Uluderbent, Alaşehir

Tarihçe

Derbent çayı vadisinin bir dirsek çizdiği ve vadisini biraz genişlettiği yerde kurulan Uluderbent 1975 yılında belediye olmuştur. Yerleşme önceleri Derbent adıyla anılırken, belediye olduktan sonra adının önüne ULU kelimesi eklenmiş ve kasabaya Uluderbent adı verilmiştir. Ancak yerel olarak hala Derbent denilmektedir. Derbent adından anlaşılacağı üzere kasaba tarihi bir özellik göstermektedir. Derbent kelimesinin anlamı, geçmişte tarihi yolların veya öneme haiz yerlerin korunması amacıyla kurulan karakol yerleşmeleridir. Uluderbent'te böyle bir yerde Küçük Menderes grabeniyle Alaşehir ovasını ve Denizli yöresini birbirine bağlayan yollar üzerinde bulunmaktadır. Bunun yanında kışları denize yakın sıcak alanlarda, yazları iç kesimdeki yüksek yaylalarda geçiren Türkmenlerin göç yolları da buradan geçmektedir. Bu sebeple kasaba merkezinde ev yapmak amacıyla kazılan temellerde tarihi paralara ve eserlere rastlanılmıştır. Ayrıca hemen kasabanın kuzeydoğu kesiminde bulunan "Körez Kayalığı" ve kuzeyinde Dağhacıyusuf mahallesinin doğusunda bulunan değirmen oldukça eskidir. Yine Körez kayalıkları üzerinde bir de "Demirkapı" adı verilen bir mekân bulunmaktadır. Burası içine merdivenlerle inilen bir dehliz şeklindedir. Bu dehlizin içerisinde sürekli seviyesi değişen su birikintisinin bulunması içine girilmesini de engellemektedir. Kasabanın güneydoğusunda, yine Derbent çayının kenarında "Kocakız Köprüsü" adı verilen Selçuklulardan zamanında yapıldığı düşünülen bir de taş köprü bulunmaktadır.

Coğrafya

Manisa ili Alaşehir İlçesi'nin bir kasabası olan Uluderbent, Bozdağların güneydoğu kesiminde Yavaşkan sırtının aşağı kesiminde Derbent çayı vadisinin kenarında kurulmuştur. Denizden yüksekliği 450 metredir ve kasaba toprakları oldukça engebelidir. Uluderbent, ilçe merkezine 30 km, il merkezine ise 120 km uzaklıktadır.
Uluderbent Kasabası 5 mahalleden oluşmaktadır. Bunlar, Atatürk, Köprübaşı, Alaçatı, Çiftlikdere ve Bahçedere mahalleleridir. Bunlardan Atatürk ve Köprübaşı mahalleri merkezde bulunmakta diğerleri, kasaba merkezinin biraz dışında bulunmaktadır. Alaçatı mahallesi, kasabanın batı kesiminde Kiraz yolu üzerinde bulunurken, Çiftlikdere mahallesi kasabanın güneydoğusundaki düz alanda ve Bahçedere mahallesi kasabanın güney batısında Çaldağı'nın kuzeyinde yer almaktadır. Kasaba bu mahallelerden başka Sarıpınar, Dağarlar, Doğancı, Dağhacıyusuf, Çamlıbel ve Örencik gibi köylerin de ekonomik merkezliğini yapmaktadır.

Ekonomi

Kasaba 29422 dönüm alana sahiptir. En çok tütün tarlalarının bulunduğu kasabada toprakların kullanımı şu şekildedir. 1500 dönüm otlak, 4000 dönüm fundalık, 4779 dönüm orman ve 2043 dönüm sulu tarım arazisine sahiptir.Bunun yanında daha çok kayalıklarda ve akarsu yatağından oluşan 1328 dönüm da faydalanılamayan alan mevcuttur. Yaklaşık 750 hanenin bulunduğu kasabada halkın ana geçim kaynağı tütün ekiciliğidir. Bunun yanında arpa ve buğday tarımı ve az da olsa hayvancılık vardır. Ayrıca kasaba özelliği gösterdiği için ticaret gelişmiştir ve geçimini bu yolla sağlayan ailelerin sayısı da az değildir. Bunun yanında imalata yönelik olmayan bir sanayide gelişmiştir. Kasaba da 45 aile tarım dışı işlerle geçimini sağlamaktadır. Kasabada genel itibarıyla tütün yetiştiriciliğinin yanında, sulu tarım yapılabilecek alanlarda, sebze ve meyve yetiştiricliğinin yanında son yıllarda önemli oranda kiraz yetiştiriciliği de yapılmaktadır. Sebze ve meyve yetiştiricilği Derbent çayının iki kenarında bulunan sulanabilen düz alanlarda yapılmaktadır. Bunun yanında engebeli alanlarda zeytin üreticiliği de yapılmaktadır.