Αγγέλης Σουμίλας

Ο Αγγέλης Σουμίλας ή Βλάχος υπήρξε Έλληνας αρματολός της Στερεάς Ελλάδας.

Βιογραφία
Ήταν από τα Γιάννενα και έζησε τον 17ο αιώνα και πήρε μέρος στις μάχες των Ενετών κατά των Οθωμανών και στην Ελληνική επανάσταση του 1684. Όταν μετά την Πτώση της Κρήτης οι Οθωμανοί υποδούλωσαν και την ατίθαση Μάνη, ο Αγγέλης μαζί με άλλους δύο αρματολούς, το Μακεδόνα Πάνο Μεϊντάνη από το Πισοδέρι Φλώρινας και τον μικρό Χορμόπουλο από τα Άγραφα περιφερόντουσαν ως αντάρτες στην Ακαρνανία και έκαναν μικροεπιθέσεις εναντίον των Τούρκων. Οι τρεις με προδοσία έπεσαν στα χέρια των Ενετών και φυλακίστηκαν δέσμιοι σε μια ενετική γαλέρα με προορισμό την Βενετία. Κατά την μεταφορά τους, το πλοίο έπεσε σε ενέδρα στα παράλια της Δαλματίας και μια Αλγερινή φούστα (πλοίο) τους επιτέθηκε. Οι τρεις Έλληνες αρματολοί ζήτησαν να τους δοθούν τα καριοφίλια τους και να τους λυθούν τα δεσμά για να πάρουν μέρος στη μάχη. Ο πλοίαρχος τους εκπλήρωσε τη χάρη, και οι τρεις όρμησαν με τέτοιο θάρρος εναντίον των πειρατών, που οι Ενετοί ενθαρρυμένοι τους ακολούθησαν και αντέκρουσαν τους Αλγερινούς, σκοτώνοντας πολλούς και αιχμαλωτίζοντας τους υπολοίπους, τη δε φούστα την έδεσαν πίσω από το καράβι και την πήραν ως νικητές μαζί τους. Ο πλοίαρχος εκτιμώντας το μέγεθος της υπηρεσίας τους, τους αντάμειψε με επαίνους, τιμές και εκτάσεις γης. Με τους τρεις αυτούς αρματολούς οι Βενετοί προετοίμασαν και διεξήγαγαν την Ελληνική επανάσταση του 1684.

Η λαογραφία τίμησε τους τρεις με δημοτικό τραγούδι.

Πηγές
 

Αρματολοί