Ίνες Purkinje

Οι ίνες Purkinje (Πούρκινιε, ΔΦΑ  ?  ή ιστός Purkinje ή υπενδοκαρδιακοί κλάδοι) βρίσκονται στα εσωτερικά κοιλιακά τοιχώματα της καρδιάς, ακριβώς κάτω από το ενδοκάρδιο στον χώρο που ονομάζεται υποενδοκάρδιο. Οι ίνες Purkinje είναι εξειδικευμένες αγώγιμες ίνες αποτελούμενες από ηλεκτρικά διεγερμένα κύτταρα. Είναι μεγαλύτερα από τα καρδιακά μυικά κύτταρα με λιγότερα μυοϊνίδια και πολλά μιτοχόνδρια. Ασκούν δυναμικό καρδιακής δράσης ταχύτερα και πιο αποτελεσματικά από οποιαδήποτε άλλα κύτταρα στην καρδιά. Οι ίνες Purkinje επιτρέπουν στο σύστημα ηλεκτρικής αγωγιμότητας της καρδιάς να δημιουργεί συγχρονισμένες συστολές των κοιλιών και είναι απαραίτητα για τη διατήρηση συνεπούς καρδιακού ρυθμού.

Ιστολογία 

Οι ίνες Purkinje είναι μοναδικό καρδιακό τελικό όργανο. Περαιτέρω ιστολογική εξέταση αποκαλύπτει ότι αυτές οι ίνες διαμοιράζονται στα τοιχώματα των κοιλιών. Η ηλεκτρική προέλευση των κολπικών ινών Purkinje προέρχεται από τον σινοκολπικό κόμβο.

Δεδομένου ότι δεν υπάρχουν αποκλίνοντα κανάλια, οι ίνες Purkinje διαχωρίζονται διακριτά μεταξύ τους από κολλαγόνο ή τον καρδιακό σκελετό.

Οι ίνες Purkinje εξειδικεύονται περαιτέρω για την ταχεία αγωγή παλμών (που έχουν πολλά κανάλια νατρίου ταχείας τάσης και μιτοχόνδρια και λιγότερα μυοϊνίδια από τον περιβάλλοντα μυϊκό ιστό). Οι ίνες Purkinje προσλαμβάνουν χρωστικές διαφορετικά από τα περιβάλλοντα μυϊκά κύτταρα λόγω του ότι έχουν σχετικά λιγότερα μυοϊνίδια από τα άλλα καρδιακά κύτταρα. Η παρουσία γλυκογόνου γύρω από τον πυρήνα προκαλεί την εμφάνιση ινών Purkinje σε μια αντικειμενοφόρο πλάκα, ελαφρύτερη και μεγαλύτερη από τους γείτονές τους, διατεταγμένες κατά μήκος της διαμήκους κατεύθυνσης (παράλληλα με τον καρδιακό φορέα). Συχνά είναι διπύρηνα κύτταρα.

Λειτουργία 
Ο καρδιακός ρυθμός διέπεται από πολλές επιρροές από το αυτόνομο νευρικό σύστημα. Οι ίνες Purkinje δεν έχουν κανένα γνωστό ρόλο στη ρύθμιση του καρδιακού ρυθμού, εκτός εάν ο κόμβος SA είναι σε κίνδυνο (όταν μπορούν να λειτουργήσουν ως κύτταρα βηματοδότησης). Επηρεάζονται από την ηλεκτρική εκκένωση  που παράγεται από τον σινοκολπικό κόμβο.

Μεταφορά παλμών 
Κατά τη διάρκεια του κοιλιακού τμήματος συστολής του καρδιακού κύκλου, οι ίνες Purkinje μεταφέρουν ώθηση συστολής τόσο από τον αριστερό όσο και από τον δεξιό κλάδο δέσμης στο μυοκάρδιο των κοιλιών. Αυτό προκαλεί τη συστολή του μυϊκού ιστού των κοιλιών και δημιουργεί δύναμη για την εξαγωγή αίματος από την καρδιά, είτε στην πνευμονική κυκλοφορία από τη δεξιά κοιλία, είτε στη συστηματική κυκλοφορία από την αριστερή κοιλία.

Αντικατάσταση βηματοδότησης 
Οι ίνες Purkinje έχουν επίσης την ικανότητα "πυροδότησης" με ρυθμό 20-40 παλμών ανά λεπτό εάν διακυβεύεται η ανοδική αγωγιμότητα ή η βηματοδότηση. Αντίθετα, ο κόμβος SA σε κανονική κατάσταση μπορεί να "πυροδοτήσει" με ταχύτητα 60-100 παλμών ανά λεπτό.  Με λίγα λόγια, δημιουργούν δυναμικά δράσης, αλλά με πιο αργό ρυθμό από τον σινιοκολπικό κόμβο. Αυτή η ικανότητα συνήθως καταστέλλεται. Έτσι, χρησιμεύουν ως τελευταία λύση όταν αποτυγχάνουν άλλοι βηματοδότες. Όταν μια ίνα Purkinje "πυροδοτεί", ονομάζεται πρόωρη κοιλιακή συστολή ή PVC, ή σε άλλες καταστάσεις, μπορεί να αποτελεί μια κοιλιακή διαφυγή. Διαδραματίζουν ζωτικό ρόλο στο κυκλοφορικό σύστημα.

Ετυμολογία 
Οι ίνες Purkinje πήραν το όνομά τους από τον Τσέχο  επιστήμονας Γιαν Εβανγκελίστα Πούρκινιε (Jan Evangelista Purkyně), που τις ανακάλυψε το 1839.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Anatomy photo: Circulatory/heart/purkinje/purkinje1  -  "Mammal heart, purkinje fibers (LM, Medium)"
 Anatomy Atlases - Microscopic Anatomy, plate 05.78
 MedEd at Loyola Ιστο / πρακτικό / καρδιο / hp8-21.html
 Ανθρώπινος καρδιακός μυς, διαφάνειες ιστολογίας στο UC San Diego
 Καρδιακός ιστός μυών με Purkinje Fibers, Lonestar College North Harris Biology

Ανατομία της καρδιάς