Lê Văn Dũng

Trưởng thành trong Chiến tranh Việt Nam

Ông tên thật là Nguyễn Văn Nới, sinh ngày 25 tháng 12 năm 1945 tại xã Phong Mỹ, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre.
Ngày 14 tháng 5 năm 1963, ông thoát ly gia đình, lấy tên mới là Lê Văn Dũng, nhập ngũ vào bộ đội chủ lực của Quân Giải phóng Miền Nam, trở thành chiến sĩ trinh sát của Đại đội 12 Tiểu đoàn 3, Đoàn Q761 (tức Đoàn Bình Giã). Khi Công trường 9 được thành lập, ông lần lượt giữ các chức vụ Tiểu đội trưởng trinh sát, Trung đội phó bộ binh, Trung đội trưởng, Đại đội phó Đại đội 12 Tiểu đoàn 3 Trung đoàn 1 Sư đoàn 9. Ông được kết nạp Đảng Lao động Việt Nam ngày 23 tháng 9 năm 1965, trở thành đảng viên chính thức ngày 23 tháng 9 năm 1966.
Tháng 6 năm 1968, ông chuyển sang công tác chính trị quân đội, được cử làm Chính trị viên Đại đội 6 Tiểu đoàn 2 Trung đoàn 1 Sư đoàn 9. Tháng 3 năm 1969, ông là Chính trị viên phó, tháng 9 cùng năm trở thành Chính trị viên Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 1, Sư đoàn 9.
Tháng 12 năm 1970, ông được cử đi học tại H14 (Trường trung cấp Quân chính thuộc Bộ chỉ huy Miền, lớp cán bộ trung đoàn). Tháng 6 năm 1971, ông trở về đơn vị, được cử làm Phó chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 1 Sư đoàn 9, cấp bậc Đại úy. Tháng 3 năm 1973, ông được thăng làm Phó chính ủy kiêm Chủ nhiệm chính trị Trung đoàn 1 Sư đoàn 9 (từ 20 tháng 7 năm 1974 thuộc Quân đoàn 4), cấp bậc Thiếu tá. Tháng 10 năm 1974, ông được thăng làm Chính ủy Trung đoàn 1 Sư đoàn 9 Quân đoàn 4, tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh và Chiến dịch phản công biên giới Tây-Nam Việt Nam, cấp bậc Trung tá.

Trở thành chỉ huy cao cấp

Tháng 12 năm 1977, ông được triệu hồi về nước và cử đi học bổ túc văn hóa tại Trường Văn hóa Bộ Quốc phòng. Tháng 8 năm 1978, ông theo học tại Học viện Quân sự cấp cao. Tháng 8 năm 1980, ông trở lại đơn vị, giữ chức Sư đoàn phó kiêm Tham mưu trưởng Sư đoàn 9 Quân đoàn 4, cấp bậc Thượng tá. Tháng 4 năm 1984, ông lại được triệu hồi về nước để theo học tại Trường Ngoại ngữ Quân sự Bộ Quốc phòng. Tháng 6 năm 1986, ông trở thành Sư đoàn trưởng Sư đoàn 9 Quân đoàn 4, cấp bậc Đại tá.
Tháng 2 năm 1988, đơn vị ông rút về nước, ông được cử đi học bổ túc tại Học viện Frunde Liên Xô. Tháng 4 năm 1989, ông được thăng quân hàm Thiếu tướng. Tháng 8 cùng năm trở về nước, được bổ nhiệm Phó tư lệnh thứ nhất Quân đoàn 4. Tháng 8 năm 1989, ông được cử đi học bổ túc lý luận cao cấp tại Học viện Chính trị Quân sự. Tháng 9 năm 1990, ông được bổ nhiệm làm Phó tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng Quân khu 7. Tháng 10 năm 1991, ông được chuyển sang làm Tư lệnh Quân đoàn 4 (Binh đoàn Cửu Long). Tháng 10 năm 1995, ông được chuyển trở lại Quân khu 7 giữ chức Tư lệnh.
Tháng 1 năm 1998, ông được rút về Bộ Quốc phòng, giữ chức Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị. Kế nhiệm ông tại Quân khu 7 là Phan Trung Kiên, sau trở thành Thứ trưởng Bộ Quốc phòng. Tháng 4 năm đó, ông được thăng quân hàm Trung tướng.
Tháng 9 năm 1998, ông được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Tổng Tham mưu trưởng Quân đội Nhân dân Việt Nam thay Trung tướng Đào Trọng Lịch tử nạn máy bay.
Ngày 7 tháng 11 năm 2000, cựu phi công Việt Nam Cộng hòa Lý Tống đã cướp một chiếc máy bay nhỏ tại Thái Lan bay sang Thành phố Hồ Chí Minh, thả hơn 50.000 tờ truyền đơn. Vì việc này ông bị kiểm điểm khiển trách do liên đới trên trách nhiệm Tổng tham mưu trưởng.
Tháng 5 năm 2001, ông chuyển trở về Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam, giữ chức Chủ nhiệm. Kế nhiệm chức vụ Tổng tham mưu trưởng là Trung tướng Phùng Quang Thanh, sau trở thành Bộ trưởng Quốc phòng.
Ông được Chủ tịch nước thăng quân hàm từ Trung tướng lên Thượng tướng tháng 6 năm 2003, lên Đại tướng vào ngày 6 tháng 7 năm 2007. Cùng được thăng Đại tướng vào đợt này là bộ trưởng Phùng Quang Thanh.
Ông trúng cử Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương các khóa VIII, IX, X, được bầu vào Ban Bí thư các khoá IX, X.
Ông cũng được bầu làm Đại biểu Quốc hội các khóa XI, XII.
Ông không tham gia tái cử tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam XI, một động thái được cho là chuẩn bị để cho ông nghỉ hưu. Một thuộc cấp của ông là Trung tướng Ngô Xuân Lịch, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, được bầu vào Ban Bí thư tại kỳ đại hội này, đã kế nhiệm ông trong chức vụ Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam kể từ ngày 1 tháng 3 năm 2011.