Katoliko

Kasalukuyang Gamit

Datapuwat kalimitang ginagamit ang katagang ito upang tukuyin ang Iglesya Katolika Romana, marami sa mga Kristiyano ang umaangkin din sa katagang "katoliko" kasama rito ang Ortodoxong Silanganin (Eastern Orthodox) at mga iglesyang Protestanteng may episcopado (obispo). Sa mga bansang tradisyonal na Protestante, ang Katoliko ay isinasama sa opisyal na pangalan ng isang parokya, eskwela, hospisyo o ng institusyong pag-aari ng Iglesya Katolika Romana upang maipakita ang kaiibahan sa ibang denominasyon. Halimbawa, ang pangalang "Iglesyang Katolika ng San Marcos" ay malinaw na ito'y hindi iglesyang Episkopal o Lutero.
Isang libong taon bago ang Repormasyong Protestante, isinulat ni San Agustin:
"Sa Iglesya Katolika, maraming bagay ang tunay na nagpapanatili sa akin sa kanyang dibdib. Nagpapanatili sa akin sa Iglesya ang pagsang-ayon ng bayan at bansa; gayundin ang kanyang kapangyarihan na sinimulan ng mga milagro, na inaruga ng pag-asa, na pinalaki ng pagmamahal, at pinatatag ng panahon. Nagpapanatili rin sa akin ang pagpapalit ng mga pare mula kay Pedro Apostol na inutusan ng Panginoon, matapos ang Kanyang pagkabuhay, na pakainin ang Kanyang mga tupa (Jn 21:15-19), hanggang sa kasalukuyang episkopado.'
"At sa katapusan, pinanatiling tunay ng Iglesya ang pangalang Katolika ng walang pakundangan sa gitna ng maraming erehiya. Gayunma't maraming erehe na nagnanais na matawag na Katoliko; kung may isang estranghero ang magtanong kung saan nagkikita ang Iglesya Katolika walang ereheng ituturo ang kanyang bisita o bahay.
"Kaya sa bilang at halaga, ang mahal na bigkis ang angkin sa pangalang Kristiyano na tapat na nagpapanatili sa isang sumasampalataya sa Iglesya Katolika...Sa iyo na kung saan walang bagay ang sa aki'y aakit...Walang sinuman ang magwawalay sa aking sampalataya sa relihiyong Kristiyano na pinagtali-tali at pinagbigkis-bigkis sa aking isipan...Sa aking bahagi, di ako dapat maniwala sa ebanghelyo maliban sa itinulak ng kapangyarihan ng Iglesya Katolika." -- San Agustin (AD 354–430) Laban sa Sulat ni Manichaeus AD 397.
Sa mga gumagamit ng katagang "Iglesya Katolika" para sa lahat ng Kristiyano, di nila matanggap na kung saan ang kataga ay pagtukoy sa buong Iglesya (bilang isang di-nakikitang entidad) at dapat raw gamitin ito upang tumukoy sa isang komunyon lamang. Datapwat, ang Iglesya Katolika Romana na tumatawag ang sarali na Iglesya Katolika at naglathala ng "Katesismo ng Iglesya Katolika" noong 1992, na tinutunton nito sa kasaysayan ang pagpapatuloy ng orihinal o pangsanlibutang Iglesya na kung saan ang iba't ibang grupo ang tumiwalag sa kasaysayan nito. Matibay na iginigiit ng Iglesya Katolika na walang Iglesya na "di-nakikitang entidad" LAMANG. Mula pa man nang Repormasyon noong siglo 16, sinisikap ng mga Protestante (yaong mga nagprotesta) na maibalik ang isang katutubong pagpapaliwanag ng Iglesya na kung saan ang kanyang mithiin at paniniwala, sa kanilang paniwala, ay naaayon sa sinaunang Iglesya, na naaayon lamang sa teksto ng Kasulatan. Ngunit may mahigit sa isang libong taon ang pumapagitan sa "sinaunang Iglesya" at sa Repormasyon na kung saan ang Kasulatan at turong Kristiyano ay napanatili.
Tulad ng Iglesya Katolika Romana, ang mga Iglesyang Ortodoxong Silanganin at mga Iglesyang Ortodoxong Oriental ay tumatawag din sa kanila bilang "Iglesyang banal, katoliko at apostoliko" ng Pananampalatayang Niceano. Ang ilang di tumatanggap ang kataasan ng opisyo (primacy) ng Obispo ng Roma ay gumagamit din ng katagang Katoliko (hindi sa eksklusibong kaisipan) upang ipaliwanag ang kanilang katungkulan upang maipakita na kakaiba ito sa porma ng Protestanismo ng mga Calvinista o Puritano. Kasama rito ang "Mataas na Iglesya Anglikano na kilala bilang Katolikong Anglo. Ang mga Repormadong Iglesya ay tumataway din sa sarili bilang bahagi ng Banal na Iglesya Katolika.

Mga Epistolaryong (Sulat) Katoliko

Ang mga "Epistolaryong Katoliko" ay isang kataga sa mga sulat na panglahat sa Bagong Tipan ng Bibliyang Kristiyano na hindi isinulat para sa isang partikular na lungsod kundi para sa lahat ng tao. Kaya ito'y di katagang pang-iglesya na kung saan sa malawak na kaisipan ng salitang "katoliko" sa Griyego ay hinalaw. Ang epistolang napapaloob dito ay ang Santiago; Una at Ikalawang Pedro; Una, Ikalawa at Ikatlong Juan at Judas.

Pag-iwas ng Gamit

May ilang simbahang Protestante ang tuwirang umiiwas sa paggamit nito. Ang mga simbahang Ortodokso ay kasamang nababahala sa paggamit nito ng Katolikong Romano ngunit hindi ito sang-ayon sa mga Protestante tungkol sa likas ng simbahan bilang isang katawan. May ilan ang nagsasabi na ang paggamit ng salitang "Katoliko" ay nagbibigay lamang ng kredibilidad sa pag-angkin nito ng papa.