Γεώργιος Προκοπίου

Ο Γεώργιος Προκοπίου (1876-1940) ήταν σημαντικός Έλληνας Μικρασιάτης ζωγράφος, φωτογράφος και κινηματογραφιστής. Υπήρξε κατεξοχήν πολεμικός ζωγράφος.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στον Βουρνόβα της Σμύρνης το 1876. Έδειξε από νεαρή ηλικία την κλίση του προς τη ζωγραφική και έλαβε τα πρώτα του μαθήματα στο σχέδιο από μια Αγγλίδα ζωγράφο που ζούσε στη Σμύρνη. Το 1895 έγινε δεκτός στην ΑΣΚΤ όπου σπούδασε πλάι στους Γεώργιο Ροϊλό και Νικηφόρο Λύτρα και αποφοίτησε το 1901. Μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του επέστρεψε στη Σμύρνη εγκαινιάζοντας το εκθεσιακό του έργο. 

Το 1903 πραγματοποίησε ταξίδι στην Αίγυπτο όπου φιλοτέχνησε μια σειρά από πορτρέτα Ελλήνων ομογενών και γνωρίστηκε μέσω του Παύλου Μελά με υψηλόβαθμο αξιωματικό της αβησσυνιακής στρατιωτικής αποστολής, ο οποίος τον προσκάλεσε στην Αντίς Αμπέμπα. Τον επόμενο χρόνο κατάφερε να αναδειχτεί νικητής σε διεθνή διαγωνισμό προσωπογραφίας του αυτοκράτορα της Αιθιοπίας Μενελίκ Α΄, έλαβε τιμητικές διακρίσεις και ορίστηκε ζωγράφος της αυτοκρατορικής αυλής. Παρέμεινε στην αφρικανική χώρα ως το 1906 και έπειτα έζησε μεταξύ Αθήνας και Σμύρνης, ερχόμενος ενδιάμεσα σε επαφή και με τους χώρους της φωτογραφίας και της κινηματογράφησης. Κατά την περίοδο των Βαλκανικών Πολέμων παρακολούθησε διάφορες συγκρούσεις, τις οποίες απεικόνιζε σε πίνακες. Ανάλογη ήταν η δράση του κατά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και κατά την περίοδο της Μικρασιατικής Εκστρατείας όταν έπειτα από παραγγελία του στρατηγού Λεωνίδα Παρασκευόπουλου ανέλαβε να απαθανατίσει από την πρώτη γραμμή τα γεγονότα του πολέμου μέσω της ζωγραφικής, της φωτογραφίας και της κινηματογράφησης. Σημαντική θεωρείται σήμερα η κινηματογράφηση από τον ίδιο της καταστροφής της Σμύρνης. Μετά την κατάρρευση του μετώπου και την έξωση των ελληνικών στρατευμάτων από τη Μικρά Ασία, ο Προκοπίου αιχμαλωτίστηκε και καταδικάστηκε σε θάνατο από τουρκικό στρατοδικείο, κατάφερε όμως να αποδράσει με τη βοήθεια του πρόξενου της Γαλλίας και να βρει καταφύγιο στην Αθήνα όπου εγκαταστάθηκε οριστικά. Το 1940 με το ξέσπασμα του ελληνοϊταλικού πολέμου καταφέρνει, παρά το προχωρημένο της ηλικίας του και το σοβαρό πρόβλημα υγείας που τον ταλαιπωρούσε (έπασχε από βρογχικά), να αποσπάσει ειδική άδεια από τον αρχιστράτηγο Παπάγο που του επιτρέπει να βρεθεί για άλλη μια φορά στην πρώτη γραμμή του μετώπου. 

Πέθανε από συγκοπή στις 20 Δεκεμβρίου 1940 κοντά στο Τεπελένι της Αλβανίας, εξαντλημένος από τις κακουχίες των επιχειρήσεων και τις αντίξοες κλιματολογικές συνθήκες. Στη συνέχεια το άψυχο σώμα του μεταφέρθηκε στην Αθήνα όπου πραγματοποιήθηκε η κηδεία του με τιμές εν ενεργεία συνταγματάρχη. Ήταν παντρεμένος από το 1906 με τη Λούλα Φασιλή, με την οποία απέκτησε δύο γιους, τους Ανδρέα και Άγγελο.

Διακρίσεις 
Ο Προκοπίου τιμήθηκε κατά την παραμονή του στην Αιθιοπία με τα παράσημα του Λέοντα, του Σολομώντα και του Αιθιοπικού Αστέρα ενώ το 1924 τιμήθηκε από το ελληνικό κράτος με Μετάλλιο Στρατιωτικής Αξίας.

Έργο & τεχνοτροπία 
Το ζωγραφικό έργο του Προκοπίου χαρακτηρίζεται ως συντηρητικό, ακαδημαϊκό και ρεαλιστικό. Περιλαμβάνει κατά κύριο λόγο πολεμικές σκηνές, τις οποίες αποδίδει με διηγηματική διάθεση. Ασχολήθηκε επίσης σε μικρότερη κλίμακα με τις προσωπογραφίες και την τοπιογραφία. Κατά την απεικόνιση των τοπίων προσέδιδε μεγάλη έμφαση στον χρωματισμό.

Γκαλερί

Παραπομπές

Πηγές 
 

Έλληνες ζωγράφοι
Προσωπογράφοι
Μικρασιατικός Ελληνισμός