Ογκοκερκίαση

Η ογκοκερκίαση, γνωστή επίσης ως τύφλωση των ποταμών και νόσος του Robles, είναι μια νόσος, που προκαλείται από το παρασιτικό σκουλήκι Onchocerca volvulus. Στα συμπτώματα περιλαμβάνονται έντονος κνησμός, εξογκώματα κάτω από το δέρμα και τύφλωση. Είναι η δεύτερη πιο συχνή αιτία τύφλωσης που οφείλεται σε μόλυνση, μετά το τράχωμα.

Αίτια και διάγνωση 
Το παρασιτικό σκουλήκι μεταδίδεται από τα τσιμπήματα μιας μαύρης μύγας, του είδους Simulium damnosum., οι οποίες ζουν κοντά στις όχθες των ποταμών. Συνήθως, πρέπει να προηγηθούν πολλά τσιμπήματα πριν εκδηλωθεί η μόλυνση. Οι μύγες αυτές ζουν κοντά σε ποτάμια, εξού και το όνομα της ασθένειας. Μόλις εισχωρήσουν στον οργανισμό του ατόμου, τα σκουλήκια δημιουργούν προνύμφες, που εξέρχονται από το δέρμα. Εκεί μπορεί να μολύνουν την επόμενη μαύρη μύγα που θα τσιμπήσει το άτομο. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για να γίνει η διάγνωση, μεταξύ των οποίων: τοποθέτηση βιοψία του δέρματος εντός φυσιολογικού ορού και παρακολούθηση για έξοδο της προνύμφης, έλεγχος του ματιού για ύπαρξη προνύμφης, καθώς και έλεγχος των εξογκωμάτων του δέρματος για ενήλικα σκουλήκια.

Πρόληψη και θεραπεία 
Δεν υπάρχει εμβόλιο έναντι της νόσου. Η πρόληψη συνίσταται στο να αποφεύγονται τα τσιμπήματα των εντόμων. Η πρόληψη μπορεί να περιλαμβάνει τη χρήση εντομοαπωθητικών και κατάλληλου ρουχισμού. Γίνονται και άλλες προσπάθειες όπως η μείωση πληθυσμού των μυγών μέσω ψεκασμών με εντομοκτόνο(α) Σε αρκετές περιοχές του κόσμου βρίσκονται σε εξέλιξη προσπάθειες εξάλειψης της νόσου μέσω θεραπείας ολόκληρων ομάδων πληθυσμού. Για τη θεραπεία των ατόμων που έχουν μολυνθεί χρησιμοποιείται το φάρμακο ιβερμεκτίνη κάθε έξι με δώδεκα μήνες. Η συγκεκριμένη φαρμακευτική αγωγή σκοτώνει την προνύμφη, όχι όμως και τα ενήλικα σκουλήκια. Η φαρμακευτική αγωγή δοξυκυκλίνη, η οποία σκοτώνει ένα σχετιζόμενο βακτήριο που ονομάζεταιWolbachia, φαίνεται να αποδυναμώνει τα σκουλήκια και συνιστάται από ορισμένους. Μπορεί επίσης να γίνει χειρουργική αφαίρεση των όγκων που βρίσκονται κάτω από το δέρμα.

Επιδημιολογία και ιστορικό 
Περίπου 17 με 25 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν μολυνθεί από τη νόσο της τύφλωσης των ποταμών, ενώ περίπου 800.000 άτομα υποφέρουν από κάποιο ποσοστό απώλειας όρασης. Οι περισσότερες λοιμώξεις παρουσιάζονται στην υποσαχάρια Αφρική, αν και περιστατικά έχουν επίσης αναφερθεί στην Υεμένη και σε απομονωμένες περιοχές της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής. Το 1915, ο ιατρός Rodolfo Robles συνέδεσε για πρώτη φορά το σκουλήκι με οφθαλμική πάθηση. Έχει καταχωρηθεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ως παραμελημένη τροπική νόσος.

Παραπομπές

Παρασιτικές ασθένειες
Τροπικές ασθένειες