Τζον Γουέλμπορν Ρουτ

Ο Τζον Γουέλμπορν Ρουτ (John Wellborn Root) (1850-1891), Αμερικανός αρχιτέκτονας του 19ου αιώνα, υπήρξε ένας από τους ιδρυτές του στυλ της σχολής του Σικάγου, ενώ τα έργα του συγκαταλέγονται στα πιο λαμπρά παραδείγματα πρώιμων ουρανοξυστών.

Βιογραφία 
Ο Τζον Γουέλμπορν Ρουτ γεννήθηκε το 1850 στο Λάμπκιν (Lumpkin) των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής και μεγάλωσε στην Ατλάντα. Κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου (1861-1865) ο πατέρας του, Σίντνει Ρουτ (Sidney Root), ένας επιφανής έμπορος της Ατλάντα, έστειλε τον νεαρό τότε Τζον να φοιτήσει σε σχολείο στην Αγγλία. Το 1866 επέστρεψε  στις Η.Π.Α. και έλαβε πτυχίο πολιτικού μηχανικού το 1869 από το πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Στα επόμενα χρόνια, εργάστηκε σε διάφορα γραφεία τόσο στη Νέα Υόρκη όσο και στο Σικάγο όπου και τελικά συνεργάστηκε με τον Ντάνιελ Χάντσον Μπέρναμ (Daniel Hudson Burnham) δημιουργώντας ένα από τα πιο γνωστά στις Η.Π.Α., αρχιτεκτονικά γραφεία της εποχής. Το γραφείο αυτό συνεισέφερε σημαντικά τόσο στη δομική όσο και στη σχεδιαστική εξέλιξη της μορφής των ουρανοξυστών του 19ου αιώνα. Ανάμεσα στα πιο αξιόλογα κτίρια τους ήταν το Montauk, το Rookery,  το Equitable, και το Monadnock.

Έργα 
 Montauk  Building:   Το Montauk χτίστηκε το 1882 και θεωρείται το πρώτο σημαντικό εμπορικό κτίριο των Root και Burnham στο οποίο εφαρμόστηκαν αρκετές καινοτομίες. Αρχικά, προκειμένου να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα της στήριξης αυτού του δεκαόροφου κτιρίου στο μαλακό, ελώδες έδαφος του Σικάγου, ο Root ενσωμάτωσε στη θεμελίωση σιδερένιο πλέγμα που βοηθούσε να διανεμηθεί το βάρος του κτιρίου ομοιόμορφα. Μία ακόμα σπουδαία τεχνική καινοτομία στο Montauk ήταν η χρήση αψίδων από κεραμίδι με ομαλή επιφάνεια (flat tile arches) στους ορόφους, με στόχο την πυροπροστασία.

Rookery Building: Το Rookery κατασκευάστηκε το 1888 στο Σικάγο και αποτελεί ένα ιστορικό ορόσημο. Το κτίριο έχει δώδεκα ορόφους αγγίζοντας συνολικά τα 55 μέτρα ύψος, ενώ θεωρείται ότι είναι το παλαιότερο υφιστάμενο πολυώροφο κτίριο στο Σικάγο. Έχει ένα ιδιαίτερο στυλ αφού συνδυάζει φέρουσες τοιχοποιίες στο εξωτερικό με χαλύβδινα πλαίσια στο εσωτερικό του, προσφέροντας έτσι μια μετάβαση από τις έως τότε γνωστές σε νέες τεχνικές δόμησης.

 Equitable Building:  Το Equitable Building στην Ατλάντα σχεδιάστηκε από το γραφείο των Burnham και Root το 1890. Παρότι το οκταόροφο αυτό κτίριο σήμερα δε θα θεωρούταν ψηλό, ωστόσο η κατασκευή του από χαλύβδινα πλαίσια και η μνημειακή του παρουσία το κατέστησε ως τον πρωτοπόρο ουρανοξύστη της πόλης. Όπως και το Rookery, το κτίριο είχε μία βαριά, διακοσμημένη εξωτερική όψη και μια ελαφριάς κατασκευής, φωτεινή εσωτερική αυλή με μεγάλες επιφάνειες παραθύρων. Η σχεδιαστική του καθαρότητα ερχόταν σε έντονη αντίθεση με τα γύρω κτίρια. Δυστυχώς το κτίριο αυτο κατεδαφίστηκε το 1971, μόλις λίγο πριν ξεκινήσει στην Τζόρτζια ένα κίνημα διαφύλαξης ιστορικών κτισμάτων.

 Monadnock : Μόνο το βόρειο τμήμα του Monadnock Building σχεδιάστηκε από το γραφείο των Burnham και Root. Είναι το τελευταίο αλλά και το πιο τολμηρό από σχεδιαστικής άποψης έργο του John Wellborn Root, ο οποίος αρρώστησε από πνευμονία και πέθανε το 1891 σε ηλικία 41 ετών, ενώ το κτίριο ήταν υπό κατασκευή. Το Monadnock έχει 16 ορόφους και φτάνει το ύψος των 66 περίπου μέτρων. Είναι το ψηλότερο κτίριο με φέρουσα εξωτερική τοιχοποιία αλλά και το τελευταίο που κατασκευάστηκε με αυτή την τεχνική. Η όψη του αποτελείται από στρώσεις μωβ-καφέ τούβλου οι οποίες διευρύνονται ελαφρά από τη βάση ως την κορυφή του κτιρίου δημιουργώντας ζώνες από κατακόρυφα προεξέχοντα παράθυρα. Το Monadnock θεωρείται ένα κτίριο καθαρά μοντέρνας αρχιτεκτονικής λόγω κυρίως της απόλυτης έλλειψης εξωτερικού διακόσμου. Ήταν ένα από τα πρώτα που ονομάστηκε αρχιτεκτονικό ορόσημο για το Σικάγο το 1958, ενώ ακόμα προστέθηκε το 1970 στο εθνικό μητρώο ιστορικών τόπων.

Παραπομπές

Βιβλιογραφία
 Siegel, Arthur S.  Chicago’s Famous Buildings.  The University of Chicago Press.   1965 
 The New Georgia Encyclopedia - Biography of John Wellborn Root.
 Encyclopedia Britannica
 Donald Hoffman, The Architecture of John Wellborn Root (Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1973).

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Αμερικανοί αρχιτέκτονες