Σέργιος Παύλος

Ο Σέργιος Παύλος ήταν ανθύπατος της Κύπρου και έδρασε την εποχή που επισκέφθηκε το νησί ο Απόστολος Παύλος.

Ιστορικές μαρτυρίες
Ο ανθύπατος Σέργιος Παύλος αναφέρεται από τον συγγράφεα των Πράξεων των Αποστόλων στο χωρίο Πρ. 13,4-12. :4.αυτοι μεν ουν εκπεμφθεντες υπο του αγιου πνευματος κατηλθον εις σελευκειαν εκειθεν τε απεπλευσαν εις κυπρον 5 και γενομενοι εν σαλαμινι κατηγγελλον τον λογον του θεου εν ταις συναγωγαις των ιουδαιων ειχον δε και ιωαννην υπηρετην 6 διελθοντες δε ολην την νησον αχρι παφου ευρον ανδρα τινα μαγον ψευδοπροφητην ιουδαιον ω ονομα βαριησους 7 ος ην συν τω ανθυπατω σεργιω παυλω ανδρι συνετω ουτος προσκαλεσαμενος βαρναβαν και σαυλον επεζητησεν ακουσαι τον λογον του θεου 8 ανθιστατο δε αυτοις ελυμας ο μαγος ουτως γαρ μεθερμηνευεται το ονομα αυτου ζητων διαστρεψαι τον ανθυπατον απο της πιστεως 9 σαυλος δε ο και παυλος πλησθεις πνευματος αγιου ατενισας εις αυτον 10 ειπεν ω πληρης παντος δολου και πασης ραδιουργιας υιε διαβολου εχθρε πασης δικαιοσυνης ου παυση διαστρεφων τας οδους του κυριου τας ευθειας 11 και νυν ιδου χειρ κυριου επι σε και εση τυφλος μη βλεπων τον ηλιον αχρι καιρου παραχρημα δε επεσεν επ αυτον αχλυς και σκοτος και περιαγων εζητει χειραγωγους .12 τοτε ιδων ο ανθυπατος το γεγονος επιστευσεν εκπλησσομενος επι τη διδαχη του κυριου.

Σύγχρονες αμφισβητησεις
Ο F. Chr. Baur αμφισβητεί την ιστορική αξιοποιστία των Πράξεων γενικά και ειδικά την ύπαρξη του Σέργιου Παύλου επειδή θεωρεί πως η σύγκρουση του Παύλου με τον Βαριησού,μοιάζει με τη δίηγηση της σύγγορουσης του Πέτρου με τον Σίμωνα μάγο στη Σαμάρεια όπωςαναφέρεται στο Πρ.8,18-24
Ο G.Ogg θεωρεί πως η διήγηση για την ιεραποστολική περιοδεία στην Κύπρο είναι ένα παράλληλο της ιεαραποστολής που αναφέρεται στο Πρ.15, 39β. H πρώτη ιστορία κατά τον Ogg είναι κατασκεύασμα της φαντασίας του συυγραφέα των Πράξεων, διότι συνήθιζαν στις ιστορίες της συναντήσεως του Παύλου με κάποιον μάγο , να ακολουθεί μεταστροφή ενος Ρωμαίου αξιωματούχου,ιδιαίτερα μεγάλου βαθμού.
O A.Loisy ισχυρίζεται ότι ο ανθύπατος της Κύπρου δεν μεταστράφηκε ποτέ από τον Παύλο επειδή οι δύο άνδρες δεν συναντήθηκαν ποτέ και η διήγηση εχει μόνο συμβολικό κι όχι ιστορικόχαρακτήρα. Έτσι κατά τον Loisy ο Βαριησούς συμβολίζει τον τυφλό ιουδαϊκό λάο και ο Σέργιος Παύλος τα έθνη.
Επίσης ένα ακόμα επιχείρημα είναι η μη αναφορά στο βάπτισμα του Σέργιου Πάυλου.

Αρχαιολογικές μαρτυρίες
Σημαντική για την χρονολόγηση της ανθυπατείας και την ιστορικότητα του προσώπου του Σέργιου Παύλου ειναι η επιγραφή στην πόλη των Σόλων στα βορεειοδυτικά της Κύπρου. Η επιγραφή αναφέρει την αφιέρωση μνημείου σε κάποιον Απολλώνιο επί Παύλου Ανθύπατου.
Οι απόψεις των ερευνητών διίστανται σχετικά μετην ταυτότητα του Σέργιου Παύλου. Έτσι άλλοι την θεωρούν μεταγενέστερη προσθήκη, λόγω αταξίας των σειρών των γραμμάτων και αλλαγης του τύπου τους
Η λατινική επιγραφή No 31545 η οποία περιλαμβάνεται στο Corpus Inscriptionum Latinorum VI,4,11,3116 περιλαμβάνει κατάλογο ονομάτων Ρωμαίων αξωματούχων της εποχής του Κλαύδιου (41-54 μ.Χ). Εκεί υπάρχει ένα όνομα που θυμίζει το όνομα του ανθύπατου της Κύπρου το L.Sergius Payl(l)usΉταν επίτροπος , Cyratores riparum et alvei Tiberis'' και αξιωματούχος την εποχή του Κλαύδιου. Οι ερευνητές τον ταύτισαν με τον Σέργιο Παύλο λόγω κοινού ονόματος και αλλά και λόγω χρονολογίας.
Σημαντική επιγραφική μαρτυρία είναι εκείνη που βρέθηκε στην Κυθρέα της επαρχίας Λευκωσίας και σήμερα βρίσκεται στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης.Παλαιογραφικά ταυτίζεται τον 1ο αι΄.και πιαθνόν της εποχή του Κλαύδιου.Όμως η έλλειψη χρονολογίας στο τέλος της επιγραφής εμποδίζει την ταύτιση των προσώπων.Ρωμαϊκό νόμισμα με το όνομα και το αξίωμά του βρέθηκε στην Κύπρο.
Μια τελευταία εξωβιβλική μαρτυρία ειναι η υπόθεση που διατυπώνει ο Lightoof σχετικά  με τις πηγες του Historia Naturalis του Πλίνιου, ένας Sergius Paulus μνημονέυεται ως μία εκ των πηγών του δεύτερου και δέκατου όγδοου βιβλίου τα οποία περιέχουν σημαντικές πληροφορίες για την Κύπρο.

Παραπομπές

Πηγές
Χρίστος Οικονόμου, «Ο ανθύπατος της Κύπρου Σέργιος Παύλος (Πρ.13,4-12) βάση των μερτυριών των Πράξεων των Αποστόλων και εξωβιβλικών αρχαιολογικών πηγών και επιγραφών», Γρηγόριος ο Παλαμάς, έτος 72, τχ.730(Νοέμβριος-Δεκέμβριος 1989),σελ.845-870
Ανώνυμος, «Sergius Paulus», στο:Fritz Rienecker, Gerhard Maier, Alexander Shcick, Ulrich Wendel, Lexicon zur Bibel, εκδ.SCM R.Brochaous, 2013, σελ.1073-1074

Σέργιος Παύλος