Ηφαιστειακό πεδίο

Με τον όρο ηφαιστειακό πεδίο, ή ηφαίστειο πεδίο (λόγιο), ή ηφαιστειακό κέντρο, ή ηφαίστειο κέντρο (λόγιο), ή ηφαιστειακός τομέας ή ηφαίστειος τομεύς (λόγιο), χαρακτηρίζεται γεωλογικά και γεωγραφικά αντίστοιχα, περιοχή, περιορισμένη ή ευρύτερη όπου παρατηρείται, ή  παρατηρήθηκε στο παρελθόν, ηφαιστειακή δραστηριότητα. 

Τα ηφαιστειακά πεδία μπορεί ν΄ αναφέρονται σε οποιοδήποτε τύπο ηφαιστείου ή άλλης συναφούς διαμόρφωσης, στην επιφάνεια του γεωφλοιού π.χ. ηφαιστειακός θόλος, κ.λπ. εκτός από περιοχές που έχουν δεχθεί ηφαιστειακά αναβλήματα από τα οποία δημιουργήθηκαν επισωρευσιγενή καλύμματα. Κατά συνέπεια κάθε ηφαίστειο ή συναφή διαμόρφωση φέρεται σε ίδιο πεδίο, ή κέντρο, ή τομέα, που λαμβάνει το όνομα αυτού ή αυτής, π.χ. ηφαιστειακό πεδίο ή ηφαιστειακό κέντρο Σαντορίνης, ηφαιστειακό πεδίο Αίτνας κ.λπ.
Ο ίδιος όρος χρησιμοποιείται ευρύτερα για περιοχές που μπορεί να περιλαμβάνουν συστάδες ηφαιστείων, ή περιοχές που μπορεί να παρουσιάσουν ηφαιστειακή δραστηριότητα. Εκ του λόγου αυτού τα ηφαιστειακά πεδία διακρίνονται στις ακόλουθες δύο βασικές υποκατηγορίες:
 Μονογενή ή μονογενετικά ηφαιστειακά πεδία, όπου παρουσίασαν μία μόνο δραστηριότητα και
 Πολυγενή ή πολυγενετικά ηφαιστειακά πεδία, στα οποία η ηφαιστειακή δραστηριότητα επαναλαμβάνεται.

Σημειώσεις 
 Τα ηφαιστειακά πεδία μιας χώρας ή ευρύτερης περιοχής αθροιστικά προσδιορίζουν την ηφαιστειότητα, ή ηφαιστειακή ενέργεια της χώρας, ή της ευρύτερης περιοχής.
 Ανάλογα της διάταξης και του τόπου που αναπτύσσονται και παρατηρούνται τα ηφαιστειακά πεδία λαμβάνουν επιμέρους ονομασίες όπως π.χ. ηφαιστειακή γραμμή, ηφαιστειακή ζώνη, ηφαιστειακό τόξο, η όπως ο χαρακτηριστικός "πύρινος στέφανος του Ειρηνικού"

Πηγές 

 "Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια" τομ.ΙΒ΄, σ.408

Ηφαιστειολογία
Ηφαιστειότητα