Dorukseki, Bayat

Tarihçe

Köyün adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında kesin bir bilgi olmamasına rağmen, ilçe tarihi kaynaklarından yararlanılarak oluşturulan bilgiye göre: 1500'lü yıllarda Oğuzların Bayat Türkmenlerine  mensup bazı ailelerin Azerbaycan dolaylarından, önce Sivas yöresinde göçebe hayvancılık yaparak geçimlerini sağladıkları ve 1650'li yıllarda İskilip yöresine yerleşip tarım ve hayvancılık yapmışlardır. İlk yerleşim yerleri olan "Arap Kırı" mevkiinde kısa bir süre yerleşmişlerdir. Burada sıtma salgını ve içme suyu sorunu nedeniyle, şu anki yerleşim yeri olan Dorukseki köyü mevkiine yerleşmişlerdir. Köy, şu anki ismini, konumu ve yörenin hakim ve yüksek yeri olması nedeniyle "Zirvedeki Düzlük" anlamına gelen Dordukseki adını almıştır. Buranın yüksek ve yayla olması ayrıca geniş meralara sahip olması sayesinde, geçimlerinin önemli bir kısmını hayvancılık yaparak karşılamışlar ve ayrıca ilk yerleşim yerlerine yakın bölgedeki tarlalarını da işleyerek tarıma da önem vermişlerdir.

Coğrafya

Çorum il merkezine 77, Bayat ilçesine 17 km uzaklıktadır. Köy, yayla köyü olup geniş mera ve otlaklara sahiptir. Çam ve Meşe ormanları mevcut olup kaynak suyu açısından zengindir.

İklim

Köyün iklimi, Karadeniz iklimi etki alanı içerisindedir. Yağışlar kışın kar, ilkbaharda ise yağmur şeklinde olur. Yaz ayları ise ılımandır. Yayla turizmi açısından potansiyeli mevcuttur.

Kültür

Köyün kültürü geleneksel Orta Anadolu kırsal köy kültürleriyle uyum sağlamakla birlikte, göçebe Yörük kültürü de ağırlığını hissettirmektedir.
Köy, son yıllardaki sosyal erozyonlardan tüm Türkiye'deki diğer köyler gibi etkilenmiştir. Birçok gelenekleri unutulmaya yüz tutmuştur. Yaklaşık 30 yıl öncesine kadar gelenek ve görenekleri saf ve duru bir şekilde yaşatılıyordu. Özellikle düğün ve nişan merasimleri ve bayramlarda şenlikler yapılır, geleneksel giysiler giyilir ve zengin etkinlikler düzenlenirdi. İlkbaharda yaylaya çıkılır, şenlikler yapılırdı. Sonbaharda da bağ bozumu şenlikleri düzenlenirdi. Düğünlerde geceleri ateş yakılarak gençler tarafından Sin-Sin oyunu oynanır, kazanan ödüllendirilirdi. Ayrıca düğün ve şenliklerde tüfek ve tabancayla belli bir disiplin içinde atış yarışması yapılarak 1., 2., 3. gelenlere ödül verilirdi. Düğün ve şenliklerde güreş müsabakaları düzenlenir. Çevre köylerden yarışmacılar davet edilir.
Düğün, mevlid ve merasim günlerinde; İskilip dolması, madımak aşı, kesme aşı, yaprak dolması, un helvası, kabak tatlısı gibi yemekler yapılarak tüm köy halkına ve misafirlere ikram edilir.

Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.
Son  on yıl içerisinde köy halkı tarafından öz kaynakları değerlendirilerek besi hayvancılığı için tesisler yapılmış ancak devlet teşvikine dayalı finansmanlardan yeterince yararlanılamamıştır. Tarımsal devlet teşvik kredilerinden girişimcileri faydalandırmak için halen resmi kurumlar nezdinde proje  uygulama girişimleri devam etmektedir.

Altyapı bilgileri

Köyde, ilköğretim okulu vardır ancak kullanılamamakta, taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Köyün hem içme suyu şebekesi hem kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi vardır. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır. Köyün Tapu kadastro çalışmaları 2007 yılında tamamlanarak hak sahiplerine tapuları dağıtılmıştır. Sokaklarına kaldırım taşı döşenmesi için proje hazırlatılarak 2007 yılı sonunda önemli bir kısmı tamamlanmıştır. Köyün altyapı sorunu önemli ölçüde giderilmiş ve kuraklık nedeniyle içme ve kullanma suyu miktarında azalma olduğundan bu sorun üzerinde fizibilite çalışmaları yapılmıştır.