Diego Maradona

İlk yılları

Diego Armando Maradona, 30 Ekim 1960 tarihinde Corrientes'ten fakir bir ailenin çocuğu olarak Buenos Aires, Lanús'ta Evita Hastanesi'nde dünyaya geldi. Üç kızından sonra ilk oğullarıydı. İki erkek kardeşi Hugo ve Raúl (Lalo) da kendisi gibi profesyonel futbolcuydu. Maradona İtalyan ve yerli kökenlidir.
İtalyan kökenli olan Diego Armando Maradona'nın soyu Calabria'dan gelmektedir.
Maradona 10 yaşındayken bir yetenek avcısı tarafından fark edildi ve mahalle kulübü olan Estrella Roja'da amatör olarak oynamaya başladı. Kısa bir süre sonra Los Cebollitas adlı kulübe geçti ve orada üç sezon geçirdikten sonra Buenos Aires'in Argentinos Juniors kulübünün altyapısına girdi. 12 yaşındayken devre aralarında top ile cambazlık yaparak seyircileri eğlendiriyordu.

İlk yılları

20 Ekim 1976 tarihinde Maradona Argentinos Juniors adlı kulüple ilk profesyonel sözleşmesini imzalarken 16 yaşına girmesine on gün kalmıştı. 1976 ve 1981 yılları arasında çıktığı 167 maçta 115 gole imza attıktan sonra 1 milyon £ karşılığında Boca Juniors kulübüne transfer oldu. 1981 sezonunun yarısında Boca Juniors'a transfer olan Maradona, 1982 yılında ilk kez lig şampiyonluğu madalyasını aldı.

Barcelona

1982 FIFA Dünya Kupası'ndan sonra Haziran ayında Maradona, İspanyol kulübü FC Barcelona'ya 5 milyon £ ($7.6m) karşılığında transfer oldu ve en pahalı oyuncu unvanını aldı. 1983 yılında César Luis Menotti teknik direktörlüğünde Maradonalı Barcelona, Real Madrid'i eleyerek Copa del Rey'i, Athletic Bilbao'yu yenerek Supercopa de España'yı aldı. Ancak, Maradona'nın Barcelona macerası kısa sürdü. Athletic Bilbaolu oyuncu Andoni Goikoetxea ile mücadelesinde ayak bileği kırıldı ve futbol kariyeri tehlikeye girdi. Ama tedaviden sonra sahalara geri döndü.
Sakatlık geçirmesine rağmen Maradona 58 maçta 38 gol attı. Ancak daha sonra kulübün başkanı Josep Lluís Núñez ile sık sık anlaşmazlık yaşayan Maradona 1984 yılında transfer listesine kondu. İtalya Serie A takımı Napoli'ye 6.9m £ ($10.48m)karşılığında transfer olarak yeni rekor kırdı.

Napoli

Maradona Napoli'de profesyonel kariyerinin zirvesine ulaştı. Kısa sürede taraftarların sevgilisi oldu ve takım en başarılı dönemini yaşadı. Maradona önderliğinde Napoli,1986/87 ve 1989/90 sezonlarında lig şampiyonu oldu. 1987/88 ve 1988/89 sezonlarında ise lig ikincisi oldu. Ayrıca 1987 yılında Coppa Italia, (1989 yılında Coppa Italia ikinciliği), 1989 yılında UEFA Kupası ve 1990 yılında Supercoppa Italiana'yı aldılar. Maradona 1987/88 sezonunda Serie A'da gol kralı oldu.
İtalya'da yaşadığı süre boyunca Maradona'nın kişisel sorunları arttı. Stresten kokain kullanmaya başladı ve kaybettiği maçlar ve turnuvalardan dolayı kulüp tarafından 70,000 $ para cezası aldı.
Daha sonra Maradona'nın Napoli'deki başarılarının şerefine giydiği 10 numaralı forma emekliye ayrıldı.

Son dönemleri

Kokain ve uyuşturucu testlerinde başarısız olan Maradona 15 ay futboldan men edildikten sonra 1992 yılında Napoli'den ayrıldı. İspanya'dan Real Madrid ve Fransa'dan Olympique de Marseille kulüplerinin ilgilenmesine rağmen Sevilla'yı seçti ve bir yıl orada oynadı. 1993 yılında Newell's Old Boys'a transfer oldu. 1995 yılında Boca Juniors'a geri döndü ve iki yıl orada oynadı. Maradona'nın Boca Juniors taraftarları için efsaneleşmesi ile La Bombonera stadyumunun girişine ispanyolca Boca es mi religion, Maradona es mi dios, la Bombonera es mi iglesia (dinim Boca, tanrım Maradona, mabedim La Bombonera) satırları yazılmıştır.
Maradona ayrıca 1986 FIFA Dünya Kupası öncesinde Tottenham Hotspur formasıyla Internazionale karşısında bir hazırlık maçına çıktı.  Tottenham maçı 2-1 kazandı. Daha sonra birlikte oynadığı Glenn Hoddle için Arjantin'de on numaralı formayı giymekten vazgeçti.

Millî takım kariyeri

Diego Maradona, Arjantin millî takımı ile çıktığı 91 maçta 34 gol attı. İlk millî maçına 27 Şubat 1977 tarihinde daha 16 yaşındayken, Macaristan karşısında çıktı. 18 yaşındayken Dünya Genç Şampiyonası'nda oynadı ve finalde karşılaştıkları Sovyetler Birliği maçında parladı ve 3-1 kazandılar. 2 Haziran 1979 tarihinde Maradona, A millî takımdaki ilk golünü Hampden Park'ta 3-1 kazandıkları İskoçya maçında attı. 1979 ve 1986 yıllarında FIFA 20 Yaş Altı Dünya Kupası ve FIFA Dünya Kupası'nda Altın Top alarak bunu başaran tek futbolcu oldu.

1982 FIFA Dünya Kupası

Maradona'nın millî takım bazında oynadığı ilk turnuva 1982 yılındaki Dünya Kupası oldu. Barselona'daki turnuvanın açılış maçı Arjantin ve Belçika arasındaydı. 3. gruba düşen Arjantin, Belçika ile yaptığı maçta 1-0 yenildi. Grubun diğer maçlarında Macaristan ve El Salvador'u yenen Arjantin, ikinci tura yükseldi. C grubunda Brezilya ve o senenin şampiyonu İtalya ile eşleşti. Claudio Gentile'in Maradona'ya karşı agresif bir şekilde oynadığı İtalya maçını, İtalya 2-1 kazandı. Maradona Beş maçın tamamında forma giydi ve Macaristan'a iki gol attı, ancak Brezilya maçında maçın bitmesine 5 dakika kala kırmızı kartla oyun dışı kaldı. O maçta 3-1 yenilen Arjantin kupaya veda etti.

1986 FIFA Dünya Kupası

Maradona'nın kaptanlık yaptığı Arjantin millî takımı, 1986 FIFA Dünya Kupası'nda Meksika'da oynanan finalde Batı Almanya'yı yenerek kupanın sahibi oldu. 1986 Dünya Kupası boyunca Maradona'nın turnuvanın en dinamik oyuncusu olduğu söylendi. Tüm maçlarda forma giyen Maradona 5 gol atıp 5 asist yaptı. Turnuvadaki ilk rakibi olan Güney Kore'ye karşı üç asist yaptı. Turnuvadaki ilk golünü ise bulunduğu grubun ikinci maçında İtalya'ya attı. Sonraki iki golünü ise çeyrek finalde İngiltere'ye atarak takımının 2-1 kazanmasına katkıda bulundu. Maçın arka planında hâlâ Falkland Savaşı'ndan kalan duygular vardı. Maradona maçtaki ilk golünü "Tanrı'nın Eli" olarak bilinen golü attı. Maradona bu golle ilgili olarak "Maradona'nın kafasıyla ve Tanrı'nın eliyle gelen küçük bir gol" dedi.  22 Ağustos 2005 tarihinde Maradona bir televizyon programında golü bilerek eliyle attığını ve topun kafasına isabet etmediğini itiraf etti. Bu gol Dünya Kupası tarihinin uluslararası bir fiyaskosu olarak tanındı.
Maradona eliyle attığı golden sadece dört dakika sonra ikinci golünü attı. Bu gol FIFA tarafından FIFA Dünya Kupası tarihinin en iyi golü seçildi. Kendi yarı sahasında topu alan Maradona, topu etrafında döndürerek ve topa 11 kez dokunarak altı İngiliz oyuncuyu (Peter Beardsley, Steve Hodge, Peter Reid, Terry Butcher, Terry Fenwick ve kaleci Peter Shilton) geçerek golü attı. Bu gol 2002 yılında FIFA tarafından yapılan çevrimiçi ankette "Yüzyılın Golü" seçildi.
Yarı finalde Belçika'ya iki gol daha attı. Finalde Batı Almanya defanslarının uyguladığı çifte markaja rağmen Jorge Burruchaga'ya gol pası vererek takımının galibiyet golüne katkıda bulundu. Arjantin'in 3-2 yendiği maçta, Azteca Stadyumu'nda 115,000 seyirci vardı.
Turnuva boyunca Maradona, 90 kez, Arjantin'in herhangi bir oyuncusundan üç kat daha fazla top sürdü. Ayrıca 53 kez faule maruz kalarak diğer oyunculara göre takımına iki kat daha fazla serbest vuruş kazandırdı. Maradona, turnuva boyunca Arjantin'in 14 golünün 10'u kendisinden geldi veya kendi asistiyle gerçekleşti.
Turnuva sonunda yapılan oylamayla turnuvanın en iyi oyuncusu seçilerek Altın Top ödülünü aldı. Azteca Stadyumu'nun girişine heykeli dikildi.

1990 FIFA Dünya Kupası

Maradona kaptanlığında Arjantin, 1990 FIFA Dünya Kupası'nda finalist oldu. Ayak bileğinden geçirdiği bir sakatlık onun performansını etkiledi. Arjantin grubunda üçüncü olmuştu ve neredeyse eleniyordu. Arjantin, son 16'da karşılaştığı Brezilya'yı, Maradona'nın yaptığı atakta Claudio Caniggia'nın attığı golle yendi.
Çeyrek finalde Yugoslavya ile yaptığı maçta 120 dakikada 0-0 biten maçın sonunda penaltı atışlarıyla Arjantin, maçı kazandı. Maradona maçta sağa doğru zayıf bir şut çekerek penaltıyı kaçırdı. Yarı finalde de ev sahibi İtalya ile 1-1'in sonunda maç berabere kaldı ve penaltılara gitti. Maradona bu sefer penaltıyı gole çevirdi. Finalde Batı Almanya ile karşılaşan Arjantin 1-0 yenildi ve maçın tek golü, Rudi Völler'in faulüyle gelen tartışmalı penaltıyı gole çeviren Andreas Brehme'den geldi.

1994 FIFA Dünya Kupası

1994 FIFA Dünya Kupası'nda sadece iki maçta oynadı. Yunanistan'a bir gol attı. Maç sonrasında kendisine yapılan doping testinde başarısız olan Maradona evine gönderildi. Maradona otobiyografisinde dopingin çıkmasının nedeninin antrenörünün verdiği Rip Fuel adlı bir güç içeceği olduğunu savundu. Antrenörü ise farkında olmadan farklı bir kimyasal verdiğini söyledi. Arjantin o sene ikinci turda elendi.
O doping testi, Maradona'nın millî futbol kariyerinin sonu oldu. 17 yaşından beri millî takımda oynayan Maradona 91 maçta 34 gol kaydetmişti.

Kulüp takımları

Maradona, Argentinos Juniors'tan takım arkadaşı Carlos Fren ile birlikte antrenör çalışmaya başladı. Corrientes'in Mandiyú takımını ve Racing Club adlı takımı çalıştırdı ve küçük başarılar elde etti. Mayıs 2011 tarihinde Birleşik Arap Emirlikleri'nin Dubai kulübü Al Wasl'da teknik direktörlüğe başlayan Maradona, 10 Temmuz 2012 tarihinde takımdan kovuldu.

Millî takım

Arjantin millî futbol takımı teknik direktörü Alfio Basile'in 2008 yılında istifa etmesiyle, boşalan koltuğa, Diego Maradona geçti.
29 Ekim 2008 tarihinde AFA başkanı Julio Grondona, Maradona'nın  Aralık 2008'den itibaren teknik direktör olacağını doğruladı. 19 Kasım 2008 tarihinde, Diego Maradona Arjantin teknik direktörlüğündeki ilk maçına Glasgow'da Hampden Park'ta İskoçya karşısında çıktı ve ilk maçını 1-0 kazandı.
Üç maçlık bir galibiyet serisinden sonra Bolivya'ya 6-1 yenilen millî takım en farklı mağlubiyetini egale etti. 2010 FIFA Dünya Kupası elemelerinde son iki maç kala beşinci olan Arjantin'in FIFA Dünya Kupası'na gidememe tehlikesi bulunuyordu. Ama son iki maçta finallere gitmeyi başardılar.
Arjantin'in finallere gitmesi sonrasında maç sonrası basın toplantısında küfürlü dil kullandığı gerekçesiyle FIFA tarafından tüm futbol aktivitelerinden 15 Ocak 2010 tarihine kadar iki aylık bir men cezası aldı. Bunun yanında CHF 25,000 para cezasına çarptırıldı. Evde 15 Aralık'ta Çek Cumhuriyeti ile evde yapılması planlanan hazırlık maçı ceza nedeniyle iptal edildi. Arjantin, Maradona'nın cezası sırasında deplasmanda Katalonya ile yaptığı deplasman maçını 4-2 kaybetti.
Haziran 2010 tarihinde Dünya Kupası finallerine kalan Arjantin ilk maçında Nijerya'yı 1-0 yendi. 4-1 kazandıkları Güney Kore maçında Gonzalo Higuain hat-trick yaptı. Gruptaki son maçını Yunanistan ile yapan Arjantin maçı 2-0 kazanarak gruptan lider çıktı ve ikinci turda Meksika ile eşleşti. Meksika'yı da 3-1 ile geçen Arjantin çeyrek finalde Almanya'ya 4-0 yenildi ve turnuva dışı kaldı. Arjantin turnuvada beşinci oldu. Almanya yenilgisinden sonra Maradona Arjantin teknik direktörlüğü geleceği hakkında "Yarın bırakabilirim" dedi. 15 Temmuz 2010 tarihinde Arjantin Futbol Federasyonu 2014 yazındaki Dünya Kupası'na kadar geçerli olabilecek dört yıllık bir sözleşme teklifi yapabileceğini açıkladı, ancak 27 Temmuz'da AFA sözleşme yenilememe kararı aldı. 29 Temmuz 2010 tarihinde Maradona AFA başkanı Julio Grondona ve millî takımlar direktörü Carlos Bilardo'nun kendisini görevden aldığını söyledi.