تیانچی

تیانچی (چینی: 天啟؛ پین‌یین: Tiān Qǐ؛ انگلیسی: Tianqi) نام پادشاهی جو یوجیائو (۲۳ دسامبر ۱۶۰۵ - ۳۰ سپتامبر ۱۶۲۷)، پانزدهمین امپراتور دودمان مینگ بود. او همچنین نخستین فرزند امپراتور تایچانگ و برادر بزرگ امپراتور چونگ‌جن بود.

آغاز سلطنت 
در ۱۶۲۰ امپراتور تایچانگ درگذشت و پسر بزرگش جو یوجیائو که ۱۵ سال بیشتر نداشت با عنوان امپراتور تیانچی بر تخت سلطنت نشست. جو یوجیائو دچار اختلال در یادگیری بود و به همین دلیل کم سواد مانده بود. مردم به خاطر احترام به امپراتور می‌گفتند که او آنقدر وقت نداشته‌است تا خواندن و نوشتن را بیاموزد. همین امر سبب شده بود تا امپراتور جوان علاقه‌ای به کشورداری نداشته باشد و اداره ی امور تمام کشور را به خواجهٔ اعظم وی جونگ‌شیان و دایه ی خود بانو که بسپارد و خود سرگرم کار مورد علاقه‌اش - درودگری - شود.

دولت وحشت 
از آنجا که تمام قدرت به وی جونگ‌شیان و بانو که سپرده شده بود، آندو شروع به گماردن افراد مورد اعتماد خود در پست‌های مهم و از میان برداشتن وزرای مخالف خود کردند. حتی بانو که برای اینکه قدرت بیشتری داشته باشد اقدام به زندانی کردن زنان امپراتور نمود و آنقدر به آنها گرسنگی داد تا جان سپردند. سپس میزان دریافت مالیات از مردم افزایش یافت و اگر کسی می‌خواست موقعیت خود را حفط نماید باید رشوه‌های سنگینی را می‌پرداخت و هر کس نیز که اعتراض یا مخالفت می‌نمود، دستگیر، زندانی و تا سر حد مرگ شکنجه می‌شد. در این شرایط گروهی از پیروان مکتب کنفوسیوس که با نام جنبش دونگلین شناخته می‌شدند و شماری از پیروانشان از صاحب‌منصبان دربار بودند نگرانی خود را نسبت به اوضاع سیاسی کشور اعلام داشتند ولی نتیجه‌اش دستگیری و اعدام رهبران گروه، ویران‌سازی مؤسسات مربوط به آنها و پاکسازی پیروانشان از پست‌های دولتی با حکم امپراتور بود
. شرایط زندگی در این مدت روزبروز بدتر می‌شد و شورش‌های مردمی زیادی علیه امپراتور تیانچی صورت پذیرفت.

پایان سلطنت 
امپراتور تیانچی در ۳۰ سپتامبر ۱۶۲۷ ناگهان درگذشت و چون هیچ وارثی نداشت، برادر کوچکترش جو یوجیان به مقام امپراتوری رسید و به عمر دولت وحشت پایان داد. تیانچی با نام شی‌زونگ (熹宗) در مقبره سلطنتی به خاک سپرده شد و نام پس از مرگ امپراتور جه (کامل: Da Tian Chan Dao Dun Xiao Du You Zhang Wen Xiang Wu Jing Mu Zhuang Qin Zhe) به او داده شد.

جستارهای وابسته 
سلسله مینگ

منابع 

امپراتوران دودمان مینگ
حکم‌رانان سده ۱۷ (میلادی) اهل چین
درگذشتگان ۱۶۲۷ (میلادی)
ال‌جی‌بی‌تی اهل چین
ال‌جی‌بی‌تی باستان
افراد ال‌جی‌بی‌تی سده ۱۷ (میلادی)
زادگان ۱۶۰۵ (میلادی)
فرمانروایان دوجنس‌گرا