Χανς Μπέτε

Ο Χάνς Άλμπρεχτ Μπέτε (Hans Albrecht Bethe, 2 Ιουλίου 1906 – 6 Μαρτίου 2005) ήταν Γερμανός πυρηνικός φυσικός ο οποίος είχε σημαντική συνεισφορά στους τομείς της αστροφυσικής, της κβαντικής ηλεκτροδυναμικής και της φυσικής στερεάς κατάστασης και επιπλέον κέρδισε το 1967 το Νόμπελ Φυσικής για το έργο του πάνω στην αστρική νουκλεοσύνθεση.

Βιογραφία 
Ο Μπέτε γεννήθηκε στις 2 Ιουλίου του 1906 στο Στρασβούργο. Στο μεγαλύτερο μέρος της καριέρας του ο Μπέτε ήταν καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κορνέλ. Κατά την διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου ήταν επικεφαλής του Θεωρητικού Τμήματος του μυστικού εργαστηρίου του Λος Άλαμος στο οποίο αναπτύχθηκαν οι πρώτες ατομικές βόμβες.  Διαδραμάτισε κομβικό ρόλο στον υπολογισμό της κρίσιμης μάζας των ατομικών όπλων και στην ανάπτυξη της θεωρίας πίσω από τους τύπους βομβών που χρησιμοποιήθηκαν στη δοκιμή Trinity και τον πυρηνικό βομβαρδισμό του Ναγκασάκι τον Αύγουστο του 1945.

Μεταπολεμικά διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη και της βόμβας υδρογόνου, αν και αρχικά ενεπλάκη στο σχετικό πρόγραμμα για να αποδείξει ότι ήταν αδύνατo να φτιαχτεί. Αργότερα προσπάθησε να πιέσει μαζί με τον Άλμπερτ Αϊνστάιν και άλλους εξέχοντες επιστήμονες για τον τερματισμό των πυρηνικών δοκιμών και του ανταγωνισμού στα πυρηνικά όπλα ανάμεσα στις ΗΠΑ και την ΕΣΣΔ. Συνέβαλε στο να πεισθούν οι κυβερνήσεις Κένεντι και Νίξον να υπογράψουν με την ΕΣΣΔ την Συνθήκη Μερικής Απαγόρευσης των Πυρηνικών Δοκιμών (Partial Nuclear Test Ban Treaty, 1963) και την Συνθήκη Μείωσης των Αντιβαλλιστικών Όπλων (Anti-Ballistic Missile Treaty, 1972) αντίστοιχα. Δεν έπαψε ποτέ να είναι ενεργός ερευνητής και συνέχισε να δημοσιεύει ακόμη και όταν ξεπέρασε την ηλικία των ενενήντα ετών, γεγονός που τον κάνει ένα από τους ελάχιστους επιστήμονες που δημοσίευσαν τουλάχιστον μία σημαντική επιστημονική εργασία κάθε δεκαετία της καριέρας τους -η οποία στην περίπτωση του Μπέτε έφτανε σχεδόν τα εβδομήντα χρόνια. Σύμφωνα με τον Φρήμαν Ντάισον (Freeman Dyson), που ήταν για ένα διάστημα μαθητής του, ο Μπέτε ήταν «ο υπέρτατος λύτης προβλημάτων του 20ου αιώνα».

Πέθανε στις 6 Μαρτίου του 2005 στην Ιθάκα της Νέας Υόρκης.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Τρεις διαλέξεις του Χανς Μπέτε, Πανεπιστήμιο Κορνέλ 

Βραβευμένοι με Νόμπελ Φυσικής
Γερμανοί φυσικοί
Αμερικανοί φυσικοί
Γερμανοί αστρονόμοι
Αμερικανοί αστρονόμοι
Γερμανοί πανεπιστημιακοί
Αμερικανοί πανεπιστημιακοί
Γερμανοί νομπελίστες
Αμερικανοί νομπελίστες
Πυρηνικοί φυσικοί