Φρανς Φράνκεν ο πρεσβύτερος

Ο Φρανς Φράνκεν ο πρεσβύτερος (φλαμανδικά: Frans Francken (I), 1542, Χέρενταλς – 1616, Αμβέρσα) ήταν Φλαμανδός ζωγράφος, μια από τις ηγετικές μορφές στη ζωγραφική της Αμβέρσας κατά την Αντιμεταρρύθμιση]. Είναι κυρίως γνωστός για τους μεγάλους πίνακες για Αγία Τράπεζα και τους αλληγορικούς του πίνακες. Ήταν μέλος της δυναστείας ζωγράφων Φράνκεν, που διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην καλλιτεχνική ζωή της Αμβέρσας κατά τον 17ο αιώνα.

Βιογραφία

Ο Φράνκεν γεννήθηκε στο Χέρενταλς, γιος του Νίκολας Φράνκεν, ενός αφανούς ζωγράφου της πόλης. Αργότερα ο πατέρας του εγκαταστάθηκε στην Αμβέρσα και, πιθανότατα, υπήρξε ο πρώτος δάσκαλός του. Έγινε "Δάσκαλος" στη Συντεχνία του Αγίου Λουκά της Αμβέρσας το 1567 και "διάκονος" σε αυτήν το 1587. Οι νεότεροι αδελφοί του Χιερόνυμους Φράνκεν ΙΙ και Αμπρόσιους Φράνκεν Ι έγιναν επίσης επιτυχημένοι ζωγράφοι. Ο πρώιμος βιογράφος Κάρελ φαν Μάντερ αναφέρει ότι ο Φρανς Φράνκεν ο πρεσβύτερος ήταν μαθητής του διακεκριμένου μανιεριστή ζωγράφου Φρανς Φλόρις.

Ο Φρανς Φράνκεν νυμφεύτηκε την Ελίζαμπετ Μέρτενς. Όταν απεβίωσε, το 1619, τα τέκνα τους που είχαν επιβιώσει ήταν ο Τόμας, ο Φρανς Φράνκεν ο νεότερος, ο Χιερόνυμους Φράνκεν ΙΙ, ο Αμπρόσιους Φράνκεν ΙΙ, η Μαγκνταλένα και η Ελίζαμπετ.

Ανάμεσα στους μαθητές του συγκαταλέγονται οι Φρανς Φράνκεν ο νεότερος, Χόρτζιους Χέλντορπ, Χέρμαν φαν ντερ Μαστ και Γιαν ντε Βελ Ι.

Έργο

Ο Φρανς Φράνκεν ο πρεσβύτερος εργάστηκε κυρίως φιλοτεχνώντας εικόνες για Αγία Τράπεζα, για τις οποίες υπήρχε τότε μεγάλη ζήτηση, ως αποτέλεσμα της εικονοκλασίας των Καλβινιστών. Το αριστούργημά του είναι ένα τρίπτυχο που ονομάστηκε Ο Χριστός ανάμεσα στις Γραφές, το οποίο δημιούργησε για τον καθεδρικό ναό της Αμβέρσας το 1587. Οι μορφές είναι μάλλον "ξύλινες" και στο ύφος του ύστερου μανιερισμού. Εν τούτοις, οι κεφαλές τους αναδεικνύουν την ικανότητα του καλλιτέχνη στις προσωπογραφίες. Ο Φρανς Φράνκεν ήταν επίσης προσωπογράφος και ορισμένα πορτρέτα Αυλικών αποδίδονται σε αυτόν.

Τα πρώτα του έργα είχαν το ύφος του Φρανς Φλόρις, αλλά μετά το 1600 ανέπτυξε το δικό του ύφος, στο οποίο εμφάνιζε κλασικιστικά χαρακτηριστικά, σχετικά όμοια με αυτά στα έργα του Όττο φαν Φέιν.

Ο Φρανς Φράνκεν ζωγράφισε, επίσης, μικρής κλίμακας πίνακες (αποκαλούνται "πίνακες του μπουφέ", cabinet pictures), ένα είδος ζωγραφικής στο οποίο οι γιοι του Φρανς και Χιερόνυμους ΙΙ θα διέπρεπαν. Ήταν, επιπλέον, γνωστός για τους αλληγορικούς του πίνακες και ο γιος του Φρανς θα συνέχιζε αυτή την παράδοση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιου πίνακα είναι Η μάχη του Χρόνου απέναντι στον Θάνατο (σήμερα στην Bayerische Staatsgemäldesammlungen)

Οικογενειακό δένδρο

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Frans Francken I στο Artnet

Δείτε επίσης
 Μανιερισμός της Αμβέρσας
 Κατάλογος Φλαμανδών ζωγράφων

Περαιτέρω ανάγνωση
 (see index).

Φλαμανδοί ζωγράφοι