Στέπαν Έρζια

Ο Στεπάν Ντιμιτρίεβιτς Έρζια (Νεφιόντοφ) (* 8 Νοεμβρίου 1876 (27 Οκτωβρίου στο παλιό ημερολόγιο) – 24 Νοεμβρίου 1959) ήταν Μορδβίνος γλύπτης που έζησε στη Ρωσία και στην Αργεντινή. Ο Έρζια επέλεξε το ψευδώνυμό του από την εθνολογική ομάδα στην οποία ανήκε, τους Μορδβίνους Έρζυα.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 1876 στο Μπάγιεβο στο ουγιέζντ Αλατίρσκι του Κυβερνείου Σιμπίρσκ στη Ρωσική Αυτοκρατορία. Το 1892 η οικογένειά του μετακόμισε στο Αλατίρ όπου ο Στεπάν έγινε μαθητευόμενος σε διάφορα εργαστήρια αγιογραφίας. Την περίοδο 1893-97 έζησε στο Καζάν, και αργότερα δούλεψε στο εργαστήριο αγιογραφίας του Π.Α. Κοβαλίνσκι, στο Καζάν. Αυτό το διάστημα ο Έρζια διακόσμησε εκκλησίες σε διάφορες πόλεις και χωριά της περιοχής του Βόλγα και φοίτησε στη Σχολή Τεχνών του Καζάν.

Το 1902-06 φοίτησε στη σχολή Ζωγραφικής, Γλυπτικής και Αρχιτεκτονικής της Μόσχας, συμμετέχοντας σε εκθέσεις των μαθητών της σχολής. Το 1906-14 έζησε στην Ιταλία και τη Γαλλία. Συμμετείχε σε εκθέσεις στη Βενετία και το Μιλάνο το 1909 και στο Παρίσι το 1912.

Το 1914 επέστρεψε στη Ρωσία και το 1918 μετακόμισε στο Αικατερίνμπουργκ, όπου δημιούργησε τα μνημειώδη έργα τέχνης του. Το 1921 μετακόμισε στο Νοβοροσίσκ και μετά στο Μπατούμι. Ζώντας εκεί, δημιούργησε πορτραίτα του Λένιν, Μαρξ και Ένγκελς, και πολλών προσώπων που εμπλέκονταν στον τομέα του πολιτισμού της Γεωργίας. Το 1923 μετακόμισε στο Μπακού.

Το 1926 η Σοβιετική κυβέρνηση αποφάσισε να στείλει τον Στεπάν Έρζια στο εξωτερικό «για να διαδώσει τη γνώση της Σοβιετικής τέχνης», με αποτέλεσμα να γυρίσει ξανά στο Παρίσι.

Σε 1927-1950 εργάστηκε στο Μπουένος Άιρες, δημιουργώντας πορτρέτα του Λένιν, του Μωυσή, του Τολστόι και του Μπετόβεν.

Εκεί ο Έρζια, ως εκπρόσωπος ενός μικρού και φοβισμένου έθνους, συνέλαβε την ιδέα να μετατρέψει βουνά των Άνδεων σε μνημεία που θα αφορούσαν τους ήρωες του πολέμου για την ανεξαρτησία. Οι τοπικές αρχές ενέκριναν το σχέδιό του αλλά τελικά δεν κατάφεραν να το χρηματοδοτήσουν.

Όσο βρισκόταν στη Αργεντινή, εφηύρε μια μέθοδο επεξεργασίας κάποιων τοπικών, πολύ σκληρών ειδών ξύλου: του αλγκαρόμπο και του κεμπράτσο. 

Το 1950 επέστρεψε στη Σοβιετική Ένωση. Το 1956 τιμήθηκε με το Τάγμα του Κόκκινου Λάβαρου της Εργασίας.

Ο Στεπάν Έρζια πέθανε το 1959 στη Μόσχα, και κηδεύτηκε στο Σαράνσκ, πρωτεύουσα της Μορντόβια.

Στις 26 Ιουνίου 1958 το Μορδοβιανό μουσείο Εικαστικών Τεχνών Έρζια () άνοιξε στην πρωτεύουσα της Μορδοβίας, το Σαράνσκ. Το μουσείο διαθέτει τη μεγαλύτερη συλλογή έργων του Έρζια (204 έργα).

Κύρια έργα 

 Φρίκη 
 Απελπισία 
 Θάρρος 
 Κυρία της Χιλής 
 Μια Παριζιάνικη κοπέλα σε ένα Καπέλο 
 Το Κεφάλι της Μορδβινιανής Γυναίκας 
 Λεβ Τολστόι 
 Μπετόβεν 
 Μωυσής και Χριστός

Αποφθέγματα

Δείτε επίσης 

 Λίστα των Ρώσων καλλιτεχνών

Παραπομπές 

Ρώσοι γλύπτες
Δημοκρατία της Μορδοβίας