Ευδοκία Βαϊανή

Η Ευδοκία Βαϊανή (πέθανε στις 12 Απριλίου 901) ήταν η τρίτη σύζυγος του βυζαντινού Αυτοκράτορα Λέοντα ΣΤ΄ του Σοφού.

Το έργο «Συνεχισταί Θεοφάνους» ήταν συνέχεια του χρονικού του Θεοφάνη του Ομολογητή από άλλους συγγραφείς, που δραστηριοποιούνταν κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κωνσταντίνου του Πορφυρογέννητου. Το έργο καταγράφει τα λίγα στοιχεία που είναι γνωστά γι' αυτήν.

Σύμφωνα με το Θεοφάνη, η Ευδοκία καταγόταν από το Θέμα Οψικίου. Το Θέμα Οψικίου αρχικά αποτελούνταν από το σύνολο της Βιθυνίας και της Παφλαγονίας, και εκτεινόταν από την Άβυδο στα Δαρδανέλια ως τη Σινώπη στη Μαύρη Θάλασσα και στην ενδοχώρα ως την Άγκυρα. Κατά τον 20ό αιώνα, τα εδάφη που ανήκαν κάποτε στο Θέμα αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος της βορειοδυτικής ασιατικής Τουρκίας.

Την άνοιξη του 900, ο Λέων ΣΤ΄ παντρεύτηκε την Ευδοκία. Οι δύο προηγούμενες σύζυγοί του είχαν προαποβιώσει. Η «Εκθεσις της βασιλείου τάξεως» του Κωνσταντίνου Πορφυρογέννητου ονοματίζει τρεις κόρες του που γεννήθηκαν από τους προγενέστερους γάμους, αλλά όχι γιο. Με αυτό τον γάμο, ο Λέων ήθελε να εξασφαλίσει τη διαδοχή του. Ο Γεώργιος Οστρογκόρσκι επισημαίνει ότι ο τρίτος γάμος ήταν παράνομος βάσει του βυζαντινού δικαίου και αντίθετος στις πρακτικές της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας εκείνη την εποχή. Έτσι, ο Λέων έπρεπε να ζητήσει την άδεια του Οικουμενικού Πατριάρχη Αντώνιου Β΄.

Ένα χρόνο αργότερα, η Ευδοκία πέθανε κατά τη γέννα και ετάφη στον ναό των Αγίων Αποστόλων. Ο Θεοφάνης θεωρεί τον γιο θνησιγενή και αβάφτιστο. Ωστόσο, η «Εκθεσις της βασιλείου τάξεως», στον κατάλογο των τέκνων του Λέοντα, αναφέρει έναν γιο ονόματι «Βασίλειος», πράγμα το οποίο μάλλον σημαίνει ότι ο γιος της επέζησε αρκετό καιρό, ώστε να βαφτιστεί. Η  «Εκθεσις της βασιλείου τάξεως» αναφέρει ότι η Ευδοκία ετάφη στην εκκλησία των Αγίων Αποστόλων στην Κωνσταντινούπολη.

Πηγές
Συνεχισταί Θεοφάνους, Χρονικό.
Κωνσταντίνος Ζ΄, Εκθεσις της βασιλείου τάξεως.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
Η καταχώρισή της μαζί με τον σύζυγό της στο έργο «Medieval lands» του Τσαρλς Κόλεϋ. Το έργο «περιλαμβάνει την εξαγωγή και ανάλυση λεπτομερών πληροφοριών από πρωτογενείς πηγές, συμπεριλαμβανομένων χρονικών της εποχής, ληξιαρχικών καταχωρίσεων, νεκρολογιών και μαρτυριών».

Σύζυγοι Βυζαντινών Αυτοκρατόρων
Βυζαντινοί του 9ου αιώνα