Ευάγγελος Κοντιζάς

Ο Δρ. Ευάγγελος Κοντιζάς είναι αστρονόμος - αστροφυσικός, πρώην Διευθυντής του Ελληνικού Ινστιτούτου Αστρονομίας και Αστροφυσικής και Επίτιμος Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΙΑΑΔΕΤ).

Βιογραφία 
Γεννήθηκε στον Πειραιά Αττικής, τον Σεπτέμβριο του 1944. Αφού ολοκλήρωσε το δημοτικό σχολείο και το εξατάξιο γυμνάσιο στο Περιστέρι Αττικής, το 1963 άρχισε τις Πανεπιστημιακές του σπουδές στο Τμήμα Φυσικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Μετά το πέρας των σπουδών του και την διετή στρατιωτική θητεία, διορίστηκε σαν βοηθός στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών το 1971. Την περίοδο 1973-1977 εκπόνησε την διδακτορική του διατριβή (PhD) στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, στη Σκωτία, με θέμα «Η θερμοκρασία των αστέρων προγενέστερου φασματικού τύπου». Στη συνέχεια ασχολήθηκε με θέματα σχετικά με τη δημιουργία και εξέλιξη των αστέρων στους γαλαξίες και πραγματοποίησε πολλές δημοσιεύσεις. Συνεργάστηκε ως προσκεκλημένος ή επισκέπτης με σημαντικά ξένα ερευνητικά ιδρύματα. Πιο συγκεκριμένα, το 1971 με το Αστεροσκοπείο της Meudon στο Παρίσι για πολωσιμετρικές μετρήσεις του πλανήτη Άρη. Συχνές ήταν οι επισκέψεις του για έρευνα στο Βασιλικό Αστεροσκοπείο του Εδιμβούργου στη Σκωτία (1980, 1982, 1983, 1985,1986,1988, 1989, 1994,1995,1996). Επίσης, στα αστεροσκοπεία Haute Provence (1978,1979), αστεροσκοπείο της Μασσαλίας  στη Γαλλία (1985) και στο Αστρονομικό Παρατηρητήριο της Τριέστης  στην Ιταλία (1981,1982, 1983, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989, 1992) για μελέτες με δεδομένα του International Ultraviolet Explorer και ανάπτυξη λογισμικού για τις μελέτες των αστρικών σμηνών στα Νέφη του Μαγγελάνου. Το 1989-1990 έγινε για ένα χρόνο δεκτός σαν Senior  Associate στη NASA/Goddard Space Flight Centre. Τέλος, συνεργάστηκε με το Ιμπίριαλ Κόλετζ του Λονδίνου (1996, 1997), το Ινστιτούτο Αστροφυσικής (I.A.P.) των Παρισίων (1999, 2000) και το Κέντρο Αστρονομικών δεδομένων Αστρονομικό Παρατηρητήριο Στρασβούργου (CDS) για ανάπτυξη προγραμμάτων με το Virtual Observatory (2002, 2003).

Σταδιοδρομία 
 Από το 1972, Ερευνητής, Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών.
 From 15/12/1989 to 15/12/1990, Senior Associate, NASA/Goddard Space Flight Centre appointed by the National Academy οf USA.
 Από 1994 έως το 1999, Διευθυντής του Αστρονομικού Ινστιτούτου του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.

Διακρίσεις 
 Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για την αστρονομία (1997-2001).
 Μέλος της Εθνικής Επιτροπής για την αστρονομία (2001-2003).
 Μέλος της Επιτροπής της IAU για sky surveys.
 Μέλος της Ευρωπαϊκής ΕπιτροπήΧΙΙ-G2 για τις “υποδομές στην Ευρώπη των Γηινων τηλεσκοπίων» (1994-1995).
 Μέλος της Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης (IAU)  από το 1979.
 Ιδρυτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Αστρονομικής Ένωσης (ΕΑΣ).
 Ιδρυτικό μέλος της Ελληνικής Αστρονομικής Ένωσης (ΕΑΣ).
 Member of the Royal Astronomical Society.

Ερευνητικά Ενδιαφέροντα 

 Πολωσιμετρία πλανητών.
 Φασματοσκοπία και μελέτη θερμοκρασιών νεαρών αστέρων.
 Δημιουργία αστέρων στους κοντινούς μας γαλαξίες.
 Συμμετοχή στην διαστημική αποστολή Gaia.  Μέλος της ομάδας του Ευρωπαϊκού consortium DPAC, που έχει στόχο τη μελέτη των φασμάτων των γαλαξιών που θα ανιχνευθούν σαν σημειακές πηγές.

Έργο του ως Διευθυντής του Αστρονομικού Ινστιτούτου του Εθνικού Αστεροσκοπείου 
Σαν διευθυντής του Αστρονομικού Ινστιτούτου οργάνωσε τις εξής υποδομές:

 Υποβολή προγράμματος για την εγκατάσταση μεγάλου τηλεσκοπίου που έλειπε για την Ευρώπη σε αυτή τη γεωγραφική θέση. Έγινε μελέτη για την θέση τοποθέτησης του νέου αστεροσκοπείου και διερευνητικές επισκέψεις στα λίγα εργοστάσια κατασκευής αυτών των τηλεσκοπίων. Το πρόγραμμα εγκρίθηκε, ακολούθησε διεθνής διαγωνισμός και  το τηλεσκόπιο κατασκευάστηκε από την Γερμανική εταιρεία Zeiss. Το τηλεσκόπιο άρχισε να λειτουργεί το 2007 και είναι το μεγαλύτερο στην Ανατολική Ευρώπη και το δεύτερο μεγαλύτερο στην Ηπειρωτική Ευρώπη. Το νέο αυτό τηλεσκόπιο με διάμετρο κατόπτρου 2,30 μέτρων, ύψος 8,40 μέτρων και συνολικό βάρος 34 τόνων έχει εγκατασταθεί στο όρος Χελμός στην Πελοπόννησο σε υψόμετρο 2.453 μέτρων, στην κορυφή με το όνομα Αροάνια (22˚ 11' 46" Ανατολικά, 37˚ 59' 04" βόρεια, 130 χλμ. Δυτικά της Αθήνας και 15 χλμ. από την πόλη των Καλαβρύτων), ενώ έχει τη δυνατότητα να κάνει παρατηρήσεις τηλεχειριζόμενο από την Αθήνα. Έχει πάρει το όνομα του μεγάλου αστρονόμου της αρχαιότητας, του Αρίσταρχου του Σάμιου (310-230 π.Χ.), που πρώτος πρότεινε το ηλιοκεντρικό σύστημα 1.800 χρόνια πριν από τον Κοπέρνικο.
 Δημιουργία θερινού σχολείου αστρονομίας για μαθητές του Γυμνασίου που λειτουργεί συνεχώς μέχρι σήμερα.
 Δημιουργία κέντρου επισκεπτών για τακτικές επισκέψεις του κοινού, που λειτουργεί διευρυμένο και ιδιαίτερα δημοφιλές μέχρι σήμερα.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του και κατόπιν σχετικών ενεργειών του το "Αστρονομικό Ινστιτούτο" μετονομάστηκε σε "Ινστιτούτο Αστρονομίας - Αστροφυσικής, διευρύνοντας το γνωστικό αντικείμενο του Ινστιτούτου.

Παραπομπές 

Έλληνες αστρονόμοι