Η Πριγκίπισσα ντε Κλεβ

Η Πριγκίπισσα ντε Κλεβ (γαλλικά: La Princesse de Clèves) είναι γαλλικό μυθιστόρημα που δημοσιεύτηκε ανώνυμα τον Μάρτιο του 1678. Συγγραφέας του είναι η Μαντάμ ντε Λαφαγέτ.

Η δράση λαμβάνει χώρα μεταξύ Οκτωβρίου 1558 και Νοεμβρίου 1559 κυρίως στη βασιλική αυλή του Ερρίκου Β΄της Γαλλίας, καθώς και σε άλλες τοποθεσίες στη Γαλλία. Η ιστορία στο μυθιστόρημα συνδυάζεται αρμονικά με τη θεματολογία του έρωτα, τον οποίο και εξυμνεί. Σχεδόν κάθε χαρακτήρας - αν και όχι η ηρωίδα - είναι ιστορικά πρόσωπα, όπως ο δούκας του Νεμούρ, που θεωρείται ότι αναφέρεται στον Ιάκωβο του Νεμούρ. Γεγονότα και μηχανορραφίες ξεδιπλώνονται με μεγάλη πιστότητα ανασυνθέτοντας εκείνη την εποχή με αξιοσημείωτη ακρίβεια. 

Το μυθιστόρημα θεωρείται ως η αρχή της σύγχρονης παράδοσης του ψυχολογικού μυθιστορήματος και μεγάλο κλασικό έργο. Αναφέρεται ως «προάγγελος της σύγχρονης λογοτεχνίας» και είναι ένα από τα λογοτεχνικά μοντέλα που ενέπνευσαν τον Μπαλζάκ, τον Ρεϊμόν Ραντιγκέ ή ακόμη και τον Ζαν Κοκτώ.

Το έργο αποτελείται από ένα μόνο τόμο 200 σελίδων παρά το ότι η εποχή λάτρευε τα δεκάτομα μυθιστορήματα.

Περίληψη υπόθεσης 
Η δεσποινίς ντε Σαρτ είναι μια 16χρονη κοπέλα αριστοκρατικής καταγωγής, η μητέρα της οποίας την έφερε στην αυλή του Ερρίκου Β΄της Γαλλίας για να αναζητήσει σύζυγο με καλές οικονομικές και κοινωνικές προοπτικές. Ο πρίγκιπας ντε Κλεβ την ερωτεύεται, αλλά αυτή δεν αισθάνεται τίποτε γι' αυτόν. Ωστόσο, ακολουθώντας τη συμβουλή της μητέρας της, τον παντρεύεται. Μετά τον γάμο, γνωρίζει τον γοητευτικό δούκα ντε Νεμούρ και τον ερωτεύεται, αλλά ο έρωτάς τους είναι καταδικασμένος να μείνει παράνομος - και πλατωνικός-, αφού αυτή είναι παντρεμένη.

Ο πρίγκιπας ντε Κλεβ διαπιστώνει ότι η γυναίκα του είναι ερωτευμένη με έναν άλλο άντρα και την πιέζει μέχρι να αποκαλύψει την ταυτότητα του άντρα, έως ότου αυτή του ομολογεί τον έρωτά της για κάποιον άλλο. Αφού στέλνει έναν υπηρέτη για να κατασκοπεύσει τον δούκα ντε Νεμούρ, ο πρίγκιπας ντε Κλεβ πιστεύει ότι η γυναίκα του ήταν άπιστη τόσο σωματικά όσο και συναισθηματικά. Αρρωσταίνει από τον πόνο του. Στο κρεβάτι του θανάτου, κατηγορεί τον δούκα ντε Νεμούρ για τα δεινά του και παρακαλεί την πριγκίπισσα να μην τον παντρευτεί.

Μετά τον θάνατο του συζύγου της, ελεύθερη να ζήσει το πάθος της, η πριγκίπισσα βρίσκεται διχασμένη ανάμεσα στο καθήκον της και τον έρωτά της. Ο δούκας την κυνηγάει πιο ανοιχτά, αλλά εκείνη τον απορρίπτει, επιλέγοντας αντ 'αυτού να αποσυρθεί σε μοναστήρι για ένα διάστημα κάθε χρόνου και το υπόλοιπο στα κτήματα της.

Εμπορική επιτυχία 
Το μυθιστόρημα γνώρισε τεράστια εμπορική επιτυχία τη στιγμή της δημοσίευσής του και οι αναγνώστες εκτός Παρισιού έπρεπε να περιμένουν μήνες για να λάβουν αντίγραφα. Το μυθιστόρημα πυροδότησε επίσης αρκετές δημόσιες συζητήσεις, είτε για τη συγγραφή του είτε για την απόφαση της πριγκίπισσας να ομολογήσει τα συναισθήματά της στον σύζυγό της.

Λογοτεχνικά αξία 
Πέραν των ιστορικών αναφορών για τις οποίες κατατάσσεται στα ιστορικά μυθιστορήματα, Η Πριγκίπισσα ντε Κλεβ είναι ένα από τα πρώτα ψυχολογικά μυθιστορήματα και θεωρείται το πρώτο μυθιστόρημα ψυχολογικής ανάλυσης. Σηματοδότησε μια σημαντική καμπή στην ιστορία του μυθιστορήματος, το οποίο μέχρι τότε περιλάμβανε ρομάντζα, απίθανες ιστορίες ηρώων που ξεπερνούσαν ανυπέρβλητες δυσκολίες έως ότου καταλήξουν σε έναν ευτυχισμένο γάμο, με πολλές δευτερεύουσες ιστορίες (συρταρωτό μυθιστόρημα) και έφτανε τους δέκα έως δώδεκα τόμους. Η Πριγκίπισσα ντε Κλεβ, αντίθετα, σε ένα μόνο τόμο 200 σελίδων, εισήγαγε μια εξαιρετικά ρεαλιστική πλοκή, μια ενδοσκοπική γλώσσα που διερεύνησε τις εσωτερικές σκέψεις και τα συναισθήματα των χαρακτήρων, και λίγες αλλά σημαντικές υπο-πλοκές που αφορούσαν τη ζωή άλλων ευγενών.

Γυναίκες συγγραφείς του 17ου αιώνα 
Η Πριγκίπισσα ντε Κλεβ είναι ένα από τα έργα που αναδεικνύουν τον σημαντικό ρόλο που διαδραμάτισαν οι γυναίκες στη λογοτεχνία και στην πολιτιστική ζωή του 17ου αιώνα στη Γαλλία, με κυρίαρχο το αισθητικό και λογοτεχνικό ρεύμα των Πολύτιμων. Η μαντάμ ντε Λα Φαγιέτ επισκέπτονταν τακτικά το λογοτεχνικό σαλόνι της μαρκησίας ντε Ραμπουγιέ πριν από το γάμο της και, όπως και η φίλη της Μαντάμ ντε Σεβινέ, ανήκε στον λογοτεχνικό κύκλο της Μαντλέν ντε Σκυντερί, τα έργα της οποίας θαύμαζε.

Ελληνική μετάφραση 
Την Πριγκίπισσα της Κλεβ μετάφρασε στα Ελληνικά η Τερέζα Πεσματζόγλου ("Εστία" 1986).

Παραπομπές 
 

Ιστορικά μυθιστορήματα
Γαλλικά μυθιστορήματα