Μονή Βυτουμά

Η Μονή Βυτουμά είναι βυζαντινό μοναστήρι στην περιοχή του νομού Τρικάλων.

Ο Μητροπολίτης Τρίκκης Διονύσιος Χαραλάμπους, ο εξ Αδραμυττίου της Μικράς Ασίας καταγόμενος, τάφηκε στην Ιερά Μονή ως απλός μοναχός το 1970.

Τοποθεσία
Η Μονή Βυτουμά βρίσκεται είκοσι χιλιόμετρα δυτικά των Τρικάλων και στις ανατολικές πλαγιές του όρους Κόζιακας και σε ύψος πεντακοσίων μέτρων. Στην τοποθεσία αυτή βρέθηκε σύμφωνα με την παράδοση η εικόνα της Παναγίας της Καλαμπακιώτισσας.

Ιδρυτές
Σύμφωνα με προφορική παράδοση ιδρύθηκε από τον βυζαντινό οφφικιάλιο Βυτουμά. Οι επιγραφικές μαρτυρίες αναφέρουν ως ιδρυτές τον ιερέα Νικόλαο και τους γέροντες της κώμης Βυτουμά, η οποία σήμερα είναι σε κατάσταση ερειπίων.
Σύμφωνα με τον κώδικα 141 του 18ου αιώνα της Μονής Μεταμορφώσεως Μετεώρων, η μονή ανεγέρθηκε το 1161 με χορηγία τoυ απογόνου του Κωνσταντίνου Ταρχανειώτη, επί της βασιλείας Μανουήλ Α' Κομνηνού.

Αρχιτεκτονική
Το κτηριακό συγκρότημα της Μονής αποτελείται από δύο ναούς στο κέντρο και μεγάλη αυλή που περιβάλλεται από κελιά. Το καθολικό της μονής αφιερωμένο στην Παναγία, είναι ρυθμού τρίκλιτης βασιλικής με φωταγωγο και νάρθηκα και εξωνάρθηκα κατά μήκος της δυτικής πλευράς. Το μεσαίο κλίτος είναι υψηλότερο και με αρκετά χαμηλό εξωνάρθηκα. Πάνω από τη βόρεια μικρή είσοδο υπάρχει επιγραφή του 1600. Το τέμπλο του ναού είναι ξυλόγλυπτο..
Η ιστόρηση της Μονής έγινε περί το 1600 επί μητροπολίτη Λαρισης Διονύσιου.

Η μονή σήμερα
Το 1952 η μονή μετατράπηκε σε γυναικεία, όταν εγκαταστάθηκαν σε αυτήν μοναχές από την Πάτρα. Το 1962 ιδρύθηκε σχολή χειροτεχνίας για ορφανά και άπορα κορίτσια.

Παραπομπές

Πηγές
Ο Τρίκκης Διονύσιος, «Βυτουμά, Μονή», Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια, τομ.4 (1964), στ.94-95
Ελένη Τριβυζά, «Ο ζωγραφικός διάκοσμος του τέμπλου στο καθολικό της Ι. Μονής Βυτουμά Τρικάλων (1592)», Τρικαλινά, τομ. 23 (2003), σσ. 249-279

Σχετική βιβλιογραφία
 Τριβυζά Ε.-Στ., "Ο ζωγραφικός διάκοσμος του τέμπλου στο καθολικό Ι. Μ. Βυτουμά Καλαμπάκας (1592)" στο Πρακτικά 6ου Συμποσίου Τρικαλινών Σπουδών, Τρίκαλα 2002, Τρίκαλα 
 Αρχιμανδρίτης Στέφας Γ., Ι. Μ. Βυτουμά, Τρίκαλα 1993
 Βογιατζής Σ., "Η Μονή Βητουμά στα Τρίκαλα Θεσσαλίας", Εκκλησίες στην Ελλάδα μετά την Άλωση, τ. Δ΄, Αθήνα 1998, σσ. 37-51
 Φουντά Π., "Οι τοιχογραφίες του παρεκκλησίου της Μονής Βυτουμά Ν. Τρικάλων" στο Πρακτικά 1ης Επιστημονικής Συνάντησης, Το Έργο των Εφορειών Αρχαιοτήτων και Νεωτέρων Μνημείων του ΥΠΠΟ στη Θεσσαλία και στην ευρύτερη περιοχή της (1990-1998), Βόλος 2000, σσ. 227-234
Κουρκουτίδου Ε.,  «Μεσαιωνικά μνημεία Θεσσαλίας», Αρχαιολογικόν Δελτίον, Χρονικά, τομ. 22,(1967), σσ. 312-313

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Μονή Κοίμησης Θεοτόκου Βυτουμά

Μονές του νομού Τρικάλων