Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας

Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας (ΟΟΣ) είναι ασιατικός πολιτικός και οικονομικός διακυβερνητικός οργανισμός που ιδρύθηκε το 1985 στην Τεχεράνη από τους ηγέτες του Ιράν, του Πακιστάν και της Τουρκίας. Παρέχει μια πλατφόρμα για τη συζήτηση τρόπων βελτίωσης της ανάπτυξης και προώθησης ευκαιριών εμπορίου και επενδύσεων. Ο ΟΟΣ είναι ένας ad hoc οργανισμός βάσει του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Ο στόχος είναι να δημιουργηθεί μια ενιαία αγορά αγαθών και υπηρεσιών, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η γραμματεία και το πολιτιστικό τμήμα του ΟΟΣ βρίσκονται στο Ιράν, το οικονομικό γραφείο βρίσκεται στην Τουρκία και το επιστημονικό γραφείο βρίσκεται στο Πακιστάν.

Η φύση του ΟΟΣ είναι ότι αποτελείται από κατά κύριο λόγο μουσουλμανικά στην πλειοψηφία τους κράτη, καθώς αποτελεί εμπορικό μπλοκ για τα κράτη της Κεντρικής Ασίας που συνδέονται με τη Μεσόγειο μέσω της Τουρκίας, με τον Περσικό Κόλπο μέσω του Ιράν και με την αραβική θάλασσα μέσω του Πακιστάν. Το ισχύον πλαίσιο του ΟΟΣ εκφράζεται κυρίως με τη μορφή διμερών συμφωνιών και μηχανισμών διαιτησίας μεταξύ μεμονωμένων και πλήρως κυρίαρχων κρατών μελών. Αυτό κάνει τον ΟΟΣ παρόμοιο με την Ένωση Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας, καθώς είναι ένας οργανισμός που έχει τα δικά του γραφεία και γραφειοκρατία για την εφαρμογή του εμπορίου μεταξύ κυρίαρχων κρατών μελών.

Αποτελείται από την ιστορικά ολοκληρωμένη γεωργική περιοχή της Κοιλάδας της Φεργκάνα που επιτρέπει το εμπόριο και την κοινή γεωργική παραγωγή στην συνοριακή περιοχή του Κιργιζιστάν, του Τατζικιστάν, του Ουζμπεκιστάν και του Τουρκμενιστάν. Αναμένεται να υπογραφούν συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου μεταξύ των βιομηχανικών χωρών του Ιράν και της Τουρκίας το 2017. Ομοίως, πρόκειται να υπογραφεί η Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου Πακιστάν-Τουρκίας. Το Πακιστάν έχει συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου με το Αφγανιστάν και το Ιράν, οι οποίες έχουν υπογραφεί και βρίσκονται στη διαδικασία εφαρμογής, και επί του παρόντος το μεγαλύτερο μέρος του εμπορίου του Αφγανιστάν πραγματοποιείται μέσω του Πακιστάν. Και η Συμφωνία Εμπορικής Διαμετακόμισης Αφγανιστάν-Πακιστάν έχει σχεδιαστεί για να διευκολύνει το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών για την Κεντρική Ασία μέσω του Αφγανιστάν και του Πακιστάν. Αυτή είναι επιπλέον της Συμφωνίας Ασγκαμπάτ, η οποία είναι μια πολυτροπική συμφωνία μεταφορών μεταξύ των κρατών της Κεντρικής Ασίας.

Προβλέπεται περαιτέρω συνεργασία μεταξύ των μελών με τη μορφή του αγωγού φυσικού αερίου Ιράν-Πακιστάν, καθώς και του αγωγού Τουρκμενιστάν-Αφγανιστάν-Πακιστάν. Οι τρέχοντες αγωγοί περιλαμβάνουν τον αγωγό Ταμπρίζ-Άγκυρας, επιπλέον του προγραμματισμένου περσικού αγωγού. Αυτό είναι επιπλέον της μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου από πλούσια σε πόρους κράτη της Κεντρικής Ασίας, όπως το Καζακστάν και το Τουρκμενιστάν σε ορυκτά και γεωργία, που συμπληρώνει την εκβιομηχάνιση που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Ιράν, το Πακιστάν και την Τουρκία. Το Πακιστάν σκοπεύει να διαφοροποιήσει την πηγή προμήθειας πετρελαίου και φυσικού αερίου προς τα κράτη της Κεντρικής Ασίας, συμπεριλαμβανομένων των συμβάσεων εισαγωγής πετρελαίου με το Αζερμπαϊτζάν.

Ιστορία 
Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας ήταν ο διάδοχος οργανισμός της Περιφερειακής Συνεργασίας για την Ανάπτυξη (ΠΣΑ), που ιδρύθηκε το 1964, η οποία τερμάτισε τις δραστηριότητες της το 1979. Το 1985 το Ιράν, το Πακιστάν και η Τουρκία ενώθηκαν για να σχηματίσουν τον ΟΟΣ. Μέχρι το φθινόπωρο του 1992, ο ΟΟΣ επεκτάθηκε για να συμπεριλάβει επτά νέα μέλη, Αφγανιστάν, Αζερμπαϊτζάν, Καζακστάν, Κιργιστάν, Τατζικιστάν, Τουρκμενιστάν και Ουζμπεκιστάν. Η ημερομηνία επέκτασης μέχρι σήμερα, η 28η Νοεμβρίου, αναφέρεται ως «Ημέρα ΟΟΣ». Το κύρος και η ισχύς του ΟΟΣ αυξάνεται. Ωστόσο, ο οργανισμός αντιμετωπίζει πολλές προκλήσεις. Το πιο σημαντικό, τα κράτη μέλη δεν διαθέτουν την κατάλληλη υποδομή και θεσμούς που ο Οργανισμός επιδιώκει κατά κύριο λόγο να αναπτύξει, να κάνει πλήρη χρήση των διαθέσιμων πόρων στην περιοχή και να παρέχει βιώσιμη ανάπτυξη για τα κράτη μέλη. Η Εμπορική Συμφωνία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας (ΕΣΟΟΣ) υπεγράφη στις 17 Ιουλίου 2003 στο Ισλαμαμπάντ. Ο Οργανισμός Προώθησης Εμπορίου του ΟΟΣ είναι ένας νέος οργανισμός για την προώθηση του εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών, ο οποίος εδρεύει στο Ιράν (2009). Βάσει της συμφωνίας που επιτεύχθηκε μεταξύ των μελών του ΟΟΣ, η κοινή εμπορική αγορά θα πρέπει να δημιουργηθεί έως το 2015.

Επίσημα ονόματα 
Η επίσημη γλώσσα εργασίας του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας είναι τα αγγλικά. Τα επίσημα ονόματα του οργανισμού είναι:

 Αζερικά: İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı
 Καζακικά: Ekonomıkalyq yntymaqtastyq Uıymy
 Κιργιζικά: Экономикалык Кызматташтык Уюму
 Παστού: د شاگرد همکاريو سازمان
 Περσικά: سازمان همکاری
 Ρωσικά: Организация экономического сотрудничества
 Τατζίκ: Созмони Ҳамкории Иқтисодӣ
 Τουρκικά: Ekonomik İşbirliği Teşkilatı
 Ούρντου: τεχνική συνεργασία
 Ουζμπεκικά: Iqtisodiy Hamkorlik Tashkiloti

Στόχοι & Αρχές Συνεργασίας 
 Βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη των κρατών μελών.
 Προοδευτική άρση των εμπορικών φραγμών και προώθηση του ενδοπεριφερειακού εμπορίου, Μεγαλύτερος ρόλος της περιοχής του ΟΟΣ στην ανάπτυξη του παγκόσμιου εμπορίου, Σταδιακή ένταξη των οικονομιών των κρατών μελών στην παγκόσμια οικονομία.
 Ανάπτυξη υποδομών μεταφορών και επικοινωνιών που συνδέουν τα κράτη μέλη μεταξύ τους και με τον έξω κόσμο.
 Οικονομική ελευθέρωση και ιδιωτικοποίηση.
 Κινητοποίηση και αξιοποίηση των υλικών πόρων της περιοχής του ΟΟΣ.
 Αποτελεσματική αξιοποίηση των γεωργικών και βιομηχανικών δυνατοτήτων της περιοχής του ΟΟΣ.
 Περιφερειακή συνεργασία για τον έλεγχο της κατάχρησης ναρκωτικών, την οικολογική και περιβαλλοντική προστασία και την ενίσχυση των ιστορικών και πολιτιστικών δεσμών μεταξύ των λαών της περιοχής του ΟΟΣ.
 Αμοιβαία επωφελής συνεργασία με περιφερειακούς και διεθνείς οργανισμούς.
 Κυρίαρχη ισότητα των κρατών μελών και αμοιβαίο πλεονέκτημα.
 Σύνδεση των εθνικών οικονομικών, αναπτυξιακών σχεδίων με τους άμεσους και μακροπρόθεσμους στόχους του ΟΟΣ στο μέτρο του δυνατού
 Κοινές προσπάθειες για την ελεύθερη πρόσβαση σε αγορές εκτός της περιοχής του ΟΟΣ για τις πρώτες ύλες και τα τελικά προϊόντα των κρατών μελών.
 Αποτελεσματική αξιοποίηση των οργανισμών του ΟΟΣ, συμφωνιών και συμφωνιών συνεργασίας με άλλους περιφερειακούς και διεθνείς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων των πολυμερών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
 Κοινές προσπάθειες για την ανάπτυξη μιας εναρμονισμένης προσέγγισης για συμμετοχή σε περιφερειακές και παγκόσμιες ρυθμίσεις.
 Υλοποίηση της στρατηγικής οικονομικής συνεργασίας · και ανταλλαγές σε εκπαιδευτικούς, επιστημονικούς, τεχνικούς και πολιτιστικούς τομείς.

Μέλη

Πλήρες μέλη

Παρατηρητές 
 Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου
 Οργανισμός Ισλαμικής Διάσκεψης
 Τουρκικό Συμβούλιο
 Χάρτης Ενέργειας

Δομή

Συμβούλιο των Υπουργών 
Το Συμβούλιο των Υπουργών είναι το ανώτατο όργανο λήψης αποφάσεων και πολιτικής και απαρτίζεται από τους διάφορους Υπουργούς Εξωτερικών ή από άλλους εκπροσώπους της υπουργικής τάξης που μπορούν να οριστούν από τις αντίστοιχες κυβερνήσεις. Η Επιτροπή συνεδριάζει τουλάχιστον μία φορά το χρόνο με εναλλαγή μεταξύ των κρατών μελών.

Συμβούλιο των Μόνιμων Αντιπροσώπων 
Το Συμβούλιο των Μόνιμων Αντιπροσώπων απαρτίζεται από τους Μόνιμους Αντιπροσώπους/Πρέσβεις των κρατών μελών που είναι διαπιστευμένοι στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, καθώς και στον ΟΟΣ και στον Γενικό Διευθυντή Υποθέσεων του ΟΟΣ του Υπουργείου Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.

Περιφερειακό Συμβούλιο Προγραμματισμού 
Το Περιφερειακό Συμβούλιο Προγραμματισμού απαρτίζεται από τον Αρχηγό του Οργανισμού Προγραμματισμού των κρατών μελών ή από άλλους εκπροσώπους των αντίστοιχων αρχών.

Γενική Γραμματεία 
Η Γενική Γραμματεία αποτελείται από έξι διευθύνσεις υπό την επίβλεψη του Γενικού Γραμματέα και των αναπληρωτών του. Δύο εξειδικευμένες υπηρεσίες και έξι περιφερειακά ινστιτούτα ενεργούν υπό την επίβλεψη της Γενικής Γραμματείας.

 Διεύθυνση Βιομηχανίας & Γεωργίας
 Διεύθυνση Εμπορίου & Επενδύσεων
 Διεύθυνση Ενέργειας, Ορυκτών & Περιβάλλοντος
 Διεύθυνση Μεταφορών & Επικοινωνιών
 Διεύθυνση Οικονομικής Έρευνας & Στατιστικής
 Διεύθυνση Έρευνας & Ανάπτυξης Έργων

Δραστηριότητες 
Οι δραστηριότητες του ΟΟΣ διεξάγονται μέσω διευθύνσεων υπό την επίβλεψη του Γενικού Γραμματέα και των αναπληρωτών του, οι οποίες εξετάζουν και εξελίσσουν έργα και προγράμματα αμοιβαίου οφέλους στους τομείς:

 Εμπόριο και Επενδύσεις
 Μεταφορές και Τηλεπικοινωνίες
 Ενέργεια, Ορυκτά και Περιβάλλον
 Γεωργία, Βιομηχανία και Τουρισμός
 Ανθρώπινοι Πόροι και Αειφόρος Ανάπτυξη
 Έργο και Οικονομική Έρευνα και Στατιστικές

Σύνοδοι κορυφής και Γενικοί Γραμματείς

Σύνοδοι κορυφής αρχηγών κρατών

Σχέση με άλλους οργανισμούς 
Όλα τα κράτη του ΟΟΣ είναι επίσης κράτη-μέλη του Οργανισμού Ισλαμικής Διάσκεψης (ΟΙΔ), ενώ ο ίδιος ο ΟΟΣ έχει καθεστώς παρατηρητή στον ΟΙΔ από το 1995.

Δείτε επίσης 
 Σιδηρόδρομος Κωνσταντινούπολη-Τεχεράνη-Ισλαμαμπάντ
 Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης
 Σύστημα Λευκής Κάρτας
 Κατάλογος πολυμερών συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ιστότοπος του ΟΟΣ
 Πολιτιστικό Ινστιτούτο του ΟΟΣ
 Τράπεζα Εμπορίου και Ανάπτυξης του ΟΟΣ
 Μονάδα προώθησης εμπορίου του ΟΟΣ 
 Δημοσίευση του ΟΟΣ 

 Βίντεο

 Ιράν και ΟΟΣPress TV (2009)

 
Εμπορικά μπλοκ
Διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί
Διεθνείς οργανισμοί με έδρα την Ασία
Μετασοβιετικές συμμαχίες
Οικονομία του Αφγανιστάν
Οικονομία του Αζερμπαϊτζάν
Οικονομία του Ιράν
Οικονομία του Καζακστάν
Οικονομία της Κιργιζίας
Οικονομία του Πακιστάν
Οικονομία του Τατζικιστάν
Οικονομία της Τουρκίας
Οικονομία του Τουρκμενιστάν
Οικονομία του Ουζμπεκιστάν
Παρατηρητές της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών
Σχέσεις Αφγανιστάν-Πακιστάν
Σχέσεις Αφγανιστάν-Τατζικιστάν
Σχέσεις Πακιστάν-Τατζικιστάν
Σχέσεις Κιργιζίας-Τατζικιστάν
Σχέσεις Κιργιζίας-Ουζμπεκιστάν
Σχέσεις Ουζμπεκιστάν-Τατζικιστάν
Σχέσεις Ουζμπεκιστάν-Πακιστάν
Σχέσεις Πακιστάν-Τουρκίας
Σχέσεις Πακιστάν-Τουρκμενιστάν
Σχέσεις Ιράν-Πακιστάν
Σχέσεις Ιράν-Τουρκίας
Σχέσεις Καζακστάν-Κιργιζίας
Σχέσεις Καζακστάν-Ουζμπεκιστάν
Σχέσεις Αζερμπαϊτζάν-Καζακστάν
Σχέσεις Καζακστάν-Πακιστάν
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ουσμπεκικά
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα τουρκικά
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ρωσικά
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα κιργιζικά
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα καζακικά
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα αζέρικα
Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις