Ειδησεογραφικό πρακτορείο

Ένα ειδησεογραφικό πρακτορείο ή πρακτορείο ειδήσεων ή πρακτορείο Τύπου είναι ένας οργανισμός δημοσιογράφων με σκοπό την παροχή ειδήσεων σε ειδησεογραφικούς οργανισμούς: εφημερίδες, περιοδικά και ραδιοτηλεοπτικούς παραγωγούς.

Ιστορία 

Τον 19ο αιώνα η πληροφόρηση παγκοσμιοποιείται χάρη στις τεχνικές προόδους και στην αύξηση της περιέργειας ενός μεγαλύτερου μέρους του κοινού. Την ίδια εποχή τα όργανα του Τύπου, λόγο των τεράστιων οικονομικών εξόδων, σταματούν να στέλνουν αποστολές τους σε άλλα μέρη του κόσμου. Έτσι τον 19ο αιώνα δημιουργούνται τα πρακτορεία τύπου και αποκτούν τεράστια σημασία.

Αρχή-Γαλλία 

Την αυλαία άνοιξε ο γάλλος Charles Havas όπου ίδρυσε στο Παρίσι το 1835 το ομώνυμο πρακτορείο ειδήσεων. Στην αρχή πρόκειται για ένα γραφείο μετάφρασης ξένου τύπου που εξυπηρετεί τις καθημερινές εφημερίδες. Πολύ γρήγορα όμως ο Havas συλλαμβάνει την ιδέα να αναπτύξει ένα δίκτυο ανταποκριτών και να πουλά τις πληροφορίες τους. Η ανάπτυξη του πρακτορείου στηρίχθηκε σε δύο κύριες βάσεις. Πρώτον: ένας μικρός στόλος από ταξιδιωτικά περιστέρια πετάει κάθε μέρα για να μεταφέρει στον Havas τις τιμές του χρηματιστηρίου του Λονδίνου. Μετά ακολούθησε ο πόλεμος, μια εποχή πολλών συγκρούσεων. Ο Havas στέλνει μερικούς δυναμικούς ανταποκριτές στην Κριμαία, στην Ιταλία, στο Μεξικό, στις Ηνωμένες πολιτείες, κ.τ.λ.

Αγγλία & Γερμανία 

Στη Γερμανία κυριάρχησε το πρακτορείο Wolff. Αξιοσημείωτο είναι φυσικά το γεγονός ότι τα δύο μεγάλα πρακτορεία, το γερμανικό και το Αγγλικό, τα ίδρυσαν παλαιοί μαθητές του Havas. Πρόκειται για τον Bernard Wolff που ίδρυσε το πρακτορείο του το 1849 στο Βερολίνο, και το Julius Reuter, ο οποίος ίδρυσε το 1851 στο Λονδίνο το ομώνυμο πρακτορείο. Το Reuter ευνοήθηκε εκ των πραγμάτων λόγω του ότι είχε έδρα το Λονδίνο, την κυριότερη από οικονομική και εμπορική άποψη πόλη του κόσμου από την οποία σε λίγο θα ξεκινήσουν τα πιο πυκνά διεθνή ηλεκτρικά καλωδιακά δίκτυα.

Η καθιέρωση & η εξάπλωση του φαινομένου στις Η.Π.Α 
Τα τρία αυτά ευρωπαϊκά πρακτορεία εξασφάλισαν στις χώρες τους σχεδόν μονοπωλιακό καθεστώς. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Associated Press ιδρύθηκε τον Μάιο του 1848, αναγκάστηκε να λειτουργήσει διαφορετικά, διότι οι ανταγωνίστριες εφημερίδες σε κάθε πόλη αρνούνται να γίνουν συνδρομήτριες στο ίδιο πρακτορείο, έτσι ακολουθεί η ίδρυση άλλων πρακτορείων, όπως του United Press τη δεκαετία του 1880.

Ο προϋπολογισμός των πρακτορείων είναι μεγάλος εξαιτίας του κόστους της συλλογής και μετάδοσης των ειδήσεων, σε αυτό οφείλεται ότι σύντομα αρχίζουν να κάνουν μεταξύ τους συμφωνίες με σκοπό να αποφύγουν τον μεγάλο ανταγωνισμό. Μοιράζονται την αγορά ανταλλάσσοντας διεθνείς ειδήσεις για τις εθνικές τους αγορές. Η πρώτη συμφωνία τέτοιου τύπου υπογράφτηκε μεταξύ του Havas, του Wolff και του Reuter, το 1859. Το Associated Press συνενώθηκε με τους άλλους το 1872.

Βιβλιογραφία 

 Jean-Noel Jeaanneney (2005), Η ιστορία των μέσων μαζικής ενημέρωσης, Αθήνα: εκδόσεις Παπαδήμα.
 Γιώργος Ν. Σκλαβούνης (1995), Ιστορία του τύπου, Αθήνα: Έλλην