Γιο Γιο Μα

Ο Γιο Γιο Μα (Yo-Yo Ma, 7 Οκτωβρίου 1955) είναι Αμερικανός τσελίστας, κινεζικής καταγωγής. Για το έργο του έχει βραβευθεί πολλές φορές με σημαντικά διεθνή βραβεία.

Οικογένεια και σπουδές 
Γεννήθηκε στις 7 Οκτωβρίου του 1955 στο Παρίσι, από Κινέζους γονείς. Η μητέρα του, Μαρίνα Λου, ήταν τραγουδίστρια, ενώ ο πατέρας του Χιάο Τσούιν Μα, ήταν βιολονίστας και καθηγητής μουσικής στο Εθνικό Κεντρικό Πανεπιστήμιο της Ναντσίνγκ. Όταν ο Γιο Γιο Μα ήταν ακόμα πέντε ετών, η οικογένειά του μετακόμισε στη Νέα Υόρκη.

Παιδί ιδιοφυΐα, ο Γιο Γιο Μα έμαθε να παίζει από πολύ μικρή ηλικία βιολί, βιόλα και βιολοντσέλο. Σε ηλικία 5 ετών ξεκίνησε να δίνει παραστάσεις σε κοινό, ενώ σε ηλικία επτά ετών έπαιξε μουσική για τους Αμερικανούς προέδρους Ντουάιτ Αϊζενχάουερ και Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι. Μαζί με την αδελφή του Γέου Τσενγκ Μα εμφανίστηκε σε ηλικία 8 ετών στην Αμερικανική τηλεόραση.

Φοίτησε στο  Trinity School της Νέας Υόρκης, αλλά σύντομα μεταγράφηκε στο  Professional Children's School, απ΄όπου αποφοίτησε σε ηλικία 15 ετών. Σε ηλικία 19 ετών φοίτησε στο  Juilliard School, υπό τον Αμερικανό τσελίστα Λέοναρντ Ρος, ενώ αργότερα εγγράφηκε στο Πανεπιστήμιο της Κολούμπια, χωρίς όμως να συνεχίσει τις σπουδές του εκεί, αφού προτίμησε τελικά το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ. Νωρίτερα, είχε επίσης λάβει μέλος στην ορχήστρα Marlboro Festival Orchestra. Στο Marlboro Music Festival, μάλιστα, γνώρισε την μετέπειτα σύζυγό του Jill Hornor, με την οποία παντρεύτηκαν το 1978 και απέκτησαν δύο παιδιά.

Πήρε το πτυχίο του από το Χάρβαρντ το 1976. Αργότερα το Πανεπιστήμιο τίμησε τον Μα ανακηρύσσοντάς τον επίτιμο καθηγητή.

Καριέρα 
Το 1997 έλαβε μέρος στο soundtrack της ταινίας Εφτά χρόνια στο Θιβέτ, υπό την καλλιτεχνική επιμέλεια του Τζον Γουίλιαμς, το 2000 στο soundtrack της ταινίας Τίγρης και Δράκος και το 2003 σε αυτό της ταινίας Master and Commander: The Far Side of the World. Με τον Γουίλιαμς συνεργάστηκαν ξανά στην ταινία Αναμνήσεις μιας Γκέισας, το 2005. Συνεργάστηκε επίσης με τον Ένιο Μορικόνε.

Ο Γιο Γιο Μα έχει εμφανιστεί παίζοντας τσέλο σε διάφορες επετειακές εκδηλώσεις όπως η 100 επέτειος του Αγάλματος της Ελευθερίας (με την Φιλαρμονική ορχήστρα της Νέας Υόρκης) ή κοινωνικά γεγονότα όπως η κηδεία του γερουσιαστή Τεντ Κένεντι ή το μνημόσυνο του Στηβ Τζομπς. Έχει συμμετάσχει πάνω από 75 άλμπουμ, από τα οποία τα 15 έχουν βραβευθεί με βραβεία Γκράμι.

Βραβεύσεις και διακρίσεις 
Βραβεία Γκράμι

Grammy Award for Best Chamber Music Performance:
1986  Brahms: Cello and Piano Sonatas in E Minor Op. 38, and F Op. 99 (RCA 17022)
1987  Beethoven: Cello and Piano Sonata No. 4 in C & Variations   (CBS 42121)
1992  Brahms: Piano Quartets Op. 25, Op. 26 (Sony 45846)
1993  Brahms: Sonatas for Cello & Piano (Sony 48191)
1996  Brahms/Beethoven/Mozart: Clarinet Trios (Sony 57499)
Grammy Award for Best Instrumental Soloist(s) Performance:
1990 Barber: Cello Concerto, Op. 22/Britten: Symphony for Cello and Orchestra, Op. 68 (CBS 44900)
1993  Prokofiev: Sinfonia Concertante/Tchaikovsky: Variations on a Rococo Theme (Sony 48382)
1995 The New York Album – Works of Albert, Bartók & Bloch (Sony 57961)
1998 Yo-Yo Ma Premieres – Danielpour, Kirchner, Rouse (Sony Classical 66299)
Grammy Award for Best Instrumental Soloist Performance:
1985 Bach: The Unaccompanied Cello Suites (CBS 37867)
Grammy Award for Best Classical Contemporary Composition:
1995 The New York Album, Stephen Albert: Cello Concerto (Sony 57961)
Grammy Award for Best Classical Album:
1998 Yo-Yo Ma Premieres – Danielpour, Kirchner, Rouse (Sony Classical 66299)
Grammy Award for Best Classical Crossover Album:
1999 Soul of the Tango – The Music of Ástor Piazzolla (Sony Classical 63122)
2001 Appalachian Journey (Sony 66782)
2004 Obrigado Brazil (Sony 89935)
2009 Songs of Joy & Peace (Sony Classical B001BN1V8U)

Άλλα
1978: Βραβείο Avery Fisher 
2001: National Medal of Arts
2004: Latin Grammy for Best Instrumental Album  για το Obrigado Brazil (Sony 89935)
2005: Doctor of Musical Arts (D.M.A.) (honoris causa) στο πανεπιστήμιο Princeton University
2006: Πρεσβευτής της Ειρήνης (ΟΗΕ) 
2006: Βραβείο Dan David Prize
2006: Léonie Sonning Music Prize
2007: Award of Distinction at the International Cello Festival
2009: μέλος του President's Committee on the Arts and Humanities των ΗΠΑ  
2011: Kennedy Center Honor
2011: Glenn Gould Prize
2011: Presidential Medal of Freedom  (15 Φεβρουαρίου 2011 (nominated November 17, 2010)
2012: Polar Music Prize
2012: Best Cross-Cultural Collaboration Award  (περιοδικό Songlines - Songlines Music Awards, για το  The Goat Rodeo Sessions μαζί με τους Stuart Duncan, Edgar Meyer και Chris Thile)

Παραπομπές 

Κλασική μουσική
Βραβευμένοι με Γκράμι