Φόκε-Άχγκελις

Η «Φόκε-Άχγκελις» (Γερμανικά: «Focke, Achgelis & Co GmbH») ήταν μια Γερμανική κατασκευαστική εταιρεία ελικοπτέρων που ήταν εν ενεργεία από το 1937 μέχρι το 1944, πριν και κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι δημιουργοί της ήταν οι Χένριχ Φόκε και Γκερντ Άχγκελις.

Ιστορία

Πριν τη «Φόκε-Άχγκελις» 
Το 1936 οι μέτοχοι της εταιρείας «Focke-Wulf» έδιωξαν τον Χένριχ Φόκε από την εταιρεία. Αν και φαινομενικά ο λόγος εκδίωξής του ήταν ότι ο Φόκε θεωρούνταν «πολιτικά αναξιόπιστος» από το ναζιστικό καθεστώς, στην πραγματικότητα το κράτος χρειαζόταν την εργοστασιακή ικανότητα παραγωγής της «Focke-Wulf» για την κατασκευή αεροσκαφών «Messerschmitt Bf 109». Η εταιρεία εξαγοράστηκε από AEG, αλλά σύντομα μετά από αυτό, το Υπουργείο Αεροπορίας, εντυπωσιασμένο από το ελικόπτερο «Focke-Wulf Fw 61», πρότεινε στην Φόκε την έναρξη μιας νέας εταιρείας με σκοπό την περαιτέρω ανάπτυξη του ελικοπτέρου και απαίτησε ένα νέο βελτιωμένο σχεδιασμό που να μπορεί να μεταφέρει 700 κιλά ωφέλιμου φορτίου.

Ο γερμανός αεροπόρος, πιλότος δοκιμών, πιλότος εναέριων ακροβατικών Γκερντ Άχγκελις τον Απρίλιο του 1932 εργάστηκε επίσης ως εκπαιδευτής πιλότων στη σχολή «Τεχνικό Βαϊμάρης» (Γερμανικά: «Technikum Weimar»), και το 1933 έγινε επικεφαλής πιλότος δοκιμών για την εταιρεία «Focke-Wulf» στη Βρέμη. Στις 26 Ιουνίου 1936 πέταξε με το «Focke-Wulf Fw 61», το οποία θεωρείται το πρώτο πρακτικό ελικόπτερο, στην παρθενική του πτήση.

Η αρχή 
Στις 27 Απριλίου 1937 οι Χένριχ Φόκε και Γκερντ Άχγκελις ίδρυσαν την εταιρεία «Φόκε, Άχγκελις & ΣΙΑ ΕΠΕ» (γ: «Focke, Achgelis & Co GmbH») για την ανάπτυξη και την κατασκευή ελικοπτέρων στο χωρίο Χόυκενκαμπ στη Βρέμη στην Κάτω Σαξωνία. Σε ένα παλιό χυτήριο σιδήρου και ένα πρώην εργοστάσιο μαργαρίνης βρήκαν τις κατάλληλες εγκαταστάσεις παραγωγής. Το πρωτεύον αντικείμενο της εταιρείας ήταν η ανάπτυξη του ελικοπτέρου «Focke-Wulf Fw 61». Εστιάστηκαν κυρίως στην ανάπτυξη και η δοκιμή πρωτοτύπων και στη συνέχεια απέκτησαν κατασκευαστικές άδειες. Η εταιρεία περιλάμβανε ένα εργοστάσιο κινητήρων στο Φάρελ, ένα εργοστάσιο παραγωγής στο Σπαντάου του Βερολίνου της εταιρείας «Μηχανικά Έργα Βραδεμβούργου» (γ: «Brandenburgische Motorenwerke GmbH», εν συντομία «Bramo»), και αργότερα ένα θυγατρικό εργοστάσιο στο Λάουπχαϊμ. Το «Focke-Wulf Fw 61» ελέγχθηκε στο Χόυκενκαμπ και στην αεροπορική βάση «Ντέλμενχορστ», η οποία είχε μετατραπεί σε ένα είδος «ιπτάμενου εργαστήριου». Το «Focke-Wulf Fw 61» πέταξε για πρώτη φορά στις 26 Ιουνίου 1936 από την Χάνα Ράιτς στην αρένα «Ντόιτσλαντ-χάλλε» (Γερμανικά: «Deutschlandhalle»).

Ο πόλεμος 

Τον Αύγουστο του 1939, ένα νέο ελικόπτερο παραδόθηκε από το εργοστάσιο, το πρωτότυπο του «Focke-Achgelis Fa 223 Drache» («Δράκος»). Στις αρχές του 1942 τα ελικόπτερα μεταφοράς ήταν έτοιμα για παραγωγή και μέχρι το τέλος του πολέμου υπήρχαν 20 αντίγραφα από την «Φόκε-Άχγκελις» στα «Ντέλμενχορστ», Βερολίνο και Λάουπχαϊμ. Όταν ξέσπασε ο πόλεμος το 1939, υπήρχαν στην εταιρεία 10 ελικόπτερα τύπου «Focke-Achgelis Fa 224 Libelle» («Λιβελούλη») υπό κατασκευή. Μεταξύ άλλων, το μοντέλο θα χρησιμοποιούνταν για την εκπαίδευση στα ελικόπτερα. Στην αρχή του πολέμου το έργο σταμάτησε και τα μέρη του μοντέλου τέθηκαν σε αχρηστία το 1940. Επίσης, το 1939 η «Φόκε-Άχγκελις» σχεδίασε και κατασκεύασε τρία πρότυπα του «Focke-Achgelis Fa 226 Hornisse» («Σφήκα») στην πολιτική τους εκδοχή που ενδιέφερε τη Lufthansa. Το πρόγραμμα σταμάτησε τελικά και τα τρία μοντέλα τέθηκαν σε αχρηστία. Αντιθέτως, ο υποβρυχιακός πόλεμος στον Ατλαντικό και Ινδικό Ωκεανό έφερε νέες ευκαιρίες πωλήσεων. Στις αρχές του 1942 το Υπουργείο Αεροπορίας ζήτησε από την «Φόκε-Άχγκελις» να σχεδιαστεί και να κατασκευαστεί ένα αυτόγυρο προς χρήση των υποβρυχίων και η εταιρεία δημιούργησε το «Focke-Achgelis Fa 330 Bachstelze» («Σουσουράδα»).

Στις 4 Ιουλίου 1942 το Χόυκενκαμπ μετά από βομβαρδισμό των Συμμάχους ανάγκασαν τη «Φόκε-Άχγκελις» να μετακινήσει την κατασκευή και συναρμολόγηση των ελικοπτέρων σε Λάουπχαϊμ και Οχσενχάουζεν, με συνθήκες κάτω από τις οποίες η παραγωγή θα μπορούσε να ξεκινήσει από τον Ιανουάριο του 1943. Η σειρά παραγωγής του «Focke-Achgelis Fa 330 Bachstelze» παρέμεινε από την άνοιξη του 1943 παρ' όλα αυτά στο εργοστάσιο του «Ντέλμενχορστ», επειδή το αυτόγυρο ήταν τόσο ελαφρύ που θα μπορούσε να μεταφερθεί κατά τη διάρκεια μιας αεροπορικής επιδρομής στο υπόγειο. Αυτό το είδος οδήγησε στην κατασκευή σχεδόν 200 αεροσκαφών. Η στροφή των προτεραιοτήτων υπέρ της κατασκευής του «Messerschmitt Me 163 Komet» («Κομήτης») οδήγησαν την παραχώρηση των χώρων παραγωγής και του προσωπικού της «Φόκε-Άχγκελις» στην «Μέσερσμιτ ΑΕ» (γ: «Messerschmitt AG»). Επίσης, οι επισκευές και η παραγωγή ανταλλακτικών για την σταθμευμένα «Messerschmitt Me 163 Komet» στην αεροπορική βάση «Τσβίσεναν» στο Ρόστρουπ, εκτελέστηκαν στο εργοστάσιο του «Ντέλμενχορστ».

Την άνοιξη του 1944, η «Κατασκευαστική Αεροσκαφών Βέσερ» (γ: «Weser Flugzeugbau GmbH») απορρόφησε την «Φόκε-Άχγκελις» που είχε εκείνη τη στιγμή 419 εργαζομένους.

Μοντέλα

Αεροπλάνα 
Σύμφωνα με ειδική άδεια, η «Φόκε-Άχγκελις» παρήγαγε αεροπλάνα τύπου:
 «Focke-Wulf Fw 190 Würger» («Αετομάχος»), μονοθέσιο, μονοκινητήριο καταδιωκτικό
 «Focke-Wulf Fw 200 Condor» («Κόνδωρ»), τετρακινητήριο μονοπλάνο
 «Junkers Ju 87 Stuka» («Στούκα»),  βομβαρδιστικό αεροσκάφος κάθετης εφόρμησης

Ελικόπτερα

Δείτε επίσης 
 Χένριχ Φόκε
 Γκέοργκ Βουλφ
 Κουρτ Τανκ
 Βίλχελμ Φόκε
 Γκερντ Άχγκελις
 Φόκε-Βουλφ

Πηγές

Βιβλιογραφία 
 «Mein Lebensweg. Die Memoiren des Bremer Luftfahrt- Pioniers», Peter Kurze, Henrich Focke (1996, Γερμανικά), ISBN 978-3931148911
 «Aircraft of the Luftwaffe, 1935-1945: An Illustrated Guide», Jean-Denis G.G. Lepage, McFarland, 2009, ISBN 9780786452804
 «Aeronautical Research in Germany: From Lilienthal Until Today, Τόμος 147», Ernst Heinrich Hirschel, Horst Prem, Gero Madelung, Springer, 2004, ISBN 9783540406457
 «Biographical Dictionary of the History of Technology», Lance Day, Ian McNeil, Routledge, 2014, ISBN 9781134650194
 «How the Helicopter Changed Modern Warfare», Walter Boyne, Pelican Publishing Company, Inc., 2011, ISBN 9781589807006
 «Von Zeppelin bis Airbus: Luftfahrt in Nordwestdeutschland im 20. Jahrhundert», Reinhard Meiners, Siegfried Müller, Friedrich Scheele (2007, Delius Klasing) ISBN 978-3-7688-1966-4

Παραπομπές 

Πρώην αεροπορικές εταιρείες
Πρώην επιχειρήσεις της Γερμανίας
Γερμανικές αεροπορικές εταιρείες
Ελικόπτερα
Αεροσκάφη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου