Βραχιόνιο πλέγμα

Το βραχιόνιο πλέγμα είναι ένα δίκτυο νωτιαίων νευρικών ινών που σχηματίζεται από τους πρόσθιους κλάδους των τεσσάρων κατώτερων αυχενικών ριζών και της ανώτερης θωρακικής ρίζας (Α5-Θ1). Πορεύεται διαμέσου του τραχήλου και της μασχάλης καταλήγοντας στο χέρι.

Λειτουργία
Το βραχιόνιο πλέγμα είναι υπεύθυνο για την νεύρωση, αισθητική και κινητική, ολόκληρου του άνω άκρου, με δυο εξαιρέσεις: τον τραπεζοειδή μυ, που νευρώνεται από το παραπληρωματικό νεύρο(ΧΙ) και μια περιοχή του δέρματος κοντά στη μασχάλη που νευρώνεται από το πλευροβραχιόνιο νεύρο. Κακώσεις μπορούν να οδηγήσουν σε σοβαρές λειτουργικές βλάβες.

Ανατομία
Το βραχιόνιο πλέγμα διαιρείται στις ρίζες, τα πρωτεύοντα στελέχη, τα δευτερεύοντα στελέχη και τους κλάδους. Υπάρχουν τέσσερις κύριοι "τελικοί" κλάδοι και πολλοί άλλοι μικρότεροι που εκφύονται από διάφορα σημεία των στελεχών και των ριζών του πλέγματος.

Οι πέντε ρίζες είναι οι πρόσθιοι κλάδοι των νωτιαίων νεύρων(Α5-Θ1), αμέσως έπειτα από το σημείο που δίνουν έναν κλάδο για τους μυες του τραχήλου.
Οι ρίζες αυτές διαπλέκονται για να σχηματίσουν τα πρωτεύοντα στελέχη:
το άνω πρωτεύον στέλεχος(Α5-Α6)
το μέσο πρωτεύον στέλεχος(Α7)
το κάτω πρωτεύον στέλεχος(Α8 και Θ1)
Κάθε πρωτεύον στέλεχος δίνει έναν πρόσθιο και έναν οπίσθιο κλάδο που διαπλέκονται για να προκύψουν τα δευτερεύοντα στελέχη:
το έξω δευτερεύον στέλεχος, που προκύπτει από του πρόσθιους κλάδους του άνω και του μέσου πρωτεύοντος στελέχους
το έσω δευτερεύον στέλεχος, που αποτελεί συνέχεια του πρόσθιου κλάδου του κάτω πρωτεύοντος στελέχους
το ραχιαίο δευτερεύον στέλεχος, που είναι ένωση των οπισθίων κλάδων των τριών πρωτευόντων στελεχών
Οι τέσσερις κύριοι τελικοί κλάδοι είναι οι εξής:
το μυοδερματικό νεύρο, από το έξω δευτερεύον στέλεχος
το μέσο νεύρο, που προκύπτει από ένωση ενός κλάδου του έξω και ενός κλάδου του έσω δευτερεύοντος στελέχους
το ωλένιο νεύρο, από το έσω δευτερεύον στέλεχος
το κερκιδικό νεύρο, που ουσιαστικά αποτελεί συνέχεια του ραχιαίου δευτερεύοντος στελέχους

Τοπογραφικές σχέσεις βραχιόνιου πλέγματος
Στον τράχηλο το βραχιόνιο πλέγμα φέρεται μεταξύ πρόσθιου και μέσου σκαληνού, διασταυρώνεται με την κάτω γαστέρα του ωμουοειδή μυός,την εγκάρσια τραχηλική και ωμοπλατιαία αρτηρία,καθώς και την έξω σφαγίτιδα φλέβα. Η υποκλείδια αρτηρία βρίσκεται κάτω από το άνω και το μέσο πρωτεύον στέλεχος και μπροστά από το κάτω πρωτεύον στέλεχος.
Η υποκλείδια μοίρα του πλέγματος,τα δευτερεύοντα στελέχη,πορεύονται πάνω στον πρόσθιο οδοντωτό μυ. Ακολούθως πορεύονται πάνω στον υποπλάτιο μυ κατά μήκος του έξω,έσω και οπίσθιου τοιχώματος της μασχαλιαίας αρτηρίας, σχηματίζοντας το γράμμα Μ.

Κλάδοι βραχιονίου πλέγματος αναλυτικά
Πέραν από τους κύριους κλάδους από το βραχιόνιο πλέγμα εκφύονται και τα παρακάτω νεύρα:

Προς το θώρακα
 Παραφρενικό ή επικουρικό φρενικό νέυρο: ασταθμές νεύρο που εκφύεται από το άνω  πρωτεύον στέλεχος (Α5 νευροτόμιο). Πορεύεται επί τα εκτός του φρενικού νεύρου  με το οποίο αναστομώνεται στη συνέχεια.
 Υποκλείδιο νεύρο: εκφύεται από το άνω πρωτεύον στέλεχος(Α5 και Α6 νευροτόμια - ρίζες) και νευρώνει τον ομώνυμο μυ.
 Μακρό θωρακικό νεύρο (του Bell):από τις A5,A6 συχνά την Α7 ρίζα.Πορεύεται πάνω στον πρόσθιο οδοντωτό μυ τον οποίο νευρώνει και πίσω από την πλάγια θωρακική αρτηρία
 Πρόσθια θωρακικά νεύρα: Το έξω  πρόσθιο θωρακικό νεύρο εκφύεται από το έξω δευτερεύον στέλεχος και εισχωρεί στην έσω επιφάνεια του μείζονα θωρακικού μυός. Το έσω πρόσθιο θωρακικό εκφύεται από το έσω δευτερεύον στέλεχος και εισχωρεί στην έσω επιφάνεια του ελάσσονος θωρακικού μυός.

Προς τον ώμο 
 Ραχιαίο νεύρο της ωμοπλάτης: εκφύεται από τον πρόσθιο κλάδο του Α5,διατρυπά το μέσο σκαληνό μυ και χορηγεί κλάδους για τον ανελκτήρα μυ της ωμοπλάτης και τον ρομβοειδή μυ
 Υπερπλάτιο νεύρο: εκφύεται από το άνω πρωτεύον στέλεχος και πορεύεται προς τα έξω και κάτω, κατά μήκος της κάτω γαστέρας  του ωμουοειδους. Αφού διέλθει από την ωμοπλατιαία εντομή μπαίνει στον υπακάνθιο βόθρο. Χορηγεί κλάδους για υπερακάνθιο και υπακάνθιο μυ.
 Υποπλάτια νεύρα: εκφύονται από το ραχιαίο δευτερεύον στέλεχος και νευρώνουν τον υποπλάτιο και τον μείζονα στρογγύλο μυ.
 Θωρακορραχιαίο νεύρο: εκφύεται από το ραχιαίο δευτερεύον στέλεχος, κατέρχεται πάνω στο οπίσθιο τοίχωμα της μασχαλιαίας κοιλότητας και νευρώνει τον πλατύ ραχιαίο μυ.
 Μασχαλιαίο νεύρο: εκφύεται από το ραχιαίο δευτερεύον στέλεχος, διέρχεται μέσα από το τετράγωνο χώρο του Velpeau μαζί με τα οπίσθια περισπώμενα αγγεία του βραχίονα. Δίνει κλάδους για τον ελάσσονα στρογγύλο, τη δελτοειδή χώρα και το έξω δερματικό νεύρο του πήχη.

Παραπομπές 

Νευρικό σύστημα