Παναθηναϊκός αμφορέας (Κρατική αρχαιολογική συλλογή Μονάχου, αρ. 1451)

Ο Παναθηναϊκός αμφορέας που φιλοξενείται στην Κρατική αρχαιολογική συλλογή Μονάχου με αριθμό καταλόγου 1451, είναι αρχαιολογικό εύρημα από την Ετρουρία.

Περιγραφή
Ο λαιμός είναι διακοσμημένος με άνθη λοτού. Στην μπροστινή όψη εικονίζεται η θεά Αθηνά πολιάς με πλατύγυρο μανδύα, αιγίδα και κράνος. Κάνει ένα βήμα μπροστά με το μπροστινό πέλμα να ακουμπάει στο έδαφος και το πίσω πόδι να στηρίζεται στα δάκτυλα. Κραδαίνει το δόρυ προς τα αριστερά και κρατάει ασπίδα, που είναι διακοσμημένη με ανθέμια φοινίκων. Η Αθηνά είναι πλαισιωμένη από δύο κίονες, στους οποίους είναι τοποθετημένοι δύο αλέκτορες στραμμένοι προς τη θεά Αθηνά. Στα δεξιά του αριστερού κίονα διαβάζουμε την επίσημη επιγραφή «ΤΟΝ ΑΘΕΝΕΘΕΝ ΑΘΛΟΝ» που είναι γραμμένη με μικρά γράμματα, από επάνω προς τα κάτω και σε αντίστροφη γραφή. 

Η πίσω όψη είναι διακοσμημένη με σκηνή από αγώνα δρόμου ανδρών και επιγραμμένη με τον τίτλο του αθλήματος: «ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΔΡΟΝ ΝΙΚΕ». Τέσσερις γυμνοί γενειοφόροι άνδρες τρέχουν προς τα δεξιά, ενώ στο στιγμιότυπο αυτό έχουν υψωμένο το αριστερό πόδι και το δεξί χέρι. Η μέση τους είναι πολύ στενή δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στους ισχυρούς μηρούς. Η κόμη και τα επιθήλια είναι ζωγραφισμένα κόκκινα. 

Ο αμφορέας διατηρείται σε αρκετά καλή γενική κατάσταση.

Ιστορική τοποθέτηση
Ο αμφορέας είναι από τους αρχαιότερους του είδους του. Τα χαρακτηριστικά στοιχεία της αγγειογραφίας τα συναντάμε επίσης σε έργα που φιλοξενούνται στο Βρετανικό Μουσείο, και είναι υπογραμμένα με το όνομα του Αμάσι. Η τέχνη μοιάζει με αυτή του Εξηκία (γ΄ τέταρτο 6ου αι. π.Χ.).

Βιβλιογραφία
 Publ. Mon. dell Instituto Ι, πίνακας 22, 4
 Sz. u. Rz. 10, πίνακας 48
 Έντουαρντ Γκέρχαρντ, Annali dell' Instituto II, σελ. 217
 Ζαν-Ζοζέφ-Μαρί-Αντουάν ντε Βιττ, Anali 1878, σελ. 281, πίνακας 7

Πηγές 

 

Παναθηναϊκός αμφορέας
Εκθέματα στην Κρατική Αρχαιολογική Συλλογή του Μονάχου
530