Τα σχόλια του Τρίτου

Τα σχόλια του Τρίτου, με υπότιτλο Μια νεοελληνική μυθολογία, είναι τίτλος βιβλίου του Μάνου Χατζιδάκι. Η πρώτη έκδοση του βιβλίου έγινε το 1980 από τις εκδόσεις Εξάντας.

Περιεχόμενο

Πρόλογος 
Στον πρόλογο του βιβλίου ο Χατζιδάκις εκφράζει τη θλίψη του για την κατάντια της σύγχρονης Ελλάδας. Καταλήγει χαρακτηριστικά:

Δοκίμια 
Το βιβλίο χωρίζεται σε τέσσερα μέρη και περιλαμβάνει τριάντα έξι δοκίμια που εκφώνησε ο Μάνος Χατζιδάκις στο Τρίτο Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, στην εκπομπή του "Το σχόλιο του Τρίτου από τον Μάνο Χατζιδάκι", από το 1978 έως και το 1980.

Τα δοκίμια του βιβλίου είναι τα εξής:

Α. Η γένεση 
 1. Η καινούργια μορφή ενός προγράμματος και οι ελέφαντες
 2. Ο αστερισμός της Παρθένου στη νεοελληνική ευαισθησία
 3. Το λαϊκό, το μάγκικο και το παλιό ρεμπέτικο
 4. Περί πολιτισμού και καλλιστείων στη μουσική μας παιδεία
 5. Οι ανθυγιεινές επιπτώσεις της κλασικής μουσικής – σπουδή σ' ένα αναγεννησιακό λάθος
 6. Ο ρόλος της ενδυμασίας στη σοβαρή μουσική
 7. Ωδεία και καφωδεία

Β. Το σώμα, το παρόν ελληνικό 
 8. Η προσευχή της Ερωφίλης και τ' απροσδόκητα
 9. Το πρόσωπο του τέρατος κι ο φόβος μήπως το συνηθίσουμε
 10. Νυχτερινό Αθηνών
 11. Αγώνες Λύρας και η άνοδος των Ανωγείων
 12. Εν Ηρακλείω εγένετο
 13. Το Μινωικό πλέγμα ή το πλέγμα του Μίνωος
 14. Πράξεις πολίτου και αντιδράσεις κωνώπων
 15. Τα νερά που λιμνάζουν δεν είναι αναγκαστικά... γραφικές λίμνες. Μπορεί να είναι κι εστίες μικροβίων
 16. Απεργίες, στάσεις και ανατάσεις
 17. Η ωδειακή παιδεία και οι θλιβερές επιπτώσεις της επί της φυσιογνωμίας των νεαρών μαθητών και της σωματικής αυτών διαπλάσεως
 18. Η γέννηση του Χριστού και οι αμαρτίες των νεαρών μαθητών όταν παραβιάζουν τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας
 19. Προφητείες για μια ονειρική πραγματικότητα και η πανελλήνια αλήθεια των συλλόγων
 20. Περίανδρος κατά Λυσάνδρου. Παράλληλες συμπτώσεις και αντιθέσεις. Μια μαθηματική αισθητική
 21. Πώς οι λιποθυμίες των άστρων δεν είναι δυνατόν να προκαλέσουν κυβερνητικούς ανασχηματισμούς
 22. Οι πρόγονοι και η ύποπτη συμπεριφορά τους όταν τους επικαλούμεθα συχνά
 23. Το ορνιθοκομείο σαν σχολή ευαισθησίας και ολίγα περί μνήμης
 24. Η Παρθένος, ο Έζρα Πάουντ και οι χαρταετοί

Γ. Με οπτική γωνία τον χρόνο 
 25. Ο λαχειοπώλης τ' ουρανού
 26. Ολίγα τινά περί παραδόσεως εθνικής, λαϊκής και μη
 27. Τα κόκκινα παπούτσια και η τεχνική των σκοτεινών διαδρόμων
 28. Οι νεολαίοι του σήμερα και το αυγό
 29. Οι πολιτικές παρατάξεις μες στα συμπλέγματα των αστρικών σωμάτων
 30. Όταν ελευθερωθούμε από τη δυναστεία των τεχνών και από τη δυστυχία των καλλιτεχνών
 31. Η δημογεροντία του μέλλοντος
 32. Το πέλμα του Αντίνορος εις το γραφείον του Εισαγγελέως
 33. Ο Μελαχρινός Έρως, το εκκρεμές και η Μάτση των ονείρων
 34. Η σιωπηλή γιορτή του Ιησού και η λιτανεία των δακρυσμένων και των απερχομένων
 35. Εκμαγείο μέλλοντος χρόνου

Δ. Και η κατάληξη το τέλος, το πραγματικό 
 36. Σχόλια για όσα έγιναν, για όσα γίνονται, για όσα μέλλει να γεννούν και η νοσταλγία των χοίρων με την τελική τους επιστροφή

Εκδόσεις 
Την πρώτη έκδοση του 1980, ακολούθησε μία δεύτερη έκδοση το 1981, μία τρίτη το 1983, μία τέταρτη το 1995, μία πέμπτη το 2003 και μία έκτη το 2007. Όλες από τις εκδόσεις Εξάντας.

Βιβλιογραφία

Δείτε επίσης 
 Ο καθρέφτης και το μαχαίρι
 Διεύθυνση Μουσείου - Αρχείου της ΕΡΤ. Ταινιοθήκη Ραδιοφώνου.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 hadjidakis.gr, Τα σχόλια του Τρίτου.

Δοκίμια του Μάνου Χατζιδάκι