Στόγιαν Πρότιτς

Ο Στόγιαν Πρότιτς (σερβικά : Стојан Протић) (Κρούσεβατς 28 Ιανουαρίου 1857 - Βελιγράδι 28 Οκτωβρίου 1923) είναι Σέρβος πολιτικός, συγγραφέας και ένας από τους ιδρυτές του Ριζοσπαστικού κόμματος της Σερβίας. Πολλές φορές ήταν υπουργός Οικονομικών και εσωτερικών. Μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο σχημάτισε την πρώτη κυβέρνηση του Βασιλείου των Σέρβων, Κροατών και Σλοβένων, και ήταν ο πρώτος πρωθυπουργός της Γιουγκοσλαβίας.

Βιογραφία
Για την ηγεσία του Ριζοσπαστικού κόμματος συγκρούστηκε με τον Πάσιτς, αλλά έχασε και έγινε αρχηγός του κόμματος ο Πάσιτς. Για έναν χρόνο ήταν επικεφαλής της εθνικής βιβλιοθήκης της Σερβίας (1900-1901). Δημοσίευσε και εξέδωσε το περιοδικό "Дело" και την εφημερίδα "Одјек" και έγραψε την απάντηση στο Αυστροουγγρικό τελεσίγραφο στη Σερβία το 1914 .

Το 1887 εκλέγεται μέλος του κοινοβουλίου , το 1893 προσωρινός δήμαρχος του Βελιγραδίου. Από τις 29 Μαΐου 1903 έως τις 16 Μαΐου 1905 χρημάτισε υπουργός εσωτερικών και ξανά από τις 17 Απριλίου 1906 έως τις 30 Μαΐου 1907. Υπουργός Οικονομικών από τις 11 Φεβρουάριου  1909 έως τις 8 Μαΐου 1912. Εκπρόσωπος του υπουργού εσωτερικών από τις 12 Σεπτεμβρίου 1910 έως τις 25 Ιουνίου 1911 κι έπειτα για τρίτη φορά υπουργός εσωτερικών από τις 30 Αυγούστου 1912 έως τις 22 Νοεμβρίου 1914. Εκ νέου υπουργός οικονομικών από τις 10 Ιουνίου 1917 έως τις 20 Δεκεμβρίου 1918 και έπειτα αναπληρωτής υπουργός εξωτερικών έως τις 20 Δεκεμβρίου  1918.

Από τις 20 Δεκεμβρίου 1918 έως τις 16 Αύγουστος 1919 πρόεδρος της πρώτης κυβέρνησης του Βασιλείου Σέρβων Κροατών και Σλοβένων και από τις 19 Φεβρουαρίου έως τις 17 Μαΐου 1920 πρωθυπουργός του Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας.

Έργα του 
 "О Македонији и Македонцима“
 „Албански проблем и Србија и Аустроугарска“
 „Срби и Бугари у Балканском рату“
 „Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“

Παραπομπές

Πηγές
 Проф. др Дејвид Мекензи, Стојан Протић српски новинар и државник, Службени гласник, Београд, 2008.
 Мала енциклопедија Просвета - Општа Енциклопедија (М-Ш). Издавачко предузеће „Просвета“, Београд 1959.

Σέρβοι ιστορικοί
Σέρβοι εκδότες
Βουλευτές της Σερβίας
Δήμαρχοι Βελιγραδίου
Υπουργοί εσωτερικών της Σερβίας
Υπουργοί οικονομικών της Σερβίας
Πρωθυπουργοί της Γιουγκοσλαβίας