Νότιες Ορκάδες

Οι Νότιες Ορκάδες (αγγλικά: South Orkney Islands), είναι αρχιπέλαγος που βρίσκεται περίπου 604 χιλιόμετρα βόρεια της Ανταρκτικής χερσονήσου της Ανταρκτικής με συνολική έκταση 620 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Με τη Συνθήκη της Ανταρκτικής, το 1959, τα νησιά όπως και η Ανταρκτική θεωρούνται επιστημονική προστατευόμενη περιοχή, ελεύθερη για επιστημονική έρευνα και στην οποία απαγορεύεται κάθε στρατιωτική δράση.

Το Ηνωμένο Βασίλειο και η Αργεντινή διατηρούν ερευνητικές βάσεις στα νησιά. Η αργεντίνικη βάση, Ορκάδας (Orcadas), που ιδρύθηκε το 1904, βρίσκεται στο νησί Λόρι (Laurie). Στα έντεκα κτίρια της αργεντίνικης βάσης διαμένουν μέχρι 45 άτομα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, και κατά μέσο όρο 14 άτομα κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Η βρετανική βάση, βρίσκεται στο νησί Σάινι και ιδρύθηκε το 1947. Εκτός από το προσωπικό στις βάσεις, δεν υπάρχουν άλλοι κάτοικοι στα νησιά.

Ιστορία 
Οι Νότιες Ορκάδες ανακαλύφθηκαν το 1821 από δύο κυνηγούς φωκών, τον αμερικανικό Ναθάνιελ Πάλμερ και τον Βρετανό Τζόρτζ Πάουελ. Τα νησιά είχαν αρχικά ονομαστεί νησιά του Πάουελ, και το κύριο νησί ονομάστηκε Κορονέισον (Coronation) επειδή ήταν η χρονιά της στέψης του βασιλιά Γεωργίου Δ΄. Το 1823, ο Τζέιμς Ουέντελ επισκέφθηκε τα νησιά και έδωσε στο αρχιπέλαγος το σημερινό του όνομα (από τα νησιά Ορκάδες της Σκωτίας) και μετονόμασε κάποια από τα νησιά. Οι Νότιες Ορκάδες βρίσκονται περίπου στο ίδιο γεωγραφικό πλάτος νότια ενώ οι Ορκάδες βρίσκονται βόρεια (60° S με 59° N αντίστοιχα), αν και δεν είναι γνωστό αν αυτό ήταν ένας παράγοντας πίσω από την ονομασία των νησιών.

Τα νησιά επισκέπτονταν συχνά κυνηγοί φωκών και φαλαινοθήρες, αλλά καμία εμπεριστατωμένη έρευνα δεν είχε γίνει μέχρι την αποστολή του Ουίλιαμ Σπιρς Μπρους (William Speirs Bruce) με το πλοίο «Σκωτία» το 1903, η οποία διαχείμασε στο νησί Λόρι. Ο Μπρους ερεύνησε τα νησιά, επανέφερε μερικές από τις ονομασίες που είχε αλλάξει ο Ουέντελ, και δημιούργησε ένα μετεωρολογικό σταθμό, ο οποίος πουλήθηκε στην κυβέρνηση της Αργεντινής κατά την αναχώρησή του, το 1904. Αυτή η βάση, η οποία είναι μέχρι σήμερα σε λειτουργία, μετονομάστηκε σε Ορκάδας το 1951 και είναι η αρχαιότερη ερευνητική βάση, η οποία είναι συνεχώς επανδρωμένη, στην Ανταρκτική.

Τα νησιά διεκδικούνται από το Ηνωμένο Βασίλειο από το 1908 και από το 1962 ως μέρος του Βρετανικού εδάφους της Ανταρκτικής. Ενώ η διεκδίκηση της Αργεντινής επί των νησιών υπάρχει από το 1925 ως μέρος της Ανταρκτικής της Αργεντινής.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Νησιά της Ανταρκτικής
Αμφισβητούμενα νησιά