Κόμβος (πληροφορική)

Κόμβος (αγγλικά: Node) στην πληροφορική ονομάζεται η βασική δόκιμη μονάδα των υπερκειμένων και των υπερμέσων. Κάθε κόμβος αποτελείται από τμήματα κειμένου, γραφικών, εικόνων, βίντεο ή ήχου. Ένας κόμβος μπορεί να περιέχει από μια απλή φωτογραφία ή ένα μικρό κείμενο έως μια μεγάλη ενότητα με διάφορες μορφές πληροφορίας. Οι κόμβοι μέσω των συνδέσμων (links) συνδέονται μεταξύ τους και μας επιτρέπουν την πλοήγηση σε κάθε ιστοσελίδα, υπερκείμενο ή υπερμέσο.

Επομένως ένας κόμβος είναι ένα τμήμα του εγγράφου (ένα γράμμα, ένα σύμβολο, μια λέξη, μια φράση ή και ολόκληρο το έγγραφο) που συνδέεται με ένα άλλο τμήμα του ίδιου ή διαφορετικού εγγράφου ή με ένα άλλο έγγραφο, δηλαδή με έναν άλλο κόμβο. Σύνδεσμος ονομάζεται η σύνδεση (αναφορά ή παραπομπή) μεταξύ των κόμβων του υπερκειμένου. Ένας σύνδεσμος που συνδέει δύο κόμβους κατευθύνεται από τον ένα κόμβο στον άλλο από τον κόμβο προέλευσης στον κόμβο προορισμού. Οι κόμβοι προέλευσης σε περιβάλλον γραφικών εμφανίζονται ή υπογραμμισμένοι ή με έντονα γράμματα ή με άλλο χρώμα είτε σε πλαίσιο ώστε να ξεχωρίζουν από το υπόλοιπο κείμενο. Η ενεργοποίησή τους (π.χ. ένα "κλικ" του ποντικιού πάνω τους) έχει σαν αποτέλεσμα την ενεργοποίηση ενός αυτόματου μηχανισμού μετάβασης από τον κόμβο προέλευσης στον κόμβο προορισμού τον οποίο καταδεικνύει ο σύνδεσμος. Είναι προφανές ότι οι κόμβοι δεν επιβαρύνουν την οικονομία του λόγου αφού δεν απαιτούν πρόσθετο κείμενο παρά μόνο επισήμανση με διαφορετικό τρόπο γραφής τμημάτων του κειμένου που ούτως ή άλλως υπάρχουν. Επιπλέον, ο αυτόματος μηχανισμός μετάβασης στους κόμβους προορισμού εκμηδενίζει τον χρόνο και τη δυσκολία μετάβασης ανάμεσα στα αλληλοσυσχετιζόμενα θέματα. Έτσι ενώ ο αναγνώστης ενός γραπτού διαβάζει το κείμενο, ο αναγνώστης - χρήστης του υπερκειμένου "περιηγείται" ή καλύτερα "πλοηγεί" μέσα στο δίκτυο των κόμβων με όργανα πλοήγησης προγραμματιστικά εργαλεία που του επιτρέπουν τη μη γραμμική προσπέλαση των πληροφοριών του κειμένου μέσα από πολλούς διαφορετικούς δρόμους. Επίσης μπορούν να υπάρχουν έγγραφα τα οποία αντιστοιχούν στον κλασσικό πίνακα περιεχομένων και στο ευρετήριο. Τα έγγραφα αυτά περιέχουν αποκλειστικά και μόνο κόμβους προέλευσης.

Δομές δεδομένων