Οίκος των Βουρβόνων-Ισπανίας

Ο Οίκος των Βουρβόνων-Ισπανίας είναι ένας κλάδος του Οίκου των Βουρβόνων. Μέλη του είναι βασιλείς της Ισπανίας, των Δύο Σικελιών (δηλ. Σικελίας-Νάπολης), δούκες της Πάρμας και μεγάλοι δούκες του Λουξεμβούργου.

Ιστορία
Ο Φίλιππος Δ΄ Αψβούργων βασιλιάς της Ισπανίας είχε τρία τέκνα: τη Μαρία-Θηρεσία, που παντρεύτηκε τον Λουδοβίκο ΙΔ΄ των Βουρβόνων βασιλιά της Γαλλίας· τη Μαργαρίτα-Θηρεσία, που παντρεύτηκε τον Λεοπόλδο Α΄ Αψβούργων· και τον Κάρολο Β΄ που είχε φυσικές και διανοητικές αναπηρίες. Αφού βασίλευσε 5 έτη, ο Κάρολος Β΄ απεβίωσε 38 ετών το 1700 και ακολούθησε ο Πόλεμος της Ισπανικής Διαδοχής (1701-14). Το στέμμα διεκδικούσε ο υιός της Μαρίας-Θηρεσίας Λουδοβίκος, Μέγας Δελφίνος και η κόρη της Μαργαρίτας-Θηρεσίας, η Μαρία Αντωνία της Αυστρίας, σύζυγος του Μαξιμιλιανού Β΄ Εμμανουήλ των Βίττελσμπαχ δούκα της Βαυαρίας. Τελικά δόθηκε στον υιό τού πρώτου Φίλιππο Ε΄ Βουρβόνων που έγινε ο γενάρχης του κλάδου.

Ο Φίλιππος Ε΄ νυμφεύτηκε την Ελισάβετ Φαρνέζε. To 1731 απεβίωσε ο αδελφός της Ελισάβετ, δούκας της Πάρμας· τον διαδέχθηκε ο υιός της Κάρολος που το 1734, κατά τον Πόλεμο της Πολωνικής Διαδοχής (1733-38), κατέκτησε τη Σικελία και τη Νάπολη από τον Κάρολο ΣΤ΄ Αψβούργων. Το 1735 αρχίζουν οι Διαπραγματεύσεις για Συμφωνία, όπου η Σικελία και η Νάπολη κατακυρώνονται στον Κάρολο Γ΄ με αντάλλαγμα να δώσει την Πάρμα στον Κάρολο ΣΤ΄· η τελική Συμφωνία υπογράφεται στη Βιέννη το 1738. Το 1759 διαδέχθηκε τον αδελφό του ως Κάρολος Γ΄ βασιλιάς της Ισπανίας, αλλά λόγω της Συμφωνίας δεν μπορούσε να είναι και βασιλιάς της Σικελίας και της Νάπολης, έτσι τις παραχώρησε στον δεύτερο επιζώντα υιό του Φερδινάνδο Α΄, που έγινε βασιλιάς των Δύο Σικελιών και γενάρχης του κλάδου Βουρβόνων-Δύο Σικελιών.

Το 1740 απεβίωσε ο Κάρολος ΣΤ΄ Αψβούργων και τον διαδέχθηκε η κόρη του Μαρία Θηρεσία, πράγμα που πυροδότησε τον Πόλεμο της Ισπανικής Διαδοχής (1740-48). Με τη λήξη του, η Συμφωνία της Αιξ-λα-Σαπέλ όριζε η Πάρμα να επιστραφεί στους Βουρβόνους-Ισπανίας, έτσι ο αδελφός του Καρόλου Γ΄, ο Φίλιππος έγινε δούκας της Πάρμας και γενάρχης το κλάδου Βουρβόνων-Πάρμας. Ο 7ος απόγονός του είναι ο Ιωάννης μεγάλος δούκας του Λουξεμβούργου· τον διαδέχθηκε ο υιός του Ερρίκος.

Τον Κάρολο Γ΄ διαδέχθηκε ο πρώτος επιζών υιός του Κάρολος Δ΄ ως βασιλιάς της Ισπανίας. Είχε τρεις υιούς, τον Φερδινάνδο Ζ΄, τον Κάρλο-Μαρία κόμη της Μολίνα και τον Φραγκίσκο δε Πάουλα. Όταν τον πρώτο τον διαδέχθηκε η κόρη του Ισαβέλλα Β΄, ο Κάρλος αμφισβήτησε τη διαδοχή επικαλούμενος το Σαλικό δίκαιο. Η Ισαβέλλα Β΄ παντρεύτηκε τον υιό του Φραγκίσκου δε Πάουλα, το Φραγκίσκο δε Ασίζ, αλλά ο Κάρλος και οι απόγονοί του προκάλεσαν τους Καρλικούς Πολέμους, που έληξαν όταν απεβίωσε ο δισεγγονός του άτεκνος.

Την Ισαβέλλα Β΄ και τον Φραγκίσκο δε Ασίζη διαδέχθηκαν ο υιός τους Αλφόνσος ΙΒ΄ και αυτόν ο υιός του Αλφόνσος ΙΓ΄. Αυτός είχε τρεις υιούς, από τους οποίους ο πρώτος, ο Αλφόνσος, έκανε μοργανατικό γάμο και έτσι αποκλείσθηκε από τη διαδοχή· δεν είχε απογόνους. Ο δεύτερος, ο Ιάκωβος, από μια επέμβαση που έκανε παιδί, έμεινε κωφός, έτσι παραιτήθηκε της διαδοχής. Αν δεν γινόταν αυτό, οι απόγονοί του -ως οι πρεσβύτεροι των Βουρβόνων- θα εδικαιούντο το στέμμα της Ισπανίας· διεκδικούν τον τίτλο του βασιλιά της Γαλλίας. Ο τρίτος υιός του Αλφόνσου ΙΓ΄, ο Χουάν προτίμησε να αυτοεξορισθεί μακριά από την Ισπανία του δικτάτορα Φρανθίσκο Φράνκο. Μετά το θάνατο του δικτάτορα το 1975 και την επιστροφή της βασιλείας, ο Χουάν παραχώρησε τη θέση του στον γιο του Χουάν-Κάρλος, που έγινε βασιλιάς της Ισπανίας· ο Χουάν-Κάρλος παραιτήθηκε στα 76 έτη του το 2014, υπέρ του υιού του Φιλίππου ΣΤ΄.

Κλάδοι
 Οίκος των Βουρβόνων-Πάρμας
 Οίκος των Βουρβόνων-Δύο Σικελιών
 κλάδος του Κάρλο, κόμη της Μολίνα (Καρλιστών).
 κλάδος του Ερρίκου, δουκών της Σεβίλλης.
 κλάδος του Χάιμε, δουκών του Ανζού.

Οίκος Βουρβόνων-Ισπανίας

Θυρεοί κλάδων των Καπετιδών

Θυρεοί Βουρβόνων-Ισπανίας

Πηγές
Bergamini, John D. The Spanish Bourbons: The History of a Tenacious Dynasty. Putnam, 1974.
Petrie, Sir Charles. The Spanish Royal House. Geoffrey Bles, 1958.
Seward, Desmond. The Bourbon Kings of France. Barnes & Noble, 1976.
Van Kerrebrouck, Patrick. La Maison de Bourbon, 1256–1987. ___v. Villeneuve d'Ascq, France: The Author, 1987–2000. [only Vol. 2 & Vol. 4 have been published as of 2005].
J. H. Shennan, The Bourbons: The History of a Dynasty (London, Hambledon Continuum, 2007).
Klaus Malettke, Die Bourbonen. Band I: Von Heinrich IV. bis Ludwig XV. 1589–1715 (Stuttgart, W. Kohlhammer, 2008); Band II: Von Ludwig XV. bis Ludwig XVI. 1715-1789/92 (Stuttgart, W. Kohlhammer, 2008); Band III: Von Ludwig XVIII. bis zu Louis Philippe 1814–1848 (Stuttgart, W. Kohlhammer, 2009).

Ιστορία της Ισπανίας