Μίχαελ Άλτενμπουργκ

Ο Μίχαελ Άλτενμπουργκ (Michael Altenburg, Άλαχ 27 Μαΐου 1584 – Ερφούρτη 12 Φεβρουαρίου 1640) ήταν Γερμανός συνθέτης, θεολόγος και μουσικοπαιδαγωγός, από τους σημαντικότερους της εποχής του Τριακονταετούς Πολέμου.

Βιογραφικά στοιχεία
Ο  Άλτενμπουργκ γεννήθηκε στην μικρή πόλη Άλαχ της Κ. Γερμανίας. Ξεκίνησε τις σπουδές του στην κοντινή Ερφούρτη το 1590, στο Πανεπιστήμιο της οποίας άρχισε να μελετά θεολογία, το 1598. Πήρε πτυχίο έναν χρόνο αργότερα και μεταπτυχιακό δίπλωμα το 1603. Από το 1600 δίδασκε στην Σχολή Reglerschule της πόλης. Διετέλεσε κάντορας στην εκκλησία του Αγίου Ανδρέα από 1601 και πρεσβύτερος κληρικός του ομώνυμου σχολείου, μετά το 1607. Το 1609 εγκατέλειψε τη διδασκαλία για να αφοσιωθεί πλήρως στο επάγγελμα του κληρικού και έφυγε για το Τρέχτελμπορν (Tröchtelborn), όπου κήρυττε μέχρι το 1621. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ο Άλτενμπουργκ δημοσίευσε μουσική η οποία εκτιμήθηκε ιδιαίτερα, τόσο που, τον σύγκριναν με τον διάσημο Ορλάντο ντι Λάσσο. <ref<von Dommer & Pressel</ref>

Μετά το 1621 πήγε στο Ζέμερντα (Sömmerda), όπου εργαζόταν στην εκκλησία του Αγ. Βονιφατίου (Bonifaciuskirche). Εκεί, συνέχισε να δημοσιεύει πολύ αξιόλογη μουσική, αλλά ο Τριακονταετής Πόλεμος υπέσκαπτε τις προσπάθειές του. Το 1636, η τεράστια μάστιγα πανώλους που χτύπησε την περιοχή αποδεκάτισε το μεγαλύτερο μέρος του εκκλησιάσματός του, ενώ πέθαναν η σύζυγος και τα δέκα από τα δεκατρία παιδιά του. Επέστρεψε στην Ερφούρτη το 1637, όπου παρέμεινε ως διάκονος και, από το 1638, προϊστάμενος ιερέας στην εκκλησία του Αγίου Ανδρέα. Τα περισσότερα έργα του εκδόθηκαν μεταξύ 1610-1620.
Κατά τον μουσικολόγο Φ. Μπλούμε (Friedrich Blume), ο Άλτενμπουργκ θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ο πρώτος ελαϊκευτής τής προτεσταντικής εκκλησιαστικής μουσικής, με πολλά έργα του να έχουν ενσωματωθεί στο λουθηρανικό εκκλησιαστικό τυπικό.

Κυριότερα έργα
16 εξαμερείς Intraden, για όργανα ή φωνές (σε δύο τόμους, 1620)
Βρέφος Γεννημένο στην Βηθλεέμ (Puer natus in Bethlehem, από συλλογή του 1621)
Adventen και Χριστουγεννιάτικα τραγούδια για 6 φωνές
Χριστουγεννιάτικα τραγούδια για 4 φωνές
Πάθη κατά Ησαΐαν, από τον Ψαλμό 53, για 8 φωνές (Ερφούρτη, 1608)
Γαμήλια Χαρά του Αδάμ (Adams hochzeitliche Freude), μοτέτο, για 6 φωνές (Ερφούρτη, 1613)
Χριστιανική Χαρά (Gaudium Christianum, Ιένα 1617)
Musikalischer Schirm und Schild der Bürger etc. oder der 55. Εξάφωνος ψαλμός (Ερφούρτη, 1618)
Τραγούδια της Έλευσης (Cantiones de adventu, Ερφούρτη 1620)
Ο Φόβος της Κόλασης και η Γαλήνη της Ψυχής (Angst der Hellen und Friede der Seelen), 16 μοτέτα πάνω στον Ψαλμό 116.
Musikalisches Festgefüge, για 4-15 φωνές, σε 4 τόμους (μόνον οι τόμοι 3 και 4 σώζονται, Ερφούρτη 1623)

Παραπομπές

Πηγές
«Λεξικό Μουσικής και Μουσικών» (Dictionary of Music and Musicians) του George Grove, D.C.L (Oxford, 1880)
Kennedy, Michael Λεξικό Μουσικής της Οξφόρδης (Oxford University Press Αθήνα: Γιαλλέλης, 1989) ISBN 960-85226-1-7
Γιώργος Λεωτσάκος, επιμέλεια λήμματος στην εγκυκλοπαίδεια «Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα», έκδοση 1981, τόμος 7, σ. 181
Enciclopedia Bompiani-Musica, Milano (εκδ. ΑΛΚΥΩΝ, 1985)
Eric Blom The New Everyman Dictionary of Music (Grove Weidenfeld, N. York, 1988)
Arrey von Dommer, Paul Pressel (1875), "Altenburg, Michael", Allgemeine Deutsche Biographie (ADB) (in German), 1, Leipzig: Duncker & Humblot, p. 363

Συνθέτες του Μπαρόκ
Γερμανοί συνθέτες κλασικής μουσικής