Chế Linh

Tiểu sử

Chế Linh tên thật là Jamlen (Trà-len), tên Việt là Lưu Văn Liên, sinh ngày 3 tháng 4 năm 1942 tại Paley Hamu Tanran, gần Phan Rang (nay thuộc làng Hữu Đức, xã Phước Hữu, Ninh Phước - Ninh Thuận).
Tháng 8 năm 1959, Chế Linh vào Sài Gòn làm việc cho một ông chủ người Hoa rất tốt bụng – ông chủ này đã giúp đỡ Chế Linh đi học và trả lương rất hậu cho Chế Linh giúp việc trong nhà như nấu ăn và coi con cho ông ta. Sau 9 tháng làm việc, dành dụm được một số tiền, Chế Linh quyết định vào trường Bồ Ðề rồi sau đó là trường Nguyễn Công Trứ để tiếp tục việc học.
Cũng trong thời gian này, Ðoàn văn nghệ Biệt Chính Biên Hòa cần tuyển ca sĩ để theo đoàn đi hát trong các miệt làng xa tại Biên Hòa. Chế Linh tham dự và đoạt giải Nam ca sĩ xuất sắc nhất. Hoàn toàn không nghĩ là mình sẽ theo nghề ca hát, nhưng Chế Linh đã theo đoàn này hát (cùng với Châu Kỳ, Trúc Phương) vì tiền lương rất nhiều. Hai năm sau, đoàn văn nghệ tan rã, Chế Linh bắt đầu làm nghề tài xế chở xe đá tại Biên Hòa chung với Bằng Giang. Vừa làm việc, vừa luyện giọng và viết nhạc – tình yêu âm nhạc đã bắt đầu nảy nở trong Chế Linh. Nhiều bài hát nổi tiếng được ông cùng Bằng Giang sáng tác trong thời gian này như Bài ca kỷ niệm, Đêm buồn tỉnh lẻ, Đoạn tái bút,... Năm 1964, Chế Linh hợp tác với công ty Continental cho ra đời đĩa nhạc đầu tay “Vùng biển trời và màu áo em” và sau đó ký hợp đồng với công ty Đĩa Hát Việt Nam.
Dù không phải nhập ngũ vì là người dân tộc thiểu số, nhưng Chế Linh có thiên hướng hát về nhạc chiến tranh của những người lính trong Quân lực Việt Nam Cộng hòa. Mùa hè đỏ lửa 1972, Chế Linh bị Chính phủ Việt Nam Cộng hòa cấm hát vì phản động.
Năm 1975, ông bị chính quyền mới bắt tại Sông Mao, Mỹ Đức vì tội "phản động". Năm 1980, sau 28 tháng biệt giam, ông vượt biên thành công sang Malaysia, sau đó định cư tại Toronto, Canada. Năm 2007, lần đầu tiên ông theo một đoàn văn hóa của UNESCO về thăm lại và biểu diễn tại Việt Nam. Năm 2011, ông tổ chức liveshow 30 năm tái ngộ tại Hà Nội. Trong những năm sau đó, ông nhiều lần trở lại Việt Nam để du lịch và biểu diễn.
Chế Linh và Thanh Tuyền là người tình sân khấu, hai người được cho là Cặp đôi song ca nhạc vàng hay nhất Việt Nam, được giới chuyên môn đánh giá cao về hai giọng hát này. Từ năm 1967–1968, Thanh Tuyền hát song ca cùng ca sĩ Chế Linh rất thành công đã trở thành một hiện tượng được nhắc đến nhiều nhất vào thời gian đó và cho đến ngày nay vẫn được mọi người ngưỡng mộ. Hiện tượng này cũng được tạo dựng nên bởi nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông vào thời kỳ Chế Linh đang cộng tác với hãng đĩa Continental của ông. Vì muốn có sự thay đổi và nhất là tránh cho thính giả nhàm chán với những nhạc phẩm đơn ca nên ông đã đưa ra sáng kiến là để Thanh Tuyền song ca với Chế Linh. Đĩa hát đầu tiên trong đó có nhạc phẩm Hái hoa rừng cho em của Trương Hoàng Xuân được tung ra thị trường và trở nên ăn khách một cách không ngờ. Những hãng đĩa khác sau đó đã tiếp tục khai thác cặp đôi song ca này.
Thanh Tuyền, Chế Linh đã trở lại sau 5 năm không sánh bóng cùng nhau trong liveshow "Con đường xưa em đi" vào ngày 2/11/2017 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội.

Gia đình

Năm 21 tuổi, Chế Linh lấy người vợ đầu tiên. Chỉ 4 năm sau ngày thành hôn, vợ của Chế Linh sinh 5 đứa con.
Khi đứa con thứ 5 vừa biết đi chập chững thì Chế Linh ly dị người vợ đầu để cưới người vợ thứ hai là em gái của vợ trước. Chế Linh sống với cô vợ thứ hai này được 4 năm và sinh tiếp 4 đứa con. Hai chị em đùm bọc nhau làm vợ vẫn không thể giữ chân một ông chồng phong lưu.
Năm 1971, chàng ca sĩ Chế Linh lại độc thân, sau hai cuộc hôn nhân với hai chị em kéo dài 8 năm. Chỉ 1 năm sau, Chế Linh cưới người vợ thứ ba là Thúy Hằng mới 17 tuổi. Mặc gia đình ngăn cấm, Thúy Hằng vẫn làm vợ Chế Linh và sinh liên tục 2 đứa con.
Năm 30 tuổi, người vợ thứ ba của Chế Linh đã tự tử, để lại dòng thư tuyệt mệnh: “Em ra đi để anh còn mãi mãi trong tim em và em cũng còn mãi trong tim anh!”.
Cuối năm 1975, Chế Linh tổ chức đám cưới với Vương Nga và có thêm 3 đứa con.