Μιχαήλ Καντακουζηνός (απεβ. 1264)

Ο Μιχαήλ Καντακουζηνός (αποβιώσας το 1264) ήταν μέγας κον(τ)όσταυλος της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας κατά την περίοδο βασιλείας του Αυτοκράτορα Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγου. 

Σύμφωνα με τον Παχυμέρη, ο συγκεκριμένος Μιχαήλ Καντακουζηνός ήταν μεταξύ των αξιωματικών οι οποίοι ευρίσκονταν υπό τις διαταγές του Ιωάννη Παλαιολόγου και που εστάλησαν από τον Αυτοκράτορα Μιχαήλ Η΄ το 1263 σε εκστρατεία εναντίον του Μιχαήλ Β΄, Δεσπότη της Ηπείρου. Έπειτα από αυτή την εκστρατεία, ο Μιχαήλ Καντακουζηνός έλαβε τον τίτλο του μεγάλου κοντόσταυλου.

Το Χρονικόν του Μορέως αναφέρεται σε κάποιον Καντακουζηνό, του οποίου, ωστόσο, το όνομα είναι άγνωστο, και ο οποίος ήταν κεφαλή ή κυβερνήτης της βυζαντινής επαρχίας στην Πελοπόννησο το 1262. Ο συγκεκριμένος Καντακουζηνός απέστειλε αναφορές στις οποίες περιέγραφε τις επιδρομές που δεχόταν από τον Γουλιέλμο Β΄ Βιλλεαρδουίνο, οι οποίες και οδήγησαν τον Μιχαήλ Η΄ στην αποστολή στρατευμάτων στην Πελοπόννησο ενάντια του Γουλιέλμου. Ήταν φημισμένος για την ανδρεία του ως στρατιώτης, με αποτέλεσμα ο θάνατός του κατά τις απαρχές της μάχης του Μακρυπλαγίου να έχει σημαντικό αντίκτυπο στην ψυχολογία των στρατευμάτων των Βυζαντινών, κάτι που οδήγησε και στην ήττα τους. Ο Ντόναλντ Νίκολ σημειώνει πως "είναι αρκετά δελεαστική η ταυτοποίηση αυτού του άγνωστης ταυτότητας Καντακουζηνού της Πελοποννήσου με τον Μιχαήλ Καντακουζηνό" ο οποίος εστάλη εναντίον του Μιχαήλ Β΄ της Ηπείρου, ωστόσο παραδέχεται πως υπάρχουν δυσκολίες προς αυτή την κατεύθυνση. Πάραυτα, η συγκεκριμένη ταυτότητα έχει υιοθετηθεί, στις περισσότερες περιπτώσεις, από παλαιότερες ιστορικές πηγές.

Ο συγκεκριμένος Μιχαήλ θεωρείται, επίσης, πιθανό να ήταν ο πάππος του Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνού, σύμφωνα με την αραγωνέζικη έκδοση του Χρονικού του Μορέως. Ο Νίκολ αναφέρει πως "ο πατέρας του μελλοντικού Αυτοκράτορα Ιωάννη ΣΤ΄ ήταν ο ίδιος γνωστός ως Βυζαντινός κυβερνήτης της Πελοποννήσου".

Παραπομπές

Πηγές 
 
 
 

Βυζαντινοί του 13ου αιώνα