Γιάκομπ Πάινας

Ο Γιάκομπ Πάινας (ολλανδικά: Jacob Symonsz. Pynas (αναγραφόμενος επίσης και Pijnas) Χάαρλεμ, 1592 – Άμστερνταμ ή Ντελφτ, 1650) ήταν Ολλανδός ζωγράφος της Χρυσής Ολλανδικής Εποχής στη ζωγραφική, ο οποίος ασχολήθηκε με κοσμικές, μυθολογικές και ιστορικές απεικονίσεις.

Βιογραφία
Ο Γιάκομπ και ο αδελφός του Γιαν προέρχονταν από οικογένεια καθολικών πατρικίων του Άλκμααρ. Ο πατέρας τους, Σάιμον Γιανς Μπράουβερ (Symon Jans Brouwer) νυμφεύτηκε τη μητέρα τους, τη «γριά Νέλλυ» Γιάκομπσντρ. Χαρενκαρσπελ ("Oude" Nelly Jacobsdr. Harencarspell) από το Άμστερνταμ και έγινε και αυτός πολίτης της πόλης. Το επώνυμο Pynas προήλθε από το μικρό πλοιάριο (ολλανδ. pinas), το οποίο απέκτησε ο πατέρας τους το 1594.

Οι αδελφοί Πάινας υπέγραφαν τα έργα τους ως «J Paynas» ή με αρχικά και αυτό έχει δημιουργήσει μεγάλη σύγχυση σχετικά με την απόδοση των έργων στον καθένα.

Ο Γιαν Πάινας είναι τεκμηριωμένο ότι πραγματοποίησε ταξίδι στην Ιταλία, μαζί με τον Πίτερ Λάστμαν κατά το χρονικό διάστημα 1605 - 1607, οπότε και επέστρεψαν στο Άμστερνταμ. Έχει γίνει η υπόθεση ότι ο Γιάκομπ εκπαιδεύτηκε στη ζωγραφική από τον αδελφό του, τον οποίο ακολούθησε σε ταξίδι στην Ιταλία, αλλά μεταγενέστερα. Ο Άρνολντ Χαουμπράκεν αναφέρει ότι πραγματοποίησε το πρώτο ταξίδι, με τον αδελφό του και τον Λάστμαν, αλλά κάτι τέτοιο είναι απίθανο, δεδομένης της τότε ηλικίας του Γιάκομπ (θα πρέπει να ήταν τότε μόλις δεκατριών ετών). Ο Γιαν πραγματοποίησε και δεύτερο ταξίδι στη Ρώμη το 1617, αλλά και πάλι παραμένει αβέβαιο αν ο Γιάκομπ ήταν μαζί του. Ορισμένες πηγές αναφέρουν το ταξίδι του Γιάκομπ ως βέβαιο, λαμβάνοντας ως δεδομένο ότι ο Γιάκομπ αργότερα δημιούργησε πολλά σχέδια και πίνακες σε ιταλικό ύφος, αλλά αυτό δεν αποτελεί απόδειξη, καθώς μπορεί να βασίστηκε σε σχέδια που είχε δημιουργήσει στην Ιταλία ο αδελφός του. Από την άλλη, ορισμένοι πίνακες του Γιάκομπ εμφανίζουν σαφή την επιρροή του Γερμανού ζωγράφου Άνταμ Ελζχάιμερ αλλά και του Πάουλ Μπριλ, οι οποίοι τότε εργάζονταν στη Ρώμη.

Η αδελφή τους, Μέινσχε (Meynsge), παντρεύτηκε τον καλλιτέχνη Γιαν Τενχνάχελ (Jan Tengnagel) το 1611. 

Σύμφωνα με τον Χαουμπράκεν, ο Ρέμπραντ διετέλεσε μαθητής του Γιάκομπ, όταν ολοκλήρωσε την επί ένα περίπου εξάμηνο μαθητεία του με τον Πίτερ Λάστμαν, πριν δημιουργήσει το δικό του εργαστήριο στο Λέιντεν.

Κατά την περίοδο 1632 - 1639, ύστερα από τον θάνατο του αδελφού του στο Άμστερνταμ το 1631, ο Γιάκομπ μετοίκησε στο Ντελφτ, όπου, στις 12 Νοεμβρίου 1632 έγινε μέλος στη Συντεχνία του Αγίου Λουκά της πόλης. Μαθητής του διετέλεσε ο Μπαρτολομέους Μπρέινμπερχ (Bartholomeus Breenberg).

Θεωρείται ότι επηρέασε σημαντικά τον Ρέμπραντ. Ωστόσο, σε απογραφή των πινάκων που κατείχε ο Ρέμπραντ το 1648, καταγράφονται τρεις πίνακες του Γιαν Πάινας και κανένας του Γιάκομπ.

Οι αδελφοί Πάινας κατατάσσονται ανάμεσα στους Ολλανδούς καλλιτέχνες που αποκαλούνται «προ-Ρεμπραντιστές». Ανάμεσα σε αυτούς, εκτός από τους αδελφούς Πάινας, συγκαταλέγονται οι Γιαν Τενχνάχελ, Πίτερ Λάστμαν, Νικολάες Μουάιγερτ (Nicolaes Moeyaert) και Φρανσουά Βενάν (François Venant). Ο Liedke θεωρεί το όνομα της ομάδας αναχρονιστικό και προτείνει τον ορθότερο τίτλο «κύκλος του Λάστμαν», καθώς θεωρείται ότι οι ζωγράφοι αυτοί επηρέασαν ιδιαίτερα τον Ρέμπραντ κατά τη δεκαετία του 1620 και ορισμένους μαθητές του αργότερα. Ωστόσο, αυτό που πραγματικά επηρέασε σε μεγάλο βαθμό τον Ρέμπραντ ήταν το ύφος του Άνταμ Ελζχάιμερ, το οποίο είχε υιοθετήσει η ομάδα του Λάστμαν στο Άμστερνταμ, με αποτέλεσμα συχνά να γίνονται εσφαλμένες αποδόσεις έργων, ιδιαίτερα των αδελφών Πάινας, που υπέγραφαν με τον ίδιο τρόπο.

Ο Γιαν απεβίωσε το 1631 στο Άμστερνταμ. Ο Γιάκομπ έζησε περίπου είκοσι χρόνια παραπάνω και απεβίωσε είτε στο Ντελφτ είτε στο Άμστερνταμ.

Φωτοθήκη

Παραπομπές

Δείτε επίσης 
 Ζωγραφική της ολλανδικής Χρυσής Εποχής
 Κατάλογος Ολλανδών ζωγράφων

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Έργα στην Web Gallery of Art
Jacob Pynas στο PubHist
Jacob Symonsz. Pynas στο Artnet

Ολλανδοί ζωγράφοι
Ολλανδοί ζωγράφοι της Χρυσής Εποχής