Taşpınar, Lefke

Adının kökeni

Köyün Türkçe adı olan Taşpınar 'ın, eski adı olan Angolem ile herhangi bir ilgisi yoktur. Bu bakımdan köyün Türkçe adı, Kıbrıs'taki Türkçe köy adlarının içindeki en büyük kategoride bulunmaktadır. Taşpınar ismi köye, diğer pek çok köy gibi 1958'de köy adlarının Türkçeleştirilmesi sırasında verilmiştir.
"Angolem" adının köye, Lüzinyan döneminde Fransa'daki Angoulême kentine atıfta bulunularak verildiği düşünülmektedir; ancak bunu ispatlayacak herhangi bir belge mevcut değildir. Bu iddianın biraz daha geliştirilmiş bir hali de, Orta Çağ'da Angoulême'den gelen bir şövalyenin köyde yaşadığı iddiasıdır.
Başka bir iddiaya göre ise köyün adı; köyün sahibi, eski Antakya Patriği Pierre d'Angouleme'den geldiği yönündedir.

Kültür

9 Ekim 2010 günü, Taşpınar İlkokulu'nda "Angolemliler Günü" adıyla, köylülerin ve köy dışında yaşamayan köylülerin katılımıyla bir etkinlik düzenlendi.

Mimari

Köyün evleri genellikle kerpiçten yapılmaktadır ve tahta kapılıdır. Köyde meydanlar da vardır.
Pek çok ev bakımsız ve terkedilmiştir. Sokaklarda kullanılmayan traktör ve araçlar bulunmaktadır.

Coğrafya

Köyün rakımı 182 metredir. Köyden Doğancı Deresi geçmektedir.
Köyün toplamda 6727 dönüm (6.727 km²) alanı bulunmaktadır. Bu alanın 3081 dönümü (3.081 km²) tarımsal arazi ve 132 dönümü (0.132 km²) hali arazi ve mera arazisi olarak kullanılmaktadır. Köyde orman arazisi bulunmazken 3514 dönümlük (3.514 km²) arazi kullanılmamaktadır.
Köyde "Goronya" adlı bir tepe vardır. Bu tepede tilkiler ve yuvaları da bulunmaktadır.
Köyün altında çakıl yatakları vardır. Bu yataklarda ve Pliyosen Çağ kumu içinde su bulunur. Bu Pliyosen istifine "Taşpınar Formasyonu" adı verilir ve yapısı itibarıyla bir yelpaze deltası oluşturup, bölgede bulunan bir fayın kanıtını teşkil eder. Köydeki su Güzelyurt Akiferi'nin parçasıdır; köyün altındaki akifer 21 metre kalınlığındadır. Köy, akiferin en az kalınlık gösterdiği bölgedir ve güneybatı köşesinde yer alır. Köyün su kaynağının bitmek üzere olduğu yönünde söylemler de vardır.

İklim

Köy Akdeniz ikliminin etki alanı içerisindedir. En sıcak ay temmuz, en soğuk ay ise ocaktır. Köyün yıllık ortalama en yüksek sıcaklığı 24.7 - 25.4 °C, en düşük sıcaklık ortalaması ise 11.7 - 12.6 °C aralığında seyretmektedir. Ortalama hava sıcaklığı ise 18.3 - 19.2 °C arasındadır. Köye yılda ortalama 276 – 316 mm yağış düşmektedir. Nispi nem ortalaması ise %70 - 71'dir.

Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Köyde arpa, buğday, sebzeler ve narenciye yetiştirilir. Kavun ve karpuz da yetiştirilir ve köy karpuz, kavun ve sebzeleriyle ünlüdür. Bostancı'dan toprak kiralanarak da tarım yapılmaktadır.
Ayrıca köyde suculuk da yapılmaktadır. Evsu, Taşpınar Su ve Angolem Su adlı içme suyu şirketlerinin köyde kuyusu vardır. Bunlar dışında on adet su kuyusu daha vardır. Ayrıca Evsu şirketi köyde bir "kaynak suları izleme ve kontrol merkezi" kurmuştur.
Köyün yanında bir askeri birlik bulunmakta ve bu birlik köyün canlılığını da sağlamaktadır.
Köy 54. av bölgesi (kuzey) ile askeri bölgeye yakın olduğu için sürekli av yasağı olan bölgenin (güney) kesişme noktadındadır. Yerleşim olan bölgelerde avlanma yapmak yasaktır. Bunun dışında 2010 yılı itibarı ile köy II. ince ava tamamen kapalıdır. Büyük av ve ince ava ise köyün kuzeyi açıktır.

Siyaset

Köy, Kuzey Kıbrıs yönetiminde Lefke İlçesi'ne bağlıdır. 2016 yılında Lefke İlçesi kurulana dek Güzelyurt İlçesi'nin Lefke bucağına bağlıydı. Belediye düzeyinde ise köy Lefke Belediyesi'nin köylerinden biridir. Köy, Kıbrıs Cumhuriyeti yönetiminde Lefkoşa Bölgesi'nde bulunur ve posta kodu 2826'dır.

Altyapı

Taşpınar'da sürekli olarak su mevcuttur. Köyün çöpleri bağlı olduğu Lefke Belediyesi tarafından toplanıp Aplıç köyüne atılmaktadır. Köyde henüz kanalizasyon bulunmamaktadır.
Köyde ilkokul bulunmakta; fakat kullanılmamaktadır.
Taşpınar, Doğancı telekomünikasyon santraline bağlıdır. Telefon numaraları tüm Kuzey Kıbrıs'ın telefon kodu olan +90392 ve bölgesel kod olan 723 ile başlar. Ayrıca köyde ADSL hizmeti verilebilmektedir.
Köyde asfalt yol bulunmaktadır, ancak bu yol tankerlerin geçmesi sonucu tahrip olmuştur. Bu yol 3 ile 5 metre arasında genişliği olan bir bağlantı yoludur. Bu yolun doğusunda Bostancı, batısında ise Taşköy bulunmaktadır. Ayrıca köyden güneye doğru giden bir yol daha bulunmaktadır. Fakat bu yolun sınırdan ileriye uzanan tarafına geçilememektedir. Doğancı'dan da gelen bir yol mevcuttur. Bu yol köye yapılan ilk asfalt yoldur ve 1990 yılı civarlarında yapılmıştır. Bu tarihten önce köye ulaşım toprak yoldan sağlanmaktaydı.