Μενόκκιο

Ο Ντομένικο Σκαντέλα (Domenico Scandella, 1532-1599), γνωστός και σαν Μενόκκιο, ήταν μυλωνάς από το Μοντερεάλε Βαλτσελίνα του Φρίουλι ο οποίος δικάστηκε και κάηκε στην πυρά από την Ιερά Εξέταση ως αιρετικός. Ο βίος και οι πεποιθήσεις του είναι γνωστές από τα αρχεία των ιεροεξεταστών και αποτελούν το θέμα του έργου Il formaggio e i vermi (Το τυρί και τα σκουλήκια) του Ιταλού ιστορικού Κάρλο Γκίντσμπουργκ.

Βίος 
Γονείς του Μενόκκιο ήταν ο Zuane και η Menega. Εκτός από διάστημα δύο ετών που εκδιώχθηκε από το Μοντερεάλε εξαιτίας κάποιου διαπληκτισμού, έμεινε όλη του τη ζωή εκεί. Είχε μάθει γραφή και ανάγνωση και είχε διαβάσει κάποια σύγχρονά του έργα σχετικά με την θρησκεία και την ιστορία, τα οποία τον επηρέασαν και τον βοήθησαν να διαμορφώσει τις δικές του απόψεις που διέφεραν σημαντικά από το επίσημο δόγμα της Καθολικής Εκκλησίας.
 
Δικάστηκε για πρώτη φορά ως αιρετικός το 1583, ομολόγησε το 1584 και πέρασε τους επόμενους είκοσι μήνες έγκλειστος στη φυλακή της Κονκόρντια. Αποφυλακίστηκε το 1586, αφού ομολόγησε ότι μεταμέλησε. Παρέμεινε σε κατ' οίκον περιορισμό και ήταν υποχρεωμένος να φέρει σε εμφανές σημείο το σύμβολο του φλεγόμενου σταυρού σαν σύμβολο των εγκλημάτων του. Το 1589 συνελήφθη εκ νέου, ξανά κατηγορούμενος ως αιρετικός, διότι συνέχιζε να συζητά με πολλούς ανθρώπους τις απόψεις του. Το επόμενο έτος καταδικάστηκε σε θάνατο στην πυρά.

Κατά την διάρκεια της δίκης του υποστήριξε ότι η μοναδική αμαρτία ήταν να βλάψει κανείς τον γείτονά του, ενώ η βλασφημία δεν προξενούσε κακό σε κανένα πέρα από τον ίδιο τον βλάσφημο. Ισχυρίστηκε επίσης ότι ο Ιησούς ήταν υιός ανθρώπου και ότι η Μαριάμ δεν ήταν παρθένος. Επίσης ότι ο Πάπας δεν είχε εξουσία δοσμένη από τον Θεό, αλλά απλώς ήταν παράδειγμα των χαρακτηριστικών ενός καλού ανθρώπου, καθώς και ότι ο Ιησούς δεν πέθανε για να λυτρωθεί η ανθρωπότητα.

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
 
 

Ιερά Εξέταση
Εκτελεσθέντες του Μεσαίωνα