Οικογένεια Πετσάλη

Η οικογένεια Πετσάλη είναι παλιά οικογένεια, ιταλικής καταγωγής, τα μέλη της οποίας διακρίθηκαν στην πολιτική και τις επιστήμες.

Στην Ιταλία
Η οικογένεια ανθεί στην Πάρμα όπου από τον 16ο αιώνα ανήκει στην επίσημη κάστα των εμπόρων και τέλος παίρνει τον τίτλο των ευγενών με το αντίστοιχο οικόσημο από τον Δούκα Φραγκίσκο Φαρνέζε ( Francesco Farnese) στις 1 Φεβρουαρίου του 1701 όταν ο τελευταίος χρήζει Ευγενή την οικογένεια του Giulio Pezzali. Το οικόσημο το οποίο δίδεται στην οικογένεια Pezzali, είναι εκείνο των Εμπόρων της Πάρμας του 1587 (codice pergamenato conservato alla R. Biblioteca Palatina di Parma al N.674 )  Σήμερα οι περισσότεροι βρίσκονται στην περιοχή της Πάρμας, της Μάντοβας και της Λομβαρδίας εν γένει. Αναφέρονται δε σημαίνοντα μέλη και στη σύγχρονη ιταλική κουλτούρα, όπως ο μουσικός Max Pezzali.

Στον Ελληνικό χώρο

Στην Ενετοκρατούμενη περίοδο των Επτανήσων
Ηδη από τον 15ο αιώνα η οικογένεια συμμετείχε στην ίδρυση της Πάργας "μαζί με άλλες 16 φάρες (οικογένειες)  -αλλά και στην ίδρυση του χωριού Πετσάλι κοντά στα Ιωάννινα την ίδια περίοδο- από τους Βενετούς που την προσάρτησαν στην αυτοκρατορία της Γαληνοτάτης με πράξη του Δόγη Francesco Foscari στις 9 Μαΐου του 1447. Από τότε, μέλη της εμφανίζονται στην κοινωνία της ενετοκρατούμενης πόλης να κατέχουν, κατά τη συνήθεια της Ενετικής διακυβέρνησης,τις σημαντικές θέσεις μαζί με τις άλλες 16 ιδρυτικές οικογένειες, όπως:

Ο Sivastro Pezzali (reverendo papa -Αιδεσιμότατος) επίσημος εκπρόσωπος της Πάργας στη Γερουσία της Βενετίας στις 5 Φεβρουαρίου 1571 αιτών μαζί με τους άλλους 4 αντιπροσώπους (Michail Papiri, Nicolo Papiri, Apostolo Maniachi και Antonio Vassila) την ενίσχυση της οχυρώσεως του κάστρου της πόλεως για την αντιμετώπιση του Οθωμανικού κινδύνου
Οι πρόξενοι της Πάργας στην Κέρκυρα από το 1716-1720, Pezzali Anastajo και Pezzali Constantin ( γιός του Νικολάου Πετσάλη 1640-1715 )
Οι Προεστοί (primati) της Πάργας όπως οι ( γιοί του Constantin Pezzali ) Attanasio Pezzali (1750?-1819) και του αδερφού του Nicolo Pezzali, ο οποίος υπογράφει ως Προέδρος του Βουλευτηρίου της Πάργας, τη στιγμή που παραδίδεται η Πάργα στον Αλή Πασά από τους Άγγλους του Μαίτλαντ, ημέρα Μεγάλη Παρασκευή, στις 15 Απριλίου 1819.Οι κάτοικοι μεταφέρθηκαν με τον Βρετανικό στόλο υπό τη φρεγάτα "Γλασκώβη" στην Κέρκυρα και συγκεκριμένα στον όρμο Γαρίτσα..Άλλοι μεταφέρθησαν στο προάστιο της Κέρκυρας Καρτέρια και άλλοι στο Μαντούκι ( αυτοί οι τελευταίοι Παργινομαντουκιώτες θα πρέπει να ήταν αυτοί που τον Ιούνιο του 1821 έσπευσαν να απελευθερώσουν την πατρίδα τους χωρίς επιτυχία ). Κάποιοι πήγαν κατευθείαν δε στους Παξούς 
Ταυτόχρονα κάποιοι απ'την Πάργα διαπρέπουν ως Καθηγητές σε ελληνικές σχολές στην προεπαναστατική Ελλάδα, όπως ο Στέφανος Πετσάλης εκ Πάργας, καθηγητής στην Καπλάνειο Σχολή των Ιωαννίνων στις αρχές του 19ου αιώνα.

Στην Ελλάδα μετά την Επανάσταση του 1821
Απόγονοι της οικογένειας εγκαταστάθηκαν τον 19ο αιώνα στην Πάτρα, τους Παξούς και την Αθήνα. Από τον κλάδο των Πατρών διακρίθηκαν ο Αναγνώστης Πετσάλης εκ Πάργας,  πρώτος πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Πατρών "Ερμής", δημοτικός σύμβουλος και ιδρυτής του εμπορικού οίκου "Πετσάλης" και ο Στέφανος Πετσάλης, επιχειρηματίας και πρώτος πρόεδρος του Συλλόγου Εισαγωγικού Εμπορίου Πατρών, ενώ ταυτόχρονα μετά το 1830 εμφανίζονται και πλοιοκτήτες -έμποροι μεταξύ της Μικράς Ασίας, της Ύδρας, της Χίου και του Αιγαίου προς τις χώρες της δύσης όπως ο Αντώνιος Πετσάλης και οι αδερφοί Πετσάλη εκ Πάργας. και αργότερα ο Κωνσταντίνος Πετσάλης ιδρυτής της Αργολικής Ατμοπλοΐας. Φαίνεται δε, ότι κάποιες οικογένειες εγκαθίστανται στα αντίστοιχα λιμάνια ( όπως η οικογένεια του 9χρονου το 1842 Ανδρέα Σπυρ.Πετζάλη  στην Ύδρα, του οποίου ο πατέρας αναφέρεται ως "θαλασσινός'στο επάγγελμα.)

Στον χώρο των Τεχνών μέλη της οικογένειας συμμετέχουν ενεργά όπως ο Στέφανος Πετσάλης εκ Κεφαλληνίας ο οποίος είναι απ' τους συνιδρυτές της Φιλαρμονικής Εταιρείας Αθηνών το 1888 και πρώτος Γενικός Γραμματέας αυτής 

Ταυτόχρονα δε, στη Βράιλα της Ρουμανίας εμφανίζεται ο σπουδαγμένος στην Αθήνα φαρμακοποιός Σοφοκλής Πετσάλης (Sofocles Rasty Petzalis ?-1894) ο οποίος ιδρύει την Casa Petzalis-Farmacia το 1858 και το 1883 τη Φιλαρμονική Εταιρεία Λύρα (Societatea Filarmonica Lyra). Επίσης ήταν και Πρόεδρος του Ελληνικού Φιλόμουσου Συλλόγου Βράιλας Αλληλοβοηθητική Αδελφότης

Μέλη του πρωτοκλάδου της Πάργας και Κέρκυρας στον Ελληνικό χώρο

 Αθανάσιος Πετσάλης (Attanasio Pezzali γένν. Πάργα 1750?- θάν.Κέρκυρα (?) 1819), προεστός της Πάργας, γιός του Constantin Pezzali και αδελφός του τελευταίου προεστού Νικολάου (Nicolo Pezzali), συγγραφέας και της Ιστορίας της Πάργας (Compedio della Storia Chronologica di Parga 1817)
 Αντώνιος Πετσάλης ή Πετζάλης (Antonio Pezzali Πάργα 1780(82?)- Βυστρίτσα Ευβοίας 1845), διδάσκαλος στην Κέρκυρα, δολοφονηθείς από τον Ιωάννη Παπαδιώτη στη Βυστρίτσα της Εύβοιας και γιος του Αθανασίου
 Αθανάσιος Πετσάλης (γένν. Πάργα 1802- θάν. Αθήνα 1871), δικηγόρος, συμμετέχων στη ναυπλιακή επανάστασης, κτηματίας και γιός του Αντώνιου Πετσάλη (1780-1845)
 Αλέξανδρος Πετσάλης (Αθήνα 1839-31 Ιανουαρίου 1899), δικηγόρος και βουλευτής και γιος του Αθανασίου.
Νικόλαος Πετσάλης (Αθήνα 1863-1940), μαιευτήρας, πανεπιστημιακός, πολιτικός, σύζυγος της Θεοδώρας Νικολάου Διομήδη και γιος του Αλέξανδρου.
Θανάσης Πετσάλης - Διομήδης (Αθήνα, 1904- 7 Απριλίου 1995)  πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας και γιος του Νικολάου.
 Νικόλαος Πετσάλης - Διομήδης (Αθήνα 1943-2013), ιστορικός, λογοτέχνης και γιος του Θανάση
 Αμαλία Πετσάλη Διομήδη, ζωγράφος και κόρη του Θανάση
 Νικόλαος Πετσάλης (Πάργα 1817- Αθήνα 1853), καθηγητής ιατρικής του Πανεπιστημίου ΑΘηνών και γιος του Αντωνίου Πετσάλη
Αριστοτέλης Πετσάλης (Αθήνα 1841 - 1920 ), γιός του Νικολάου, κριτικός, διευθυντής του Βασιλικού Θεάτρου και αρθρογράφος στην εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ
 Κωνσταντίνος Πετσάλης (Πάργα 1809- 18??), δικηγόρος, μέλος της Ναυπλιακής Επανάστασης και γιος του Αντωνίου

Η οικογένεια της Κέρκυρας μετά την επανάσταση και στον 20ο αιώνα
Μετά την επανάσταση και έως σήμερα στην Κέρκυρα από την Παργινή οικογένεια αναφέρονται οι:
 Σωκράτης Πετσάλης ( Κέρκυρα 1840-1910 ) διδάσκαλος 
 Νικόλαος Πετσάλης ( 18??). Τυπογραφείο εν Κερκύρα " Ερμής" Ν.Πετσάλη ( 1851)
Ιωάννης Πετσάλης (Κέρκυρα 1921- Γκούρι-Τοπίκ 1941) αξιωματικός του Ελληνικού Στρατού πεσών στην Αλβανία υπό τα ιταλικά πυρά., αδερφός του Ευαγγέλου 
 Βαγγέλης Πετσάλης, συνθέτης

Η οικογένεια στον κόσμο τον 20ο και 21ο αιώνα 

Στη διάρκεια του 20ου αιώνα η οικογένεια απ' την Ελλάδα εξαπλώθηκε σε μεγάλες χώρες του κόσμου ακολουθώντας τη μεταναστευτική τάση των Ελλήνων. Συνέχισαν μέλη της τις δραστηριότητες στον χώρο των γραμμάτων και των Τεχνών. Αναφέρονται οι Amy Petsalis χορογράφος, χορεύτρια και ηθοποιός(Αυστραλία-Η.Π.Α), η Natalia Soledad Petsalis (Buenos Aires 1988 - ) τραγουδίστρια απτην Αργεντινή, η Dr Alexia Petsalis-Diomidis, λέκτορας στην Κλασική Ελληνική Τέχνη στο King's College του Λονδίνου και συγγραφέας πραγματειών επάνω στην Αρχαία Ελληνική Τέχνη.

Παραπομπές

Οικογένεια Πετσάλη