google/wiki40b huggingface dataset:
Remora

Yaşam alanları

Remoralar, her şeyden önce, tropik bölgelerdeki açık denizlerin sakinleridir. Kimi zaman ılıman veya geçiş iklimlerindeki denizlerde görülebilirler. Bu balıkların genel olarak bulunduğu yerler, Orta Atlantik ve Akdeniz'dir. Bu balıklar, Haziran ve Temmuz döneminde Orta Atlantik'ten Akdeniz'e geçerler. Ancak Ağustos ve Eylül dönemlerinde sıcak bölgelere tekrar göçerler.

Genel özellikler

Remoralar kimi zamanlarda, küçük botlara, köpek balıklarına, manta vatozlarına, balinalara, kaplumbağalara ve deniz ineklerine  bağlanmış olarak da görülebilirler. Hatta dalgıçların ayaklarına bile dolanabilirler. Bununla beraber, kimi kültürlerde, kaplumbağa yakalamak için remora kuyruğu kullanılmaktadır.
Talamus

Yerleşimi ve topografisi

Talamus, diensefalonda yer alan en büyük oluşumdur ve mezensefalon ile telensefalon arasında bulunur. Anatomik olarak beynin merkezindedir ve kortekse her yönden sinir lifleri gönderir. İnsanlarda talamus 5.7 cm. uzunluğunda olan ampul biçiminde iki yarıdan oluşur. Bunlar 3. ventrikülün iki tarafında simetrik olarak ve yaklaşık 30 derecelik oblik durumda yerleşmiştir.

Anatomi

Talamus çok sayıda çekirdekten oluşmuştur ve bunları birbirinden ayıran özel bir lamel yapısı bulunur.

Kan dolaşımı

Talamus, hepsi de posterior serebral arterin dalı olan çeşitli arterler tarafından beslenir.

Fonksiyon

Talamus çok sayıda göreve sahiptir. Subkortikal alanlar ile korteks arasında durak oluşturur. Koku alma hariç bütün duyular sinyalleri alıp bunları korteksteki ilgili alana ileten talamus çekirdeklerine sahiptir. Örneğin görme duyusunda, retinadan yola çıkan sinyaller talamusun lateral genikülat nükleusuna ulaşır, buradan da oksipital lobdaki primer görme korteksine iletilirler. Talamus bilgiyi sadece iletmez, aynı zamanda işlemden de geçirir. Medial genikülat nükleus orta beyindeki inferior kollikulus ile primer işitme korteksi arasında röle görevi yaparken ventral posterior nükleus dokunma ve propriosepsiyon duyularını primer somatosensör kortekse ulaştıran bir röledir.
Ortogonal koordinatlar

Matematik'te, ortogonal koordinatlar  q = (q¹, q², ..., qᵈ) bir d koordinat kümesi olarak tanımlanır,hepsi koordinat yüzeyi içinde  dik açılarla birleşir(not: üstsimge indis'tir, üstel değildir).Özel bir koordinat için Bir koordinat yüzeyi  qᵏ eğrilik, yüzey, veya hiperyüzey veya hangisiyse qₖ bir sabittir.  örneğin, üç-boyut Kartezyen koordinatlar (x, y, z) bir ortogonal koordinat sistemidir. Bu koordinat yüzeyleri için x = sabit, y = sabit, ve z = sabit.,yüzeyler dik açıda buluşurlar,bu örnek dik açı içindir. Ortogonal koordinatlar eğrisel koordinatlar'ın özel ama son derece yaygın bir durumudur.
Kartezyen olmayan koordinatların baş avantajı problemin simetri eşleştirmek için seçilebilir olmasıdır. Örneğin,bir patlama nedeniyle basınç dalgası Kartezyen koordinatlarda 3 boyutlu uzaya bağlıdır zemin (ya da diğer engeller) gibi,ancak basınç ağırlıklı olarak küresel koordinatlar sorunu çok olur, böylece,küresel koordinatlar'da  öylesine sorun haline gelirki yaklaşık olarak bir boyutlu olur(bu
basınç dalgası baskısı sadece merkezden zaman ve mesafeye bağlı olduğundan). Başka bir örnek düz bir dairesel borudaki (yavaş) bir sıvıdır: Kartezyen koordinatlarda, bir kısmi diferansiyel denklem içeren bir (zor) iki boyutlu sınır değer sorunu çözmek için vardır, fakat silindirik koordinatlar sorunu ile tek boyutlu olur bir kısmi diferansiyel denklemin yerini,düzgün diferansiyel denklemi alır.

Vektör cebri

Vektör ekleme ve olumsuzlama gibi herhangi bir komplikasyonda kartezyen koordinatlarda akıllı-bileşen olacaktır.
Ekstra hususlar diğer vektör işlemleri için gerekli olabilir
Tüm bu işlemler için,bir vektör alanında iki vektörün (diğer bir deyişle, vektörlerin kuyrukları denk) aynı noktaya bağlı olduğunun varsayıldığı unutulmamalıdır.İki vektör bileşenleri uzayda farklı noktalarda hesaplanarak ilave edildiği takdirde taban vektörler genel olarak, ortogonal koordinatlar değiştigi için, farklı taban vektörleri olarak düşünülmesi gerekir
Aguda

Tarihi

İsrail GLBT Derneği 1975 yılında Tel Aviv'de 11 gay ve bir lezbiyenden oluşan bir grup tarafından kuruldu.
Rabin Meydanındaki ilk onur yürüyüşünü yapan grup oldular.
Aguda, lezbiyenleri hedef alan Hamon Aliza ve 18-22 yaşları arasında olanları hedef alan Tzahal Bet olmak üzere LGBT gençliği için gençlik grupları da yürütüyor.
2006 yılından beri, İsrail Savunma Güçleri'nden askerlik görevinden muaf olan İsrail vatandaşları, Aguda'ya gönüllü olarak hizmet edebilirler.

Organizasyonun adı

"The Israeli Gay, Lesbian, Bisexual and Transgender Association" ve Aguda organizasyonun İngilizcedeki resmi isimleridir. Adı bazen "Eşcinseller, Lezbiyenler, Biseksüeller ve İsrail'de Transseksüeller Derneği" ve benzeri şekilde tercüme ediliyor. daha okunaklı bir çeviri olmasından dolayı, Aguda bazen Agudah olarak söyleniyor, bu İbranice-Türkçe çeviri şekline göre değişiyor. Örgüt genel olarak Aguda (İbranice: האגודה) olarak bilinir, anlamı "organizasyon"dur. Örgütün adı "İsrail GLBT Derneği" (İbranice:  אגודת הלהט"ב) olarak da kısaltılır.
Organizasyon ilk olarak Kişisel Hakları Koruma Derneği (İbranice: האגודה לשמירת זכויות הפרט) şeklinde adlandırıldı. 1988 yılında, İsrail'de anti-sodomi kanunlarının yürürlükten kaldırılmasının ardından "İsrail'de Gaylar, Lezbiyenler ve Biseksüeller için" ifadesi eklendi. 1995 yılında adı "İsrail'de Eşcinseller, Lezbiyenler ve Biseksüeller Derneği" olarak değiştirildi. 1999'da adına "Transgender (ed)" terimi eklendi.
Yunanlar

Din

Yunanlar tarih öncesi dönemden beri pek çok inanca mensup olmuşlar, bunların ilki çok ilahlı Helen dinidir. Günümüzde Yunan halkının büyük çoğunluğu Hristiyanlığın Ortodoks mezhebine bağlıdır. Osmanlı egemenliğine girdiği zamanlarda Helenlerin hatrı sayılır bir kısmı müslümanlaştırılmıştır. Bugün Yunanistan'daki Müslüman azınlığın neredeyse tümünü Pomaklar (35.000), Çingeneler, Arnavutlar, Afrikalılar ile Türkler oluşturur.
Doğancıl, Taraklı

Tarihçe

Osmanlı döneminde bölgeye yerleşen bir aşiretten gelmektedir. Yerli Türk denilen manavlardandır.

Coğrafya

Sakarya il merkezine 65 km, Taraklı ilçesine 12 km uzaklıktadır.

Altyapı bilgileri

Mahallede, ilköğretim okulu yoktur fakat taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Mahallenin içme suyu şebekesi vardır ancak kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Mahalleye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup mahallede elektrik ve sabit telefon vardır.
Yusuf ile Kenan

Konusu

Yusuf ile Kenan biri 14, diğeri 9 yaşlarında, çobanlık yapan iki kardeştir. Babaları bir kan davası sonucu öldürülünce, çocuklar tek akrabaları olan amcaları Ali'yi bulmak üzere İstanbul'a kaçarlar. Ancak tüm çabalarına rağmen onu bulmayı başaramazlar. Yabancısı oldukları büyük kentin acımasız koşulları altında umutsuzluk ve çaresizliklerinin doruk noktasında, Böcek adlı bir sokak çocuğuyla tanışırlar. Böcek onları Çarpık adında, kirli işler çeviren bir gençle tanıştırır. Çarpık, Yusuf'a yanında çalışmasını önerir. Çaresiz Yusuf bu teklifi kabul eder ve Çarpık’la hırsızlık yapmaya başlar. Öte yandan daha sağlam ve tutarlı bir kişiliğe sahip olan Kenan direnir, amacı dürüst bir işte çalışıp meslek sahibi olabilmektir.
Dikili

Genel bilgiler

İl merkezine uzaklığı 120 kilometredir. Kuzeyinde Balıkesir, doğusunda Bergama, batısında ve güneyinde Ege Denizi ile çevrelenir. İlçenin yüzölçümü 541 km²’dir. Nüfusu 2014 yılı itibarıyla 41.999 kişidir.

Hizmet ve Ekonomi

İlçede 31 İlköğretim okulu, 3 Orta Öğretim kurumu bulunmakta; 3759 öğrencinin eğitim gördüğü bu okullarda 214 öğretmen görev yapmaktadır.
Sağlık hizmeti, 2 sağlık ocağı ve 10 Mayıs 2010 tarihinde hizmete giren bir de devlet hastanesi tarafından verilmektedir. İlçede ekonomi tarıma dayanmaktadır. Tütün, pamuk, zeytin üreticiliği ve seracılık yapılmaktadır. Dikili limanı, turizm açısından ilçenin önemli bir gelir kaynağıdır. Temiz plajları, termal kaynaklarının zenginliği, iç ve dış turizm açısından önemlidir.

Tarihçe

İlçede yapılan arkeolojik çalışmalar sonucunda Dikili'nin M.Ö. M.Ö. 5000-M.Ö. 4000 yıllarına kadar uzanan bir geçmişi olduğu anlaşılmıştır. Ağıl Kale ve Kale Tepe ilk yerleşim merkezlerindendir. Arkeolojik bulgular sonucunda bu bölgede Akaların yaşadığı ve kente Aternagus denildiği ortaya çıkmıştır. İlkçağda Lidyalılar, İranlılar, Frikyalılar, Mysialılar ile Romalılar ve Bergamalılar Ortaçağda ise Bizanslılar, Cenovalılar, Selçuklular ve Osmanlılar Dikili’ye hakim olmuşlardır. Bu kadar çok uygarlığın yaşadığı Dikili; Aristo, Hermos, August, İskender gibi ünlü kişileri tarihi süreçte ağırlamış; Aterneus, Astria, Teutronia gibi kent ve siteleri topraklarında barındırmıştır.
Karaosmanoğullarının bölgede çiftlik kurup burada dikmelik yetiştirmesi ile "Dikmelik" adını alan ilçe, daha sonra "Dikili" diye isimlendirilmiştir.Doğal güzellikleri açısından Merdivenli köyünde bir doğal göl, Demirtaş ve Deliktaş köylerinde de çamlık ve tarihi mağaralar bulunmaktadır.İlçeye bağlı Çandarlı Beldesi önemli bir turizm potansiyeline sahiptir. Dikili’nin tarihsel geçmişi oldukça eskilere gider. Antik yerleşim yeri Pitane’de elde edilen eserler Bergama Arkeoloji Müzesinde sergilenmektedir. Osmanlı döneminde II. Murat'ın ünlü Sadrazamı Çandarlı Halil Paşa, Çandarlı Kalesi'ni yeniden yaptırmıştır.

Doğal güzellikleri

Merdivenli ve Denizköy'de bulunan krater gölleri ile mağaraları ve Madra Çayı'na dayanan ormanları ilçenin doğal zenginlikleri arasındadır.
İlçenin belediye başkanı Mustafa Tosun'dur.
Cumhuriyet, Akhisar

Coğrafya

Manisa il merkezine 67 km, Akhisar ilçesine 13 km uzaklıktadır.

Altyapı bilgileri

Mahallede, ilköğretim okulu vardır ancak kullanılamamasının yanı sıra taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Mahallenin içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Mahalleye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup mahallede elektrik ve sabit telefon vardır.
Marcus Eriksson

Profesyonel kariyer

Eriksson, profesyonel kariyerinin ilk maçına 2010 yılında 16 yaşındayken Bàsquet Manresa formasıyla çıkmıştır. Sakatlıklardan dolayı 2014-15 sezonunu kaçırmıştır.
LG Electronics

Ürünler

LG Electronics'in ürettiği ürünler arasında: televizyonlar, ev sinema sistemleri, buzdolapları, çamaşır makineleri, bilgisayar monitörleri ve akıllı telefonlar bulunmaktadır.
Sony Xperia Z1

Xperia Z1 Compact

Sony Xperia Z1 Compact (veya Xperia Z1 Mini), Xperia Z1'in küçültülmüş modelidir. Xperia Z1 ile aynı donanıma sahip olup, yalnızca boyutları küçüktür. 4.3 inç HD TRILUMINOS™ ekrana (1280x720) sahiptir. Su ve toz geçirmez özellikleri mevcuttur.

Tasarım

Xperia Z1'in kasası, selefi Xperia Z gibi dikdörtgen bir görünüme sahiptir. Ancak kasa materyali, hem ısınmayı azaltmak hem de dayanıklılığı arttırmak için alüminyum olarak belirlenmiştir.
Dankiyo

Etimoloji

Antik Yunanca To ankiyo, angion (Το αγγειον) "deri, tulum"
2001 Cannes Film Festivali

Resmî seçim

23 filmden oluşan Altın Palmiye adayları 19 Nisan 2001 günü açıklandı.
Dudulluspor (kadın futbol takımı)

Tarihçe

Dudulluspor bünyesindeki ilk kız futbol çalışmaları 2012 yılında Hakan Arslancan yönetiminde başlamıştır.2013 yılında ilk resmi müsabakalara çıkan Dudulluspor Türkiye Yıldızlar Kategorisinde İstanbul 1.Grupta mücadele etmiştir. Aynı yıl U13 İstanbul Ligi'nde üçüncülük kazanmıştır. 2014 yılında Dudulluspor Genç ve Yıldızlar Kategorilerinde Türkiye Şampiyonlarında oynamıştır. Kadınlar altyapı liglerinin olmamasından dolayı, programın sürdürülebilmesi için yönetim tarafından Türkiye Ligleri'ne katılım kararı alınmıştır.
2014-15 sezonunda Dudulluspor Türkiye Kadınlar 3. Ligi 1.Grup'ta mücadele etmiştir. İlk sezonunda 14 karşılaşmaya çıkan Dudulluspor 8 galibiyet, 1 beraberlik ve 5 yenilgi ile 25 puan toplayarak ligi dördüncü sırada bitirmiştir. Dudulluspor bu sezonda, Türkiye Futbol Federasyonu ve İstabul Amatör Spor Kulüpleri Federasyonu tarafından ilk kez düzenlenen İstanbul Minik Kız Futbol Ligi'nde kurucular arasında yer almıştır. Dudulluspor Minik (U13) Kız takımı grubunu şampiyon bitirmiş, finaller sonucunda ligde dördüncülüğü elde etmiştir. Takım aynı yıl içinde Genç Kızlar Türkiye Şampiyonası'nda yarı finale çıkma başarısı göstermiştir.
2015-16 sezonunda Dudulluspor Kadınlar 3. Ligi 1.Grup'ta 20 maçın 15'ini kazanarak, üç yenilgi ile üçüncü olmuştur. Dudulluspor bu sezonda da, Türkiye Futbol Federasyonu ve İstanbul Amatör Spor Kulüpleri Federasyonu tarafından ilk kez düzenlenen İstanbul Kadın Futsal Ligi'nde kurucular arasında yer almış, ligi üçüncü tamamlamıştır. Minik (U13) takımı ise İstanbul Minik Kız Futbol Ligi'nde şampiyon olmuştur.
2016-17 sezonunda Kadınlar 3. Ligi 1.Grup'ta şampiyon olan Dudulluspor TFF erkek ve kadın liglerinde en az gol yiyen takım olarak ligi bitirmiştir. Kadınlar 2. Ligi yükselme ilk tur eleme maçında Kayseri Kılıçarslan Yıldızspor karşısında mağlup olmuştur. Minik (U13) takımı İstanbul Minik Kız Futbol Ligi'nde ikinci kez şampiyon olmuştur. Yıldız Kızlar Türkiye Şampiyonası'nda U16 takımı Türkiye üçüncülüğü kazanmıştır.
Nansen Uluslararası Mülteciler Ofisi

Nansen Uluslararası Mülteciler Ofisi (Fransızca: Office International Nansen pour les Réfugiés), 1930-1939 yıllarında savaş alanlarındaki mültecilerle ilgilenen, Fridtjof Nansen'in ismine atfen kurulmuş bir Milletler Cemiyeti organizasyonudur. Kuruluş, vatansız insanların ülkeler arasında seyahat etmesine izin veren Nansen pasaportu'nu geliştirdi. Organizasyon 1938 yılında Nobel Barış Ödülü almıştır.

Tarihi

Nansen Ofisi (Office International Nansen pour les Réfugiés) fikir babası Fridtjof Nansen'in uluslararası mülteci yardımı konusunda yaptığı başarılı çalışmalara devam edebilmek için, ölümünden kısa bir süre sonra, Milletler Cemiyeti tarafından 1930 yılında kurulmuştur. 1921 yılında Nansen tarafından Cenevre, İsviçre'de kurulan organizasyonun devamı niteliğindedir.
Buddy Guy

George "Buddy" Guy (d. 30 Temmuz 1936), beş Grammy sahibi Amerikalı blues gitaristi ve şarkıcısı. Jimi Hendrix, Eric Clapton, Stevie Ray Vaughan ve diğer birçok gitarist için bir ilham kaynağı olarak bilinmektedir. Guy, Chicago bluesun önemli bir yorumcusu olarak kabul edilmektedir. Kadın rapçi Shawnna'nın babasıdır ve aynı zamanda Michael adında bir oğlu var.
Rolling Stone dergisi tarafından yayımlanan "Tüm Zamanların En İyi 100 Gitaristi" listesinde otuzuncu sırada yer aldı.
Fritz Reuter

Fritz Reuter (7 Ekim 1810 - 12 Temmuz 1874) Alman romancı.
Devrimci gösterilere katılmakla haksız yere suçlandı ve 1836 yılında ölüme mahkûm edildi. Cezası hafifletilerek otuz yıl kalebentliğe çevrildi. Altı yıllık hapisten sonra serbest bırakıldı. Sırasıyla jimnastik öğretmenliği ve eğitmenlik yaptı. Aşağı Almanca ile yazdığı eserlerinde, halk tiplerini ve törelerini büyük bir gerçekçilikle dile getirdi.
Langwasser

Langwasser, Nürnberg'in güneydoğu bölgesinde yer alan semt. 1960'larda uydu kenti konseptinin bir prototipi olarak geliştirilmiştir. Banliyö yerleşim bölgesi olarak öne çıkar. Langwasser ismi ("uzun su" olarak çevrilir) doğu sınırındaki alanı çevreleyen küçük bir dereden gelir.

Tarihçe

20. yüzyılın başında, Langwasser olacak olan alan yoğun bir şekilde ormanlıktı ve İmparatorluk Ormanı'nın bir parçasıydı. 1917-1919 yılları arasında orman yangınlarından sonra alan temizlendi ve tarım için kullanıldı.

Nazi dönemi

II. Dünya Savaşı'ndan önce, temizlenen alan Naziler için önemli bir yer haline geldi. 1934 yılında başlayarak, çeşitli şehir yapılarının ve yerleşimlerin inşa edildiği yer oldu. Alan başlangıçta Reich İşçi Servisi (RAD) ve daha sonra Hitler Gençliği (HJ) çadır kampına ev sahipliği yaptı. Burada SS, SA, HJ ve RAD için kalıcı kamplar kuruldu. 200.000 kişilik alana sahip Langwasser kampı bunların en büyüğüydü. II. Dünya Savaşı'nın başlamasından sonra, parti mitingleri durdu ve bileşik, 1940'ta kapanana kadar yaklaşık 150.000 mahkumu barındıran Stalag XIII-D olarak bilinen bir savaş esiri kampına dönüştürüldü. Ağustos 1940'taki bu kampta, savaş esirleri, Belçika, Fransa, İngiltere, Norveç, Polonya, Sovyetler Birliği ve Yugoslavya esirlerinin katıldığı Uluslararası Savaş Esirleri Olimpiyat Oyunları adlı "özel Olimpiyatları" kutladı.  ABD askeri kayıtlar  6676 Amerikan savaş esirlerinin burada olduğunu bildirmektedir.   
Yine burada kurulan Oflag XIII-A esir kampı Temmuz 1941'de savaş sırasında yakalanan üst düzey Sovyet subayları için kuruldu. Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında kampta çok sayıda Sovyet subay salgın hastalıklar sonucu hayatını kaybetti. Nisan 1942'de kapatıldı ve hayatta kalanlar esirler başka kamplara transfer edildi.
Kastamonu'da 1927 Türkiye genel seçimleri

1927 Türkiye genel seçimleri Kastamonu İli sonuçları;
Hidayet İpek

Hidayet İpek, (d. 1919, Şebinkarahisar - ö. 25 Şubat 2014, Ankara) Türk siyasetçi.
Harp Okulu ve Akademisi mezunudur. İlk Kore Tugayı Subaylığı, Genelkurmay Harekât Dairesi Mülhaklığı, İşletmeler Bakanlığı İşletmeler Dairesi Uzmanlığı, Sanayi Bakanlığı Emniyet İşleri Müşavirliği, Etibank Genel Müdürlüğü Sekreterliği, Şebinkarahisar Belediye Başkanlığı, TBMM 3.(XIV) Dönem Giresun Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve üç çocuk babasıdır.
Bill Paxton

William "Bill" Paxton, (d. 17 Mayıs 1955 – ö. 25 Şubat 2017), Amerikalı ünlü aktör ve film yönetmeni. Başrollerini Philip Seymour Hoffman, Helen Hunt, Alan Ruck ile paylaştığı 1996 yapımı "Bill Harding" karakterini canlandırdığı Twister ile bilinir. Babası da ünlü aktör John Paxton'dur.
Bill Paxton, 17 Mayıs 1955'te Fort Worth, Teksas'ta doğdu. Paxton, 8 yaşındayken eski Amerikan Başkanları'ndan John F. Kennedy'nin Fort Worth'ta bulunan Büyük Teksas Oteli önünde yaptığı konuşma esnasında 22 Kasım 1963'te vurularak öldürülmesi olayına şahit oldu. Ünlü oyuncu ve film yönetmeni Bill Paxton, kalp yetmezliğinden 25 Şubat 2017'de öldü.
Oyuncu, Terminatör, Aliens 2, Apollo 13 ve Predator 2 gibi sinema tarihinde yer etmiş filmlerde yer almıştır.
Kırgızca

Ses bilgisi

Kırgızcada 14 ünlü ses vardır. Bunların а, э, ы, и, о, ө, у, ү olmak üzere 8'i kısa; а, э, о, ө, у, ү olmak üzere 6'sı kısadır. Bazı Türk dillerinde rastlanan ы, и seslerinin uzunları Kırgızcada yoktur. Kırgız ünlüleri teşekkül noktalarına, açıklık-kapalılık derecesine, tşekkülleri sırasında dudakların aldığı duruma ve uzunluk-kısalıklarına göre sınıflandırılır.

Teşekkül noktalarına göre

а, ы, о, у harflerinden müteşekkil kalın ve э, и, ө, ү harflerinden müteşekkil ince olarak ikiye ayrılır. Kalın ünlülerin teşekkülü dilin arka kısmının çeşitli noktalarının kabararak arka (yumuşak) damağa yaklaşmasıyla gerçekleşir. İnce ünlülerin teşekkülü ise dilin ön yarısının çeşitli noktalarının kabararak ön (sert) damağa yaklaşmasıyla yapılır.

Açıklık- kapalılık derecesine göre

а, э, о, ө harflerinden müteşekkil geniş ve ы, и, ү, ү harflerinden müteşekkil dar olarak ikiye ayrılır. Geniş ünlülerin teşekkülünde çenelerin birbirine az yaklaşması nedeniyle dilin kabargan kısmı ile damak arasındaki açıklık geniş, ağızdaki ses yolu serbest olur. Dar ünlülerin teşekkülünde ise çeneler birbirine daha çok yaklaşır ve dilin kabargan kısmı ile damak arasındaki açıklık dar, ağızdaki ses yolu engelli olur. O nedenle gür ve güçlü olan geniş ünlülere nazaran dar ünlüler zayıf olur ve ses olaylarında düşme ihtimalleri daha fazladır.
Eklerin çok varyantlılığıyla tanınan Kırgızca gibi dillerde ünlülerin açıklık-kapalılığına göre ayrılması büyük önem taşır çünkü geniş ünlü bir ekin sadece geniş ünlü varyantları oluşabileceği gibi dar ünlü bir ekin de ancak dar ünlü varyantları olur.

Teşekkül sırasında dudakların aldığı duruma göre

о, ө, у, ү harflerinden müteşekkil yuvarlak ve а, ы, и, э harflerinden müteşekkil düz olarak ikiye ayrılır. Yuvarlak ünlülerin söylenmesinde dudakların yuvarlaklaşması etkili olur, oysa düz ünlüler dudakların az katılması veya katılmaması ile telaffuz edilir. Kırgızca gibi kelimenin bütün hecelerinde hatta eklerinde de yuvarlaklaşma, yani yuvarlak uyumu tam hakim olan bir dilde ünlüleri bu niteliğine göre ayırmanın büyük önemi vardır.

Uzunluk kısalık derecesine göre

а, э, о, ө, у, ү harflerinden müteşekkil uzun ve а, э, о, ө, у, ү, ы, и harflerinden müteşekkil kısa olarak ikiye ayrılır. Kısa ünlülere göre uzun ünlüler 1,5-2 kat daha uzun söylenir. İkisinin kalan bütün ses nitelikleri, yuvarlak-düzlüğü, çıkış noktaları, kalınlık-incelikleri aynıdır. Kelime içinde uzun ünlüler de kısa ünlüler gibi tek hece oluşturur.
Caleb Afendopolo

Caleb Afendopolo, Edirne'de 1430'dan önce doğup bir süre Belgrad'da yaşayan ve İstanbul'da 1499'da ölen, birçok alanda ihtisas yapmış Yahudi bir bilim insanıdır. Samuel HaRamati'nin kardeşi, Judah Bali ve Karay cemaatinin hahamı ve Elijah Başyazı'nın kayınbiraderi ve havarisiydi.
Bir Paris yazıtında, özel dersler vererek geçimini sağladığından bahsedilmektedir fakat bu durumun Moritz Steinschneider tarafından şüpheli olduğu düşünülmektedir. Edirne'de Mordecai Comtino'nun öğrencisi olarak fende uzmanlaştı; derinlemesine ve orijinal düşünce açısından eksiklikleri olan Afendopolo'nun, içinde, kimisi satın alınmış ve kimisi de kendisi tarafından çoğaltılmış ender yazıtlar bulunan geniş kütüphanesi edebi anlamda üretken olmasına olanak sağladı. 1490'da, hocası Başyazı'nın Karay kanunlarıyla ilgili bitmemiş çalışmasına devam etti.
Afendopolo'nun kız kardeşi olan Başyazı'nın karısı, kocasından evvel öldüğü için ona kayınbirader demeyi bırakıp hoca dedi. Afendopolo, Başyazı'nın tezini bitiremeden öldü.
Birlik Antlaşması

Birlik Antlaşması (İngilizce: Treaty of Union), İngiltere ile İskoçya'nın Büyük Britanya adı altında birleşmesini sağlayan anlaşmadır.
1603'ten başlayarak İngiltere ve İskoçya aynı hükümdarca yönetilmekteydi. 1688 Devrimi'nden sonra 1702-1703'te gündeme gelen daha yakın bir birlik oluşturma tasarıları sonuçsuz kaldı. 1703-1704'te uluslararası alandaki gerginlik, İngiltere ve İskoçya'nın birbirinden bağımsız parlamentoları arasında yasama alanında tehlikeli bir savaşa neden oldu. Ancak, sınırın her iki yanındaki devlet adamları, böyle bir birleşmenin, birdenbire ivedilik kazanan bir sorunun karşılıklı olarak kabul edilebilir bir çözümü olduğunu kavramaya başlıyorlardı: İskoçya'nın ekonomik güvenliğe ve maddi desteğe, İngiltere'nin ise Fransız saldırılarına ve II. James yanlılarının yeniden iktidarı ele geçirme olasılığına karşı siyasal güvencelere gereksinimi vardı ve İskoçya açık bir arka kapı işlevi görebilirdi.
İngiltere'nin pazarlık için kullandığı koz ticaret serbestisi, İskoçya'nınkiyse Hanover hanedanının sürmesine rıza göstermekti. Birleşmeyi görüşmek üzere Kraliçe Anne tarafından atanan komisyon üyeleri her iki noktayı da çabucak benimsediler ve üç ay içinde (Nisan-Temmuz 1706) ayrıntılı bir antlaşma metni üzerinde anlaştılar.
Antlaşmaya göre iki krallık birleşecek, Protestan hanedan sürecek ve Büyük Britanya ile dominyonlarında ticaret serbest olarak ve eşitlik altında yürütülecekti. Belirli bazı geçici ayrıcalıklar dışında, dolaysız ve dolaylı vergilendirme her yerde aynı biçimde uygulanacaktı. İngiltere, İskoçya'nın İngiltere'nin ulusal borç sorumluluğunu paylaşmasına karşılık, 398,085 sterlin 10 şilin tazminat ödeyecekti. İskoç hukuk sistemi ve mahkemeleri korunacaktı. Göreli yoksulluğundan ötürü İskoçya'ya, Avam Kamarası'ndan 45, Lordlar Kamarası'ndan 16 üyelik gibi yetersiz bir temsil hakkı tanındı. Antlaşmanın ek maddeleriyle İskoçya Presbiteryen Kilisesi ile İngiltere Episkopal Kilisesi'nin durumlarında bir değişiklik olmayacağı güvence altına alındı.
İskoç Parlamentosu antlaşmayı, yalnızca bazı küçük değişikliklerle Ocak 1707'de kabul etti, hemen ardından da İngiliz Parlamentosu antlaşmayı onayladı. 6 Mart'taki krallık onayından sonra birleşme 1 Mayıs 1707'de yürürlüğe girdi.