Hội chứng sợ

Hội chứng sợ, hay ám ảnh sợ hãi, (tiếng Anh: phobia, xuất phát từ tiếng Hy Lạp: Phobos φόβος, "ác cảm", "sợ hãi") khi sử dụng trong bối cảnh tâm lý học lâm sàng, là một loại rối loạn lo âu, thường được định nghĩa như là nỗi sợ hãi dai dẳng đối với một đối tượng hoặc một tình huống mà người đó luôn cố gắng tránh né, thường không liên quan đến sự nguy hiểm trong thực tế và được công nhận là sợ hãi không hợp lý. Nói cách khác, người mắc bệnh luôn có biểu hiện phản ứng vượt quá kiểm soát với một sự vật, hiện tượng mà đối với những người khác là quá bình thường hay không đến mức phải sợ hãi cao độ.
Nó bắt nguồn từ bẩm sinh hoặc do sự tác động tâm lý trong một hoàn cảnh nhất định. Trong trường hợp ám ảnh sợ hãi không thể tránh được hoàn toàn, người bệnh sẽ phải chịu đựng với sự căng thẳng rõ rệt, gây ra ảnh hưởng xấu đáng kể đến các hoạt động xã hội hoặc nghề nghiệp.

A

Ablutophobia: Chứng sợ tắm rửa
Acousticophobia (hay Phonophobia): Chứng sợ tiếng ồn
Acrophobia: Chứng sợ độ cao
Aerophobia (hay Aviophobia, Flying phobia, Flight phobia, Aviatophobia): Chứng sợ bay
Agoraphobia: Chứng sợ không gian công cộng
Agyrophobia (hay Dromophobia): Chứng sợ qua đường
Aichmophobia: Chứng sợ vật nhọn
Ailurophobia: Chứng sợ mèo
Algophobia: Chứng sợ đau đớn, đau khổ
Amathophobia: Chứng sợ bụi
Amychophobia: Chứng sợ bị cào
Androphobia: Chứng sợ đàn ông
Anthophobia: Chứng sợ hoa
Anthropophobia (hay Social phobia): Chứng sợ con người, sợ xã hội (một dạng sợ giao tiếp)
Aquaphobia: Chứng sợ nước
Arachnophobia: Chứng sợ nhện
Astraphobia (hay Astrapophobia, Brontophobia, Keraunophobia, Tonitrophobia, Nicaduranaphobia): Chứng sợ sấm, chớp
Atychiphobia: Chứng sợ thất bại
Automatonophobia: chứng sợ những hình nộm giả
Autophobia: Chứng sợ cô độc, bị bỏ rơi

B

Basophobia (hay Basiphobia): Chứng sợ đứng thẳng, đi bộ và sợ bị rơi, ngã
Blood-injection-injury type phobia: Chứng sợ tổn thương máu (bao gồm hemophobia, injury phobia, trypanophobia và một số hành động xâm lấn đến máu khác)

C

Catoptrophobia: Chứng sợ những tấm gương
Chemophobia (hay Chemphobia, Chemonoia): Chứng sợ hóa chất
Chiroptophobia: Chứng sợ dơi
Chiratophobia: Chứng sợ đụng chạm
Chromophobia (hay Chromatophobia, Chrematophobia, Colorphobia): Chứng sợ màu sắc hoặc màu chói
Chronophobia: Chứng sợ thời gian
Cibophobia (hay Sitophobia): Chứng sợ đồ ăn, sợ tăng cân (biếng ăn)
Claustrophobia: Chứng sợ không gian hẹp, không lối thoát
Coimetrophobia: Chứng sợ nghĩa trang
Coprophobia: Chứng sợ phân, sợ đi WC
Coulrophobia: Chứng sợ những gã hề
Cyberphobia: Chứng sợ máy tính, đồ công nghệ tiên tiến
Cynophobia: Chứng sợ chó

D

Decidophobia: Chứng sợ ra quyết định
Demonophobia (hay Daemonophobia): Chứng sợ quỷ
Dentophobia (hay Dental phobia, Odontophobia, Dentist phobia): Chứng sợ nha sĩ và điều trị nha khoa
Disposophobia: Chứng sợ vứt bỏ hoặc làm mất đồ
Dysmorphophobia: Chứng sợ khiếm khuyết cơ thể

E

Emetophobia: Chứng sợ nôn
Entomophobia: Chứng sợ côn trùng

F

Felinophobia: Chứng sợ mèo

G

Genophobia: Chứng sợ tình dục
Glossophobia: Chứng sợ nói trước đám đông
Gamophobia: Chứng sợ kết hôn

H

Haematophobia: Chứng sợ máu

I

Isolophobia: Chứng sợ một mình, cô độc

K

Kakorrhaphiophobia: Chứng sợ thất bại/bị đánh bại
Kenophobia: Chứng sợ không gian trống

L

Ligyrophobia: Chứng sợ tiếng động lớn
Lepidopterophobia: Chứng sợ bướm

M

Microphobia: Chứng sợ những thứ quá nhỏ
Mysophobia: Chứng sợ bẩn

N

Nyctophobia: Chứng sợ bóng tối
Necrophobia: Chứng sợ chết

O

Ochlophobia (hay Demophobia): Chứng sợ đám đông
Ornithophobia: Chứng sợ chim chóc

P

Pathophobia: Chứng sợ bệnh tật
Pnigophobia: Chứng sợ nghẹt thở
Pteronophobia: Chứng sợ lông vũ
Pyrophobia: Chứng sợ lửa
Philophobia: Chứng sợ yêu

Q

Quadraphobia: Chứng sợ số 4

R

Rhytiphobia: Chứng sợ có nếp nhăn

S

Scoleciphobia: Chứng sợ sâu, ấu trùng
Spectrophobia: Chứng sợ hồn ma

T

Triskaedekaphobia: Chứng sợ số 13
Trypophobia: Chứng sợ lỗ

V

Venustraphobia: Chứng sợ phụ nữ đẹp

W

Wiccaphobia: Chứng sợ phù thủy và pháp thuật

X

Xylophobia: Chứng sợ rừng hoặc các vật thể bằng gỗ
Xenophobia: Chứng sợ người lạ

Z

Zoophobia: Chứng sợ động vật

Sự thật thú vị

– Ông hoàng truyện kinh dị Stephen King mắc căn bệnh sợ ma và bóng tối (Spectrophobia & Nyctophobia)
– Adolf Hitler mắc chứng sợ không gian hẹp (Claustrophobia). Thang máy của ông được làm bằng gương để tăng cảm giác rộng rãi.
– Sigmund Freud – cha đẻ của bộ môn phân tâm học được biết đến với nhiều biểu hiện kỳ quặc. Một trong số đó là nỗi kinh hoàng con số 62. Freud từ chối đặt phòng ở bất cứ khách sạn nào có nhiều hơn 62 phòng vì sợ sẽ tình cờ nhận được căn phòng số 62.
– Nhà văn Ernest Hemingway không chỉ nghiện rượu và tự sát. Ông mắc Glossophobia – chứng sợ nói trước đám đông (Glossophobia). Hemingway cũng rất đa nghi, không bao giờ tin lời khen ngợi nào dành cho mình bất kể nó đến từ người hâm mộ hay những người bạn.
– Người lớn tuổi hiếm khi được ghi nhận mắc các chứng này. Cũng có thể họ đã trải qua cả đời người và chẳng có điều gì khuất phục được họ.
– Phụ nữ thường bị chứng ám ảnh nhiều hơn là đàn ông. Khoa học giải thích rằng đó là do hormon.
– Nghiên cứu cho thấy cư dân ở đô thị dễ mắc hội chứng sợ hãi hơn người dân vùng nông thôn. Nỗi sợ của họ không thể thống kê hết được: sợ tàu điện ngầm, đám đông, tội phạm, vi trùng, hóa chất, côn trùng, không gian quá rộng…
– Hội chứng sợ hãi có thể “truyền nhiễm”. Nó gây ảnh hưởng đặc biệt nhiều nhất lên trẻ em và phát triển theo hoàn cảnh. Chẳng hạn từ xa xưa, những điều cấm kỵ trong tín ngưỡng có thể áp đặt tâm lý giống hệt nhau lên cả một cộng đồng, lan truyền từ người này sang người khác.