Επαμεινώνδας Σταματιάδης

Ο Επαμεινώνδας Σταματιάδης (1835–1901) ήταν Σάμιος δημοσιογράφος και λόγιος.

Βιογραφία
Ο Επαμεινώνδας Σταματιάδης του Ιωάννου γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 17 Δεκεμβρίου 1835 από διακεκριμένη σαμιακή οικογένεια. Οκτώ ετών πήγε σχολείο στην Αθήνα. Στο γυμνάσιο είχε γυμνασιάρχη τον Γεώργιο Γεννάδιο. Μετά το πανεπιστήμιο, το 1851 επέστρεψε στην Κωνσταντινούπολη, όπου δούλεψε στο εμπορικό του Κεφαλλονίτη παππού του Νικόλαου Μαντζαβίνου. Το 1853 έπιασε δουλειά στο ασφαλιστικό κατάστημα Ο Ερμής. Ύστερα δημοσιογράφησε στην εφημερίδα Βυζαντίς μέχρι το 1863, οπότε επέστρεψε στη Σάμο. Την περίοδο αυτή έγραψε τον πρώτο τόμο των Σαμιακών (1862). Με την αρθρογραφία του αντιτάχθηκε στην πολιτική του ηγεμόνα της Σάμου Μιλτιάδη Αριστάρχη (1859–1866), και το 1866 απελάθηκε μαζί με άλλους από τη Σάμο. Στην Αθήνα όπου κατέφυγε προσλήφθηκε στην εφημερίδα Μέλλον του Γ. Γλίνη.

Γύρισε στη Σάμο όταν ηγεμόνας ανέλαβε ο Παύλος Μουσούρος. Εκλέχτηκε πληρεξούσιος στο Βαθύ Σάμου το 1874 και διορίστηκε επόπτης της παιδείας, ενώ ανέλαβε και τη διεύθυνση της εφημερίδας Σάμος. Διετέλεσε έφορος του ηγεμονικού τυπογραφείου και από τον ηγεμόνα Ιωάννη Φωτιάδη διορίστηκε διευθυντής του ηγεμονικού διοικητικού γραφείου έως το 1882. Μετά διορίστηκε ξανά επόπτης της παιδείας έως το 1884, που ορίστηκε μέλος της αντιπροσωπείας στην Κωνσταντινούπολη, όπου παρέμεινε ως διευθυντής του ηγεμονικού γραφείου έως τον Ιούλιο 1885. Επανήλθε στη Σάμο και ανέλαβε πάλι διευθυντής του ηγεμονικού διοικητικού γραφείου έως το 1899 που τον απέπεμψε ο ηγεμόνας Κωνσταντίνος Βαϊάνης. Το Νοέμβριο του 1900 ανέλαβε τη διεύθυνση του ηγεμονικού γραφείου Σμύρνης. Πέθανε στις 5 Φεβρουαρίου 1901 στη Σμύρνη.

Εργογραφία
Σαμιακά, Αθήνα 1862
Βιογραφίαι των Ελλήνων μεγάλων διερμηνέων του Οθωμανικού κράτους, Αθήνα 1865
Ανατύπωση: Π. Σ. Πουρναράς , 2010, ISBN 978-960-242-417-9
Ιστορική περιγραφή του εν Κωνσταντινουπόλει ναού της Αγίας Σοφίας, Αθήνα 1866
Χριστιανικόν εγκόλπιον, Αθήνα 1866
Ιστορία της αλώσεως του Βυζαντίου υπό των Φράγκων και της αυτόθι εξουσίας αυτών (1204–1261 μ.Χ.)], Αθήνα 1866Ιστορία της Γαλλικής επαναστάσεως, Αθήνα 1868Ο Ιππόδρομος της Κωνσταντινουπόλεως, Αθήνα 1868, Ανατύπωση: Π. Σ. Πουρναράς  (1979)[http://anemi.lib.uoc.gr/metadata/a/5/d/metadata-264-0000279.tkl Οι Καταλάνοι εν τη Ανατολή, οις προσετέθη και ανέκδοτός τις χρονογραφία των Αθηνών, Αθήνα 1869
Ανατύπωση: Δ. Ν. Καραβίας, Αναστατικές Εκδόσεις , 2002, ISBN 978-960-258-081-3
Η δόξα και οι τρεις πύργοι, ποίημα, Σάμος 1877
Precis sur les relations commerciales de l’ile de Samos avec l’Italie. Σάμος 1879
Σαμιακά, ήτοι ιστορία της νήσου από των αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι των καθ’ ημάς, τόμοι πέντε, Σάμος 1881–1891
Ψηφιακή ανατύπωση: τόμοι Α΄, Β΄, και Γ΄ Σαμιακή ιστορία· τμ. Δ΄  Χωρογραφία και πολιτική και οικονομική ιστορία της Σάμου· και τμ. Ε΄ Λαογραφία· Ψηφιοποίηση: Εργαστήριο Ψηφιακής Τυπογραφίας και Μαθηματικών Εφαρμογών. Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Τμήμα Μαθηματικών, Σάμος 2010 (Οι τόμοι Α΄ και Ε΄ μεταγλωττισμένοι στην κοινή νεοελληνική από τον Ιωάννη Ζαφείρη και τον Ιωάννη Σοφούλη.)
Το όρυγμα του Ευπαλίνου, Σάμος 1884
Εκκλησιαστικά Σύλλεκτα, Σάμος 1891
Επιστολιμαία διατριβή περί Ιωσήφ Γεωργειρήνου αρχιεπισκόπου Σάμου (1666-1671), Σάμος 1892
Ικαριακά, ήτοι ιστορία και περιγραφή της νήσου Ικαρίας, Σάμος 1893
Βίος Ιακώβου του Βασιλικού, δεσπότου Σάμου, μαρκησίου Πάρου, κόμητος Παλατίνου, ηγεμόνος Μολδαυίας, Σάμος 1894
Επετηρίδες της Ηγεμονίας Σάμου από του 1875 μέχρι του 1896 (Τόμοι 19)
Πανικιάς, ποίημα κωμικόν εις άσματα πέντε (στον τόμο περιέχονται και Μώμος ο Ελικώνιος κωμωδία εις πράξιν μίαν, Ποιήσεις διάφοροι), Σάμος 1897
Μεταφράσεις
Αλέξανδρος Δουμάς, Οι οπαδοί του Ιησού, Αθήνα 1863
Ευγένιος Σύη, Το Διαβολοχώριον, Αθήνα 1866
Ηλίας Βερθέ, Η έπαυλις της Οζεραίης, Αθήνα 1866

Ανέκδοτα
Μεγάλη και επηυξημένη συγγραφή περί των Ελλήνων Διερμηνέων του οθωμανικού κράτους
Κυνηγετικά
Ο Πυθαγόρας και η Πυθαγόρειος Φιλοσοφία
Σελίδες τινές της Ελληνικής Ιστορίας μετά την άλωσιν
Ιστορία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας

Διακρίσεις
Μέλος αντεπιστέλλον «πολλών σοφών εταιριών και Ιππότης διαφόρων Ταγμάτων».

Βαθμοί και παράσημα

Τίτλοι

Πηγές
Λήμμα «Σταματιάδης, Επαμεινώνδας»· Νεώτερον εγκυκλοπαιδικόν λεξικόν «Ηλίου», τμ. #17, σ. 211
(Χ. Ν. Λάνδρος, φιλόλογος, ΓΑΚ Σάμου) «Επαμεινώνδας Σταματιάδης», Δήμος Σάμου
 «Επαμεινώνδας Σταματιάδης» στη Βιβλιονέτ
Επαμεινώνδας Σταματιάδης στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Επαμεινώνδας Σταματιάδης στην Ανέμη

Έλληνες συγγραφείς
Έλληνες ιστορικοί
Σαμιώτες
Έλληνες δημοσιογράφοι
Χρυσός Σταυρός του Τάγματος του Σωτήρος