مدار صفر درجه (مجموعه تلویزیونی)

مدار صفر درجه مجموعه تلویزیونی به کارگردانی حسن فتحی است که در سال ۱۳۸۶ از شبکه اول سیما پخش شد.

گمان می‌رود این فیلم بر اساس زندگی واقعی عبدالحسین سرداری ساخته شده باشد، اما هیچ‌گونه نشانه دقیقی برای تأیید این موضوع در سریال موجود نیست (نه نام شخصیت‌ها و نه سرنوشت آن‌ها به عبدالحسین سرداری شباهتی ندارد و همچنین این سریال یکی از محبوب‌ترین سریال‌های ایران است).

این سریال با وجود شباهت اسمی به رمان مدار صفر درجه احمد محمود، از حیث وقایع، شخصیت‌ها، درونمایه و غیره هیچ ارتباطی با رمان مذکور ندارد.

خلاصه داستان 
فیلم ماجرای سفر دانشجویی ایرانی به نام حبیب پارسا (شهاب حسینی) به فرانسه — برای تحصیل در رشتهٔ فلسفه در دانشگاه پاریس — را نشان می‌دهد. ماجرا بر بستر جنگ جهانی دوم و شکل گرفتن صهیونیزم و تسلط تدریجی بر فلسطین می‌گذرد که طبیعتاً فضای داستان متأثر از این واقعه مهم تاریخی است. در زمان اعزام دانشجویان ایرانی به فرانسه و همچنین تحصیل آن‌ها در دانشگاه پاریس، جنگ جهانی دوم نیز در حال آغاز است. حبیب پارسا در دانشگاه با دختری یهودی به نام سارا استروک (ناتالی متی) آشنا می‌شود که اوایل، در کلاس با یکدیگر به مخالفت می‌پردازند که تدریجاً این مخالفت و سرکشی به عشق و تمایل بین این دو نفر مبدل می‌شود. ترور یهودیان به دست صهیونیست‌ها در ایران و اروپا و دنبال کردن سرنوشت دانشجویی ایرانی در فرانسه و رابطه عاطفی او با دانشجویی یهودی با سلسله حوادثی به یکدیگر مرتبط می‌شوند. به دنبال فتح پاریس توسط آلمان نازی، جان سارا آستروک و خانواده‌اش نیز به خطر می‌افتد زیرا دولت آلمان با یهودیان مخالف است؛ و پس از این وقایع مشکلات فراوانی برای حبیب که پس از مدتی به ایران بازمی‌گردد روی می‌دهد درحالی که از پی خواسته او سارا آستروک و مادرش نیز به تهران آمده بودند؛ (زیرا جانشان در پاریس به خطر افتاده بود) و حبیب مجدداً دو بار دستگیر می‌شود (به اتهام ربودن گذرنامه). پس از آزادی وی از زندان شهربانی و رخ دادن اتفاقاتی از جمله کشته شدن چند نفر مثل سرگرد فتّاحی، زینت الملوک (که به دلیل خودکشی می‌میرد) خواهر حبیب (سعیده پارسا) و نامزدش، در آخر ماجرا سارا عمویش را که در تخت جمشید قصد قتل حبیب را داشت به قتل می‌رساند و حبیب پارسا دوباره به زندان می‌افتد؛ ولی در آخر پس از رهایی از زندان به معشوق خود می‌رسد که آخرین سکانس سریال است.

بازیگران 
 شهاب حسینی در نقش حبیب پارسا (شخصیت اصلی داستان، فرزند دکتر علی و آسیه، خواهر سعیده، معشوقه سارا)
 ناتالی متی در نقش سارا آستروک (معشوقه حبیب، فرزند راشل، خواهرزاده ساموئل، برادر زاده تئودور)
 رؤیا تیموریان در نقش آسیه، (پرستار، مادر حبیب و سعیده، همسر دکتر علی پارسا)
 مسعود رایگان در نقش دکتر علی پارسا (پدر حبیب و سعیده، همسر آسیه)
 پیر داغر در نقش سرگرد بهروز فتاحی (معشوقه سابق زینت الملوک جهانبانی)
 لعیا زنگنه در نقش زینت‌الملوک جهانبانی (همسر جهانگیر همایون پناه، معشوقه سابق بهروز فتاحی)
 آتنه فقیه‌نصیری در نقش سعیده پارسا (خواهر حبیب، فرزند علی پارسا و آسیه، همسر سردار احتشام و بعدها نامزد تقی)
 احمد ساعتچیان در نقش محسن مظفر (از رفقا و همکلاسی‌های حبیب)
 پیام دهکردی در نقش سردار احتشام (همسر سعیده)
 ایرج راد در نقش جهانگیر همایون‌پناه (همسر زینت الملوک جهانبانی)
 رحیم نوروزی در نقش تقی نواده (از رفقای حبیب و بعدها نامزد سعیده)
 علی قربان‌زاده در نقش اردشیر توکلی (از رفقا و همکلاسی‌های حبیب)
 صدرالدین شجره در نقش ساروخانی (همکار جهانگیر و جاسوس آلمان‌ها)
 رامسین کبریتی در نقش ستوان محب علی (دستیار بهروز فتاحی)
 کیومرث ملک مطیعی در نقش میزان چی (کارمند روزنامه)
 فرخ نعمتی در نقش سرهنگ ارسیا (رئیس بهروز فتاحی و موجب قتل سعیده و تقی و بهروز فتاحی و زینت الملوک)

دوبله 
دوبلهٔ این سریال به سرپرستی بهرام زند در شهریور ۱۳۸۵ یعنی ۸ ماه پیش از آن که به روی آنتن برود شروع شد و تا پایان اردیبهشت ۱۳۸۶ ادامه یافت. در این مجموعه حدود ۶۰ گوینده به جای هنرپیشگان داخلی و خارجی گویندگی کرده‌اند که از جمله آنها می‌توان به بهرام زند، پرویز بهرام، احمد رسول‌زاده، فهیمه راستکار، مریم شیرزاد، ناصر طهماسب، ناصر نظامی، حمید منوچهری، مازیار بازیاران، تورج مهرزادیان، کسرا کیانی، صادق ماهرو، ناصر احمدی، کتایون اعظمی، مهتاب عسگری، اعظم‌السادات دلیری، علی‌همت مومی‌وند، میرطاهر مظلومی، مینا حبیلی، مینا شجاع، بهمن هاشمی و امیر جوشقانی اشاره کرد.
همچنین این سریال توسط صدا و سیمای مرکز مهاباد به زبان کُردی دوبله و از شبکه مهاباد و شما پخش گردید.

پشت صحنه 
مستندی از پشت صحنه این سریال با نام «روزی که زمان ایستاد» به کارگردانی روناک جعفری و تهیه‌کنندگی ناهید دل آگاه ساخته شده و در ۳ قسمت از شبکه مستند پخش شد.

منابع

پیوند به بیرون 

 
 نوشته‌ای در رابطه با سریال در وال استریت ژورنال 
 نقد سریال در SPIEGEL ONLINE 
 نگاهی به سریال مدار صفر درجه

فیلم‌های درباره هولوکاست
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در ۲۰۰۷ (میلادی)
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در دهه ۱۳۸۰
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی پایان‌یافته در ۲۰۰۷ (میلادی)
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی
مجموعه‌های تلویزیونی درام ایرانی
مجموعه‌های تلویزیونی شبکه یک ایران
مجموعه‌های تلویزیونی تاریخی ایرانی