Silanganing pilosopiya

Katangian ng silanganing pilosopiya

Isa sa mga pangunahing katangiang nakakahikayat ng silanganing pilosopiya, partikular na ang pilosopiyang Indiyano at pilosopiyang pangkaluluwa (espirituwalistiko), ang pagiging higit na pagkakaroon nila ng mistiko, esoteriko, at monistikong pagkakaunawa sa realidad. Tumutukoy ang monistikong pananaw o monismo (mula sa Griyegong monas o "isa"), ayon sa makabagong pilosopiya, sa anumang teoriyang metapisikong nagsasabing "mayroon lamang isang realidad na pinagmumulan ng lahat ng bagay." Nilarawan ito ng Darwinistang pilosopong si Ernst Haeckel bilang "mayroon lamang isang sustansiya sa sanlibutan" at iyon ang "Diyos at Kalikasan" o "katawan at kaluluwa (espiritu)", na kilala ngayong bilang holismo. Maaari ring tumukoy ang monismo sa diwang "mayroon lamang isang realidad: ang pisikal na materya at enerhiya," o kaya sa konseptong "mayroon lamang isang espirituwal o banal na katotohanan, at hindi nahihiwalay ang katotohanang makakatawan at sikiko o saykik (makakaluluwa) mula rito." Tinatawag ang huli bilang monismong espirtuwal upang makilala mula sa monismong neyutral (monismong walang pinapanigan) at monismong materyalistiko. Tinatanaw sa espirituwal na monismo na isang lubos na realidad na mapangyakap ng lahat (impersonal at transpersonal) ang tinatawag na Banal o Kabanalan (ang Sarili o "ang Diyos sa kalooban"), kaya't walang pagkakahiwalay ang Diyos at ang Kaluluwa, maging ang Diyos at ang mundo.

Mga tradisyong pilosopiko at relihiyoso

Isang malawakang pagtanaw ng mga kaugaliang pilosopiko sa Silangan ang mga sumusunod. Mayroon kaugnay na mga lathalain ang bawat tradisyon.

Teolohiyang Ehipsiyo

Isang pagpapalit-palitan ng mga paniniwala ang mga naunang pananampalataya sa sinaunang Ehipto, na kinakatawan ng mitolohiyang Ehipsiyo. Pinanghawakan ang mga ito ng mga mamamayan ng Ehipto mula pa noong mga panahong predinastiko (bago sumapit ang mga dinastiya) magpahanggang sa pagsapit ng Kristiyanismo at Islam sa mga kapanahunang Greko-Romano at Arabo, mahigit sa mga 3,000 taon. Isinasagawa ang mga ito ng mga paring Ehipsiyo o mga salamangkero. Katutubo sa Aprika ang lahat ng mga hayop na nilalarawan at sinasamba sa sinaunang Ehipsiyong sining, mga panulat at relihiyon. Unang lumitaw ang dromedaryong kamelyo sa Ehipto (at Hilagang Aprika) - kasunod ng pagiging domestikado o inalagaan sa tahanan sa Arabya - simula noong mga ikalawang milenyong BK. Isang banal na pook ang templo kung saan mga lalaki at babaeng pari lamang ang pinapahintulutan. Sa piling mga natatanging mga okasyon, pinapayagan ang mga mamamayan sa bakuran ng templo.

Hainismo

Ang Hainismo ay muling binuhay at ginawan ng mga pagbabago ni Mahavira, ang ika-24 na Haing (Hain, Jain) Tirthankara, isang guro at pinunong pampananampalataya na namuhay kasabayan ng kapanahunan ng Buddha. Nanggaling ang salitang Jaina (Haina) sa pamagat na Jina (Hina), o ang isang matagumpay, na tumutukoy sa mga nagkamit ng pagtatagumpay sa ibabaw ng kanilang mga matitinding mga damdaman. Itinuturo ng Hainismo ang asetisismo - mga gawain ng disiplina sa sarili, pagbabawal sa sarili, at pagtatangging pansarili - bilang daan patungo sa pagkakamit ng kaliwanagan. Kabilang sa mga unang mga monghe ng mundo ang mga orihinal na mga Hain, na umuurong o umaalis sa ordinaryong pamumuhay upang magtuon ng pansin sa pag-aayuno at pagmumunimuni (meditasyon). Nakararami ang bilang ng populasyon ng mga Hain sa Indiya at lumagpas sa bilang na 10 milyon. Isa mga pinakamasaganang pamayanang pangnegosyo sa Indiya ang mga Hain.

Sarbaka (Cārvāka)

Ang Sarbaka o Cārvāka, na karaniwang ding may transliterasyong (binabaybay na) Charvaka o Cārvāka, at kilala rin bilang Lokayata o Lokyāta, ay isang materyalista at ateistang paaralan ng kaisipang may pinag-ugatang sinauna mula sa Indiya. Pinanukala o iminungkahi nito ang isang sistema ng etikang nakabatay sa pag-iisip na rasyonal. Subalit, matagal nang namatay ang paaralang ito ng higit sa libong mga taon.

Konpusyanismo

Umunlad ang Konpusyanismo o Kompusyanismo (Confucianism, 儒學) sa paligid ng mga pagtuturo ni Confucius(孔子) at nakabatay sa isang set o nakahandang mga klasikong tekstong Intsik. Ito ang pangunahing ideolohiya sa Tsina at sa Sinospero mula pa noong kapanahunan ng Dinastiyang Han at maaari pa ring ituring na isang nakapailalim na elemento o sangkap ng kalinangan sa Timog-Silangan. Maaari itong unawain bilang isang etikang panlipunan at humanista o makataong pamamaraang nakatuon sa mga nilalang na tao at sa kanilang mga pag-uugnayan. Binibigyang diin sa Konpusyanismo ang mga pormal na ritwal sa bawat aspeto ng buhay, mula sa mga seremonyang makapampananampalataya hanggang sa kagandahang-loob at paggalang sa mga nakatatanda, partikular na sa mga magulang at sa estadong kinakatawan ng Emperador.

Rehiyonal na mga pilosopiya

Kabilang sa mga pilosopiya ayon sa rehiyon ang pilosopiyang Babilonyano, Asiro-Babilonyanong pananampalataya, pilosopiyang Indiyano, pilosopiyang Intsik, pilosopiyang Iranyano, pilosopiyang Islamiko (Sinaunang pilosopiyang Islamiko at Makabagong pilosopiyang Islamiko), pilosopiyang Hapones, at pilosopiyang Koreano.