Ελληνική διασπορά στη Γαλλία

Ελληνική διασπορά υφίστατο στη σημερινή Γαλλία από την περίοδο, κιόλας, της Αρχαιότητας. Αυτή η κοινωνία εξαφανίστηκε στη διάρκεια της Ύστερης Αρχαιότητας, λόγω της απορρόφησής της από τον τοπικό πληθυσμό, ωστόσο εμφανίστηκε εκ νέου μέσω κυμάτων μετανάστευσης στη διάρκεια του 19ου αιώνα (17ου αιώνα στην Κορσική, η οποία δεν βρισκόταν, ακόμη, εκείνη την εποχή, υπό γαλλικό έλεγχο), ενώ αυτό τον καιρό βρίσκεται συγκεντρωμένη γύρω από τους αστικούς πυρήνες του Παρισιού, της Λυών, της Γκρενόμπλ και της Μασσαλίας.

Οι Φωκαείς της Μασσαλίας 
Η Μασσαλία ιδρύθηκε κατά το 600 π.Χ. από Έλληνες ναυτικούς οι οποίοι προέρχονταν από τη Φώκαια της Μικράς Ασίας υπό την ονομασία Μασσαλία. Ο εξερευνητής και επιστήμονας Πυθέας ήταν μία από τις σημαντικότερες ελληνικές προσωπικότητες της Μασσαλίας εκείνης της περιόδου. Οι Μασσαλιώτες διέθεταν αρκετά λιμάνια και εμπορικούς ναυστάθμους κατά μήκος των προβηγκιανών ακτών: τον Κιθαρίστα (Λα Σιοτά), το Ταυροέντον και το Ταυροέις (το Σαιν-Σιρ και το Μπρυσκ), την Ολβία (την Αλμανάρ), την Ηρακλήια Κακαβάρια (το Καβαλαίρ), την Αντίπολις (την Αντίμπ) και τη Νικήια (τη Νις).

Οι Έλληνες της Κορσικής 

Τον Ιανουάριο του 1676, μια μικρή αποικία 600 Ελλήνων, προερχόμενη από το Γύθειο, επιβιβάστηκε στο Βίτυλο (σημερινό Οίτυλο) - χωριά ευρισκόμενα στα νότια της Πελοποννήσου στη χερσόνησο της Μάνης - για να διαφύγει της τουρκικής κατοχής, και ίδρυσε στην ενδοχώρα της Σαγκόν, την Παομία, σε απόσταση δύο χιλιομέτρων από τα Ανατολικά του σημερινού Καργκέζε. Όταν οι Γενουάτες, τότε κύριοι της Κορσικής, απέδωσαν τα εδάφη της Παομία στην ελληνική κοινότητα, υποχρέωσαν την τελευταία στη συμπλήρωση ενός συμβολαίου. Το συμβόλαιο αυτό προέβλεπε ότι οι Έλληνες θα μπορούσαν να διατηρήσουν τη βυζαντινή λειτουργική, ωστόσο θα έπρεπε να γίνουν Καθολικοί, κάτι που τους οδήγησε στην ένταξή τους στις Δυτικές Καθολικές Εκκλησίες. Οι μικτοί γάμοι μεταξύ των απογόνων των Ελλήνων αποίκων και των Κορσικανών έχουν, σήμερα, ενώσει τις δύο κοινότητες του Καργκέζε, με τη χρήση της ελληνικής γλώσσας να έχει, τελικώς, εξαφανιστεί από την περιοχή, και με την πάροδο του χρόνου, προς όφελος των κορσικανικών.

Η διασπορά της ηπειρωτικής Γαλλίας 
Η ελληνική διασπορά της ηπειρωτικής Γαλλίας έχει τρεις κύριες πηγές:
 κατά τον 19ο αιώνα, την οικονομική μετανάστευση, εμπόρων στις σημαντικότερες πόλεις (υφάσματα, μπαχαρικά, κοσμήματα) και ψαράδων (κυρίως ψαράδων-δυτών αλιέων σπόγγων) στις ακτές της Μεσογείου,
 κατά τον 20ό αιώνα, την πολιτική μετανάστευση, με πρώτη πηγή τους Έλληνες της Ανατολής και της Κωνσταντινούπολης οι οποίοι είχαν εκδιωχθεί από την Τουρκία μετά το 1922 και μέχρι τα ανθελληνικά πογκρόμ του Σεπτέμβριο του 1955, και μια δεύτερη πηγή τους πολιτικούς μετανάστες της Αριστεράς, οι οποίοι υποχρεώθηκαν σε εξορία είτε μετά τον ελληνικό εμφύλιο της περιόδου 1946-1949, είτε κατά τη διάρκεια της Χούντας των Συνταγματαρχών από το 1967 ως το 1974,
 κατά τον 20ό αιώνα επίσης, η πανεπιστημιακή μετανάστευση φοιτητών, εκ των οποίων σημαντικός αριθμός παρέμεινε και απέκτησε απογόνους στη Γαλλία, και την καλλιτεχνική και ιδεολογική μετανάστευση (με καλλιτέχνες όπως οι Ζορζ Γκεταρί, Τεό Σαραπό, Νάνα Μούσχουρη και Βαγγέλης Παπαθανασίου, με πανεπιστημιακούς όπως ο Κορνήλιος Καστοριάδης και η Ελένη Γλύκατζη - Αρβελέρ, με τηλεοπτικούς παρουσιαστές όπως ο Νίκος Αλιάγας και ο Ναγκί Φαμ, του οποίου ο πατέρας ήταν Έλληνας από την Αλεξάνδρεια).

Η Κοίμηση της Θεοτόκου, ελληνορθόδοξη εκκλησία της Μασσαλίας, είναι η παλαιότερη των ορθόδοξων εκκλησιών της Γαλλίας: εγκαινιάστηκε το 1845. Αποτελεί τη μοναδική ορθόδοξη εκκλησία αυτοκρατορικού ρυθμού στη Γαλλία και πιθανώς στην Ευρώπη. Άλλες ελληνικές ενορίες υπάρχουν επίσης στο Παρίσι, τη Λιλ, το Μπορντώ, τη Λυών, την Γκρενόμπλ, τη Μασσαλία, την Τουλόν και τη Νις, οι οποίες είναι οργανωμένες σε τρεις πρωτοσυγγελικές επισκοπές της Ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας: αυτή του Βορρά (Παρίσι), αυτή του Κέντρου (Λυών) και αυτή του Νότου (Μασσαλία), των οποίων τα αρχεία αποτελούν την κυριότερη πηγή πληροφοριών, καθώς η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων της Γαλλίας θεωρούνται Γάλλοι υπήκοοι, ενώ η γαλλική ταυτότητα δεν κάνει ουδεμία αναφορά στην εθνική προέλευση ή το θρήσκευμα του πολίτη.

Στον παρόντα χρόνο 
Επί του παρόντος, είναι δύσκολο να εκτιμηθεί ο αριθμός των Ελλήνων που ζουν στη Γαλλία βάσει στατιστικών, υπάρχουν 35.000 Έλληνες στη Γαλλία, αλλά οι Έλληνες δεν υποχρεούνται να αναφέρουν το μεταναστευτικό τους καθεστώς στη Γαλλία επειδή ανήκουν στον χώρο Σένγκεν, υπάρχουν πολυάριθμες ελληνικές οργανώσεις οι πολίτες. στο Παρίσι, το Grand Est, την Κυανή Ακτή, την Κορσική μεταξύ άλλων γαλλικών περιοχών.

Γαλλικές προσωπικότητες ελληνικής καταγωγής
Επιστήμονες

Καλλιτέχνες και ΜΜΕ

Πολιτικοί και διπλωμάτες

Οικονομικοί παράγοντες

Στρατιωτικοί

Αθλητές

Άλλα

Εσωτερικοί Σύνδεσμοι
 Έλληνες
 Ελληνική διασπορά
 Ταξίδι του Mataroa (1945)
 Μετανάστευση στη Γαλλία
 Ελληνορθόδοξη Μητρόπολη Γαλλίας
 στην αγγλόφωνη Βικιπαίδεια: Greek emigrants to France (κατηγορία)

Βιβλιογραφία
Gérard Blanken, Les Grecs de Cargèse (Corse). Recherches sur leur langue et leur histoire. T. I. Partie linguistique, Leyde, 1951
Marie-Anne Comnène, Cargèse : une colonie grecque en Corse, Société d'édition "Les Belles lettres", 1959, 92 pages
Jean Coppolani, « Cargèse. Essai sur la géographie humaine d'un village corse », Revue de géographie alpine, année 1949, volume 37, n° 37-1, pp. 71–108
Nicolaos Stephanopoli de Comnène, Histoire de la colonie grecque établie en Corse, éditeur A. Thoisnier-Desplaces, 1826 (version scannée complète en ligne)
Catherine Daniélidès, Un siècle de présence grecque sur la Côte d'Azur, 1917-2012 ISBN 978-2746651845

Παραπομπές

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
 Ιστοσελίδα με θέμα την ελληνική διασπορά στη Γαλλία
 Ομοσπονδία των ελληνικών κοινοτήτων της Γαλλίας
 Ελληνορθόδοξη Εκκλησία της Μασσαλίας (παλαιότερη ελληνική κοινότητα στη Γαλλία)
 Ελληνική Κοινότητα Παρισιού και Περιχώρων
 Ποια είναι η Ελληνορθόδοξη Κοινότητα της Λιόν
 Ελληνική Κοινότητα Μονακό
 Ελληνική Κοινότητα Κυανής Ακτής

Έλληνες

Κοινωνία της Γαλλίας