Bamboccianti

Οι Bamboccianti ήταν ρωπογράφοι που δραστηριοποιούνταν στη Ρώμη από το 1625 περίπου έως το τέλος του δέκατου εβδόμου αιώνα. Οι περισσότεροι ήταν Ολλανδοί και Φλαμανδοί καλλιτέχνες που έφεραν τις υπάρχουσες παραδόσεις απεικόνισης αγροτών από την Ολλανδική τέχνη του 16ου αιώνα στην Ιταλία,  και γενικά δημιούργησαν μικρούς πίνακες ζωγραφικής ή χαρακτικά της καθημερινής ζωής των κατώτερων τάξεων στη Ρώμη και την ύπαιθρο. 

Στα τυπικά θέματα περιλαμβάνονται πωλητές τροφίμων και ποτών, αγρότες και γαλακτοκόμοι εν  εργασία, στρατιώτες σε κατάσταση ηρεμίας και διασκέδασης, και ζητιάνοι, ή, όπως έγραψε ο Salvator Rosa στα μέσα του δέκατου έβδομου αιώνα, "απατεώνες, πορτοφολάδες, ομάδες μεθυσμένων και λαίμαργων, ψωραλέοι καπνοπώλες, κουρείς και άλλα «άθλια» θέματα. "  Παρά το ταπεινό θέμα τους, τα έργα έτυχαν εκτίμησης μεταξύ των ελίτ συλλεκτών και απέκτησαν υψηλές τιμές.

Καλλιτέχνες 

Πολλοί από τους καλλιτέχνες που συνδέονται με το Bamboccianti ήταν μέλη των Bentvueghels (ολλανδικά για «φτερό ενός πουλιού», δηλ. ίδιοι, όμοιοι), μιας άτυπης ένωσης κυρίως Ολλανδών και Φλαμανδών καλλιτεχνών στη Ρώμη. Ήταν συνηθισμένο για τους Bentvueghels να υιοθετουν ελκυστικό ψευδώνυμο, το λεγόμενο «όνομα της κλίκας». Το προσωνύμιο του Ολλανδού ζωγράφου Πίτερ φαν Λερ ήταν " Il Bamboccio ", που σημαίνει "άσχημη κούκλα" ή " μαριονέτα ". Αυτή ήταν υπαινιγμός για τις άσχημες σωματικές αναλογίες του φαν Λερ.  Ο φαν Λερ θεωρείται ως ο εμπνευστής του ύφος ζωγραφικής των Bamboccianti και το ψευδώνυμό του έδωσε στο είδος και στην ομάδα των καλλιτεχνών το συλλογικό της όνομα. Έγινε η έμπνευση και το επίκεντρο γύρω από το οποίο εκφράστηκαν οι καλλιτέχνες κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην Ιταλία (1625 – 1639). 

Η αρχική ομάδα Bamboccianti περιελάμβανε τους Άντριες και Γιαν Μποτ, Κάρελ Ντουγιαρντίν, Γιαν Μιλ , Γιοχάννες Λίνγκελμπαχ (Johannes Lingelbach) και τον Ιταλό Μικελάντζελο Τσερκουότσι (Michelangelo Cerquozzi) . Ο Σεμπαστιέν Μπουρντόν (Sébastien Bourdon) συνδέθηκε επίσης με αυτήν την ομάδα κατά την πρώιμη καριέρα του.  Άλλοι Bamboccianti περιλαμβάνουν τους Μίχιελ Σβέιρτς Michiel Sweerts, Τόμας Βάικ (Thomas Wijck), [Ντιρκ Χελμμπρέκερ] (Dirck Helmbreker), Γιαν Ασσελάιν , Άντον Χαουμπάου , Βίλλεμ Ρέυτερ (Willem Reuter) και Γιάκομπ φαν Στέφερντεν (Jacob van Staverden) . 

Οι Bamboccianti επηρέασαν τους ροκοκό καλλιτέχνες όπως οι Ντομένικο Ολιβιέρι (Domenico Olivieri), Αντόνιο Τσιφρόντι (Antonio Cifrondi), Πιέτρο Λόνγκi, Τζουζέππε Μαρία Κρέσπι (Giuseppe Maria Crespi), Τζάκομο Τσερούτι (Giacomo Ceruti) και Αλεσσάντρο Μανιάσκο. Οι πίνακες με το θέμα της καθημερινής ρωμαϊκής ζωής συνεχίστηκαν μέχρι τον δέκατο ένατο αιώνα μέσω των έργων του Μπαρτολομέο και του Ακίλλε Πινέλλι, του Αντρέα Λοκατέλλι και του Πάολο Μονάλντι .  Ένας Bambocciante που δεν έχει αναγνωριστεί ακόμα ζωγράφισε επίσης ένα Assalto d'armati (ένοπλη επίθεση), τώρα στην  "Pinacoteca Civica" (Πινακοθήκη της πόλης) Φορλί.

Χαρακτηριστικά 
Ο Τζοβάννι Μπαττίστα Πάσσερι (Giovanni Battista Passeri), χρονογράφος τέχνης του 17ου αιώνα, περιέγραψε το έργο του φαν Λερ ως "ανοιχτό παράθυρο" που παρέχει μια ακριβή αναπαράσταση του κόσμου γύρω του, χαρακτηριστικά που εφαρμόζονται στους Bamboccianti γενικά:  "era singel nel representetar la veritá schietta, e pura nell'esser suo, che li suoi quadri parevano una finestra aperta pe le quale fussero veduti quelli suoi successi; senza alcun divario, et alterazione."

"[ήταν] μοναδικός στην εκπροσώπηση της αλήθειας, στην καθαρή του ουσία, έτσι ώστε οι πίνακές του να μας φαίνονται σαν ένα ανοιχτό παράθυρο μέσα από το οποίο μπορούμε να δούμε όλα αυτά που συμβαίνουν, χωρίς διαφορά ή αλλοίωση"Ο Πάσσερι εξέφρασε εδώ την παραδοσιακή ιστορική άποψη της τέχνης ότι οι πίνακες των Bamboccianti προσέφεραν ρεαλιστικό "αληθινό πορτρέτο της Ρώμης και τη δημοφιλή ζωή της" "χωρίς παραλλαγή ή αλλοίωση" αυτού που βλέπει ο καλλιτέχνης.   Ωστόσο, οι σύγχρονοί τους δεν θεωρούσαν γενικά τους Bamboccianti ως ρεαλιστές. Μια εναλλακτική άποψη της τέχνης των Bamboccianti είναι ότι τα έργα τους θα πρέπει μάλλον να θεωρηθούν περίπλοκες αλληγορίες που αποτελούν ένα σχόλιο για την κλασική τέχνη με σκοπό να φέρει τον παρατηρητή να συλλογιστεί ανώτερες ιδέες. Επομένως, βρίσκονται σε μακρά παράδοση παράδοξου στην οποία τα ταπεινά ή χυδαία θέματα ήταν το μέσο για τη μεταφορά σημαντικών φιλοσοφικών εννοιών. Για παράδειγμα, οι Bamboccianti έκαναν τακτικά πίνακες γιγάντιων ασβεστοκάμινων έξω από τη Ρώμη. Αυτά τα ασβεστοκάμινα χρησιμοποίησαν τα μαρμάρινα και  από τραβερτίνη μπλοκ των ρωμαϊκών ερειπίων ως πρώτη ύλη και έτσι έπαιξαν άμεσο ρόλο στην καταστροφή των αρχαίων μνημείων της Ρώμης. Τ ασβεστοκάμινα  είναι ζωγραφισμένοι με μεγαλοπρεπή τρόπο σαν να ήταν τα νέα μνημεία της Ρώμης. Οι κλίβανοι δημιούργησαν κάτι καινούργιο από τα ερείπια της αρχαίας Ρώμης και ο ασβέστης που παρήγαγαν χρησιμοποιήθηκε στην κατασκευή νέων μνημείων στη Ρώμη. Επομένως, οι πίνακες αυτών των ασβεστών μπορούν να διαβαστούν ως προβληματισμός σχετικά με την παροδική δόξα καθώς και για την αναγεννητική δύναμη της Ρώμης. Με άλλα λόγια, οι πίνακες αυτοί προορίζονταν να διαβαστούν ειρωνικά και αλληγορικά (ακόμη και ως παράδοξα) και όχι ως ακριβείς, ρεαλιστικές απεικονίσεις της ζωής στη Ρώμη. 

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1640 και του 1650, ο Γιαν Μιλ και ο Μικελάντζελο Τσερκουότσι άρχισαν να επεκτείνουν το πεδίο των συνθέσεων των Bamboccianti δίνοντας μεγαλύτερη προσοχή στο γύρω τοπίο και υπογραμμίζοντας λιγότερο τις ανέκδοτες πτυχές της ζωής στην πόλη και στην εξοχή. Αυτά τα έργα χρησιμοποιήθηκαν επανειλημμένα ως μοντέλο από τους Bamboccianti από το δεύτερο μισό του αιώνα και από το είδος ζωγράφων που εργάζονταν στη Ρώμη κατά τις αρχές του 18ου αιώνα. Η πιο πρωτότυπη συνεισφορά του Μιλ σε αυτό το είδος είναι οι καρναβαλικές σκηνές του. 

Ο ζωγράφος Κάρελ Ντυζαρντέν έφερε μια διαφορετική παραλλαγή στο είδος, τοποθετώντας τις ρωπογραφίες  αγροτών και των τσαρλατάνων στο ιδανικό περιβάλλον των αρχαίων ερειπίων στην ύπαιθρο γύρω από τη Ρώμη.

Κριτικές 
Παρόλο που οι Bamboccianti είχαν επιτυχία με τους πίνακες τους, οι θεωρητικοί της τέχνης και οι ακαδημαϊκοί στη Ρώμη ήταν συχνά άσχημοι, καθώς οι πίνακες της καθημερινής ζωής θεωρούνταν γενικά ότι βρίσκονται στο κατώτατο σημείο της ιεραρχίας των ειδών .  Οι ίδιοι οι καλλιτέχνες ήταν συχνά αντικείμενο θαυμασμού: ο φαν Λερ ήταν γνωστός ως καλλιτέχνης του οποίου τα έργα θα μπορούσαν να έχουν υψηλή τιμή και ο Τσερκουότσι  κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση σε αριστοκρατικούς κύκλους και να αναπτύξει φιλία με καλλιτέχνες όπως ο Πιέτρο ντα Κορτόνα. 

Μεταξύ των συλλεκτών και προστατών των Bamboccianti βρίσκεται ο Καρδινάλιος ντελ Μόντε, ο Βιντσένζο Τζουστινιάνι, παπικές οικογένειες όπως οι Μπαρμπερίνι και οι Παμφίλι και γυναίκες προστάτες, συμπεριλαμβανομένων των ελίτ Ρωμαίων αριστοκρατισσών και της Χριστίνα, Βασίλισσας της Σουηδίας . Η επιτυχία του είδους δεν περιορίστηκε στη Ρώμη, αλλά επεκτάθηκε και στη Φλωρεντία και τη Γαλλία, όπως φαίνεται στην προστασία των μορφών όπως οι Καρδινάλιοι Λεοπόλδος των Μεδίκων και Μαζαρέν. 

Η επιτυχία του είδους εξηγείται εν μέρει από μια αλλαγή στον τρόπο διακόσμησης των σπιτιών των ανώτερων τάξεων στη Ρώμη. Οι πίνακες σε καμβά ή πάνελ αποκτούν σταδιακά προτίμηση έναντι των τοιχογραφιών. Αυτό έδωσε στους ξένους καλλιτέχνες που ειδικεύονταν σε αυτήν την τεχνική ένα πλεονέκτημα. Επιπλέον, καθώς οι λάτρεις της τέχνης αναζητούσαν νέα θέματα, υπήρχε ευνοϊκό περιβάλλον για την υποδοχή της τέχνης των Bamboccianti. 

Το γεγονός ότι έμαθαν και αριστοκρατικοί προστάτες συνέχισαν να αγοράζουν έργα από αυτούς τους καλλιτέχνες συχνά αποδοκιμαζόταν από ζωγράφους ιστορικών θεμάτων και άλλων ειδών μέσα στον αποδεκτό κανόνα του κύριου καλλιτεχνικού ιδρύματος της πόλης, την Ακαδημία του Αγίου Λουκά .   Για παράδειγμα, ο Σαλβατόρ Ρόζα, στη σάτιρά του στη ζωγραφική Pittura ( περ . 1650), διαμαρτύρεται πικρά για το γούστο των αριστοκρατικών προστατών και την αποδοχή τέτοιων καθημερινών θεμάτων:  "Quel che aboriscon vivo, aman dipinto.""Αυτοί που μισούν στη ζωή, λατρεύονται στη ζωγραφική"Όπως αντανακλάται στο σχόλιο του Ρόζα, τέτοιος χλευασμός συνήθως απευθύνεται όχι στους καλλιτέχνες αλλά σε εκείνους που αγόρασαν τα έργα.  Ωστόσο, η αποδοχή του Bamboccianti στην Ακαδημία του Αγίου Λουκά, η διάσημη ένωση κορυφαίων καλλιτεχνών στη Ρώμη δεν ήταν αδύνατη. Αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός ότι ο φαν Λερ και ο Τσερκουότσι ήταν συνδεδεμένοι και με τους δύο (ο φαν Λερ ήταν επίσης μέλος των Bentvueghels).  Ο Γιαν Μιλ ήταν το 1648  ο πρώτος καλλιτέχνης του Βορρά που έγινε δεκτός στην Ακαδημία του Αγίου Λουκά.

Πηγές 

 
 Brigstocke, Hugh. "Bourdon, Sébastien", Grove Art Online . Oxford University Press, [30 Οκτωβρίου 2007].
 0-300-02537-8

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 

Ρωπογραφία