Μαθιός Μακκάς

Ο Μαθιός Μακκάς (Αθήνα, 1879 – Αθήνα, 1965) ήταν Έλληνας ιατρός (χειρουργός), συγγραφέας ιατρικών μελετών. Υπήρξε ο πρωτεργάτης της αιμοδοσίας στην Ελλάδα.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1879. Ήταν γιος του καθηγητή της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών Νικολάου Μακκά και αδελφός του, επίσης καθηγητή της ίδιας Σχολής, Γεωργίου Ν. Μακκά (1877-1946). Σπούδασε ιατρική στη Βιέννη και κατόπιν μετέβη στη Γερμανία για μετεκπαίδευση, αρχικά στο Μπρέσλαου και έπειτα στη Βόννη. Το 1912 έγινε υφηγητής της χειρουργικής στο Πανεπιστήμιο της Βόννης. Επέστρεψε όμως στην Ελλάδα και έλαβε μέρος εθελοντικά, με το βαθμό του εφέδρου ιατρού (λοχαγός), στους Βαλκανικούς Πολέμους, ως επικεφαλής χειρουργός της υγειονομικής μονάδας της 2ας Μεραρχίας (Α΄ Βαλκανικός Πόλεμος). Υπηρέτησε σε διάφορα στρατιωτικά νοσοκομεία (σε Βέροια, Καστοριά, Φιλιππιάδα και Θεσσαλονίκη), αλλά περιέθαλψε τραυματίες και στα πεδία των μαχών (Μάχη του Σαρανταπόρου και Μάχη των Γιαννιτσών).

Το 1914 ανέλαβε τη διεύθυνση της χειρουργικής κλινικής του «Ευαγγελισμού». το 1930 μετακινήθηκε στον «Ερυθρό Σταυρό», ως διευθυντής της χειρουργικής κλινικής του νοσοκομείου. Ο Μακκάς το 1935 ανάλαβε την πρωτοβουλία σύστασης αυτοτελούς υπηρεσίας αιμοδοσίας στον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό, στην Αθήνα, και στη συνέχεια εργάστηκε για τη λειτουργία παρόμοιων υπηρεσιών σε διάφορες επαρχιακές πόλεις της Ελλάδας. Επιπρόσθετα, ασχολήθηκε επισταμένα με τη μάχη ενάντια στην εχινοκοκκίαση. Κατά τη διάρκεια του Ελληνο-ιταλικού Πολέμου του 1940-41, ο Μαθιός Μακκάς επινόησε την κατασκευή μικρών ξύλινων ψυγείων μεταφοράς των φιαλών του αίματος (τα αποκαλούμενα «δώρα σωτηρίας»), με τα οποία αντιμετωπίστηκε το πρόβλημα εφοδιασμού των χειρουργείων του αλβανικού μετώπου. 

Ο Μαθιός Μακκάς υπήρξε ιδρυτικό μέλος της Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας (1928), μέλος του πρώτου Διοικητικού Συμβουλίου της και διετέλεσε Πρόεδρος κατά την περίοδο 1931-32. Επίσης, ήταν μέλος πολλών επιστημονικών εταιρειών της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Δημοσιεύσεις
Ο Μαθιός Μακκάς συνέγραψε και δημοσίευσε πλήθος μελετών, κυρίως γύρω από θέματα χειρουργικά, όπως:

 Περί καρκινώματος του στομάχου (1907, στα γερμ.)
 Τα τραύματα του πολέμου και η θεραπεία αυτών: βραχύς οδηγός δια τους ιατρούς του μετώπου (1919)
 Σφάλματα και κίνδυνοι κατά τας χειρουργικάς εγχειρήσεις (1923, σε συνεργ. με τον Ρ. Στιχ / ²1957)
 Η αιμοδοσία εν καιρώ πολέμου. Ραδιοφωνική ομιλία Κου Μ. Μακκά, Προέδρου της Κεντρικής Εφορείας Αιμοδοσίας του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού (1957)
 Περί μεταμοσχεύσεως οργάνων δι’ αγγειορραφής
 Περί πληρώσεως κοιλοτήτων των οστών δια λίπους
 Περί της θεραπείας των εχινοκόκκων του πνεύμονος
 Τράπεζαι αίματος

Παραπομπές

Βιβλιογραφία

Πρόσθετη βιβλιογραφία
 Πανηγυρικός τόμος επι τη εβδομηκονταετηρίδι Μαθιού Μακκά (Αθήνα 1951).

Δείτε επίσης
 Γεώργιος Μακκάς

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Η προτομή του Μαθιού Μακκά στον προαύλιο χώρο του Νοσοκ. «Ερυθρός Σταυρός»  (έργο του Μιχάλη Τόμπρου, 1951). Φωτογρ. του Δημήτρη Καμάρα (Graffin). flickr. Ανακτήθηκε στις 23-09-2016.

Έλληνες ιατροί του 20ού αιώνα
Έλληνες χειρουργοί