Σούμεϊ Όκαβα

Ο Σούμεϊ Όκαβα (ιαπωνικά: 大川 周明, Ōkawa Shūmei) (6 Δεκεμβρίου 1886 – 24 Δεκεμβρίου 1957) ήταν Ιάπωνας εθνικιστής, πανασιατικός συγγραφέας και κατηγορούμενος εγκληματίας πολέμου. Στην προπολεμική περίοδο, ήταν γνωστός για τις δημοσιεύσεις του πάνω στην ιστορία της Ιαπωνίας, τη φιλοσοφία της θρησκείας, την ινδική φιλοσοφία και την αποικιοκρατία. Συχνά αναφέρεται ως «δεξιός» συγγραφέας, αν και περιέγραφε τον εαυτό του ως αντικαπιταλιστή και απέρριπτε τον χαρακτηρισμό «δεξιός».

Ιστορικό 
Ο Όκαβα γεννήθηκε στη Σακάτα της Γιαμάγκατα στην Ιαπωνία το 1886. Αποφοίτησε από το Αυτοκρατορικό Πανεπιστήμιο του Τόκιο το 1911, όπου σπούδασε Βεδική λογοτεχνία και κλασική ινδική φιλοσοφία. Μετά την αποφοίτησή του, ο Όκαβα εργάστηκε για το Γραφείο Γενικού Επιτελείου Ιαπωνικού Αυτοκρατορικού Στρατού, όπου έκανε μεταφραστικές εργασίες. Είχε καλή γνώση γερμανικών, γαλλικών, αγγλικών, σανσκριτικών και πάλι.

Σύντομα φλέρταρε με το σοσιαλισμό στα κολεγιακά χρόνια του, αλλά το καλοκαίρι του 1913 διάβασε ένα αντίγραφο της Νέας Ινδίας, ή της Ινδίας σε μεταβατικό στάδιο (1886, αναθεωρημένο το 1905), του Σερ Χένρι Τζον Κότον, που είχε να κάνει με τη σύγχρονη πολιτική κατάσταση. Αφού διάβασε αυτό το βιβλίο, ο Όκαβα εγκατέλειψε τον «πλήρη κοσμοπολιτισμό» (sekaijin) για τον Πανασιατισμό. Αργότερα εκείνο το έτος, δημοσιεύθηκαν άρθρα των Ανάγκαρικα Νταρμάπαλα και Αμπντούλ Χαφίζ Μοχάμεντ Μπαρακατουλά στο περιοδικό Michi, το οποίο εκδόθηκε από τον Dōkai (Ντόκαϊ), μια θρησκευτική οργάνωση στην οποία ο Όκαβα διαδραμάτισε αργότερα εξέχοντα ρόλο. Ενώ σπούδαζε, στέγασε για λίγο τον αρχηγό ανεξαρτησίας της Ινδίας, Ρας Μπεχάρι Μπος.

Μετά από χρόνια μελέτης ξένων φιλοσοφιών, έγινε ολοένα και πιο πεπεισμένος ότι η λύση στα πιεστικά κοινωνικά και πολιτικά προβλήματα της Ιαπωνίας βρισκόταν σε μια συμμαχία με τα ασιατικά κινήματα ανεξαρτησίας, μια αναβίωση της προ-σύγχρονης ιαπωνικής φιλοσοφίας και μια νέα έμφαση στις αρχές του kokutai (κοκουτάι).

Το 1918, ο Όκαβα πήγε να εργαστεί για την Εταιρεία Σιδηρόδρομος Νότιας Μαντζουρίας, στο πλαίσιο του Γραφείου Έρευνας της Ανατολικής Ασίας. Μαζί με τον Ίκι Κίτα ίδρυσε την εθνικιστική ομάδα συζήτησης και τον πολιτικό σύλλογο Yūzonsha. Στη δεκαετία του 1920, έγινε καθηγητής ιστορίας και αποικιακής πολιτικής στο Πανεπιστήμιο Τακουσόκου, όπου δραστηριοποιήθηκε επίσης στη δημιουργία αντικαπιταλιστικών και εθνικιστικών φοιτητικών ομάδων. Εν τω μεταξύ, εισήγαγε τη θεωρία του Ρούντοφλ Στάινερ για το κοινωνικό τρίπτυχο στην Ιαπωνία. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ανέπτυξε φιλία με τον ιδρυτή του Αϊκίντο, Μοριχέι Ουεσίμπα.

Το 1926, ο Όκαβα δημοσίευσε το πιο σημαντικό έργο του: το Ιαπωνία και ο Τρόπος των Ιαπώνων (Nihon oyobi Nihonjin no michi), το οποίο ήταν τόσο δημοφιλές που ανατυπώθηκε 46 φορές μέχρι το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Όκαβα συμμετείχε επίσης σε μια σειρά αποπειρών πραξικοπήματος από τον ιαπωνικό στρατό στις αρχές της δεκαετίας του 1930, συμπεριλαμβανομένου του Περιστατικού Μαρτίου, για το οποίο καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης πέντε ετών το 1935. Απελευθερώθηκε μετά από μόλις δύο χρόνια και επανήλθε σύντομα στο Εταιρεία Σιδηροδρόμου Νότιας Μαντζουρίας, προτού αποδεχτεί μια θέση ως καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Χόσεϊ το 1939. Συνέχισε να δημοσιεύει πολλά βιβλία και άρθρα, βοηθώντας στη διάδοση της ιδέας ότι μια «Σύγκρουση των Πολιτισμών» μεταξύ Ανατολής και Δύσης ήταν αναπόφευκτη και ότι η Ιαπωνία προοριζόταν να αναλάβει τον μανδύα του απελευθερωτή και προστάτη της Ασίας εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών και άλλων Δυτικών εθνών.

Δικαστήριο για τα εγκλήματα πολέμου του Τόκιο 

Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, οι Σύμμαχοι διώκουν τον Όκαβα ως εγκληματία πολέμου κατηγορίας Α. Από τα είκοσι οκτώ άτομα που κατηγορήθηκαν με αυτή την κατηγορία, ήταν ο μόνος που δεν ήταν στρατιωτικός ή κυβερνητικός αξιωματούχος. Οι Σύμμαχοι τον περιέγραψαν στον Τύπο ως «Ιάπωνα Γκαίμπελς» και ισχυρίστηκαν ότι είχε από καιρό ανακινηθεί για έναν πόλεμο μεταξύ της Ιαπωνίας και της Δύσης. Σε προδικαστικές ακροάσεις, ο Όκαβα αντιπαρέθεσε ότι απλώς είχε μεταφράσει και σχολιάσει τη γεωπολιτική φιλοσοφία του Βλαντίμιρ Σολόβγιοφ το 1924 και ότι στην πραγματικότητα ο Πανασιατισμός δεν υποστήριζε τον πόλεμο.

Κατά τη διάρκεια της δίκης, ο Όκαβα συμπεριφέρθηκε απρόβλεπτα - ντυμένος με πιτζάμες, χωρίς παπούτσια και χτυπώντας το φαλακρό κεφάλι του πρώην πρωθυπουργού Τότζο Χιντέκι φωνάζοντας «Inder! Kommen Sie!» (Ελάτε, Ινδοί!) στα γερμανικά και ούτω καθεξής. Κάποιοι τον άκουσαν να φωνάζει «Αυτή η σκηνή είναι από κωμωδία!». Ο ψυχίατρος του αμερικανικού στρατού Ντάνιελ Τζάφε τον εξέτασε και ανέφερε ότι ήταν ανίκανος να υποβληθεί σε δίκη. Επομένως, ο προεδρεύων δικαστής, Σερ William Webb (Ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου του Τόκιο), κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ήταν ψυχικά ασθενής και απέσυρε την υπόθεση εναντίον του. (Από τους εναπομείναντες κατηγορούμενους, επτά απαγχονίστηκαν και οι υπόλοιποι φυλακίστηκαν.) Από την αρχή του δικαστηρίου, ο Όκαβα έλεγε ότι το δικαστήριο ήταν μία φάρσα και δεν άξιζε καν να ονομαστεί νομικό δικαστήριο. Επομένως, μερικοί άνθρωποι εξακολουθούν να πιστεύουν ότι προσποιούταν την τρέλα.

Μετά τον πόλεμο 
Ο Όκαβα μεταφέρθηκε από τη φυλακή σε νοσοκομείο του αμερικανικού στρατού στην Ιαπωνία, το οποίο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι είχε ψυχική αστάθεια, που προκλήθηκε από σύφιλη. Αργότερα, μεταφέρθηκε στο Μητροπολιτικό Νοσοκομείο Ματσουζάβα του Τόκιο, ένα γνωστό ψυχιατρικό νοσοκομείο, όπου ολοκλήρωσε την τρίτη ιαπωνική μετάφραση ολόκληρου του Κορανίου. Απελευθερώθηκε από το νοσοκομείο το 1948. Πέρασε τα τελευταία χρόνια της ζωής του γράφοντας ένα υπόμνημα, το Anraku no Mon, συλλογίζοντας για το πώς βρήκε την ειρήνη στο ψυχιατρείο.

Τον Οκτώβριο του 1957, ο Πρωθυπουργός της Ινδίας Τζαβαχαρλάλ Νεχρού ζήτησε μία ακρόαση μαζί του κατά τη διάρκεια μιας σύντομης επίσκεψης στην Ιαπωνία. Η πρόσκληση παραδόθηκε στο σπίτι του Όκαβα από έναν αξιωματούχο της Πρεσβείας της Ινδίας, ο οποίος διαπίστωσε ότι ο Όκαβα ήταν ήδη στο νεκροκρέβατο του και δεν μπορούσε να φύγει από το σπίτι. Πέθανε δύο μήνες αργότερα.

Σημαντικές δημοσιεύσεις 

 Μερικά ζητήματα στην αναδυόμενη Ασία (復興 亜 細 亜 の 諸 問題), 1922
 Μια μελέτη του ιαπωνικού πνεύματος (日本 精神 研究), 1924
 Μελέτη ναυλωμένων εταιρειών αποικισμού (特許 植 民 会 社 制度 研究), 1927
 Εθνική Ιστορία (国史 読 本), 1931
 2600 χρόνια της ιαπωνικής ιστορίας (日本 二千 六 百年 史), 1939
 Ιστορία της αγγλοαμερικανικής επιθετικότητας στην Ανατολική Ασία (米 英 東 亜 侵略 史), 1941

Best-seller στην Ιαπωνία κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου:

 Εισαγωγή στο Ισλάμ (回教 概論), 1942
 Κοράνι (ιαπωνική μετάφραση), 1950

Παραπομπές

Πηγές

Περαιτέρω ανάγνωση

Eξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Ο Όκαβα χτυπάει τον Τότζο εικονογράφηση

Ιστορικοί του 20ού αιώνα
Αντικαπιταλιστές
Ιάπωνες ιστορικοί
Ιάπωνες εθνικιστές
Ιάπωνες μεταφραστές
Ιάπωνες συγγραφείς
Ιάπωνες φασίστες
Πανασιατιστές
Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου του Τόκιο
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ιαπωνικά