Θρησκεία στην Ινδία

Η θρησκεία στην Ινδία χαρακτηρίζεται από ποικιλομορφία πίστεων και πρακτικών. Στο προοίμιο του Συντάγματος της Ινδίας αναφέρεται ότι η Ινδία είναι κοσμικό κράτος. Στην Ινδική υποήπειρο γεννήθηκε μία τετράδα από τις μείζονες παγκόσμιες θρησκείες: ο Ινδουισμός, ο Βουδισμός, ο Τζαϊνισμός και ο Σιχισμός. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, το 79,8% του πληθυσμού της Ινδίας είναι Ινδουιστές, το 14,2% είναι Μουσουλμάνοι, το 2,3% Χριστιανοί, το 1,7% Σιχ, το 0,7% Βουδιστές και το 0,4% πιστοί του Τζαϊνισμού. Επιπλέον, ο Ζωροαστρισμός, ο Σαναμαϊσμός και ο Ιουδαϊσμός έχουν αρχαία παράδοση στην Ινδία και διαθέτουν και σήμερα πολλές χιλιάδες πιστούς στη χώρα. Ειδικότερα, η Ινδία έχει τον μεγαλύτερο πληθυσμό πιστών του Ζωροαστρισμού (Πάρσοι και Ιράνι) στον κόσμο, παρά το ότι αυτή η αρχαία θρησκεία αναπτύχθηκε στην Περσία. Σε όλη την ινδική ιστορία, η θρησκεία υπήρξε αναπόσπαστο και σημαντικό μέρος του πολιτισμού της χώρας. Η ποικιλομορφία των θρησκευτικών παραδόσεων και η ανεκτικότητα προς διαφορετικές θρησκείες είναι εδραιωμένες στην Ινδία από την παράδοση και τώρα πλέον και από τον νόμο. Το Σύνταγμα της Ινδίας αναγνωρίζει και εγγυάται την ελευθερία της θρησκείας ως θεμελιώδες δικαίωμα.

Σήμερα στην Ινδία κατοικεί το 94% περίπου του παγκόσμιου πληθυσμού των Ινδουιστών. Οι περισσότεροι ινδουιστικοί ναοί και ιερά βρίσκονται στην Ινδία, όπως και οι τόποι όπου γεννήθηκαν όλοι σχεδόν οι άγιοι του Ινδουισμού. Το Πραγιαγκράτζ (πρώην Αλλαχαμπάντ) φιλοξενεί το μεγαλύτερο προσκύνημα στον κόσμο, το Πραγιάγκ Κουμπ Μέλα, όπου Ινδουιστές από όλο τον κόσμο συγκεντρώνονται για να λουστούν στη συμβολή των τριών ιερών ποταμών της Ινδίας: του Γάγγη, του Γιαμούνα και του Σαρασβάτι. Η Ινδία μπορεί να θεωρηθεί ως εξαγωγέας θρησκευτικών ιδεών, καθώς η ινδική διασπορά στη Δύση έχει διαδώσει ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα, πολλές πλευρές της ινδουιστικής και βουδιστικής φιλοσοφίας και πρακτικής, όπως η γιόγκα, ο διαλογισμός, η αγιουρβεδική ιατρική, το κάρμα και η μετενσάρκωση. Η επίδραση των ινδικών θρησκειών εξαπλώθηκε έτσι παγκοσμίως. Αρκετές οργανώσεις, όπως η Διεθνής Εταιρεία για τη Συνείδηση Κρίσνα, το Κίνημα Ραμακρίσνα, οι Μπράχμα Κουμάρι, η Ανάντα Μάργκα και άλλες, διαδίδουν και σήμερα την ινδουιστική πνευματικότητα διεθνώς.

Από την άλλη, η Ινδική υποήπειρος έχει τον μεγαλύτερο μουσουλμανικό πληθυσμό στον κόσμο, με το ένα τρίτο περίπου όλων των Μουσουλμάνων να βρίσκονται στη νότια Ασία. Με βάση τις σημερινές δημογραφικές τάσεις, το 2050 ο μουσουλμανικός πληθυσμός της Ινδίας θα έχει αυξηθεί σε 311 εκατομμύρια και θα είναι ο μεγαλύτερος από κάθε άλλη χώρα της Γης, ξεπερνώντας την Ινδονησία, αν και η πλειονότητα του πληθυσμού της Ινδίας θα εξακολουθεί να είναι Ινδουιστές (περίπου το 77%). Ως πατρίδα του Μιρζά Γκουλάμ Αχμάντ, η Ινδία έχει τουλάχιστον 2 εκατομμύρια Αχμαντίγια Μουσουλμάνους, ενώ τα ιερά κάποιων από τους γνωστότερους   Σούφι, όπως του Μουινουντίν Τσιστί και του Νιζαμουντίν Αουλίγια, βρίσκονται στην Ινδία και προσελκύουν επισκέπτες από όλο τον κόσμο.

Η βαθμιαία άνοδος του Ισλάμ στην Ινδία τους τελευταίους αιώνες χρησιμοποιείται ως φόβητρο από τους ινδουιστές εθνικιστές της Ινδίας, που αντιπροσωπεύονται σήμερα στον πολιτικό χώρο από το συντηρητικό Κόμμα Μπαρατίγια Τζανάτα, και γενικότερα ως αφορμή ισλαμοφοβίας και μεροληπτικής παραπληροφόρησης. Κατά την εποχή της Αυτοκρατορίας των Μουγκάλ, οι ηγέτες της Ινδίας ήταν Μουσουλμάνοι, ωστόσο επεδίωξαν τη θρησκευτική ειρήνη και πολλοί επεχείρησαν να εναρμονίσουν την προσωπική τους θρησκεία με τον Ινδουισμό των υπηκόων τους. Αργότερα, από τον 17ο μέχρι τον 19ο αιώνα, τα τείχη μεταξύ των δύο θρησκειών υψώθηκαν και πάλι, με πολιτική ενθάρρυνση.

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία
 Elst, K. (2002): Who is a Hindu?: Hindu revivalist views of Animism, Buddhism, Sikhism, and other offshoots of Hinduism
 Goel, S.G. (2016): History of Hindu-Christian encounters, AD 304 to 1996
 Goel, S.R. (1988): Catholic ashrams: Adopting and adapting Hindu Dharma
 Panikkar, K.M. (1959): Asia and Western dominance, Allen & Unwin, Λονδίνο, ISBN 9781597406017
 Rajiv Malhotra (2011): Being Different: An Indian Challenge to Western Universalism, HarperCollins India, ISBN 978-9-350-29190-0
 Rajiv Malhotra (2014): Indra's Net: Defending Hinduism's Philosophical Unity, HarperCollins India, ISBN 978-9-351-36244-9
 Swarup, Ram (1984): Buddhism vis-a-vis Hinduism Swarup, R. (1995): Hindu view of Christianity and Islam Shourie, Arun. (2006): Missionaries in India: Continuities, Changes, dilemmas, Rupa, Νέο Δελχί, ISBN 9788172232702

Στην ελληνική
 Δακουράς, Διονύσιος Γ.: Συμβολική των ινδικών θρησκευμάτων, εκδ. «Συμμετρία», Αθήνα 1995, 978-960-266-004-1
 Coomaraswamy: Οι μεγάλοι θεοί της Ινδίας'', εκδ. Ιάμβλιχος, 1998, ISBN 978-960-268-123-7

Εξωτερικοί σύνδεσμοι