María Francés

María Candelaria Francés García, María Francés izenaz ezagunagoa, (Tutera, Nafarroa,  - Bartzelona, ) nafar aktorea izan zen, zineman eta telebistan aritu zen.

Biografia 
Iruñean, Ursulina mojetan ikasi zuen. Aurreko mendearen amaieran hasi zen taulak zapaltzen, 16 urte zituela. Zarzuela-korista egin zuen debuta Madrilen eta gero Bilbon, baina laster argi utzi zuen ez zela konformatuko mordoarena izanda: "Beti paper txikiak eskatzen nituen eta eman egiten zizkidaten. Baina bigarren aktore izan nintzen Carmen Cobeñarekin, Jaime de Armiñánen zuzendariaren amonarekin".

Bilboko Arriaga Antzokiko gerentea izango zenarekin ezkondu zen. Sei seme-alaba izan zituen eta bolada batez eszenatokietatik kanpo egon zen. 1930eko hamarkadan Amerikara emigratu zuen Santiago Artigas.1 antzerki-konpainiarekin.Espainiako Gerra Zibila amaitu ondoren, zineman jardun zuen, eta José Antonio Nieves Conderen Surcosen eta Antonio Mompleten Iparraldeko Haizean egindako interpretazioak egin zituen. Ohorezko aipamena lortu zuen Donostiako Zinemaldiko I. Nazioarteko Jaialdian.

1960ko hamarkadan, antzerki-lana ere egin zuen Estudio 1en. Antzerkia zuen gustukoen. Nobeletan eta telebistako serie batzuetan ere lan egin zuen, Las cuatro caras de Eva (1972) edo Curro Jiménez (1977), esaterako.

1973an, Xan Das Bolas aktorearekin batera, Ikuskizunaren Sindikatu Nazionalak bere karrera zinematografikoari emandako ohorezko saria lortu zuen, eszenatokietatik behin betiko erretiratuz lau urte geroago, 1977an.

85 urte zituela erretiratu zen, Madrilen La decente lana egin ondoren. Erretiratzean, lasai bizi izan zen eta bere bizioarekin jarraitu zuen. Kafezalea zen eta edozein ordutan hartzen zuen. Kafetegi batean eseri eta jendea pasatzen ikustea gustatzen zitzaion. Dotore jaztea gustatzen zitzaion, eta hauxe esaten zuen: "Arropak ez du edertasuna ematen, baina lagundu egiten du".

Sariak eta aintzatespenak 

 1954an Viento del norte lanarekin Ohorezko aipamena lortu zuen Donostiako Nazioarteko Zinemaldiko Jaialdian.
 1973an, Xan Das Bolas aktorearekin batera, Ikuskizunaren Sindikatu Nazionalak bere karrera zinematografikoari emandako ohorezko saria lortu zuen,

Filmografia osoa

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Tuterarrak
Nafarroa Garaiko aktoreak
Euskal Herriko emakume aktoreak
Bartzelonan hildakoak