Ματτέο Μπάρτολι

Ο Ματτέο Τζούλιο Μπάρτολι (Matteo Giulio Bartoli, 22 Νοεμβρίου 1873 – 23 Ιανουαρίου 1946) ήταν Ιταλός γλωσσολόγος.

Γεννήθηκε στην κωμόπολη Λάμπιν της Ίστρια, που τότε ανήκε στην Αυστροουγγρική Αυτοκρατορία (όπως και η βόρεια Ιταλία). Πήρε διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο της Βιέννης το 1898, με εποπτεύοντα καθηγητή τον Βίλχελμ Μέγερ-Λύμπκε. Ο Μπάρτολι επηρεάσθηκε από ορισμένες θεωρίες του Ιταλού φιλοσόφου Μπενεντέτο Κρότσε και του Γερμανού γλωσσολόγου Καρλ Φόσλερ. Αργότερα μελέτησε με τον Ζυλ Ζιγιερόν στο Παρίσι. Από αυτόν ο Μπάρτολι απέκτησε μια προτίμηση για εργασία πεδίου και από το 1900 και μετά δημοσίευσε πολλές διαλεκτολογικές μελέτες των διαλέκτων της Ίστρια.

Το 1907 ο Μπάρτολι έγινε καθηγητής της συγκριτικής ιστορίας των κλασικών και νεολατινικών γλωσσών στο Πανεπιστήμιο του Τορίνο, όπου παρέμεινε μέχρι τον θάνατό του. 

Η μελέτη του πάνω στη δαλματική γλώσσα (Das Dalmatische, 2 τόμοι, 1906) αποτελεί μέχρι σήμερα τη μοναδική γνωστή πλήρη περιγραφή της εξαφανισμένης αυτής γλώσσας, περιέχοντας κάθε γνωστό κείμενο της. Ο Μπάρτολι χρησιμοποίησε για τη μελέτη αυτή στοιχεία που συνέλεξε το 1897 από τον τελευταίο ομιλητή της δαλματικής, τον Τουόνε Ουντάινα, ο οποίος σκοτώθηκε σε δυστύχημα με εκρηκτικά το 1898.

Ο Μπάρτολι έγραψε επίσης το Introduzione alla neolinguistica (= «Εισαγωγή στη νεογλωσσολογία», 1925) και το Saggi di linguistica spaziale (= «Δοκίμια στη χωρική γλωσσολογία», 1945). Ως πανεπιστημιακός, υπήρξε ο δάσκαλος του Αντόνιο Γκράμσι.

Ο Ματτέο Μπαρτόλι απεβίωσε στο Τορίνο σε ηλικία 72 ετών.

Παραπομπές

Ιταλοί γλωσσολόγοι
Ιταλοί πανεπιστημιακοί