Küçüközlü, Zile

Kültür

Köyde doğmuş iki yazar vardır. Birisi Abdullah Cebeci, diğeri Orhan Yılmaz'dır. Abdullah Cebeci dini yayınlar yapar.Orhan Cebeci de köyün folkloru hakkındakitap yayınlamıştır.
Köyün okur yazarlık oranı %70 dir.
Köyün tatlı tarhanası, tatlı sucuğu, çalma pekmezi ve cevizi çok meşhurdur. Halen köyde buğday,şeker pancarı,arpa,bol meyve ve sebze yetiştirilmektedir. Ada isimli çayırda Yedipınar isimli çeşme suyuyla meşhurdur.
Tarihi yer olarak ortaçağdan kalma Sivricek ve Kilise örenleri bulunmaktadır. Cici'nin arkasında tarihi han yeri bulunmaktadır. Bu han yeri Kayseri-Samsun ipek yolunun ortasında kurulmuştur. Selçuklular döneminde yapılmış olup sonrasın da bakımsızlıktan yıkılmıştır. Çevresinde Hititler ve Selçuklulara ait madeni paralar, çanak çömlek bulunmuştur.
Mesire yeri Cici ismiyle anılıp tarihi bilinmemektedir.Gür bir orman içinde bulunmaktadır. Köyün ve çevre köylerin kurban kesip eğlendiği bir adak yeridir.
Kuşkonağı olarak anılan çeşmenin suyu, ağır tuz barındırmayan fakir kis suyu olup çok derinlerden gelmektedir ve Kuşkonağı adlı tepenin üstünde yer almaktadır.

Coğrafya

Tokat iline 94 km, Zile ilçesine 27 km uzaklıktadır. Çekerek ırmağının bir kolu olan Öz Deresi'nin kenarına kurulmuş, Maşat Ovası'nın çukurluğuna yerleştirilmiştir. Köyün en çukur yeri ise Çukurpınar'dır. Köyün ismi Esi(eşik,çukur) olmasından gelmektedir Öz deresi Çanakçı olarak anılan yaylanın güneyindeki derelerden doğmaktadır.
Yüzlerce yıl önce derenin önünden sağa doğru, Kızılcin köyünün altından Zile tarafına akan ve günümüz de üzerine baraj kurulan dereyle birleşmekteymiş. Zamanla bu dere batıya doğru yön değiştirerek Kulaca üzerinden Salur köyüne akar olmuş. Daha sonraki yıllarda daha da batıya kayarak Eşek Deresi'nden gelen suyla birleşerek şu anki aktığı yatağa yerleşmiş. Köyden, Maşat'tan,Salur köyünden geçerek Çekerek suyuna karışmakta olup bu durum zaman zaman sel felaketine de sebep olmaktadır.
Köy, Deveci dağlarının eteğinde Maşat ovasının başlangıcına kurulmuştur. Kaya'nın önündeki bağların bir zamanlar Zile'nin en kaliteli ürünlerini verdiği söylenir. Zile'nin en kaliteli pekmezi bu bağlardan toplanan üzümlerden yapıldığı çevre köylerin buralardan bağ alıp üzüm yetiştirmişler ve pekmez yapmışlardır. Rivayete göre bu bağlar Almus barajı yapıldıktan sonra kaliteli üzüm veremez olmuş zamanla da şeker pancarı tarlalarına dönüşmüştür.
Köy, killi toprak bakımından zengin olup burada yıllarca kiremit ve tuğla ocakları işletilmiştir.
Köyün komşuları güneyde Hanözü ve Üçkaya, doğusunda Çiçekpınarı ve Hatippınarı, batısında Kasın ve Tekke, kuzeyinde ise Maşat köyüdür. Köyün kuzey doğusunda Karşıyaka(El Arap) ve Taşkıran(Hıcıp) köyleri yer alır.
Karadeniz iklimi ile İç Anadolu iklimi geçiş bölgesidir. Yazları zaman zaman kurak ve sıcak kışları ise zaman zaman yağışlı ve soğuk olur.Ekim ayında genel de kırağı düşer.Mayıs ayına kadar soğuklar devam eder. Mayıs ve Haziran ayları genelde serin ve yağışlıdır.Temmuz ve Haziran ayları ise sıcak ve kuraktır.

Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Tarım ürünler olarak arpa,buğday,şeker pancarı,domates,fasulye ,elma ,armut, ceviz, üzüm yetiştirilmektedir. Büyükbaş ve küçükbaş hayvan yetiştirilmektedir. Yazın hayvanlarıyla birlikte Çanakçı deresinde ki yaylaya çıkılmaktadır ve buradaki ormandan yakacak odun toplama amacıyla yararlanılmaktadır.

Altyapı bilgileri

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi vardır ,kanalizasyonşebekesi vardır. PTT şubesi yoktur ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı voktur. Ancak sağlık evi VARDIR.. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır. köyün yollarına kilitli taş döşenmiştir.MEZARLIĞIN ETRAFI ÇİTLE ÇEVRİLEREK KÖY YARDIMLAŞMA DERNEĞİ TARAFINDAN AĞAÇLANDIRILMIŞTIR. köyün Ankara ve İstanbulda olmak üzere iki tane yardımlaşma derneği vardır.Bu iki dernek köyün yollarının yapılması ve mezarlığın ağaçlandırılmasıyla ilgilenmişlerdir.

Anonim Hikayeler

Seferberlikte köyü sık sık çeteler basarmış.Köyün erkekleri hepsi askere gitmiş.Köyde sadece kadın ve çocuklar kalmış.Çetler geldiği zaman herkes en eski elbiseleri giyer ahırlara ve gızlı yerlere kaçarlarmış.Çolak Osman da bacanın içerisine girmiş.Çeteler evi basmış .Çeteler evin içerisindeyken korkusundan ayakları tıtremiş çetelerin ortasına düşmüş.
Boğazlıyan isyanında Çapanoğulları bizim köye kadar gelmişlerdir.Kıran tepesine mevzilenmişlerdir.Kongre orduları (Atatürk ordusu) köye mevzilenmiştir.Her iki grup çarpışarak Maşat a kadar gitmişlerdir.Çapanoğulları daha sonra Zile yi işgal etmiş ve yakmışlardır.Adana ya bağlı İsmet İnönüye bağlı kuvvetler Zile yi kurtarmışlardır.