Lịch sử hành chính Phú Thọ

Phú Thọ là một tỉnh thuộc vùng trung du và miền núi Bắc Bộ. Phía bắc giáp tỉnh Tuyên Quang, phía nam giáp tỉnh Hòa Bình, phía đông giáp tỉnh Vĩnh Phúc và thành phố Hà Nội, phía tây giáp tỉnh Yên Bái.

Sau năm 1945

Sau Cách mạng tháng 8 năm 1945, bỏ cấp phủ, gọi chung là huyện. Tổ chức hành chính trên địa bàn gồm thị xã Phú Thọ và 11 huyện: Cẩm Khê, Đoan Hùng, Hạ Hòa, Hạc Trì, Lâm Thao, Phù Ninh, Tam Nông, Thanh Ba, Thanh Sơn, Thanh Thủy, Yên Lập.
Năm 1957, thành lập thị xã Việt Trì trên cơ sở sáp nhập thị trấn Việt Trì thuộc huyện Hạc Trì và thị trấn Bạch Hạc thuộc huyện Vĩnh Tường.
Năm 1960, điều chỉnh địa giới thị xã Việt Trì và huyện Hạc Trì.
Năm 1962, thành lập thành phố Việt Trì và giải thể huyện Hạc Trì.
Năm 1967, thành lập thị trấn nông trường Vân Hùng thuộc huyện Đoan Hùng, thị trấn nông trường Vân Lĩnh thuộc huyện Thanh Ba và thị trấn nông trường Phú Sơn thuộc huyện Thanh Sơn.
Năm 1968, hợp nhất tỉnh Vĩnh Phúc và tỉnh Phú Thọ thành một tỉnh lấy tên là tỉnh Vĩnh Phú.
Năm 1977, hợp nhất một số xã thuộc thành phố Việt Trì. Cùng năm, hợp nhất huyện Tam Nông và huyện Thanh Thủy thành một huyện lấy tên là huyện Tam Thanh; hợp nhất huyện Yên Lập và huyện Cẩm Khê thành một huyện lấy tên là huyện Sông Thao; hợp nhất huyện Lâm Thao và huyện Phù Ninh thành một huyện lấy tên là huyện Phong Châu; hợp nhất huyện Đoan Hùng, huyện Thanh Ba và huyện Hạ Hòa thành một huyện lấy tên là huyện Sông Lô; điều chỉnh địa giới thành phố Việt Trì và các huyện Phù Ninh, Lâm Thao; điều chỉnh địa giới thị xã Phú Thọ và huyện Thanh Ba.
Năm 1980, thành lập thị trấn Phong Châu thuộc huyện Phong Châu. Cùng năm, chia huyện Sông Thao thành hai huyện lấy tên huyện Sông Thao và huyện Yên Lập; chia huyện Sông Lô thành hai huyện lấy tên là huyện Đoan Hùng và huyện Thanh Hòa.
Năm 1984, chia tách và thành lập một số phường thuộc thành phố Việt Trì.
Năm 1985, thành lập xã Thọ Văn thuộc huyện Tam Nông.
Năm 1986, chia tách một số xã thuộc thành phố Việt Trì.
Năm 1987, giải thể tất cả các thị trấn nông trường thuộc các huyện Đoan Hùng, Thanh Hòa, Thanh Sơn.
Năm 1994, thành lập thị trấn Đoan Hùng thuộc huyện Đoan Hùng và thị trấn Thanh Ba thuộc huyện Thanh Hòa.
Năm 1995, chia huyện Thanh Hòa thành 2 huyện: Thanh Ba và Hạ Hòa.
Năm 1996, thành lập thị trấn Sông Thao thuộc huyện Sông Thao. Cùng năm, tỉnh Phú Thọ được tái lập. Tỉnh Phú Thọ có 10 đơn vị hành chính gồm thành phố Việt Trì (tỉnh lị), thị xã Phú Thọ và 8 huyện: Đoan Hùng, Hạ Hòa, Phong Châu, Sông Thao, Tam Thanh, Thanh Ba, Thanh Sơn, Yên Lập.
Năm 1997, thành lập một số thị trấn thuộc các huyện Yên Lập, Hạ Hòa, Tam Thanh, Phong Châu, Thanh Sơn.
Năm 1999, chia các huyện Phong Châu và Tam Thanh thành các huyện như cũ.
Năm 2002, thành lập một số phường thuộc thành phố Việt Trì; đổi tên huyện Sông Thao thành huyện Cẩm Khê.
Năm 2003, điều chỉnh địa giới các huyện Phù Ninh, Lâm Thao, Thanh Ba để mở rộng thị xã Phú Thọ; thành lập một số phường, xã thuộc thị xã Phú Thọ và huyện Đoan Hùng.
Năm 2004, thành lập thị trấn Hùng Sơn thuộc huyện Lâm Thao.
Năm 2006, điều chỉnh địa giới các huyện Lâm Thao và Phù Ninh để mở rộng thành phố Việt Trì.
Năm 2007, chia huyện Thanh Sơn thành 2 huyện: Thanh Sơn và Tân Sơn.
Năm 2008, chuyển xã Tân Đức thuộc huyện Ba Vì của tỉnh Hà Tây cũ (nay là một phần của thành phố Hà Nội) về thành phố Việt Trì quản lý.
Năm 2009, thành lập một số xã thuộc các huyện Phù Ninh, Thanh Ba và xác lập địa giới xã Tân Đức, thành phố Việt Trì.
Năm 2010, thành lập một số phường, thị trấn thuộc thành phố Việt Trì và huyện Thanh Thủy.
Năm 2013, thành lập phường Thanh Vinh thuộc thị xã Phú Thọ.