Ντουμούζι

O Ντουμούζι (Dumuzi ή Tammuz ή Du΄uzi) είναι μία Μεσοποταμιακή θεότητα των Σουμερίων. Ήταν ο σύζυγος της Ινάνα, της θεάς του έρωτα και του πολέμου που είχε υπό την προστασία της την πόλη Ούρουκ. Η Ινάνα ήταν κόρη του θεού του ουρανού Άνου ή του θεού του φεγγαριού Σιν. Μητέρα του Ντουμούζι ήταν η Σιρτούρ, προστάτιδα των προβάτων. Αδελφή του ήταν η Γκεστινάννα, η σύζυγος του Νινγκισζίντα. Οι θεότητες αυτές σχετιζόταν με τη γεωργία, την κτηνοτροφία, τη γονιμότητα της γης και την αφθονία των αγαθών της φύσης. Ο Ντουμούζι είναι γνωστός ως θεός που προστάτευε τους βοσκούς της Ούρουκ. Μαζί με τον Νινγκισζίντα παρουσιάζονται στη μυθολογία της Μεσοποταμίας ως φύλακες των ουράνιων πυλών του θεού Άνου. Ο Ντουμούζι θεωρείται προστάτης θεός της πόλης Μπατ-Τιμπίρα (σημερινή Μεδίνα).

Η Ινάνα είναι γνωστή με το όνομα αυτό στη σουμεριακή μυθολογία, ενώ στους ακκαδικούς μύθους ονομάζεται Ιστάρ. Είναι από τις σημαντικότερες θεότητες και το όνομά της θεωρείται ταυτόσημο με την έννοια θεά. Συνήθως απεικονίζεται συνοδευόμενη από διάφορα σύμβολα όπως το αστέρι, ο λέοντας και ο ρόδακας.

Σύμφωνα με τη μεσοποταμιακή μυθολογία, η Ινάνα επισκεπτόταν περιοδικά στη διάρκεια του έτους τον Κάτω Κόσμο και δεν μπορούσε να επιστρέψει στη γη αν δεν άφηνε εκεί κάποιον στη θέση της. Μικρότερες θεότητες, οι δαίμονες, αναλάμβαναν να πηγαίνουν στη γη για να πάρουν από εκεί τον αγαπημένο σύντροφό της, τον Ντουμούζι, και να τον μεταφέρουν στον Κάτω Κόσμο ώστε να την αντικαταστήσει. Έτσι, ο Ντουμούζι όταν πέθανε έγινε θεός του Κάτω Κόσμου. Ο μύθος αυτός έχει πολλές ομοιότητες με το βασικό θέμα του ελληνικού μύθου της αρπαγής Περσεφόνης που ο Άδης πήρε μαζί του στον Κάτω Κόσμο. Όταν την απελευθέρωνε η Περσεφόνη επέστρεφε στη γη και τη μητέρα της, Δήμητρα, και αυτό έφερνε την άνοιξη και την καρποφορία της γης. Ανάμεσα στον ακκαδικό και τον ελληνικό μύθο υπάρχουν όμως και πολλές διαφορές.

Η αδελφή του Ντουμούζι, η Γκεστινάννα, όπως γνωρίζουμε από τις γραπτές πηγές της εποχής που σώθηκαν σε πήλινες πινακίδες σφηνοειδούς γραφής, εκλιπαρούσε τους θεούς για την περιοδική απελευθέρωση του αδελφού της.

Στον λεγόμενο Ιερό Γάμο στον οποίο οι Σουμέριοι βασιλείς παντρεύονται με τελετουργικό-συμβολικό γάμο τη θεά Ινάνα, ο βασιλιάς ταυτίζεται με τον Ντουμούζι. Ο Ιερός Γάμος των Σουμερίων σχετίζεται γενικά με τη γονιμότητα της βλάστησης, των ζώων και των ανθρώπων. Ο βασιλιάς τελώντας ως Ντουμούζι αυτόν τον γάμο με τη θεά Ινάνα εξασφάλιζε την ευδαιμονία των υπηκόων του και λάμβανε τη θεϊκή έγκριση.

Βιβλιογραφία 

 Black, Jeremy and Green, Anthony, 1992, Gods, Demons and Symbols of Ancient Mesopotamia An Illustrated Dictionary, The British Museum Press.
 Crawford, Harriet, 2013, The Sumerian World, Routledge, ISBN 978-0-415-56967-5
 Dalley, Stephanie, 1989, Myths from Mesopotamia Creation, the Flood, Gilgamesh, and Others, Oxford University Press.
 Kramer, Samuel Noah, 1944, Sumerian Mythology: A Study of Spiritual and Literary Achievement in the Third Millennium B.C., ISBN 9780812210477

Παραπομπές 

Σουμεριακή μυθολογία
Βασιλείς των Σουμερίων
Θεότητες της Μεσοποταμίας