Επισκοπή Μαΐνης

Η Επισκοπή Μαΐνης ήταν εκκλησιαστική έδρα στην περιοχή της Μάνης.

Ιστορικές καταβολές
Η παλαιότερη μνεία της επισκοπής εντοπίζεται στο τακτικό του Λέοντα Στ', το οποίο κατατέθηκε στο Πατριαρχικό αρχείο το 907 μ.Χ.Ανήκε στην εκκλησιαστική επαρχία του Μητροπολίτη Κορίνθου της Πελοποννήσου. Η σύσταση της επισκοπής πρέπει να πραγματοποίηθηκε μετά τον εκχριστιανισμό των ειδωλολατρών Μανιατών επί Βασίλειου Α' του Μακεδόνος και πριν το θάνατό του, το 886 μ.Χ. Έδρα της επισκοπής ήταν το Οίτυλο.

Φραγκοκρατία
Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας, η Λατινική Αρχιεπισκοπή Κορίνθου περιελάμβανε μεταξύ άλλων και την επισκοπή Μάνης.

Βυζαντινή περίοδος
Με την προαγωγή της Μονεμβασιάς σε μητρόπολη το 1283, η Μάνη υπήχθη στη νέα μητρόπολη.Η ανασύσταση της Μητρόπολης Κορίνθου, όμως προκάλεσε την μεταξύ τους έριδα για την Μαΐνη, η οποία, μετά το θάνατο του Ακάκιου Μονεμβασίας, έγινε προσπάθεια να περιέλθει στην Μητρόπλη Κορίνθου. Τελικά δεν έγινε κατορθωτό, καθώς ο διάδοχος του Ακάκιου, Δωσίθεος, προέβαλε ιστορικά επιχειρήματα (η Επισκοπή Μαΐνης ανήκε εδώ και 127 χρόνια στην μητρόπολη Μονεμβασιάς). Επί Θεόδωρου Β΄ Παλαιολόγου υπήχθη στον Μητροπολίτη Κορίνθου

Τουρκοκρατία
Επί πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Μάξιμου Γ΄ (1476-1482) με συνοδική απόφαση δόθηκε η Μαΐνη στον Μητροπολίτη Σπάρτης, ενώ στη συνέχεια συγκαταλέγεται μεταξύ των επισκοπών Μονεμβασίας. Στα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, εξαιτίας της χηρείας του θρόνου της επισκοπής Μαΐνης λόγω του θανάτου του Νεοφύτου το 1823, ο Ζαρνάτας Γαβριήλ, χειροτόνησε με δύο άλλους επισκόπους διάδοχό του τον Ιωσήφ Βουτικλάρη, χειροτονία που κρίθηκε από το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως άκυρη.

Όρια
Τα όριά της μεταβάλλονταν ενώ γενικά η πνευματική της διακαιοδοσία εκτεινόταν από τα μεσσηνιακά παράλια μέχρι το Ταίναρο.

Παραπομπές

Πηγές
Τάσος Γριτσόπουλος, «Μάνη», Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια, τομ. 8 (1966), στ. 556-570, ιδ. 562-565.
Γεράσιμος Κονιδάρης, Εκκλησιαστική Ιστορία της Ελλάδος, τομ. Β΄, εν Αθήναις, 1970.
Γεράσιμος Κονιδάρης, «Η παλαιοτέρα μνεία της Μαΐνης και της επισκοπής αυτής», Θεολογία, τομ. 22, (1951), σελ. 652-656.
Χρυσόστομος Παπαδόπουλος, Ιστορία της Εκκλησίας της Ελλάδος, τομ. Α', Αθήναι 1920.

Εκκλησία της Ελλάδος