Η Ψυχή του Καλλιτέχνη

Η Ψυχή του Καλλιτέχνη είναι έργο του Έλληνα ζωγράφου Νικολάου Γύζη. Είναι έργο αλληγορικό των ώριμων χρόνων του Γύζη, που έγινε το πιο διάσημο και αγαπημένο έργο του.

Περιγραφή
Το έγχρωμο σκίτσο εικονίζει μια νεαρή γυναικεία μορφή με λεπτά μα και συγχρόνως αδρά χαρακτηριστικά και αιθέρια ενδυσμασία. Τα πεταλουδίσια φτερά στους λεπτούς της ώμους παραπέμπουν τον παρατηρητή στη μυθική Ψυχή, που μπορεί να περιγραφεί ως η προσωποποίηση πεταλούδας. Η κόρη βρίσκεται μπροστά στο στόμιο μιας σκοτεινής σπηλιάς, η οποία θεωρείται ότι είναι η είσοδος για τον κάτω κόσμο. Το βλέμμα της είναι πλήρως αφοσιωμένο στο μικρό κόκκινο κουτάκι, μια πυξίδα, που της έδωσε η θεά Αφροδίτη. Το αιθέριο ένδυμα μοιάζει κατασκευασμένο από το ίδιο υλικό όπως και τα πεταλουδίσια φτερά της. Το σχήμα των ποδιών της χάνεται.

Ερμηνεία
Στη «Ψυχή του Καλλιτέχνη» απεικονίζεται η Ψυχή από την ελληνική μυθολογία, που σύμφωνα με το μύθο, ήταν η νεότερη από τις τρεις όμορφες κόρες του βασιλιά της Σικελίας, και για την ομορφιά της προκάλεσε τον φθόνο της θεάς Αφροδίτης. Μετά από έναν κυριολεκτιό κυκεώνα συγκυριών, η Ψυχή βρίσκεται αντιμέτωπη με την δύσκολη αποστολή, να κατέβει στον κάτω κόσμο και να επιστρέψει φέρνοντας βάλσαμο μέσα στο μικρό κουτάκι της. Δεν ξέρουμε, αν ο καλλιτέχνης απεικονίζει την Ψυχή άραγε πριν την κάθοδο, ή μήπως μετά την επιστροφή της; Κάθεται σκεπτική και με την προσύλωσή της στο μόνο έγχρωμο αντικείμεον του πίνακα, πραπέμπει τον θεατη, όχι μόνο στο έργο της επίτευξης της αποστολής, αλλά και στο ευτυχές αποτέλεσμα, την προσφορά του βαλσάμου της ψυχής για την ανθρωπότητα.

Ιστορία
Ο Γύζης δημιούργησε το σκίτσο ως δείγμα του έργου του, για να κοσμίζει με αυτό το εξώφυλλο του βιογραφικού σημειώματός του, το οποίο έστειλε σε μεγάλο μουσείο του εξωτερικού. Το ίδιο το σκίτσο είναι αναφορά στη ζωή του.

Επιρροή
Η «Ψυχή του Καλλιτέχνη» ενέπνευσε αρκετούς Ευρωπαίους δημιουργούς. Τα έργα «Η Ψυχή» του Παύλου Μαθιόπουλου, «Η Ψυχή ανοίγει το χρυσό κουτί της Αφροδίτης» και «Η Ψυχή εισέρχεται στον κήπο του Έρωτα» του Τζ. Γ. Γουότερχαουζ, παρουσιάζουν την Ψυχή, όπως την αντιλαμβάνονται οι δημιουργοί της.

Πηγές 
 
 Παρουσίαση του πίνακα

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Έργα του Νικολάου Γύζη στο Museum Syndicate
Έργα ζωγραφικής του Νικολάου Γύζη