Francisco Navarro Villosladaren monumentua

Francisco Navarro Villosladaren monumentua Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen monumentu bat da. Tres Reyes hotelaren aurreko biribilgunearen erdian dago, Iruñeko Lehen Zabalgunean. Francisco Navarro Villoslada idazlearen omenez egin zen.

Multzoa 
Materiala: Harri landua. Multzoa: 400 cm., Gartzia Ximenez: 212 cm., Amaia: 204 cm. eta Omenezkoa (Idazleak).

Monumentua 
Monumentua hiru harmailako oinarri baten gainean dago: Pedro Muguruza euskal arkitektoak trazadura geometrikoan egindako egitura arkitektonikoa gin zuen, eta Lorenzo Coullaut Valera sevillar eskultoreak hiru eskulturen multzoa.

Alde banatan, ondokoen irudiak agertzen dira: Gartzia Ximenitz, Abartzuza eta Ameskoetako jauna, eta haren emazte Amaia, Ranimiro godoaren alaba. Biak ala biak Navarro Villosladaren eleberri arrakastatsuena izan zen Amaya o los vascos en el siglo VIII eleberriaren protagonistak dira.

1918. urtean, Francisco Navarro Villoslada (Viana, 1818-1895) jaio zeneko lehen mendeurrenarekin batera, Nafarroako Foru Aldundiak eta Iruñeko Udalak idazle, kazetari eta historialari nafarraren memoria ohoratzea erabaki zuten, haren omenez monumentu bat altxatuz. Monumentuaren gastuei aurre egiteko herri-harpidetza bat sustatu zen. 1918ko irailaren 26an, idazleari omenaldia egiteko ekitaldietan inauguratu zuten monumentua, eta inaugurazio ekitaldian ondokoek hartu zuten hitza: Fernando Romero, omenaldia antolatzeko Batzordeko kidea, Javier Arraiza garaiko Iruñeko alkatea eta José López Mendoza Iruñeko apezpikua.

Kanpo estekak 

 Francisco Navarro Villosladaren monumentua. Iruñeko Udala 

Iruñeko Lehen Zabalguneko eskultura eta monumentuak