Γοργόνα της Βαρσοβίας

Η Γοργόνα της Βαρσοβίας (πολωνικά: Syrenka Warszawska) είναι ένα σύμβολο της Βαρσοβίας, που απεικονίζεται στο οικόσημο της πόλης, καθώς και σε πολλά αγάλματα και άλλες συμβολισμούς.

Ετυμολογία 
Η πολωνική syrenka είναι συγγενική με τη σειρήνα, αλλά είναι πιο σωστά μια γοργόνα γλυκού νερού που ονομάζεται μελυζίνα. Η κοινή μετάφραση, σε κάθε περίπτωση, δεν είναι ούτε σειρήνα ούτε μελυζίνα, αλλά γοργόνα.

Προέλευση 
Ένα πλάσμα ήταν στο οικόσημο της Βαρσοβίας το 1390. Παρουσίαζε ένα ζώο με πόδια πουλιού και κορμό καλυμμένο με φολίδες δράκων. Η σφραγίδα του 1459 είχε θηλυκά χαρακτηριστικά, κορμό πουλιών, ανθρώπινα χέρια, ουρά ψαριού και πόδια και νύχια πτηνών. Η πρώτη παρουσίαση μιας γοργόνας χρονολογείται από το 1622.

Η έμπνευση για το οικόσημο προήλθε πιθανότατα από το βιβλίο του 2ου αιώνα, Φυσιολόγος.

Ο θρύλος της γοργόνας της Βαρσοβίας 
Υπάρχουν αρκετοί θρύλοι για τη γοργόνα. Η λογοτεχνία και οι ξεναγοί της πόλης λένε ότι η γοργόνα αποφάσισε να μείνει αφού σταμάτησε στην όχθη ενός ποταμού κοντά στην Παλιά Πόλη. Οι ψαράδες παρατήρησαν ότι κάτι δημιουργούσε κύματα, μπέρδευε τα δίχτυα και απελευθέρωνε τα ψάρια τους. Σχεδίασαν να παγιδεύσουν το ζώο, όμως μετά το άκουσαν να τραγουδά και το ερωτεύτηκαν. Ένας πλούσιος έμπορος παγίδευσε και φυλάκισε τη γοργόνα. Ακούγοντας τα κλάματά της, οι ψαράδες τη διέσωσαν. Από τότε, η γοργόνα, οπλισμένη με σπαθί και ασπίδα, ήταν έτοιμη να βοηθήσει στην προστασία της πόλης και των κατοίκων της.

Μερικές φορές αυτός ο μύθος επεκτείνεται λέγοντας ότι η Μικρή Γοργόνα στην Κοπεγχάγη είναι η αδελφή της γοργόνας της Βαρσοβίας και πήγαν σε χωριστούς δρόμους από τη Βαλτική Θάλασσα.

Ένας άλλος θρύλος λέει πως βοήθησε έναν πρίγκιπα που χάθηκε στο κυνήγι και αυτός ίδρυσε την πόλη προς τιμήν της.

Μνημεία και γλυπτά της γοργόνας της Βαρσοβίας 
Παραδείγματα περιλαμβάνουν:

Αγορά της Παλιάς Πόλης 
Το γλυπτό στην Πλατεία Αγοράς της Παλιάς Πόλης της Βαρσοβίας σχεδιάστηκε από τον γλύπτη της Βαρσοβίας Κονστάντι Χέγκελ.

Αρχικά (1855-1928) και σήμερα (από το 2000) βρίσκεται στην αγορά. Σε άλλες περιπτώσεις, μεταφέρθηκε σε διαφορετικά μέρη στη Βαρσοβία. Το 2008, το αρχικό γλυπτό από χαλκό και ψευδάργυρο αφαιρέθηκε από την αγορά για εργασίες συντήρησης. Το γλυπτό ήταν σε πολύ κακή κατάσταση λόγω μηχανικών βλαβών και πολυάριθμων πράξεων βανδαλισμών. Το επισκευασμένο πρωτότυπο μεταφέρθηκε στο Μουσείο της Βαρσοβίας και αντικαταστάθηκε με ένα αντίγραφο από το χυτήριο Γιάτσεκ Γκουζέρα στο Ντομπρόβιε, κοντά στο Κιέλτσε.

Ποβίλσε 
Αυτό το άγαλμα, κατασκευασμένο από ερυθρό ορείχαλκο, ανεγέρθηκε τον Απρίλιο του 1939 στο Ποβίλσε, κοντά στον ποταμό Βιστούλα. Το γλυπτό είναι της Λουντβίκα Νιτσχόβα και η πόζα από την ποιήτρια Κριστίνα Κραχέλσκα. Αρχικά, επρόκειτο για ένα γλυπτό ύψους 20 μέτρων από γυαλί, τοποθετημένο σε στήλη στη μέση του καναλιού του Βιστούλα. Για οικονομικούς λόγους, η ιδέα αυτή εγκαταλείφθηκε, επιλέγοντας μια πιο σεμνή λύση - ένα γλυπτό περιτριγυρισμένο από ψάρια και γλάρους, το οποίο επρόκειτο να στηθεί σε ένα σιντριβάνι.

Το μνημείο δεν ήταν στον κατάλογο των αντικειμένων που προορίζονταν από τους Γερμανούς για διάλυση και ήταν επίσης ένα από τα λίγα που επέζησαν του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου χωρίς μεγάλες ζημιές.

Το φθινόπωρο του 2006, μια ασημένια πλάκα του Τάγματος Στρατιωτικής Αξίας της Πολωνίας προστέθηκε στο μνημείο για τον Στρατηγό Βουαντίσουαφ Σικόρσκι, ο οποίος το έλαβε ως αναγνώριση της υπεράσπισης της Βαρσοβίας τον Σεπτέμβριο του 1939.

Κοιλαδογέφυρα Μαρκιέβιτς 
Μια γοργόνα που σμιλεύτηκε από τον Γιαν Βοϊντίγκα ανεγέρθηκε στην κοιλαδογέφυρα Στανίσουαφ Μαρκιέβιτς στην οδό Καρόβα το 1905.

Σέιμ 
Μια γοργόνα σχεδιασμένη από τον Αλεξάντερ Ζουρακόφσκι το 1947 ήταν χαραγμένη στην ασπίδα στο στήθος ενός αγάλματος ενός αετού που βρίσκεται στην κύρια αίθουσα συνεδριάσεων του πολωνικού κοινοβουλίου, του Σέιμ.

Οδός Ινζινιέρσκα 
Αυτή η γοργόνα βρίσκεται πάνω από την είσοδο του πρώην αμαξοστασίου των τραμ στην οδό Ινζινιέρσκα 6.

Οδός Κατοβίτσκα 
Βρίσκεται στο κτίριο του 77ου σχολείου στη γωνία των οδών Κατοβίτσκα και Ζβιτσιέζτσουφ στη Σάσκα Κέμπα. Το ανάγλυφο είναι του Βόιτσεχ Τσέρβος.

Οδός Γκροχόφσκα 
Αυτή η γοργόνα βρίσκεται μπροστά από το γραφείο του δήμου της Βαρσοβίας στην οδό Γκροχόφσκα 274 και κατασκευάστηκε από τον Γέζι Χοϊνάτσκι. Αρχικά βρισκόταν στη Σάσκα Κέμπα, μπροστά από τον κινηματογράφο Sawa.

Παλάτι του Πολιτισμού και της Επιστήμης 
Στην κορυφή του Παλατιού του Πολιτισμού και της Επιστήμης, σε κάθε όψη ρολογιού (που προστέθηκαν πριν από τους εορτασμούς της χιλιετίας το 2000), υπάρχει η γοργόνα της Βαρσοβίας.

Έξω από τη Βαρσοβία 
Ένα αναμνηστικό σιντριβάνι της γοργόνας της Βαρσοβίας με παρόμοιο σχήμα με το μνημείο στο Ποβίσλε βρίσκεται στην κεντρική πλατεία της Μπιέλσκο-Μπιάουα. Δημιουργήθηκε το 1954 από τον Ρίσαρντ Σροτσίνσκι.

Εικόνες

Δείτε επίσης 

 Οικόσημο της Βαρσοβίας
 Μικρή Γοργόνα, στην Κοπεγχάγη
 Μνημείο για τους ήρωες της Βαρσοβίας
 Μονόκερος της Βαρσοβίας

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 The Matador and the Mermaid: A Story of Picasso and World Peace

Μνημεία στη Βαρσοβία
Ιστορία της Βαρσοβίας
Γοργόνες
Θρύλοι της Πολωνίας