیاهمزگی و آبشار دودوزن خرمکش، پارک جنگلی چناررودخان، بقاع متبرک امام زاده ابراهیم و امام زاده اسحاق، منطقه سیاحتی کلوان وچماچاء از مناطق دیدنی و گردشگری محسوب می‌شوند. روستاهای دیگرش هم مانندشالما، کمسارکوچک، چوبر، خرطوم و طالقان در دو منطقه جلگه‌ای و کوهپایه‌ای قرار دارند.

برنج از جمله محصولات کشاورزی این منطقه و باغداری، چای، پرورش دام و طیور و زنبور عسل، شیلات و پرورش آبزیان و کرم ابریشم از دیگر فعالیت‌های این شهرستان می‌باشد. علاوه بر موارد مذکور تولید خشکبار از جمله شاه بلوط و صیفی جات و گل و گیاه زینتی نیز از منابع درآمدی مردم منطقه محسوب می‌شود. صنایع دستی شامل شال و جوراب و بافت حصیر، زیلو و سبد است.

مردم

زبان 
بخشی از مردم این شهرستان به زبان گیلکی صحبت می‌کنند و بخش دیگر تالشان هستند که به واسطهٔ شغل خود اغلب در دامنه‌های کوهپایه ای زندگی می‌کنند و گیلک زبانان نیز در مناطق پست جلگه ای ساکن هستند و به کار کشاورزی مشغولند. در چند سال اخیر به خاطر تغییر سبک زندگی مردم گیلک و تالش شهرستان در کنار یکدیگر جهت رونق شهرستان تلاش کرده‌اند.

دین و مذهب 
آئین گیلانیان قبل از اسلام میترائیسم (مهرپرستی که به روایتی اولین دین جهان است) و زرتشتی بوده‌است. همچنین وجود داشتن روستاهای متعددی با نام‌های آتشکده وآتشگاه وجود داشتن مراکز مذهبی بسیاری ر در قبل از اسلام در منطقه شفت، فومن و رودبار نشان می‌دهد. امروزه، مردم شفت پیرو دین اسلام هستند.

بخش‌ها و دهستان‌ها 
 بخش مرکزی شهرستان شفت
 دهستان جیرده
 دهستان ملاسرا

شهر: شفت
 بخش احمدسر گوراب
 دهستان نصیرمحله
 دهستان چوبر
شهر: احمدسر گوراب

جاذبه‌های گردشگری 
 بقعه امامزاده اسحاق (در ۲۵ کیلومتری جنوب شهر شفت (سیاه‌کوه)
 آبشار دودوزن
 سد خاکی سقالکسار در ۱۵ کیلومتری شهر شفت و در مسیر جیرده به رشت
 استخر طبیعی نورماس واقع در روستای کلاچ خندان از توابع دهستان جیرده در بخش مرکزی شهرستان شفت
 تالاب آب‌بندان گیلده این تالاب در محدوده روستای گیلده پایین شفت قراردارد
 بقعه امامزاده ابراهیم در ۳۵ کیلومتری جنوب شهر شفت در دل کوهستان و در روستایی با معماری خاص چوبی واقع شده‌است
 بقعه متبرکه شاه درویشان واقع در ۵ کیلومتری شهر شفت روستای تکرم
 پل لیشاوندان واقع در لیشاوندان

مشاهیر 
 پرواز همای خواننده موسیقی سنتی
 رضا نیک نظر فوتبالیست و بازیکن اسبق تیم فوتبال پرسپولیس
 حسن قلی پور قصبه(سدید) نویسنده دو رمان گیلداد و هیواد و برنده جایزه ادبی قلم زرین
 محمد جمشیدی چناری خبرنگار برتر جشنواره‌های رسانه‌ای استان گیلان
 سید محمدباقر شفتی مجتهد نامدار عصر قاجار
 میرزای شفتی (عالم و مجتهد) بزرگ شفتی که بعد ها ساکن قم شده و به نام میرزای قومی شهرت دارد.
 محمد حامدی اولین مقام‌آور شفتی در قهرمانی کاراته آسیا و اقیانوسیه کشور اندونزی (جاکارتا)
 آیت نجد باقری قهرمان پرورش اندام ایران و جهان

مراکز آموزشی 
 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شفت
 دانشگاه پیام نور شفت

بازار هفتگی 
شفت که یکی از مناطق چند گانه فومنات می‌باشد به رسم دیر باز این منطقه، بازار هفتگی دارد. لازم است ذکر شود که نمونه این بازارها را در بیشتر شهرهای استان گیلان از جمله فومن، صومعه سرا و رشت می‌بینیم.
فلسفه این بازارها با توجه به نوع محصول کشتی در هر شهر و برنامه‌ریزی اجتماعی، ایجاد می‌شده‌است.
در شفت روز دوشنبه (دوشنبه بازار) و در نصیرمحله روز چهارشنبه (چهارشنبه بازار) و در چوبر (یکشنبه بازار).

منابع 
کتاب تاریخ شفت نادر افشاریان

 اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳خ.
 سازمان نقشه‌برداری کشور

 
شفت