Κάρελ Στέφεν Αντάμα φαν Σέλτεμα

Ο Κάρελ Στέφεν Αντάμα φαν Σέλτεμα (Carel Steven Adama van Scheltema, 26 Φεβρουαρίου 1877 – 6 Μαΐου 1924) ήταν Ολλανδός ποιητής.

Ο Αντάμα φαν Σέλτεμα ήταν γιος ενός ειδήμονα και εμπόρου έργων τέχνης. Γεννήθηκε στο Άμστερνταμ και φοίτησε σε ιατρική σχολή επί δύο έτη, προτού την εγκαταλείψει για να αφιερωθεί στα καλλιτεχνικά-λογοτεχνικά του ενδιαφέροντα. Εργάστηκε στην Ολλανδική Εταιρεία Θεάτρου και σε μια γκαλερί, μέχρι τον θάνατο του πατέρα του το 1899, οπότε κληρονόμησε αρκετά μεγάλη περιουσία ώστε να είναι οικονομικά ανεξάρτητος. Τότε άρχισε να γράφει ποίηση, αφήνοντας τη νατουραλιστική πεζογραφία που καλλιεργούσε έως τότε. Το 1900 δημοσίευσε την πρώτη ποιητική συλλογή του, με τίτλο Een weg van verzen (= «Ένας δρόμος με στίχους»).

Βασικές πηγές εμπνεύσεως για τον Αντάμα φαν Σέλτεμα ήταν η φύση και η ιδεολογία του σοσιαλισμού, με το μεγαλύτερο μέρος του έργου του να αναφέρεται σε κοινωνικά θέματα. Ανέπτυξε τις θέσεις του το 1907 στο βιβλίο του De grondslagen eener nieuwe poëzie (= «Τα θεμέλια μιας νέας ποιήσεως»). Αυτό το έργο υπήρξε ένα αποφασιστικό βήμα αποστασίας από τους «Tachtigers», ομάδα Ολλανδών συγγραφέων στο Άμστερνταμ (το όνομα παραπέμπει στη δεκαετία του 1880) της οποίας η προσκόλληση στο δόγμα «η τέχνη για την τέχνη» είχε ασκήσει μεγάλη επίδραση στην Ολλανδία. Στα Θεμέλια μιας νέας ποιήσεως ο Αντάμα φαν Σέλτεμα υποστηρίζει αντιθέτως ότι η τέχνη θα πρέπει να επιτελεί μια κοινωνικό ρόλο και να είναι διαθέσιμη στις λαϊκές μάζες.

Κατά τη συγγραφή του παραπάνω βιβλίου ο Αντάμα φαν Σέλτεμα προσέλαβε την Άννα Καταρίνα Κλέεφστρα (Anna Catharina Kleefstra) ως γραμματέα, αλλά σύντομα ερωτεύθηκαν και παντρεύτηκαν στις 24 Οκτωβρίου 1907. Ο γάμος, αν και δεν απέκτησαν παιδιά, ήταν ευτυχισμένος και το ζεύγος έζησε για κάποιο διάστημα σε διάφορες ευρωπαϊκές πόλεις, προτού εγκατασταθεί τελικώς στη μικρή ολλανδική πόλη Μπέρχεν. Εκεί ο ποιητής, ως μελαγχολική και φυσιολατρική προσωπικότητα, μπόρεσε να βρει διανοητική ηρεμία.

Ωστόσο ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος πυροδότησε μια συναισθηματική κρίση και η ποίηση του Αντάμα φαν Σέλτεμα προσέλαβε μια πιο σκοτεινή και θρησκευτική χροιά. Αυτή η εξέλιξη εμφανίζεται στο απόγειό της στο επικό ποίημα «De Tors» («Ο κορμός»), που δημοσιεύθηκε ολόκληρο μετά τον αιφνίδιο θάνατο του ποιητή σε ηλικία 47 ετών στο Μπέρχεν.

Παραπομπές

Πηγές
 Το λήμμα «Αντάμα βαν Σελτέμα Κάρελ Στέφεν» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 5, σελ. 804

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Ολλανδοί ποιητές
Σοσιαλιστές