Γκαβριίλ Ιλιζάροφ

Ο Γκαβριίλ Αμπράμοβιτς Ιλιζάροφ (ρωσικά: Гавриил Абрамович Илизаров) (15 Ιουνίου 1921 - 24 Ιουλίου 1992) ήταν Σοβιετικός ιατρός και ορθοπεδικός χειρουργός, γνωστός για την εφεύρεση της συσκευής Ιλιζάροφ για την επιμήκυνση των οστών των άκρων και για τη μέθοδο χειρουργικής που πήρε το όνομά του, τη χειρουργική επέμβαση Ιλιζάροφ.

Ζωή και εργασία 
Ο Ιλιζάροφ ήταν το μεγαλύτερο από τα έξι παιδιά μιας φτωχής εβραϊκής οικογένειας στη Μπιαουοβιέζα του Βοεβοδάτου Πολεσίας της Πολωνίας. Λίγο μετά τη γέννησή του, η οικογένεια μετακόμισε στους γονείς του πατέρα του στην πόλη Κούσαρ του Αζερμπαϊτζάν, κοντά στο Γκιρμιζί Γκεσεμπέ. Ο πατέρας του, ο Αμπράμ Ιλιζάροφ, ήταν ορεινός Εβραίος από το Κούσαρ, ενώ η μητέρα, η Γκόλντα Ρόζενμπλουμ, ήταν εβραϊκής ασκεναζικής καταγωγής.  Αποφοίτησε από το Ραμπφάκ Ιατρικής του Μπουινάκσκ (ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα που ιδρύθηκε για την προετοιμασία εργαζομένων και αγροτών για την τριτοβάθμια εκπαίδευση) το 1939 και εισήλθε στην Ιατρική Σχολή της Κριμαίας στη Συμφερόπολη. Μετά το ξέσπασμα του Μεγάλου Πατριωτικού Πολέμου το 1941 η σχολή μεταφέρθηκε στην Κιζιλορντά στο Καζακστάν. Αφού τελείωσε τη σχολή το 1944, ο Ιλιζάροφ στάλθηκε σε ένα αγροτικό νοσοκομείο στη Ντολγκόφκα, ένα χωριό στο Όμπλαστ του Κουργκάν στη Σιβηρία, 2.000 χιλιόμετρα ανατολικά της Μόσχας. Το 1950, έλαβε θέση στο Τμήμα Γενικής Χειρουργικής του Περιφερειακού Νοσοκομείου του Κουργκάν, το οποίο περιλάμβανε καθήκον χειρουργού με το αεροπορικό ασθενοφόρο. Το 1955, έγινε Αρχηγός του Τμήματος Τραύματος και Ορθοπεδικών στο Περιφερειακό Νοσοκομείο Βετεράνων Πολέμου στο Κουργκάν.

Πειράματα σε οστά 

Η ειδικότητα του Ιλιζάροφ πραγματοποιήθηκε στην ορθοπεδική χειρουργική επέμβαση, κατά την οποία ανέπτυξε ένα σύστημα εξωτερικής στερέωσης (1951). Ανακάλυψε ότι κόβοντας προσεκτικά ένα κόκκαλο χωρίς να κόψει το περιόστεο γύρω από αυτό, θα μπορούσε κάποιος να χωρίσει τα δύο μισά ενός οστού ελαφρώς και να τα στερεώσει στη θέση τους, και το οστό θα μεγαλώσει για να γεμίσει το κενό. Ανακάλυψε επίσης ότι τα οστά μεγαλώνουν με αρκετά ομοιόμορφο ρυθμό σε ανθρώπους και ανά περίσταση.

Αυτά τα πειράματα οδήγησαν στο σχεδιασμό αυτού που είναι γνωστό ως συσκευή Ιλιζάροφ, το οποίο κρατά ένα αποκομμένο κόκαλο στη θέση του, χάρη σε ένα πλαίσιο και πείρους μέσω του οστού, και διαχωρίζει τα μισά του οστού κατά μια μικρή ποσότητα. Επαναλαμβάνοντας αυτό με την πάροδο του χρόνου, με τον ρυθμό της ανάπτυξης του οστού, είναι δυνατόν να επεκταθεί ένα οστό κατά την επιθυμητή ποσότητα. Η διαδικασία εμπνεύστηκε από μία τοξοτή σάγη σε ιππήλατη άμαξα. Στα πρώτα στάδια χρησιμοποιήθηκαν μέρη ποδηλάτων για το πλαίσιο.

Για πολύ καιρό, ο Ιλιζάροφ αντιμετωπίστηκε με σκεπτικισμό, αντίσταση και πολιτικές δολοπλοκίες από το ιατρικό ίδρυμα στη Μόσχα, το οποίο προσπάθησε να τον δυσφημίσει ως «κομπογιαννίτη». Ωστόσο, τα σταθερά αυξανόμενα στατιστικά των επιτυχημένων θεραπειών ασθενών οδήγησαν σε μια αυξανόμενη φήμη του Ιλιζάροφ σε ολόκληρη τη χώρα. Έγινε γνωστός μεταξύ των ασθενών ως «μάγος από το Κουργκάν». Το 1968, ο Ιλιζάροφ υπερασπίστηκε τη διδακτορική του διατριβή στο Περμ και του απονεμήθηκε ο τίτλος «Ιατρός Επιστημών», παρακάμπτοντας τον βαθμό του «Υποψήφιου Επιστημών» για τον οποίο είχε αρχικά προετοιμαστεί η διατριβή.

Μια σημαντική ανακάλυψη ήρθε το 1968, όταν ο Ιλιζάροφ εγχείρησε επιτυχώς τον Βαλέρι Μπρούμελ, τον Ολυμπιονίκη πρωταθλητή του 1964 και έναν μακρόχρονο κάτοχο του παγκόσμιου ρεκόρ στο άλμα εις ύψος ανδρών, ο οποίος τραυμάτισε το δεξί του πόδι σε ατύχημα με μοτοσικλέτα. Πριν απευθυνθεί στον Ιλιζάροφ, ο Μπρούμελ πέρασε περίπου τρία χρόνια με ανεπιτυχείς θεραπείες σε διάφορες κλινικές και υπέστη επτά επεμβατικές και 25 μη επεμβατικές χειρουργικές επεμβάσεις.

Κέντρο Ιλιζάροφ 

Το 1971, ιδρύθηκε το Ερευνητικό Ινστιτούτο Πειραματικής και Κλινικής Ορθοπεδικής και Τραυματολογίας στο Κουργκάν. Στο κέντρο εφαρμόστηκε η μέθοδος Ιλιζάροφ για εγκάρσια οστεοσύνθεση για να επιμηκύνει ή να αναμορφώσει τα οστά των άκρων. Ο Ιλιζάροφ ήταν επικεφαλής αυτού του κέντρου μέχρι το 1991. Με περίπου 1000 κρεβάτια, 24 χειρουργεία και 168 απασχολούμενους γιατρούς, το Κέντρο έγινε η μεγαλύτερη ορθοπεδική κλινική στον κόσμο. Μετά το θάνατό του, το κέντρο μετονομάστηκε σε Ρωσικό Επιστημονικό Κέντρο Αποκαταστατικής Τραυματολογίας και Ορθοπεδικής «Γκαβριίλ Ιλιζάροφ» (ΡΕΚΑΤΟ).

Σήμερα, το προσωπικό περιλαμβάνει δέκα καθηγητές, 34 Ιατρούς Επιστημών και 193 Υποψήφιους Επιστημών. Το Κέντρο περιλαμβάνει μια κλινική εξωτερικών ασθενών όπου 250 ασθενείς μπορούν να ζητούν συμβουλές καθημερινά, ένα νοσοκομείο με 800 κρεβάτια, ένα πειραματικό τμήμα και μια χειρουργική κλινική σε ζώα. Κάθε χρόνο πάνω από 9.000 άτομα υποβάλλονται σε θεραπεία στο ΡΕΚΑΤΟ.

Διεθνής αναγνώριση 
Διάφορες αναφορές για την επιτυχή μεταχείριση του Μπρούμελ από τον Ιλιζάροφ εμφανίστηκαν στον δυτικό τύπο. Ο πρώτος ξένος ιατρικός επισκέπτης ήταν ο Δρ Γιόχανες Χέλινγκερ από την Ιατρική Ακαδημία της Ερφούρτης της πρώην Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Γερμανίας το 1970. Έκανε μια πρώτη δημοσίευση σε ένα δυτικό ιατρικό περιοδικό για τη μέθοδο Ιλιζάροφ.

Το 1980, κατά την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, ο Κάρλο Μάουρι, ένας Ιταλός ορειβάτης, εξερευνητής και φωτορεπόρτερ, με τις προτροπές του Ρώσου συναδέλφου του, Γιούρι Σενκέβιτς, ταξίδεψε στο Κουργκάν της Σοβιετικής Ένωσης, με σκοπό να υποβληθεί σε θεραπεία από τον Ιλιζάροφ για ένα κνημιαίο κάταγμα που επουλώθηκε εσφαλμένα μετά από ατύχημα σε σκι δέκα χρόνια νωρίτερα. Οι Ιταλοί γιατροί είχαν εγκαταλείψει εδώ και καιρό την ελπίδα για οποιαδήποτε χειρουργική βελτίωση στο πόδι του. Ο Ιλιζάροφ απόσπασε την άκαμπτη μη ένωση στην κνήμη του κατά 2 εκατοστά, θεραπεύοντας την ψευδόρθρωση, διόρθωσε μια παραμόρφωση των ιπποειδών με απόσπαση και επιμήκυνε το πόδι του. Ο Μάρου ονόμασε τον Ιλιζάροφ «Μιχαήλ Άγγελο των Ορθοπεδικών». Κατά την επιστροφή του στην Ιταλία, η θεραπεία του ποδιού του Μάουρι εξέπληξε τους ορθοπεδικούς χειρουργούς. Μετά από αυτό, ο Ιλιζάροφ προσκλήθηκε από τον Αντόνιο Μπιάνκι-Μαγιόκι και τον Ρομπέρτο Κατάνεο ως προσκεκλημένος ομιλητής στο συνέδριο της AO Foundation Ιταλίας το 1981 στο Μπελάτζο. Έδωσε τρεις διαλέξεις στα συνέδρια, σε περισσότερους από 200 συμμετέχοντες από την Ιταλία, τη Γαλλία, την Ελβετία, την Αυστρία και τη Γερμανία. Στο τέλος των διαλέξεων, ο Ιλιζάροφ κέρδισε δέκα λεπτά αποθέωσης. Αυτή ήταν η πρώτη φορά που ο Ιλιζάροφ έδωσε διάλεξη έξω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα.

Το 1982, η Ένωση για τη Μελέτη και την Εφαρμογή των Μεθόδων του Ιλιζάροφ (ΕΜΕΜΙ) ιδρύθηκε στην Ιταλία. Το 1983, η Medicalplastic, μια εταιρεία που ανήκε στον Μπιάνκι-Μαγιόκι, έλαβε την άδεια για την τεχνική από τις σοβιετικές αρχές, κατέγραψε το εμπορικό σήμα ILIZAROV και άρχισε να παράγει και να εμπορεύεται τη συσκευή Ιλιζάροφ. Τα επόμενα χρόνια, η μέθοδος Ιλιζάροφ εξαπλώθηκε ραγδαία στο μεγαλύτερο μέρος της Δυτικής Ευρώπης. Η ΕΜΕΜΙ διοργάνωσε μαθήματα σε Ιταλία, Πορτογαλία, Ελβετία, Γαλλία, Ισπανία, Ελλάδα, Βραζιλία και Ηνωμένες Πολιτείες. Ομάδες της ΕΜΕΜΙ δημιουργήθηκαν στη Γαλλία, στην Ισπανία, στο Βέλγιο, στην Πορτογαλία και στη Βραζιλία.

Την περίοδο 1986-1987, η τεχνική μεταφέρθηκε στη Βόρεια Αμερική από τον Βίκτορ Φράνκελ, πρόεδρο του Νοσοκομείου για Κοινές Νόσους, τον Ντρορο Πάλεϊ, τον Άλφρεντ Ν. Γκράντ και τον Στιούαρτ Γκριν, ο οποίος, το 1992, επιμελήθηκε την πρώτη αγγλική μετάφραση του βιβλίου του Ιλιζάροφ. Πάνω από 300 Αμερικανοί ορθοπεδικοί χειρουργοί παρακολούθησαν ένα διεθνές συμπόσιο που διοργανώθηκε το 1987 στη Νέα Υόρκη από το Νοσοκομείο Κοινών Νόσων και την εταιρεία Smith & Nephew για να ακούσουν τις διαλέξεις του Ιλιζάροφ. Η Smith & Nephew ξεκίνησε τη διανομή του εξωτερικού σταθεροποιητή Ιλιζάροφ στις ΗΠΑ και παγκοσμίως.

Το 1989, διοργανώθηκε μια διάσκεψη του Ιλιζάροφ από τον Ντίετμαρ Βόλτερ στο Αμβούργο. Το 1990, ο Ιλιζάροφ παρευρέθηκε σε δεύτερο συνέδριο στο Αμβούργο, όπου συνίδρυσε τη Γερμανική Εταιρεία Ιλιζάροφ (Deutsche Ilisarow-Gesellschaft). Το νοσοκομείο της Γερμανικής Ένωσης Πρόληψης Ατυχημάτων & Ασφαλίσεων (Berufsgenossenschaftliches Unfallkrankenhaus, BGUK) στο Μπόμπεργκ του Αμβούργου, έγινε ένα σημαντικό κέντρο στη Γερμανία που εφαρμόζει και προωθεί την τεχνική Ιλιζάροφ. Έγινε υποχρεωτικό για όλους τους ανώτερους ιατρούς του νοσοκομείου να επισκεφθούν το Κέντρο Κουργκάν για να μάθουν τη μέθοδο Ιλιζάροφ.

Ύστερη ζωή και θάνατος 
Η αντιπολίτευση από το ιατρικό ίδρυμα της Μόσχας συνεχίστηκε μέχρι τα τελευταία χρόνια της ζωής του Ιλιζάροφ. Μέχρι το 1991, μόλις ένα χρόνο πριν από το θάνατό του, ο Ιλιζάροφ εξελέγη πλήρες μέλος της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών. Παρά τα πολλά βραβεία και την παγκόσμια αναγνώριση, δεν εξελέγη στην Ακαδημία Ιατρικών Επιστημών της ΕΣΣΔ.

Ο Ιλιζάροφ πέθανε από καρδιακή ανεπάρκεια το 1992, σε ηλικία 71 ετών.

Οικογένεια 
Ο Ιλιζάροφ επιβιώνει από τις κόρες του Μαρία και Σβετλάνα Ιλιζάροφ, ασκούμενη φυσιολόγος στη Νέα Υόρκη, και τον γιο του, Αλεξάντερ. Ο εγγονός του Γκαβριίλ είναι επίσης φυσιολόγος.

Βραβεία και διακρίσεις (επιλεγμένα)

Σοβιετικά και ρωσικά 

 ΔΙακεκριμένος Ιατρός της ΡΣΟΣΔ (1965)
 Τάγμα του Κόκκινου Λαβάρου (1966)
 Επίτιμος πολίτης του Κουργκάν (1971)
 Βραβείο Λένιν (1978)
 Ήρωας της Σοσιαλιστικής Εργασίας (1981)
 Διακεκριμένος Εφευρέτης της ΕΣΣΔ (1985)
 Τάγμα του Λένιν (3 φορές)
 Πλήρες μέλος της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών (1991)

 Τάξη του Χαμόγελου (1978)
 Διοικητής του Τάγματος της Αξίας της Ιταλικής Δημοκρατίας (1984)
 Τάγμα της Ανεξαρτησίας (Ιορδανία, 1985)
 Τάγμα του Πολικού Αστέρα (Μογγολία, 1985)
 Τάγμα της Γιουγκοσλαβικής Σημαίας με Χρυσό Στεφάνι (1987)
 Βραβείο Ρόμπερτ Ντάνις της Διεθνούς Εταιρείας Χειρουργικής (1987)
 Επίτιμος πολίτης του Μιλάνου, της Λέκκο, της Ρουφίνα, της Φλωρεντίας και της Νάνσυ
 Ένας μικρός πλανήτης, ο 3750 Ilizarov, ονομάστηκε από τον Ιλιζάροφ το 1982

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ilizarov.com πύλη στην αγγλική γλώσσα
 Ilizarov.org.uk
 Ο Γουίλιαμ Ν. Τέρελ χρησιμοποιεί τεχνικές Ιλιζάροφ με σταθεροποιητές

Σοβιετικοί εφευρέτες
Εβραίοι εφευρέτες
Σοβιετικοί χειρουργοί
Σοβιετικοί ιατροί
Εβραίοι ιατροί
Σοβιετικοί Εβραίοι
Ορεινοί Εβραίοι
Μέλη της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών
Πλήρη μέλη της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών
Αποδέκτες του Τάγματος του Χαμόγελου
Αποδέκτες του Τάγματος του Λένιν
Αποδέκτες του Τάγματος της Αξίας της Ιταλικής Δημοκρατίας
Νικητές βραβείου Λένιν