Καν Σινγκ Νάμπα

Ο Μπάι Καν Σινγκ Νάμπα (30 Αυγούστου 1861 – 24 Νοεμβρίου 1938) ήταν ένας Παντζάμπι Σιχ λεξικογράφος και Εγκυκλοπαιδιστής. Το σημαντικότερο έργο του, Mahan Kosh, ενέπνευσε γενιές μελετητών που ήρθαν μετά από εκείνον. Έπαιξε επίσης ρόλο στο κίνημα Σινγκ Σαμπά.

Βιογραφία
Ο Καν Σινγκ Νάμπα γεννήθηκε στο χωριό Σαμπάζ Μπανέρα, το οποίο βρισκόταν στο σημείο που ήταν τότε η Πολιτεία της Πατιάλα, και οι γονείς του ήταν οι Ναρέν Σινγκ και Χαρ Καούρ. Μετά τον θάνατο του παππού του, Σαρούπ Σινγκ, το 1861, ο πατέρας του τον διαδέχθηκε και ανέλαβε ως υπεύθυνος στον ιερό ναό (γκουντβάρα) Ντίρα Μπάμπα Ατζεϊπάλ Σινγκ στη Νάμπα. Ο Καν Σινγκ ήταν το μεγαλύτερο παιδί της οικογένειας, έχοντας δύο αδελφούς, τους Μιχάν Σινγκ και Μπισάν Σινγκ, και μία αδελφή, την Καχ Καούρ.

Δεν έλαβε καμία επίσημη εκπαίδευση, καθώς δεν παρακολούθησε κανένα σχολείο ή κολέγιο, αλλά μελέτησε διάφορους κλάδους της μάθησης από μόνος του. Μέχρι την ηλικία των δέκα ετών, ήταν σε θέση να παραθέσει ελεύθερα τμήματα από το Γκουρού Γκραντ Σαχίμπ και το Ντασάμ Γκραντ. Στη Νάμπα, μελέτησε την κλασική σανσκριτική γλώσσα με τους ντόπιους πάντιτς (Βραχμάνος μελετητής ή δάσκαλος σε κάθε πεδίο γνώσης του Ινδουισμού), υπό την εποπτεία του διάσημου μουσικολόγου Μαχάντ Γκάτζα Σινγκ. Στο Δελχί, μελέτησε Περσικά μαζί με τους Μολάουις (Ισλαμικοί μελετητές).

Το 1883, συνέχισε να μελετάει περσικά για δύο χρόνια και βοήθησε τον Μπάι Γκουρμούχ Σινγκ, έναν ηγέτη του κινήματος Σινγκ Σαμπά, να δημοσιεύσει το Sudhararak. Το 1887, διορίστηκε ως παιδαγωγός του Ριπουνταμάν Σινγκ, τον φυσικό κληρονόμο της Πολιτείας της Νάμπα. Συνέχισε να υπηρετεί την Πολιτεία της Νάμπα με διάφορες ιδιότητες, από προσωπικός γραμματέας του Μαχαραγιά Χίρα Σινγκ μέχρι δικαστής στο Ανώτατο Δικαστήριο. Ανάμεσα στο 1915-1917, υπηρέτησε στην Πολιτεία της Πατιάλα.

Το 1885, είχε την ευκαιρία να συναντήσει τον Μαξ Άρθουρ Μακώλιφ, μια συνάντηση που εξελίχθηκε σε μία δια βίου φιλία, καθώς και σε μια επιστημονική συνεργασία των δύο αντρών. Όταν ο Μακώλιφ ερευνούσε για τη συγγραφή του εξάτομου έργου του με τίτλο «The Sikh Religion», ο Καν Σινγκ τον βοήθησε στη μελέτη των ιερών κειμένων των Σιχ και την πρώιμη ιστορία του Σιχισμού. Ο Μακώλιφ, μετά τον θάνατό του το 1913, κληροδότησε τα πνευματικά δικαιώματα του έργου στον Καν Σινγκ για την πολύτιμη βοήθεια και συνεισφορά του στο έργο.

Έργα και συνθέσεις
Τα βιβλία του Gurmat Prabhakar και Gurmat Sudhakar αποτελούν τους πρότυπους οδηγούς στην κατανόηση του Σιχισμού. Το έργο του, Mahan Kosh (γνωστό ως η Σιχ εγκυκλοπαίδεια), αποτελεί το αριστούργημά του, το πιο σπουδαίο του έργο (magnum opus). Εξέδωσε το περιοδικό Khalsa Gazette, ενώ θεωρείται επίσης ένας από τους ιδρυτές της εβδομαδιαίας εφημερίδας Khalsa Akhbar. 

Τα έργα του από την περίοδο 1882-1911 περιλαμβάνουν: 
Raj Dharam - Αυτό ήταν το πρώτο του βιβλίο το οποίο γράφτηκε την περίοδο που δούλευε με τον Μαχαραγιά Χίρα Σινγκ. Εκδόθηκε και διανεμήθηκε με έξοδα της κυβέρνησης.
Ham Hindu Nahin (Δεν είμαστε Ινδουιστές) - Πρωτοεκδιδόμενο το 1898, το βιβλίο αποτελεί μια κριτική στη διάκριση της Σιχ θρησκείας και ταυτότητας. Ο Μπάι Καν Σινγκ τόνισε την ξεχωριστή ταυτότητα των Σιχ και διαχώρισε τον Σιχισμό από οποιαδήποτε άλλη θρησκεία, ειδικά τον Ινδουισμό. Αρχικά εκδόθηκε στα Χίντι, ενώ αργότερα μεταφράστηκε και στα Παντζάμπι.
Gurmat Prabhakar - Αυτό το βιβλίο εκδόθηκε το 1898. Γεμάτο με όμορφα παραδείγματα από ο Γκουρού Γκραντ Σαχίμπ, αυτό το βιβλίο καταδικάζει τις προκαταλήψεις που επικρατούν στην Ινδική κοινωνία. Δύσκολες λέξεις έχουν γίνει πιο απλές μέσω ειδικών σχολιασμών σε διάφορα σημεία του βιβλίου.
Gurmat Sudhakar - Εκδόθηκε πρώτη φορά το 1899. Το βιβλίο περιέχει στοιχεία από το Ντασάμ Γκραντ, και έργα των Μπάι Γκούρντας, Γκουρού Νάνακ Ντεβ, Γκουρμπίλας, Γκουρού Νάνακ Πράκας, Σουράζ Πράκας, Παντ Πράκας, Σαού Σαχί (Γκουρού Ρατάν Μάλα), Ρεχάτναμα και άλλων, υποστηρίζοντας τις διάφορες πρακτικές και πιστεύω του Σιχισμού.
Sad Parmarth
Gurchhand Diwakar
Gur Shabdalankar
Roop Deep Pingal
Guru Shabad Ratnakar Mahan Kosh - Μια εγκυκλοπαίδεια της Σιχ λογοτεχνίας που ξεκίνησε το 1912. Αυτό το όμορφο αριστούργημα ολοκληρώνηκε το 1926 έπεται από 14 χρόνια έρευνας και επίπονης προσπάθειας και εκδόθηκε τελικά από το πριγκιπάτο της Πατιάλα. Η πολιτεία ξόδεψε Rs.51,000 για την έκδοσή του. Αποτελούμενο από 3338 σελίδες, το βιβλίο χωρίστηκε σε τέσσερις τόμους και είχε τιμή Rs.110. Μέχρι και σήμερα εξυπηρετεί ως μία από τις πιο αξιόπιστες παραπομπές για έρευνα στη Σιχ πίστη και τα πιστεύω της, καθώς και της κουλτούρας του Παντζάμπ.
Gurmat Martand
Gur Mahima Sangraha - Αυτό το βιβλίο περιείχε τις βιογραφίες και σημαντικά έργα που αντικατοπτρίζουν τη σκέψη των Σιχ μερικών από των πιο διάσημων Παντζάμπι και Χίντι ποιητών. Θεωρείται ως ένα πολύ σημαντικό ιστορικό ντοκουμέντο, το οποίο ωστόσο παραμένει ακόμα αδημοσίευτο.
Anekarthak Kosh
Naam mala kosh

Δείτε επίσης
Μαξ Άρθουρ Μακώλιφ
Κίνημα Σινγκ Σαμπά

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Έργα του Καν Σινγκ Νάμπα ή σχετικά με αυτόν στο Internet Archive
Punjabi’s pioneering encyclopaedist - on The Sunday Tribune, India.
Nabha

Συγγραφείς του Σιχισμού
Μελετητές του Σιχισμού