Έρως και Ψυχή (Μουσεία Καπιτωλίου αρ. 408)

Ο Έρως και Ψυχή που φιλοξενείται στα Μουσεία του Καπιτωλείου είναι ρωμαϊκό αντίγραφο αρχαιότερου έργου ελληνικής τέχνης του 1ου αιώνα π.Χ..

Προέλευση του ευρήματος
Το έργο βρίσκεται σε ιδιωτική συλλογή από το έτος 1749.

Περιγραφή 
Παρουσιάζει μια τρυφερή σκηνή μεταξύ δύο παιδιών που αγκαλιάζονται με αγάπη και ανταλλάσσουν ένα φιλί. Το αγοράκι είναι εντελώς γυμνό, ενώ το κοριτσάκι φοράει μανδύα που είναι δεμένος κόμπο στη μέση της. Τα δύο παιδιά στέκουν όρθια, το αγοράκι με το αριστερό πόδι μπροστά, το κοριτσάκι με το δεξί γόνατο μπροστά. Οι κορμοί και των δύο είναι στραμμένοι προς τον θεατή, ενώ οι ώμοι και τα πρόσωπα είναι στραμμένα προς αλλήλους για χάρη της κοινής συνάντησης. Η τρυφερή σκηνή γίνεται εντονότερη από τη στάση των χεριών, αφού το κοριτσάκι αγκαλιάζει το αγόρι και με τα δύο χέρια, ενώ αυτός με το δεξί της χαϊδεύει το μάγουλο, και το κεφάλι με το αριστερό.

Ερμηνεία
Το έργο είναι παραλλαγή του μύθου του Έρωτα και της Ψυχής του Απουλήιου, αν και η συνηθισμένη εκδοχή θέλει τους δύο χαρακτήρες με φτερούγες, τον Έρωτα με φτερά πουλιού, την Ψυχή με φτερά πεταλούδας. Επειδή τα εικονιζόμενα πρόσωπα εδώ είναι άπτερα, αρχικά το έργο ερμηνεύτηκε ως απλή σκηνή παιδικού έρωτα. Σήμερα επικρατεί η ερμηνεία του Έρωτα και της Ψυχής, διότι είναι γνωστά και άλλα παρόμοια αντίγραφα, στα οποία τα φτερά δεν λείπουν.

Η παιδική παραλλαγή ετούτη ερμηνεύεται ως αλληγορική εικόνα της λύτρωσης της ψυχής δια της αγάπης. Η χρήση της παιδικής ηλικίας λειτουργεί ως μεταφορικό μέσο της ιδέας της ιδανικής αγνότητας και αθωότητας που αντικατοπτρίζεται στην αγάπη, σύμφωνα με τον μύθο της ψυχής όπως μας τον παρουσιάζει ο Πλάτωνας στον Φαίδρωνα του 4ου αιώνα π.Χ.

Ιστορική τοποθέτηση
Το έργο είναι κατασκευή κάποιου Ρωμαίου γλύπτη που αντέγραψε κάποιο αρχαιότερο ελληνικό γνήσιο. Το ελληνικό γνήσιο χρονολογείται στα τέλη του 2ου με αρχές του 1ου αιώνα π.Χ.

Πηγές 

 

Εκθέματα των Μουσείων του Καπιτωλίου (Ρώμη)