Μετοχικό Ταμείο Πολιτικών Υπαλλήλων

Tο Μετοχικό Ταμείο Πολιτικών Υπαλλήλων (Μ.Τ.Π.Υ.) ιδρύθηκε στις 12  Οκτωβρίου του 1867 με πρωτοβουλία του τότε προέδρου του Ελεγκτικού Συνεδρίου Δημ. Ν. Λεβίδη και από πενήντα ακόμη  κρατικούς κατά κύριο λόγο υπαλλήλους, οι οποίοι ίδρυσαν Ανώνυμη Εταιρεία με την επωνυμία «Μετοχικόν Ταμείον προς περίθαλψην των υπαλλήλων και των οικογενειών των», με κεφάλαια τις εκούσιες καταθέσεις τους.

Τα πρώτα μερίσματα καταβλήθηκαν το 1874 και αντιστοιχούσαν στο σύνολο των καταθέσεων των μετόχων μέχρι και το 1882 .

Το 1887 τα καταβαλλόμενα μερίσματα αντιστοιχούσαν  στο 30-40% των καταθέσεων των μετόχων. 
Το 1893,  με την πτώχευση της Ελλάδος επί Κυβερνήσεως Χαρ. Τρικούπη, και τη μείωση των τόκων από τα χρεόγραφα, μειωθήκαν ακόμη περισσότερο τα καταβαλλόμενα μερίσματα.
Το 1896 συντάσσεται το Μητρώο των μετόχων, στο οποίο καταχωρίστηκαν οι μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1885 εγγραφέντες μέτοχοι του ταμείου. 

Το 1905 ζητήθηκε από πολλούς μετόχους η διάλυση του Ταμείου επειδή το ποσό του μερίσματος μειώθηκε κάτω και από το μισό.
Έως και το 1917 συνεχίστηκε η μείωση των μερισμάτων λόγω των αθρόων απολύσεων, της κατάργησης της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων και της μη εγγραφής νέων μετόχων. 

Σταθμός στην ιστορία του Ταμείου αποτελεί ο Ν.1636/1919 με τον οποίο το Ταμείο εισήλθε στο δημόσιο χώρο και η συμμετοχή σε αυτό  με το Ν.Δ. 12/2-1/3/1923  έγινε υποχρεωτική από την 1η Απριλίου του 1923   για όλους τους εν ενεργεία πολιτικούς υπαλλήλους με ελάχιστες εξαιρέσεις,  ορίζεται δε ως ειδικό Ταμείο του Κράτους υπαγόμενο στην αρμοδιότητα του Υπουργείου των Οικονομικών.
Με  το Νόμο 1500/1953 που καθιερώνεται ο θεσμός της 35ετιας λόγω των αθρόων παραιτήσεων, τα  συνολικά ποσά για τα καταβαλλόμενα μερίσματα υπερέβησαν το σύνολο των εισροών του Ταμείου και έτσι τα έτη 1965-1968  αναγκάστηκε να συνάψει άτοκο δάνειο με το Δημόσιο.

Το 2005 ψηφίζεται ο Ν.3336/05 με τον οποίο καθιερώνεται νέος τρόπος υπολογισμού του μερίσματος, καθώς και η αναπροσαρμογή των μερισμάτων.
Η εφαρμογή του νόμου αυτού είχε σα συνέπεια να απομακρύνει το Ταμείο από τη βασική καταστατική του διάταξη που είναι η «κατ’ αναλογία του ποσού των καταθέσεων ενός εκάστου παροχή μερίσματος».
Το 2011, με το Ν.4024/2011 καθιερώνεται νέος τρόπος υπολογισμού του μερίσματος, προκειμένου να επαναφέρει το Ταμείο στη βασική καταστατική του διάταξη για τον τρόπο υπολογισμού του μερίσματος.
Ακόμη, καθιερώνεται η υπαγωγή του Ταμείου στην αρμοδιότητα του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.

Προορισμός 
Προορισμός του Ταμείου είναι σύμφωνα με το Π.Δ. 422/81 «… η κατ΄ αναλογία του ποσού των καταθέσεων εκάστου, παροχή μερίσματος εις τους μετόχους του Ταμείου και τας οικογένειας αυτών…» κατά τρόπο δίκαιο και σύμφωνα με τις καταστατικές του διατάξεις εξασφαλίζοντας παράλληλα, λόγω της επιτασσόμενης αναλογίας του πόσου των καταθέσεων με το ποσό του μερίσματος, τη βιωσιμότητά του σε μακροπρόθεσμη βάση.

Παρέχει μέρισμα, επιστρέφει δηλαδή τις συσσωρευμένες καταθέσεις στους μετόχους και στις οικογένειές τους, εξυπηρετώντας τους με φιλικό και αξιόπιστο τρόπο με τη μεγαλύτερη δυνατή αποτελεσματικότητα, διαφάνεια και εντιμότητα, με σεβασμό στις νομικές προϋποθέσεις, χρησιμοποιώντας ολοένα και περισσότερο τις τεχνολογίες αιχμής και επενδύοντας σε διαρκή βάση στην επιμόρφωση και βέλτιστη αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού του.

Το Ταμείο παράγει μέρισμα, αποδίδει δηλαδή τις συσσωρευμένες αποταμιεύσεις από τις καταθέσεις των μετόχων προσαυξημένες με τις αποδόσεις που έχουν πραγματοποιηθεί.   
Ο υπολογισμός και η απονομή του μερίσματος αποτελούν για το Ταμείο  την κορυφαία πράξη του όλου οικοδομήματος, αφού ο μέτοχος μέσω αυτής της διαδικασίας συνεχίζει να διατηρεί τη σταθερή σχέση με το Ταμείο μετονομαζόμενος από μέτοχος σε μερισματούχος.
Ο υπολογισμός και η απονομή του μερίσματος πρέπει να είναι σύμφωνος με τον προορισμό του Ταμείου, γι’ αυτό και πρέπει να διέπεται και να ικανοποιεί πέντε βασικές αρχές:

 Να είναι δίκαιος.
 Να είναι σύμφωνος με τις καταστατικές διατάξεις του Ταμείου.
 Να μη λειτουργεί σε βάρος καμίας κατηγορίας μεταξύ των μετόχων και των μερισματούχων.
 Να εξασφαλίζει τη βιωσιμότητα του Ταμείου σε μακροπρόθεσμη βάση.
 Να υπολογίζεται και να καταβάλλεται το ταχύτερο δυνατόν.

Πηγές 

Επίσημη ιστοσελίδα www.mtpy.gr

Δημόσιες υπηρεσίες της Ελλάδας