Παγοδρομία ταχύτητας στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1924

Στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 1924 διεξήχθησαν πέντε αγωνίσματα παγοδρομίας ταχύτητας ανδρών. Συνολικά, 31 αθλητές από δέκα χώρες έλαβαν μέρος στους αγώνες που διεξήχθησαν το διήμερο 26-27 Ιανουαρίου 1924 στο Ολυμπιακό Στάδιο του Σαμονί στη Γαλλία.

Γενικές πληροφορίες 
Τα πρώτα γνωστά αποτελέσματα στην παγοδρομία ταχύτητας από το Σαμονί χρονολογούνται στο 1908, όταν τα πρώτα γαλλικά πρωταθλήματα άρχισαν να λαμβάνουν χώρα σε μια μικρή πίστα περίπου 150 μέτρων. Αυτή η πίστα παρέμεινε σε χρήση μέχρι το 1923, όταν στη θέση της δημιουργήθηκε μία νέα οβάλ πίστα 400 μέτρων, ως μέρος του κεντρικού Ολυμπιακού Σταδίου των Αγώνων. Η κατασκευή ολοκληρώθηκε τον Νοέμβριο του 1923 και ο πρώτοι αγώνες πραγματοποιήθηκαν
δύο εβδομάδες πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Αφορούσαν το γαλλικό πρωτάθλημα, στο οποίο ο Λέοναρντ Κουάγκλια επικράτησε με άνετη διαφορά και στους τέσσερις αγώνες που έδωσε.

Το τουρνουά του Σαμονί σηματοδότησε την πρώτη μεγάλη συνάντηση μεταξύ Ευρωπαίων και Βορειοαμερικανών σκέιτερ στον 20ό αιώνα. Μέχρι τότε, η μόνη συνάντηση ήταν αυτή του 1920 μεταξύ του Όσκαρ Ματίσεν από τη Νορβηγία και του Μπόμπι ΜακΛιν από τις Η.Π.Α. για το «Επαγγελματικό Παγκόσμιο Πρωτάθλημα». Αν και ο Ματίσεν ήταν ένας από τους κορυφαίους σκέιτερ μέχρι το 1924, δεν μπόρεσε να λάβει μέρος στους Αγώνες λόγω της ιδιότητάς του ως επαγγελματίας. Μάλιστα, για ένα χρονικό διάστημα υπήρχε αμφιβολία για το αν θα εμφανιζόταν η Νορβηγία στους Αγώνες, καθώς η ομοσπονδία της χώρας παρέμενε επιφυλακτική. Όντας κυρίαρχη χώρα στο άθλημα για δεκαετίες, η απουσία της θα σήμαινε σημαντική υποβάθμιση για ολόκληρο το άθλημα. Τελικά, οι Νορβηγοί επέλεξαν να συμμετάσχουν, αν και έφτασαν στη Γαλλία μόλις μία ημέρα πριν από την τελετή έναρξης.

Από όλες τις χώρες που δήλωσαν συμμετοχή στα αγωνίσματα, τρεις δεν τα κατάφεραν τελικά. Ο Εσθονός Κρίστφριντ Μπουρμάιστερ συμμετείχε στην τελετή έναρξης, αλλά δεν μπόρεσε να διαγωνιστεί λόγω οργανωτικών δυσκολιών. Η Ιταλία και η Ελβετία δήλωσαν επίσης συμμετοχή, όμως οι σκέιτερ τους δεν εμφανίστηκαν στο Σαμονί. Πριν από τους Αγώνες, ένας Αργεντινός αθλητής, ο Χοσέ Γκαμπόα, προπονούταν στην αλπική πόλη με σκοπό να λάβει μέρος σε διάφορα αθλήματα -συμπεριλαμβανομένης της παγοδρομίας ταχύτητας-, ωστόσο εξαφανίστηκε μυστηριωδώς κατά την περίοδο των Αγώνων.

Συμμετέχουσες χώρες 
Οι δέκα χώρες που συμμετείχαν είναι οι εξής (σε παρένθεση ο αριθμός των αθλητών):

Αποτελέσματα ανά αγώνισμα

500 μέτρα 

Ημερομηνία: 26 Ιανουαρίου 1924

Ήταν το πρώτο χρονικά αγώνισμα της διοργάνωσης (ξεκίνησε στις 10 το πρωί) και ως εκ τούτου προέκυψε ο πρώτος Ολυμπιονίκης στην ιστορία των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων. Σύμφωνα με τους κανόνες της Διεθνούς Ένωσης Παγοδρομίας, οι αθλητές αγωνίστηκαν σε ζευγάρια και έπρεπε να καλύψουν απόσταση 500 μέτρων στο παγοδρόμιο, σε όσο το δυνατόν λιγότερο χρόνο. Τα ζευγάρια καθορίστηκαν με κλήρωση πριν τον αγώνα.

Ο Τζο Μουρ των Ηνωμένων Πολιτειών και ο Έρικ Μπλόμγκρεν από τη Σουηδία έγιναν οι πρώτοι χρονικά αθλητές που αγωνίστηκαν ποτέ σε Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες, με τον Μουρ να θέτει το πρώτο ολυμπιακό ρεκόρ, καλύπτοντας την απόσταση σε 45.6 δευτερόλεπτα. Ο χρόνος του Μουρ δεν ξεπεράστηκε μέχρι το 11ο ζευγάρι, όταν ο Φινλανδός Άσερ Βαλένιους (είχε 44.4 στο Νταβός) σταμάτησε το χρονόμετρο στα 45 δευτερόλεπτα. Ωστόσο, στο αμέσως επόμενο ζευγάρι, ο Όσκαρ Όλσεν έκανε 44.2 και πέρασε στην πρώτη θέση. 

Τελικά, η επίδοση του χρυσού μεταλλίου προήλθε από το 15ο ζευγάρι, όπου ο Αμερικανός Τσαρλς Τζιούτρο τέθηκε αντιμέτωπος με τον Τσαρλς Γκόρμαν. Ο Καναδός πήρε το προβάδισμα, όμως ο Τζιούτρο τον ξεπέρασε πολύ γρήγορα και τερμάτισε σε χρόνο 44 δευτερολέπτων. Τα εναπομείναντα φαβορί, ο Κλας Τούνμπεργκ και ο Ρόαλντ Λάρσεν, περιορίστηκαν στο χάλκινο μετάλλιο, καθώς αμφότεροι είχαν χρόνο 44.8 δευτερολέπτων.

1.500 μέτρα 

Ημερομηνία: 27 Ιανουαρίου 1924

Οι αθλητές αγωνίστηκαν σε ζευγάρια και έπρεπε να καλύψουν απόσταση 1.500 μέτρων στο παγοδρόμιο, σε όσο το δυνατόν λιγότερο χρόνο. Τα ζευγάρια καθορίστηκαν με κλήρωση πριν τον αγώνα. 

Ο Κλας Τούνμπεργκ ήταν ο πρώτος από τα φαβορί που ξεκίνησε την προσπάθειά του, χωρίς να έχουν σημειωθεί σοβαρές επιδόσεις μέχρι εκείνη τη στιγμή. Αντίπαλός του ήταν ο Ρόαλντ Λάρσεν, ο οποίος είχε τον ίδιο χρόνο με τον Τούνμπεργκ στα 500 μέτρα και είχαν μοιραστεί το χάλκινο μετάλλιο. Οι δυο τους σημείωσαν την ταχύτερη κούρσα στον αγώνα, με τον Τούνμπεργκ να κερδίζει με χρόνο 2:20.8. Ο Λάρσεν αργότερα αποδείχθηκε ότι ήταν ο «άνθρωπος της χρονιάς» στο άθλημα, καθώς έκανε το «τρεμπλ» κερδίζοντας στο παγκόσμιο, ευρωπαϊκό και νορβηγικό πρωτάθλημα.

Στην τρίτη θέση ακολούθησε ο Νορβηγός Σίγκουρντ Μόεν, ο οποίος στο μέλλον θα τερμάτιζε μονίμως στην τέταρτη θέση στα διεθνή πρωταθλήματα. Κατάφερε να ανέβει στο βάθρο στο Σαμονί, ακόμα κι αν ο χρόνος του ήταν σχεδόν πέντε δευτερόλεπτα πιο αργός από αυτόν του Τούνμπεργκ και περισσότερο από τρία δευτερόλεπτα από αυτόν του Λάρσεν. Από τους υπόλοιπους υποψήφιους για μετάλλιο, ο Φινλανδός Άσερ Βαλένιους έπεσε και εγκατέλειψε την προσπάθειά του, ενώ ο πρωταθλητής στα 500 μέτρα, Τσαρλς Τζιούτρο, δεν μπόρεσε να ξεχωρίσει. Τζούλιους Σκούτναμπ και Χάραλντ Στρεμ είχαν ένα πολύ δυνατό αγώνα, που όμως δεν τους έδωσε κάτι παραπάνω από την τέταρτη και την πέμπτη θέση αντίστοιχα.

5.000 μέτρα 

Ημερομηνία: 26 Ιανουαρίου 1924

Οι αθλητές αγωνίστηκαν σε ζευγάρια και έπρεπε να καλύψουν απόσταση 5.000 μέτρων στο παγοδρόμιο, σε όσο το δυνατόν λιγότερο χρόνο. Τα ζευγάρια καθορίστηκαν με κλήρωση πριν τον αγώνα. 

Τσαρλς Γκόρμαν και Λέοναρντ Κουάγκλια ήταν οι πρώτοι που ξεκίνησαν την προσπάθειά τους. Ο Κουάγκλια είχε κερδίσει το γαλλικό πρωτάθλημα δύο εβδομάδες νωρίτερα στο ίδιο παγοδρόμιο και βελτίωσε τον χρόνο του κατά 15 δευτερόλεπτα (9:08.6). Ο πρώτος που τερμάτισε σε χρόνο κάτω των 9 λεπτών ήταν ο Νορβηγός Φρίθιοφ Πάουλσεν (8:59.0) και ακολούθησε ο συμπατριώτης του Χάραλντ Στρεμ με 8:54.6. Ο χρόνος του Στρεμ ήταν καλός, δεδομένου ότι υπέφερε από γρίπη καθώς ως σημαιοφόρος της Νορβηγίας στην τελετή έναρξης, αναγκάστηκε να μείνει στη βροχή για αρκετές ώρες φορώντας μόνο την αγωνιστική του στολή.

Ο γρηγορότερος σκέιτερ της Βόρειας Αμερικής, Βάλενταϊν Μπαϊάλας, κληρώθηκε με τον Τζούλιους Σκούτναμπ και έδωσαν μία δυνατή μάχη, την οποία κέρδισε ο 34χρονος Φινλανδός, βελτιώνοντας παράλληλα την καλύτερη επίδοση της σεζόν σε 8:48.4. Από την άλλη, ο Κλας Τούνμπεργκ δεν είχε τόσο ισχυρό ανταγωνισμό στη δική του προσπάθεια, αλλά αυτό δεν τον εμπόδισε να σημειώσει χρόνο 8:39.0 και να ξεπεράσει τους πάντες. Οι δύο εναπομείναντες Νορβηγοί, Ρόαλντ Λάρσεν και Σίγκουρντ Μόεν, πραγματοποίησαν εξαιρετική εμφάνιση, αλλά δεν μπόρεσαν να πλησιάσουν το φινλανδικό δίδυμο.

10.000 μέτρα 

Ημερομηνία: 27 Ιανουαρίου 1924

Οι αθλητές αγωνίστηκαν σε ζευγάρια και έπρεπε να καλύψουν απόσταση 10.000 μέτρων στο παγοδρόμιο, σε όσο το δυνατόν λιγότερο χρόνο. Τα ζευγάρια καθορίστηκαν με κλήρωση πριν τον αγώνα. 

Ο Τζούλιους Σκούτναμπ κληρώθηκε να αγωνιστεί ενάντια στον συμπατριώτη του Κλας Τούνμπεργκ, ο οποίος είχε ήδη κατακτήσει δύο χρυσά μετάλλια στα 1.500 και στα 5.000 μέτρα και ήταν ένα από τα φαβορί για μετάλλιο, αν και δεν θεωρούνταν ισχυρός στα 10.000 μέτρα. Οι δύο τους σημείωσαν τον πρώτο και τον δεύτερο ταχύτερο χρόνο του αγώνα και κατέκτησαν τις δύο πρώτες θέσεις της κατάταξης. Το παγοδρόμιο του Σαμονί αποδείχτηκε γουρλίδικο για τον Σκούτναμπ, καθώς εκεί κέρδισε και τον έτερο σημαντικό τίτλο του, το Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα του 1926.

Οι Νορβηγοί δεν κατάφεραν να φτάσουν τους χρόνους των δύο Φινλανδών και περιορίστηκαν στις επόμενες τέσσερις θέσεις της κατάταξης, με τον Ρόαλντ Λάρσεν να κατακτά το χάλκινο μετάλλιο.

Σύνθετο 

Ημερομηνία: 26-27 Ιανουαρίου 1924

Οι τελικές βαθμολογίες των αθλητών προέκυψαν από το άθροισμα των βαθμών τους στα αγωνίσματα των 500, 1.500, 5.000 και 10.000 μέτρων.

Καθώς οι Τσαρλς Τζιούτρο και Όσκαρ Όλσεν δεν συμμετείχαν στο σύνθετο, το προβάδισμα στη βαθμολογία πήραν από την αρχή οι Κλας Τούνμπεργκ και Ρόαλντ Λάρσεν. Με τον Τούνμπεργκ να παίρνει το χρυσό τόσο στα 5.000 όσο και στα 1.500 μέτρα, ο τίτλος ήταν σχεδόν βέβαιο ότι θα κατέληγε στον Φινλανδό. 

Μετά τα τρία πρώτα αγωνίσματα προηγείτο του Λάρσεν με τρεις βαθμούς, διαφορά που όμως μπορούσε να καλυφθεί στο τελευταίο αγώνισμα, μιας και ο Τούνμπεργκ δεν ήταν εκ των φαβορί στα 10.000 μέτρα. Ωστόσο, η διπλή επικράτηση των Φινλανδών εκεί έδωσε τελικά το χρυσό στον Τούνμπεργκ, ενώ με τη νίκη του στο αγώνισμα, ο Τζούλιους Σκούτναμπ εξασφάλισε και το χάλκινο στο σύνθετο.

Πίνακας μεταλλίων

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι