Μαχμούτ Πασάς Αντζέλοβιτς

Ο Βελί Μαχμούτ Πασάς Αντζέλοβιτς (σερβικά: Махмуд-паша Анђеловић, τουρκικά : Veli Mahmud Paşa) (1420–1474), ήταν μεγάλος βεζίρης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας την περίοδο 1456-1466 και ξανά το 1472-1474, ο πρώτος σε αυτό το αξίωμα που προερχόταν από τον θεσμό του  παιδομαζώματος (devşirme). Έγραψε στα περσικά και την τουρκική γλώσσα ποιήματα με το ψευδώνυμο "Adni".

Ήταν μέλος της βυζαντινής οικογένειας των Αγγέλων και ανατράφηκε χριστιανός, αλλά αργότερα απήχθη ως παιδί από τον Σουλτάνο, με το παιδομάζωμα κι έγινε μουσουλμάνος. Ήταν ικανός στρατιώτης και παντρεμένος με την κόρη του σουλτάνου Μωάμεθ Β΄. Διακρίθηκε στην πολιορκία του Βελιγραδίου το 1456 και πήρε τη θέση του Μεγάλου Βεζύρη ως ανταμοιβή διαδεχόμενος τον Ζαγανό Πασά.

Βιογραφία 

Μετά την οθωμανική κατάκτηση της Θεσσαλίας το 1394 ο κλάδος των Αγγέλων που κυβερνούσε εκεί κατέφυγε στη Σερβία. Γεννήθηκε το 1420, στο χωριό Νόβο Μπρντο στο Δεσποτάτο της Σερβίας, αδελφός του ήταν ο Μιχαήλ. Απήχθη το 1427, κατά τη διάρκεια μιας οθωμανικής εισβολής στη Σερβία από τους Οθωμανούς και στάλθηκε μαζί με δύο άλλα αγόρια στην Αδριανούπολη. Σύμφωνα με τον Λαόνικο Χαλκοκονδύλη απήχθη από τους ιππείς του σουλτάνου Μουράτ Β΄ ενώ ταξίδευε με τη μητέρα του από το Νόβο Μπρντο στο Σμεντέρεβο. Η μητέρα του μεταφέρθηκε και αυτή στην Κωνσταντινούπολη παραμένοντας χριστιανή υπό την προστασία του Σουλτάνου, ο οποίος της έδωσε και κάποιο κτήμα.

Το 1458, ο Σέρβος δεσπότης Λάζαρ Μπράνκοβιτς πέθανε, ο αδελφός του Μαχμούτ Μιχαήλ έγινε μέλος μιας συλλογικής αντιβασιλείας που κρατούσαν την εξουσία στο δεσποτάτο αλλά σύντομα καθαιρέθηκε. Σε αντίδραση ο Μαχμούτ επιτέθηκε και κατέλαβε το φρούριο του Σμεντέρεβο και μερικά φρούρια στην περιοχή του. Απειλούμενος από μια ενδεχόμενη ουγγρική παρέμβαση αναγκάστηκε να αποσυρθεί νότια και να ενώσει τις δυνάμεις του με αυτές του σουλτάνου Μωάμεθ Β΄ στα Σκόπια. Το 1461 συνόδευσε τον Μεχμέτ στην εκστρατεία του εναντίον της Αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας, το τελευταίο εναπομέναν κομμάτι της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ο Μαχμούτ διαπραγματεύτηκε την παράδοση της πόλης της Τραπεζούντας με τον Γεώργιο Αμιρούτζη που ήταν ξάδελφος του.

Το 1463 ο Μαχμούτ οδήγησε τον Οθωμανικό στρατό στην εισβολή και την κατάκτηση του υποτελούς Βασιλείου της Βοσνίας, επίσης συνέλαβε τον Βόσνιο βασιλιά Στεφάν Τομάσεβιτς. Συνόδευσε τον Μωάμεθ Β΄ στην επιθεση του στη σημερινή Αλβανία το καλοκαίρι του 1467 εναντίον του Σκεντέρμπεη. Ο Σκεντέρμπεης υποχώρησε στα βουνά και ο Μαχμούτ τον καταδίωξε αλλά απέτυχε να τον εντοπίσει.

Ο Μαχμούτ παύθηκε από τη θέση του το 1468, λόγω μηχανορραφίας του διαδόχου του Ρουμ Μεχμέτ Πασά, υποτίθεται λόγω παρατυπιών σχετικά με την επανεγκατάσταση των Καραμανιδών στην Κωνσταντινούπολη μετά την κατάκτηση του Καραμάν το ίδιο έτος. Αποκαταστάθηκε το 1472 αλλά οι σχέσεις του με τον σουλτάνο ήταν πλέον τεταμένες. Απολύθηκε και εκτελέστηκε το 1474.

Παραπομπές

Πηγές 

 

Μαχμουτ Πασα
Μεγάλοι Βεζίρηδες
Σέρβοι ελληνικής καταγωγής