Mặt trận Quốc gia Thống nhất Giải phóng Việt Nam

Mặt trận Quốc gia Thống nhất Giải phóng Việt Nam (tiếng Anh: National United Front for the Liberation of Vietnam) - hay Mặt trận Hoàng Cơ Minh - là một tổ chức chính trị kết hợp vũ trang chủ trương khôi phục chính thể Việt Nam Cộng hòa hoạt động từ 1980 đến 2004. Đây được xem là tiền thân của Đảng Việt Tân.

Hình thành

Theo các tài liệu của đảng Việt Tân, thì Mặt trận được thành lập từ các tổ chức chính trị và vũ trang chống lại chính quyền Việt Nam thống nhất đặt dưới quyền lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam như Lực lượng Quân dân Việt Nam, Tổ chức Phục hưng Việt Nam và Tổ chức Người Việt tự do và một số nhóm vũ trang nhỏ hoạt động sau ngày 30 tháng 4 năm 1975. Ngày 30 tháng 4 năm 1980, tại một đại hội ở nam tiểu bang California, các nhóm này giải thể để thành lập Mặt trận Quốc gia Thống nhất Giải phóng Việt Nam, do cựu Phó Đề đốc Hoàng Cơ Minh giữ cương vị Chủ tịch, với mục tiêu tập hợp các tổ chức chính trị và vũ trang chống lại chính quyền Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Thành phần nòng cốt của Mặt trận chủ yếu là các sĩ quan và viên chức cũ của chính quyền Việt Nam Cộng hòa.
Cơ cấu của Mặt trận gồm 2 bộ phận là Tổng vụ Quốc nội, Tổng vụ Hải ngoại. Vai trò của Tổng vụ Quốc nội là điều hành các hoạt động tại Việt Nam, xây dựng hạ tầng cơ sở. Vai trò của Tổng vụ Hải ngoại là điều hành các hoạt động của Mặt trận tại hải ngoại, chủ yếu tìm cách vận động tài chính và kết nạp thành viên là người Việt tại hải ngoại.
Theo tài liệu của đảng Việt Tân, thì một số tổ chức kháng chiến tại Việt Nam đã lần lượt giải thể để gia nhập Mặt trận như "Lực lượng đoàn kết dân tộc chống Cộng", "Mặt trận dân tộc kháng chiến", "Lực lượng phục quốc Việt Nam", "Tổ chức kháng chiến vùng Tây ngạn Cửu Long Giang",...

Hoạt động vũ trang

Từ năm 1985, Mặt trận nhiều lần tổ chức đưa người về Việt Nam qua các chiến dịch Đông Tiến để hợp tác với các tổ chức chống chính quyền Việt Nam, xây dựng hạ tầng cơ sở cho Mặt trận và phát triển nhân sự. Tuy nhiên, hầu hết các chiến dịch này đều không thành, từ đó dẫn đến tan vỡ chiến lược đấu tranh bạo lực vũ trang trong quốc nội. Chính trong một chiến dịch Đông Tiến vào tháng 7 năm 1987, Chủ tịch Hoàng Cơ Minh bị trọng thương và tự sát.

Giải thể

Sau cái chết của Chủ tịch Hoàng Cơ Minh, Mặt trận hầu như chỉ thu gọn lại trên hình thức tuyên truyền vận động trong giới người Việt tại hải ngoại. Trên thực tế, các hoạt động của Mặt trận chỉ còn do đảng Việt Tân điều hành. Vào giữa năm 1991, sau gần 8 năm hoạt động, Đài Việt Nam Kháng chiến tạm ngưng vì bị khó khăn về vận hành trên vùng đất của Thái Lan.
Mặt trận chính thức tuyên bố ngưng hoạt động vào tháng 9 năm 2004 thay vào đó là sự ra đời của đảng Việt Tân.

Nhận định

Bùi Anh Thư, một người hoạt động chống Đảng Cộng sản Việt Nam trong cộng đồng người Việt ở Mỹ đã nhận xét về Mặt trận Quốc gia Thống nhất Giải phóng Việt Nam sau 1 loạt các nghi vấn ám sát các phóng viên gốc Việt của tổ chức này như sau:
"...tôi đã không khỏi đau lòng khi nhắc đến Mặt Trận Quốc gia Thống Nhất Giải Phóng Việt Nam, một tổ chức đã làm bùng lên ngọn lửa đấu tranh của triệu người tị nạn và cũng là một tổ chức đã gây bao oan khiên cho những người yêu nước vô tội."
Minh Đức Hoài Trinh (theo lời của Bùi Anh Thư), một người Mỹ gốc Việt khác đã gọi việc tin tưởng vào Mặt Trận Quốc gia Thống Nhất Giải Phóng Việt Nam là:
"...Trao thân nhầm tướng cướp..."