افسانه سلطان و شبان

افسانه سلطان و شبان مجموعه تلویزیونی در ژانر کمدی به کارگردانی داریوش فرهنگ است، که تولید آن در سال ۱۳۶۲ توسط گروه فیلم و سریال تلویزیون آغاز و در سال ۱۳۶۳ از شبکه ۱ سیما پخش شد. مهدی هاشمی و داریوش فرهنگ به اتفاق یکدیگر فیلمنامهٔ این سریال را در قالب افسانه‌ای کهن نوشته‌اند.

بازیگران 
 مهدی هاشمی در نقش سلطان / شیرزاد شبان
 گلاب آدینه در نقش سلطان بانو
 محمد مطیع در نقش وزیر اعظم
 محمدعلی کشاورز در نقش خوابگزار اعظم
 حسین کسبیان در نقش تلخک
 احمد آقالو در نقش کاتب
 علیرضا مجلل در نقش مقام لشکری
 سیاوش طهمورث در نقش مقام کشور
 صادق هاتفی در نقش مقام تشریفات
 جمشید لایق در نقش مقام خزانه‌داری
 خسرو امیرصادقی در نقش مدیحه‌سرا
 محمد بازاری در نقش صورتگر
 سرور رجایی در نقش ننه شیرو
 پرویز شاهین خو در نقش خالو
 داریوش ایران‌نژاد در نقش سامندر
 حسن رضوی در نقش زندانبان
 اکبر دودکار در نقش محافظ
 مرتضی طاهری در نقش محافظ
 امیر نیک‌یار در نقش نگهبان
 حسین محجوب در نقش روستایی و زندانی

عوامل تولید 
کارگردان
 داریوش فرهنگ

کارگردان تلویزیونی
 مسعود فروتن

نویسندگان
 مهدی هاشمی
 داریوش فرهنگ

مشاور کارگردان
 حسین محجوب

دستیار کارگردان
 سعید بهنام
 قاسم اروانه

تیتراژ
 اصغر بهمن‌زاد

آهنگساز
 بابک بیات

فیلمبرداران
 یوسف دانش‌صدیق
 حسن کیایی
 جواد صفا

تدوین
 داریوش فرهنگ

چهره پردازی
 عبدالله اسکندری
 احمدعلی شجریان

طراح دکور و لباس
 ایرج رامین‌فر

داستان 
پادشاهی کوته اندیش و خوشگذران و ستمگر روزی در شکارگاه خود در زمان شکار و خوشگذرانی با پیرمردی فرزانه و پیشگو روبرو می‌شود که پیشگویی افتها و دشواریهایی را می‌کند که در زمان نمایان شده از ماه بر سر پادشاه فرود خواهند آمد. خوابگزار بزرگ با شناختن پیرمرد فرزانه و پیشگو (که روزگاری استاد وی بوده)، درمی یابد که این پیشگویی را باید راست دانست. پادشاه از این داستان هراس کرده و در بستر بیماری می‌افتد. وزیر والاجاه، شهبانو و خوابگزار والاجاه، راه‌چاره این گرفتاری را جایگزین کردن کس دیگری به جای پادشاه می‌دانند تا که گزند بگذرد. پس شبان ساده‌دلی که همانندی آشکار و باورنکردنی به پادشاه دارد را پیدا کرده و به بهانه و نیرنگ نشاندن همای نیکبختی بر شانه او، شبان را به کاخ آورده و ردای پادشاهی بر او می‌پوشانند و پادشاه را نیز در جامهٔ شبانی به ده او می‌فرستند. تلخک و دوست دبیرش که آگاه از تغییر رفتار پادشاه شده‌اند، به جستجوی راستی می‌پردازند و تلخک جانش را در این راه از دست می‌دهد. دبیر که به نام و نشان درست پادشاه نو پی برده‌است او را از چگونگی رویداد آگاه می‌سازد و با هم برنامه و نیرنگی برای از میان برداشتن درباریان و رهایی زندانیان پی ریزی می‌کنند. وزیر والاجاه کشته می‌شود، شهبانو خودکشی می‌کند، زمامداران لشکری، کشوری، گنجینه داری و کارکنان درباری در سیاهچال زندانی می‌شوند و زندانیان رهایی می‌یابند. از سوی دیگر پادشاه حقیقی که به زندگی روستایی خو نگرفته در ده شیرزاد شبان کژکاری به بارآورده و پس از دریافت کتکی درست، به دست مردمان دهکده از ده رانده می‌شود. در این میان خوابگزار والاجاه مژده می‌آورد که آن روز شوم گذشته و جان پادشاه از آفت و گزند در پناه مانده‌است. پادشاه و خوابگزار به کاخ بازمی‌گردند و دبیر به پیشواز وی می‌آید. پادشاه که از این رویداد یکه خورده و شگفت زده شده سراغ درباریان و همراهانش را می‌گیرد و پاسخ می‌شنود که همگی در سیاهچال هستند. سپس دبیر با لبخندی درهای تالار را گشوده و زندانیان رها شده از بند با تیغ‌هایی بران به سوی پادشاه می‌تازند. اینجاست که خواب و بوشاسپ پادشاه راست از آب درآمده است.

پانویس

منابع 
 VCD سریال افسانهٔ سلطان و شبان عرضه شده توسط شرکت صوتی و تصویری سروش

پیوند به بیرون 
 

فیلم‌ها به زبان فارسی
مجموعه‌های تلویزیونی تاریخی ایرانی
مجموعه‌های تلویزیونی شبکه یک ایران