Νικολά Γκρουνιτσκί

Ο Νικολά Γκρουνιτσκί (Nicolas Grunitzky, 5 Απριλίου 1913 -27 Σεπτεμβρίου 1969) ήταν αρχηγός κράτους και πρόεδρος του Τόγκο από το 1963 ως το 1967. Υπήρξε πρωθυπουργός από το 1956 ως το 1958 υπό το σύστημα loi cadre της γαλλικής αποικιοκρατίας, με βάση το οποίο συστάθηκε περιορισμένη  "εθνική" κυβέρνηση στις κτήσεις της.  Ο πολιτικός του αντίπαλος Σιλβάνους Ολίμπιο εξελέγη πρόεδρος του Τόγκο το 1958, όταν η χώρα ήταν ακόμα υπό γαλλική διοίκηση. Εξελέγη πρώτος πρόεδρος του ανεξάρτητου Τόγκο το 1960. Έπειτα από το πραξικόπημα του 1963 κατά το οποίο σκοτώθηκε ο Ολίμπιο, ο Γκρουνιτσκί επιλέχθηκε από τη στρατιωτική επιτροπή των πραξικοπηματιών για το αξίωμα του 2ου πρόεδρου του Τόγκο.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στην πόλη Ατακπαμέ από Γερμανό πατέρα πολωνικής καταγωγής και Τογκολέζα μητέρα. Σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Παρίσι και υπηρέτησε στη δημόσια διοίκηση προτού ιδρύσει τη δική του εταιρεία. Ήταν γενικός γραμματέας του Τογκολέζικου Κόμματος για την Πρόοδο (Parti togolais du progrès) και εξελέγη μέλος του Κοινοβουλίου του Τόγκο το 1951. Ο Γκρουνιτσκί υπηρέτησε επίσης στη γαλλική εθνοσυνέλευση την περίοδο από το 1951 ως το 1958. Ήταν πρωθυπουργός από τις 12 Σεπτεμβρίου 1956 αλλά ανατράπηκε στις 16 Μαΐου 1958 και εξορίστηκε.

Ο Γκρουνιτσκί διορίστηκε πρόεδρος από την "επιτροπή της εξέγερσης" με αρχηγό τον Εμανουέλ Μποτζολέ έπειτα από το στρατιωτικό πραξικόπημα που τερματίστηκε με τη δολοφονία του προέδρου Σιλβάνους Ολίμπιο (και γαμπρό του Γκρουνιτσκί). Ήταν το πρώτο στρατιωτικό πραξικόπημα στη Δυτική Αφρική μετά την ανεξαρτησία, και οργανώθηκε από ομάδα στρατιωτών υπό τη διεύθυνση του Λοχαγού Γκνασινγκμπέ Εγιαντεμά. Ο Γκρουνιτσκί επεχείρησε να ενοποιήσει τη χώρα με το να συμπεριλάβει αρκετά πολιτικά κόμματα στην κυβέρνησή του. Ωστόσο, ανατράπηκε σε αναίμακτο στρατιωτικό πραξικόπημα του οποίου ηγήθηκε ο  Εγιαντεμά και στάλθηκε στην εξορία στο Παρίσι.

Τραυματίστηκε σε αυτοκινητικό ατύχημα στην Ακτή Ελεφαντοστού και πέθανε από επιπλοκές, σε νοσοκομείο της γαλλικής πρωτεύουσας το  1969.

Παραπομπές

Αναφορές
 Nicolas GRUNITZKY (1913 - 1969)  Base de données des députés français depuis 1789 assemblee-nationale.fr (Βιογραφία στον ιστότοπο της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης)
 Bridgette Kasuka. Prominent African Leaders Since Independence. Bankole Kamara Taylor (2012) ISBN 9781470043582
 Frédéric Joël Aivo. Le président de la république en Afrique noire francophone: genèse, mutations et avenir de la fonction. L'Harmattan (2007) ISBN 9782296023987
 GAYIBOR Nicoué. Histoire des Togolais. Des origines aux années 1960 (Tome 4 : Le refus de l'ordre colonial). KARTHALA Editions (2011) ISBN 9782811133429

Αρχηγοί κράτους του Τόγκο
Πρωθυπουργοί του Τόγκο