Gölköy

Tarih

İlçenin tarihi Ordu ili ve yöresinin tarihi ile birlikte incelenmelidir. Tarihte Hapsamana bugünkü ismi ile Gölköy olarak geçen yerde tarih içerisinde çiftçilikle ve madencilikle uğraştığı belirlenen Tibarenlar, Khalibler, Mossinoikler adı verilen Tzanik kabileler yaşamışlardır.
1204 yılında Trabzon İmparatorluğu'nun kurulması ile yerel güçlerin egemenliğine girmiştir.
Anadolu Selçuklu Devleti'nin; İlhanlı Devleti'nin egemenliğine girmesi ile Anadolu'ya gelen Türk boyları kendi beyliklerini kurmuşlardır.
Bunlardan biri de Mesudiye Milas beyi Hacı Emiroğlu Bayram beydir. Beyliğin hudutları Fidaverendi Hapsamana, Uluğbeğlü, Bayramlu, Milas ve Reşadiye ilçesinin bir bölümüdür. Sanıldığı gibi Şıhman Köyü hiçbir zaman belde ya da nahiye konumunda olmamıştır. Asıl yerleşim alanı olarak gerek yerli Hıristiyanlar, gerekse Hacı Emiroğulları bugünkü Kale Köyü ile Çatak Köyü çevresini merkezi yerleşim alanı olarak kullanmışlardır. 1455 tarihli tahrir defterinde yöre ile ilgili birçok kayıt ve yer isimlerine rastlanmakla beraber Hapsamana Kalesi'nin üs olarak kullanıldığı açıkça belirtilmektedir.
Bizans döneminde yapılmış ve Osmanlı döneminde de kullanılmış olan Hapsamana Kalesi ve Çatak Köyü'nde bulunan tarihi mezarlar, oyma yapılar, mağaralar ayrıca yine Çatak Köyü sınırları içinde bulunan Geyik Kayası, evlek tarla, Pennecük Tepesi gibi doğa harikası yerler ile tarihi hamam ilçenin ziyarete değer yerlerinin başında gelmektedir. Son zamanlarda Çatak Köyü ve Cihadiye Köyü ve Ulugöl başta olmak üzere ilçenin birçok köyü, doğal manzara meraklılarının akınına uğramaktadır.

Coğrafya

Orta Karadeniz'de yer alır. Ordu, kuzeyinde Karadeniz, doğusunda Giresun, batısında Samsun, güneyinde Sivas ve Tokat illeri ile çevrilidir. Konumu 40-41 derece kuzey paralelleri, 37-38 derece doğu meridyenleri arasındadır. Orta ve Doğu Karadeniz bölümlerinde toprakları bulunan bir ildir. Yüzölçümü 5963 km² dir.

İklim

Ordu'da tipik bir Karadeniz iklimi hakimdir. Kışlar serin, yazlar ılık geçer. Yılın hemen hemen bütün aylarında yağış vardır. Genelde ılıman bir iklim yapısına sahip olmakla, coğrafi yapısı itibarıyla, deniz ve kara olmak üzere iki farklı iklim karakteri gösterir. Kıyıya paralel bir duvar gibi uzanan dağlarla sahil arasında geçiş iklimi görülür. Ölçümlere göre, en soğuk ay, ocak-şubat aylarıdır. Bu aylarda en düşük sıcaklık sıfırın altına inmekte, 6-7 derece dolaylarında gerçekleşmektedir. İç bölgelerde en soğuk ay Ocaktır. Bu ayda en düşük sıcaklık -7 dereceye kadar inmektedir.
Kıyı bölümünde en sıcak ay Temmuz, Ağustostur. Burada kıştan bahara bilhassa yaza geçiş yavaş bir şekilde meydana gelir. Sonbahar ılık olup kış ortasına kadar sürer. İç kısımlarda sıcaklık düşer. Ocak, Şubat ayları sıcaklıkları, kıyı şeridinde sıfırın altına düşmez. Yükseldikçe ısı azalır: Ulubey'de 1 -2 dereceye, Gölköy ve Mesudiye'de 4 dereceye, Aybastı ve çevresinde -8 dereceye kadar düşer.
Yağışlara gelince, kıyı şeridi en yağışlı kesimdir.
Sonbaharda yağışlar daha fazladır. Temmuz ayında yağan yağmurlar, sağanak olduğu için, sel karakteri gösterir. Büyük akarsu yataklarından taşarak sahilde büyük hasara sebep olur.
Kar yağışı kıyılarda çok azdır ve kısa sürer. Ama iç kesimlerde kar yağışı hem yoğundur, hem de kış mevsimi uzun sürer.
Ordu'da en hakim rüzgar, güneyden esen lodostur. Meltem rüzgarları,yaz aylarında güney-doğu yönünde denizden karaya doğru, ikindiye kadar devam eder. İkindiden sonra aksi istikamette esmeye başlar ve gece boyunca sürer.
Bölgede ender de olsa, kıble, lodos, keşişleme isimleri verilen çok bir sıcak hava akımı meydana getiren rüzgarlarda eser. Yaz ortalarında estiklerinde fındık ürünü üzerinde büyük zararlar meydana getirirler.

Ekonomi

Ekonomi büyük oranda fındık tarımına dayanmakta olduğundan kırılgandır. Ayrıca gençlerin büyük çoğunluğu liseyi bitirince yüksek öğrenime devam yerine, direk işine gitmekte olduğundan, beyin gücünden çok, yoğun beden gücüne dayalı bir iş durumu ortaya çıkmıştır. Bu durum halkın ekonomik düzeyini olumsuz etkilemiştir.Bunun sonucunda sürekli dış göç yaşanmaktadır. Fındığın yanında hayvancılıkta yapılmaktadır.

Kültür

Gölköy Ordu ilinin güney kesiminde yer alan bir ilçedir. İlçe Karadeniz Bölgesi kültürel özellikleri ile kısmen Tokat ilinin kuzey ilçeleri kültürel özellikleri ile harmanlanmış zengin bir kültüre sahiptir.İlçeye bağlı kimi köylerde kendilerine has horonlar mevcut olup ilçe genelinde Ordu Karşılaması çokça oynanan halk oyunudur. Yöre ağzı da Tokat yöresi ile daha çok örtüşmektedir. Yemek kültürü Ordu ilinin geneliyle benzer özelliktedir. Mutfağı çok zengin olup, kırmızı et ağırlıklıdır. Gölköy'ün aşçıları Bolu Mengen'den sonra Türkiye genelinde oldukça meşhur ve adından söz ettirmekte olup, gerek İstanbul gerekse Akdeniz- Ege Bölgesinin 5 yıldızlı otellerinde tercih edilen personelin başında gelmektedir.