Χρονόμετρο

Το χρονόμετρο είναι όργανο μέτρησης του χρόνου που μετρά με ωρολογιακό μηχανισμό τον χρόνο που περνά μεταξύ συμβάντων.

Ετυμολογία 
Ο όρος «χρονόμετρο» αποτελείται από τις λέξεις «χρόνος» και «μετρώ».

Τύποι χρονομέτρων 
Όταν αναφερόμαστε σε χρονόμετρο συνήθως εννοούμε τον ωρολογιακού τύπου μηχανισμό, αναλογικό ή ψηφιακό, που κρατούμε και ελέγχουμε με το χέρι. Υπάρχουν και μεγάλοι σε διαστάσεις τύποι χρονομέτρων, όπως για παράδειγμα τα χρονόμετρα των αθλητικών εγκαταστάσεων που έχουν μορφή ψηφιακών πινάκων στα στάδια που διεξάγονται ομαδικά ή άλλα αθλήματα.

Χρονόμετρο χειρός 
Το απλό χρονόμετρο το οποίο κρατούμε στο χέρι έχει συνήθως δύο κουμπιά για τον χειρισμό του. Το ένα ξεκινά να μετρά τον χρόνο και το ίδιο κουμπί σταματά τη μέτρηση όταν το πατούμε ξανά, ενώ το δεύτερο κουμπί μηδενίζει τον μετρητή ώστε να ξεκινήσει νέα μέτρηση. Στο αναλογικό χρονόμετρο υπάρχει ένας ενδείκτης για τα δευτερόλεπτα που περνούν (μεγάλος δείκτης) και ένας τουλάχιστο μικρότερος που μετρά τα λεπτά που συμπληρώνει ένας πλήρης κύκλος του δείκτη δευτερολέπτων. Στα ψηφιακά χρονόμετρα η ένδειξη είναι αριθμητική και δεν έχουμε κινούμενα μέρη. Το χρονόμετρο χειρός έχει σφάλμα τουλάχιστο τον ανθρώπινο χρόνο απόκρισης, καθώς ο έλεγχός του δεν είναι αυτοματοποιημένος. Υπάρχουν επίσης χρονόμετρα χειρός που δίνουν τη δυνατότητα να χρονομετρήσουμε περισσότερα του ενός γεγονότα, όπως για παράδειγμα το χρόνο δύο ή περισσότερων αθλητών.

Μηχανικό χρονόμετρο 
Ένα μηχανικό χρονόμετρο στηρίζεται σε μηχανικό ωρολογιακό μηχανισμό για τη μέτρηση του χρόνου. Η ενέργειά του πηγάζει από ένα ελατήριο που, όταν το συσπειρώνουμε με κούρδισμα, δίνει τη δυνατότητα της ελεγχόμενης απελευθέρωσης της ενέργειας αυτής, με αποτέλεσμα την κίνηση των δεικτών. Η ακρίβεια ενός μηχανικού χρονομέτρου εξαρτάται από μηχανικές ρυθμίσεις, όπως την κίνηση γραναζιών που σφίγγονται κατάλληλα προκειμένου να αντιστέκονται στην απότομη εκτόνωση του ελατηρίου.

Ψηφιακό χρονόμετρο με αναλογικούς ενδείκτες 
Σε πιο σύγχρονα χρονόμετρα δίνεται η δυνατότητα οδήγησης των αναλογικών μηχανισμών των δεικτών από κρύσταλλο ταλάντωσης, ο οποίος προσδίδει εξαιρετικά μεγαλύτερη ακρίβεια από ένα μηχανικό σύστημα ωρολογιακού μηχανισμού
.

Ψηφιακό χρονόμετρο με ψηφιακούς ενδείκτες 
Σε ένα τέτοιο χρονόμετρο η ακρίβεια καθορίζεται και πάλι από κρύσταλλο ταλάντωσης, δίνεται όμως η δυνατότητα να έχουμε ψηφιακή ένδειξη και πολλαπλές μνήμες, οπότε είναι δυνατή η χρονομέτρηση περισσότερων του ενός γεγονότων που έχουν ξεκινήσει ταυτόχρονα.

Χρονόμετρα με εξωτερικούς αισθητήρες 
Σε αρκετά χρονόμετρα προσαρτώνται εξωτερικά αισθητήρες, αντί για τα κουμπιά που πατιούνται με το χέρι. Έτσι είναι δυνατό να έχουμε μεγάλη ακρίβεια στη μέτρηση του χρόνου μεταξύ δύο γεγονότων τα οποία σηματοδοτούνται από την ανίχνευση στον αισθητήρα. Ένας τυπικός αισθητήρας μπορεί να δώσει τη δυνατότητα να μετρά ένα χρονόμετρο με ακρίβεια μεγαλύτερη από ένα χιλιοστό του δευτερολέπτου.

Εφαρμογές 
Τα χρονόμετρα συναντώνται, επιπρόσθετα των χρονομέτρων χειρός και των ψηφιακών πινάκων σε αθλητικές εγκαταστάσεις, σε ρολόγια χειρός, σε κινητά τηλέφωνα, υπολογιστές κλπ.

Ρολόγια