Γιανίτσα Κοστέλιτς

Η Γιανίτσα Κοστέλιτς (γεννημένη στις 5 Ιανουαρίου 1982) είναι πρώην αγωνίστρια αλπικού σκι Παγκόσμιου Κυπέλλου και τέσσερις φορές χρυσή Ολυμπιονίκης από την Κροατία. Εκτός από τους Ολυμπιακούς Αγώνες, κέρδισε πέντε χρυσά μετάλλια στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα. Στον διαγωνισμό του Παγκόσμιου Κυπέλλου, κέρδισε τριάντα μεμονωμένους αγώνες, τρεις συνολικούς τίτλους, τρεις τίτλους σλάλομ (αγώνισμα του σκι στο οποίο ο σκιέρ πρέπει να κατέβει μια διαδρομή κάνοντας ελιγμούς ανάμεσα σε πασσάλους που έχουν τοποθετηθεί σε τεθλασμένη γραμμή) και τέσσερις συνδυασμένους τίτλους. Τα επιτεύγματα της Κοστέλιτς στο επαγγελματικό σκι οδήγησαν ορισμένους σχολιαστές, συγγραφείς και συναγωνιστές σκι να τη θεωρήσουν ως τη μεγαλύτερη γυναίκα δρομέα σκι όλων των εποχών.

Βιογραφία 
Η Κοστέλιτς είναι η μόνη γυναίκα που κέρδισε τέσσερα χρυσά μετάλλια στο αλπικό σκι στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες (2002 και 2006) και η μόνη γυναίκα που κέρδισε τρία χρυσά μετάλλια αλπικού σκι σε έναν Ολυμπιακό Αγώνα (2002).

Ήταν η γενική πρωταθλήτρια του Παγκοσμίου Κυπέλλου το 2001, 2003 και 2006. Στις 15 Ιανουαρίου 2006, η Κοστέλιτς έγινε η τρίτη γυναίκα στην ιστορία του Παγκοσμίου Κυπέλλου (μετά τη Σουηδέζα Περνίλα Ουίλμπεργκ και την Αυστριακή Πέτρα Κρονμπέργκερ) που κέρδισε αγώνες στο Παγκόσμιο Κύπελλο και στους πέντε αγώνες του αθλήματος. Στις 5 Φεβρουαρίου 2006 η Κοστέλιτς έγινε η δεύτερη γυναίκα σκιέρ (μετά την Πέτρα Κονμπέργκερ) που κέρδισε και στα πέντε αθλήματα σε μια σεζόν.

Το καλοκαίρι του 2006, αποφάσισε να μην αγωνιστεί στη σεζόν του 2007, λόγω χρόνιου πόνου στο γόνατο και την πλάτη. Είχε υποστεί δέκα χειρουργικές επεμβάσεις στο γόνατο και χειρουργική επέμβαση στο θυρεοειδή κατά τη διάρκεια της καριέρας της. Μετά από ένα χρόνο εκτός ανταγωνισμού, η Κοστέλιτς ανακοίνωσε τη συνταξιοδότησή της από τον Απρίλιο του 2007, μόλις 25 ετών.

Από το 2016, η Κοστέλιτς είναι υφυπουργός Επιστημών, Παιδείας και Αθλητισμού στην Κροατική Κυβέρνηση.

Σταδιοδρομία

Πρώιμα χρόνια 
Γεννημένη στο Ζάγκρεμπ της Κροατίας, τότε τμήμα της Γιουγκοσλαβίας, σε μια οικογένεια αθλητών χειμερινών σπορ, ο πατέρας της Κοστέλιτς, ο Άντε, ήταν επίσης ο εκπαιδευτής της. Ο μεγαλύτερος αδερφός της, ο Ιβίκα, είναι και ο ίδιος αγωνιστής σκι και πρωταθλητής στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2011. Άρχισε να κάνει σκι στην ηλικία των τριών και άρχισε να εκπαιδεύεται στα εννέα της χρόνια και γρήγορα έγινε επιτυχημένη και κέρδισε αρκετούς νεανικούς διαγωνισμούς.

Στην ηλικία των 16 ετών, η Κοστέλιτς επιλέχθηκε για την Κροατική ομάδα για τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 1998 στο Ναγκάνο. Το καλύτερο της αποτέλεσμα ήταν η 8η θέση στο συνδυαστικό. Διαγωνίστηκε και στους πέντε κλάδους. Κέρδισε το πρώτο της σλάλομ στο Παγκόσμιο Κύπελλο τον Δεκέμβριο του 1999. Η Κοστέλιτς υπέστη έπειτα ζημιά στο σύνδεσμο του γονάτου, κάτι που την κράτησε εκτός ανταγωνισμού μέχρι τα τέλη του 2000. Κέρδισε τον παγκόσμιο τίτλο του Παγκοσμίου Κυπέλλου τη σεζόν του 2001 με οκτώ επιπλέον νίκες.

Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες του 2002 
Στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 2002 κέρδισε τρία χρυσά μετάλλια και ένα αργυρό, τα πρώτα χειμερινά Ολυμπιακά μετάλλια για έναν αθλητή από την Κροατία. Κανένας άλλος αλπικός δρομέας δεν έχει κερδίσει ποτέ τέσσερα μετάλλια ή τρία χρυσά μετάλλια σε έναν μόνο Ολυμπιακό Αγώνα.

Επέλεξε να μην αγωνιστεί στην κατηφόρα και επικεντρώθηκε στο συνδυασμό. Έπαιξε καλά στην κατάβαση και στη συνέχεια κέρδισε το χρυσό μετάλλιο μετά το δύο γύρων σλάλομ. Στη συνέχεια κέρδισε ένα ασημένιο μετάλλιο στο σούπερ-G, ακριβώς πίσω από την Ντανιέλα Κετσαρέλι. Ο επόμενος αγώνας ήταν το σλάλομ, στο οποίο η Κοστέλιτς κέρδισε το δεύτερο χρυσό της μετάλλιο, νικώντας τη Λόρι Πεκένοτ. Η τελική της νίκη ήταν στο γιγαντιαίο σλάλομ, ουσιαστικά 1,32 δευτερόλεπτα μπροστά από την Άνια Πάρσον.

Ύστερη καριέρα 
Η Κοστέλιτς κέρδισε ξανά τον τίτλο του Παγκοσμίου Κυπέλλου το 2003, αλλά έχασε την επόμενη σεζόν λόγω χειρουργικής επέμβασης στο γόνατο τον Οκτώβριο, το τέταρτο χειρουργείο μέσα σε δέκα μήνες και τη χειρουργική επέμβαση του θυρεοειδούς τον Ιανουάριο του 2004. Αυτό έκανε το 2004 να είναι το μόνο έτος από το 1998 έως το 2006 που δεν αναγνωρίστηκε ως «Κροάτισσα αθλήτρια της χρονιάς».

Μετά από περισσότερους από 18 μήνες απομάκρυνσή της από τον ανταγωνισμό, επέστρεψε στο διαγωνισμό Παγκοσμίου Κυπέλλου στο Ζέλντεν και τερμάτισε όγδοη στο γιγαντιαίο σλάλομ τον Οκτώβριο του 2004. Στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα τον Φεβρουάριο του 2005, κέρδισε τρία χρυσά μετάλλια, παρά την κακή της υγεία. Κέρδισε την «κατηφόρα» και υπερασπίστηκε επιτυχώς τους παγκόσμιους τίτλους της στο σλάλομ και του συνδυασμού.

Στη σεζόν του 2006, η Κοστέλιτς κέρδισε τον τίτλο του Παγκοσμίου Κυπέλλου για τρίτη φορά, αλλά ήταν επίσης και στους κορυφαίους 5 και στους 4 κλάδους, συμπεριλαμβανομένης της πρώτης θέσης στο σλάλομ. Κέρδισε τους πρώτους αγώνες του Παγκοσμίου Κυπέλλου σε γιγαντιαίο σλάλομ, super-G και κατηφορικά το 2006.

Στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 2006 στο Τορίνο κέρδισε ένα χρυσό μετάλλιο στον συνδυασμό αλπικών γυναικών. Αυτό ήταν το τέταρτο ολυμπιακό χρυσό της μετάλλιο, καθιστώντας την την πιο επιτυχημένη γυναίκα σκιέρ στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων. Αυτό το ρεκόρ δημιουργήθηκε στις 18 Φεβρουαρίου του 2006, μόνο μισή ώρα αφότου ο Νορβηγός Κτζέτιλ Αντρέ Άαμοντ, νικητής του ανδρικού σούπερ-G, έγινε ο πρώτος αλπικός σκιέρ στον ανδρικό διαγωνισμό που κέρδισε τέσσερα ολυμπιακά χρυσά μετάλλια.

Έγινε επίσης η πρώτη αλπική σκιέρ που κέρδισε το βραβείο «Αθλήτρια της Χρονιάς» στα βραβεία Laureus World Sports Awards το 2006, εν μέρει για την ολοκλήρωση της νίκης σε αγώνες σε κάθε κλάδο κατά τη διάρκεια του έτους.

Λόγω των επαναλαμβανόμενων τραυματισμών, η Κοστέλιτς δεν έχει αγωνιστεί από το τέλος της σεζόν του 2006. Όπως ήταν αναμενόμενο, ανακοίνωσε τη συνταξιοδότησή της ένα χρόνο αργότερα στις 19 Απριλίου 2007, επικαλούμενη επίμονο πόνο από τους τραυματισμούς της.

Παγκόσμιο Κύπελλο 
Κέρδισε 3 συνολικούς τίτλους στο Παγκόσμιο Κύπελλο: 2001, 2003 και 2006. Το 2005 ήταν δεύτερη γενικώς, μόλις τρεις βαθμούς πίσω από τη νικήτρια Άνια Πάρσον - η μικρότερη διαφορά μεταξύ της 1ης και της 2ης θέσης στην ιστορία του Παγκοσμίου Κυπέλλου των γυναικών (το 2011, η Μαρία Ράισχ νίκησε τη Λίντσι Βονν στο παγκόσμιο κύπελλο με περιθώριο τριών πόντων επίσης).

Η Κοστέλιτς κέρδισε επίσης τον τίτλο της σεζόν σλάλομ τρεις φορές, τα ίδια χρόνια που κέρδισε τους γενικούς τίτλους. Θα είχε επίσης κερδίσει το τρόπαιο της σεζόν για το συνδυασμένo τέσσερις φορές (2001, 2003, 2005, 2006), αλλά το τρόπαιο πειθαρχίας για το συνδυασμένο δεν απονεμήθηκε στις γυναίκες κατά τη διάρκεια της καριέρας της, προστέθηκε μόνο το 2007.

Κέρδισε συνολικά 30 αγώνες Παγκοσμίου Κυπέλλου, συμπεριλαμβανομένων τουλάχιστον ενός σε κάθε κλάδο: 20 σε σλάλομ, 6 σε συνδυασμένο, 2 σε γιγαντιαίο σλάλομ, 1 σε σούπερ-G και 1 σε κατηφόρα.

Αποτελέσματα Παγκόσμιου Κυπέλλου

Τίτλοι σεζόν 

 6 τίτλοι – (3 συνολικά, 3 σλάλομ) συν 4 συνδυασμένο (unofficial)

Κατάταξη σεζόν

Νίκες αγώνα 

 30 νίκες – (1 ΚΑΤ, 1 Σ-G, 2 ΓΣ, 20 Σ, 6 K)

Αποτελέσματα Παγκόσμιου Πρωταθλήματος

Ολυμπιακά αποτελέσματα

Προσωπική ζωή 
Την 1η Ιανουαρίου του 2019, η Κροάτισσα σκιέρ γέννησε το πρώτο της παιδί. Μοιράστηκε μια πρώτη φωτογραφία με το αγοράκι της στο λογαριασμό της στο Twitter.

Παραπομπές 

Ολυμπιονίκες της χιονοδρομίας