Βιβλιοθήκη της Περγάμου

Η Βιβλιοθήκη της Περγάμου, που κτίστηκε περί το 200 π.Χ., περιείχε περίπου 200.000 τόμους βιβλίων στην τότε συνηθισμένη κυλινδρική βιβλιοδεσία. Μαζί με την άλλη περίφημη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας συγκαταλέγεται στις δύο σημαντικότερες βιβλιοθήκες της αρχαιότητας, ορόσημα για την εξέλιξη της ιστορίας των κλασικών γραμμάτων.

Ιστορική αναδρομή
Πότε ακριβώς χτίστηκε δεν είναι γνωστό. Πιστεύεται ότι ήταν έργο του βασιλιά Άτταλου Α' της Περγάμου. Το 133 π.Χ. το βασίλειο της Περγάμου έγινε Ρωμαϊκή επαρχία και η βιβλιοθήκη πέρασε στην κατοχή των Ρωμαίων. Επίσης δεν είναι γνωστό πότε η βιβλιοθήκη έπαψε να λειτουργεί. Στο δεύτερο ήμισυ του 19ου αιώνα Γερμανοί αρχαιολόγοι έκαναν ανασκαφές και ανακάλυψαν το ιερό της Αθηνάς, στο οποίο πιστεύεται ότι υπήρχαν και άλλα ράφια και χώροι για την αποθήκευση των βιβλίων. Σε άλλες αρχαιολογικές ανασκαφές που έγιναν τον 20ό αιώνα στο Γυμνάσιο της Περγάμου ανακαλύφθηκαν και επιγραφές που αναφέρουν την βιβλιοθήκη.

Πλήθος των εκθεμάτων
Ένα από τα μυστικά της βιβλιοθήκης είναι ο ακριβής αριθμός των βιβλίων που στέγαζε, διότι δεν σώζεται ακριβής κατάλογος. Ένας τέτοιος κατάλογος λένε ότι υπήρχε και ονομάζονταν «Πίνακες» κατά το πρότυπο της Βιβλιοθήκης της Αλεξανδρείας. Λένε επίσης ότι ο Μάρκος Αντώνιος είχε χαρίσει στην Κλεοπάτρα διακόσιες χιλιάδες βιβλία από την Βιβλιοθήκη της Περγάμου, αριθμό τον οποίο σημερινοί επιστήμονες θεωρούν υπερβολικό.

Βιβλιοθηκάριοι
Ίσως πρώτος βιβλιοθηκάριος να ήταν ο φιλόσοφος και γραμματικός Κράτης Μαλλώτης, ο οποίος φρόντισε για την πρώτη κατάρτιση της βιβλιοθήκης. Γραπτή μαρτυρία έχουμε για τον Αθηνόδωρο τον Σάνδωνος ή Κανανίτη, ο οποίος διετέλεσε βιβλιοθηκάριος στις αρχές του 1ου αιώνα π.Χ..

Πηγές

 Richard Bohn: Das Heiligtum der Athena Polias Nikephoros. Spemann, Berlin 1885, (Altertümer von Pergamon; Bd. 2.), S. 56ff.
 Rudolf Pfeiffer: Geschichte der klassischen Philologie. Von den Anfängen bis zum Ende des Hellenismus.  Rowohlt, Reinbek bei Hamburg, 1970, S. 286ff. ISBN 3-4995-5344-9 (rowohlts deutsche enzyklopädie) 
 Harald Mielsch: Die Bibliothek und die Kunstsammlungen der Könige von Pergamon. In: Archäologischer Anzeiger 1995, S. 765-779
 Wolfram Hoepfner: Zu griechischen Bibliotheken und Bücherschränken. In: Archäologischer Anzeiger 1996, S. 25-36
 Otto Mazal: Griechisch-römische Antike. Akademische Druck- und Verlagsanstalt, Graz 1999, S. 38, ISBN 3-201-01716-7 (Geschichte der Buchkultur; Bd. 1)
 Severin Corsten, Stephan Füssel, Günther Pflug (Hrsg.): Lexikon des gesamten Buchwesens. Bd. 5. Hiersemann, Stuttgart 1999, ISBN 3-7772-9904-9
 Die griechische Klassik. Idee oder Wirklichkeit. Ausstellungskatalog Berlin und Bonn 2002. Zabern, Mainz 2002, S. 408, Nr. 277 (Nachbau eines Bücherschranks) ISBN 3-8053-2854-0 
 Wolfram Hoepfner: Die Bibliothek Eumenes' II. in Pergamon. In: Wolfram Hoepfner (Hrsg.): Antike Bibliotheken. Zabern, Mainz 2002, ISBN 3-80-53284-6X, S. 31–38; 
 Volker M. Strocka: Noch einmal zur Bibliothek von Pergamon. In: Archäologischer Anzeiger 2000, S. 155–165.

Αρχαία Πέργαμος
Ιστορικές βιβλιοθήκες
Βιβλιοθηκη Περγαμου