Δήμος Λευκωσίας

Ο Δήμος Λευκωσίας είναι δήμος της Επαρχίας Λευκωσίας στην Κύπρο. Αποτελεί ένα από τους δώδεκα δήμους της επαρχίας Λευκωσίας. Είναι ο μητροπολιτικός δήμος και η διοικητική πρωτεύουσα της Επαρχίας Λευκωσίας. O οποίος αποτελείται από τους δήμους Λευκωσίας, Αγίου Δομετίου, Αγλαντζιάς και Έγκωμης  Μετά την τουρκική εισβολή του 1974, το μεγαλύτερο μέρος της διοικητικής έκτασης του Δήμου Λευκωσίας δεν ελέγχεται από την Κυπριακή Δημοκρατία. Το έδαφος αυτό ανήκει εκ του νόμου (de jure) στην Κυπριακή Δημοκρατία, ενώ εκ των πραγμάτων (de facto) ανήκει στο μη αναγνωρισμένο κράτος της Τουρκικής Δημοκρατίας Βορείου Κύπρου.

Τοποθεσία 
Στα νότια συνορεύει με τον Δήμο Αγλαντζιάς, στα νοτιοδυτικά με τον Δήμο Στροβόλου, στα δυτικά με τον Δήμο Έγκωμης και τον Δήμο Αγίου Δομετίου, στο βορειοδυτικά με το Ορτάκιοϊ, στα βόρεια με τον Τράχωνα, τις Μάνδρες, τη Μια Μηλιά και το Νέο Χωριό Λευκωσίας, στα ανατολικά με το Παλαίκυθρο και στα νοτιοανατολικά με την Τύμβου.

Ιστορία 
Ο Δήμος Λευκωσίας ιδρύθηκε τον Ιούλιο του 1878 όταν ξεκίνησε η Αγγλοκρατία στην Κύπρο. Μέχρι το 1882 η διοικητική έκταση του Δήμου Λευκωσίας περιλάμβανε μόνο την εντός των ενετικών τειχών περιοχή.

Η τουρκική εισβολή του 1974 μοίρασε τον Δήμο Λευκωσίας σε δύο μέρη.

Πληθυσμός 
Στον Δήμο Λευκωσίας κατοικούσαν πάντα και Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι, με τους πρώτους να είναι περισσότεροι. Το 1958, λόγω δικοινοτικών διαταραχών, πολλοί Ελληνοκύπριοι έφυγαν από τη συνοικία του Αγίου Λουκά και εγκαταστάθηκαν σε άλλες συνοικίες στις οποίες ζούσαν Ελληνοκύπριοι. Επιπλέον, πολλοί Τουρκοκύπριοι έφυγαν από τις συνοικίες Ομεριέ και Τακτελκαλέ και εγκαταστάθηκαν σε συνοικίες του Δήμου Λευκωσίας που ελέγχονταν από τους Τουρκοκύπριους. Το 1960 το βόρειο τμήμα της Λευκωσίας κατοικείτο από Τουρκοκύπριους, εκτός από τη γειτονιά Ταχτακαλάς, ενώ το δυτικό μέρος της πόλης κατοικείτο πλέον μόνο από Ελληνοκύπριους. 

Κατά τη διάρκεια των δικοινοτικών διαταραχών της περιόδου 1963-64, όλοι οι Τουρκοκύπριοι από τον Ταχτακαλά εκκένωσαν τη γειτονιά και μετακινήθηκαν σε γειτονιές της βόρειας Λευκωσίας, όπου αισθάνονταν ασφαλείς. Επιπλέον, όλοι οι Αρμένιοι που κατοικούσαν στις τουρκοκυπριακές περιοχές, μετακινήθηκαν σε περιοχές που κατοικούσαν Ελληνοκύπριοι. Ακόμη, η βόρεια Λευκωσία έγινε σημαντικό κέντρο υποδοχής Τουρκοκυπρίων οι οποίοι εγκατέλειψαν τα γύρω προάστια και τα γύρω χωριά.  

Κατά την τουρκική εισβολή του 1974, οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι των βόρειων περιοχών της Λευκωσίας αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους λόγω της έλευσης του τουρκικού στρατού. 

Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό του Δήμου Λευκωσίας όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο. Οι απογραφές από το 1976 και μετά αφορούν τα εδάφη του Δήμου Λευκωσίας τα οποία βρίσκονται υπό τον έλεγχο της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Διοικητική διαίρεση
Ο Δήμος Λευκωσίας, για διοικητικούς σκοπούς, χωρίζεται σε 29 συνοικίες, οι οποίες παρουσιάζονται πιο κάτω. Σε παρένθεση ο πληθυσμός κάθε συνοικίας με βάση την απογραφή του 2011. Για τις συνοικίες που δεν ελέγχονται από την Κυπριακή Δημοκρατία δεν αναγράφεται πληθυσμός γιατί μετά την τουρκική εισβολή του 1974 δεν πραγματοποιήθηκε απογραφή στις συνοικίες αυτές από την Κυπριακή Δημοκρατία, αφού το έδαφος τους δεν ελέγχεται από αυτήν.

Οι συνοικίες Ομορφίτα (22), Καϊμακλί (16), Παναγία (Παλλουριώτισσα) (23) και Άγιοι Κωνσταντίνος και Ελένη (2) δεν αποτελούσαν τμήματα του Δήμου Λευκωσίας έως και την 29η Μαρτίου 1968, οπότε και ενσωματώθηκαν.

Δήμαρχοι 

Δήμαρχοι Δήμου Λευκωσίας διετέλεσαν κατά σειρά οι:

Αδελφοποιήσεις 
Ο Δήμος Λευκωσίας είναι αδελφοποιημένος με:

Δήμο Οδησσού - Ουκρανία (1996)
Δήμο Ντόχας - Κατάρ
Δήμο Βουκουρεστίου - Ρουμανία (2004)
Δήμο Αθηναίων - Ελλάδα (1998)
Δήμο Σιράζ - Ιράν (1999)
Δήμο Σαγκάη - Κίνα (2004)
Δήμο Σβερίν - Γερμανία (1974)

Αθλητικά σωματεία και αθλητικές εγκαταστάσεις 
Πολλά αθλητικά σωματεία εδρεύουν στον Δήμο Λευκωσίας. Τα σημαντικότερα είναι ο Αθλητικός Ποδοσφαιρικός Όμιλος Ελλήνων Λευκωσίας (ΑΠΟΕΛ), ο Αθλητικός Σύλλογος Ομόνοια Λευκωσίας και ο Ολυμπιακός Λευκωσίας. Παλαιότερα, οι ποδοσφαιρικές ομάδες των τριών σωματείων χρησιμοποιούσαν ως έδρα το Παλιό Στάδιο ΓΣΠ, το οποίο δεν υπάρχει πλέον.

Παραπομπές

 
Δήμοι της Επαρχίας Λευκωσίας