Ρωμαϊκά Λουτρά (Άγκυρα)

Τα ρωμαϊκά λουτρά της Άγκυρας είναι τα ερείπια ενός αρχαίου συγκροτήματος ρωμαϊκών λουτρών στην Άγκυρα της Τουρκίας, τα οποία αποκαλύφθηκαν από ανασκαφές, που έγιναν το 1937-1944, και στη συνέχεια άνοιξαν στο κοινό ως υπαίθριο μουσείο.

Ιστορία 
Τα λουτρά βρίσκονται σε ένα οροπέδιο, παραδοσιακά γνωστό ως Τσανκιρί Καπί,  το οποίο υψώνεται 2,5 μέτρα πάνω από τη δυτική πλευρά του Τσανκιρί Τζαντεσί, περίπου 400 μέτρα από το κέντρο της παλιάς περιοχής της Άγκυρας του Ουλού, και έχει χαρακτηριστεί ως höyük (τύμβος), με Ρωμαϊκό, αναμεμιγμένο με Βυζαντινό και Σελτζούκικο, υλικό στην κορυφή και φρυγικό οικιστικό υλικό στη βάση. 

Η αρχαία πόλη της Άγκυρας βρισκόταν στο σταυροδρόμι μεταξύ Ανατολής και Δύσης και κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο, η στρατηγική θέση της πόλης οδήγησε στην ανάδειξή της ως πρωτεύουσα της επαρχίας της Γαλατίας. Στα ανατολικά αυτού του οροπεδίου υπήρχε ένας δρόμος από τον ιερό περίβολο της πόλης, η περιοχή του ναού του Αυγούστου, τμήμα του οποίου, πλαισιωμένο από μαρμάρινες στήλες του 2ου ή τρίτου αιώνα με τα κορινθιακά κιονόκρανα, αποκαλύφθηκε κατά την κατασκευή του Τσανκιρί Τζαντεσί, κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης της Άγκυρας στη νέα τουρκική πρωτεύουσα το 1930.  

Τα λουτρά κατασκευάστηκαν τον τρίτο αιώνα από τον Ρωμαίο Αυτοκράτορα Καρακάλλα (212-217), ο οποίος επίσης κατασκεύασε τα Λουτρά του Καρακάλλα στη Ρώμη, προς τιμήν του Ασκληπιού, του Θεού της Ιατρικής, και χτίστηκε γύρω από τρία κύρια δωμάτια: το καλντάριουμ (caldarium) (ζεστό λουτρό), το τεπιντάριουμ (tepidarium) (χλιαρό λουτρό) και το  φριγκιντάριουμ (frigidarium) (κρύο λουτρό) σε ένα τυπικά διαμορφωμένο κλασικό συγκρότημα 80m x 120m. Τα λουτρά ήταν σε χρήση μέχρι τον όγδοο αιώνα, όταν καταστράφηκαν από φωτιά αφήνοντας μόνο τα ερείπια του υπογείου και του πρώτου ορόφου.  

Ο παρακείμενος τύμβος (höyük) ανασκάφηκε από τον καθηγητή Ρεμτζί Ογκούζ Αρίκ το 1937 αποκαλύπτοντας τα φρυγικά και ρωμαϊκά ερείπια. Ο Γενικός Διευθυντής των Μουσείων Χαμίτ Z. Κοσάι και ο διευθυντής του αρχαιολογικού χώρου Νετζάτι Ντολουνάι διαχειρίστηκαν περαιτέρω ανασκαφές, χρηματοδοτούμενες από το Τερκ Ταρίχ Κουρουμνού (Türk Tarih Kurumnu) (Τουρκική Ιστορική Εταιρεία), η οποία αποκάλυψε τα κτήρια λουτρών το 1938-1939 και τα εξέθεσε πλήρως το 1940-1943. Ο αρχιτέκτονας της ανασκαφής Μαχμούτ Ακόκ διερεύνησε και σχεδίασε ένα ανακατασκευασμένο σχέδιο των λουτρών πριν από την έναρξη της αποκατάστασής τους. 

Ο καθηγητής  Αρίκ κατάφερε να χρονολογήσει την κατασκευή των λουτρών στην περίοδο της βασιλείας του Καρακάλλα από νομίσματα, που βρέθηκαν κατά τη διάρκεια των ανασκαφών, που ενισχύονταν από σύγχρονες επιγραφές, ενώ άλλα νομίσματα έδειξαν ότι τα λουτρά βρίσκονταν σε συνεχή χρήση για περίπου 500 χρόνια, και είχαν υποστεί επισκευές από καιρό σε καιρό.

Σχέδιο 
Η είσοδος στον χώρο γίνεται μέσω του γραφείου εισιτηρίων στο Τσανκιρί Τζαντεσί, που οδηγεί στην παλιά παλαίστρα (γήπεδο πάλης), η οποία περιβάλλεται από μια στοά με 128 μαρμάρινους κίονες (32 σε κάθε πλευρά), που τώρα έχουν καταστραφεί, και φιλοξενεί μια σειρά τάφων, ταφόπετρες, βωμούς και άλλες επιγραφές από τη ρωμαϊκή, βυζαντινή και ύστερη ελληνιστική περίοδο. 

Πίσω από την παλαίστρα, το αποδυτήριο (δωμάτιο ένδυσης) και τα τρία κτήρια λουτρών είναι τυπικά σχεδιασμένα. Οι ασυνήθιστα μεγάλες διαστάσεις του tepidarium και του caldarium έχουν αποδοθεί στη δημοτικότητα αυτών των θερμότερων περιοχών κατά τη διάρκεια των κρύων χειμώνων της πόλης. Τα πιο σημαντικά χαρακτηριστικά, που σώζονται, είναι οι κίονες από τούβλα, που στήριζαν το δάπεδο, και γύρω από τον οποίο κυκλοφορούσε αέρας, που θερμαινόταν σε υπόγειους φούρνους, για να ζεσταθούν τα δωμάτια παραπάνω. 

Τα ερείπια του δρόμου με τους κίονες είναι ορατά στα βόρεια της παλαίστρας.

Εικόνες

Παραπομπές 

 
Κτίρια και κατασκευές στην Άγκυρα
Αρχαιολογικοί τόποι της Κλασικής Μικράς Ασίας
Ρωμαϊκές θέρμες
Αξιοθέατα στην Άγκυρα