Μαρία Αλεξάντροβνα (Μαρία της Έσσης)

Η Μαρία της Έσσης και παρά τω Ρήνω (, 8 Αυγούστου 1824 - 3 Ιουνίου 1880) ήταν περισσότερη γνωστή ως Μαρία Αλεξανδρόβνα, πρώτη σύζυγος του Αλέξανδρου Β΄ της Ρωσίας και μητέρα του Αλέξανδρου Γ΄. Το Θέατρο Μαριίνσκυ και η πόλη Μάριεχαμν στο Ώλαντ ονομάστηκαν πριν τιμήν της.

Βιογραφία
Η Μαξιμιλιανή Βιλελμίνη Αυγούστα Σοφία Μαρία γεννήθηκε στις 8 Αυγούστου 1824 στο Ντάρμστατ και ήταν η μικρότερη από τα τέσσερα (επιζόντα) παιδιά του Λουδοβίκου Β της Έσσης και της Βιλελμίνης του Μπάντεν. Η Βιλελμίνη ήταν αδελφή της Λουίζας του Μπάντεν (Ελισάβετ Αλεξέγιεβνα), συζύγου του Αλεξάνδρου Α΄, Αυτοκράτορα της Ρωσίας. Τα δύο μικρότερα παιδιά της Βιλελμίνης φέρονται να ήταν βιολογικά παιδιά του Βαρόνου Άουγκουστ φον Σεναρκλάν ντε Γκρασύ, αν και μετά το θάνατο της μητέρας τους, ο Λουδοβίκος Β΄ τα αναγνώρισε ως δικά του παιδιά και έζησαν μαζί του μέχρι την ενηλικίωσή τους. Ο Αλέξανδρος, μελλοντικός Αυτοκράτορας της Ρωσίας, ζήτησε σε γάμο την Μαρία και ο Λουδοβίκος έδωσε την συγκατάθεση του. 

Το 1838, ο Τσάρεβιτς Αλέξανδρος Νικολάγιεβιτς περιόδευε στην Ευρώπη για να βρει γυναίκα, και ερωτεύτηκε την 14χρονη Μαρία. Η Μαρία ταξίδεψε στη Ρωσία με την συνοδεία του αδελφού της, και στις 16 Απριλίου 1841 τελέστηκε ο γάμος, παρά το γεγονός ότι ο τσάρεβιτς γνώριζε καλά τις καταγγελίες που αφορούν την καταγωγή της. Η μητέρα του Αλεξάνδρου, Αλεξάνδρα Φεόντοροβνα, έφερε αντίρρηση, αλλά ο γιος της επέμενε. Μετά τη μεταστροφή της Μαρίας στην Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία πριν από το γάμο, τις δόθηκε το ρωσικό όνομα Μαρία Αλεξανδρόβνα. Ήταν πολύ ντροπαλή. Η προσαρμογή στη ζωή τις ρωσικής Αυλής αποδείχθηκε μια δύσκολη πρόκληση για τη Μαρία, με αποτέλεσμα κατά τα επόμενα χρόνια, να προβεί σε αρκετά ταξίδια στο εξωτερικό: το υγρό κλίμα της Αγίας Πετρούπολης δεν αποδείχθηκε υγιές γι' αυτήν, και ανέπτυξε έναν επίμονο βήχα και επαναλαμβανόμενους πυρετούς. Παρ' όλα αυτά, έγινε η μητέρα οκτώ παιδιών. Αυτές οι εγκυμοσύνες, σε συνδυασμό με την κακή υγεία, συχνά την κρατούσαν μακριά από τις δραστηριότητες στην Αυτοκρατορική Αυλή, πράγμα το οποίο έφερε πειρασμούς για τον σύζυγό της. 

Η Αυτοκράτειρα Μαρία Αλεξανδρόβνα πέθανε στις 3 Ιουνίου 1880 στα Χειμερινά Ανάκτορα και ετάφη στον Καθεδρικό Ναό των Αγίων Πέτρου και Παύλου στην Αγία Πετρούπολη. Η Μαρία ήξερε ο Αλέξανδρος Β΄ ήταν άπιστος και ότι είχε πολλές ερωμένες. Ο τσάρος είχε τρία παιδιά με την ερωμένη του, Πριγκίπισσα Εκατερίνα Μιχαηλόβνα Ντολγκορούκαγια, η οποία μετακόμισε, μαζί με τα παιδιά της, στο Αυτοκρατορικό Παλάτι κατά τη διάρκεια της τελικής ασθένειας της Μαρίας, και σύναψαν μοργανατικό γάμο στις 18 Ιουλίου 1880, ενάμισι μήνα μετά τον θάνατο της Αυτοκράτειρας Μαρίας.

Οικογένεια 
Παντρεύτηκε το 1841 τον Αλέξανδρο Β΄ της Ρωσίας και απέκτησαν δύο κόρες και έξι γιους:
 Αλεξάνδρα (1842-1849), το παρωνύμιό της ήταν "Νίνα". Απεβίωσε από βρεφική μηνιγγίτιδα στην Αγία Πετρούπολη.
 Νικόλαος (1843-1865), Διάδοχος (Τσάρεβιτς) της Ρωσίας, αρραβωνιάστηκε τη Δάγμαρ της Δανίας, αλλά απεβίωσε πριν παντρευτούν.
 Αλέξανδρος Γ΄ (1845-1894), Αυτοκράτορας της Ρωσίας, νυμφεύτηκε το 1866 την Δάγμαρ της Δανίας (Μαρία Φιοντόροβνα). Απέκτησαν 5 παιδιά.
 Βλαδίμηρος (1847-1909), Μεγάλος Δούκας της Ρωσίας. Νυμφεύτηκε το 1874 τη Μαρία του Μεκλεμβούργου-Σβερίν (Μαρία Πάβλοβνα). Απέκτησαν 4 παιδιά.
 Αλέξιος (1850-1908), Μεγάλος Δούκας της Ρωσίας. Υποτίθεται ότι νυμφεύτηκε το 1870 την Αλεξάντρα Ζουκόβσκαγια. Απέκτησαν 1 παιδί.
 Μαρία (1853-1920), παντρεύτηκε το 1874 τον Αλφρέδο του Ηνωμένου Βασιλείου, Δούκα της Σαξονίας-Κοβούργου & Γκότα. Απέκτησαν 5 παιδιά.
 Σέργιος (1857-1905), Μέγας Δούκας της Ρωσίας. Νυμφεύτηκε το 1884 την Ελισάβετ της Έσσης (Ελισάβετ Φεόντοροβνα). Δεν απέκτησαν παιδιά.
 Παύλος (1860-1919), Μεγάλος Δούκας της Ρωσίας. Νυμφεύτηκε: (1) το 1889 την Αλεξάνδρα της Ελλάδας (Αλεξάνδρα Γεωργίεβνα), κόρη του Γεωργίου Α΄ της Ελλάδας, και απέκτησαν 2 παιδιά. (2) το 1902 μοργανατικά την Όλγα Κάρνοβιτς και απέκτησαν 3 παιδιά.

Τίτλοι
8 Αυγούστου 1824 - 16 Απριλίου 1841: Η Μεγάλη Δουκική Υψηλότητα Πριγκίπισσα Μαρία της Έσσης και παρά τω Ρήνω
16 Απριλίου 1841 - 2 Μαρτίου 1855: Η Αυτοκρατορική Υψηλότητα Μεγάλη Δούκισσα Μαρία Αλεξανδρόβνα της Ρωσίας, Τσαρίνα της Ρωσίας
2 Μαρτίου 1855 - 3 Ιουνίου 1880: Η Αυτοκρατορική Μεγαλειότητα Η Αυτοκράτειρα της Ρωσίας

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Profile, Mariagessen.narod.ru (in Russian) 
 Манифестъ. — О кончинѣ Ея Императорскаго Величества Государыни Императрицы Маріи Александровны. (in Russian)

|-

Γερμανοί ευγενείς
Οίκος της Έσσης
Πριγκίπισσες της Έσσης
Οίκος Ρομάνοφ
Αυτοκράτειρες της Ρωσίας
Μεγάλες Δούκισσες της Ρωσίας

Πηγές
 Banks, ECS. Road to Ekaterinburg: Nicholas and Alexandra's Daughters 1913–1918. SilverWood Books 2012. ISBN 978-1-78132-035-8
 Cowles, Virginia. The Romanovs. Harper & Ross, 1971. ISBN 978-0-06-010908-0
 Gilbert, Paul. My Russia: The Children's Island, Alexander Park, Tsarkoye Selo. Published in Royal Russia: a Celebration of the Romanov Dynasty & Imperial Russia in Words & Photographs. No 4. Gilbert's Books, 2013. ISBN 978-1-927604-04-5

Δούκισσες του Χόλσταϊν-Γκόττορπ