موش‌ها و آدم‌ها

موش‌ها و آدم‌ها  رمان کوتاهی از جان استاین‌بک، برندهٔ جایزه نوبل ادبیات چاپ ۱۹۳۷ است. داستان سرگذشت غم‌انگیز دو کارگر مهاجر، جُرج میلتون و لِنی اسمال است که در رکود بزرگ آن روزگار در کالیفرنیا به دنبال یافتن کار به هر سمت و سویی روانه می‌شوند و در فکر دست و پا کردن مزرعه‌ای برای خودشان هستند. جان استاین‌بک به بهانهٔ معرفی این دو شخصیت تصویری روشن از زندگی کارگران فصلی و پاره‌وقت در مزارع و کشتزارها در دههٔ ۱۹۳۰ آمریکا به دست می‌دهد، تصویری که در عین شفافیت در توده‌ای از کسالت و غبار فرورفته است.

چکیده داستان 
جورج میلتون و لنی اسمال دو دوست هستند که با مهتری در اصطبل روزگار می‌گذرانند. آرزوی دیرین هر دویشان آن است که روزی جایی را بخرند و در آن خرگوش پرورش دهند. لنی از بچگی از نوازش چیزهای نرم خوشش می‌آید و زور بازوی بسیاری دارد ولی چندان باهوش نیست و کودن است. از همین رو دچار دردسر می‌شود، به‌ویژه هنگامی که زن پسر ارباب، کرلی، از او می‌خواهد تا موهایش را نوازش کند. لنی نخواسته زن بیچاره را می‌کشد و از ترس می‌گریزد. کرلی خشمگین با مردانش در پی یافتن و از پای درآوردن لنی راهی می‌شود. جرج هم به‌رغم سوگندش برای پشتیبانی از لنی در چنین درگیری‌هایی به گروه پیوسته در پی لنی راهی می‌شود. چون می‌بیند دوستش گیر افتاده و راه گریز ندارد با هفت تیر به گردنش شلیک می‌کند و او را می‌کشد.

مبنای داستان 
مبنای این داستان آموخته‌های زندگی استاین‌بک دربارهٔ زندگی مردان بی‌خانمان و دربدر در پی کارگری در اصطبل است. نام این داستان از سروده رابرت برنز برگرفته شده‌است. در این داستان همه به نوعی تنها هستند و آرزویشان را دست مایه‌ای برای فرار از این تنهایی قرار داده‌اند. در کتاب موش‌ها و آدم‌ها، به تعبیری از آرزوهای بر باد رفته آدم‌ها سخن می‌گوید. این کتاب در کنار شاهکار جان اشتاین بک یعنی کتاب خوشه‌های خشم، از پر مخاطب‌ترین آثار وی محسوب می‌شود. بر اساس این کتاب تاکنون چندین اقتباسی سینمایی ساخته شده‌است.

فیلم 
 اولین فیلم اقتباسی در سال ۱۹۳۹، دو سال پس از انتشار رمان، اکران شد و لون چنی جونیور در نقش لنی، بورگس مریدیت در نقش جورج بازی کرد و لوئیس مایلستون آن را کارگردانی کرد.
 فیلمی ایرانی به نام تپلی محصول ۱۹۷۲ به کارگردانی رضا میرلوحی از داستان موش‌ها و آدم‌ها اقتباس شد.
 یک نسخه سینمایی دیگر در سال ۱۹۹۲ به کارگردانی گری آلن سیناس ساخته شد که نامزد دریافت نخل طلای کن شد.

اجرای رادیویی در ایران 
این کتاب بر اساس ترجمهٔ سروش حبیبی توسط رادیو تهران در قالب نمایشنامه رادیویی سریالی در برنامه کتاب شب اجرا شده‌است.

منابع 

 

 
جان استاین‌بک
داستان‌های کوتاه ۱۹۳۷ (میلادی)
داستان‌های کوتاه آمریکایی
داستان‌های کوتاه انگلیسی
رمان‌های ۱۹۳۷ (میلادی)
رمان‌های آمریکایی ۱۹۳۷ (میلادی)
رمان‌های آمریکایی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رمان‌های آمریکایی مورد اقتباس در نمایشنامه‌ها
رمان‌های جان استاین‌بک
رمان‌های رکود بزرگ
رمان‌های کوتاه ایالات متحده آمریکا
رمان‌های مورد اقتباس در اپراها
رمان‌های واقع‌شده در کالیفرنیا
زن‌ستیزی