Φυσική θρησκεία

Η Φυσική θρησκεία συνήθως σημαίνει «θρησκεία της φύσης», στην οποία ο Θεός, η ψυχή, τα πνεύματα και όλα τα αντικείμενα του υπερφυσικού θεωρούνται μέρος της φύσης και δεν διαχωρίζονται από αυτήν. Αντίθετα, χρησιμοποιείται επίσης στη φιλοσοφία, συγκεκριμένα στη Ρωμαιοκαθολική φιλοσοφία, για να περιγράψει κάποιες πτυχές της θρησκείας που λέγεται ότι είναι γνωστές εκτός από τη θεϊκή αποκάλυψη μέσω λογικής και λογικού μόνο (βλ. Φυσική θεολογία και Ντεϊσμός), για παράδειγμα, την ύπαρξη του ακίνητος Κινητής, η πρώτη αιτία του σύμπαντος.

Οι περισσότεροι συγγραφείς θεωρούν τη φυσική θρησκεία όχι μόνο το θεμέλιο των μονοθεϊστικών θρησκειών όπως ο Ιουδαϊσμός, ο Χριστιανισμός και το Ισλάμ, αλλά επίσης διακριτή από αυτές. Σύμφωνα με ορισμένους συγγραφείς, οι πτυχές της φυσικής θρησκείας βρίσκονται καθολικά μεταξύ όλων των λαών, συχνά σε τέτοιες μορφές σαμανισμού και ανιμισμού. Εξακολουθούν να ασκούνται σε πολλά μέρη του κόσμου. Οι θρησκείες των αμερικανών ιθαγενών για παράδειγμα θεωρούνται ότι διαθέτουν ορισμένες πτυχές της φυσικής θρησκείας.

Ορισμός 
Η φυσική θρησκεία μπορεί να έχει τις ακόλουθες έννοιες:

 Στη σύγχρονη μελέτη της θρησκείας χρησιμοποιείται για να αναφέρεται στην ιδέα ότι υπάρχει μια αυθόρμητη θρησκευτική αντίληψη του κόσμου που είναι κοινή σε όλα τα ανθρώπινα όντα, δείτε:
 Urreligion
 προέλευση της θρησκείας
 ανθρωπολογία της θρησκείας
 Ως σεβαστή μορφή λατρείας της φύσης, που ενσωματώνεται σε μια δήλωση του Φρανκ Λόιντ Ράιτ: «Βάζω ένα κεφάλαιο Φ στη Φύση και το ονομάζω Εκκλησία μου».
 Αναφερόμενος στις θρησκείες των ανθρώπων πριν από τον Εκχριστιανισμό τους.

Ιστορία 
Οι βασικές αρχές της φυσικής θρησκείας περιγράφονται από τον Αριστοτέλη, του οποίου ο υλομορφισμός θεωρούσε όλα τα πράγματα ως υλικά και μορφή. Η μορφή όλων των ζωντανών πραγμάτων είναι η ψυχή, η οποία καθοδηγεί και κατευθύνει την ανάπτυξή τους. Πολλές φυσικές θρησκείες θεωρήστε τον Θεό ως την «ψυχή του σύμπαντος».

Ο πρώιμος μονοθεϊσμός είχε πολλά νατουραλιστικά στοιχεία. Ο παράδεισος και η κόλαση θεωρούνταν φυσικά μέρη πάνω και κάτω από τη γη. Η «σωτηρία» θεωρήθηκε ανάσταση του σώματος.

Τον τέταρτο αιώνα, οι Χριστιανοί ανησυχούσαν ότι ο Ιησούς δεν θα επέστρεφε και αναρωτήθηκαν τι συνέβη σε εκείνους που πέθαναν πριν από τη Δεύτερη Παρουσία του Χριστού. Οι Χριστιανοί, με επικεφαλής τον Αυγουστίνος Ιππώνος και υπό την επήρεια τόσο του γνωστικισμού όσο και του νεοπλατωνισμού, ανέπτυξαν μια νέα πίστη στην ψυχή ως ικανή για μια ξεχωριστή ύπαρξη αφηρημένη από τον υλικό κόσμο. Οι ανθρώπινες ψυχές, σε αντίθεση με εκείνες των ζώων, θα επιβιώσουν από το θάνατο και, ανάλογα με την κρίση του Θεού, θα μεταφερθούν στις μη υλικές σφαίρες του ουρανού ή της κόλασης και στο νέο βασίλειο του Λιμπο για τα μη βαπτισμένα άτομα και καθαρτήριο για εκείνους που δεν αξίζουν την κόλαση αλλά δεν καθαρίζονται για τον παράδεισο.

Μια άλλη διάκριση από τον μονοθεϊσμό βρίσκεται στη χριστιανική πίστη στα θαύματα, στα οποία ο Θεός παρεμβαίνει στην ιστορία από την εξωτερική φύση. Οι αρχαίοι Ρωμαίοι φιλόσοφοι και άλλοι από τότε αντιτάχθηκαν σε αυτό το χριστιανικό δόγμα καθώς ο Θεός παραβίαζε τους δικούς του φυσικούς νόμους. Οι Χριστιανοί έπρεπε να διαχωρίσουν τον Θεό πληρέστερα από το φυσικό σύμπαν για να δείξουν πώς αυτό θα ήταν δυνατό. Υπήρχαν παρόμοιες νεοπλατωνικές τάσεις στον Ιουδαϊσμό και στο Ισλάμ, οι οποίες επίσης έβλεπαν τον Θεό να ενεργεί στην ιστορία.

Οι φυσικές θρησκείες, αντιθέτως, θεωρούν το υπερφυσικό μέρος του φυσικού σύμπαντος.

Σύγχρονη αντίληψη 
Μία από τις πρώτες προσπάθειες για την ανάπτυξη μιας επιστήμης της θρησκείας ήταν Οι παραλλαγές της θρησκευτικής εμπειρίας από τον Αμερικανό φιλόσοφο Γουίλιαμ Τζέιμς. Ο Τζέιμς είδε τη βασική εμπειρία που ενώνει όλες τις θρησκείες ως μια ενίοτε προσωπική εκδήλωση που αλλάζει τη ζωή στην οποία κάποιος αντιλαμβάνεται τη σύνδεση όλων των πραγμάτων ως ένα ενιαίο σύνολο.

Ο Τζέιμς καθόρισε τα βασικά όλων των θρησκειών, συμπεριλαμβανομένης της φυσικής θρησκείας, όταν έγραψε: «Αν κάποιος χαρακτήριζε τη ζωή της θρησκείας με τους ευρύτερους και γενικότερους όρους, θα μπορούσε κανείς να πει ότι υπάρχει από την πεποίθηση ότι υπάρχει μια αόρατη τάξη, και ότι το υπέρτατο καλό μας έγκειται στην αρμονική προσαρμογή του εαυτού μας στο παρόν."

Ορισμένες πτυχές της φυσικής θρησκείας (δηλαδή, θρησκευτικές αλήθειες που είναι γνωστές μόνο από τον ανθρώπινο λόγο) βρίσκονται μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών, αν και όχι πάντα εντελώς άθικτες, και σε διαφορετικούς βαθμούς, σύμφωνα με φιλόσοφους όπως ο Θωμάς Ακινάτης και ο Μαλμπράνς.

Μερικοί σύγχρονοι επιστήμονες όπως ο Βρετανός βιολόγος Ρούπερτ Σέλντρακ πιστεύουν ότι οι νέες ανακαλύψεις συμπίπτουν με την πίστη του Αριστοτέλη στην ψυχή. Δυνάμεις όπως ο μαγνητισμός, η βαρύτητα και η κβαντική μηχανική δείχνουν επίσης μη υλικές δυνάμεις που δρουν στη φύση.

Δείτε επίσης 
 Φυσική θεολογία, συχνά συνώνυμη τον 18ο και 19ο αιώνα — δείτε, για παράδειγμα, τους διαλόγους σχετικά με τη φυσική θρησκεία του Ντέιβιντ Χιουμ.
 Θρησκεία της φύσης
 Πρωτότυπος μονοθεϊσμός
 Αιώνια φιλοσοφία
 Ορθολογικός μυστικισμός
 Πνευματιστές αλλά όχι θρήσκοι
 Νατουραλιστική πνευματικότητα
 Πανθεϊσμός

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
 Concerning Natural Religion by William Wallace Fenn, The Harvard Theological Review, vol. 4, no. 4, 1911, pp. 460–476.
 Chignell, Andrew; Pereboom, Derk Natural Theology and Natural Religion
 Britannica Online, quote: "...what can be called natural religion, the acceptance of a certain body of religious knowledge that is inborn in every person or that can be acquired by the use of reason and the rejection of religious knowledge when it is acquired through either revelation or the teaching of any church. ... Natural religion was sufficient and certain".
 Natural Religion and the Nature of Religion του Πίτερ Μπερν

Ανθρωπολογία της θρησκείας
Θρησκευτική ιστορία