Νορμανδική κατάκτηση της νότιας Ιταλίας

Η Νορμανδική κατάκτηση της νότιας Ιταλίας διήρκεσε από το 999 ως το 1139 και περιλαμβάνει πολλές μάχες και ανεξάρτητες κατακτήσεις. Το 1130 οι περιοχές της νότιας Ιταλίας ενώθηκαν ως το "βασίλειο της Σικελίας", που περιελάμβανε τη νήσο Σικελία, το (νότιο) 1/3 της Ιταλικής Χερσονήσου -εκτός του Μπενεβέντο, που κατελήφθη δύο φορές για λίγο- το αρχιπέλαγος της Μάλτας και τμήματα της βορείου Αφρικής. 

Νορμανδοί τυχοδιώκτες έφθαναν στη Νότια Ιταλία (ιταλ.: Mezzogiorno) ως μισθοφόροι στην υπηρεσία των δύο μερίδων: Λομβαρδών και Ρωμαίων. Τα νέα γρήγορα έφθαναν πίσω στη Νορμανδία για ευκαιρίες στη Μεσόγειο. Οι ομάδες αυτές συγκεντρώθηκαν σε διάφορα μέρη, ίδρυσαν φέουδα και δικά τους κράτη, που ενώθηκαν και ανέβασαν τη θέση τους de facto σε ανεξάρτητα, μέσα σε 50 έτη από την άφιξή τους.

Αντίθετα με τη Νορμανδική κατάκτηση της Αγγλίας το 1066, που έγινε λίγα έτη μετά από μία αποφασιστική μάχη, η κατάκτηση της νότιας Ιταλίας ήταν προϊόν δεκαετιών και πολλών μαχών, με λίγες από αυτές αποφασιστικές. Πολλές περιοχές κατακτήθηκαν ανεξάρτητα και μόνο αργότερα ενώθηκαν σε ένα μόνο κράτος. Σε σύγκριση με την κατάκτηση της Αγγλίας, η εισβολή εδώ ήταν ασχεδίαστη και ανοργάνωτη, αλλά το ίδιο πλήρης.

Μεσαιωνική Ιταλία
Πόλεμοι της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας
Στρατιωτική ιστορία της Σικελίας