Ανακαία

Η Ανακαία ή τα Ανάκαια (), (ο δήμος: Ανακαίας) ήταν αρχαίος οικισμός - πόλη και δήμος της Ιπποθοωντίδας (περιοχή της Αρχαίας Αττικής και φυλή της αρχαίας Αθήνας).

Ονομασία

Ο δήμος πήρε το όνομά του σύμφωνα με μια εκδοχή από την ομώνυμη γιορτή, τα Ανάκεια, τα οποία διεξάγονταν τον μήνα Ελαφηβολιώνα, προς τιμήν των Διόσκουρων, Κάστορα και Πολυδεύκη. Η εορτή γινόταν στο «Ανάκειον Ιερό», το οποίο βρισκόταν στην βόρεια πλευρά της Ακρόπολης. Σύμφωνα με μια άλλη εκδοχή η ονομασία προερχόταν είτε από τη λέξη «άναξ», (), που σήμαινε άρχοντας, βασιλιάς, κυρίαρχος, κύριος, προστάτης και σωτήρας, είτε από την λέξη «άνακες», η οποία εκτός από την αναφορά με αυτήν στους Διόσκουρους, χρησιμοποιείτο ως αναφορά και για προγονικά πνεύματα, τα οποία λατρεύονταν στην Αρχαία Αττική ή/και το Άργος. Τα πνεύματα αυτά αντιστοιχούσαν στην λειτουργία τους επί της Γης, όπως ο «Υιός του Δία» και το πιο διαδεδομένο σύμβολο της ύπαρξής τους, σύμφωνα με την Ελληνική Μυθολογία, ήταν ο λύκος.

Τοποθεσία του αρχαίου δήμου 
Ο δήμος της Ανακαίας, ήταν δήμος των Μεσογείων. Πιστεύεται ότι βρισκόταν στο Θριάσιο Πεδίο, ίσως κοντά στην Ελευσίνα. Αν και η ακριβής τοποθεσία του δήμου αυτού δεν έχει προσδιορισθεί και δεν έχει ακόμα ταυτιστεί επακριβώς, οι σύγχρονοι μελετητές πιστεύουν, ότι ο δήμος βρίσκεται στην περιοχή Μυγδαλέζα, ή την περιοχή Άγιος Γεώργιος, στην κοιλάδα που βρίσκονται τα Κούντουρα Αττικής.

Κάποιοι άλλοι ερευνητές τοποθετούν τον δήμο στην αριστερή όχθη του ποταμού είτε του γνωστού ποταμού Κηφισού, είτε του Θριάσιου Κηφισού ή Ελευσινιακού Κηφισού (αρχαία ονομασία του Σαρανταπόταμου της Αττικής), κοντά στην Δεκέλεια. Σύμφωνα με τον ερευνητή του 19ου αιώνα Διονύσιο Σουρμελή τα Ανάκαια βρισκόταν στην περιοχή που ήταν τα Ανάκασα ή η Ανάκασσα, (περιοχή νότια του Πύργου Βασιλίσσης, η οποία ανήκει στον Δήμο Αγίων Αναργύρων-Καματερού) και συνόρευαν στην κατεύθυνση προς την Φλύα, με τους δήμους της Βατής και της Ιτέας.

Η συμμετοχή του δήμου στην αρχαία Βουλή
Ο δήμος, η ύπαρξη του οποίου επιβεβαιώνεται και από διάφορες επιγραφές, ως μέλος της Ιπποθοωντίδας φυλής, συμμετείχε με 3 βουλευτές στην αρχαία Βουλή των 500, κατά την πρώτη περίοδο (508 – 307/306 π.Χ.). Κατά τη δεύτερη (307/306 – 224/223 π.Χ.) και την τρίτη περίοδο (224/223 – 201/200 π.Χ.) ο δήμος αντιπροσωπευόταν με 3 βουλευτές στη Βουλή των 600. Κατά την τέταρτη (201/200 π.Χ. – 126/127) και την πέμπτη περίοδο (126/127 – 3ος αιώνας) είναι άγνωστος ο αριθμός βουλευτών–αντιπροσώπων του δήμου.

Οι κάτοικοι της Ανακαίας 
Ο δημότης της αρχαίας Ανακαίας ονομαζόταν Ανακαιεύς. Εκτός από την προετοιμασία της εορτής των Ανακείων προς τιμήν των  Διόσκουρων, οι δημότες συμμετείχαν και στα Απολλώνια.

Προσωπικότητες από την Ανακαία 
Υπήρξαν διάφοροι γνωστοί πολίτες από τον δήμο της Ανακαίας, όπως ο Βόων ο Ανακαιεύς, ο Διοκλής ο Ανακαιεύς, ο βουλευτής Διονύσιος ο Ανακαιεύς, ο γραμματέας στην Πρυτανεία Διονύσιος ο Ανακαιεύς γιος του Διονυσίου κ.α.

Δείτε επίσης 
 Αρχαία Αθήνα
 Ιπποθοωντίδα φυλή

Παραπομπές - σημειώσεις

Πηγές – βιβλιογραφία
Πρωτογενείς πηγές 
 Ελληνικές επιγραφές - IG Ανακ Attica (IG I-III).

Δευτερογενείς πηγές
 Anacaea, στην ιστοσελίδα: referenceworks.brillonline.com,
 John S. Traill: The political organization of Attica: a study of the demes, trittyes, and phylai, and their representation in the Athenian Council,“Attica”. (52, 68, 109 (no. 11), table 8.). Princeton: American School of Classical Studies at Athens (ASCSA), 1975, ISBN 978-0-87661-514-0
 John S. Traill: Demos and trittys. Epigraphical and topographical studies in the organization of Attica. Athenians Victoria College, Toronto 1986, p. 137.
 Peter Siewert, "Die Trittyen Attikas und die Heeresreform des Kleisthenes", C.H. Beck, München 1982, ISBN 3406080634, ISBN 9783406080630
 H. Lohmann, "Das Kastro von H. Giorgios («Ereneia»)", in: MarbWPr 1988, 34-66.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 
 Anakaia?, Mygdaleza, στις ιστοσελίδες: http://imperium.ahlfeldt.se & https://web.archive.org/web/20170808012018/http://dare.ht.lu.se/, Ψηφιακός Άτλας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ("Digital Atlas of the Roman Empire", Johan Ahlfeldt, Department of Archaeology and Ancient History, Lund University, Sweden), Πανεπιστήμιο Λουντ, Λουντ, Σουηδία, πρόγραμμα: Pelagios.
 Anakaia, Lexicon of Greek Personal Names (LGPN).
 Anakaia, Attic Inscriptions Online.

Δήμοι της Αρχαίας Αττικής
Αρχαία Αθήνα