Ευδοκία Κομνηνή του Μονπελιέ

Η Ευδοκία Κομνηνή (π. 1160 – π. 1203) ήταν μικρανιψιά του Μανουήλ Α΄ Κομνηνού Αυτοκράτορα των Ρωμαίων.

Βιογραφία
Ήταν κόρη του Ισαακίου –γιου του Ιωάννη Β΄ Αυτοκράτορα των Ρωμαίων– από τη δεύτερη σύζυγό του Ειρήνη Διπλοσυναδινή. Την αναφέρουν μόνο Δυτικές πηγές.

Το 1174 ο Μανουήλ Α΄ την έστειλε στην Προβηγκία για να μνηστευτεί με ένα τέκνο του Ραμόν Μπερενγέρ Δ΄ κόμη της Βαρκελώνης και της Πετρονίλας των Χιμένεθ, βασίλισσας της Αραγονίας. Σύμφωνα με την όχι αξιόπιστη αφήγηση ενός τροβαδούρου, επρόκειτο να παντρευτεί τον Αλφόνσο Β΄ της Αραγωνίας· σύμφωνα με τα Χρονικά της Πίζας θα παντρευόταν τον νεότερο αδελφό του Ραϋμόνδο-Βερεγγάριο Γ΄ κόμη της Προβηγκίας. Ο σκοπός ήταν μία συμμαχία της Αραγωνίας-Προβηγκίας με τον Μανουήλ Α΄, που θα εξισορροπούσε την επιρροή του Φρειδερίκου Α΄ των Χοενστάουφεν της Γερμανίας. Ο Φρειδερίκος Α΄ όμως, ως επικυρίαρχος (liege) του κόμη της Προβηγκίας, απέρριψε τον γάμο και πρότεινε τον Γουλιέλμο Η΄ κύριο του Μονπελιέ.

Αυτά έγιναν έως το 1179. Τελικά ο κόμης της Προβηγκίας απεβίωσε το 1181. Η Ευδοκία, μετά από πολλή αναποφασιστικότητα, παντρεύτηκε τελικά το 1180 τον Γουλιέλμο Η΄ κύριο του Μονπελιέ. Πρώτα του ζήτησε να υποσχεθεί ότι θα κληροδοτούσε την κυριότητα του Μονπελιέ στο πρώτο τους παιδί· όλοι οι άνδρες της πόλης επίσης ορκίστηκαν σε αυτό. Οι σύγχρονοί της τροβαδούροι Φολκέ ντε Μαρσελέν και Γκιρώ ντε Μπορνύλ την περιγράφουν ως αυτοκράτειρα και κόρη (αντί μικρανιψιά) του Μανουήλ Α΄, κάτι που προκάλεσε σύγχυση σε μελετητές. Ο χρονικογράφος Γκιγιώμ ντε Πυλωράνς την αναφέρει ανιψιά του Μανουήλ Α΄. 

Το 1182 γεννήθηκε η κόρη τους Μαρία του Μονπελιέ. Το 1187 ο σύζυγός της τη χώρισε. Σύμφωνα με τις Βιογραφίες των τροβαδούρων, επειδή ενθάρρυνε τις φιλοφρονήσεις του Φολκέ ντε Μαρσελέν· σύμφωνα όμως με πιο αξιόπιστα έγγραφα, επειδή ήθελε άρρενα απόγονο. Η Ευδοκία αναγκάστηκε να γίνει μοναχή στην πόλη Ανιάνα, σε μονή Βενεδικτίνων. Απεβίωσε λίγο πριν τον τρίτο γάμο της κόρης της με τον Πέτρο Β΄ της Αραγονίας.

Οικογένεια
Το 1180 παντρεύτηκε τον Γουλιέλμο Η΄ κύριο του Μονπελιέ και κόρη τους ήταν η:
 Μαρία του Μονπελιέ 1182-1213, παντρεύτηκε πρώτα τον Μπαρράλ της Μασσαλίας, έπειτα τον Μπερνάρ Δ΄ ντε Κομάνζ και τέλος τον Πέτρο Β΄ βασιλιά της Αραγωνίας (από τον Οίκο της Βαρκελώνης). Γιος τους ήταν ο 
 Ιάκωβος Α΄ της Αραγωνίας.

Πηγές
Biographies des troubadours ed. J. Boutière, A.-H. Schutz (Paris: Nizet, 1964) pp. 476–481.
 W. Hecht. '' in , Vol. 26 (1968), pp. 161–169.
Stanislaw Stronski,  (Kraków: Académie des Sciences, 1910) pp. 156–158.
Ruth V. Sharman. The Cansos and Sirventes of the Troubadour Giraut de Borneil. Cambridge: Cambridge University Press, 1989. ISBN 0-521-25635-6, p. 59.
, pp. 62–63.
  Annali Pisani. Continuazione volgara, 1179, pp 67..68

Αναφορές

Δυναστεία των Κομνηνών
Βυζαντινοί του 12ου αιώνα