Σανίδα

Η Σανίδα είναι κοινότητα της επαρχίας Λεμεσού στην Κύπρο.

Τοποθεσία 
Η Σανίδα βρίσκεται 30 χιλιόμετρα ανατολικά της Λεμεσού. Είναι κτισμένο σε υψόμετρο 605 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Στα ανατολικά συνορεύει με τη Βάσα Κελλακίου, στα νότια με το Μοναγρούλι και τον Πύργο, στα νοτιοδυτικά με την Παρεκκλησιά, στα δυτικά με το Κελλάκι και στα βόρεια με το Κλωνάρι και τη Βίκλα.

Φυσικό περιβάλλον 
Το χωριό είναι διαμελισμένο από τους παραπόταμους του ποταμού Βασιλικού. Στην περιοχή καλλιεργούνται εσπεριδοειδή, ελιές, αμυγδαλιές, χαρουπιές, φρουτόδεντρα (όπως φορμοζιές, κερασιές, ροδάκινα, νεκταρίνια) και γενικά φυλλοβόλα δέντρα. Ωστόσο, η μεγαλύτερη έκταση του χωριού είναι ακαλλιέργητη και καταλαμβάνεται από τρεμιθιές και μανιτάρια. Μέρος του κρατικού δάσους της Λεμεσού στα νότια του οικισμού εμπίπτει στα δυτικά του όρια.

Ιστορία 
Η Σανίδα υπήρχε κατά τα μεσαιωνικά χρόνια. Εντοπίζεται σε κατάλογο της περιόδου της Ενετοκρατίας. Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας αποτελούσε μέρος της Μεγάλης Κουμανταρίας (με έδρα το Κολόσσι), ιδιοκτησίας Ιταλών Ιπποτών. 

Η σημερινή θέση του χωριού είναι μεταγενέστερη. Το παλαιότερο χωριό, η Παλιοσανίδα, όπως αποκαλείται σήμερα, σε παλιότερες εποχές βρισκόταν κάτω στην κοιλάδα. Σύμφωνα με την τοπική παράδοση το χωριό χτυπήθηκε από μεγάλη επιδημία, τη χολέρα, και οι κάτοικοι πέθαναν, μέχρι που κάποια στιγμή οι λιγοστοί κάτοικοι που απέμειναν έβλεπαν κάθε βράδυ στο σημείο που βρίσκεται η σημερινή εκκλησία του χωριού, ένα αναμμένο κερί. Ξεκινούσαν να φτάσουν εκεί να δουν τι συμβαίνει και μόλις πλησίαζαν το κερί έσβηνε, μέχρι που αντιλήφθηκαν ότι το κερί ήταν ένα σημάδι σωτηρίας, ένα μήνυμα. Έτσι μετακινήθηκαν και έχτισαν την εκκλησία και τον σημερινό οικισμό.

Ονομασία 
Η προέλευση της ονομασίας του χωριού είναι άγνωστη. Σύμφωνα με τον Νέαρχο Κληρίδη, ντόπια παράδοση θέλει την ονομασία του χωριού να έχει προέλθει από το γεγονός ότι κάποτε το χωρίο ήταν φημισμένο για την κατασκευή σανίδων (πινακωτές ή κουποσάνιδες) που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή ψωμιών. Σ΄αυτές τις σανίδες με τα απαραίτητα κατά σειρά βαθουλώματα στο ξύλο οι νοικοκυρές τοποθετούσαν τα ψωμιά και τα μετέφεραν στους παραδοσιακούς φούρνους για ψήσιμο.

Πληθυσμός 
Σύμφωνα με τις απογραφές πληθυσμού που πραγματοποιήθηκαν στην Κύπρο, ο πληθυσμός του χωριού γνώρισε πολλές αυξομειώσεις. Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό της Σανίδας όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.

Ασχολίες κατοίκων 
Στο παρελθόν οι κάτοικοι του χωριού ασχολούνταν και με την υλοτομία με πριόνια που επεξεργάζονταν τα ξύλα από τα πεύκα που έκοβαν από τα δάση του χωρίου και τροφοδοτούσαν τη βιομηχανία.

Εκκλησία 
Η εκκλησία του χωριού είναι αφιερωμένη στο Χρυσοσώτηρο και εορτάζεται στις 6  Αυγούστου. Ο ναός είναι χτίσμα του 1840. Ανακαινίσθηκε και επεκτάθηκε το 1913. Ο ναός λειτουργεί μόνο Χριστούγεννα και Πάσχα και σε μερικές άλλες περιπτώσεις.

Διάφορα 
Η Σανίδα είναι πετρόχτιστη και διατηρεί σε αρκετά μεγάλο βαθμό στοιχεία της παραδοσιακής τοπικής λαϊκής αρχιτεκτονικής. 

Από τη Σανίδα κατάγεται ο ποιητής Παύλος Μεράνος. Έζησε στην Αίγυπτο και στην Αθήνα. Εκτός από την ποίηση ασχολήθηκε και με τη μετάφραση Γάλλων ποιητών.

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία

Κοινότητες της Επαρχίας Λεμεσού