Κοσμάς Ανδριτζόπουλος

Ο Κοσμάς Ανδριτζόπουλος ήταν λόγιος ο οποίος έζησε και έδρασε τον 14ο αιώνα στο Δεσποτάτο της Ηπείρου.

Βίος
Σχετικά με τη ζωή του δεν γνωρίζουμε λεπτομέρειες. Ήταν πιθανότατα μοναχός ή ιερέας (ίσως ανήκε στον ανώτερο κλήρο του Δεσποτάτου της Ηπείρου). Καταγόταν από επιφανή οικογένεια.  Ήταν συγγενής του Νικόλαου Ανδριτζόπουλου ο οποίος εστάλη ως πρέσβης του δεσπότη Νικηφόρου στη Νεάπολη το 1279 για να διαπραγματευθεί με τον Κάρολο Ανδεγαυό.  Υπάρχει μία αναφορά σε αυτόν σε επιγραφή σε ναό του Αγίου Νικολάου και των Ταξιαρχών στη Μόκιστα Τριχωνίδας, Δήμου Θέρμου.

Η Πρόρρησις
Έχει συντάξει μια προσφητεία η οποία απευθύνεται σε έναν Μιχαήλ Ζώριανο, αξιωματούχο (στρατηγό και πρωτοστράτορα) του Θωμά Άγγελου, Δεσπότη της Ηπείρου.  Η προφητεία του αναφέρεται στην πτώση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και στον ερχομό του Αντιχριστου. Ο κώδικας με τη συγκεκριμένη προφητεία βρίσκεται στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας.
Το 1804 πρώτος ο Κάρολος Κρουμβάχερ έκανε αναφορά σε αυτήν την πρόρρηση. Η ολοκλήρωση της σύνταξή της τοποθετείται στις 16 Δεκεμβρίου 1364,από κτήσεως κόσμου.Η συνταξλη της τοποθετείται χρονικά μεταξύ 1271-1282.
Ο χαρακτήρας του κειμένου είναι προσωπικός και επιστολιμαίος.Είναι ένα χαρακηριστικό δείγμα αλληλογραφίας, όχι επίσημης αλλά ίδιωτικής με ατμόσφαιρα αποκαλυπτική, μεταξύ μελών της αριστοκρατίας του Δεσποτάτου της Ηπείρου.
Το έργο του Ανδριτζόπουλου απηχεί το κυριάρχο ιδεολόγημα της κοινής ιστορικής μοίρας της Αυτοκρατορίας και της Εκκλησίας.
Έμμεσα κάνει υπαινιγμό στους φιλενωτικούς τους οποίους επικρίνει και στην υποτιμητική αναφορά στον Μιχαήλ Παλαιολόγο του οποίου το αξίωμα παραλέιπει.

Παραπομπές

Πηγές
Κωνσταντίνος Χαραλαμπίδης, «Αμπραβανέλ Ιούδας», Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια, τόμ. 2 (1963), στ.706
LEONELA FUNDIĆ, Η ΜΝΗΜΕΙΑΚΗ  ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ ΔΕΣΠΟΤΑΤΟΥ ΤΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ  ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΔΥΝΑΣΤΕΙΑΣ ΤΩΝ ΚΟΜΝΗΝΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ(1204-1318) Διδακτορική Διατριβή, ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Τ Μ Η Μ Α   Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ   &   Α Ρ Χ Α Ι Ο Λ Ο Γ Ι Α Σ  Τ Ο Μ Ε Α Σ   Α Ρ Χ Α Ι Ο Λ Ο Γ Ι Α Σ   Κ Α Ι   Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΚΑΙ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 2013 
Νικόλαος Καπώνης, «Η πρόρρησις του αγιωτάτου Ανδριτζόπουλου προς τον Ζωριανόν κύριν Μιχάηλ», Βυζαντινός Δόμος, τομ.13(2002-2003),σελ.129-141

Βιβλιογραφία
Σπυρίδων Λάμπρος,  «Η πρόρρησις του Ανδριτζοπούλου»,  Ηπειρώτικα Χρονικά,τομ. 3(1906),σελ. 474-476

Βυζαντινοί λόγιοι