Μιρζά και Σαχιμπάν

Η ιστορία των Μιρζά και Σαχιμπάν (Παντζάμπι: ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾਂ, مرزا صاحباں) είναι μία από τις τέσσερις δημοφιλείς τραγικές ιστορίες αγάπης από το Παντζάμπ. Οι άλλες τρεις είναι οι Χιρ και Ραντζιά, Σόνι και Μαχιβάλ και Σασούι και Πουνούν. Υπάρχουν επίσης άλλες πέντε δημοφιλείς παραδοσιακές ιστορίες στο Παντζάμπ: Μομάλ και Ρανό, Ουμάρ και Μαρβί, Λίλα και Τσανεσάρ, Νουρί και Τζαμ Ταμασί και Ντατζ και Ρορ Κουμάρ. Οι πέντε τελευταίες και η ιστορία Σοράθ Ράι και Ντιγιάχ, προέρχονται από την επαρχία Σινδ του Πακιστάν και, μαζί με τις ιστορίες Σόνι και Μαχιβάλ και Σασούι και Πουνούν, είναι γνωστές ως «Οι Εφτά Βασίλισσες» (Σίντι: ست صورميون) του Σάχη Αμπντούλ Λατίφ Μπιτάι. Πολιτισμικά, οι ιστορίες συμπεριλαμβάνονται στις παραδόσεις τόσο του Παντζάμπ όσο και του Σινδ.

Σύνοψη
Αρκετό καιρό πριν, στο Κίουα, μια γυναίκα γέννησε ένα αγοράκι και πέθανε, πριν προλάβει να το θηλάσει. Ωστόσο, μια άλλη γυναίκα που είχε γεννήσει πρόσφατα ένα κοριτσάκι, πήρε το αγόρι και το θήλασε όπως έκανε και με την κόρη της. Με αυτή της την πράξη, όπως ορίζει και το έθιμο σε τέτοιες περιπτώσεις, τα δύο παιδιά έγιναν «γαλακτικά αδέλφια». Τα παιδιά μεγάλωσαν και το κορίτσι, η Φατέχ Μπιμπί, παντρεύτηκε και μετακόμισε στο χωριό Νταναμπαμπαντ (κοντά στο σημερινό Φαϊσαλάμπαντ). Τον άντρα της τον έλεγαν Γουάνιτζαλ και μαζί απέκτησαν έναν γιο, τον Μιρζά. Στο μεταξύ, ο γαλακτικός αδελφός της Φατέχ Μπιμπί, ο Κίουα Καν, απέκτησε μια κόρη με το όνομα Σαχιμπάν.

Όταν έφτασε η ώρα τα παιδιά να πάνε σχολείο, οι γονείς του Μιρζά αποφάσισαν να τον στείλουν στο σπίτι του γαλακτικού θείου του έτσι ώστε να πάει εκεί σχολείο. Ο πατέρας της Σαχιμπάν έγραψε εκείνη και τον «ξάδελφό» της στην ίδια τάξη για να μάθουν μαζί το Κοράνι, αφού τα δύο παιδιά είχαν την ίδια ηλικία. Αν και στην αρχή ο Μιρζά δεν είχε προσέξει ιδιαίτερα τη Σαχιμπάν, αφού οι δυο τους ήταν ακόμα παιδιά, καθώς μεγάλωναν και πλησίαζαν στην εφηβεία, η Σαχιμπάν γινόταν όλο και πιο όμορφη και οι δύο νέοι άρχισαν να τρέφουν ερωτικά αισθήματα ο ένας για τον άλλο. Σύντομα, η αγάπη τους άρχισε να ανθίζει και ο Μιρζά δεν μπορούσε να ζήσει χωρίς τη Σαχιμπάν. Ωστόσο, οι μακάριες μέρες της αγάπης τους δεν κράτησαν για πολύ, αφού οι γονείς της Σαχιμπάν έμαθαν για τη σχέση τους και έστειλαν τον Μιρζά πίσω στους γονείς του.

Λίγο αργότερα, οι γονείς της Σαχιμπάν κανόνισαν τον γάμο της με έναν άντρα ονόματι Ταχίρ Καν, ο οποίος καταγόταν από την ίδια πόλη. Με τον Μιρζά μακριά, οι προετοιμασίες του γάμου συνεχίζονταν χωρίς προβλήματα, αλλά η Σαχιμπάν κατάφερε να ενημερώσει τον Μιρζά μέσω μιας φίλης. Μόλις ο Μιρζά ενημερώθηκε για το τι συνέβαινε, χωρίς δεύτερη σκέψη σχεδίασε να πάει να βρει τη Σαχιμπάν και να την κλέψει. Η οικογένειά του προσπάθησε να τον σταματήσει αλλά εκείνος δεν υπέκυψε στις εκκλήσεις τους. Ο πατέρας του, βλέποντας πως δεν υπήρχε τρόπος να τον σταματήσει, πριν φύγει του είπε πως αφού πήρε αυτή την απόφαση, τότε θα έπρεπε να επιστρέψει σίγουρα μαζί της, αλλιώς αυτό θα ήταν μεγάλη ατιμία για την οικογένεια. Με αυτά τα λόγια, ο Μιρζά έφυγε έχοντας μαζί του και την ευχή του πατέρα του.

Ο Μιρζά έφτασε στη Σαχιμπάν τη μέρα του γάμου της, ακριβώς πριν την έναρξη της τελετής. Μπήκε κρυφά στο δωμάτιο όπου βρισκόταν η Σαχιμπάν και αφού θαύμασε το πόσο όμορφη ήταν, την πήρε από το χέρι και φύγανε με το άλογό του. Όταν πίστεψε πως έφτασαν σε ασφαλή απόσταση, σταμάτησαν για να ξεκουραστούν. Στο μεταξύ, πίσω στο σπίτι, τα αδέλφια της Σαχιμπάν συνειδητοποίησαν την απουσία της όταν την φώναξαν για να αρχίσει η τελετή κι αυτή δεν εμφανίστηκε, καταλαβαίνοντας τι έγινε. Μαζί με τα ξαδέλφια τους, καβάλησαν τα άλογα κι έφυγαν για να ψάξουν τον Μιρζά και τη Σαχιμπάν.

Η Σαχιμπάν φοβόταν πως τα αδέλφια της θα τους έβρισκαν σύντομα και δεν ήξερε τι να κάνει, ενώ γνώριζε πως αν ο Μίρζα τους έβλεπε να πλησιάζουν, σίγουρα θα τους σκότωνε με τα βέλη του. Με την ελπίδα πως τα αδέλφια της θα έδειχναν οίκτο, η Σαχιμπάν πήρε τα βέλη του Μιρζά, ενώ αυτός κοιμόταν, και τα μοίρασε στα δύο πιστεύοντας πως με αυτό τον τρόπο δε θα χυθεί αίμα. Όταν τα αδέλφια και οι συγγενείς τους εντόπισαν κάτω από το δέντρο, ο αδελφός της Σαχιμπάν με μια γρήγορη βολή κάρφωσε ένα βέλος στον λαιμό του Μιρζά. Εκείνος ξύπνησε και προσπάθησε να φτάσει το τόξο και τα βέλη του για να αμυνθεί, αλλά είδε πως τα βέλη ήταν μοιρασμένα. Κοίταξε τη Σαχιμπάν αναζητώντας απαντήσεις, αλλά τον κτύπησε ένα δεύτερο βέλος, αυτή τη φορά στο στήθος. Η Σαχιμπάν έπεσε πάνω του για να τον προστατέψει και τελικά οι δύο νέοι πέθαναν μαζί.

Στη σύγχρονη κουλτούρα
Η ιστορία των Μιρζά και Σαχιμπάν αποτελεί μέρος της λαϊκής κουλτούρας του Παντζάμπ. Υπάρχουν αρκετές εκδοχές της ιστορίας δοσμένες μέσα από παραδοσιακά τραγούδια, συμπεριλαμβανομένου και του τραγουδιού «Mirza» το οποίο ερμήνευσε ο Αλάμ Λοχάρ το 1941 κι έγινε επιτυχία. Ο Λοχάρ ήταν ο πρώτος βασικός Παντζάμπι τραγουδιστής που προσάρμοσε την ιστορία σε τραγούδι, με την ερμηνεία του να είναι πολύ ξεχωριστή με μεγάλη φωνητική δύναμη. Από τότε, πολλοί άλλοι Παντζάμπι τραγουδιστές ακολούθησαν το παράδειγμά του, συμπεριλαμβανομένης και της Νουρ Τζεχάν για την ταινία Mirza Sahiban, η οποία κυκλοφόρησε το 1947.

Κινηματογραφικές προσαρμογές

Υπήρξαν διάφορες προσαρμογές της παραδοσιακής αυτής ιστορίας και σε ταινίες:
Mirza Sahiban (1947): Ινδική ταινία με πρωταγωνίστρια τη Νουρ Τζεχάν.
Mirza Jat (1982): Πακιστανική ταινία με πρωταγωνιστή τον Σαχίντ Χαμίντ.
Hero Hitler in Love (2011): Ινδική ταινία με πρωταγωνιστές τους Μπαμπού Μαν και Μούνι Ρόι. Η ταινία δημιουργεί μια πιο σύγχρονη εκδοχή της ιστορίας με μια παραλλαγή.
Mirza – The Untold Story (2012): Ινδική ταινία. Είναι μια σύγχρονη επανέκδοση της ιστορίας με το τραγούδι τίτλων να ερμηνεύει ο Αρίφ Λοχάρ, ο γιος του (εκλιπόντος) Αλάμ Λοχάρ.
Mirzya (2016): Ινδική ταινία σε σκηνοθεσία του Ρακές Ομπράκας Μεχρά. Βασίζεται στη ιστορία και ακολουθεί αρκετά πιστά την αυθεντική της μορφή. Ο Χαρσβάρντχαν Καπούρ υποδύεται τον Μιρζά και η Σαϊγιάμι Κερ την Σαχιμπάν.
Mirza Juuliet (2017): Ινδική ταινία. Σύγχρονη προσαρμογή της αυθεντικής ιστορίας. Διαδραματίζεται στο Ούταρ Πραντές και απεικονίζει τους συνδέσμους μεταξύ πολιτικών και εγκληματιών.

Παραπομπές

Πολιτισμός του Πακιστάν
Πολιτισμός του Παντζάμπ