Δάκος



Μορφολογία 
Ο δάκος είναι γένος εντόμων της οικογένειας των Τεφριτίδων.

Ενήλικο: Πρόκειται για μια μικρή μύγα μήκους 5mm, σκούρου έως ανοιχτού καστανού χρώματος. Ο θώρακας φέρει 3 κατά μήκος σκοτεινές γραμμές και υπόλευκο θυρέο (scutellum) ενώ έχει υπόλευκες ή υποκίτρινες κηλίδες στα πλάγια. Οι πτέρυγες είναι διαφανείς, ιριδίζουσες με χαρακτηριστικό γνώρισμά τους μια σκοτεινή κηλίδα στην άκρη κάθε πτέρυγας. Ο ωοθέτης είναι αιχμηρός και ευδιάκριτος.

Αυγό: Πολύ στενόμακρο, λευκό και λεπτότερο στο ένα άκρο.

Προνύμφη: Υπόλευκη, μήκους 7-8 mm σε πλήρη ανάπτυξη, με το πρόσθιο μέρος του σώματος στενότερο από το οπίσθιο. Δεν έχει κεφαλική κάψα και στο πρόσθιο μέρος του σώματος είναι σκοτεινόχρωμα μόνο τα στοματικά άγκιστρα.

Νύμφη: Ελλειψοειδής, καστανή μήκους 5-6 mm που έχει ως περίβλημα το σκληρυμένο δερμάτιο της αναπτυγμένης προνύμφης.

Ωοτοκία 
Η ωοτοκία αρχίζει όταν ο καρπός μαλακώσει και το έντομο μπορεί με τον ωοθέτη του να τον τρυπήσει και ο πυρήνας αρχίζει να σκληραίνει. Το ενήλικο τοποθετεί ένα αυγό σε κάθε ωπή ωοτοκίας και πολλές φορές ένα αυγό ανά καρπό. Αυτή η περίοδος ωοτοκίας διαρκεί από τον Ιούνιο μέχρι και τον Νοέμβριο.

Ευνοϊκές συνθήκες ανάπτυξης του δάκου 

 Η υψηλή υγρασία και η αυξημένη βροχόπτωση κατά την θερινή και φθινοπωρινή περίοδο.
 Η ανάπτυξη δροσιάς σε συνδυασμό με τη μέση ημερήσια θερμοκρασία, που κυμαίνεται μεταξύ 10°C και 25°C. Αντίθετα, όταν η θερμοκρασία είναι μεγαλύτερη από 35°C για αρκετό χρονικό διάστημα ελαττώνεται ο πληθυσμός του δάκου.
 Το τακτικό πότισμα και η λίπανση των ελαιώνων προκαλούν μεγαλύτερες συνθήκες υγρασίας και μεγαλύτερη παραγωγή ελαιόκαρπου.

Ζημιές 
Οι ζημιές που προκαλούνται είναι δύο ειδών, ποσοτικές και ποιοτικές. Η ποσοτική αφορά την πρώιμη συγκομιδή της ελιάς πριν την κανονική περίοδο συλλογής της. Ο δάκος προκαλεί αύξηση της καρπόπτωσης και μείωση της παραγωγής. Η ποιοτική αφορά την οξύτητα του ελαιολάδου και την αλλοίωση των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών του όπως είναι η γεύση.Όταν η ελιά έχει προσβληθεί σε μεγάλο βαθμό από δάκο μπορούν να προκληθούν στο δέντρο διάφορες μυκητολογικές ασθένειες όπως το γλοιοσπόριο, το καμαροσπόριο και το κυκλοκώνιο.

Καταπολέμηση 
Η καταπολέμηση του εντόμου γίνεται με ψεκασμό όπως είναι οργανοφωσφορικά εντομοκτόνα. Επίσης υπάρχουν και οι μαζικοί τρόποι καταπολέμησης όπως είναι οι δολωματικοί ψεκασμοί εδάφους, ο ψεκασμός με καολίνη και η χρήση παγίδων στα ελαιόδεντρα.

Παραπομπές 

Δίπτερα