Kim Lương

Lịch sử

Nguyên xưa đây là vùng đất nằm trong hệ thống "Hải Dương quan phòng" thuộc đạo Hồng Châu thời Đinh - Tiền Lê (thời Lý - Trần đổi là lộ Hồng Châu) được đặt các trạm gác quan trọng với nhiệm vụ bảo vệ khu vực duyên hải. Trước thời Lê trung hưng, vùng đất này còn hoang vắng, nhiều rừng rậm, lắm thú dữ, hơn nữa lại nhiều xú vẹt và đầm lầy, nên không có dân định cư lâu dài mà chỉ là "du canh du cư". Đến thời Mạc Đăng Dung cướp ngôi nhà Hậu Lê, một số trung thần nhà Lê không theo nhà Mạc đã đến vùng này định cư, thay tên đổi họ, trở thành những cư dân bản xứ đầu tiên. Khi nhà Mạc thất thủ Thăng Long, một số tôn thất nhà Mạc cùng các quan lại bất mãn chính quyền Lê - Trịnh cũng chạy về đây khai hoang lập ấp. Trong các thời kỳ sau đó, nhiều gia tộc nhỏ tiếp tục đến đây lánh nạn tạo ra sự đa dạng thêm cho hệ thống tông tộc ở nơi này.
Năm Minh Mạng thứ 12 (1831), triều đình cho lập tỉnh Hải Dương bao gồm 5 phủ 19 huyện. Vùng đất Kim Lương ngày nay, bấy giờ thuộc tổng Bất Nạo huyện Kim Thành.
Huyện Kim Thành thời Pháp thuộc được chia làm 7 tổng: Cam Đông, Lai Vu, Phù Tải, Phí Gia, Lại Xuyên, Bất Nạo và Hà Nhuận. Sau này Hà Nhuận được cắt sang huyện An Dương của tỉnh Kiến An, Kim Thành chỉ còn 6 tổng, trong đó tổng Bất Nạo bao gồm 8 xã: Bất Nạo, Dưỡng Thái (còn gọi làng Oi), An Thái, Lương Xá, Cổ Phục (còn gọi làng Si), Cống Khê, Văn Dương và Bân Lộc. Các xã Bân Lộc, Cổ Phục và Lương Xá tương ứng với địa bàn xã Kim Lương ngày nay.
Sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, chính phủ lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng hòa cho gộp xã Bân Lộc, Cổ Phục và Lương Xá lại để thành lập xã Minh Tân, lấy ý câu trong sách Đại Học là "minh đức tân dân". Được 3 năm, xã được đổi lại thành xã Nhật Tân. Trong thời gian Kháng chiến chống Pháp, xã Nhật Tân được sát nhập với xã Vạn Thọ (bao gồm 2 thôn Cống Khê và Vân Dương của xã Kim Khê ngày nay) thành xã Vạn Tân.
Sau khi kiểm soát được hoàn toàn miền Bắc, chính quyền Việt Nam Dân chủ Cộng hòa thành lập xã Kim Lương trên cơ sở của 2 thôn Cổ Phục (bao gồm cả xã Bân Lộc cũ, lúc đó đã trở thành xóm Trại Mới) và Lương Xá, ổn định cho đến ngày nay.
Gần đây do dân cư đông đúc nên xã Kim Lương được chia thành 4 thôn, Cổ Phục và Lương Xá đều lấy đường 5 và đường xe lửa để chia đôi thành 4 thôn là: Cổ Phục Bắc, Cổ Phục Nam, Lương Xá Bắc và Lương Xá Nam.
Ngày 16 tháng 10 năm 2019, xã Kim Lương hợp nhất với xã Kim Khê thành xã Kim Liên.

Giao thông

Quốc lộ 5A có đoạn dài 3 km chạy qua địa bàn xã. Tuyến đường sắt Hà Nội - Hải Phòng nằm song song với quốc lộ 5A.

Tai nạn giao thông

Vào lúc 13 giờ 55 ngày 21/01/2019, tại km 76 + 450 quốc lộ 5 đoạn qua xã Kim Lương, xảy ra vụ tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng khiến 8 người chết, 8 người bị thương. Đây là vụ tai nạn giao thông đường bộ thảm khốc, để lại hậu quả nặng nề nhất về người tại Hải Dương từ trước đến nay. Theo báo cáo số 19/BATGT-VP của Ban An toàn giao thông tỉnh thời điểm trên, ô tô tải loại 2,5 tấn biển kiểm soát 29C-71953 đi hướng Thành phố Hải Dương - Hải Phòng đã đâm vào đoàn cán bộ Mặt trận tổ quốc xã Kim Lương với tổng số 60 - 70 người. Lúc này, sau khi viếng nghĩa trang liệt sĩ nhân dịp Đại hội Mặt trận tổ quốc xã, đoàn người đi bộ bên phải trên phần đường dành cho người đi bộ, xe thô sơ, theo hướng Hải Phòng - Thành phố Hải Dương

Kinh tế

Năm 2013, kinh tế phát triển theo hướng tích cực, cơ cấu kinh tế: Nông nghiệp: 16,25%, Công nghiệp: và tiểu thủ công nghiệp: 57,48%, Dịch vụ, vận tải: 26,27 %; Thu nhập bình quân đầu người của xã đạt 21.828.000đ/năm.

Danh sách lãnh đạo

Sau cải cách ruộng đất, do địa bàn xã chỉ có 2 thôn nên cứ nhiệm kỳ này người Lương Xá làm chủ tịch uỷ ban nhân dân thì người Cổ Phục sẽ được bầu làm bí thư chi bộ và ngược lại, hình thức này cứ luân phiên tồn tại như vậy cho đến tận ngày nay, tuy hiện tại xã đã được phân thành 4 thôn (tương đương với 4 xóm theo phân chia hành chính thời trước) nhưng cách bầu cử vẫn không có gì thay đổi.