Φράνσις, μια Αδέσμευτη Γυναίκα

Η ταινία Φράνσις, μια Αδέσμευτη Γυναίκα (πρωτότυπος τίτλος Frances) είναι βιογραφικό δράμα παραγωγής 1982 σε σκηνοθεσία Γκρεμ Κλίφορντ. Πρωταγωνίστρια της ταινίας είναι η Τζέσικα Λανγκ στο ρόλο της τραγικής ηθοποιού της δεκαετίας του '30 Φράνσις Φάρμερ, η οποία αρνήθηκε να παίξει το παιχνίδι του Χόλιγουντ και κατέληξε σε ψυχιατρική κλινική. Η Λανγκ πλαισιώνεται από τους Κιμ Στάνλεϊ, στο ρόλο της μητέρας της Φράνσις Φάρμερ και Σαμ Σέπαρντ στο ρόλο ενός δημοσιογράφου που είχε ερωτική σχέση με την ηθοποιό.

Πλοκή 
Η Φράνσις Φάρμερ (Τζέσικα Λανγκ) είναι μια νέα κοπέλα αποφασισμένη να γίνει ηθοποιός, η οποία όμως αρνείται πεισματικά να ακολουθήσει το χολιγουντιανό πρότυπο: απέχει από κάθε είδους ανούσιες εκδηλώσεις που προσδίδουν δημοσιότητα και επιμένει να βγαίνει στη σκηνή χωρίς μακιγιάζ. Οι επαναστατικές της ιδέες και οι πολιτικές της πεποιθήσεις την τοποθετούν στη μαύρη λίστα του Χόλιγουντ κατά την περίοδο του Μακαρθισμού. Η απελπισμένη της προσπάθεια να γίνει σταρ σε συνδυασμό με τις πιέσεις που δέχεται από τη μητέρα της, Λίλιαν (Κιμ Στάνλεϊ) την οδηγούν πολύ γρήγορα σε νευρικό κλονισμό. Ακόμα και όταν μπαίνει σε ψυχιατρική κλινική συνεχίζει να βασανίζεται: υποβάλλεται σε ριψοκίνδυνη επέμβαση στον εγκέφαλο και πέφτει θύμα βιασμού. Η Φράνσις βγαίνει από την κλινική προσπαθώντας να ορθοποδήσει, αλλά για να τα καταφέρει θα πρέπει να αντιμετωπίσει πρώτα τη μητέρα της.

Πληροφορίες παραγωγής 
Η ταινία σηματοδότησε το σκηνοθετικό ντεμπούτο του Γραμ Κλίφορντ, ο οποίος είχε μακρά θητεία στο χώρο του μοντάζ και συνεργασίες με σκηνοθέτες όπως οι Ρόμπερτ Όλτμαν, Σαμ Πέκινπα και Νίκολας Ρόουγκ. Στην ταινία έκανε επίσης το ντεμπούτο του, σε μικρό ρόλο, ο Κέβιν Κόστνερ. 

Οι ηθοποιοί Τζέιν Φόντα, Σάλι Φιλντ, Ντάιαν Κίτον, Γκόλντι Χον, Μία Φάροου, Σίσι Σπέισεκ, Μπλάιθ Ντάνερ, Αν Άρτσερ, Λάιζα Μινέλι, Πάτι Ντιούκ, Μέριλ Στριπ, Νάταλι Γουντ και Σίμπιλ Σέπερντ είχαν ενδιαφερθεί για το ρόλο της Φάρμερ, ο οποίος ανατέθηκε τελικά στη Τζέσικα Λανγκ. Η Λανγκ που μέχρι εκείνη την περίοδο είχε στο ενεργητικό της τις ταινίες Κινγκ Κονγκ (King Kong, 1976), Η παράσταση αρχίζει (All That Jazz, 1979) και Ο ταχυδρόμος χτυπάει πάντα δυο φορές (The Postman Always Rings Twice, 1981), έγινε αστέρι πρώτου μεγέθους και έλαβε αναγνωρισιμότητα (την ίδια χρονιά η ηθοποιός είχε συμπρωταγωνιστήσει με τον Ντάστιν Χόφμαν στην ταινία Τούτσι (Tootsie, 1982). Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων η Λανγκ και ο συμπρωταγωνιστής της Σαμ Σέπαρντ ερωτεύτηκαν και έγιναν ζευγάρι. Οι δυο τους έζησαν μαζί για 30 περίπου χρόνια και απέκτησαν δυο παιδιά, χώρισαν όμως το 2012.

Η ταινία γυρίστηκε με χαμηλό προϋπολογισμό, ενώ το υψηλών προδιαγραφών αποτέλεσμα ενισχύθηκε εκτός από τις ερμηνείες των πρωταγωνιστών, τόσο από τη μουσική επένδυση του Τζον Μπάρι, όσο και από τη φωτογραφία του Λάζλο Κόβακς. 

Πολλά από τα γεγονότα που εξιστορεί η ταινία προκάλεσαν θύελλα αντιδράσεων και χαρακτηρίστηκαν μη αληθινά (κυρίως το γεγονός ότι η Φάρμερ υπέστη λοβοτομή, στην ψυχιατρική κλινική που νοσηλευόταν), ίσως επειδή η εν λόγω ιστορία έθιγε σε μεγάλο βαθμό το χολιγουντιανό σύστημα.

Βραβεία 
Η ταινία έλαβε δυο υποψηφιότητες: μια για την Τζέσικα Λανγκ, υποψήφια για Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου και μια για την Κιμ Στάνλεϊ, υποψήφια για Όσκαρ Β´ Γυναικείου Ρόλου. Η Τζέσικα Λανγκ είχε ως κυριότερη αντίπαλο τη Μέριλ Στριπ και την ταινία Η εκλογή της Σόφι (Sophie's Choice, 1982), ενώ στα στοιχήματα ο αγώνας ήταν αμφίρροπος και οι πιθανότητες μοιρασμένες. Η Στριπ τελικά υπερίσχυσε και η Λανγκ που ήταν υποψήφια και για Όσκαρ Β΄ Γυναικείου Ρόλου για την ταινία Τούτσι (Tootsie, 1982) υπερίσχυσε της συμπρωταγωνίστριάς της Κιμ Στάνλεϊ. Λίγο καιρό αργότερα, η Τζέσικα Λανγκ βραβεύτηκε για την ερμηνεία της στην ταινία από το Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Μόσχας.

Βραβεία Ακαδημίας Κινηματογράφου (Όσκαρ)
Υποψηφιότητα:
Α’ Γυναικείου Ρόλου – Τζέσικα Λανγκ
Β’ Γυναικείου Ρόλου – Κιμ Στάνλεϊ

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Αμερικανικές ταινίες
Ταινίες του 1982
Ταινίες παραγωγής Universal Pictures
Αγγλόφωνες ταινίες
Αμερικανικές δραματικές ταινίες
Αμερικανικές βιογραφικές ταινίες
Σκηνοθετικό ντεμπούτο σε ταινίες
Ταινίες βασισμένες σε αμερικανικά μυθιστορήματα
Ταινίες με θέμα την ψυχιατρική