J'accuse…!

J'accuse…! () Emile Zola idazleak L'Aurore egunkarian 1898ko urtarrilaren 13an idatzi zuen eskutitz bat izan zen.

Eskutitza 
L'Aurore egunkariaren 300.000 kopiek eragin handia izan zuten Frantziako iritzi publikoan. Azalean, J'accuse izenburuko artikulua zekarren. Félix Faure Errepublikako presidenteari zuzendutako eskutitza zen eta Frantziako armadak lau urte lehenago kapitain errugabe bat zigortu izana salatzen zuen. Kapitaina Alfred Dreyfus zen, armadako goi karguen arteko judu bakarra.

Alfred Dreyfus 

1894an Frantziako Inteligentzia Zerbitzuak Alemaniako enbaxadaren zakarrontzi batean dokumentu sekretuen bidalketa frogatzen zuen eskutitza aurkitu zuen. Giro antisemitiko gero eta zabalduago hartan, antzekotasun kaligrafiko txiki bat nahikoa izan zen ikerketak Dreyfus judua erruduntzat jo zezan. Dreyfus urriaren 15ean izan zen atxilotua; Cherche-Midiko espetxean gerra kontseilua egin zioten; abenduaren 22an traizioagatik kondenatu zuten eta, horren ondorioz, 1895eko urtarrilaren 5ean armadatik egotzi eta Deabruaren Uhartera (Frantziako Guiana) deportatu zuten bizi guztirako.

Prozesuaren irregulartasunak ikusita, kasua ikertzen segitu zuten Dreyfusen aldekoek. Gainera, 1895ean bertan, Alemaniak artean ere dokumentuak jasotzen zituela frogatu ahal izan zuten. Berehala ondorioztatu zuten filtrazioak Ferdinand Walsin Esterhazyk egiten zituela, baina eskuin muturrari esker —armada kontrolpean zuen— errugabetzat jo zuten. Dreyfusen aldeko eta kontrakoak baziren lehenago ere, baina Zolak artikulua idatzi zuenean hasi zen gizartearen benetako zatiketa. Dreyfusarden artean liberalak ziren nagusi: Zola bera, Georges Clémenceau, Jean Jaurès, Anatole France... Eskuinak (boterean zen), berriz, kapitainaren aurkako jarrera hartu zuen. Emile Zola difamazioagatik akusatu zuten eta urtebeteko espetxe zigorra eta 7.500 liberako isuna ezarri zizkioten. Londresera alde egin zuen idazle naturalistak.

Erbestetik itzulitakoan, 1902ko irailaren 29an tximiniako keak itota hil zen; dirudienez eta frogarik inoiz azaldu ez bazen ere, ez zen istripua izan eta Dreyfusen aurkakoen eskua ikusi zuten askok gertakizun hartan. Baina eskutitzak piztutako metxak bere bidea egin zuen, kapitain presoaren aldeko kanpaina indartuz, eta 1906ko uztailean, azkenean, Dreyfus errugabetzat jo zuten, armadan berriro onartu, baita Ohorezko Legioa eskaini ere.

J'accuse…!en erabilera geroztik 
Ordutik izenburu bereko artikulu mordoa argitaratu da eta esaldia hainbat bidegabekeria salatzeko erabili dute. 18/98+ auzian ere erabili izan zen.

J'accuse…!en zati aipagarrienak

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 L'Aurore

Kanpo estekak 

1898
Frantziako Hirugarren Errepublika
Dreyfus afera
Kazetaritzako tituluak