Βάσα Κοιλανίου

Η Βάσα είναι κοινότητα της επαρχίας Λεμεσού στην Κύπρο. Είναι γνωστή με την ονομασία Βάσα Κοιλανίου (από την ονομασία του γειτονικού χωριού Κοιλάνι) για να ξεχωρίζει από το ομώνυμο χωριό της επαρχίας Λεμεσού, Βάσα Κελλακίου.

Τοποθεσία
Η Βάσα απέχει 35 χιλιόμετρα από την πόλη της Λεμεσού. Είναι κτισμένη σε υψόμετρο 760 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Στα δυτικά συνορεύει με το Άρσος, στα βορειοανατολικά με το Όμοδος, στα νοτιοανατολικά με την Ποταμιού και την Κισούσα και στα νότια με τη Μαλιά.

Φυσικό περιβάλλον
Το μεγαλύτερο μέρος της έκτασης του χωριού είναι καλλιεργήσιμη γη με αμπέλια. Η Βάσα αποτελεί ένα από τα κρασοχώρια της επαρχίας Λεμεσού. Σημαντική είναι και η παραγωγή σταφίδας στο χωριό.

Ονομασία 
Η ονομασία του χωριού προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη Βάσσα ή Βήσσα που σημαίνει δασώδης κοιλάδα. Στην Αρκαδία της Πελλοπονήσου υπήρχε αρχαίος οικισμός με την ονομασία Βάσσαι, όπου βρισκόταν ο ναός του Επικούριου Απόλλωνα. Είναι πιθανόν η ονομασία της Βάσας να σχετίζεται με την εποίκιση της Κύπρου από τους Αρκάδες. Η άποψη αυτή ενισχύεται από την ύπαρξη ιερού του Απόλλωνα στο χωριό.

Ιστορία 
Την μεσαιωνική εποχή η Βάσα ήταν φέρουδο των σταυροφόρων βαρόνων Ιβελίων της Γιάφφας. Στο χωριό ανακαλύφθηκαν συλλογές από ενετικά ξίφη.

Πληθυσμός 
Σύμφωνα με τις απογραφές πληθυσμού που πραγματοποιήθηκαν στην Κύπρο, ο πληθυσμός του χωριού γνώρισε πολλές αυξομειώσεις. Έφτασε στο αποκορύφωμα του το 1946. Ακολούθως, το χωριό πλήγηκε από την αστυφυλία. Στην τελευταία απογραφή ο πληθυσμός του χωριού παρουσίασε άνοδο. Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό της Βάσας όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.

Ιεροί ναοί 
Στο χωριό υπάρχουν 6 ιεροί ναοί:

 Εκκλησία Παναγίας του Ευαγγελισμού
 Εξωκλήσι Τιμίου Προδρόμου
 Εξωκλήσι Αγίου Γεωργίου
 Εξωκλήσι Οσίου Βαρνάβα
 Εξωκλήσι Αποστόλου Τίμωνα

Μουσεία
Στο χωριό υπάρχουν 4 μουσεία: 

 το εκκλησιαστικό μουσείο
 το μουσείο λαϊκής παράδοσης
 το μουσείο ζιβανίας
 το μουσείο ΠΟΕΔ - ιστορία της Δημοτικής Εκπαίδευσης στην Κύπρο

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί συνδέσμοι 

Κοινότητες της Επαρχίας Λεμεσού
Κρασοχώρια Επαρχίας Λεμεσού