Sulakçayır, Hanak

Tarihçe

Eski adı Carısghev dir. Bu isim köye Gürcüler tarafından verilmiş olup Gürcücedir. Gürcüce orijinali Chari(s)khevi dir. "Chari" Gürcüce "çayır sulak yer" anlamındadır. khevi ise "dere anlamına" gelmektedir. Cumhuriyet döneminde neredeyse birebir bir çeviri yapılarak köy şimdiki adını almıştır. Köy çevresinde yer alan yıkıntılarda bu bölgede çok eski bir yerleşimin olduğu görülmektedir. Köye ilk gelenler Ahıska Türkleri kökenli olup Salahhocalar diye bilinmektedir. Bunlar 1800'lü yılların başında yöreye gelmişler ve yerleşmişlerdir. Salah Hocanın babası Ahmet'in Ahıskada yaşadığı ve ayakkabıcılıktan kazandığı parayla Ahmediye Camiisini yaptırdığı (veya restore ettirdiği) rivayet edilmektedir. Daha sonra Erzurum ve Kars'tan gelen ailelerle (bunların da bir kısmının Ahıska kökenli olduğu düşünülmektedir) köy büyümeye başlamıştır. Erzurum'dan gelen Deli Sülü Salahhocanın kızı Mahpup'la evlenmiş ve bu iki sülale arasında akrabalık bağı kurulmuştur. Aynı yıllarda Ahıska Oral köyünden 2 kardeşiyle birlikte sürüsünü otlatmak için gelen Muharrem'de aynı sülaleden (Salahhocagilden) bir kızla evlenerek köye yerleşmiştir. Köy Cumhuriyet sonrası dönemde Sulakçayır adını almıştır.Bundan sonra Köyün büyüme süreci 1980'lere kadar devam etmiştir. 1980'lerin başından itibaren başlayan yoğun göç dalgası 2000'lere kadar devam etmiş ve bugün Köyde sadece 35-40 aile kalmıştır.

Kültür

AHISKA KIPÇAK TÜRKLERİ kültür gelenek ve görenekleri yaşanmaktadır.
Köyün kültürü büyük ölçüde Ahıska TürkӀerinin kültürüne dayanmaktadır. Özellikle kullanılan Türkçe, Ahıska ağzının çok az değişmiş halidir.Akrabalık bağları OLDUKÇA güçlüdür. Köyün on yıllardır süregelen geleneklerinden bir kısmı hâӀâ devam etmektedir.Geleneklerine sahiptirler. Müziğe ve şiire karşı neredeyse bütün ailelerin ilgisi vardır.
1980'lerdeki göç dalgası ile birlikte keçe dövme, halı örme gibi geleneksel faaliyetler sona ermiştir. Ama düğünlerde oynanan halaylar, cenazelerdeki törenler(yeni ölenin mezarında 3 gün süreyle ateş yakılması), kaz kesimi gibi gelenekler hâӀâ devam etmektedir. Köyün en meşhur yemekleri kaz mantısı, karnıcırıh, kete, katmer, mafiş, bişi, harşo ve lobiyeli kesme aşı (kırmızı fasulye ve erişteden yapılır)dır.
Köyde nesillerdir devam eden yayla geleneği de sona ermiştir. Bunun başlıca sebepleri hayvanlara bakacak morbet denilen genç nüfusun azalması, koyun sahipliğinin sona ermesi ve köydeki otlakların mevcut hayvanlar için yeterli hale gelmesidir. Yayla geleneğinin bitmesi önemli bir sosyal ve kültürel zenginliğinde bitmesi anlamına gelmektedir.

Eğitim

Köyde okuma yazma oranı çok yüksektir. 1930'lu yılların sonunda başlatılan eğitmen yetiştirme kurslarından mezun olan Hüseyin Bayraktar (Karslıların Hüseyin Çavuş) köyde yeni yazı ile eğitim öğretimi başlatan önemli eğitimcilerden biridir. Muteakiben köy enstitüsü çıkışlı öğretmenlerin de önemli hizmetleri olmuştur. Bu sayede köyden yetişen çok sayıda öğretmen, iş adamı ve burokrat bulunmaktadır.

Coğrafya

Ardahan iline 40 km, Hanak ilçesine 14 km uzaklıktadır. İklimi oldukça soğuk, yüksekçe bir yaylada bulunmaktadır. Etrafında Yalnızçam Dağlarının sinsilesi ile Keldağ ,Ilgar dağı, Posof , Hanak, Çıldır yer almaktadır. Kars,Ardahan, Gürcistan transit yolu üzerinde Ilgar dağının eteklerinde kurulmuştur. Eskiler Köyümüz iklimi için şöyle derler; "Altı ay kış, üç ay ayaz, üç ay da yaz"Yörenin yüksek olması ve yüzey şekillerinin değişiklik göstermesi dolayısıyla ilçe genelinde karasal iklim hakim olduğundan, kışlar uzun , sert ve kar yağışlıdır. Yıllık ortalama sıcaklığı 5 c nin altındadır.Ve kışın -30 C nin altına iner.Yılda ortalama 500 mm yağış düşer.Yaz mevsimi adeta bir ilkbahar serinliğindedir.Her yer yazın renk renk çiçekler ve yeşillik alanlarıdır.

İklim

Köyün iklimi, karasal iklim etki alanı içerisindedir. Uzun kışlar hayatı son derece zorlaştırır. Eskilerin "Martta merek yarı gerek" sözünden de anlaşılacağı üzere Mart ayında merek yarıyı geçmişse alaf (ot,saman) kışı geçirmeye yetmeyebilir. Mart ayındaki görece sıcak havaya aldanarak yaylaya gitmeye çalışan Nenenin keçileriyle birlikte dağda tipide donarak ölme hikâyeleri çocoukluğu köyde geçenlerin hala akıllarındadır. Ama gerçekten de Köyün yaylalarında Temmuz ayının başlarında bile kar fırtınasına rastlanmıştır.

Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Tarımsal üretim buğday arpa yulaf ve yem bitkilerinden oluşur. Köydeki geniş çayırlar yaz aylarında hayvanların otlaması için son derece elverişlidir. Buradaki otlar biçin döneminde biçilip kurutulduktan sonra köye taşınarak büyük otluklarda biriktirilir. 6 ay süren uzun kış boyunca bu ot hayvanlara yedirilir. Köye nakit girişi genellikle kurban bayramı sırasında hayvanların satışı ile olur.

Altyapı bilgileri

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi vardır; ancak kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi vardır; ancak kullanım dışıdır. Köyün Hanak ile ulaşımı stabilize yol ile sağlanmaktadır. Ancak yolun ciddi anlamda bakıma ihtiyacı vardır. Köyde elektrik ve sabit telefonvardır. GSM şebekeleri de hizmet vermektedir.