Ιστορία Εικονογραφημένη

Η Ιστορία Εικονογραφημένη είναι το παλαιότερο περιοδικό ποικίλης ιστορικής ύλης στην Ελλάδα. Κυκλοφορεί ανελλιπώς κάθε μήνα, από  τον Ιούλιο του 1968 και εξής, από την εκδοτική εταιρία Πάπυρος Πρεςς  ΕΠΕ, θυγατρική του  Εκδοτικού Οργανισμού Πάπυρος που ιδρύθηκε το 1936 από τον Ανδρέα Ι. Πουρνάρα με σκοπό την έκδοση των «Απάντων των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων» και έργων της Ελληνικής Γραμματολογίας. Εμπνευστής της έκδοσης υπήρξε ο δημοσιογράφος Νίκος Αγγελής ο οποίος έπεισε τον εκδότη Γιάννη Πουρνάρα για τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος. Πρώτος διευθυντής σύνταξης του περιοδικού ήταν ο δημοσιογράφος Δημήτριος Αστερινός, ενώ το κύριο θέμα του πρώτου τεύχους αφορούσε τον πόλεμο της Μπιάφρας και την προσπάθεια των κατοίκων της να αποσχισθούν από τη Νιγηρία.

Το περιοδικό γνώρισε αμέσως μεγάλη απήχηση χάρη στις πολλές καινοτομίες του (πλούσια εικονογράφηση, πρωτότυπες μόνιμες στήλες, μεταφράσεις από αντίστοιχα ξένα περιοδικά προκειμένου για κείμενα η θεματολογία των οποίων απουσίαζε από την ελληνική βιβλιογραφία) και την πλειάδα των συνεργατών του. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν πολλές σημαντικές πνευματικές φυσιογνωμίες της εποχής, όπως οι Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος, Νικόλαος Τωμαδάκης, Ι.Μ. Χατζηφώτης, Σόλων Γρηγοριάδης, Κώστας Κυριαζής, Χρήστος Λάζος, Κώστας Κιουπκιολής, Σαράντος Αντωνάκος, Κώστας Σαρδελής, Επαμεινώνδας Βρανόπουλος, ο γλωσσολόγος Δικαίος Βαγιακάκος. Τον Δημήτριο Αστερινό (που πέθανε ξαφνικά τον Φεβρουάριο του 1978) διαδέχθηκε ως διευθυντής σύνταξης για τα επόμενα 24 χρόνια ο Νίκος Αγγελής μέχρι και τον δικό του θάνατο, τον Σεπτέμβριο του 2002. Την ίδια περίοδο στην ομάδα των συντακτών του περιοδικού (που προσεγγίζει πλέον τον μισό αιώνα) προστέθηκαν νέοι σημαντικοί συγγραφείς, όπως ο ιστορικός Πολυχρόνης Ενεπεκίδης, ο λογοτέχνης Φίλιππος Φιλίππου, και άλλοι. Την περίοδο 2002-2008, η θέση του διευθυντή σύνταξης δεν καλύφθηκε και καθήκοντα αρχισυντάκτη άσκησε η φιλόλογος Μελίτα Βαμβακά-Τριβιζά, με πολύχρονη παρουσία στον Εκδοτικό Οργανισμό Πάπυρος ως επιμελήτρια κειμένων και μεταφράστρια.

Από τις 17 Ιουλίου του 2018 το περιοδικό άλλαξε εκδοτικό οίκο και πλέον εκδίδεται από τον νεοσύστατο εκδοτικό φορέα που τελεί υπό την ευθύνη του συγγραφέα-κριτικού Διονύση Ν. Μουσμούτη, με την επωνυμία Εκδοτικός Οργανισμός Ιστορία Εικονογραφημένη Μ.Ι.Κ.Ε. Ο Δ.Ν. Μουσμούτης είχε διατελέσει διευθυντής του περιοδικού από το 2008. Αρχισυντάκτης του περιοδικού είναι ο Σπυρίδων Γ. Πλουμίδης, επίκουρος καθηγητής Νεότερης και Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Ο ίδιος διατηρεί και την επιμέλεια της στήλης «Βιβλία και Ιστορία». Κατά την τελευταία περίοδο της κυκλοφορίας του, μετά το 2008, συνεργάστηκαν πολλοί  ερευνητές και πανεπιστημιακοί, μεταξύ άλλων οι Δημήτρης Αποστολόπουλος, Γιώργος Γεωργής, Χριστόδουλος Γιαλλουρίδης, Στράτος Ν. Δορδανάς, Γεράσιμος Ζώρας, Νέστορας Κουράκης, Νίκος Κ. Κυριαζής, Νίκος Μαραντζίδης, Ιάκωβος Μιχαηλίδης, Κωνσταντίνα Μπότσιου, Νίκος Νικολούδης, Γιάννης Πανούσης, Ιωάννης Σ. Παπαφλωράτος, Γεώργιος Πλουμίδης, Γεράσιμος Ρηγάτος, Σωτήρης Ριζάς, Χάγκεν Φλάισερ, έγκυροι δημοσιογράφοι, όπως οι Δημήτρης Ταταρούνης, Γιάννης Ράγκος, Μάκης Προβατάς, καθώς και γνωστοί ξένοι συγγραφείς όπως οι Antony Beevor, John Julius Norwich, Martin van Creveld, ενώ καθιερώθηκαν τα θεματικά αφιερώματα. Παράλληλα, από τα τέλη της δεκαετίας του 2000 πολλά τεύχη του περιοδικού πλαισιώθηκαν DVD ιστορικού περιεχομένου, ντοκιμαντέρ, ελληνικής και ξένης παραγωγής.

Ο αριθμός των εκδοθέντων τευχών του περιοδικού υπερβαίνει τα 630 και τα δημοσιευμένα άρθρα είναι άνω των 7.500. Το περιοδικό διαθέτει ιστοσελίδα (www.istoria.gr), σελίδα στο facebook (https://www.facebook.com/HIS1968/ ) και κανάλι στο youtube (https://www.youtube.com/channel/UC82aziYdbBlV1prGBH336jQ).

Βιβλιογραφία
Δικαίος Βαγιακάκος, «Για τα 40 χρόνια κυκλοφορίας της “Ιστορίας”», περ. Ιστορία Εικονογραφημένη, 485 [2008], σσ. 6-9.
Γιάννης Ράγκος, «40 χρόνια “Ιστορία Εικονογραφημένη” – Τόσο παλιά, τόσο καινούργια», περ. Ιστορία Εικονογραφημένη, 485 [2008], σσ. 10-17.
Νίκος Βατόπουλος, «Ταξίδια του νου με εικονογραφημένες ‘’Ιστορίες’’», εφ. Η Καθημερινή, 20.8.2011, σ. 4.
Γερμανός Βασιλειάδης, «Πενήντα χρόνια Εικονογραφημένη Ιστορία», περ. Διόραμα 23 (2019), σσ. 54-55.

Παραπομπές 

Ελληνικά περιοδικά
Ελληνικά ιστορικά περιοδικά
Περιοδικά ιστορίας