google/wiki40b huggingface dataset:
Bàng An

Bàng An (chữ Hán: 逄安, ? – 27), tự Thiếu Tử, người huyện Đông Hoàn, quận Lang Da , tướng lãnh khởi nghĩa Xích Mi cuối đời Tân, đầu đời Đông Hán.

Cuộc đời và sự nghiệp

Cuối đời Tân, Bàng An khởi binh phản kháng triều đình, sau đó quy phụ người cùng quận là Phàn Sùng. Bọn họ lệnh cho nghĩa quân nhuộm đỏ lông mày để phân biệt với quan quân, nên được gọi là quân Xích Mi, tiến hành đấu tranh ở một dải Thái Sơn, Bắc Hải, trước sau đánh tan các lực lượng quan quân của chính quyền nhà Tân, chính quyền Hán Canh Thủy.
Tháng 6 ÂL năm Canh Thủy thứ 3 (25), nghĩa quân Xích Mi đến huyện Trịnh, đưa hậu duệ của Thành Dương Cảnh vương Lưu Chương là Lưu Bồn Tử lên ngôi, là Kiến Thế đế. An được nhận chức Tả đại tư mã. Tháng 9 ÂL, nghĩa quân chiếm được Trường An, giết chết Canh Thủy đế.
Năm Kiến Vũ thứ 2 (26), thủ lĩnh quân phiệt Duyên Sầm từ Hán Trung ra Tản Quan, đồn trú Đỗ Lăng, An đưa hơn 10 vạn quân đến đánh. Sầm hợp binh với tướng cũ của Canh Thủy đế là Lý Bảo được mấy vạn người, đôi bên giao chiến ở Đỗ Lăng. Bọn Sầm đại bại, chết hơn vạn người, Bảo đầu hàng, còn Sầm thu tàn quân bỏ chạy. Bảo ngầm sai sứ gọi Sầm trở lại tấn công, Sầm lập tức quay lại khiêu chiến, ông dốc cả doanh trại ra đánh, Bảo ở đằng sau cắm cờ hiệu của mình. Quân Xích Mi đuổi được Sầm, mệt mỏi quay về thì thấy cờ xí của địch cắm đầy doanh trại, cả sợ mà bỏ chạy tán loạn, đâm đầu xuống khe suối, chết hơn vạn người. An đưa vài ngàn người chạy thoát về Trường An.
Trường An có nạn đói, vào cuối năm ấy, An theo Phàn Sùng đưa hơn 10 vạn nghĩa quân trong cơn đói kém quay về miền đông. Đầu năm thứ 3 (27), Quang Vũ đế điều quân chẹn hết đường tiến thoái của nghĩa quân, Phàn Sùng đành phải xin hàng. Mùa hạ cùng năm, An cùng Sùng mưu tái khởi binh, bại lộ nên bị giết.
Chú mèo Poko

Lịch sử

Bộ truyện được đăng trên tạp chí CoroCoro Comic của nhà xuất bản Shogakukan từ tháng 4 năm 1975 cho đến tháng 5 năm 1978 trong Kibō no tomo (Taidopuresu). Thêm vào đó từ tháng 7 năm 1970 đến tháng 1 năm 1974 tiền thân tác phẩm Chú mèo Poko được in trong trong Youjiehon (Ushioshuppansha). Nội dung kể về Pokonyan một chú mèo có sức mạnh kỳ bí đã giúp đỡ một cô bé rất nhiều điều trong cuộc sống. 
Đến năm 1983 thì bộ truyện tròn kỉ niệm 15 năm kể từ ngày ấn hành đầu tiên và được chuyển thể thành một bộ phim hoạt hình dài 170 tập. Khi chuyển thể thành anime truyền hình loạt phim đã có dán nhán lứa tuổi đối tượng xem phim là từ trẻ sơ sinh đến mẫu giáo.
Năm 1994 Game Boy và Super NES đã phát triển phần mềm trò chơi dựa trên loạt anime seri này.

Nội dung

Trong một lần khi cùng gia đình đi cắm trại trong rừng, cô bé Miky đã phát hiện ra chú mèo Pokonyan (Rocky) và mang về nhà nuôi. Pokonyan không phải là một chú mèo bình thường mà là chú mèo máy có phép thuật.
Nhờ phép thuật của mình, Pokonyan đã giúp đỡ mọi người và đặc biệt là giúp Miki đã có những chuyến phiêu lưu, khám phá thú vị, bất ngờ.
Nhưng cô bé Miki cũng không ít lần gặp rắc rối với chính phép thuật của Pokonyan. Còn cô Suki tinh nghịch lại luôn bắt nạt Pokonyan và theo dõi Pokonyan vì nghi ngờ cậu có phép thuật.
Mỗi tập phim là một tình huống vui nhộn, ngộ nghĩnh và hài hước, mang đến cho các bạn nhiều bất ngờ và thú vị trong những chuyến phiêu lưu thú vị của Pokonyan.
Nhà hát cổ ở Orange

Lịch sử

Orange ngày nay được thành lập vào khoảng năm 40 TCN dưới cái tên Arausio bởi các cựu chiến binh của quân đoàn II La Mã do Julius Caesar chỉ huy. Giống như nhiều thành phố khác của thời đại Pax Romana (thời kì thịnh trị của đế quốc La Mã), vùng đất này đặc biệt phồn thịnh dưới thời vua Augustus và nhà hát Orange, được xây dựng vào khoảng thế kỉ 1 là minh chứng cho điều này.
Tuy vậy cùng với sự suy tàn của đế quốc, nhà hát Orange cũng bị đóng cửa năm 391 và bị hủy hoại do cướp bóc và phá phách. Trong thời Trung Cổ nhà hát trở thành một địa điểm quân sự rồi nơi trú ngụ của những người chạy nạn do Chiến tranh tôn giáo xảy ra vào thế kỉ 16. Mãi đến năm 1825, kế hoạch trùng tu đầu tiên cho nhà hát Orange mới được tiến hành nhờ sự vận động của giám đốc phụ trách di tích lịch sử Pháp là ông Prosper Mérimée. Đến cuối thế kỉ 19 công việc tu sửa hoàn thành, đây là công trình của kiến trúc sư Simon-Claude Constant-Dufeux. Năm 1981, cùng với khải hoàn môn Orange và các công trình phụ cận của mình, nhà hát đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới. Để bảo vệ phần tường của sân khấu, năm 2006 người ta đã cho dựng thêm một tấm mái bằng kính và thép thay thế cho mái thời La Mã đã bị hủy hoại từ lâu.
Từ năm 1869 người ta bắt đầu tổ chức một festival thường niên tại nhà hát.

Kiến trúc

Sức chứa của nhà hát Orange là từ 9.000 đến 10.000 chỗ ngồi. Các hàng ghế được bố trí theo hình vòng cung với tâm điểm là sân khấu chính. Đây là dạng kiến trúc thường gặp của các nhà hát thời La Mã. Bức tường của sân khấu được trang trí bởi các hàng cột và các hình vẽ tiêu biểu của thời La Mã.
Mueang Kamphaeng Phet (huyện)

Địa lý

Các huyện giáp ranh (từ tây bắc theo chiều kim đồng hồ) Kosamphi Nakhon, Phran Kratai, Sai Ngam, Khlong Khlung, Khlong Lan của tỉnh Kamphaeng Phet và Wang Chao của tỉnh Tak.
Chính đề Việt Nam

Chính đề Việt Nam là tác phẩm về các vấn đề của Việt Nam của một tác giả lấy bút danh là Tùng Phong được nhà xuất bản Đồng Nai, Sài Gòn xuất bản lần đầu tiên năm 1964. Trong tác phẩm này Tùng Phong phân tích thực trạng chính trị - kinh tế - văn hóa - xã hội của Việt Nam trong bối cảnh thế giới đương thời. Từ những phân tích đó ông đề xuất đường lối phát triển cho Việt Nam.
Có người cho Tùng Phong là Ngô Đình Nhu, cũng có người cho Tùng Phong là Lê Văn Đồng. Hiện nay, ai là tác giả thật sự của Chính đề Việt Nam vẫn chưa được xác định thống nhất.
Samogohiri

Các thị xã và các làng

Diole, Linguekoro, Lougoua, Saraba, Tingindougou và Todje.
Giải vô địch bóng đá Đông Nam Á 2012

Các nước chủ nhà

Vào ngày 17 tháng 12 năm 2010, Liên đoàn bóng đá Philippines bày tỏ mong muốn được tổ chức AFF Cup 2012. Tuy nhiên, sau cuộc họp của hội đồng AFF vào ngày 19 tháng 2 năm 2011, Malaysia và Thái Lan đã được thông báo sẽ là 2 nước đăng cai giải đấu.
Peromyscus polionotus trissyllepsis

Đặc điểm

Con chuột có màu trắng nhạt và màu xám nhỏ chỉ nặng 13-16 g (0,46-0,56 oz) màu sắc này giúp chúng hài hòa tốt với cát thạch anh trắng của các bãi biển phía bắc Vịnh. Cây cối là nguồn thức ăn chính cho loài này. Nó ăn chủ yếu vào các hạt mỡ biển và bluestem, nhưng đôi khi sẽ ăn côn trùng. Không giống như những loài gặm nhấm khác, chúng tránh xa con người và sẽ không ăn hoặc ở gần thùng rác.

Hành vi

Những con chuột bãi biển của Perdido Key là một con vật hoạt động về đêm (loài ăn đêm), chúng dành hầu hết thì giờ ban ngày để trú trong hang của chúng. Không giống như nhiều loài khác, những con chuột bãi biển thực hiện chế độ một vợ một chồng, cặp đôi giao phối có khuynh hướng duy trì sống chung với nhau miễn là cả hai còn sống. Một cặp chuột bãi biển bình thường trung bình cho ra 3-4 con/lứa và có khoảng 3 lứa/năm.
Trái ngược với những con chuột có quan hệ họ hàng gần, con chuột bãi biển Perdido Key thường tránh người, các tòa nhà và những đống rác, thay vì thích đi lang thang giữa những cồn cát gần hố. Các hang chuột của chuột thường nằm trong các cồn cát dưới gốc cây bụi, bụi cỏ hoặc gần một lớp vỏ thực vật. Bản thân hang bao gồm lối vào, khoang tổ yến, và ống thoát được đóng lại nhưng gần bề mặt cát. Nếu một kẻ đột nhập, chẳng hạn như rắn hoặc cua, vào một con rúp chuột bãi biển, chuột rút lui ra khỏi ống thoát.

Bảo tồn

Chúng được liệt kê là một loài nguy cấp trong năm 1985. Mất môi trường sống để phát triển được coi là yếu tố chính dẫn đến sự suy giảm của loài. Các cơn bão cũng đã gây thiệt hại cho con chuột đang bị đe dọa. Con chuột cát bãi biển tại Perdido Key gần như bị tuyệt chủng vào giữa những năm 1990 khi các cơn bão Erin và Opal tàn phá các bãi biển quan trọng. Các con chuột được cho là dân số chỉ dưới 40 con sau bão, chuột đã tái sinh với ước tính quần thể gần 500 con.
Đức Mẹ Phượng Hoàng

Tượng Đức Mẹ trên núi Phượng Hoàng (gọi tắt là tượng Đức Mẹ Phượng Hoàng nằm ở Pleiku, tỉnh Gia Lai. Đây là một trong 5 tượng đài Đức Mẹ Maria mà tổng thống Việt Nam Cộng Hòa Ngô Đình Diệm chỉ đạo xây dựng ở miền Nam Việt Nam.

Lịch sử

Năm 1959, Lễ kính Đức Mẹ Vô Nhiễm nguyên tội được tổ chức rất long trọng tại các Giáo phận miền Nam Việt Nam nhằm kỷ niệm 100 năm Đức Mẹ hiện ra tại Lộ Đức, được gọi là Đại hội Thánh Mẫu Toàn quốc. Dịp này, tổng thống Ngô Đình Diệm - một người theo đạo Công giáo - chỉ thị cho Phủ Tổng uy dinh điền xây dựng năm tượng đài Đức Mẹ ở Miền Trung, Miền Nam và Cao nguyên Trung phần trong các năm 1959, 1960 và 1961 bao gồm: Đức Mẹ Giang Sơn (Darlac), Đức Mẹ Thác Mơ (Phước Long), Đức Mẹ Phượng Hoàng (Công Tum), Đức Mẹ Trinh Phong (Ninh Thuận) và Đức Mẹ Tà Pao (Bình Tuy nay thuộc Bình Thuận).
Núi Phượng Hoàng có ba ngọn, tượng Đức Mẹ được dựng trên ngọn núi ở giữa cao nhất vào khoảng năm 1960. Một vị linh mục tham gia nghi lễ khánh thành kể lại: "Dân chúng lên đèo rất vất vả, các vị chỉ huy quân sự đến bằng máy bay trực thăng. Giám mục Paul Seitz(Kim), Giám mục Giáo phận, chủ sự Nghi thức làm phép" .
Trung tâm Ludwik Zamenhof

Triển lãm thường trực

Triển lãm thường trực được sử dụng làm bối cảnh cho các lớp giáo dục cho trẻ em và thanh thiếu niên.
Stefan Schwarz

Sự nghiệp câu lạc bộ

Có cha là người Đức, Schwarz chơi ở vị trí tiền vệ và hậu vệ trái. Anh bắt đầu chơi bóng tại đội trẻ của Kulladals FF và khởi nghiệp tại câu lạc bộ quê nhà Malmö FF. Năm 1990, anh chơi ở đội trẻ của Bayer Leverkusen trước khi chuyển đến Benfica để thi đấu từ 1990 đến 1994. Anh cũng từng đầu quân cho Arsenal, Fiorentina, Valencia và Sunderland. Danh hiệu cá nhân danh giá nhất anh từng nhận là giải quả bóng vàng Thụy Điển năm 1999, vinh danh cầu thủ Thụy Điển xuất sắc nhất năm đó. Khi anh gia nhập Sunderland, anh từng thổ lộ ước muốn được thám hiểm không gian, khiến câu lạc bộ này chèn thêm "điều khoản không gian" nhằm cấm anh bay vào vũ trụ, nếu không sẽ làm hủy hợp đồng với anh. Giám đốc điều hành của đội là John Fickling cho biết: “Một trong những cố vấn của Schwarz đã đặt chỗ cho chuyến bay thương mại vào vũ trụ. Chúng tôi lo ngại rằng ông ta có thể mang Stefan đi cùng vì thế chúng tôi nghĩ tốt hơn hết nên làm mọi chuyện rõ ràng ngay từ bây giờ còn hơn là đợi đến thời điểm chuyến bay được hành. Đây là yêu cầu hoàn toàn hợp lý. Thông thường, chúng tôi phải có được sự đảm bảo cho cầu thủ trong thời gian hợp đồng. Trong quá trình đàm phán, có thể điều khoản đó nghe có vẻ khó chấp thuận nhưng một ngày nào đó, nó sẽ phổ biến trong các bản hợp đồng”. Sự nghiệp của anh kết thúc năm 2003 sau khi anh treo giày vào cuối mùa giải tại Sunderland sau khi đội bóng này xuống hạng khỏi sân chơi Ngoại hạng với chỉ bốn bàn, 19 điểm và 21 bàn thắng; trước đó anh từng giúp đội đạt vị trí thứ bảy trong hai mùa bóng đầu tiên.

Sự nghiệp quốc tế

Anh từng khoác áo đội tuyển Thụy Điển trong 69 trận và ghi sáu bàn. Anh đã tạo nên một cặp đá tuyến giữ vững chắc với Jonas Thern ở cả câu lạc bộ Benfica lẫn màu áo tuyển quốc gia. Anh từng tham dự các vòng chung kết giải vô địch thế giới 1990 - 1994 cũng như kì Euro 1992.
Igor Girkin

Hoạt động

Donezk là mặt trận thứ 2 mà Girkin tham dự trong cuộc tranh chấp ở Ukraina. Trước đó trong tháng 2 và tháng 3 Girkin đã xuất hiện ở bán đảo Krym và tổ chức những cuộc chiếm đóng bằng quân sự. Đến giữ tháng 4 thì ông ta có mặt ở Donezk.
Đèo Gió (Ngân Sơn)

Vị trí

Đèo Gió ở ranh giới thị trấn Nà Phặc và xã Vân Tùng, huyện lỵ huyện Ngân Sơn. Đèo cách thị xã Bắc Kạn 50 km về phía Bắc, và cách huyện lỵ Ngân Sơn 10 km về phía nam.
Đỉnh đèo có độ cao 800 m so với mực nước biển. Tại đỉnh đèo có thôn Đèo Gió, có điểm dừng chân ngắm cảnh và mua sản vật địa phương .
Đèo cũng được coi là "cung đường nguy hiểm" với nhiều tai nạn giao thông .

Thơ văn

Với vị trí trên quốc lộ 3 Đèo Gió là nơi nhiều nhà văn hóa qua lại và làm thơ văn ca ngợi.
Nhà thơ Nông Quốc Chấn có bài thơ "Đèo Gió" sáng tác năm 1968.
Ignace George Chalhat

Ignace George Chalhat (1831 - 1897; tên thật:Dionysius George Chalhat; cách phiên âm khác:Ignace George Chelhot (Scelhot)) là một Thượng phụ người Syria của Giáo hội Công giáo nghi lễ Syria, trực thuộc Giáo hội Công giáo Rôma. Ông nguyên là Thượng phụ Tòa Thượng phụ Antioch của Giáo hội nghi lễ Syria. Trước đó, ông cò đảm trách nhiệm vụ khác như Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Aleppo, tọa lạc tại Li Băng, nghi lễ Syria và song song với chức vị thượng phụ là chức Giám mục chính tòa Giáo phận Mardin and Amida, nghi lễ Syria.

Tiểu sử

Thượng phụ Chalhat sinh ngày 11 tháng 9 năm 1818 tại Aleppo, thuộc đất nươc Syria. Sau quá trình tu học dài hạn tại các cơ sở chủng viện theo quyt định của Giáo luật, ngày 2 tháng 2 năm 1843, Phó tế Chalhat, 25 tuổi tiến đến việc được truyền chức linh mục.
Sau gần 20 năm thực hiện các hoạt động mục vụ với tư cách là một linh mục, ngày 7 tháng 1 năm 1862, ông được tuyển chọn vào hàng Giám mục, cụ thể vị trí chức Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Allepo, còn gọi là  Alep [Beroea, Halab], tọa lạc tại Syria và nghi lễ Syria. Lễ tấn phong cho vị tân chức đã được tổ chức sau đó vào ngày 25 tháng 5 cùng năm, với phần nghi thức chính yếu được chủ sự bởi 2 giáo sĩ cấp cao. Chủ phong cho vị giám mục Tân cử là Thượng phụ Ignace Antoine (Jules) Samhiri (tên phiên âm khác: Ignace Antoine I Samhéry), Thượng phụ Tòa Thượng phụ Antioch, nghi lễ Syria. Vị còn lại đóng vai trò phụ phong, là Giám mục Gabriele Sciasciatian (Chachatia), Giám mục chính tòa Giáo phận Mardin, nghi lễ Armenians.
Hơn 12 năm sau đó, Tổng giám mục Chalhat được chọn vào vị trí mới là Thượng phụ Tòa Thượng phụ Antioch vào ngày 21 tháng 12 năm 1874. Về chức danh Giám mục chính tòa Giáo phận Mardin and Amida, nghi lễ Syria, ngày bắt đầu sứ vụ có mâu thuẫn giữa các nguồn tư liệu: Thượng phụ Chalhat có thể đảm trách từ cùng ngày được chọn làm Thượng phụ hoặc bắt đầu ngày 1 tháng 5 năm 1888 mới bắt đầu đảm trách.
Ông qua đời ngày 8 tháng 12 năm 1891, thọ 73 tuổi, sau 17 năm tại vị trí Thượng phụ Antioch nghi lễ Syria.
3GPP

Dự án đối tác thế hệ thứ 3 (viết tắt tên tiếng Anh là 3GPP) là một sự hợp tác giữa các nhóm hiệp hội viễn thông, nhằm tạo ra một tiêu chuẩn kỹ thuật hệ thống điện thoại di động thế hệ thứ 3 (3G) áp dụng toàn cầu nằm trong dự án Viễn thông di động quốc tế-2000 của Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU). Các chỉ tiêu kỹ thuật của 3GPP được dựa trên các chỉ tiêu kỹ thuật của Hệ thống thông tin di động toàn cầu (GSM). 3GPP thực hiện chuẩn hóa kiến trúc Mạng vô tuyến, Mạng lõi và dịch vụ.
Các nhóm hợp tác tạo nên 3GPP là Viện các tiêu chuẩn viễn thông châu Âu (ETSI), Hiệp hội thương mại và công nghiệp vô tuyến/Ủy ban công nghệ viễn thông (ARIB/TTC) (Nhật Bản), Hiệp hội tiêu chuẩn truyền thông Trung Quốc (CCSA), Liên minh các giải pháp công nghiệp viễn thông (ATIS) (Bắc Mỹ) và Hiệp hội công nghệ viễn thông (TTA) (Hàn Quốc). Dự án được thành lập vào tháng 12 năm 1998.
Ngoài 3GPP, không nên nhầm lẫn với Dự án 2 đối tác thế hệ thứ 3 (3GPP2), tổ chứ 3GPP2 xác định các tiêu chuẩn cho công nghệ 3G khác dựa trên IS-95 (CDMA), thường gọi là CDMA2000.

Triển khai

Các hệ thống 3GPP được triển khai ở hầu hết các thị trường GSM đã có sẵn. Chủ yếu là các hệ thống Release 99, nhưng vào năm 2006, mối quan tâm lớn dần về Truy cập gói đường xuống cao tốc (HSDPA) đã dẫn tới việc phát hành Release 5 và phiên bản hơn nữa. Từ năm 2005, các hệ thống 3GPP được triển khai trong các thị trường giống như các hệ thống của 3GPP2 (ví dụ, Bắc Mỹ). Các nhà bình luận công nghiệp luôn nghiên cứu về các hệ thống cạnh tranh, và kết quả thường không rõ ràng.
Quận Đông, Đài Trung

Quận Đông (phồn thể: 東區; bính âm: Dōng Qū, Hán Việt: Đông khu) là một khu (quận) của thành phố Đài Trung, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan). Quận có diện tích 9,2855 km², dân số vòa tháng 8 năm 2011 là 73.853 người, mật độ đạt 7953,6 người/km².
Yanko Sandanski

Sự nghiệp

Anh là một tiền vệ phòng ngự. Yanko được nuôi dưỡng ở đội trẻ CSKA Sofia. Anh là cháu nội của Yane Sandanski.
Vào tháng 1 năm 2017, Sandanski gia nhập Septemvri Sofia.
Viện Đại học Cần Thơ

Viện Đại học Cần Thơ là một viện đại học công lập ở Cần Thơ, được thành lập vào năm 1966. Năm 1975, Viện Đại học Cần Thơ trở thành Trường Đại học Cần Thơ.

Ấn phẩm

Viện Đại học Cần Thơ có ấn hành Tập san An Bình mỗi tam cá nguyệt.
Hiện tượng Koebner

Hiện tượng Koebner (Anh  /ˈkɜbnər/, Mỹ  /ˈkɛbʔ/), còn được gọi là phản ứng Koebner được mô tả bởi nhà khoa học Heinrich Köbner, là hiện tượng xuất hiện của tổn thương da trên vị trí của chấn thương. Hiện tượng Koebner có thể tạo thành một đường tuyến tính với tiếp xúc hoặc kích thích. Tình trạng này cho thấy những đường tổn thương theo sau những đường tiếp xúc với những tác nhân bao gồm: u mềm lây, mụn cóc và viêm da nhiễm độc thường xuân (bệnh viêm da gây ra bởi một số loài thực vật bao gồm thường xuân độc). Tổn thương mụn cóc và u mềm lây có thể lây lan theo đường bệnh nhân tự gãi. Tổn thương viêm da nhiễm độc là thường đi theo đường tiếp xúc với cây. Nguyên nhân của hiện tượng Koebner có thể thứ phát do gãi mà không cần lây nhiễm hoặc hóa chất như bạch biến, vẩy nến, lichen phẳng, lichen chấm, vảy phấn đỏ nang lông, và bệnh Darier.

Lịch sử

Hiện tượng Koebner được đặt theo tên của một nhà da liễu người Đức lập dị nhưng nổi tiếng Heinrich Koebner (1838-1904). Koebner được biết đến nhiều nhất cho những nghiên cứu về nấm. Hiện tượng Koebner là thuật ngữ mô tả tổng quát khám phá bệnh nhân vẩy nến: tổn thương mới thường xuất hiện trên đúng vị trí của chấn thương.
Psilocybin

Psilocybin  ( /ˌsaɪləˈsaɪbɪn/ sy-lə- SY -bin) là một hợp chất tự nhiên gây ảo giác được tạo ra do hơn 200 loài nấm, gọi chung là nấm psilocybin. Những loạn nấm tạo ảo giác mạnh nhất là thành viên của chi Psilocybe, chẳng hạn như P. azurescens, P. semilanceata và P. cyanescens, nhưng psilocybin cũng đã được phân lập từ khoảng một chục chi nấm khác. Là một prodrug, psilocybin được cơ thể nhanh chóng chuyển đổi thành psilocin, có tác dụng thay đổi tâm trí tương tự như LSD, mescaline và DMT, xét trên một số khía cạnh. Nói chung, những tác động bao gồm hưng phấn, thị giác và ảo giác tinh thần, những thay đổi trong nhận thức, gây bóp méo cảm giác về thời gian, kinh nghiệm tâm linh, và có thể bao gồm các phản ứng bất lợi có thể như buồn nôn và cơn hoảng loạn.
Hình ảnh được tìm thấy trên các bức tranh tường thời tiền sử và tranh đá của Tây Ban Nha và Algeria thời hiện đại cho thấy rằng việc sử dụng nấm psilocybin của con người đã có từ trước khi có ghi chép lịch sử. Ở Trung bộ châu Mỹ, nấm này đã được tiêu thụ từ lâu trong các nghi lễ tâm linh và bói toán trước khi các nhà biên niên sử Tây Ban Nha lần đầu tiên ghi nhận việc sử dụng chúng vào thế kỷ 16. Năm 1959, nhà hóa học người Thụy Sĩ Albert Hofmann đã phân lập được nguyên lý hoạt động psilocybin từ nấm Psilocybe mexicana. Chủ nhân của Hofmann, Sandoz đã tiếp thị và bán psilocybin tinh khiết cho các bác sĩ và bác sĩ lâm sàng trên toàn thế giới để sử dụng trong liệu pháp tâm lý ảo giác. Mặc dù các luật về ma túy ngày càng hạn chế vào cuối những năm 1960 đã hạn chế nghiên cứu khoa học về tác dụng của psilocybin và các chất gây ảo giác khác, sự phổ biến của nó như là một entheogen (tác nhân tăng cường tâm linh) đã làm tăng đáng kể việc trồng nấm psilocybin, nhờ có thông tin chi tiết về cách trồng nấm này.
Cường độ và thời gian tác dụng của psilocybin rất khác nhau, tùy thuộc vào loài hoặc giống nấm, liều lượng, sinh lý cá nhân, và môi trường nuôi trồng, như đã được thể hiện trong các thí nghiệm do Timothy Leary tại Đại học Harvard đầu những năm 1960. Sau khi ăn, psilocybin được chuyển hóa nhanh chóng thành psilocin, sau đó tác động lên các thụ thể serotonin trong não. Các tác dụng thay đổi tâm trí của psilocybin thường kéo dài từ hai đến sáu giờ, mặc dù đối với các cá nhân dưới ảnh hưởng của psilocybin, các tác dụng dường như có thể kéo dài hơn nhiều, vì thuốc có thể làm sai lệch nhận thức về thời gian. Psilocybin có độc tính thấp và khả năng gây hại thấp. Sở hữu nấm có chứa psilocybin đã bị đặt ra ngoài vòng pháp luật ở hầu hết các quốc gia, và nó đã được phân loại là một loại thuốc cấm theo nhiều luật về thuốc của các quốc gia.
Scarus iseri

Phân bố và môi trường sống

S. iseri được phân bố dọc theo vùng biển phía tây Đại Tây Dương. Chúng được tìm thấy tại phía nam bang Florida (Hoa Kỳ), Bermuda, Bahamas, phía đông nam vịnh Mexico, khắp vùng biển Caribe đến miền bắc Venezuela. Phạm vi phân bố có thể kéo dài đến Brazil. S. iseri thường sống xung quanh các rạn san hô và trong những thảm cỏ biển của chi Thalassia, những nơi nước trong, ở độ sâu khoảng 3 – 30 m.

Mô tả

S. iseri trưởng thành dài khoảng 35 cm; có thân hình bầu dục thuôn dài; mõm tròn. Cá đực có thân màu xanh lục lam; có một dải màu xanh lá và hồng băng qua mắt. Có một dải màu cam ở gốc vây ngực. Đuôi bằng. Cá mái và cá con không có nhiều màu sắc rực rỡ. Thân có các dải sọc trắng xen kẽ các sọc tối. Mõm có màu vàng.
Số ngạnh ở vây lưng: 9; Số vây tia mềm ở vây lưng: 10; Số ngạnh ở vây hậu môn: 3; Số vây tia mềm ở vây hậu môn: 9; Số vây tia mềm ở vây ngực: 14.
Thức ăn của S. iseri chủ yếu là rong tảo và cỏ biển. S. iseri thường sống thành đàn, cá con ưa ẩn mình trong các bụi rong cỏ. S. iseri được đánh bắt để làm thực phẩm.
Nguyễn Sáng

Tiểu sử

Ông sinh ngày 1 tháng 8 năm 1923 tại làng Điều Hòa, tỉnh Mỹ Tho (nay thuộc Thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang).
Năm 1938, ông thi đỗ vào trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương.
Tháng 8-1945, ông tham gia cách mạng ở Hà Nội. Cuối tháng 12-1946, ông lên chiến khu Việt Bắc, dùng nét vẽ của mình, phục vụ cuộc kháng chiến của dân tộc. Tranh của ông gồm nhiều thể loại, ở thể loại nào ông cũng đều thành công. Về thể loại chiến tranh, ông có các tác phẩm Giặc đốt làng tôi, Kết nạp đảng ở Điện Biên Phủ, Hành quân đêm mưa, Bộ đội nghỉ trưa trên đồi, Thành đồng Tổ quốc. Về thể loại tranh chân dung, ông có hai tác phẩm nổi tiếng là Tư hoạ và Không gian. Ông là bậc thầy về mô tả, làm nổi bật cả tính cách lẫn đặc điểm của nhân vật.
Ngoài ra, ông còn vẽ theo nhiều đề tài khác nhau, như phụ nữ và hoa (thiếu nữ bên hoa sen), cảnh đẹp vừa cổ kính vừa lộng lẫy của chùa chiền (Tháp phổ minh), cảnh núi rừng thâm u mà hùng vĩ (Pác Bó), cảnh nông thôn bình dị, hiền hòa (thiếu nữ trong vườn chuối), cảnh ghi lại những trò chơi dân gian (Chọi trâu, Đấu vật) v.v…

Hội họa

Ông đã làm cuộc cách tân đáng kể trong lĩnh vực sơn dầu và nhất là sơn mài. Đồng thời, ông cũng khai thác thành công phong cách nghệ thuật hội họa hiện đại châu Âu, nhưng vẫn không xa rời nghệ thuật dân gian và cổ truyền Việt Nam. Nghệ thuật của ông là sự kết hợp hài hòa giữa tính hiện đại và tinh hoa của dân tộc. Cùng với Nguyễn Gia Trí, Nguyễn Tư Nghiêm, ông là cây đại thụ của sơn mài Việt Nam. Nếu như Nguyễn Gia Trí đưa sơn mài đến đỉnh cao của những cảnh thần tiên, thì Nguyễn Sáng đẩy sơn mài đến đỉnh cao với tầng lớp đời thường, chiến tranh, cách mạng, những xung đột của cuộc sống hiện tại. Ông bổ sung vào sơn mài bảng màu vàng, xanh, diệp lục với cách diễn tả phong phú dường như vô tận. Những tác phẩm thành công nhất của Nguyễn Sáng nằm ở sơn mài và đấy là đóng góp lớn nhất của Nguyễn Sáng cho hội họa cả về chất liệu và danh tiếng. Các tác phẩm của Nguyễn Sáng có tầm cỡ về kỹ năng, mang rõ những thông điệp lớn về thân phận con người và tiềm ẩn một tài năng lớn của sáng tạo hiện đại cho nền mỹ thuật Việt Nam. Giai đoạn sung sức nhất trong sự nghiệp sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Sáng vào thập niên 70.

Tôn vinh

Ông mất ngày 16 tháng 12 năm 1988 tại thành phố Hồ Chí Minh, thọ 65 tuổi. Tên tuổi của ông được ghi trong Từ điển Bách khoa Larousse ở Pháp. Ông đã được nhà nước truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học - nghệ thuật đợt 1 vào năm 1996.