Χέρριτ Μπερκχέιντε

Ο Χέρριτ Μπερκχέιντε (ολλανδικά: Gerrit Adriaenszoon Berckheyde, 1638 – 10 Ιουνίου 1698) ήταν Ολλανδός ζωγράφος της Χρυσής Ολλανδικής Εποχής στη ζωγραφική, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε στο Χάαρλεμ, στη Χάγη και στο Άμστερνταμ. Ειδικεύτηκε στην απεικόνιση αστικών τοπίων.

Βιογραφία
Ο Μπερκχέιντε γεννήθηκε σε οικογένεια καλλιτεχνών και πέθανε στο Χάαρλεμ. Βαπτίστηκε στις 6 Ιουνίου 1638 και ήταν ο μικρότερος (κατά 11 χρόνια) αδελφός του Γιομπ Μπερχέιντε, ο οποίος διετέλεσε και Δάσκαλός του, αν και ο βιογράφος Άρνολντ Χαουμπράκεν ισχυρίζεται ότι ο Γιομπ είχε εκπαιδευτεί από τον πατέρα του ως βιβλιοδέτης και δεν μπορούσε να διαπιστώσει ποιος τον είχε εκπαιδεύσει. Ο Χέρριτ εκπαιδεύτηκε από τον μεγάλο του αδελφό. Ο Δάσκαλος του Γιομπ πρέπει να ήταν κάποιος Δάσκαλος από το Χάαρλεμ και υπάρχει η εκδοχή αυτός να ήταν ο Φρανς Χαλς, αλλά ο Χαουμπράκεν ισχυρίζεται ότι ως ειδικευμένος τεχνίτης ταξίδευε συνέχεια μεταξύ Λέιντεν και Ουτρέχτης, προσφέροντας τις υπηρεσίες του ως προσωπογράφος και έμαθε μόνος του, ζωγραφίζοντας. Ο Χέρριτ ασχολήθηκε κυρίως με αστικά τοπία, ενώ ο Γιομπ δημιουργούσε, εκτός από πίνακες με αρχιτεκτονήματα, και ρωπογραφίες. Εν τούτοις, επηρέασε σημαντικά τον μικρό του αδελφό.

Κατά τη δεκαετία του 1650, τα δύο αδέλφια πραγματοποίησαν εκτεταμένο ταξίδι κατά μήκος του ποταμού Ρήνου στη Γερμανία, επισκεπτόμενοι την Κολωνία, τη Βόννη, το Μανχάιμ και, τέλος, τη Χαϊδελβέργη, όπου βρήκαν ως πάτρονα τον Εκλέκτορα Παλατίνο Κάρολο Λουδοβίκο Α΄. Εν τούτοις, οι Μπερκχέιντε δεν διέμειναν επί μακρόν στη Χαϊδελβέργη και επέστρεψαν στο Χάαρλεμ, όπου μοιράστηκαν την ίδια κατοικία και πιθανόν είχαν κοινό εργαστήριο. Ο Χέρριτ έγινε μέλος στη Συντεχνία του Αγίου Λουκά του Χάαρλεμ στις 27 Ιουλίου 1660.0.

Δυστυχώς, ο καλλιτέχνης πνίγηκε στο κανάλι Μπράουβερσβααρτ (Brouwerswaart) του Χάαρλεμ το 1698.

Έργο

Σύμφωνα με το Ολλανδικό Ίδρυμα Ιστορίας της Τέχνης, ήταν καλλιτέχνης γνωστός για τα ιταλικού ύφους τοπία του, καθώς και για τα πορτρέτα και τις σκηνές ιππικού. Ωστόσο, η ειδικότητά του ήταν η απεικόνιση αστικών τοπίων, των οποίων η ακρίβεια μπορεί να συγκριθεί με αυτή των έργων του Πίτερ Σένρενταμ. Του άρεσε να ζωγραφίζει μνημεία και μεγάλα κτίρια, τα οποία βρίσκονταν σε ανοικτές πλατείες, δημιουργώντας συνθέσεις που δίνουν την αίσθηση της απλοχωριάς και της σαφήνειας. Στον τομέα αυτόν διαφέρει από τους άλλους μεγάλους Ολλανδούς ζωγράφους του είδους, όπως ο Γιαν φαν ντερ Χέιντεν, ο οποίος προτιμούσε τις "στενές" απόψεις υπό γωνία, όπως φαίνονταν από κάποιο κανάλι. Είναι εμφανής η επιρροή του Σένρενταμ στο έργο του Μπερκχέιντε, παρά το γεγονός ότι ο Σένρενταμ ειδικευόταν περισσότερο στην απεικόνιση του εσωτερικού εκκλησιών. Οι πίνακες του Μπερκχέιντε έχουν τοπογραφικό χαρακτήρα, εξαιρουμένων αυτών που απεικονίζουν την πόλη της Κολωνίας, στους οποίους τα πραγματικά κτίρια, τα οποία είχε δημιουργήσει με βάση σκαριφήματα που είχε φτιάξει εκ του φυσικού, έχουν περισσότερο φανταστικό χαρακτήρα. Οι πίνακες που συχνότερα δημιουργούσε απεικονίζουν απόψεις του Χάαρλεμ και αποτελούν σημαντικό τεκμήριο για την εικόνα της πόλης κατά την περίοδο εκείνη, όπως σημαντικό τεκμήριο αποτελεί και η απεικόνιση του, νέου τότε, Δημαρχείου του Άμστερνταμ.

Παραπομπές

Δείτε επίσης 
 Ζωγραφική της ολλανδικής Χρυσής Εποχής
 Κατάλογος Ολλανδών ζωγράφων

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Gerrit Adriaensz Berkheyde on Artnet
Web Gallery of Art
Art 4 Today
Works and literature
Dutch and Flemish paintings from the Hermitage, an exhibition catalog from The Metropolitan Museum of Art (fully available online as PDF), which contains material on Berckheyde(cat. no. 1)

Ολλανδοί ζωγράφοι
Ολλανδοί ζωγράφοι της Χρυσής Εποχής