Hoàng Long Huệ Nam

Thiền Sư Hoàng Long Huệ Nam(黃龍慧南, Ōryū Enan, 1002-1069) là một trong các vị thiền sư xuất sắc trong tông môn Lâm Tế. Sư là người nối pháp của Thiền Sư Sở viên và sư cũng là người khai sáng ra Phái Hoàng Long(một trong hai chi nhánh chính của phái lâm tế). Đến nay dòng thiền của sư vẫn còn tồn tại và phát triển ở các nước như trung quốc, việt nam, nhật bản và được một sô thiền sư nhật bản truyền sang phương tây, mỹ.Đệ tử nối pháp của sư nổi bật là các vị:Hối Đường Tổ Tâm (晦堂祖心), Bảo Phong Khắc Văn (寳峰克文).

Cơ duyên hành đạo

Sư người Huyện Ngọc Sơn (玉山), Tín Châu (信州, Tỉnh Giang Tây), họ là Chương (章). Năm 11 tuổi, sư xuất gia với pháp sư Trí Loan ở Đinh Thủy viện xuất gia.Năm 19 tuổi sư được thọ giới cụ túc.
Ban đầu sư đến tham vấn Tự Ngọc (自玉) ở Quy Tông Tự (歸宗寺) trên Lô Sơn (廬山), rồi Trừng Thị (澄諟) ở Thê Hiền Tự (棲賢寺), và Hoài Trừng (懷澄) ở Tam Giác Sơn (三角山, Tỉnh Hồ Bắc).Qua đó sư có thấu được thiền chỉ của Tông Vân Môn.
Sau được giới thiệu sư đến tham vấn thiền sư sở viên. Một hôm thiền sư Sở viên nhắc công án" Triệu Châu khám bà bà" sư liền được đại ngộ và ấn chứng.Lúc đó sư 35 tuổi, rồi sư đi hành cước tham vấn các nơi.
"Giỏi vượt tùng lâm là Triệu Châu
 Lão bà nơi khám không mối manh
 Hiện nay bốn biển như gương sáng
 Bộ hành thôi chớ ghét con đường."(Bài kệ ngộ đạo của sư)
Sau khi trở về lại Quy Tông Tự, gặp phải lúc chùa bị hỏa tai, sư bị hạch tội và bị tống giam vào ngục thất.
Sau khi được tha tội, sư lui về ẩn cư ở Hoàng Bá. Sau đó, ông chuyển đến Hoàng Long Sơn (黃龍山) ở Phủ Long Hưng (隆興府), và nỗ lực cử xướng tông phong của mình
Sư tiếp dẫn học nhân tham thiền bằng cách sử dụng các công án thiền, vào lúc này công án được xiển dương rất mạnh.
Sư giáo hóa có rất nhiều đồ chúng, rộng cả Hồ Nam, Hồ Bắc, Giang Tây.
Vào ngày 17 tháng 3 năm thứ 2 (1069) niên hiệu Hy Ninh (熙寧), ông ngồi xếp bằng thị tịch, hưởng thọ 68 tuổi, và được ban cho thụy hiệu là Phổ Giác Thiền Sư (普覺禪師). trà- tỳ thu được xá- lợi năm màu, xây tháp ở Tiền Sơn.
Sư có để lại các tác phẩm: Hoàng Long Nam Thiền Sư Ngữ Lục (黃龍南禪師語錄) 1 quyển, Hoàng Long Nam Thiền Sư Ngữ Yếu (黃龍南禪師語要) 1 quyển, Hoàng Long Nam Thiền Sư Thư Xích Tập (黃龍南禪師書尺集) 1 quyển.

Ngữ lục-Công Án:

(Hòa thượng thích thanh từ dịch)
Sư thượng đường khai thị:"Biển trí không tánh, bởi cái giác vọng nên thành phàm. Cái giác vọng vốn rỗng, tức tâm phàm mà thấy Phật, liền vậy thôi đi. Nghĩa là Đồng An (Sư) không chia hợp, tùy chỗ muốn điên đảo của các ông. Nam đẩu bảy, Bắc đẩu tám".
"- Thiền sư Vĩnh Gia nói:
 Du giang hải, thiệp sơn xuyên
 Tầm sư phỏng đạo vị tham thiền
 Tự tùng nhân đắc Tào Khê lộ
 Liễu tri sanh tử bất tương quan.
Dịch:
 Dạo sông biển, dẫm núi khe
 Tìm thầy học đạo gọi tham thiền
 Từ ngày nhận được Tào Khê lộ
 Biết rành sanh tử chẳng tương quan.
Chư Thượng tọa! cái nào gọi là dạo núi sông? cái nào gọi là tầm sư? cái nào gọi là tham thiền? cái nào gọi là hỏi đạo? Nhằm Hoài Nam, Lưỡng Chiếc, Lô Sơn, Nam Nhạc, Vân Môn, Lâm Tế, mà cầu thầy hỏi đạo; Động Sơn, Pháp Nhãn mà tham thiền, ấy là nhằm bên ngoài tìm cầu, gọi là ngoại đạo. Nếu lấy tánh Tỳ-lô làm biển trí Bát-nhã, tịch diệt làm thiền, gọi là cầu bên trong. Nếu cầu bên ngoài thì ngươi chạy mãi; nếu dừng lại cầu bên trong năm uẩn là ngươi bị trói mãi. Thế nên, Thiền chẳng phải trong ngoài, chẳng phải có không, chẳng phải thật hư. Đâu chẳng nghe nói: thấy trong thấy ngoài đều lầm, Phật đạo ma đạo đều ác. Chợt vậy bỏ đi chừ trăng lặn núi tây, lại tìm danh sắc chừ nơi nào danh mạo?"
Sư có để lại một công án bí hiểm nổi tiếng trong thiền môn, hiếm có người lãnh hội được. Gọi là " Ba cửa của Hoàng Long":
” Mọi người đều có nơi sinh ra, vậy thượng toạ quê quán ở đâu? Sau đó ngài đưa tay ra hỏi: Tay ta sao giống tay Phật?- Ngài lại duỗi chân ra hỏi tiếp: “ Chân ta sao giống chân lừa”