Σύμφωνο συμβίωσης

Σύμφωνο συμβίωσης καλείται μορφή νομικής και γενετήσιας ένωσης, παρόμοια με αυτήν του γάμου που δημιουργήθηκε για την παροχή ίσων δικαιωμάτων και υποχρεώσεων στα ζευγάρια του ιδίου φύλου. Θεσμοθετήθηκε στην Ελλάδα, αρχικά, το 2008 και το 2015, με 194 ψήφους υπέρ, διευρύνθηκε το δικαίωμα και στα ομόφυλα ζευγάρια, προκαλώντας αντιδράσεις στους κύκλους της εκκλησίας.

Σύμφωνα συμβίωσης, αστικές ενώσεις κλπ έχουν θεσμοθετηθεί κυρίως ανεπτυγμένες χώρες, προκειμένου να παρέχουν νομική αναγνώριση των σχέσεων που έχουν δημιουργηθεί από ανύπαντρα ομόφυλα ζευγάρια και να τους παρέχουν δικαιώματα, παροχές, φοροαπαλλαγές και ευθύνες παρόμοιες ή πανομοιότυπες με εκείνα των νόμιμα παντρεμένων ζευγαριών. Το 1989, η Δανία ήταν η πρώτη χώρα που νομιμοποίησε τα σύμφωνα συμβίωσης.

Βασικές διαφορές ενός συμφώνου συμβίωσης με έναν γάμο είναι κυρίως ότι το σύμφωνο συμβίωσης μπορεί να συναφθεί μεταξύ ομόφυλων ζευγαριών αλλά και ότι λύνεται πολύ ευκολότερα από έναν γάμο.

Στο σύμφωνο συμβίωσης το επώνυμο δεν μεταβάλλεται νομικά, αλλά  κάθε μέρος μπορεί να χρησιμοποιεί άτυπα το επώνυμο του συντρόφου.

Όσοι έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης έχουν τα ίδια κληρονομικά δικαιώματα με όσους έχουν προχωρήσει σε γάμο. Όμως στο σύμφωνο συμβίωσης μπορεί το ένα μέρος να παραιτηθεί από το δικαίωμα στη νόμιμη μοίρα, ενώ στο γάμο αυτό δεν είναι δυνατό.

Ως προς τη διατροφή επίσης δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ αυτών που έχουν προχωρήσει σε σύμφωνο συμβίωσης και αυτών που έχουν συνάψει γάμο.

Σε πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης μπορεί να χορηγηθεί ασφαλιστική κάλυψη για παροχές υγειονομικής περίθαλψης, εφόσον το σύμφωνο αυτό έχει καταρτιστεί στην Ελλάδα ή ενώπιον ελληνικής προξενικής αρχής μετά την έναρξη ισχύος του νόμου (24/12/2015).

Το σύμφωνο συμβίωσης "καταρτίζεται αυτοπροσώπως με συμβολαιογραφικό έγγραφο". Η ισχύς της συμφωνίας αρχίζει από την κατάθεση αντιγράφου του συμβολαιογραφικού εγγράφου στο ληξίαρχο του τόπου κατοικίας τους, το οποίο καταχωρίζεται σε ειδικό βιβλίο του Ληξιαρχείου.

«Δεν επιτρέπεται η σύναψη συμφώνου συμβίωσης: αν υπάρχει γάμος ή σύμφωνο συμβίωσης των ενδιαφερόμενων προσώπων ή του ενός από αυτά». Η εφαρμογή της παραπάνω αρχής όχι μόνο στον γάμο αλλά και στο σύμφωνο συμβίωσης αντανακλάται και στην τροποποίηση της ΑΚ 1354 εδ. α΄, με το άρθρο 14 του Ν. 4356/2015, καθώς προστέθηκε ως κώλυμα γάμου και η ύπαρξη συμφώνου συμβίωσης με τρίτον, εφόσον αυτό δεν έχει λυθεί ή ακυρωθεί αμετάκλητα.

Παραπομπές

ΛΟΑΤ