Εύα Καϊλή

Η Εύα Καϊλή (Θεσσαλονίκη, 26 Οκτωβρίου 1978) είναι Ελληνίδα πολιτικός, πρώην βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και ευρωβουλευτής από το 2014. Τον Ιανουάριο του 2022 εκλέχθηκε ως μια από τους 14 αντιπροέδρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.   
 
Τον Δεκέμβριο του 2022 συνελήφθη επ' αυτοφόρω από τη βελγική ομοσπονδιακή αστυνομία, κατηγορούμενη μαζί με άλλα άτομα για συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, ξέπλυμα χρήματος και διαφθορά, στην οποία εμπλέκονται αξιωματούχοι του Κατάρ, το λεγόμενο Σκάνδαλο Κατάργκεϊτ. Καθαιρέθηκε από τη θέση της αντιπροέδρου, διαγράφτηκε από το ΠΑΣΟΚ - Κίνημα Αλλαγής και από την Ομάδα Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, και είναι πλέον ανεξάρτητη ευρωβουλευτής. Η Καϊλή δηλώνει αθώα και επιρρίπτει τις ευθύνες για οποιαδήποτε αξιόποινη πράξη στους Ιταλούς συγκατηγορούμενούς της, ενώ κατηγορεί τις βελγικές αρχές ότι την υπέβαλαν σε βασανιστήρια για να την εκβιάσουν να ομολογήσει.

Βιογραφία 
Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη και σπούδασε στην Αρχιτεκτονική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου. Έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Πειραιά, στο τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών. Ο πατέρας της, Αλέξανδρος Καϊλής, είναι μηχανολόγος και ηλεκτρολόγος μηχανικός, στέλεχος στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, γεννημένος στην Κωνσταντινούπολη. Η μητέρα της, Μαρία Ιγνατιάδου, είναι Μικρασιάτισσα, μεγαλωμένη στον νομό Ημαθίας.

Έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης με τον Ιταλό Φραντσέσκο Τζιόρτζι, που εργάζεται ως βοηθός στο γραφείο Ιταλού ευρωβουλευτή στην ομάδα των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών. Διατηρούν σχέση από το 2020 και έχουν μία κόρη, την Αριάδνη, που γεννήθηκε το 2021.

Σταδιοδρομία εκτός πολιτικής 
Πριν από την πολιτική της καριέρα, εργάστηκε ως δημοσιογράφος στο Mega Channel (2004-2007), παρουσιάζοντας το δελτίο ειδήσεων του Σαββατοκύριακου. Την περίοδο 2012-2014 υπήρξε σύμβουλος επικοινωνίας και δημόσιων και εξωτερικών υποθέσεων σε ελληνικές φαρμακευτικές εταιρείες και σε έναν από τους μεγαλύτερους ομίλους των ΜΜΕ στην Ελλάδα.

Πολιτική καριέρα 
Το 1992 η Καϊλή έγινε μέλος της Νεολαίας ΠΑ.ΣΟ.Κ.. Στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2002 ήταν το νεότερο μέλος που εξελέγη στο δημοτικό συμβούλιο της Θεσσαλονίκης. Μέντορας της στην πολιτική θεωρείται ο πρώην βουλευτής και υπουργός Σπύρος Βούγιας, ο οποίος την ανακάλυψε από την ΠΑΣΠ και την εισήγαγε στην τοπική αυτοδιοίκηση καθώς την συμπεριέλαβε ως υποψήφια δημοτική σύμβουλο στην υποψηφιότητα του για την δημαρχία της Θεσσαλονίκης.

Μέλος του ελληνικού κοινοβουλίου 
Στις εθνικές εκλογές του 2004 ήταν η νεότερη υποψήφια, θέτοντας υποψηφιότητα στην Α΄ Θεσσαλονίκης με το ΠΑΣΟΚ. Βρέθηκε σε εκλόγιμη θέση, αλλά τελικά την έδρα κράτησε ο τότε πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Γιώργος Παπανδρέου. Στις εκλογές του 2007 εξελέγη βουλευτής Α' Θεσσαλονίκης, η νεότερη βουλευτής με το ΠΑΣΟΚ. Διατήρησε την έδρα της και στις εθνικές εκλογές του 2009. 

Κατά τη διάρκεια της κοινοβουλευτικής της θητείας, η Καϊλή ήταν μέλος στις κοινοβουλευτικές επιτροπές Μορφωτικών και Εκπαιδευτικών Υποθέσεων, Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων και Απόδημου Ελληνισμού. Υπήρξε, επίσης, μέλος της ελληνικής αντιπροσωπείας στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Εύξεινου Πόντου, στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΝΑΤΟ και στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση της ΕΕ για την Μεσόγειο. Έχει εκπροσωπήσει την Ελλάδα σε συνέδρια και σε ειδικές αποστολές στο εξωτερικό.

Ενόψει της ψήφου εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση Παπανδρέου, τον Νοέμβριο 2011, η Καϊλή ανακοίνωσε την άρνησή της να υποστηρίξει την κυβέρνηση, γεγονός που θα την άφηνε με την υποστήριξη μόνο 151 από τους 300 βουλευτές. Αργότερα, υπαναχώρησε και ο Παπανδρέου πήρε ψήφο εμπιστοσύνης από τους 155 βουλευτές του ΠΑΣΟΚ.

Στις εκλογές του 2012 αναδείχθηκε πρώτη σε ψήφους, αλλά δεν εκλέχτηκε, λόγω της απόφασης του τότε προέδρου του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελου Βενιζέλου να κρατήσει την έδρα της Θεσσαλονίκης. Την περίοδο 2013-2014 διετέλεσε πρόεδρος του Κέντρου Ερευνών για Θέματα Ισότητας και Ίσων Ευκαιριών του υπουργείου Εσωτερικών.

Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 
Στις ευρωεκλογές του 2014 εξελέγη ευρωβουλευτής με την Ελιά - Δημοκρατική Παράταξη (S&D), έχοντας λάβει 122.054 ψήφους. Από τότε και μέχρι σήμερα, η Καϊλή είναι μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και μέλος της Προοδευτικής Συμμαχίας των Σοσιαλιστών και των Δημοκρατών στην Ευρώπη μέχρι τη σύλληψή της τον Δεκέμβριο του 2022. Είναι πρόεδρος της Επιτροπής για το Μέλλον της Επιστήμης και Τεχνολογίας και του Τμήματος Επιστήμης και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στο Ευρωκοινοβούλιο και αντιπρόεδρος για την στρατηγική καινοτομίας, τις ΤΠΕ, την τεχνολογία, τις επιχειρήσεις, την ΕΚΕ, τον ΟΗΕ, τον ΠΟΕ, τον ΟΟΣΑ και την Μέση Ανατολή. Διετέλεσε πρόεδρος του Κέντρου Τεχνητής Νοημοσύνης, η πρώτη επικεφαλής του οργάνου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Αξιολόγηση των Επιστημονικών και Τεχνολογικών Επιλογών (2017-2022) και της αντιπροσωπείας για τις σχέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με την Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΝΑΤΟ (2014-2019). Διετέλεσε, ακόμη, μέλος της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας, της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων και της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων. Είναι αναπληρωματικό μέλος στην Επιτροπή Προϋπολογισμών και στην αντιπροσωπεία για τις σχέσεις με την Αραβική Χερσόνησο.

Παράλληλα με τη συμμετοχή της σε επιτροπές της ΕΕ, η Καϊλή είναι μέλος της Διακομματικής Ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τον καρκίνο, της Διακομματικής Ομάδας για την αναπηρία, της αντιπροσωπείας στην Επιτροπή Κοινοβουλευτικής Συνεργασίας ΕΕ-Ρωσίας και της αντιπροσωπείας για τις σχέσεις της ΕΕ με τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. 

Το 2018 ήταν η αποδέκτης του βραβείου Ευρωβουλευτής της Χρονιάς για την Ψηφιακή Εποχή και τις Νέες Τεχνολογίες.

Στις ευρωεκλογές του 2019 επανεξελέγη ευρωβουλευτής με το Κίνημα Αλλαγής, λαμβάνοντας 145.650 ψήφους. Από το 2019 μέχρι τον Δεκέμβριο του 2022 ήταν επικεφαλής της ελληνικής αντιπροσωπείας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών. 

Στις 18 Ιανουαρίου 2022 η Καϊλή έγινε αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, μετά την εκλογή της στον πρώτο γύρο των εκλογών με 454 ψήφους.

Στις 10 Δεκεμβρίου και μετά τη σύλληψή της για συμμετοχή στο Σκάνδαλο Κατάργκεϊτ, με απόφαση της προέδρου του Ευρωκοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, της αφαιρέθηκαν όλες οι αρμοδιότητες που είχε ως αντιπρόεδρος, ενώ στις 13 Δεκεμβρίου καθαιρέθηκε από τα καθήκοντά της. Στις 15 Δεκεμβρίου, ο Ευρωπαίος Γενικός Εισαγγελέας, ζήτησε την άρση της ασυλίας της, καθώς υπάρχουν υποψίες για απάτη σε βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ, σε σχέση με τη διαχείριση της κοινοβουλευτικής αποζημίωσης και ιδίως όσον αφορά την αμοιβή των διαπιστευμένων κοινοβουλευτικών βοηθών της.

Πολιτικές απόψεις  
Το 2017 απευθυνόμενη στον τότε υπουργό Δικαιοσύνης Σταύρο Κοντονή, ισχυρίστηκε ότι «οι κομμουνιστές είχαν δολοφονήσει τον παππού της και έκαψαν το σπίτι της οικογένειάς της, αφού το καταλήστεψαν». Αφορμή για την δήλωση αποτέλεσε η άρνηση του Κοντονή να συμμετάσχει σε εκδήλωση της Εσθονικής Προεδρίας της ΕΕ με τίτλο «Κληρονομιά των Εγκλημάτων των Κομμουνιστικών Καθεστώτων, στην Ευρώπη του 21ου Αιώνα» στο πλαίσιο του εορτασμού της Ευρωπαϊκής Ημέρας Μνήμης για τα Θύματα του Σταλινισμού και του Ναζισμού». Η αναφορά στο παρελθόν της  αφορούσε τον πρώτο σύζυγο της γιαγιάς της, ενώ τα πολιτικά κίνητρα της δολοφονίας αμφισβητούνται.

Τον Σεπτέμβριο 2022, η επιλογή της να ψηφίσει τον υποψήφιο του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, Αλεσάντρο Τσιοτσέτι, για την θέση του γραμματέα της Ευρωβουλής, ερχόμενη αντίθετη με την κομματική γραμμή των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών και Δημοκρατών για αποχή στην ψηφοφορία, έφερε την Καϊλή στο επίκεντρο επικρίσεων και αντιδράσεων από την ευρωομάδα της.. O πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ - Κινήματος Αλλαγής Νίκος Ανδρουλάκης δήλωσε εκ των υστέρων (μετά την σύλληψή της και διαγραφή της απο το κόμμα τον Δεκέμβρη του 2022), ότι από τον Σεπτέμβριο είχε αποφασίσει να μην είναι ξανά υποψήφια η Καϊλή, εξαιτίας των δηλώσεών της για το σκάνδαλο των τηλεφωνικών υποκλοπών (θύμα παρακολούθησης του οποίου υπήρξε και ο ίδιος), όπου υποστήριξε ότι δεν πρόκειται για «κάτι σοβαρό» και ότι «αυτά γίνονται».

Μετά το σκάνδαλο Καταργκέιτ και την διαγραφή της από το ΠΑΣΟΚ- Κίνημα Αλλαγής, ο Ανδρουλάκης δήλωσε ότι η Καϊλή ήταν μακριά από την γραμμή του κόμματος, καθώς και ότι λειτουργούσε ως «δούρειος ίππος της Νέας Δημοκρατίας». Επίσης, την κάλεσε να παραδώσει την έδρα στην Ευρωβουλή.

Σύλληψη για σκάνδαλο Κατάργκεϊτ 

Στις 9 Δεκεμβρίου 2022 έγινε γνωστό ότι η Καϊλή συνελήφθη επ' αυτοφώρω από την βελγική Ομοσπονδιακή Αστυνομία κατόπιν έρευνας, ως ύποπτη για διαφθορά και νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Η έρευνα συνδέεται με προσπάθειες άσκησης πίεσης υπέρ του Κατάρ. Λόγω ασυλίας, η σύλληψη της Καϊλή δεν περιλαμβανόταν στο αρχικό σχέδιο των βελγικών αρχών. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της επιχείρησης της 9ης Δεκεμβρίου συνελήφθη ο πατέρας της, Αλέξανδρος, έξω από ξενοδοχείο των Βρυξελλών στο οποίο διέμενε, με μία τσάντα με μετρητά. Η Καϊλή ισχυρίζεται ότι τα μετρητά ανήκουν στον Αντόνιο Πάντσερι και ότι τα είχε δώσει στον πατέρα της μόλις έμαθε για την ύπαρξή τους, ώστε εκείνος να τα δώσει στον Παντσέρι. Η σύλληψη του πατέρα της οδήγησε τον προϊστάμενο ανακριτή Μισέλ Κλεζ να θεωρήσει ότι υπάρχει διάπραξη αυτόφωρου αδικήματος. Μια ειδική αστυνομική ομάδα, συνοδευόμενη από τον Κλεζ, στη συνέχεια κατευθύνθηκε προς το σπίτι της Καϊλή και τη συνέλαβε. Η Καϊλή δεν αντιστάθηκε, αλλά, σύμφωνα με τους δικηγόρους της, ήταν σε κατάσταση ταραχής και σύγχυσης, ενώ ανακρίθηκε για περισσότερες από πέντε ώρες. Δικαστής των Βρυξελλών διέταξε την κράτηση τεσσάρων από τα έξι άτομα που είχαν προσαχθεί μετά την επιχείρηση της αστυνομίας. Στους συλληφθέντες απαγγέλθηκαν κατηγορίες για συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, ξέπλυμα χρήματος και διαφθορά. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβανόταν και η Καϊλή και διατάχθηκε η κράτησή της σε φυλακή μέχρι την απολογία της. Παράλληλα, στην Αθήνα, η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες προχώρησε στη δέσμευση των περιουσιακών στοιχείων της ίδιας και του συντρόφου της στην Ελλάδα, αλλά και μελών της οικογένειάς της.

Οι δικηγόροι της Καϊλή διαμαρτυρήθηκαν για τις ενέργειες των βελγικών αρχών ως υπέρβαση της δικαστικής εξουσίας, ισχυριζόμενοι ότι οι αρχικές ανακρίσεις της Καϊλή ήταν προβληματικές γιατί η Καϊλή βρισκόταν σε κατάσταση σοκ, ότι δεν της παρασχέθηκε αξιόπιστος διερμηνέας στη γαλλική γλώσσα και ότι μόνο μετά από μια εβδομάδα μπόρεσε να καταθέσει «σε αρκετά καλή ψυχολογική κατάσταση ώστε να έχει πλήρη επίγνωση του τι έλεγε» με αξιόπιστο διερμηνέα. Η Καϊλή, μετά τη σύλληψη και την απόφαση για προσωρινή κράτηση, βρισκόταν έγκλειστη στις φυλακές του Χάρεν, έξω από τις Βρυξέλλες, έως την αποφυλάκισή της τον Απρίλιο του 2023. Από την  ημέρα της προσωρινής κράτησής της, παρακολουθούνταν από ψυχολόγους της φυλακής, με πρωτοβουλία της διοίκησης των φυλακών. Οι δικηγόροι της Καϊλή υποστηρίζουν ότι οι βελγικές αρχές φέρουν την ευθύνη για οποιαδήποτε ψυχολογική βλάβη προκληθεί στην Καϊλή.

Την ίδια μέρα της σύλληψής της διαγράφηκε από την Προοδευτική Συμμαχία Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, με την οποία συμμετείχε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και από το ΠΑΣΟΚ - Κίνημα Αλλαγής. Κατά τις εφόδους σε σπίτια των υπόπτων, η αστυνομία βρήκε περισσότερα από 1.500.000 ευρώ σε μετρητά. Βελγικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι και στο σπίτι της βρέθηκαν σακούλες με μετρητά, χωρίς ωστόσο να έχει γίνει γνωστό το ακριβές ποσό. Η Καϊλή είχε και παλαιότερα επαινέσει το Κατάρ για την πρόοδο στο ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα παρά τις επικρίσεις, γεγονός που συσχετίζεται με την υπόθεση, καθώς η έρευνα των αρχών εστιάζει σε χρηματισμό που προέρχεται από το Κατάρ. Μετά τη σύλληψή της, παραπέμφθηκε στο Πρωτοβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΑ «καθώς απέκρυψε την αλήθεια για τις χιλιάδες θανάτους εργατών κατά τα έργα ανέγερσης γηπέδων για το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου 2022».

Σε ακρόαση στις 19 Ιανουαρίου 2023 αιτήθηκε την αποφυλάκισή της με περιοριστικούς όρους. Μέσω των δικηγόρων της υποστήριξε ότι υπέστη βασανιστήρια και εξευτελισμούς κατά την κράτησή της. Οι βελγικές αρχές αρνήθηκαν το αίτημα και αποφάσισαν την παράταση της προσωρινής κράτησης.

Από τους δικηγόρους της Καϊλή έγινε γνωστό ότι της είχε προταθεί από τους Βέλγους ανακριτές να αφεθεί ελεύθερη, με αντάλλαγμα να δηλώσει ένοχη για τις κατηγορίες και να συνεργαστεί με τις αρχές: η Καϊλή αρνήθηκε να δηλώσει ένοχη, υποστηρίζοντας ότι είναι αθώα και είχε πλήρη άγνοια των εγκληματικών ενεργειών που διέπραξαν οι συγκατηγορούμενοί της, μεταξύ των οποίων και ο σύντροφός της. Σε νέα ακρόαση στις 16 Φεβρουαρίου, ζήτησε την αποφυλάκισή της με όρους, αλλά το αίτημα απορρίφθηκε και παρατάθηκε η προσωρινή κράτηση.

Η Καϊλή αφέθηκε ελεύθερη, με καθεστώς ηλεκτρονικής επιτήρησης των κινήσεών της, στις 12 Απριλίου. Για την αποφυλάκισή της έπαιξε ρόλο το γεγονός ότι στις δεσμίδες των χρημάτων που κατασχέθηκαν στο πλαίσιο της υπόθεσης, δεν εντοπίστηκαν δικά της δακτυλικά αποτυπώματα, αλλά του Παντσέρι και του Τζόρτζι. Το μέτρο της ηλεκτρονικής επιτήρησης έπαψε στις 25 Μαΐου, καθώς ικανοποιήθηκε το σχετικό αίτημα των δικηγόρων της Καϊλή.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Επίσημη ιστοσελίδα

Απόφοιτοι Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
Βουλευτές Α΄ Θεσσαλονίκης
Βουλευτές εκλεγμένοι με το ΠΑΣΟΚ
Ελληνίδες τηλεπαρουσιάστριες
Ευρωβουλευτές εκλεγμένοι με την Ελιά - Δημοκρατική Παράταξη
Ευρωβουλευτές εκλεγμένοι με το Κίνημα Αλλαγής
Ευρωβουλευτές της Ελλάδας εκλεγμένοι την περίοδο 2014-2019
Ευρωβουλευτές της Ελλάδας εκλεγμένοι την περίοδο 2019-2024