Φαίδρος (όνομα)

Φαίδρος (ΑΕ Φαῖδρος), ελληνικό αντρικό κύριο όνομα.

Ετυμολογία 
Το αρχαιοελληνικό όνομα Φαῖδρος προέρχεται από το επίθετο φαιδρός με αναβιβασμό του τόνου (όπως, λ.χ., Λεωχάρης < λεωχαρῆς, Πύρρος < πυρρός ή Αγάθη < αγαθή, Σέμνη < σεμνός κ.ά.). Σύμφωνα με τον Μπαμπινιώτη, το επίθετο φαιδρός < *gwhei-d-ro (με οδοντική προέκταση -d- και επίθημα -ro-) < Ι.Ε. *gwhei- «λαμπερός, φωτεινός». Επομένως, το όνομα Φαίδρος είναι σημασιολογικά παρεμφερές με ονόματα όπως Αγλαΐα, Ανουάρ, Εμβέρ, Ηλέκτρα, Κλάρα (Clara), Λούκιος / Λουκία, Ρωξάνη, Σβετλάνα κτλ.

Στην αρχαιότητα το όνομα Φαῖδρος δεν ήταν ιδιαίτερα συχνό. Σύμφωνα με το Θετίμα, εμφανίζεται σε όλο το Lexicon of Greek Personal Names (LGPN) 96 φορές. (Γεωγραφική διασπορά: Βέροια, Κυρήνη, Βοιωτία, Βιθυνία, Αθήνα, Φθιώτις, Ιωνία, Ιλλυρία, Καρία, Μικρά Σκυθία, Κάλυμνος, Κως, Ρόδος, Πελοπόννησος, Αργολίδα, Αρκαδία, Τρωάδα.) Παράλληλος τύπος Φαῖτρος (2ος αι. μ.Χ., Προύσα).

Από το θέμα φαιδ- του επιθέτου φαιδρός προέρχεται και το αρχαιοελληνικό όνομα Φαίδων.

Ονομαστική εορτή 
Στις 29 Νοεμβρίου, ημέρα κατά την οποία η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του μάρτυρος Φαιδρού. («Ο άγιος μάρτυς Φαίδρος, ρητίνης ζεούσης καταχεθείσης αυτώ, τελειούται».)

Θηλυκός τύπος 
Φαίδρα

Το όνομα σε άλλες γλώσσες
 αγγλικά: Phaedros
 ιταλικά: Fèdro
 λατινικά: Phaedrus
 καταλανικά: Fedro
 ισπανικά: Fedre

Πρόσωπα με το όνομα Φαίδρος 
 Φαίδρος (4ος αι. π.Χ.), μαθητής του Σωκράτη, Αθηναίος αριστοκράτης που πήρε μέρος στο Συμπόσιο του Πλάτωνα και στον ομώνυμο πλατωνικό διάλογο («Φαίδρος»)
 Φαίδρος (138 π.Χ. – περ. 70 π.Χ.), επικούρειος φιλόσοφος σύγχρονος του Κικέρωνα
 Φαίδρος (περ. 15 π.Χ. – περ. 50 μ.Χ.), σκλάβος στη Ρώμη από τη Μακεδονία ή τη Θράκη που συνέθεσε 97 μύθους του Αισώπου σε ιαμβικό μέτρο στα λατινικά
 Φαίδρος Μπαρλάς (1925–1975), δημοσιογράφος, λογοτέχνης

Το όνομα στην τέχνη 
 Φαίδρος, κωμωδία του ποιητή Αλέξη (3ος π.Χ. αι.)
 Φαίδρος, χαρακτήρας στο Ζεν και η τέχνη της συντήρησης της μοτοσικλέτας (Zen and the Art of Motorcycle Maintenance) του Ρόμπερτ Πίρσιγκ (Robert Maynard Pirsig, 1928)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Παραπομπές 

Ανδρικά ελληνικά ονόματα
Αρχαία ελληνικά ονόματα
Αγιωνύμια