Πεντάκωμο

Το Πεντάκωμο είναι κοινότητα της επαρχίας Λεμεσού στην Κύπρο.

Τοποθεσία 
Το Πεντάκωμο βρίσκεται 20 χιλιόμετρα ανατολικά της Λεμεσού. Είναι κτισμένο σε υψόμετρο 120 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Στα δυτικά συνορεύει με το Μοναγρούλλι, στα βόρεια με την Ασγάτα και ανατολικά με το Μαρί. Η νότια πλευρά της διοικητικής της έκτασης είναι παραθαλάσσια, με το μήκος των ακτών του να φτάνει τα 15 χιλιόμετρα. Η ακτή του Πεντακώμου ονομάζεται Ακτή του Κυβερνήτη (Governors’ Beach) η οποία βρίσκεται εν μέρει και στην επαρχία Λάρνακας.

Ονομασία 
Υπάρχουν δύο εκδοχές για την προέλευση της ονομασία τους χωριού:

 Το χωριό σχηματίστηκε από πέντε παλαιότερους οικισμούς (κώμες), οι οποίοι ενώθηκαν σε έναν. Παλαιοί κάτοικοι του χωριού ισχυρίζονται ότι οι οικισμοί αυτοί βρίσκονταν στις τοποθεσίες Μεσοβούνια, Χαλάσματα, Πετρομούθι, Κρεμμούς και Καλυφούδι. Πιθανόν οι πέντε αυτοί οικισμοί να καταστράφηκαν την περίοδο των αραβικών επιδρομών (7ος-10ος αιώνας).
 Ο ερευνητής Τζορτζ Τζέφερι, γράφει σε δημοσίευμα του (1918) ότι η ονομασία του χωριού προέκυψε από το γεγονός ότι ήταν η πέμπτη κώμη από την Λεμεσό.

Το 1958 οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι του υιοθέτησαν την εναλλακτική ονομασία Beşevler, που σημαίνει πέντε σπίτια.

Ιστορία 
Το Πεντάκωμο υπάρχει καταγεγραμμένο σε χάρτη της εποχής της Φραγκοκρατίας με την ονομασία Pendacomo. Ο Λουί ντε Μας Λατρί το περιλαμβάνει στα χωριά που άνηκαν στην ιδιοκτησία του βασιλιά.

Όταν ξεκίνησε η τουρκοκρατία στην Κύπρου (1571), στο Πεντάκωμο εγκαταστάθηκαν Τούρκοι, οι οποίοι ζούσαν αρμονικά με τον ελληνικό πληθυσμό έως το 1974.

Πληθυσμός 
Σύμφωνα με τις απογραφές πληθυσμού που πραγματοποιήθηκαν στην Κύπρο, έως το 1974, το Πεντάκωμο ήταν μεικτό χωριό, δηλαδή ζούσαν σε αυτό Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι. Η πλειοψηφία ήταν Τουρκοκύπριοι. Μετά την τουρκική εισβολή του 1974, οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι του χωριού θέλησαν να παραμείνουν στο χωριό τους. Ωστόσο, λόγω προβλημάτων ανασφάλειας, τους ζητήθηκε αργότερα να μεταφερθούν στο βόρειο τμήμα του νησιού, κάτι που έγινε τον Αύγουστο του 1975. Οι περισσότεροι εγκαταστάθηκαν στην Αγκαστίνα. Στο Πεντάκωμο παραμένουν οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι του αλλά και Ελληνοκύπριοι πρόσφυγες από το βόρειο τμήμα του νησιού.

Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή, ο πληθυσμός του χωριού παρουσιάζει μεγάλη αύξηση. Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό του Πεντακώμου όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.

.

Φωτογραφίες

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία

Κοινότητες της Επαρχίας Λεμεσού