Trường Sơn (phường)

Di tích và thắng cảnh

Trên địa bàn phường Trường Sơn có cụm di tích và danh thắng cấp quốc gia được công nhận từ năm 1962 gồm đền Độc Cước, đền Cô Tiên, đền Tô Hiến Thành, hòn Trống Mái, bãi tắm Sầm Sơn. Ngoài ra, còn có một di tích cấp tỉnh. Phường Trường Sơn cũng có gần 1 km bãi biển phục vụ du lịch.

Đền Tô Hiến Thành

Đền nằm ở sườn đông bắc của núi Trường Lệ, cách đền Độc Cước 300 m, thuộc khu phố Sơn Hải, phường Trường Sơn. Đền thờ Thái uý Tô Hiến Thành thời Lý. Năm 1161, Tô Hiến Thành được Lý Thánh Tông cử cầm quân vào dẹp loạn ở vùng ven biển Thanh Hoá, giúp nhân dân địa phương mới được an cư lạc nghiệp. Sau này, ông được nhân dân nhiều địa phương ven biển Thanh Hóa lập đền thờ. Hiện nay, đền chỉ còn lại bộ kiệu từ xưa, đang được cất giữ trong đền Độc Cước. Hàng năm, nhân dân địa phương tổ chức lễ hội thắp hương ở đền vàp ngày 16 tháng 2 âm lịch.

Đền Cô Tiên

Đền nằm ở phía nam núi Trường Lệ, thuộc khu phố Vinh Sơn, phường Trường Sơn, thờ một người con gái làm nghề thuốc cứu nhân độ thế. Địa thế của đền khá thoáng đãng, từ đây có thể nhìn thấy bãi biển các Phường Quảng Vinh, Xã Quảng Hùng, thành phố Sầm Sơn, đảo Hòn Mê và vùng biển Nghi Sơn, huyện Tĩnh Gia.
Theo truyền thuyết, trong làng có đôi trai gái yêu nhau tha thiết. Chẳng may cô gái bị bệnh hủi, nên bị đuổi khỏi làng. Cô gái phải ra hang núi ở và chàng trai cũng bỏ làng ra theo, rồi họ trở thành vợ chồng. Một lần tình cờ cô gái hái một loại lá cây ăn và lành bệnh. Từ đó nàng làm nghề thuốc để cứu nhân độ thế. Khi mất, nàng được lập đền thờ, gọi là đền Cô Tiên. Tuy nhiên, cũng có người cho rằng đền này là nơi thờ vọng thần Độc Cước.
Niên đại cũ nhất còn ghi lại trong đền là năm Thành Thái thứ 2 (1890). Trong đền hiện còn những câu đối bằng chữ Hán. Năm 1960, Hồ Chí Minh đã thăm Đền Cô Tiên và đã gặp gỡ, trò chuyện với một số dân làng núi.

Đền Hoàng Minh Tự

Đền Hoàng Minh Tự thuộc khu phố Sơn Thuỷ, phường Trường sơn, còn được gọi là Đền Đệ Tam hay Đền Hạ (theo vị trí địa lý, Đền Độc Cước là Đền Thượng, Đền Tô Hiến Thành là Đền Trung). Đền nằm giữa khu nhà ở của cư dân, cách đền Tô Hiến Thành khoảng 300 m theo đường chim bay. Trước kia, xung quanh nhiều cây cổ thụ. Nhưng trong thế kỉ 20, đền đã bị phá, sau được trùng tu lại. Các hiện vật cũ gồm có nếp nhà có từ năm Bảo Đại thứ 3 (1929), hai bức tượng võ quan mặc triều phục, tay cầm gươm, chiếc kiệu song loan vào loại lớn, đang đặt ở đền Độc Cước và hai đạo sắc năm Thành Thái thứ 13 (1902) và Khải Định thứ 6 (1922).
Đền thờ vị nhân thần Hoàng Minh Tự, đỗ hoàng giáp, do đó là biểu tượng cho sự học hành đỗ đạt. Đền được công nhận là Di tích lịch sử văn hoá cấp tỉnh từ năm 2005.
Về nhân vật Hoàng Minh Tự, có tích cho rằng, ông vốn quê ở Phường Quảng Vinh, thành phố Sầm Sơn, nhà nghèo phải đi ở. Gia chủ nuôi thầy trong nhà để dạy con học, Hoàng Minh Tự sáng dạ, nên nghe lỏm bài thầy giảng. Về sau ông đi thi và đỗ hoàng giáp. Khi nghỉ hưu, Hoàng Minh Tự đã về sống ẩn dật ở khu vực này. Khi ông mất, thi hài ông được mối đùn lên thành nấm mồ và rất linh thiêng, nên nhân dân địa phương đã lập đền thờ. Cũng có tích lại nói rằng Hoàng Minh Tự vốn là một viên quan của nhà Tống, tên thật là Hoàng Hiển. Khi nhà Tống bị tiêu diệt thì Hoàng Hiền cùng với một số gia thuộc chạy sang Việt Nam và tham gia đánh giặc Nguyên - Mông. Ông đã lập nhiều chiến công, nên được vua Trần phong 'Minh tự'. Vì thế nhân dân quen gọi ông là Hoàng Minh Tự. Về già, ông về ở ẩn ở vùng Kẻ Trường, nay là Phường Quảng Vinh, thành phố Sầm Sơn. Sau khi ông mất, dân trong vùng lập đền thờ.
Hàng năm, vào ngày 26 tháng 2 âm lịch, đền tổ chức lễ tưởng niệm Hoàng Minh Tự.

Kinh tế

Kinh tế của phường Trường Sơn chủ yếu dựa trên việc khai thác du lịch, ngoài ra còn một bộ phận dân cư làm nghề cá.
Theo thống kê năm 2006, tổng giá trị sản phẩm xã hội của phường Trường Sơn là 191 tỉ đồng, trong đó thủy sản chiếm 10% GDP. Có 357 trong tổng số 2.522 hộ với 750 lao động trong tổng số 11.850 nhân khẩu làm nghề cá và có 286 trong tổng số gần 800 tàu, thuyền của thành phố Sầm Sơn.

Giáo dục

Trên địa bàn phường có Trường THPT Sầm Sơn.
Ngoài ra còn có THCS Nguyễn Hồng Lễ, THCS Trường Sơn và trường tiểu học Trường Sơn.

Giao thông

Phường Trường Sơn là điểm đầu của quốc lộ 47.
Các đường phố chính: đường Lê Lợi(quốc lộ 47), đường Lê Hoàn, đường Nguyễn Du, đường Hồ Xuân Hương, đường Tô Hiến Thành, đường Tây Sơn, đường Thanh Niên.