Βαρωνία του τάγματος του Αγίου Ιωάννη

Η Μοναστική Βαρωνία του τάγματος του Αγίου Ιωάννη, ήταν μεσαιωνικό κρατίδιο-φέουδο στο Φραγκικό Πριγκιπάτο της Αχαΐας στην σημερινή Πελοπόννησο, το οποίο ανήκε στους Ιππότες του Αγίου Ιωάννη, του ιπποτικού τάγματος που ιδρύθηκε στην Ιερουσαλήμ. 

Ήταν μία από τις τρεις μοναστικές βαρωνίες που δημιουργήθηκαν το 1209 από τον Γουλιέλμο Σαμπλίτη, με τέσσερα τιμάρια. Σύμφωνα με το Χρονικό του Μωρέως το τάγμα είχε ισότιμο εκπρόσωπο στην Κούρτη, που αποτελούνταν από τους Βαρώνους του Πριγκιπάτου. Το Χρονικό αναφέρει τους ιππότες ως ιππότες του «Αγίου Ιωάννη του Οσπιταλίου» :

Το χρονικό αναφέρει ότι το τάγμα είχε στρατιωτικές υποχρεώσεις προς το πριγκιπάτο και ήταν υποχρεωμένο, σε περίπτωση που αυτό χρειαστεί, να στείλει στρατιωτική Βοήθεια.  

Τα τιμάρια του τάγματος ήταν στην σημερινή Νότια Μεσσηνία, αλλά διατηρούσε και κάποια στην Αχαΐα για τα οποία είχαν έρθει σε σύγκρουση με τον Αρχιεπίσκοπο Πάτρας Άντελμο. Το 1312 που διαλύθηκε παγκοσμίως το τάγμα των ιπποτών του Ναού, οι ιππότες του Τάγματος του Αγίου Ιωάννη απέκτησαν τα τέσσερα τιμάρια που είχε η Μοναστική Βαρωνία του τάγματος του Ναού στην Αχαΐα και στην Ηλεία, καθώς και το ναό του Αγίου Ιακώβου στην Ανδραβίδα, όπου εκεί εθάβοντο οι πρίγκιπες..

Το 1381 το τάγμα παύει να προσφέρει τις υπηρεσίες του στο πριγκιπάτο. Το 1386 οι Αδευγαυδοί προσπαθούν να το υποτάξουν και το 1401 το πριγκιπάτο επιτέθηκε εναντίον τους.

Στη μάχη στο Κάστρο Αγίου Γεωργίου που έγινε την Ηλεία το 1321, αναφέρεται ότι ανάμεσα στους αιχμαλώτους των Βυζαντινών ήταν και ο μέγας Κοντόσταυλος Βαρθολομαίος Γκίζι, Ενετός ηγεμόνας των Κυκλάδων, διοικητής των Ιωαννιτών ιπποτών στη μάχη.

Παραπομπές

Πηγές
 Βασίλης Κ. Λάζαρης (επιμ.), Στέφανου Ν. Θωμόπουλου "Ιστορία της Πόλεως Πατρών από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι του 1821". Έκδοση τέταρτη στη δημοτική γλώσσα και με βάση τα χειρόγραφα του συγγραφέα, Τόμος Α', Αχαϊκές Εκδόσεις, Πάτρα 1998. ISBN 960-7960-08-4
 Το Χρονικόν του Μωρέως

Βαρωνίες του Πριγκιπάτου της Αχαΐας
Ιστορία της Μεσσηνίας
Β
Β
Οσπιτάλιοι Ιππότες