Çaldere, Bigadiç

Tarihçe

Balıkesir ili Bigadiç İlçesi Çaldere (Dereçerkes) Mahalleninü; Ruslara karşı 132 yıl aktif süren ve 1864 yılında Kafkasya' da son istiklal savaşını verip yenilen, bu tarihten başlayıp büyük çoğunluğu Kafkasya' dan sürülen ve 1877-1878 yıllarına kadar devam eden sürgün ile Ana Vatanları Kafkasya' yı terk etmek zorunda kalan, Çerkes (Adiğe) boyu olan Abzahlar kurmuştur. Adiğelerin (Çerkes) Abzah boyundan olup Kafkasyadan sürgün ile gelen Çaldere (Dereçerkes) sakinleri Osmanlı hükümeti tarafından, Balkanlara, Romanya - Bulgaristan sınırları arasında bir bölgeye yerleştirilmiştir. Yaklaşık 5 yıllık bir ikametten sonra 1877- 1878 yıllarında olan, tarihe 93 harbi diye geçen ve Osmanlının ağır yenilgisiyle sonuçlanan Osmanlı, Rus savaşının ardından, İmzalanan ve Balkanlardaki Slavların (Bulgar-Sırp) Rusyadan ricası ve Rusyanın isteğiyle Balkanlara yerleştirilen, Çerkeslerin (Adığe) Balkanlardan göç ettirilmesini içeren, Berlin Antlaşması gereği; ilk olarak Balkanlardaki tüm Çerkes (Adığe) gruplarının toplandığı bugünkü adıyla Tekirdağ İlinin Çerkesköy ilçesine gelmişlerdir. Daha sonraki günlerde Osmanlı hükümeti tarafından grubun büyük bir kısmı Bursa'nın Mustafa Kemalpaşa ilçesi Karaorman mahallesine yerleştirilmiş. Bir kısmı Balıkesir ili Susurluk ilçesi Demirkapı Mahallenine yerleştirilmiş, grubun geri kalan kısmı Balıkesir İli Bigadiç İlçesinin dört mahallesine Adalı, Babaköy, Çamköy, Davutlar köylerine ve Kepsut İlçesinin Akçakertil mahallesine taksim edilerek yerleştirilmiştir. Bu Beş köye yerleştirilen gruplar birbirleri ile irtibatı bırakmamış görüşmeye devam etmiştir. Yaklaşık 3 yıllık bir ikametten sonra Bigadiç’ in dört mahallesine ve Kepsut’ un Akçakertil mahallesine yerleştirilen gruplardan birkaç aile hariç, büyük bir kısmı, toplu olarak bu köylerden ayrılarak, önce Bursa İli Mustafa Kemalpaşa İlçesi Karaorman mahallesine gitmeyi, daha sonra Karaorman mahallesinden gruba dahil olmak isteyen Çerkeslerle (Adığe)birlikte Kafkasya’ya dönme kararı almışlardır. İlerleyen zaman zarfında Osmanlı hükümet yetkilileri grupları toplu halde Bigadiç ilçesi Balat mahallesi yakınlarına yerleştirmiştir. Yaklaşık 6 aylık bir ikametten sonra daha önce aldıkları karar gereği grup toplu halde buradan ayrılmış Meşe ve Çam ormanlarıyla kaplı Akarsu ve dereciklerin bol olduğu (Dereçerkes) Çaldere mahallesinün bulunduğu yere başlarında Yaşlı-Bilge (Thamate) İshak Efendi ve yardımcısı konumundaki Beslan isimli şahıslar ile gelmişlerdir. Daha sonra Bursa'nın Mustafa Kemalpaşa ilçesi Karaorman mahallesine yerleştirilmiş olan gruba katılmak, kendilerine katılmak isteyen diğer dağılmış Çerkeslerin (Adığe) ve askere alınmış olan bazı kişilerin dönüşünü beklemek üzere 6 aylık geçici bir süre için burada konaklamışlardır. Bu geçici konaklama esnasında başlarındaki İshak efendinin ağır bir hastalık sonucu vefat etmesi, dönemin bazı olumsuz şartları, savaş hali, Askere alınan erkeklerin büyük çoğunluğunun geri dönememesi gibi sebepler yüzünden (Dereçerkes) Çaldere mahallesi sakinleri Karaorman mahallesine gidememiş ve Karaorman’ lı Çerkesler (Adığe) ile birleşememiş, (Dereçerkes) Çalderede ki geçici iskan daimi iskana dönüşmüştür. Çaldere mahallesinün eski adı Dereçerkes olup Kepsut ilçesine bağlıydı. 1965 yılında Çaldere mahallesi olarak değiştirilmiştir. Daha sonra Bigadiç ilçesine bağlanmıştır.

Coğrafya

Balıkesir il merkezine 55 km, Bigadiç ilçesine 18 km uzaklıktadır. Kepsut ilçesine 21 km, Kepsut üzerinden Balıkesire 42 km uzaklıktadır.

İklim

Mahallenin iklimi, Marmara iklimi etki alanı içerisindedir.

Ekonomi

Mahallenin ekonomisi Bor maden İşçiliği, tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

Altyapı bilgileri

Mahallede, ilköğretim okulu yoktur fakat taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Mahallenin hem içme suyu şebekesi hem kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi yoktur ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Mahalleye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup mahallede elektrik, sabit telefon ve internet erişimi vardır.