Substantzia erradioaktiboekin egindako iruzurrak

Substantzia erradioaktiboekin egindako iruzurrak gaixotasuna sendatzeko terapia moduan erradioaktibitatea erabiltzen duten iruzurrak dira.

Adibide esanguratsuenak 
 1918, New Jersey (AEB). Radio Bailey Inc. laborategiek Radithor izeneko produktua merkaturatu zuten, “hildako bizidunentzat osabidea” leloarekin. Radithorrek ur destilatua eta radio-226 eta 228 elementuak zituen, biak oso erradioaktiboak. Produktuak bertute ikusgarriak zituen: dena sendatu eta betiko poza ematen omen zuen. Erosleak konbentzitzeko, erradioaktibitatea “ziurtatuta” zegoela nabarmen adierazi zuten flaskoan bertan. Eben Byers (1880–1932) kirolari eta industrialari ezaguna 1927an hasi zen Radithor hartzen, osasunari mesede nabarmena egiten ziola sinetsita. 1930ean “sendagaia” hartzeari utzi zionerako, 1.400 botilatik gora zeuzkan edanak. Gorputza abzesuz josita zeukan, garezurra zulatzen ari zitzaion eta masailezurraren arrastorik ez zitzaion geratzen. 1932ko martxoaren 31n, komunikabideek “erradiazioak pozoituta” hil zela jaso arren, radioak eragindako askotariko minbiziek eragin zuten Byersen heriotza.

 1930, Frantzia. Tho-Radia aurpegiko krema saltzen hasi ziren; 100 gramoko, 0,5 gramo torio kloruro eta 0,25 gramo radio bromuro zituen.

 Alemania. Doramad azaldu zen merkatuan, erradioaktibitateari esker hortz-haginak eta oiak indartzen zituen hortzetako pasta. Erradioaktibitate dosiak txikiak ziren eta, ondorioz, produktua ez zen berez hilgarria; erabiltzaileei hortzen bat geratu ote zitzaien ez dakigu.

 1931, Alemania. Burk & Braun enpresak Radium Shokolade merkaturatu zuen, adin guztietako gozozaleentzako txokolate erradioaktiboa.

 Kolorado. Vita Radium supositorioak atera zituen Coloradoko Home Products Companyk. Ona omen zen sexu-grina berreskuratzeko, gorputzeko sistema guztiei mesede egiten zien eta hemorroideen aurka oso eraginkorra zen. Parean topatzen zuen guztia garbi zezakeen.

Produktu erradioaktiboak merkatutik kentzeko prozesua ez zen berehalakoa izan; Radiumscope haurrentzako jokoa 1942. urtea arte egon zen saltokietan. Baina 1932an produktuon gainbehera hasi zen, Radithorren kontsumitzaile sutsu eta ezagunena hil zenean.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Pseudozientzia