Ανατολικός Χριστιανισμός

Ο Ανατολικός Χριστιανισμός περιλαμβάνει τις Χριστιανικές παραδόσεις και εκκλησίες που αναπτύχθηκαν στα Βαλκάνια, την Ανατολική Ευρώπη, τη Μικρά Ασία, τη Μέση Ανατολή, την Αφρική, την Ινδία, και μέρη της Άπω Ανατολής μέσα σε αρκετούς αιώνες θρησκευτικής εξέλιξης.

Ο όρος γενικά χρησιμοποιείται στον Δυτικό Χριστιανισμό για να περιγράψει όλες τις Χριστιανικές παραδόσεις που δεν αναπτύχθηκαν στη Δυτική Ευρώπη. Ούτως, ο όρος δεν περιγράφει κάποια μοναδική κοινότητα ή κοινή θρησκευτική παράδοση, και ουσιαστικά μερικές "Ανατολικές" Εκκλησίες έχουν περισσότερα κοινά ιστορικά και θεολογικά στοιχεία με τον "Δυτικό" Χριστιανισμό από ότι μεταξύ τους. Οι διάφορες "Ανατολικές" Εκκλησίες δεν αναφέρονται στον εαυτό τους κανονικά ως "Ανατολικές", με εξαίρεση την Εκκλησία της Ανατολής.

Οι όροι "Ανατολικός" και "Δυτικός" από αυτή την όψη προέκυψαν από διαιρέσεις στην Εκκλησία που αντικατόπτριζαν την πολιτισμική διάσπαση μεταξύ της Ελληνιστικής ανατολής και της λατινικής δύση και την πολιτική διαίρεση μεταξύ της αδύναμης Δυτικής και της ισχυρής Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Επειδή η πιο δυνατή Εκκλησία στην Ανατολή ήταν αυτή που έγινε γνωστή ως Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία, ο όρος "Ορθόδοξη" συχνά χρησιμοποιείται με μια σημασία χαλαρή όσο και ο όρος "Ανατολικός", αν και αυστηρά μιλώντας περισσότερες Εκκλησίες θεωρούν τον εαυτό τους μέρος μιας Ορθόδοξης και Ρωμαιοκαθολικής κοινότητας.

Οικογένειες εκκλησιών 

Οι Ανατολικοί Χριστιανοί δεν μοιράζονται τις ίδιες θρησκευτικές παραδόσεις, αλλά έχουν πολλές κοινές πολιτισμικές παραδόσεις. Ο Χριστιανισμός διαιρέθηκε στην Ανατολή κατά τους πρώτους αιώνες το μέσα και έξω από τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία λόγω διαμαχών σχετικά με τη Χριστολογία και τη θεμελιώδη θεολογία, καθώς και λόγω εθνοτικών διαιρέσεων (ρωμαίος, πέρσης, κτλ.). Θα περνούσαν αρκετοί αιώνες ώστε ο Δυτικός Χριστιανισμός να διασπαστεί πλήρως από αυτές τις παραδόσεις ως ξεχωριστή κοινότητα. Σήμερα υπάρχουν τέσσερις κύριοι κλάδοι ή οικογένειες το Ανατολικού Χριστιανισμού, καθεμία από τις οποίες έχει διακριτή θεολογία και δόγμα:
 Ορθοδοξία
 η Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία
 οι Αρχαίες Ανατολίτικες Ορθόδοξες Εκκλησίες
 η Νεστοριανή Εκκλησία της Ανατολής
 οι Ανατολικές Καθολικές Εκκλησίες

Σε πολλές Ανατολικές εκκλησίες, μερικοί ενοριακοί ιερείς διαχειρίζονται το μυστήριο της χρισμάτωσης σε βρέφη μετά το βάπτισμα και επιτρέπεται στους ιερείς να παντρευτούν πριν τη χειροτονία. Ενώ όλες οι Ανατολικές Καθολικές Εκκλησίες αναγνωρίζουν την εξουσία του Πάπα, μερικές από αυτές έχοντας υπάρξει αρχικά μέρος της Ορθόδοξης Εκκλησίας ή της Αρχαίας Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, ακολουθούν πιστά τις παραδόσεις  τους, περιλαμβανομένης της παράδοσης να επιτρέπουν στους παντρεμένους άνδρες να γίνουν ιερείς.

 
Χριστιανική ορολογία