Τζοβάν Μπαττίστα Αλεόττι

Ο Τζοβάν Μπαττίστα Αλεόττι (Giovan Battista Aleotti, 1546 – 12 Δεκεμβρίου 1636) ήταν Ιταλός αρχιτέκτονας.

Ο Αλεόττι γεννήθηκε στην πόλη Αρτζέντα. Εγκαταστάθηκε στη γειτονική Φερράρα, ώστε να εργασθεί για λογαριασμό του δούκα Αλφόνσου Β΄. Εκεί, μαζί με τον Αλεσσάντρο Μπάλμπι, σχεδίασαν την πρόσοψη του Πανεπιστημίου το 1610. Δημιούργησε μια νέα πρόσοψη και στη «Ρόκκα Σκαντιάνο» (Rocca Scandiano), την οικία της οικογένειας Μποϊάρντο.

Ο αρχιτέκτονας είναι ίσως γνωστότερος για τα έργα του στην Πάρμα, όπως είναι το Θέατρο Φαρνέζε με τη μορφή αρχαίου αμφιθεάτρου (1618-1628, σώζεται ακόμα) και, με τη βοήθεια του μαθητή του Τζοβάννι Μπαττίστα Μανιάνι (1571-1653), ο εξαγωνικός ναός της Αγίας Μαρίας ντελ Κουαρτιέρε (Santa Maria del Quartiere, 1604-1619). Πέρασε επίσης από τη Μοδένα, την Πάδοβα και τη Βενετία, πάντως ανέπτυξε την επαγγελματική του δραστηριότητα κυρίως στη Φερράρα. Εκεί βοήθησε, εκτός των παραπάνω, στη σχεδίαση των προσόψεων του Παλάτσο Μπεντιβόλιο και του Παλάτσο Μπεβιλάκουα-Κοστάμπιλι. Συνδύαζε ένα βαθύ καλλιτεχνικό αίσθημα με τις δυνατότητες ενός άριστου και επιδέξιου πολιτικού μηχανικού. Διετέλεσε τεχνικός σύμβουλος του δούκα Αλφόνσου Β΄ και στη συνέχεια, από το 1598, αρχιτέκτονας της Αγίας Έδρας υπό την καθοδήγηση του Πάπα Κλήμεντος Η΄, καθώς ο Πάπας προσάρτησε τη Φερράρα στα Παπικά Κράτη. Ο αρχιτέκτονας παρέμεινε ως τεχνικός σύμβουλος του Δήμου της Φερράρα. Το θέατρο που έκτισε το 1606 για λογαριασμό της «Ακαδημίας των Ατρόμητων» (degli Intrepidi) θεωρήθηκε ως ένα από τα ωραιότερα θέατρα ολόκληρης της Ιταλίας, αποτεφρώθηκε όμως το 1678. Αξιόλογα έργα του είναι επίσης η Ακρόπολη της Φερράρα, οι ναοί της Αγίας Βαρβάρας και του Αγίου Καρόλου, ο πύργος του «Ανακτόρου του Παραδείσου», ο πύργος του Αγίου Φραγκίσκου και η Πύλη του Αγίου Παύλου.

Ο Αλεόττι απεβίωσε στη Φερράρα σε ηλικία 90 ετών. Εκτός από το κτιριακό έργο του άφησε πίσω του και ένα πολύ ενδιαφέρον σύγγραμμα υπό τον τίτλο Αρχιτεκτονικές, γεωμετρικές και υδρολογικές θεωρίες.

Παραπομπές

Πηγές
 
 Το αντίστοιχο λήμμα στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμ. 4, σελ. 121

Αρχιτέκτονες του Μπαρόκ
Ιταλοί αρχιτέκτονες