Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου ανδρών 1910

Το Θ΄ Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου ανδρών, με διοργανωτή τον ΣΕΓΑΣ, διεξήχθη στο Παναθηναϊκό Στάδιο από τις 22 ως τις 24 Απριλίου 1910. Στις 25 Απριλίου έγιναν οι απονομές και κάποια αναβληθέντα αγωνίσματα. Ο πολυνίκης Πανελλήνιος Γ.Σ. κατέκτησε το επαμειβόμενο τρόπαιο της Νίκης του Παιωνίου, διότι υπολογίστηκαν και οι αγώνες της ελληνορωμαϊκής πάλης. Αργότερα αναθεωρήθηκε η άποψη αυτή, γι'αυτό ως πρωταθλητής Ελλάδος στίβου 1910 καταγράφεται ο Εθνικός Γ.Σ. ως πολυνίκης στα καθαρά στιβικά αγωνίσματα. Δόθηκαν βραβεία στους τρεις πρώτους κάθε αγωνίσματος: μετάλλιο, δίπλωμα και κλαδί δάφνης. Ταυτόχρονα έγινε το Πανελλήνιο πρωτάθλημα ανώμαλου δρόμου ανδρών, στο οποίο νικητής αναδείχθηκε ο Εθνικός Γ.Σ. και κατέκτησε το επαμειβόμενο κύπελλο του βασιλιά της Ιταλίας Βίκτωρος Εμμανουήλ.

Χρονικό των αγώνων 

Λίγες εβδομάδες ενωρίτερα, στις 5-7 Μαρτίου είχαν διεξαχθεί στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου οι Πανελλήνιοι - Παναιγύπτιοι Αγώνες, με διοργανωτή τον ΣΕΓΑΣ και τον Όμιλο Φιλάθλων Αλεξανδρείας, οι οποίοι είχαν χαρακτήρα πανελλήνιου πρωταθλήματος, διότι μετείχαν 30 ελληνικά σωματεία με 230 αθλητές περίπου από την Ελλάδα, την Αίγυπτο και υπόλοιπους τους Έλληνες της διασποράς: Μικρασία, Κωνσταντινούπολη, Κύπρος.

Έτσι το πανελλήνιο πρωτάθλημα πέρασε σε δεύτερη μοίρα. Εκτός Αθηνών μετείχαν λίγοι αθλητές, μόνο όσοι είχαν ελπίδες διάκρισης. Το κοινό ήταν λιγοστό και οι επίσημοι που παρευρέθηκαν ελάχιστοι. Αν εξαιρεθεί ο υπουργός Παιδείας Παναγιωτόπουλος που ήταν πρόεδρος της ελλανοδίκου επιτροπής, το πλέον επίσημο πρόσωπο την ημέρα της έναρξης ήταν ο Άγγλος πρέσβυς Έλλιοτ. Αρνητικά σχολιάστηκε η απουσία των μελών της Ιεράς Συνόδου από την τελετή έναρξης, με αποτέλεσμα τον αγιασμό να τελέσει ιερέας της Αγγλικής εκκλησίας. Για πρώτη φορά απουσίαζε και η βασιλική οικογένεια ακόμα και από τις απονομές. Τα εισιτήρια κόστιζαν για το πάνω διάζωμα 30 λεπτά, για το κάτω 1 δραχμή και για τις διακεκριμμένες θέσεις 2 δραχμές. Υπήρχε τόση ηρεμία ώστε η αστυνομική δύναμη, η οποία είχε συναχθεί για τον έλεγχο της τάξης, προσήλθε στις κερκίδες και παρακολούθησε τους αγώνες. Αλυτάρχης των αγώνων ήταν ο Α. Ραγκαβής.

Επεισοδιακή απονομή 

Στα αγώνισματα συμπεριλήφθηκε η ελληνορωμαϊκή αλλά δεν διεξήχθη η άρση βαρών και η αναρρίχηση. Η μάχη για την κατάκτηση της πρώτης θέσης ανάμεσα στον Πανελλήνιο και τον Εθνικό Γ.Σ. υπήρξε συναρπαστική και κάποιες φορές επεισοδιακή. Ως την τελευταία ημέρα προηγείτο ο Εθνικός με 9 νίκες και μετά τα αποτελέσματα της πάλης οι δύο σύλλογοι ήταν ισόπαλοι. Απέμενε η ολοκλήρωση του αθλητικού πεντάθλου που διεξήχθη το πρωί της 25ης Απριλίου, στο οποίο ο Τσικλητήρας του Πανελληνίου υπερτέρησε του Δώριζα του Εθνικού με έναν μόλις πόντο διαφορά και ταυτόχρονα έδωσε τον τίτλο του πολυνίκη στο σύλλογο της Κυψέλης για 7η συνεχόμενη φορά:
 "Κατόπιν της νίκης ταύτης του Τσικλητήρα, την νίκην εκέρδισεν ο Πανελλήνιος, υπερτερήσας κατά έν πρώτον βραβείον του Εθνικού, όστις αφετέρου υπερτερεί κατά πολύ του Πανελληνίου εις τα β΄ και γ΄ βραβεία. Ατυχώς όμως αι δεύτεραι και τρίται νίκαι δεν λαμβάνονται υπόψη." 

Η απονομή των βραβείων ήταν επεισοδιακή. Με την έναρξη της τελετής απονομής, οι αθλητές του Εθνικού Γ.Σ. αποχώρησαν επιδεικτικά και δεν προσήλθαν να παραλάβουν τα βραβεία τους. Κατά την αποχώρησή τους ορισμένοι εκδήλωσαν προκλητική συμπεριφορά προς τους αθλητές του Πανελληνίου που ανάγκασαν το φρούραρχο του Σταδίου Φραγκούδη να στείλει τη φρουρά για να μην υπάρξει συνέχεια. Μετά την απονομή της Νίκης του Παιωνίου στον πολυνίκη Πανελλήνιο ακολούθησε ο καθιερωμένος πανηγυρισμός στους αθηναϊκούς δρόμους και γιορτή στο γυμναστήριο του συλλόγου.

Μεταγενέστερα αναθεωρήθηκε η απόφαση αυτή. Από τον υπολογισμό των πρώτων νικών αφαιρέθηκε η πάλη και πρωταθλητής στίβου 1910 θεωρείται ο Εθνικός Γ.Σ. με 9 νίκες στα καθαρά στιβικά αγωνίσματα.

Ποδοσφαιρικός αγώνας 

Την Κυριακή 24 Απριλίου, στο Ποδηλατοδρόμιο Πειραιά (σημερινό Στάδιο Καραϊσκάκη), στις 8.30 το πρωί ο Ποδοσφαιρικός Όμιλος Αθηνών (ο μετέπειτα Παναθηναϊκός) διοργάνωσε "ανεπίσημον αγώνα ποδοσφαιρίσεως προς τιμήν των εκ Σμύρνης ελθόντων αθλητών χάριν των Πανελληνίων αγώνων" με ελεύθερη είσοδο. Στον αγώνα αυτό αντιμετώπισε ομάδα του Πανιωνίου, την οποία ενίκησε με 4-1. Μετά τον αγώνα ο πρόεδρος του Ποδοσφαιρικού Ομίλου Μαρινάκης παρέθεσε γεύμα στους αθλητές του Πανιωνίου στο "Ακταίον".

Οι νικητές 

*Aθλητικό Πένταθλο: σύνθετο αγώνισμα, αναβίωση του αρχαίου πεντάθλου. Διεξήχθη για πρώτη φορά στους μεσοολυμπιακούς αγώνες του 1906 και από το 1907 εντάχθηκε στο πρόγραμμα των πανελληνίων αγώνων. Από το 1908 άρχισε να διεξάγεται σε δύο ημέρες. Το 1910 διεξήχθη σε δυο ημέρες με τα εξής αγωνίσματα κατά σειρά:
 Α΄ ημέρα: ελληνική δισκοβολία, ελληνικός ακοντισμός, μήκος άνευ φοράς. Οι αγωνιζόμενοι βαθμολογήθηκαν ανάλογα με τη θέση που τερμάτισαν σε κάθε αγώνισμα (ένα βαθμό ο πρώτος, δύο ο δεύτερος κλπ.). Αθροίστηκαν οι βαθμοί των τριών πρώτων αγωνισμάτων και στη σειρά κατάταξης πρώτος ήταν όποιος είχε τους λιγότερους βαθμούς. Οι οκτώ πρώτοι που προκρίθηκαν για τα αγωνίσματα της 2ης μέρας ήταν: Δώριζας, Τσικλητήρας, Τσολιάς, Δήμας, Κωστάλας, Νομικός, Καλαφάτης.
 Β΄ ημέρα: δρόμος σταδίου 192μ (από τους οκτώ προκρίνονταν για την πάλη οι έξι) και ελληνορωμαϊκή πάλη. Τη νίκη κατέκτησε ο Τσικλητήρας με ένα βαθμό διαφορά από τον Δώριζα.

Κατάταξη 

*Λείπουν τα αποτελέσματα της ελληνορωμαϊκής πάλης, ενώ για ορισμένους αθλητές δεν αναφέρεται ο σύλλογος που ανήκαν. Πολυνίκης αναδείχθηκε ο Πανελλήνιος και του απονεμήθηκε η Νίκη του Παιωνίου, διότι συνυπολογίστηκαν και οι νίκες στην πάλη, όπου ο Πανελλήνιος υπερτερούσε. Σε μεταγενέστερες λίστες πρωταθλητών στίβου ως πρωταθλητής Ελλάδος στίβου του 1910 σημειώνεται ο Εθνικός Γ.Σ. με 9 νίκες, διότι υπολογίστηκαν μόνο τα αγωνίσματα του στίβου και όχι της πάλης.

Παραπομπές

Πηγές 
 "Η ιστορία των Πανελληνίων Αγώνων", Αθλητική Ηχώ, 16/6/1949.
 "Η ιστορία των Πανελληνίων Αγώνων", Αθλητική Ηχώ, 18/6/1949.
 "Η ιστορία των Πανελληνίων Αγώνων", Αθλητική Ηχώ, 20/6/1949.
 "Η ιστορία των Πανελληνίων Αγώνων", Αθλητική Ηχώ, 23/6/1949.
 "Σκριπ", 23/4/1910.
 "Σκριπ", 24/4/1910.
 "Σκριπ", 26/4/1910.
 "Εμπρός", 22/4/1910.
 "Εμπρός", 23/4/1910.
 "Εμπρός", 25/4/1910.
 "Η Σμύρνη του Πανιωνίου • Από τη σμυρναϊκή πρωτοπορία στην αθηναϊκή αναγέννηση", Πέτρος Ν. Λινάρδος, έκδοση «Οι Φίλοι των Τεχνών» (Ν. Σμύρνη), Αθήνα 1998, ISBN 960-8623-80-4, σ. 119-120.
 "Μαραθώνιος & Μαραθώνας • Η πλήρης διατριβή στην κλασσική διαδρομή", Ηρακλής Αθανασόπουλος, ιδιωτική έκδοση, 2010.

Ανδρων
Στίβος το 1910
Διοργανώσεις στίβου στην Αθήνα