Παστέρκα

Η Παστέρκα (πολωνικά: Pasterka) είναι μια Μεσονύκτια Λειτουργία που εορτάζεται από Ρωμαιοκαθολικούς κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων μεταξύ 24 και 25 Δεκεμβρίου σε όλη την Πολωνία. Μια κοντινή μετάφραση του ονόματος θα ήταν η «Λειτουργία των βοσκών» (κυριολεκτικά: «αυτό που ανήκει στους βοσκούς» στα πολωνικά), σε σχέση με τους Βιβλικούς βοσκούς, που επισκέφτηκε ένας άγγελος και τους είπε για τη γέννηση του Χριστού. Κατά τη διάρκεια της μάζας Παστέρκα, οι Πολωνοί τραγουδούν τα παραδοσιακά kolędy (κολέντι), Χριστουγεννιάτικα κάλαντα (από το λατινικό calendae) στο πνεύμα της χαράς.

Εορταστικές εκδηλώσεις 
Αν και η λειτουργία Παστέρκα συνδέεται στενά με τη συγκεκριμένη ώρα στη χριστιανική λειτουργία, δεν είναι η πραγματική ώρα της νύχτας που προδικάζει τη σημασία της. Σύμφωνα με το πολωνικό διάταγμα της Θείας Ευχαριστίας, η Παστέρκα ορίζεται μόνο από τον τύπο της προσευχής και των βιβλικών κειμένων που χρησιμοποιούνται κατά τη διάρκεια των εορτασμών των Χριστουγέννων. Μπορεί να πραγματοποιηθεί περισσότερες από μία φορά στις 24 Δεκεμβρίου, σε περισσότερες από μία τοποθεσίες από τον ενοριακό ιερέα, στην εκκλησία και σε ένα κοντινό παρεκκλήσι. Συχνά, υπάρχουν δύο (ή ακόμα και τρεις) Παστέρκα που εορτάζεται η μία δίπλα στην άλλη - νωρίτερα για τις οικογένειες με παιδιά, στη συνέχεια στις 9 και 10 μ.μ. για τη νεολαία και μια τελική στις 12:00 τα μεσάνυχτα, για τους ενήλικες.

Η συμμετοχή στους εορτασμούς Γέννησης του Χριστού είναι υποχρεωτική για όλους τους ασκούμενους Καθολικούς. Έχουν την επιλογή να παρακολουθήσουν οποιαδήποτε από τις βραδινές λειτουργίες ή ακόμα και περισσότερες από μία. Οι ιερείς μπορούν να αναφέρονται σε όλες ως Παστέρκα, παρόλο που επισήμως ονομάζονται λειτουργίες της Βιγκίλια από το επισκοπάτο, σε αντίθεση με τη μεγάλη μεσονύκτια λειτουργία. Η ακριβής ώρα της γέννησης του Χριστού δεν γράφεται στα κανονικά Ευαγγέλια, η οποία επιτρέπει την επιλογή του ιδανικού χρόνου για τελετουργική προσευχή σε εκείνη την περίσταση. Την Παραμονή Χριστουγέννων (24 Δεκεμβρίου) και την Ημέρα των Χριστουγέννων, οι λειτουργίες μπορούν να εορτάζονται από τρία διαφορετικά λειτουργικά κείμενα, το καθένα κατάλληλο για ένα συγκεκριμένο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Τις πρώτες πρωινές ώρες, οι προσκυνητές μπορούν να παρευρεθούν στη λειτουργία της Δευτέρας Έλευσης, κάτι που δεν τους αποκλείει από το να συμμετάσχουν στη λειτουργία της γεννήσεως για τη γέννηση του Χριστού αργότερα.

Δεν υπάρχουν λειτουργίες αργά το απόγευμα στις 24 Δεκεμβρίου, που είναι η ώρα για τη Βιγκίλια, το παραδοσιακό δείπνο στα σπίτια της οικογένειας. Η πρώτη βραδινή λειτουργία της Παραμονής Χριστουγέννων (μετά τη Βιγκίλια) εορτάζεται γύρω στις 4 μμ ή αργότερα πριν από τις 8 μμ. Ακολουθεί η λειτουργία των 10 μ.μ. και η μεγάλη μεσονύκτια λειτουργία διάρκειας μίας ώρας, η οποία ξεκινά στις 12. Η μουσική για τη Μεσονύκτια Λειτουργία ξεκινά μόλις ανοίξουν οι πόρτες στις 11:00 μμ. Η Ευλογία του Λίκνου μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν ή μετά τις ομιλίες, όταν οι ιερείς ανοίγουν τις σκηνές γέννησης της Σόπκα, οι οποίες έχουν δημιουργηθεί δίπλα από τον κύριο βωμό. Παραδοσιακά, η λειτουργία ολοκληρώνεται με μια Αποστολική Ευλογία. Την επόμενη μέρα οι λειτουργίες είναι εναλλάξιμες σύμφωνα με τις γραφές, επιτρέποντας την ευελιξία στην επιλογή των θρησκευτικών λειτουργιών από μεμονωμένους ενορίτες. Η Ημέρα των Χριστουγέννων ξεκινά με τη λειτουργία νωρίς το πρωί ακολουθούμενη από λειτουργίες κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Η Παστέρκα είναι μια καθολική λειτουργία ειδικά για τους εορτασμούς της Γέννησης του Χριστού στην Πολωνία. Η συμμετοχή στην Παστέρκα είναι συνώνυμη με τα Χριστούγεννα. Πολλοί ασκούμενοι Καθολικοί επισκέπτονται την Εκκλησία δύο φορές σε αυτήν την περίπτωση και ενθαρρύνονται από τους ιερείς να το κάνουν.

Δείτε επίσης 
 Πολωνικά χριστουγεννιάτικα κάλαντα Bóg się rodzi (Ο Θεός γεννιέται)
 Χριστούγεννα έθιμα ανά χώρα

Παραπομπές 

Πολωνικές παραδόσεις
Χριστούγεννα στην Πολωνία