سه تفنگدار

سه تفنگدار (به فرانسه: Les Trois Mousquetaires)، رمانی است اثر نویسنده فرانسوی الکساندر دوما (به انگلیسی: Alexandre Dumas)؛ این رمان تاریخی با شعار «همه برای یکی، یکی برای همه» به شهرت رسید. دوما در کتاب به قهرمانی‌ها و دلاوری‌های سه تن از تفنگداران پادشاه لوئی سیزدهم به نام‌های آتوس، پورتوس، آرامئیس و نیز جوانی دلیر و باهوش به نام دارتانیان که پس از کش و قوس‌های فراوان میانشان، در نهایت پیمان برادری و دوستی با یکدیگر می‌بندند را شرح می‌دهد. این چهار نفر در همه مهالک و مخاطرات با یکدیگر بودند. الکساندر دوما در این رمان اشخاص، زندگی و تاریخ قسمتی کوچک از تاریخ فرانسه را با مهارتی ویژه به خوانندگان نشان می‌دهد.

فیلم‌هایی که از این رمان ساخته شده در سبکی قرار می‌گیرد که در فیلم‌سازی به آن فیلم شمشیربه‌دستان گفته می‌شود. بسیاری از رمان های تاریخی ماجراجویی او در ابتدا به صورت سریال منتشر شدند که از آن جمله می توان به کنت مونت کریستو و سه تفنگدار اشاره کرد. رمان های او از زمان اقتباس شده‌اند.

تاریخچه رمان 
سه تفنگدار در سال ۱۸۴۴ میلادی (قرن ۱۷) به صورت دنباله‌دار در یکی از مجلات فرانسوی منتشر شد. نخستین بار این کتاب توسط محمد طاهر میرزا قاجار (محمد طاهر میرزا اسکندری طاب ثراه) در زمان سلطنت ناصرالدین شاه قاجار به فارسی ترجمه شد و به صورت چاپ سنگی منتشر شد. در سال‌های بعد، ترجمهٔ جدیدی از کتاب، توسط ذبیح‌الله منصوری صورت گرفته. این ترجمه در ده جلد قطع وزیری توسط شرکت انتشارات امیرکبیر منتشر شده‌ است.
این کتاب نیز مانند دیگر آثار ترجمه شده توسط ذبیح الله منصوری همراه افزوده‌هایی از مترجم است که باعث افزایش حجم و طولانی شدن رمان که نخست به عنوان پاورقی منتشر می‌شده، شده است.
علاوه بر این ترجمه های روزآمد و وفادارانه‌ تری توسط مترجمان دیگری منتشر شده است.

نکته ای دربارهٔ ترجمه 
البته باید توجه کنیم که آشنایی محمد طاهر میرزا قاجار با زبان فرانسه کتابی بوده ‌است و در ترجمه کتاب اشتباهاتی هم به چشم می‌خورد. به عنوان نمونه، در فصل سی و پنجم آتوز درباره انگشتر یاقوت می‌گوید که مادربزرگش انگشتر را به مادرش و او آن را به وی داده ولی در فصل سی و هشتم آتوز دربارهٔ همان انگشتر می‌گوید انگشتر را پدرش به مبلغی خریده و شب عروسی به مادرش هدیه داده‌است. نکته دیگر دربارهٔ ترجمه این کتاب اینکه نام‌های قهرمانان با نام‌های امروزی متفاوت است.

اقتباس‌ها

فیلم 

 سه تفنگدار (1921)، اقتباسی از فیلم صامت با بازی داگلاس فیربنکس.
 سه تفنگدار (1939)، یک اقتباس کمدی موزیکال با بازی دان آمچه و برادران ریتز.
 سه تفنگدار (1948)، اقتباسی در سال 1948 با بازی ون هفلین، لانا ترنر، جون آلیسون، آنجلا لنزبری، وینسنت پرایس و جین کلی.
 سه تفنگدار (1973)، اقتباسی از ریچارد لستر با بازی اولیور رید، فرانک فینلی، ریچارد چمبرلین و مایکل یورک. این تنها نیمه اول رمان دوما بود و بقیه در سال بعد در چهار تفنگدار ظاهر شدند.
 دآرتانیان و سه تفنگدار (1978)، یک موزیکال محبوب شوروی با حضور میخائیل بویارسکی
 سه تفنگدرا (1993)، اقتباسی از دیزنی در سال 1993 با بازی چارلی شین، کیفر ساترلند، الیور پلات و کریس اودانل.
 تفنگدار (2001)
 سه تفنگدار (2011)، به کارگردانی پل دبلیو اس اندرسون و با بازی لوک ایوانز، ری استیونسون و میلا جووویچ.
 سه تفنگدار: دآرتگنان(2023): یک حماسه دو قسمتی فیلم ماجراجویی فرانسوی با بازی فرانسوا سیویل، وینسنت کسل، پیو مارما، رومن دوریس و اوا گرین

منابع 
سایت www.amazon.com 
 محمد معین

پیوند به بیرون 
 متن کامل رمان (انگلیسی) پروژه گوتنبرگ

 
ادبیات داستانی در سده ۱۷ (میلادی)
نمودهای فرهنگی کاردینال ریشلیو
رمان‌های ۱۸۴۴ (میلادی)
رمان‌های الکساندر دوما
رمان‌های تاریخی فرانسه
رمان‌های فرانسوی ۱۸۴۴ (میلادی)
رمان‌های فرانسوی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رمان‌های فرانسوی مورد اقتباس در نمایشنامه‌ها
رمان‌های ماجراجویی فرانسوی
رمان‌های مورد اقتباس در بازی‌های ویدئویی
رمان‌های مورد اقتباس در کمیک‌ها
رمان‌های مورد اقتباس در مجموعه‌های تلویزیونی
رمان‌های واقع‌شده در سده ۱۷ (میلادی)
رمان‌های واقع‌شده در فرانسه در آغاز دوره مدرن
رمان‌هایی که ابتدا به صورت سریالی چاپ شدند
فرانسه در ۱۸۴۴ (میلادی)
فرانسه در ادبیات داستانی
کتاب‌های ذبیح‌الله منصوری