Μίκαελ Άνκερ

Ο Μίκαελ Πέτερ Άνκερ (Michael Peter Ancher, 9 Ιουνίου 1849 – 19 Σεπτεμβρίου 1927) ήταν Δανός ρεαλιστής ζωγράφος. Είναι γνωστός σήμερα κυρίως για τις απεικονίσεις του ψαράδων από το Σκάγκεν και σκηνών της ζωής εκεί, ως μέλος της «Αποικίας του Σκάγκεν».

Τα πρώτα χρόνια και οι σπουδές του

Ο Άνκερ γεννήθηκε στο Ρούτσκερ, στο νησί Μπόρνχολμ και ήταν γιος ενός τοπικού εμπόρου. Πήγε σχολείο στο Ρένε, αλλά δεν ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση επειδή ο πατέρας του άρχισε να έχει οικονομικές δυσκολίες. Έτσι, το 1865 ο Μίκαελ βρήκε δουλειά ως μαθητευόμενος υπάλληλος στο Kalø Manor, κοντά στο Ρέντε της ανατολικής Γιουτλάνδης. Το επόμενο έτος συνάντησε τους ζωγράφους Τέοντορ Φίλιπσεν και Γκέοργκ Βίλχελμ Γκροτ, που είχαν φθάσει στην περιοχή για να ζωγραφίσουν. Εντυπωσιασμένοι από κάποιες δικές του ζωγραφιές, τον ενθάρρυναν να γίνει επαγγελματίας ζωγράφος. Το 1871 πέρασε λίγους μήνες στη σχολή τέχνης του C.V Nielsen ως προετοιμασία για να εισαχθεί στη Βασιλική Ακαδημία Τεχνών της Δανίας στην Κοπεγχάγη αργότερα το ίδιο έτος. Σπούδασε για λίγο στην Ακαδημία, αλλά την εγκατέλειψε το 1875 χωρίς να αποφοιτήσει.

Ανάμεσα στους συμφοιτητές του Άνκερ εκεί ήταν ο Καρλ Μάντσεν (Madsen), που τον προσκάλεσε να ταξιδέψει στο ψαροχώρι Σκάγκεν, στο άκρο της Γιουτλάνδης, ανάμεσα στη Βαλτική και στη Βόρεια Θάλασσα. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1870 οι Άνκερ και Μάντσεν έγιναν κεντρικά μέλη μιας ομάδας καλλιτεχνών που συγκεντρώνονταν εκεί κάθε καλοκαίρι, η οποία έγινε γνωστοί ως «οι ζωγράφοι του Σκάγκεν».

Αφού ο Άνκερ πρωτοεπισκέφθηκε το Σκάγκεν το 1874, εγκαταστάθηκε εκεί. Οι  ζωγράφοι του Σκάγκεν συναντιόντουσαν τακτικά στο Ξενοδοχείο Μπρένουμς (Brøndums) της κωμόπολης  για την ανταλλαγή ιδεών. Το 1880 ο Άνκερ πήρε ως σύζυγό του την ντόπια ζωγράφο Άννα Κ. Μπρένουμ, την κόρη του ιδιοκτήτη του ξενοδοχείου. Στα πρώτα χρόνια της έγγαμης ζωής τους, κατοίκησαν και είχαν το ατελιέ τους στο σπίτι που σήμερα βρίσκεται στον κήπο του Μουσείου του Σκάγκεν. Μετά τη γέννηση της θυγατέρας τους Χέλγκα το 1883, η οικογένεια μετακόμισε στο Markvej του Σκάγκεν.

Το έργο του
Ο Μίκαελ Άνκερ πραγματοποίησε την πρώτη καλλιτεχνική του επιτυχία το 1879 με τον πίνακα Vil han klare pynten (= «Θα καβαντζάρει το ακρωτήριο;»). Γενικότερα, τα έργα του Άνκερ απεικονίζουν τους ηρωικούς ψαράδες του Σκάγκεν και τις δραματικές εμπειρίες τους στη θάλασσα, συνδυάζοντας τον ρεαλισμό με την κλασική σύνθεση. Σημαντικά έργα του είναι τα ««Η σωσίβιος λέμβος μεταφέρεται δια των αμμόλοφων» (1883), «Το πλήρωμα διασώζεται» (1894) και «Ο πνιγμένος» (1896).

Ο Άνκερ επηρεάστηκε από την παραδοσιακή του εκπαίδευση στη Βασιλική Ακαδημία Τεχνών της Δανίας, η οποία επέβαλλε αυστηρούς κανόνες για τη σύνθεση στη ζωγραφική. Ωστόσο, η συναναστροφή του με τη σύζυγό του τον εισήγαγε στη νατουραλιστική σύλληψη της αδιακόσμητης αναπαραγωγής της πραγματικότητας και των χρωμάτων της. Συνδυάζοντας τη νεανική του σύνθεση με τον νατουραλισμό, ο Άνκερ δημιούργησε αυτό που αποκλήθηκε «σύγχρονη μνημειώδης παραστατική τέχνη», όπως στο «Βάφτισμα».

Τα έργα του Μίκαελ και της Άννα Άνκερ βρίσκονται στο Μουσείο του Σκάγκεν, στην Εθνική Πινακοθήκη της Δανίας (Statens Museum for Kunst), στο Μουσείο του Φρέντερικσμποργκ στο Χίλερεντ, στη Συλλογή Χίρσπρουνγκ, στο Μουσείο Τέχνης του Ρίμπε και αλλού. Αρχικώς πολλά έργα του Μίκαελ κρέμονταν στην τραπεζαρία του ξενοδοχείου Μπρένουμς. Ο ζωγράφος Πέτερ Σεβερίν Κρέιερ συνέλαβε την ιδέα να τοποθετηθούν πίνακες διαφορετικών καλλιτεχνών εκεί. Τα έργα αυτά μεταφέρθηκαν στο Μουσείο του Σκάγκεν το 1946.

Ο Μίκαελ Άνκερ τιμήθηκε με το μετάλλιο Eckersberg το 1889 και με το παράσημο του Τάγματος του Ντάνεμπρογ το 1894.

Η οικία Άνκερ
Με τον θάνατό της το 1964 η κόρη των Άνκερ, ζωγράφος Χέλγκα Άνκερ, κληροδότησε το οικογενειακό σπίτι με όλο το περιεχόμενό του στο «Ίδρυμα Χέλγκα Άνκερ». Το 1967 το σπίτι μετατράπηκε σε μουσείο από το ίδρυμα. Η αρχική επίπλωση και τα έργα ζωγραφικής των Άνκερ και άλλων καλλιτεχνών του Σκάγκεν εκτίθενται στο αποκατεστημένο σπίτι και ατελιέ. Εκθέσεις τέχνης γίνονται κατά καιρούς στο Saxilds Gaard, ένα άλλο κτίσμα στην ίδια ιδιοκτησία. Η οικία Άνκερ είναι γεμάτη με πίνακες των Μίκαελ και Άννα Άνκερ, αλλά και πολλών άλλων ζωγράφων του Σκάγκεν, οι οποίοι αποτελούσαν τον φιλικό τους κύκλο. Σήμερα αποτελεί μέρος του Μουσείου του Σκάγκεν.

Τιμητικές διακρίσεις
Το ζεύγος Άνκερ απεικονιζόταν στην εμπρόσθια όψη του δανέζικου χαρτονομίσματος των 1000 κορονών. Η πρώτη μορφή του κυκλοφόρησε στις 18 Σεπτεμβρίου 1998, ενώ επανατυπώθηκε και επανακυκλοφόρησε στις 25 Νοεμβρίου 2004 με πρόσθετα χαρακτηριστικά ασφαλείας. Η εικόνα της εμπρόσθιας όψεως ήταν μια σύνθεση από δύο έργα του Πέτερ Σεβερίν Κρέιερ από το 1884, τα οποία αρχικώς κρέμονταν στους τοίχους της τραπεζαρίας του ξενοδοχείου Μπρένουμς.

Πίνακες

Δείτε επίσης
 Αποικία του Σκάγκεν

Παραπομπές

Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

 Ξενοδοχείο Brøndums (στη δανική γλώσσα)
 Ζωγραφική του Σκάγκεν

Δανοί ζωγράφοι