Συμβούλιο των Χωρών της Βαλτικής Θάλασσας

Το Συμβούλιο των Χωρών της Βαλτικής Θάλασσας (ΣΧΒΘ) είναι περιφερειακός διακυβερνητικός οργανισμός που εργάζεται σε τρεις τομείς προτεραιότητας: Περιφερειακή Ταυτότητα, Ασφαλής Περιφέρεια και Βιώσιμη και Ευημερούσα Περιφέρεια. Αυτοί οι τρεις τομείς προτεραιότητας στοχεύουν στην αντιμετώπιση των θεμάτων του περιβάλλοντος, της οικονομικής ανάπτυξης, της επιχειρηματικότητας, της εκπαίδευσης, του πολιτισμού, της πολιτικής ασφάλειας, των δικαιωμάτων των παιδιών και της εμπορίας ανθρώπων.

Ιστορία 
Το Συμβούλιο των Χωρών της Βαλτικής Θάλασσας ιδρύθηκε από τους Υπουργούς Εξωτερικών των χωρών στη Κοπεγχάγη το 1992 ως απάντηση στις γεωπολιτικές αλλαγές που σημειώθηκαν στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας με το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Οι ιδρυτές του ΣΧΒΘ ήταν οι Χανς-Ντίτριχ Γκένσερ, Ούφε Έλεμαν-Γιένσεν, Τορβάλ Στόλτενμπεργκ, Λέναρτ Μέρι, Γιάνις Γιουρκάνς, Αλγκίρντας Σαουντάργκας, Χένινγκ Κριστόφερσεν, Πάαβο Βάουρουνεν, Αντρέι Κόζιρεφ, Μαργκαρέτα αβ Ούγκλας, και Κσίστοφ Σκουμπισέφσκι. Από την ίδρυσή του, το ΣΧΒΘ έχει συμβάλει στη διασφάλιση θετικών εξελίξεων στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας και έχει χρησιμεύσει ως κινητήρια δύναμη για την πολυμερή συνεργασία.

Από το 1998, το ΣΧΒΘ εξυπηρετείται από μια μόνιμη διεθνή γραμματεία που βρίσκεται στη Στοκχόλμη της Σουηδίας και χρηματοδοτείται από τα κράτη μέλη. Το υψηλότερο ίδρυμα της ΣΧΒΘ είναι η διάσκεψη των Υπουργών Εξωτερικών, η οποία συνεδριάζει κάθε δύο χρόνια.

Χώρες μέλη 
Το ΣΧΒΘ έχει 11 χώρες μέλη καθώς και την Ευρωπαϊκή Ένωση:

 
 
 
 
  (1995)

Χώρες παρατηρητές 
11 άλλες χώρες έχουν καθεστώς παρατηρητή:

Προεδρίες 
Η Προεδρία του Συμβουλίου εναλλάσσεται μεταξύ των έντεκα κρατών μελών σε ετήσια βάση. Κάθε Προεδρία καθορίζει μια σειρά ειδικών προτεραιοτήτων για την καθοδήγηση των εργασιών του Συμβουλίου για το έτος της Προεδρίας και διαρκεί για ένα έτος από την 1η Ιουλίου έως τις 30 Ιουνίου.

  2020-2021
  2019-2020 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Να κάνει το ΣΧΒΘ έναν πιο ευέλικτο οργανισμό
  2018-2019 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Ακεραιότητα & κοινωνική ασφάλιση, διάλογος και ευθύνη
  2017-2018 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Βιωσιμότητα, εξέλιξη και προσαρμοστικότητα
  2016-2017 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Παιδιά, ισότητα και δημοκρατία
  2015-2016 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Βιωσιμότητα, δημιουργικότητα και ασφάλεια
  2014-2015 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Πρακτικότητα, αποτελεσματικότητα και συνεργασία
  2013-2014 – Προτεραιότητες της Προεδρίας: Ναυτιλιακή πολιτική, πολιτική προστασία και επαφές μεταξύ ανθρώπων
  2012-2013
  2011-2012
  2010-2011
  2009-2010
  2008-2009
  2007-2008
  2006-2007
  2005-2006
  2004-2005
  2003-2004
  2002-2003
  2001-2002
  2000-2001
  1999-2000
  1998-1999
  1997-1998
  1996-1997
  1995-1996
  1994-1995
  1993-1994
  1992-1993

Δομή

Επιτροπή Ανώτερων Αξιωματούχων 
Η Επιτροπή Ανώτερων Αξιωματούχων (EAA) απαρτίζεται από υψηλόβαθμους εκπροσώπους των Υπουργείων Εξωτερικών των 11 κρατών μελών του ΣΧΒΘ , καθώς και από έναν υψηλόβαθμο εκπρόσωπο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η EAA χρησιμεύει ως το κύριο φόρουμ συζήτησης και όργανο λήψης αποφάσεων για θέματα που σχετίζονται με το έργο του Συμβουλίου μεταξύ των υπουργικών συνόδων. Η EAA παρακολουθεί, διευκολύνει και στοχεύει στο συντονισμό του έργου όλων των δομών του ΣΧΒΘ.

Η περίοδος της οποίας προεδρεύει κάθε χώρα εναλλάσσεται σε ετήσια βάση και ακολουθεί την Προεδρία του Συμβουλίου. Ο Πρόεδρος της EAA είναι εκπρόσωπος, συνήθως σε πρεσβευτικό επίπεδο, που διορίζεται από το Υπουργείο Εξωτερικών της χώρας που ασκεί την Προεδρία του Συμβουλίου.

Ορισμένες δομές του ΣΧΒΘ λειτουργούν υπό την αιγίδα της EAA.

Σύμφωνα με τη Διακήρυξη της Ρίγας για τη μεταρρύθμιση του ΣΧΒΘ από τον Ιούνιο του 2008, μία από τις προηγούμενες ομάδες εργασίας μετατράπηκε σε ομάδα εμπειρογνωμόνων και οι δύο άλλες ομάδες εργασίας διαλύθηκαν.

Η EAA παρακολουθεί το έργο της ομάδας εμπειρογνωμόνων για την πυρηνική ασφάλεια και την ακτινοβολία, την ειδική ομάδα κατά της εμπορίας ανθρώπων (TF-THB), την ομάδα εμπειρογνωμόνων για τα παιδιά σε κίνδυνο και συντονίζει το έργο που αναλαμβάνεται στις τρεις συμφωνημένες μακροπρόθεσμες προτεραιότητες. «Περιφερειακή ταυτότητα», «Αειφόρος και ευημερούσα περιοχή» και «Ασφαλής περιοχή».

Ομάδες ειδικών 

 Ομάδα εμπειρογνωμόνων ΣΧΒΘ για την πυρηνική ασφάλεια και την ακτινοβολία
 Ομάδα εμπειρογνωμόνων ΣΧΒΘ για τη θαλάσσια πολιτική
 Ομάδα εμπειρογνωμόνων ΣΧΒΘ για την αειφόρο ανάπτυξη - διαχειρίζεται το σχέδιο δράσης της Βαλτικής 2030
 Ομάδα εμπειρογνωμόνων ΣΧΒΘ για παιδιά σε κίνδυνο
 Ειδική ομάδα κατά της εμπορίας ανθρώπων

Γραμματεία 
Δημιουργήθηκε Μόνιμη Διεθνής Γραμματεία του ΣΧΒΘ μετά από απόφαση που ελήφθη κατά την 7η Υπουργική Σύνοδο του ΣΧΒΘ το 1998 στο Νίμποργκ της Δανίας. Η Γραμματεία εγκαινιάστηκε επίσημα στις εγκαταστάσεις της στο νησί Στρόμσμποργκ της Στοκχόλμης στις 20 Οκτωβρίου 1998. Από το Νοέμβριο του 2010 έως τον Ιούλιο του 2020, η Γραμματεία βρισκόταν στην οδό Σλούσπλαν 9 στη Στοκχόλμη της Σουηδίας. Από τον Ιούλιο του 2020, το Παλάτι Momma Reenstiernas στην οδό Βόλμαρ Ίξκουλσγκαταν 23 είναι το νέο σπίτι της Γραμματείας του ΣΧΒΘ.

Η εντολή της Γραμματείας έχει ως εξής:

 να παρέχει τεχνική και οργανωτική υποστήριξη στον Πρόεδρο του ΣΧΒΘ και στις δομές και τα όργανα εργασίας του Συμβουλίου
 να διασφαλίσει τη συνέχεια και τον ενισχυμένο συντονισμό των δραστηριοτήτων του ΣΧΒΘ
 να εφαρμόσει τη στρατηγική πληροφόρησης και επικοινωνίας του ΣΧΒΘ
 τη διατήρηση των αρχείων του ΣΧΒΘ και της βάσης δεδομένων πληροφοριών
 να διατηρήσει επαφές με άλλους οργανισμούς που δραστηριοποιούνται εντός και γύρω από την περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας, τις εθνικές αρχές των κρατών μελών και τα μέσα ενημέρωσης.

Στρατηγικοί εταίροι 
Από τη 10η υπουργική σύνοδο του ΣΧΒΘ το 2001, το Συμβούλιο ενέτεινε τις προσπάθειες συντονισμού των δραστηριοτήτων του ΣΧΒΘ με άλλους οργανισμούς που εργάζονται ενεργά για την προώθηση της περιφερειακής συνεργασίας στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας. Το ΣΧΒΘ ανέλαβε την πρωτοβουλία να διοργανώνει ετήσιες συναντήσεις συντονισμού (που διοργανώνονται και προεδρεύεται από τον πρόεδρο της ΕΑΑ), με τη συμμετοχή περιφερειακών οργανισμών της Βαλτικής Θάλασσας, παρέχοντας έτσι ένα πιο δομημένο κανάλι για τη συμμετοχή των στρατηγικών εταίρων για να εκφράσουν τις ανησυχίες τους και να συντονίσουν τις προσπάθειες με το ΣΧΒΘ και άλλους οργανισμούς όπως:

 Β7 Επτά Νησιά της Βαλτικής
 ΔΣΒΘ
 BCCA
 Φόρουμ της Βαλτικής Θάλασσας
 ΚΔΒΘ
 BSRUN
 BSSSC
 ΠΠΒ
 Συμβουλευτικό Συμβούλιο Επιχειρήσεων
 CPMR
 HELCOM
 ΔΟΜ
 Φόρουμ ΜΚΟ
 ΟΟΣΑ
 ScanBalt
 ΕΒΠ

Μακροπρόθεσμες προτεραιότητες 
Τον Ιούνιο του 2014, το Συμβούλιο αποφάσισε, μετά από αξιολόγηση και επανεξέταση των πέντε μακροπρόθεσμων προτεραιοτήτων του ΣΧΒΘ, να ενσωματώσει τρεις ανανεωμένες μακροπρόθεσμες προτεραιότητες για το Συμβούλιο των Χωρών της Βαλτικής Θάλασσας - Περιφερειακή ταυτότητα, βιώσιμη και ευημερούσα περιοχή και ασφαλής περιοχή.

 Περιφερειακή ταυτότητα
 Στόχος: Προώθηση της ταυτότητας της περιοχής της Βαλτικής Θάλασσας και εντατικοποίηση των επαφών που υποστηρίζουν την περαιτέρω ανάπτυξή της ·Σκοπός: Ανάπτυξη της έννοιας της ταυτότητας της περιοχής της Βαλτικής Θάλασσας και της αίσθησης του ότι ανήκει στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας μέσω της δέσμευσης, της συμμετοχής και της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, με ένα κοινοτικό πνεύμα και για τη δημιουργία μιας έννοιας της περιφερειακής ενότητας διασυνοριακά με την ανάπτυξη επαφών άνθρωπο με άνθρωπο μέσω διαλόγου, μακροπεριφερειακών δικτύων και θεσμών ·

 Βιώσιμη και ευημερούσα περιοχή
 Στόχοι: Ανάπτυξη της περιοχής της Βαλτικής Θάλασσας ως πρότυπης περιοχής βιώσιμων κοινωνιών ικανών να διαχειρίζονται και να χρησιμοποιούν τους πόρους αποτελεσματικά, να αξιοποιούν το δυναμικό οικονομικής, τεχνολογικής, οικολογικής και κοινωνικής καινοτομίας της περιοχής προκειμένου να διασφαλίσουν την ευημερία, την προστασία του περιβάλλοντος και την κοινωνική συνοχή. Να συμβάλει στην εξάλειψη των εμποδίων που παρεμποδίζουν την ολοκληρωμένη και βιώσιμη ανάπτυξη της περιοχής.Σκοπός: Βελτίωση της συνολικής ανταγωνιστικότητας της περιοχής της Βαλτικής Θάλασσας μέσω βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης και αγορών εργασίας, έρευνας και ανάπτυξης, καινοτόμων υποδομών, ολοκληρωμένης θαλάσσιας πολιτικής, μεταφορών και επικοινωνιών. Να υποστηρίξει τη μετάβαση της περιοχής της Βαλτικής προς μια ανταγωνιστική, πράσινη και χαμηλή περιεκτικότητα σε άνθρακα, εξασφαλίζοντας έτσι αειφόρο ανάπτυξη και ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς. Υποστήριξη περαιτέρω δράσης για την επίτευξη καλής περιβαλλοντικής κατάστασης και ενός υγιούς οικοσυστήματος που υποστηρίζει μια ευημερούσα περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας. Ενίσχυση της ικανότητας της περιοχής να προσαρμοστεί στις κλιματικές αλλαγές και της ικανότητας ανθεκτικότητας των οικοσυστημάτων και των κοινωνιών. Να διασφαλιστεί η περαιτέρω ενσωμάτωση της αειφόρου ανάπτυξης σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους τομείς πολιτικής, με την ενσωμάτωση οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών πτυχών. Να προωθήσουν βιώσιμες και πράσινες τεχνολογίες και πρωτοβουλίες για την προστασία του οικοσυστήματος και της βιοποικιλότητας της περιοχής της Βαλτικής Θάλασσας.

 Ασφαλής περιοχή
 Στόχος: Να ενισχυθεί η κοινωνική ασφάλεια στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας και να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι της Περιφέρειας προστατεύονται και αντέχουν στη βία, τα ατυχήματα και τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης μέσω ετοιμότητας και προστατεύονται από βλάβες που προκαλούνται από εγκληματική εκμετάλλευση και εμπορία ανθρώπων.

Σκοπός: Αντιμετώπιση όλων των μορφών εμπορίας ανθρώπων, στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας μέσω προληπτικών και προστατευτικών δραστηριοτήτων και έργων που βασίζονται σε μια συνεκτική και διεπιστημονική προσέγγιση. Να προωθήσει την ολοκληρωμένη και βιώσιμη προστασία των παιδιών με σκοπό την πρόληψη και την αντιμετώπιση κάθε μορφής βίας κατά των παιδιών μέσω μιας πολυτομεακής προσέγγισης και αυξημένης συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών και άλλων ενδιαφερομένων στην περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας. Ενίσχυση της κοινωνικής ανθεκτικότητας σε καταστροφές και κινδύνους σε όλα τα στάδια κρίσεων μέσω της κατάλληλης πρόληψης, ετοιμότητας, αντίδρασης και ανάκαμψης. Ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και της στρατηγικής μακροπεριφερειακής συνεργασίας που επιτρέπει τη βοήθεια και την ταχεία αντιμετώπιση διασυνοριακών ατυχημάτων και καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, συμπεριλαμβανομένων καταστροφών που ενδέχεται να έχουν διασυνοριακές συνέπειες και επιπτώσεις

Δείτε επίσης 

 Παγκόσμια Ημέρα ΜΚΟ

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 
 

Βαλτικοί οργανισμοί
Οργανισμοί με έδρα τη Στοκχόλμη
Διεθνείς οργανισμοί