Νικόλαος Ανδριώτης

Ο Νικόλαος Παντελής Ανδριώτης (Ίμβρος, 8 Νοεμβρίου 1906 - Θεσσαλονίκη, 29 Σεπτεμβρίου 1976) ήταν Έλληνας γλωσσολόγος και συγγραφέας που δίδαξε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης την περίοδο 1944 - 1969, ενώ την περίοδο 1962 - 1963 διετέλεσε πρύτανης του ομώνυμου Πανεπιστημίου.

Βιογραφία

Σπούδασε φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, από το οποίο αποφοίτησε το 1928. Την περίοδο 1928 - 1944  εξέδωσε το «Ιστορικό Λεξικό της Ελληνικής Γλώσσας». Αφού έλαβε το διδακτορικό του το 1932 από το Πανεπιστήμιο Αθηνών (1933 - 1937) σπούδασε συγκριτική γλωσσολογία στα Πανεπιστήμια της Βιέννης (με τον Paul Kretschmer ) και το Βερολίνο. Διετέλεσε επίσης Πρόεδρος του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη και για μεγάλο χρονικό διάστημα μέλος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών της οποίας πρόεδρος ήταν το 1976, πρόεδρος του Ιδρύματος Mελετών Xερσονήσου του Aίμου (ΙΜΧΑ) για τη μελέτη της βαλκανικής χερσονήσου, καθώς και μέλος της επιστημονικής επιτροπής των περιοδικών  Βαλκανικές σπουδές (Balkan Studies) (1960-1974).

Εργογραφία
Η έρευνα του επικεντρώθηκε στην σύγχρονη ελληνική λεξικογραφία , την ιστορία γλώσσα και διαλεκτολογία και την μακεδονική γλώσσα. 
Το γλωσσικό ιδίωμα των Φαράσων. Εκδόσεις Ίκαρος, Αθήνα 1948. 
Σημασιολογία. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 1959. 
Το ιδίωμα του Λιβισίου της Λυκίας. Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών-Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών, Αθήνα 1961. 
Εισαγωγή στην ινδοευρωπαϊκή γλωσσολογία. Εκδόσεις Γαρταγάνης Σάββας, Θεσσαλονίκη. 
Κρυπτοχριστιανικά κείμενα. Εκδοτικός Οίκος των Αδελφών Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 2008.
Πληθυσμός και οικισμοί της Ανατολικής Κρήτης. Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, Ηράκλειο 2006. 
Περί του γλωσσικού ιδιώματος της Ίμβρου. Ελεύθερη Σκέψις, Αθήνα 1996. ("Σχετικά με την διάλεκτο της Ίμβρου")
Λεξικό αρχαϊσμών στις σύγχρονες ελληνικές διαλέκτους (Lexicon der Archaismen in neugriechischen Dialekten). Έκδοση της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών, Βιέννη 1974. 
Το Ομόσπονδο Κράτος των Σκοπίων και η γλώσσα του, Αθήνα 1957, 1989 3η έκδοση
Ετυμολογικό Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής,1951, 1967, 1992, και πιο πρόσφατα το 2008.
Το γλωσσικό ιδίωμα του Μελενίκου. Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, Θεσσαλονίκη 1989.
Ιστορία της ελληνικής γλώσσας, 1969 Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη, 2008.

Παραπομπές

Πηγές
Αντιχάρισμα στον καθηγητή Νικόλαο Π. Ανδριώτη. Ανατύπωση 88 εργασιών του με τη φροντίδα επιτροπής, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών. Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη, Θεσσαλονίκη 1976.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
πανδέκτης
 Professors Emeriti, School of Philology, Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
 Eintrag in der Νεοελληνιστική Εικονιστική Προσωπογραφία, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Institute of Neohellenic Research)
 Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, ΕργαστήριοΕ ερευνών νεοελληνικής φιλοσοφίας: Liste von Andriotis’ Beiträgen zur Zeitschrift Νέα Εστία 
 Akademie von Athen, Κέντρο Ερεύνης των Νεοελληνικών Διαλέκτων και Ιδιωμάτων: Liste der Redakteure , «Historisches Lexikon der griechischen Sprache»Ιστορικό Λεξικό της Ελληνικής Γλώσσας 
biblionet

Καθηγητές Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
Έλληνες γλωσσολόγοι
Έλληνες πανεπιστημιακοί
Απόφοιτοι Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Αποδέκτες του Βραβείου Χέρντερ