Awa’uq Katliamı

Yer

Supikçe Awa’uq (harfiyen «we are numb» ya da «to become numb» ; krş. awaluni «get numb») İngilizce Refuge Rock Rusça Разбитое кекур Razbitoye kekur (Razbitoi kekur) olarak adlandırılan katliam mahali Sitkalidak adasının orta güney ucunda Partition Cove denen koyun ortasında refüj (orta kaldırım) gibi duran üstü düz yüksek ru:кекур = en:stack tipinde kaya-adacıktır.
Denizin ortasında yükselen kayalık geçmişte Supiklerin savaş (Supikçe anguyuak) sırasında düşmanlarından korunmak için sık sık sığındıkları ulaşılması zor doğal korunaktır.
Donald J. Orth tarafından kaleme alınıp 1967 yılında ABD hükûmetince basılan Dictionary of Alaska Place Names («Alaska Yer Adları Sözlüğü») adlı 1084 sayfalık kitapta Refuge Rock ya da Awa'uq veya Razbitoi kekur adları geçmiyor, yalnızca Partition Cove bulunuyor. Buna karşın Sitkalidak Island maddesinde adın varyeteleri Isla de Soto, Kukan Island, Kunakan Island, Ostrov Salthidak, Ostrov Syakhlidok, Ostrov Syatkhlidak, Sachlidok Island, Sadlidok Island, Saklidok Island, Saklidov Island, Sakthidak Island, Satklidak Island, Scachlitak Island, Shagitak Island, Siaklidok Island, Siaktklidak Island, Zatchlitschak Island biçiminde sıralanıyor.

Son tanık

1851 yılında Kodiak adasını ziyaret eden ve Supik (Almanca Die Konjagen «Koniag/Kodiak Supikleri, Kaniagmiut») yaşamı ve kültürü üzerine etnografik bilgileri kaydeden Fin doğa bilimci Henrik Johan Holmberg, katliamın son canlı tanığı ile konuşan ve bu konuşmalarını 1856-1863 yıllarında yayımlayan tek kişidir. Holmberg'in konuşturduğu bu kişi Arsenti Aminak adlı yaşlı ve bilge (eldest and wisest) Supik (Sugpiat) adamıdır ve bu yaşlı adam Kodiak'ın pagan zamanları üzerine konuşan tek kişi (only speaking monument of pagan times on Kadiak) olduğu kadar aynı zamanda Rus öncesi sözlü Supik tarihinin kaydedilmiş tek canlı örneğidir. Konuşmasını anadili olan Supikçe yapan Aminak'ın sözlerini çeviren ise Alaska Kreollerinden Panfilof adlı kişidir.

Kazılar

Temmuz 1992'de yerli Supik birliği olan Old Harbor Native Corporation tarafından verilen izinle Richard Knecht tarafından Refuge Rock (49-KOD-00450) alanında yüzeysel ön kazı yapılmış ve en az iki bireyle temsil edilen insan kalıntılarına rastlanmıştır. Buluntular Kodiak Area Native Association adlı kuruma ait olan Supik Kültür Merkezi'ne (Alutiiq Culture Center) kaldırılmıştır. Nisan 1995'te bütün buluntular Alutiiq Museum'un Archaeological Repository'de AM100 numarasıyla koruma altına alınmıştır. Ayrıca kazılarda bilinmeyen bir bireye ait fildişi süsleme (katalog numarası: AM100:674) de bulunmaktadır. Awa’uq yöresinde Eskimo köy odası gibi yarı yarıya toprağa gömülü olan geleneksel evinin (Supikçe ciqlluaq, Rusça barabara, İngilizce sod house ) kalıntısı bulunduğu düşünülmektedir.
500 yerlinin Ruslarca vahşice öldürüldüğü KOD 450 Sitkalidak Refuge Rock arkeolojik sitinde 1992 yılında yapılan kazıda genç bir kadının künt (ucu sivri olmayan, küt) bir tokmak/sopa nesneyle kafatasının ezildiği görülmüştür.
Kodiak adasındaki bu ve diğer arkeolojik sit alanlarının Native American Graves Protection and Repatriation Act (NAGPRA) yasası kapsamında korunması için Alutiiq Museum and Archaeological Repository tarafından yerli Koniag, Inc., Leisnoi, Inc.; Lesnoi Village (aka Woody Island), Natives of Kodiak, Inc. ve Sun’aq Tribe of Kodiak (önceden: Shoonaq’ Tribe of Kodiak) Supik kabile birliklerine danışılarak hazırlanan bildirim (notice) 2007 yılında National Park Service yetkililerine sunulmuştur.