Türkiye Kulüplerarası Atletizm Şampiyonası

Türkiye Kulüplerarası Atletizm Şampiyonası ya da Türkiye Puanlı Atletizm Birinciliği, Türkiye Atletizm Federasyonu tarafından 1951'den 1987'ye dek düzenlenen ve atletizmde kulüp düzeyinde Türkiye şampiyonunu belirlemeyi hedefleyen spor organizasyonu.
1987 yılında Türkiye Atletizm Ligi organizasyonunun başlatılmasıyla anılan seneden itibaren düzenlenmemiştir.

Fikrin ortaya çıkışı

Türkiye'de tarihçesi Cumhuriyet'in ilanından önceki döneme dayanan atletizm sporunda ilk Türkiye Şampiyonası 5 Eylül 1924 tarihinde Eskişehir'de düzenlenmiştir . Paris'te düzenlenen 1924 Yaz Olimpiyatları'nda başarılı olamayan Türk atletlerinin derecelerinin daha sistematik şekilde belirlenmesi yönündeki çalışmalar çerçevesinde, bireysel düzeyde düzenlenen bu ilk şampiyonada ferdi dereceler tespit edilmiş ve rekor kaydına başlanmıştır.
Bunun haricinde aynı yıl İstanbul ve Ankara, çok sonra da İzmir'de yine Bölge Ferdi Atletizm Şampiyonaları düzenlenmeye başlamış, kulüplerarası müsabakalar ise daha sonra başladığı gibi 1940'lara kadar düzenli bir seyir izlemekten de uzak kalmıştır. 
Genellikle İstanbul-Ankara mücadelesi şeklinde geçen Türkiye Ferdi Atletizm Şampiyonasının yanı sıra bir de kulüplerarası Türkiye birinciliğinin düzenlenmesi fikrinin taraftar kazanabilmesi için Türkiye'nin maddi olanaksızlıklar, ülke içi ulaşım imkânlarının kısıtlılığı ve masrafı ile kulüpleşme olgusunun ülke çapına yayılmasındaki gecikmeler gibi sıralanabilecek sorunların tedricen bertaraf edilmesi gerekmiştir.
Öte yandan, ilk Türkiye Birinciliği 1924'te düzenlenen futbola ilaveten, 1942'de sutopu, 1945'te hentbol, 1946'da basketbol, 1948'de voleybol gibi takım sporlarında Türkiye şampiyonaları tertiplenmeye başlanmıştır. 1951 yılında ise kürek dalında olduğu gibi genellikle yarışlarda ilk üçe girenleri puanlama usulüyle atletizmde de puanlı takım şampiyonasının organize edilmesi mümkün olabilmiştir.

Şampiyonanın sistemi

Türkiye Kulüplerarası Atletizm Şampiyonaları'na katılım hususunda iki yöntem izlenegelmiştir: Bazen kulüplerarası bölge şampiyonalarında belirli derecelere ulaşan kulüplerin katılması, bazen de Türkiye Şampiyonası elemelerinde Atletizm Federasyonu tarafından belirlenen puan limitini geçen kulüplerin iştirak etmesi sağlanmıştır.
Puanlama sistemi ise 1954'e kadar branşlarında ilk üçe ya da altıya giren sporculara 1 ilâ 3 ya da 1 ilâ 6 puan verilmesine dayandırılmış; 1957'den 1987'ye kadar ise Uluslararası Atletizm Federasyonları Birliği'nin (IAAF) belirlediği ve sıralamaların yanı sıra dereceleri de dikkate alan sistemle gerçekleştirilmiştir.

Atletizm sezonu ve şampiyonaların tarihleri

Kros ve salon yarışları hariçte bırakılırsa, atletizm açık hava sporu olduğundan Türkiye Kulüplerarası Atletizm Şampiyonalarının yaz aylarında düzenlenmesi, Türkiye'de Haziran ve Temmuz aylarının sıcak olması nedeniyle de ya Mayıs ya da Ağustos-Ekim döneminin tercih edilmesi söz konusu olmuştur.

Şampiyonanın düzenlendiği şehirler

Şampiyona 1951 sezonundan 1987 sezonuna kadar 35 kez düzenlenmiştir. İstanbul ve İzmir 12'şer kez ile şampiyonayı en çok düzenleyen şehirler olmuşlardır. Ankara 9 kez, Bursa, Eskişehir ve Mersin de birer kez  şampiyonaya evsahipliği yapmışlardır (Şehirlerin toplamının 36 çıkmasının sebebi 1985 şampiyonasının İstanbul ve İzmir olmak üzere iki kademeli yapılmış olmasıdır).

Avrupa Kupaları

Türkiye Kulüplerarası Atletizm Şampiyonası, ülke şampiyonunu belirleyen spor organizasyonu olarak, 1975 yılından sonra atletizm branşında da düzenlenmeye başlayan Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası'na katılacak Türk takımının belirlenmesini sağlamıştır. 1987 yılından sonra ise Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası'na Türkiye Atletizm Süper Ligi şampiyonlarının katılması söz konusu olmuştur.