Συνθήκη του Κατώ-Καμπρεζί

Η Συνθήκη του Κατώ-Καμπρεζί (αναφέρεται επίσης και ως Ειρήνη του Κατώ-Καμπρεζί) περιλαμβάνει δύο ειρηνευτικές συμφωνίες που υπογράφηκαν στις 2 και 3 Απριλίου 1559. Έθεσαν τέλος στον τελευταίο ιταλικό πόλεμο μεταξύ της Γαλλίας αφενός και της Ισπανίας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας αφετέρου και στον ανταγωνισμό ανάμεσα στον οίκο των Βαλουά και στον οίκο των Αψβούργων.

Θεωρείται η πιο σημαντική ευρωπαϊκή συνθήκη του 16ου αιώνα, οι συμφωνίες της οποίας παρέμειναν σε ισχύ για περισσότερο από έναν αιώνα. Οδήγησε επίσης σε μια νέα γεωπολιτική κατάσταση που χαρακτηρίστηκε από την υποχρέωση της Γαλλίας να εγκαταλείψει την επεκτατική πολιτική της στην Ιταλία. Έτσι σηματοδοτεί το οριστικό τέλος των ιταλικών πολέμων και την αρχή της ισπανικής κυριαρχίας στην Ευρώπη.

Υπογράφηκαν δύο συνθήκες από τη Γαλλία: η πρώτη με την Ελισάβετ Α' της Αγγλίας και η δεύτερη με τον Φίλιππο Β΄ της Ισπανίας.

Το 1559, η δυσχερής οικονομική κατάσταση των ηγεμονιών λόγω των συνεχών πολέμων αλλά και οι θρησκευτικές αναταραχές ως συνέπεια της Μεταρρύθμισης ανάγκασαν όλους τους εμπλεκόμενους να επιθυμούν την ειρήνη. Η συνθήκη είχε την έγκριση του Φερδινάνδου Α΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

Οι μονάρχες δεν συναντήθηκαν αυτοπροσώπως αλλά εκπροσωπήθηκαν από πρεσβευτές και πληρεξουσίους. Ορισμένα ιταλικά κράτη συμμετείχαν επίσης στο συνέδριο.

Η συνθήκη υπογράφτηκε στην πόλη Κατώ-Καμπρεζί, που βρίσκεται περίπου 20 χιλιόμετρα ανατολικά του Καμπραί, στον σημερινό νομό Νορ στο βορρά της Γαλλίας. Οι διαπραγματεύσεις είχαν αρχίσει στο αβαείο του Σερκάν και ολοκληρώθηκαν στον πύργο του Κατώ-Καμπρεζί.

Πρώτη συνθήκη: Γαλλία και Αγγλία 
Η πρώτη συνθήκη του Κατώ-Καμπρεζί συνήφθη σε δύο στάδια, στις 12 Μαρτίου και στις 2 Απριλίου 1559, μεταξύ των πληρεξουσίων του Ερρίκου Β΄ της Γαλλίας και εκείνων της Ελισάβετ Α΄ της Αγγλίας. Η Αγγλία παρέδωσε το Καλαί στη Γαλλία, με αντάλλαγμα 500.000 σκούδα. Το Καλαί βρισκόταν υπό αγγλική κατοχή από το 1347, για περισσότερο από δύο αιώνες, έως το 1558 που το ανακατέλαβαν οι Γάλλοι.

Δεύτερη συνθήκη: Γαλλία και Ισπανία 
Η δεύτερη συνθήκη της 3ης Απριλίου 1559 συνήφθη μεταξύ των πληρεξουσίων του Ερρίκου Β΄ της Γαλλίας και του Φιλίππου Β΄ της Ισπανίας.

Ο Γάλλος βασιλιάς παραιτήθηκε από όλες τις αξιώσεις στην Ιταλία. Παραιτήθηκε επίσης από το τμήμα της Κορσικής που είχε καταλάβει, υπέρ της Δημοκρατίας της Γένοβας. Το δουκάτο της Σαβοΐας και το Πεδεμόντιο τα οποία προσαρτήθηκαν σχεδόν πλήρως από τη Γαλλία το 1536, επεστράφησαν στον Εμμανουήλ Φιλιβέρτο, σύμμαχο της Ισπανίας, πλην των περιοχών του Τορίνο, Πινερόλο, Κιέρι, Κιβάσο και Άστι. Η Γαλλία εξασφάλισε την κυριαρχία στη Λωρραίνη (Μετς, Τουλ και Βερντέν) που είχε κατακτήσει το 1552 και ανέκτησε τις πόλεις Σαιν-Κεντέν, Αμ, Λε Σατλέ και Τερουάν.

Ο Ισπανός βασιλιάς έγινε κυρίαρχος της ιταλικής χερσονήσου, όπου είχε πλέον τον έλεγχο στο Δουκάτο του Μιλάνου, στο Βασίλειο της Νεαπόλεως, στη Σικελία και στη Σαρδηνία.

Η συνθήκη επικυρώθηκε με δύο γάμους: η κόρη του Ερρίκου Β ' της Γαλλίας, η Ελισάβετ των Βαλουά, παντρεύτηκε τον Φίλιππο Β΄ της Ισπανίας και η αδελφή του Ερρίκου Μαργαρίτα παντρεύτηκε τον Εμμανουήλ Φιλιβέρτο της Σαβοΐας. Λίγες εβδομάδες μετά την υπογραφή της συνθήκης, ο Ερρίκος Β΄ πέθανε από τις συνέπειες ενός ατυχήματος σε κονταρομαχίες κατά τη διάρκεια εορτασμών των γάμων και της συνθήκης ειρήνης.

Παραπομπές 

Συνθήκες ειρήνης