American Life (şarkı)

Arka plan

"American Life" Madonna'nın American Life albümü için yazılan ilk şarkılardandır. 8 Nisan'da yayımlanan tekli kapağı orijinal kapaktan farklı olarak Madonna'yı makineli tüfek tutarken gösteriyordu. Teklinin CD versiyonunda şarkının çocuklara uygun olmadığı uyarısı yer almaktadır.
Madonna "American Life"'ı MTV'deki On Stage And On Record'ı da kapsayan American Life Promo Tour'da ve 2004 yılındaki turnesi Re-Invention World Tour'da söyledi. Ayrıca Sticky & Sweet Tour'un Kuzey Amerika ayağındaki Boston konserinde istek bölümünde şarkının bir kısmını söyledi.
Şarkı Madonna ve Mirwais Ahmadzaï tarafından yazılıp yapıldı. İlk olarak 8 Nisan 2003 tarihinde Amerika'da, daha sonra 14 Nisan'da Avrupa'da yayımlandı. 24 Mart'ta tüm dünyada radyolarda çalınmaya başlandı. Missy Elliott, Peter Rauhofer, Felix da Housecat ve Paul Oakenfold şarkıya remix yaptılar.

Eleştiriler

"American Life" dünya genelindeki müzik eleştirmenlerinden kötü geri dönüşler aldı. 2004 yılında Blender dergisi şarkıyı 50 En Kötü Şarkı listesinde 9 numaraya yerleştirdi. Slant Magazine'den Sal Cinquemani parçayı "basmakalıp, suratsız ve robotik" olarak değerlendirdi. Stylus Magazine negatif yorum yaptı: "Dünyanın en zengin kadınlarından biri ticarileşmekten ve eğlence kültürünün boşluğundan yakındığında anlayışlı olmaktan çok ikiyüzlü oluyor. Burada başını kendisinin çektiği hayata öfke duyuyor."The Guardian yazarı Alexis Petridis şarkının sözlerinden dolayı hayal kırıklığına uğradığını söyledi.
2010 yılında AOL Radio'dan Matthew Wilkening şarkıyı 100 En Kötü Şarkı listesinde 58. sıraya koydu.

Başarılar

"American Life" dünya çapındaki bazı listelerde başarı gösterdi. İsviçre'de listeye 1 numaradan giriş yaptı. Danimarka'da da listeye 1 numaradan giriş yaptı ve yedi hafta listede kaldı. İtalya'da da listeye 1 numaradan giriş yaptı ve dokuz hafta boyunca listede kaldı. Ayrıca Kanada'da ve ABD'de Dance Club Songs listesinde 1 numaraya ulaştı. Şarkıdan albümün ilk teklisi olmasından dolayı yüksek liste başarıları bekleniyordu ancak Billboard Hot 100 listesine 37. sıradan giriş yaptı ve 8 hafta listede kaldı.
Avustralya'da listeye 7. sıradan giriş yaptı ve American Life albümünden ilk 10'a girebilen tek tekli oldu. Yeni Zelanda'da ise sadece bir hafta boyunca 33. sırada bulundu ve Madonna'nın 1995'te çıkan teklisi "Human Nature"'dan sonra en başarısız teklisi oldu. Şarkı İspanya, Belçika, Fransa, Hollanda, İsveç ve Norveç listelerinde ilk 10'a girmeyi başardı.

Arka plan

Tartışmalı klip 6–7 Şubat 2003 tarihlerinde Los Angeles'ta daha önce de Madonna'yla "Ray of Light" ve "Music" kliplerinde çalışmış olan İsveçli yönetmen Jonas Åkerlund tarafından çekildi. Madonna klipte asker temalı bir defilede kadın ve erkek askerlerle birlikte görünüyor. Şarkıcı 2000'li yıllarda Die Another Day ve What It Feels Like for a Girl kliplerinde şiddet içerikli ögelere yer vermeden önce 80'li ve 90'lı yıllarda seks ve din temalı sansasyonel klipler yapmıştı. "American Life" içinse bunu başka bir boyuta taşıdı ve savaş, siyaset ve Irak'ın işgali konularına odaklandı.

Konsept ve genel bakış

Klip birçok erkek ve kadın mankenin asker kıyafetleri ile bir defilede görünmeleriyle başlıyor, arada Madonna siyah bir arka planın önünde şarkı söylüyor. İkinci kısımda şarkıcı bir tuvalette defileye girmek için hazırlanan dört kadınla görünüyor. İkinci nakaratta podyumda yürüyen Arap çocuklar asker modeler tarafından tartaklanıyor.   Daha sonra Madonna ve grubu kızgın bir şekilde bir koridor boyunca yürüyorlar ve güvenlik kameralarının önünde dans ederken görünüyorlar. Rap bölümü başladığında Madonna bir Mini Cooper ile defileyi basıyor ve arabanın üstünde dans edip şarkı söylüyor. Daha sonra izleyicilere ve magazincilere tazyikli su sıkıyor. Araya savaş, açlık ölüm, patlama görüntüleri giriyor. Klibin sonuna doğru Madonna aracı izleyicilerin üzerine sürüyor ve bir el bombası atıyor. Orijinal versiyonda bomba George Bush'un eline düşüyor ve Bush bombayı çakmak gibi kullanarak sigarasını yakıyor.
Director's cut versiyonunda ise klibin sonlarına doğru podyumda yaralı ve uzuvlarının bazıları kopmuş askerler görünüyor. Bu sırada savaş görüntüleri görülüyor ve izleyiciler gülüp alkışlıyor. En sonunda Madonna el bombasını atıyor ve bomba bu sefer George Bush'un eline değil podyumun ortasına düşüyor. Klip bombanın yakın çekim görüntüsü ve arkadaki büyük ekranda Madonna'nın kulaklarını tıkamış görüntüsüyle sona eriyor.

Eleştiriler ve tepkiler

Eleştirilerin en yoğun olduğu dönemde Madonna şu açıklamayı yaptı: "Amerikan vatandaşı olduğum için birçok nedenden şanslı hissediyorum. Bunlardan biri kendimi özgürce ifade edebilme hakkımın olması, özellikle de işimde. Medyada klibim ile ilgili olan haberlerin farkındayım, ki bunların çoğu yanlış. Ben Bush karşıtı değilim. Ben Irak yanlısı değilim. Ben barış yanlısıyım. Kültürümüz ve değerlerimiz hakkındaki duygularımı ifade eden ve birçok insana Amerikan rüyası yani mükemmel hayat olarak görünen bu konuda bir şarkı yazdım ve klip çektim. Bir sanatçı olarak umarım bu düşünmeye ve diyalog kurulmasına neden olur. Herkesin benim görüşüme katılmasını beklemiyorum. Düşüncelerimi ifade edebildiğim için minnettarım ve bu benim ülkemi onurlandırma şeklim."
Ülkenin o zaman içinde bulunduğu siyasi iklimden ötürü Madonna "ifade özgürlüğü" düşüncesinden vazgeçti. 1 Nisan 2003'te klip Avrupa, Avustralya ve Latin Amerika'da birkaç müzik kanalında yayımlandıktan bir gün sonra Madonna klibi geri çekti ve nedenini anlatan şu açıklamayı yaptı: "Yeni klibimi yayımlamamaya karar verdim. Savaş başlamadan önce çekilmişti ve şu anda yayımlamak için uygun olduğunu düşünmüyorum. Dünyanın içinde bulunduğu bu dönemden ve destekleyip dua ettiğim silahlı kuvvetlere olan duyarlılık ve saygımdan ötürü kimsenin klibin anlamının çarpıtılarak rencide olması riskini almak istemiyorum."
2010 yılında Slant Magazine 10 yılın en iyi 50 klibi listesine orijinal klibin director's cut versiyonunu 19. sıraya koydu ve şöyle dedi:
"Klibin verdiği savaşın bir eğlence olarak görüldüğü mesajı değil ama içerdiği görüntüler çarpıtılmaya çok açık. İleri görüşlü? Evet. İlgili? Kesinlikle. Silik? Pek değil."

Düzenlenmiş versiyon

İlk klip yayından kalktıktan sonra Madonna 16 Nisan 2003'te yeni bir klip yayımladı. Bu versiyonda Madonna ilk başta siyah bir fon önünde şarkıya başlıyor, daha sonra değişik ülkelerin bayraklarının önünde söylemeye devam ediyor. İlk önce İsveç bayrağı görünüyor, en son ise Amerika Birleşik Devletleri bayrağı. Klipte toplamda 165 ülke ve bölgenin bayrağı kullanılmıştır.