Μπρόνα Γκούρα

Μπρόνα Γκούρα (πολωνικά: Bronna Góra, δηλ. Βουνό Μπρόνα, λευκορωσικά: Бронная Гара) είναι το όνομα μιας απομονωμένης περιοχής στη σημερινή Λευκορωσία, όπου πραγματοποιήθηκαν μαζικές δολοφονίες Πολωνοεβραίων από τη ναζιστική Γερμανία κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η τοποθεσία ήταν μέρος του ανατολικού μισού της κατεχόμενης Πολωνίας, στο οποίο είχε εισβάλει η Σοβιετική Ένωση το 1939 σε συμφωνία με τη Γερμανία, και δύο χρόνια αργότερα κατελήφθη από τη Βέρμαχτ στην επιχείρηση Μπαρμπαρόσα. Εκτιμάται ότι από τον Μάιο του 1942 έως το Νοέμβριο του ίδιου έτους, κατά τη διάρκεια της πιο θανατηφόρας φάσης του Ολοκαυτώματος στην Πολωνία, περίπου 50.000 Εβραίοι δολοφονήθηκαν στο δάσος της Μπρόνα Γκούρα σε λάκκους θανάτου. Τα θύματα μεταφέρθηκαν εκεί με τρένα του Ολοκαυτώματος από τα ναζιστικά γκέτο, συμπεριλαμβανομένου του Γκέτο του Μπζεστς και του Γκέτο του Πινσκ, και από τα γκέτο στη γύρω περιοχή, καθώς και από το Ράιχσκομισαριατ Όστλαντ (σημερινή Δυτική Λευκορωσία ).

Ιστορικό 
Μετά από έναν αιώνα ξένης κυριαρχίας, η Δεύτερη Πολωνική Δημοκρατία έγινε ανεξάρτητο κράτος, στο τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η Μπρούνα Γκούρα ήταν μέρος του Βοεβοδάτου της Πολεσίας, και παρέμεινε μέχρι τη ναζιστική και σοβιετική εισβολή στην Πολωνία το 1939. Με μια στάση σιδηροδρόμου στην άκρη του δάσους, η Μπρόνα Γκούρα έγινε η θέση των απομονωμένων σφαγών το 1942, με φορτία Εβραίων με τρένα που μεταφέρθηκαν εκεί από το Γκέτο του Μπζεστς, το Γκέτο του Πινσκ και όλα τα άλλα γκέτο δημιουργήθηκαν από τη ναζιστική Γερμανία στην περιοχή. 

Μετά τη σοβιετική εισβολή του 1939, η Μπρόνα Γκούρα μαζί με το μεγαλύτερο μέρος του Βοεβοδάτου της Πολεσίας προσαρτήθηκαν στη Σοβιετική Λευκορωσία μετά τις εκλογές στις Λαϊκές Συνελεύσεις της Δυτικής Ουκρανίας και της Δυτικής Λευκορωσίας που πραγματοποιήθηκαν σε ατμόσφαιρα τρόμου. Όλοι οι πολίτες που ζούσαν στο παρελθόν, αλλά και γεννήθηκαν στην Πολωνία, θα ζούσαν στο εξής στη Λευκορωρική Σοβιετική Σοσιαλιστική Δημοκρατία, ως Σοβιετικοί υπήκοοι και όχι ως Πολωνοί. Ωστόσο, ο σοβιετικός κανόνας ήταν βραχύβιος επειδή οι αντίστοιχοι όροι του Συμφώνου Μολότοφ-Ρίμπεντροπ που υπεγράφη νωρίτερα στη Μόσχα έσπασε όταν ο γερμανικός στρατός διέσχισε τη σοβιετική ζώνη κατοχής στις 22 Ιουνίου 1941. Από το 1941 έως το 1943 η επαρχία ήταν υπό τον έλεγχο της ναζιστικής Γερμανίας, κυβερνήθηκε από το συνεργαζόμενο Λευκορωσικό Κεντρικό Συμβούλιο, υποστηριζόμενο από τα ναζιστικά λευκορωσικά τάγματα της Εσωτερικής Άμυνας.

Μαζικές δολοφονίες 
Η πρώτη επιχείρηση δολοφονίας πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 1942, με 3.500 Εβραίους να μεταφέρονται από το Γκέτο του Πινσκ και το κοντινό Κόμπριν για «επεξεργασία» (durchschleusen) στη Μπρόνα Γκούρα. Σύμφωνα με τη μεταπολεμική μαρτυρία του Μπένιαμιν Γουλφ, ενός Πολωνοεβραίου από το Αντόπαλ που κατάφερε να επιβιώσει από τη σφαγή, η στάση του τρένου περιβαλλόταν από ένα συρματόπλεγμα. Οι κρατούμενοι ενημερώνονταν από έναν μεταφραστή ότι οι σταθμοί πλύσης βρίσκονταν στο δάσος πίσω. Διατάχθηκαν να αφήσουν τα ρούχα τους στο τρένο και να πάρουν μόνο το σαπούνι και την πετσέτα. Σε όσους δεν είχαν σαπούνι, τους είπαν να μην ανησυχούν επειδή είχαν προμηθευτεί. Το μονοπάτι μέσα από το δάσος, περιτριγυρισμένο από συρματοπλέγματα, ήταν πολύ προστατευμένο. Έγινε πιο στενό, έως ότου οι ήχοι των πυροβολισμών κατέστησαν σαφές τι συμβαίνει στο τέλος του μονοπατιού. Οι Εβραίοι που προσπάθησαν να διαφύγουν διασχίζοντας το φράχτη πυροβολήθηκαν στα σύρματα. Πιο πάνω, το μονοπάτι άνοιγε σε μια περιοχή με λάκκους εκτέλεσης 4 μέτρων βάθους και 60 μέτρων μήκους, σκαμμένους υπό την απειλή όπλου από εκατοντάδες ντόπιους εργάτες. Χρησιμοποιήθηκαν εκρηκτικά υλικά για την επιτάχυνση της διαδικασίας εκσκαφής. Τα νέα θύματα μεταφέρθηκαν στα χαρακώματα και πυροβολήθηκαν ένα προς ένα πάνω από τα σώματα άλλων. Σύμφωνα με έναν μάρτυρα που έδωσε συνέντευξη στο Yahad-In Unum, 52.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν στη Μπρόνα Γκούρα, συμπεριλαμβανομένων των Εβραίων και των ανθρώπων που πιστεύεται ότι συνδέονταν με παρτιζάνους. 

Τον Μάρτιο του 1944, καθώς ο Σοβιετικός Κόκκινος Στρατός προχωρούσε, οι Γερμανοί προσπάθησαν να σβήσουν τα στοιχεία των σφαγών. Μία ειδική Sonderaktion 1005 εισήχθη από έξω, αποτελούμενη από 100 σκλάβους εγάτες. Για τις επόμενες δύο εβδομάδες εκθάφτηκαν μαζικοί τάφοι και έκαψαν τα πτώματα στη πυρά. Όταν τελείωσαν, φυτεύτηκαν δέντρα και πυροβολήθηκαν όλοι οι κρατούμενοι. Μετά τον πόλεμο, στη Διάσκεψη του Πότσδαμ του 1945, τα σύνορα της Πολωνίας επανασχεδιάστηκαν και η Μπρόνα Γκούρα έγινε μέρος της Λευκορωσικής Σοβιετικής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας. Στον χώρο ανεγέρθηκε μνημείο για τον εορτασμό των χαμένων Εβραίων πολιτών της Σοβιετικής Ένωσης.

Σημειώσεις

Παραπομπές 

Ιστορία της Πολωνίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Τοποθεσίες του Ολοκαυτώματος στη Λευκορωσία
Ιστορία της Λευκορωσίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Τοποθεσίες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου της Ναζιστικής Γερμανίας
Τοποθεσίες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στη Λευκορωσία