Μπουρέζα

Η μπουρέζα είναι σιδηροδρομικό μηχάνημα οριζοντιογραφικής και υψομετρικής τακτοποίησης της σιδηροδρομικής γραμμής που «μπουράρει», δηλαδή πατάει τη ράγα για να «κάτσει» μετά την τοποθέτησή της.

Η λέξη μπουρέζα προέρχεται από τη γαλλική λέξη bourreuse.  Έτσι ονομάζεται η μηχανή υπογόμωσης του έρματος (αυτή, δηλαδή, που συμπυκνώνει τα σκύρα κάτω από τους στρωτήρες), αγγλιστί ballast tamper (ή tamping machine), γαλλιστί bourreuse de ballast (ή bourreuse-dresseuse-auto niveleuse).

Μετά το στρώσιμο της σχάρας (σιδηροτροχιές και στρωτήρες) ακολουθεί η σκυρόστρωση.
Αποτέλεσμα εικόνας για railway ballast laying

Ειδική αμαξοστοιχία έργων φέρνει πάνω από την καινούρια γραμμή σκυροβάγονα, δηλαδή ειδικά βαγόνια που μεταφέρουν σκύρα, και αδειάζει τα σκύρα προκειμένου να σφίξουν οι στρωτήρες στη θέση τους.

Τα παλιότερα χρόνια η εργασία αυτή γινόταν χειρωνακτικά από τους εργάτες γραμμής με τη χρήση του κασμά υπογόμωσης. Οι εργάτες γραμμής λοιπόν χτυπούσαν με τους κασμάδες το σκύρο ώστε να καλύψει όλα τα κενά κάτω και γύρω από κάθε στρωτήρα. Η εργασία αυτή ήταν αργή και επίπονη.
Με την πρόοδο της τεχνολογίας εφευρέθηκε ένα μηχάνημα που κάνει αυτήν την εργασία στη θέση του ανθρώπου.

Το μηχάνημα αυτό δεν ήταν άλλο από την μπουρέζα. Είναι σιδηροδρομικό όχημα που διαθέτει ειδικά εργαλεία τα πιγκούνια.

τα οποία κρέμονται από ειδικούς βραχίονες εξοπλισμένους με υδραυλικό μηχανισμό, ώστε να μπορούν να χώνονται μέσα στα σκύρα στα κενά μεταξύ των διαδοχικών στρωτήρων και εκεί με τεχνητή ταλάντωση να συμπιέζουν - σφίγγουν τα σκύρα στη θέση τους.

Οι θέσεις των εργαλείων αυτών είναι συγκεκριμένες για το μπουράρισμα της ευθείας γραμμής. Όταν όμως πρόκειται για αλλαγές όπου τα κενά μεταξύ των σιδηροτροχιών της αλλαγής μεταβάλλονται κατά μήκος της αλλαγής, η κλασσική μπουρέζα βγαίνει εκτός μάχης. 

Για την υπογόμωση των αλλαγών υπάρχουν πιο εξειδικευμένα μηχανήματα που έχουν τη δυνατότητα πλευρικής μετατόπισης της θέσης των εργαλείων υπογόμωσης ώστε να προσαρμόζονται κάθε φορά στις αναγκαίες θέσεις και τα μηχανήματα αυτά μηχανήματα υπογόμωσης αλλαγών ή μπουρέζες αλλαγών (Switch & Crossing Tampers)

Τα σύγχρονα μηχανήματα υπογόμωσης γραμμής διαθέτουν και μηχανισμό ανύψωσης και κατεύθυνσης της γραμμής και έτσι μπορούν ταυτόχρονα με το μπουράρισμα να κάνουν μικρές διορθώσεις στην κλίση της γραμμής ώστε με το ταυτόχρονο μπουράρισμα να τη σταθεροποιούν στην τελική σωστή της θέση. 

Η συντήρηση των μηχανημάτων γραμμής απαιτεί μεγάλη τεχνογνωσία και εξειδίκευση που να διασφαλίζει την αξιοπιστία τους. Στη Ελλάδα η συντήρηση των μηχανημάτων γραμμής τόσο του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδος, όσο και ιδιωτικών εταιριών που εκτελούν δημόσια σιδηροδρομικά έργα γίνεται στο Εργοστάσιο του Ο.Σ.Ε. στο Βόλο.

Περαιτέρω ανάγνωση
 Μηχανήματα γραμμής - Μηχάνημα Υπογόμωσης έρματος - Μπουρέζα (Tamping Machine)
 Λυμπέρης Κ., Σιδηροδρομική Θεωρία και Εφαρμογές, Λέκτορας Ε.Μ.Π., Σχολή Πολιτικών Μηχανικών, Εργαστήριο Σιδηροδρομικής και μεταφορών, Αθήνα Ιούλιος 2007.

Μηχανές
Μηχανική μεταφορών
Σιδηροδρομική Τεχνολογία