Αρνόβιος

Ο Αρνόβιος ή Αρνόβιος de Sicca (;-;320) ήταν βορειοαφρικανός χριστιανός απολογητής ο οποίος έζησε στα τέλη του 3ου με αρχές του 4ου αιώνα μ.Χ.

Βίος
Έζησε στην βορρειοαφρικανική πόλη Sicca στο δεύτερο μισό του 3ου αιώνα μ.Χ. Ήταν διδάσκαλος της ρητορικής. Δεν γνωρίζουμε με ακρίβεια το έτος γέννησής του. Σε μεγάλη ηλικία, γύρω στα εξήντα χρονών και ίσως ανάμεσα στο 304 και 310 θα γίνει χριστιανός. Η μεταστροφή του αυτή δεν έγινε ανεπιφύλακτα δεκτή από τον τοπικό επίσκοπο, επειδή γνώριζε το αντιχριστιανικό παρελθόν του Αρνόβιου. Δεν γνωρίζουμε το ακριβές έτος θανάτου του, αλλά ίσως είναι γύρω στο 320

Συγγραφικό έργο
Ο Αρνόβιος θα συντάξει ένα έργο με τον τίτλο Adversus nationes (Κατά Εθνών). Αφορμή θα είναι η εκ μέρους του τοπικού επισκόπου της Sicca αμφισβήτηση της ειλικρίνειας της μεταστροφής του στο χριστιανισμό. Αποτελείται από επτά βιβλία και το ύφος του είναι «υπερβολικά χρωματισμένο» Απορρίπτει εξ ολοκλήρου την θύραθεν σκέψη και αρχαία θρησκεία και με τρόπο απόλυτο.
Δίνει χρήσιμες πληροφορίες για τον αρχαίο κόσμο, από τον οποίο έχει επηρεαστεί, μα σε κάποια σημεία έχει επιφανειακή γνώση γι΄ αυτόν. Έτσι για παράδειγμα, τους πενήντα έναν Έλληνες και Λατίνους συγγραφείς που παραθέτει τους αξιολογεί άνευ επιχειρημάτων, κι απ΄αυτούς τους σαράντα εννέα τους γνωρίζει από ανθολογίες της εποχής του.

Οι θεολογικές απόψεις του
Υποστήριξε ότι η έννοια του Θεού είναι σύμφυτη με την ανθρώπινη φύση, άρα κάθε αμφιβολία για την ύπαρξή του, είναι αδικαιολόγητη.
Δεν αποδεικνύεται βαθύς γνώστης και της χριστιανικής διδασκαλίας,κι ας μιλά γι΄ αυτήν με ενθουσιασμό, κι ούτε της Αγίας Γραφής. Χαρακτηριστικά, ο Θεός-πατέρας ονομάζεται κυρίως θεός, ενώ ο Χριστός δευτέρας τάξεως θεός, στον οποίο οι ειδωλολατρικοί θεοί οφείλουν την ύπαρξή τους.
Κάθε ερευνητική διάθεση εκ μέρους του ανθρώπου είναι καταδικαστέα, λέει ο Αρνόβιος, ο οποίος επαινεί την αμάθεια και την τυφλή πίστη. Για την ψυχή ισχυρίζεται το φθαρτό και θνητό της φύσης της. Επομένως δεν προέρχεται από τον Θεό αλλά από κάποιον άλλον κατώτερο Θεό. Αυτό δεν αποκλείει την δυνατότητα να γίνει αθάνατη αν ο άνθρωπος που την φέρει πιστέψει στον Θεό και τηρήσει τις εντολές του.

Παραπομπές

Έργα του Αρνόβιου στα νέα ελληνικά
Αρνόβιος: Adversus nationes - Κατά εθνικών. Βιβλίο Β΄, επιμέλεια: Φώτιος Ιωαννίδης, Νικόλαος Ζαρωτιάδης, εκδ.Βάνιας, 2011
Αρνόβιος, Adversus nationes - Κατά Εθνικών. Βιβλίο Γ', εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια, Νικόλαος Ζαρωτιάδης, εκδ. Βάνιας 2019

Πηγές
Στυλιανός Παπαδόπουλος, Πατρολογία τομ. Β, Αθήνα, 1990, σελ.78-79
H. J. Rose, Ιστορία της Λατινικής Λογοτεχνίας, τομ.2ος,μτφρ.Κ.Χ.Γρόλλιου, εκδ.Μ.Ι.Ε.Τ., Αθήνα, 1980, σελ.197 
Θεοδόσης Πελεγρίνης, «Αρνόβιος», Λεξικό της Φιλοσοφίας, εκδ.Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα, 2005, σελ.703-704

Χριστιανοί απολογητές