Φράγμα Γκλένο

Το Φράγμα Γκλένο κατασκευάστηκε το 1923, στον ποταμό Γκλένο, στην κοιλάδα Σκάλβε (Valle di Scalve) στην επαρχία του Μπέργκαμο στη Βόρεια Ιταλία, για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Σαράντα μέρες μετά την ολοκλήρωση του έργου και την έναρξη της λειτουργίας του, τμήμα του φράγματος κατέρρευσε λόγω κακοτεχνιών, με αποτέλεσμα τεράστιες ποσότητες νερού να κατακλύσουν τα χωριά στην κοιλάδα, κοντά στο φράγμα, και να χάσουν τη ζωή τους 356 άνθρωποι. 

Το έργο ξεκίνησε το 1916. Σύμφωνα με τα αρχικά σχέδια, το φράγμα που θα κατασκευαζόταν θα ήταν τύπου βαρύτητας. Το 1920 άρχισε η κατασκευή των θεμελίων του. Στη συνέχεια όμως, για λόγους οικονομικούς, και χωρίς να αλλάξει η άδεια κατασκευής, τα σχέδια τροποποιήθηκαν και αποφασίστηκε το φράγμα να κατασκευαστεί ως φράγμα με καμάρες (τοξωτό), για το οποίο δεν απαιτούνται τόσα υλικά όσα για ένα φράγμα βαρύτητας. Έτσι το φράγμα κατασκευάστηκε ως φράγμα με καμάρες πάνω σε θεμέλια για φράγμα διαφορετικού τύπου και υπήρχαν ενδείξεις ότι το κύριο τμήμα του δεν είχε συνδεθεί σωστά με τα θεμέλια του. Εργάτες που διαμαρτυρήθηκαν για λάθη και παρατυπίες στην κατασκευή του έργου απολύθηκαν. Ήδη δε από το 1920 τοπικές αρχές είχαν καταγγείλει ότι στα θεμέλια του φράγματος δεν είχε χρησιμοποιηθεί σωστό τσιμεντοκονίαμα. Επίσης το τσιμέντο που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή του έργου ήταν ενισχυμένο με anti-grenade scrap netting που είχε χρησιμοποιηθεί στον Α΄ Παγκόσμιο πόλεμο και εκτιμάται ότι σε αρκετά σημεία δεν είχε πλήρως στεγνώσει όταν γέμισε με νερό η λίμνη του φράγματος.

Στις 22 Οκτωβρίου του 1923 το φράγμα, ύψους 43 μ., ήταν έτοιμο και η λίμνη ήταν γεμάτη ύστερα από τις δυνατές βροχές που είχαν προηγηθεί. Το εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ήταν ισχύος 3.728 KW(3,7MW).

Όμως σαράντα μόλις ημέρες μετά, την 1η Δεκεμβρίου του 1923, στις έξι και μισή το πρωί, τμήμα του φράγματος κατέρρευσε και μέσα σε μερικά λεπτά περίπου 4.500.000 κ.μ νερού ξεχύθηκαν και πλημμύρισαν την κοιλάδα προκαλώντας το θάνατο 356 κατοίκων στο Bueggio, στο Dezzo, στο Colere και στο Corna di Darfo. Τα νερά σταμάτησαν όταν έφτασαν στην λίμνη Ιζέο.

Σήμερα στο σημείο που κατέρρευσε το φράγμα υπάρχει μνημείο για τα θύματα του δυστυχήματος.

Μετά την καταστροφή στο φράγμα Γκλένο δόθηκε μεγάλη βαρύτητα στην σωστή κατασκευή των φραγμάτων και στην εκτίμηση των σχετικών κινδύνων και άρχισε να αποφεύγεται η κατασκευή φραγμάτων με καμάρες.

Φωτογραφίες

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
http://digilander.libero.it/bibliotecacaivarallo/gleno.html
http://scalve.it/gleno/default.htm

Προτεινόμενη βιβλιογραφία
Giacomo Sebastiano Pedersoli, Il disastro del Gleno, Bergamo, Grafica Gutenberg, 1973.

Γκλενο
Λομβαρδία