Τσιτσέκα (όνομα)

Τσιτσέκα, ελληνικό γυναικείο κύριο όνομα (βαφτιστικό όνομα).

Ετυμολογία του ονόματος
Όνομα τουρκικής αρχής, από τη λέξη çiçek «άνθος». Σημασιολογικά παρεμφερές με τα ονόματα Ανθή, Ανθούσα, Λουλούδα, Πουλουδιά, Φιορέλλα, Φκιουρού (ιταλικά: fiore «άνθος»), Φλώρα, Τσβιάτα (βουλγαρικά: Цвете «άνθος») κτλ.

Διάδοση του ονόματος
Ασυνήθιστο σήμερα όνομα των ελληνόφωνων της Μικράς Ασίας. Κατά τον Ιωακείμ Βαλαβάνη, «Τσιτσέκα (τουρκιστί Ανθή)», στο Αραβάνι Καππαδοκίας. Σύμφωνα με τον Σίμο Μενάρδο, Κικεκού, στην Κύπρο, από το κικέκιν «τσιτστέκι», από τα ονόματα που διάλεγαν οι «λινοβάμπακοι», οι Κύπριοι που φοβούμενοι να δηλώσουν χριστιανοί έφεραν δημοσίως τουρκικό όνομα. Ο Μπούτουρας το συμπεριλαμβάνει στα «Ονόματα εκ παρομοιώσεων προς φυτά».

Το όνομα πρωτοεμφανίστηκε στη μεσαιωνική ελληνική με την Τζιτζάκ ή Τσιτσάκ, την πριγκίπισσα των Χαζάρων, που όταν εκχριστιανίστηκε για να παντρευτεί το (732 ; ) τον Κωνσταντίνο Ε΄ (718–775), αυτοκράτορα του Βυζαντίου  (741–775), μετονομάστηκε σε Ειρήνη. Γιος τους, ο αυτοκράτορας Λέων ο Χάζαρος (750–780).

Το ένδυμα που φορούσε η πριγκίπισσα κατά την ενθρόνισή της έκανε τόση εντύπωση στο Βυζάντιο, που έγινε η αιτία να καθιερωθεί ένα νέο είδος χιτώνα αντρικού, το τζιτζάκιον.

Το όνομα σε άλλες γλώσσες
Τουρκικά: Çiçek

Επώνυμο
Σύμφωνα με τον Τομπαΐδη, το οικογενειακό Τσιτσεκλής από το τουρκικό çiçekli «ανθισμένος», και το Τσιτσεκίδης από το τουρκικό çiçek «άνθος». Πρβ. και Τριανταφυλλίδη, «από το τσιτσέκ μπορεί το οικογενειακό Τσιτσεκλής». Επίσης, Τσιτσέκας, ίσως μητρωνυμικό οικογενειακό.

Επίσης από το çiçek
τσουτσέκι: (μειωτικά) για άνθρωπο ασήμαντο, άξιο περιφρόνησης, συνήθως νεαρό.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

  Lynda Garland, Irene (wife of Constantine V) 

Γυναικεία ελληνικά ονόματα
Ονόματα από τον φυτικό κόσμο
Ονόματα από τη λαϊκή παράδοση
Τουρκικά ονόματα
Ονόματα τουρκικής προέλευσης