Allosaurus

Mô tả

Allosaurus là một Theropod lớn điển hình, có một hộp sọ lớn trên cái cổ ngắn, đuôi dài và chi trước khá ngắn. Allosaurus fragilis, loài nổi tiếng nhất trong chi này, có chiều dài trung bình 8,5 m (28 ft), với mẫu Allosaurus chính xác lớn nhất (AMNH 680) ước tính dài 9,7 mét (32 feet) và ước tính trọng lượng khoảng 2,3 tấn (2,5 tấn ngắn). Trong chuyên khảo năm 1976 của mình về Allosaurus, James H. Madsen đã đề cập đến một loạt các kích thước xương mà ông giải thích để xác định chiều dài tối đa là 12–13 m (39–43 ft). Như các chi khủng long khác nói chung, ước tính trọng lượng có thể gây tranh cãi, và từ năm 1980 dao động từ 1.500 kg (3.300 pound), 1.000-4.000 kg (2.200-8.800 pound) và 1.010 kg (2.230 pound). John Foster, một chuyên gia về sự hình thành hệ tầng Morrison, cho rằng 1.000 kg (2.200 pound) là hợp lý cho một cá thể lớn như chi A. fragilis, nhưng 700 kg (1.500 pound) là một ước tính gần gũi hơn cho các cá thể đại diện thường có kích thước trung bình, dựa trên kích thước của xương đùi anh ta đo được. Sử dụng mẫu vật có biệt danh là "Big Al", các nhà nghiên cứu sử dụng mô hình máy tính và đạt được ước tính tốt nhất là 1500 kg (3.300 pound) cho một cá thể, nhưng bằng các thông số khác nhau, họ cũng ước tính trọng lượng con vật có thể đạt từ 1.400 kg (3.100 pound) đến khoảng 2.000 kg (4.400 pound).
Một số mẫu vật khổng lồ đã được quy cho Allosaurus, nhưng thực tế có thể thuộc về các chi khác. Chi Saurophaganax (OMNH 1708) có lẽ dài tới 10,9 m (36 ft), và loài duy nhất của nó đôi khi được gộp vào chi Allosaurus với tên gọi Allosaurus maximus, mặc dù các nghiên cứu gần đây ủng hộ nó như một chi riêng biệt. Một mẫu vật tiềm năng khác của Allosaurus, một khi được gán cho chi Epanterias (AMNH 5767), có thể đo được dài tới 12,1 m (40 feet). Một phát hiện gần đây hơn là bộ xương từng phần từ mỏ đá Peterson ở hệ tầng Morrison của New Mexico; Allosaurid lớn này có thể là một cá thể khác của Saurophaganax.

Cổ sinh thái học

Hóa thạch Allosaurus chiếm 70 - 75% số mẫu vật khủng long chân thú được tìm thấy tại thành hệ Morrison; và do đó là bậc dinh dưỡng cao nhất trong chuỗi thức ăn của thành hệ này. Bản thân Morrison là một vùng đá rộng 1.5 triệu km2 nằm ở phía Tây Hoa Kỳ, với kiểu khí hậu đặc trưng là nửa khô hạn, 2 mùa mưa, khô rõ rệt cùng các bãi bồi bằng phằng. Thảm thực vật tại đây thay đổi từ các rừng thông, dương xỉ mộc, dương xỉ dọc theo sông; cho đến các xavan dương xỉ xen lẫn vài cây khác như chi thông đã tuyệt chủng dạng bách tán Brachyphyllum.
Thành hệ Morrison là một trong những nơi giàu hóa thạch nhất Bắc Mỹ. Rất nhiều loài động thực vật cổ đại đã được tìm thấy tại đây, gồm, thực vật: tảo lục Chlorophyta, nấm, rêu, mộc tặc, dương xỉ, tuế, bạch quả cùng vài họ thông; động vật: các loài thân mềm hai mảnh, ốc, cá vây tia, động vật lưỡng cư không đuôi và có đuôi, rùa, động vật đầu mỏ, thằn lằn, các loài crocodylomorpha trên cạn và dưới nước, vài dực long, nhiều loại khủng long và một số bộ thú thủy tổ như Docodonta, Multituberculata, Symmetrodonta và Eutriconodonta. Khủng long tại đây có khủng long chân thú Ceratosaurus, Ornitholestes, Torvosaurus; chân thằn lằn Apatosaurus, Brachiosaurus, Brontosaurus, Camarasaurus, Diplodocus; và hông chim Camptosaurus, Dryosaurus, Stegosaurus. Hóa thạch Allosaurus thường nằm chung một nơi với Apatosaurus, Camarasaurus, Diplodocus, và Stegosaurus.
Không chỉ ở Mỹ, Allosaurus còn được tìm thấy tại Bồ Đào Nha. Các thành hệ niên đại Jura Muộn này cũng có những nét tương tự như thành hệ Morrison, có điều chúng mang ảnh hưởng của đại dương nhiều hơn. Nhiều chi khủng long trong thành hệ Morrison cũng là những chi được tìm thấy trong các thành hệ Bồ Đào Nha (chủ yếu là Allosaurus, Ceratosaurus, Torvosaurus, và Apatosaurus), hoặc là họ hàng gần của chúng (Brachiosaurus so với Lusotitan, Camptosaurus so với Draconyx).
Ở cả hai thành hệ trên, Allosaurus tồn tại song song cùng với 2 chi khủng long chân thú ăn thịt lớn khác là Ceratosaurus và Torvosaurus. Dựa trên các đặc điểm giải phẫu học và vị trí hóa thạch của 3 chi này, người ta nghĩ chúng có các tổ sinh thái khác nhau. Ceratosaurus và Torvosaurus dường như thích hoạt động gần các rạch nước. Với cơ thể thấp, ốm, chúng có lợi thế trong địa hình rừng và bụi cây thấp. Trái lại, Allosaurus chắc nịch hơn, chân dài hơn, nhanh hơn nhưng không linh hoạt bằng, có vẻ thích hợp hơn với địa hình bãi bồi khô. Sọ Ceratosaurus thì cao và hẹp, còn răng của chúng thì lớn và rộng hơn Allosaurus.Đây là một trong những đặc điểm giải phẫu học dễ nhận biết để phân biệt 2 chi này. Thịt Allosaurus cũng có thể được các loài khủng long khác tiêu thụ, như dấu răng trên xương mu của một mẫu Allosaurus cho thấy, có thể là của Ceratosaurus hay Torvosaurus. Vị trí của xương này (một trong những phần cuối cùng của thân và được che chắn một phần bởi chân), cùng với thực tế rằng nó là một trong những phần cứng nhất trong bộ xương, cho thấy rằng con Allosaurus này đã chết và đang bị (các) cá thể khủng long ăn xác thối ăn.

Đời sống

Số lượng lớn các hóa thạch Allosaurus thuộc đủ mọi lứa tuổi khác nhau ("trẻ" nhất có thể là các trứng tại Colorado) đã giúp cho các nhà khoa học nghiên cứu được sự phát triển cũng như tuổi thọ ước tính của chúng. Dựa trên các phân tích mô học xương chi, sự phát triển của xương dừng lại lúc 22 đến 28 tuổi, xêm xêm với các loài khủng long chân thú lớn khác như Tyrannosaurus. Cũng từ phân tích trên, tốc độ tăng trưởng nhanh nhất của Allosaurus dường như rơi vào năm thứ 15 với 150 kg/năm.
Medullary bone tissue (endosteally derived, ephemeral, mineralization located inside the medulla of the long bones in gravid female birds) has been reported in at least one Allosaurus specimen, a shin bone from the Cleveland-Lloyd Quarry. Today, this bone tissue is only formed in female birds that are laying eggs, as it is used to supply canxi to shells. Its presence in the Allosaurus individual has been used to establish sex and show it had reached reproductive age. However, other studies have called into question some cases of medullary bone in dinosaurs, including this Allosaurus individual. Data from extant birds suggested that the medullary bone in this Allosaurus individual may have been the result of a bone pathology instead.

Não và các giác quan

Kết quả chụp cắt lớp vi tính nội đúc não Allosaurus cho thấy nó có nhiều nét tương đồng với crocodilian hơn là chim. Qua cấu trúc hệ tiền đình của nó, người ta biết được, ở trạng thái nghỉ, hộp sọ Allosaurus nằm ngang, không chúc lên hay chúc xuống. Tai trong Allosaurus cũng giống như cá sấu, vì thế có lẽ nó nghe tốt nhất là ở tần số thấp, và gặp khó khăn với những âm thanh nhỏ. Hành khứu giác thì lớn, có vẻ như rất thích hợp cho việc đánh hơi, mặc dù vùng xử lý thông tin mùi khá là nhỏ.