Συλίκου

Η Συλίκου είναι κοινότητα της επαρχίας Λεμεσού στην Κύπρο.

Τοποθεσία 
Η Συλίκου βρίσκεται 28 χιλιόμετρο βορειοδυτικά της Λεμεσού. Είναι κτισμένη σε υψόμετρο 635 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Στα νότια συνορεύει με τον Άγιο Γεώργιο (Συλίκου), στα νοτιοδυτικά με τη Λόφου, στα δυτικά με το Κοιλάνι, στα βόρεια με το Πέρα Πεδί και την Κουκά, στα βορειοανατολικά με την Τριμίκλινη και στα ανατολικά με τη Λάνια.

Φυσικό περιβάλλον 
Παρόλο που η περιοχή είναι ημιορεινή, διαθέτει πολλές εύφορες πεδιάδες και αμπέλια.

Ονομασία 
Υπάρχουν πολλές εκδοχές σχετικά με την προέλευση του ονόματος του χωριού. Η πιθανότερη θεωρεί ότι η λέξη Συλίκου έχει λατινική προέλευση και παράγεται από το όνομα Σελίσια. Ο Jack C. Goodwin θεωρεί ότι η ονομασία προήλθε από τη λέξη σσιήλος (σκύλος). Ο Σίμος Μενάρδος θεωρεί ότι η ονομασία Συλίκου είναι η σύντομη ονομασία για τη λέξη Βασιλικού. Το 1958 οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι του χωριού υιοθέτησαν την εναλλακτική ονομασία Silifke. Με την ίδια ονομασία υπάρχει μια πόλη στην Τουρκία (στα ελληνικά: Σελεύκεια).

Ιστορία 
Το 1191 ο Ριχάρδος ο Λεοντόκαρδος κατέκτησε την Κύπρο και την πούλησε στον φράγκο Γκυ ντε Λουζινιάν, πρώην βασιλιά της Ιερουσαλήμ. Η Κύπρος μοιράστηκε σε φέουδα, η διαχείριση των οποίων ανατέθηκε σε πλούσιους ευγενείς. Ένα από αυτά τα φέουδα ήταν και η περιοχή που σήμερα είναι κτισμένη η Συλίκου. Οι Φράγκοι το ονόμασαν Συρία. 

Αρχικά κτίστηκε ένας οικισμός στην άκρη οροπεδίου που δέσποζε της κοιλάδας του ποταμού Κούρη. Οχύρωσαν τον οικισμό με ψηλά τείχη. Επέλεξαν την περιοχή λόγω των εύφορων κοιλάδων και των πηγών που διέθεταν. Γύρω από τον οικισμό αυτό δημιουργήθηκαν μικρότεροι οικισμοί. Ο φεουδάρχης παραχώρησε στους κατοίκους των οικισμών αυτών αγρούς στους οποίους καλλιεργούσαν αμπέλια, ελιές και αμυγδαλιές. Οι οικισμοί αυτοί ενώθηκαν πολύ αργότερα δημιουργώντας το χωριό Συλίκου.

Το φυσικό περιβάλλον της περιοχής βοηθούσε στην παραγωγή μαύρων και άσπρων σταφυλιών από τα οποία εξαγόταν ένα πολύ γλυκό κρασί, η Κουμανδαρία. Το κρασί αυτό λέγεται ότι στάθηκε η αιτία να κατακτηθεί η Κύπρος από τους Οθωμανούς τέσσερις αιώνες αργότερα. Ο Σουλτάνος της Τουρκίας ο Σελίμ ο Β΄ αγαπούσε πολύ το κρασί και για το λόγο αυτό θέλησε να κατακτήσει το νησί. Οι Οθωμανοί κατέκτησαν όλο το νησί εκτός από δύο χωριά, τη Συλίκου και τον γειτονικό Άγιο Γεώργιο Συλίκου, επειδή δεν μπορούσαν να βρουν δρόμο προς αυτά. Τα δύο χωριά προστατεύονταν από τον Κούρη ποταμό και από βουνοκορφές με πυκνά δάση. Ωστόσο, οι Οθωμανοί κατόρθωσαν να εισέλθουν στο χωριό. Οι κάτοικοι πολέμησαν μαζί με τους Φράγκους αλλά μετά από αρκετούς μήνες έχασαν. Οι Οθωμανοί έσφαξαν όλους τους κατοίκους και διέλυσαν τον οικισμό της Συρίας. Διασώθηκαν μόνο οι αμπελώνες και οι ελαιώνες.

Ακολούθως, η περιοχή της Συρίας (που αργότερα παραφράστηκε σε Συρκά) παραχωρήθηκε στην εκκλησία για να την διαχειρίζεται. Στην περιοχή άρχισαν να συρρέουν αγρότες από άλλα μέρη της Κύπρου και έτσι η Συλίκου απέκτησε ξανά ζωή. Πολλοί γρήγορα οι κάτοικοι ανέπτυξαν την περιοχή και ευημερούσαν. Λόγω της κατάστασης αυτή, οι Οθωμανοί έστειλαν τούρκικο πληθυσμό στο χωριό, μετατρέποντας το σε μικτό. Η Συλίκου είχε τούρκικο πληθυσμό έως το 1974 που πραγματοποιήθηκε η τουρκική εισβολή και οι ανταλλαγές πληθυσμών.

Πληθυσμός 
Σύμφωνα με τις απογραφές πληθυσμού που πραγματοποιήθηκαν στην Κύπρο, η Συλίκου αποτελούσε μεικτό χωριό έως το 1974. Δηλαδή, κατοικούσαν στο χωριό Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι, με τους πρώτους να αποτελούν την πλειοψηφία. Τον Ιανουάριο του 1964, λόγω των δικοινοτικών διαταραχών,  οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι του μετακινήθηκαν στο Παραμάλι, στο Καντού, στα Κάτω Πολεμίδια και στη Λεμεσό. Αρκετοί επέστρεψαν στο χωριό τους το 1968. Κατά τη διάρκεια της τουρκικής εισβολής του 1974 οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι της Συλίκου μετακινήθηκαν στη Βρετανική Βάση Ακρωτηρίου. Τον Φεβρουάριο του 1975 μεταφέρθηκαν από την Τουρκία στο βόρειο μέρος της Κύπρου, στα πλαίσια της ανταλλαγής πληθυσμών. Οι περισσότεροι εγκαταστάθηκαν στο Πραστειό Λευκωσίας και στην Πάνω Ζώδεια. Στη Συλίκου παρέμειναν οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι της.

Τις επόμενες δεκαετίες ο πληθυσμός του χωριού μειωνόταν. Ωστόσο, στην τελευταία απογραφή ο πληθυσμός παρουσίασε αύξηση. Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό της Συλίκου όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.

Εκκλησίες 
Στο χωριό υπάρχουν 4 εκκλησίες:
 Εκκλησία Αγίου Γεωργίου
 Εκκλησία Παναγίας της Συρκάς
 Εκκλησίας Αγίου Ιωάννη του Πρόδρομου
 Εκκλησία Αγίου Δημητρίου

Διάφορα 
Οι δρόμοι και οι πλατείες του χωριού είναι όλα λιθόστρωτα. Τα σπίτια είναι κτισμένα με πέτρα στη βάση της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής που υπάρχει στις ημιορεινές περιοχές της Κύπρου. Υπάρχουν θεματικά μουσεία και εργαστήρια που αφορούν την παραγωγή ελαιόλαδου και Κουμανδαρίας. Ακόμη, Στο χωριό υπάρχουν 3 πηγές πόσιμου νερού: η πηγή της Παναγίας της Συρκάς, η Λαυρανια πηγή και η τρίτη πηγή βρίσκεται βορειοδυτικά του χωριού.

Φωτογραφίες

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

Κοινότητες της Επαρχίας Λεμεσού