การแข็งตัวขององคชาต

กายภาพ

การแข็งตัวเกิดขึ้นเมื่อเนื้อเยื่อคล้ายฟองน้ำเป็นลำยาวตลอดองคชาตที่เรียกว่า  corpora cavernosa  เริ่มเต็มไปด้วยเลือด
ซึ่งอาจะเกิดขึ้นจากการเร้าอารมณ์เพศ (sexual stimulation) หรืออารมณ์ทางเพศ
ส่วน corpus spongiosum เป็นเนื้อเยื่อเดี่ยวมีรูปลำเป็นโพรง  อยู่ใต้ corpora cavernosa ทั้งสอง
และมีท่อปัสสาวะวิ่งผ่าน  ซึ่งเป็นทางผ่านของทั้งน้ำปัสสาวะและทั้งน้ำอสุจิ
เนื้อเยื่อนี้สามารถอมเลือดได้เช่นกัน  แต่ว่าในระดับที่น้อยกว่า  corpora cavernosa

การควบคุมจากระบบประสาทอัตโนมัติ

ถ้าเกิดการกระตุ้นทางกาย  การแข็งตัวจะเกิดขึ้นจากการสั่งการของระบบประสาทพาราซิมพาเทติก (ส่วนหนึ่งของระบบประสาทอัตโนมัติ) โดยไม่มีส่วน  (หรือมีแค่เล็กน้อย)  จากระบบประสาทกลาง
เส้นประสาทพาราซิมพาเทติกวิ่งไปจากข่ายประสาท sacral plexus เข้าไปยังหลอดเลือดแดงที่ส่งเลือดไปให้เนื้อเยื่อในองคชาต
ถ้าเกิดการกระตุ้น  เส้นประสาทเหล่านี้จะหลั่งสาร acetylcholine
ซึ่งมีผลให้เกิดการหลั่งก๊าซไนโตรเจนออกไซด์จากเซลล์เนื้อเยื่อบุโพรง (endothelial cell) ในหลอดเลือดแดง trabecular ใน corpora cavernosa 
แล้วก๊าซก็จะกระจายเข้าไปยังกล้ามเนื้อเรียบของหลอดเลือดแดง  (ที่เรียกว่า trabecular smooth muscle) 
โดยมีฤทธิ์เป็นสารขยายหลอดเลือด
ดังนั้น  หลอดเลือดก็จะขยายตัวออกทำ corpora spongiosum และ corpora cavernosa ให้เต็มไปด้วยเลือด
และกล้ามเนื้อ ischiocavernosus และ bulbospongiosus ก็จะเข้าไปกดหลอดเลือดดำของ corpora cavernosa
จำกัดการไหลออกของเลือด 
การแข็งตัวจะลดตัวลงเมื่อการกระตุ้นระบบประสาทพาราซิมพาเทติกยุติลง
และสัญญาณกระตุ้นระดับปกติจากระบบประสาทซิมพาเทติกก็จะทำหลอดเลือดแดงในองคชาตให้เล็กลง
บีบเลือดออกจากเนื้อเยื่อที่ทำให้องคชาตแข็ง
หลังจากการหลั่งน้ำอสุจิหรือหลังจากการยุติของสิ่งเร้า  องคชาตปกติจะอ่อนตัวลง 
แต่เวลาที่ใช้อาจจะแตกต่างกันขึ้นอยู่กับความยาวและความหนาขององคชาต

การควบคุมใต้อำนาจจิตใจและนอกอำนาจจิตใจ

เปลือกสมอง  (cerebral cortex) อาจก่อให้เกิดการแข็งตัวได้แม้ปราศจากสิ่งเร้าทางกาย
(โดยตอบสนองต่อสิ่งเร้าทางตา  ทางหู  ทางจมูก  หรือจากจินตนาการ)
โดยส่งสัญญาณผ่าน "ศูนย์การแข็งตัว" ที่ไขสันหลังเขต lumbar และ sacral
และเปลือกสมองก็สามารถห้ามการแข็งตัวแม้จะมีสิ่งเร้าทางกายได้ด้วย 
เหมือนกับที่องค์ประกอบอื่น ๆ ทางใจ  ทางอารมณ์ความรู้สึก  และทางสิ่งแวดล้อมสามารถห้ามได้เช่นกัน

การแข็งตัวเวลากลางคืน

องคชาตอาจแข็งตัวในระหว่างที่หลับ  หรือในขณะที่ตื่นขึ้น
ซึ่งมีศัพทย์ทางการแพทย์ภาษาอังกฤษว่า  nocturnal penile tumescence  (หรือศัพท์แสลงว่า  "morning wood  ท่อนไม้ในยามเช้า" หรือ "morning glory ความสง่างามในยามเช้า")

มุมมองทางเพศ

การแข็งตัวเป็นตัวชี้บอกอารมณ์ทางเพศอย่างหนึ่ง
และเป็นสิ่งที่จะต้องมีสำหรับผู้ชายในการร่วมเพศ
ถุงอัณฑะอาจจะเกิดการรัดตัว (แต่ไม่แน่นอน) และโดยทั่วไปแล้ว  เยื่อหุ้มปลายก็จะค่อย ๆ ร่นลงโดยอัตโนมัติ  ทำการเปิดหัวองคชาต  แต่ว่าบางคนอาจจะต้องร่นเยื่อหุ้มปลายลงด้วยมือ
เมื่อถึงวัยเริ่มเจริญพันธุ์  (วัยแตกเนื้อหนุ่ม)  การแข็งตัวจะเกิดบ่อยขึ้น 
แต่การแข็งตัวขององคชาตเป็นเรื่องธรรมดาในเด็กและในทารก  และเกิดขึ้นก่อนที่จะคลอดด้วยซ้ำ

การแข็งตัวที่เกิดขึ้นเอง

การแข็งตัวแบบเกิดขึ้นเอง  หรือไม่อยู่ใต้อำนาจจิตใจ  หรือเกิดขึ้นตามบุญตามกรรม  หรือในโอกาสที่ไม่ต้องการ
เป็นเรื่องสามัญทางกายภาพของผู้ชาย
โดยทางสังคม  การแข็งตัวแบบนี้อาจจะเป็นเรื่องน่าอายโดยเฉพาะถ้าเกิดขึ้นในที่สาธารณะหรือในโอกาสที่ไม่ต้องการ 
การแข็งตัวอาจเกิดขึ้นเองในเวลาไหนก็ได้  และถ้าใส่เสื้อผ้าอยู่  อาจจะทำให้เกิดรอยนูนขึ้น
ซึ่งอาจซ่อนได้  (ถ้าจำเป็น)  โดยใส่กางเกงในที่รัดตัว  ใส่เสื้อชายยาว  หรือใส่เสื้อผ้าที่หลวม ๆ

ขนาดเมื่อแข็งตัว

ความยาวขององคชาตที่อ่อนตัวไม่ได้เป็นตัวชี้บอกความยาวของอวัยวะเมื่อแข็งตัวที่แน่นอน
องคชาตอ่อนตัวที่สั้นกว่าอาจจะแข็งตัวเป็นอวัยวะที่ยาวกว่ามาก  ในขณะที่องคชาตอ่อนตัวที่ยาวอาจแข็งตัวมีขนาดที่สั้นกว่า
โดยทั่ว ๆ ไป  หลังจากผ่านวัยเริ่มเจริญพันธุ์แล้ว  อวัยวะที่แข็งตัวจะมีขนาดเท่ากันตลอดทั้งชีวิต
แต่ก็อาจเพิ่มขึ้นได้โดยอาศัยการผ่าตัด 
แต่ว่าการขยายขนาดองคชาตจะเป็นประเด็นที่ทำให้เกิดความเห็นหลายหลาก
และในการศึกษาหนึ่งพบว่า  ชายโดยมากที่ผ่านการขยายขนาดไม่แฮ็ปปี้กับผลที่ได้

วิธีการแข็งตัว

การแข็งตัวของอวัยวะเพศจะทำให้มีการสร้าง Prostaglandin E1 สารตัวนี้จะมีหน้าที่สองประการคือ ทำให้หลอดเลือดแดงไม่แข็ง ตัวเลือดแดงไปเลี้ยงอวัยวะเพศเพิ่มขึ้น ประการที่สองคือสารนี้จะลดการสร้าง คอลลาเจนซึ่งทำให้เกิดพังผืดในอวัยวะเพศ ทำให้การแข็งตัวไม่ดี ร่างกายของคนเรามีระบบให้เลือดไปเลี้ยงอวัยวะเพศโดยมีการแข็งตัวของอวัยวะเพศในตอนนอนเพื่อให้อวัยวะเพศสร้างสาร Prostaglandin E1
สำหรับวัยรุ่นการแข็งตัวของน้องชาย 3-5 ครั้งต่อคืน ไม่ใช่เรื่องแปลกอะไร แต่ละครั้งใช้เวลา 20-30 นาที ดังนั้นจึงไม่จำเป็นต้องบริหาร
แต่สำหรับคนที่อายุ 30 ปีขึ้นไป ระดับฮอร์โมนเริ่มลดลง การแข็งตัวก็ลดลงเช่นกัน และไม่นาน จึงมีความจำเป็นต้องบริหารให้อวัยวะเพศมีการแข็งตัวบ่อยเพื่อให้มีเลือดไปเลี้ยงอวัยวะเพศเพิ่ม และมีการสร้าง Prostaglandin E1
การบริหารอวัยวะเพศจะต้องทำให้อวัยวะเพศมีการแข็งตัว 3-5 ครั้งต่อสัปดาห์ และแข็งแต่ละครั้งนาน 20-30 นาทีเพื่อให้เลือดไปเลี้ยงอวัยวะเพศ และป้องกันเส้นเลือดแข็ง
วิธีง่ายสำหรับการบริหารเพื่อคืนความเปล่งปลั่งให้กับน้องชายคือการบริหารกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน เพราะเป็นจุดสำคัญที่ควบคุมการหลั่งน้ำอสุจิและปัสสาวะ หากหมั่นบริหารให้แข็งแรงอยู่เสมอ จะช่วยให้น้องชายแข็งตัวดีขึ้น สามารถควบคุมไคลแมกซ์ หรือชะลอการหลั่ง และปฏิบัติกามกิจได้นานขึ้น รวมถึงทำให้มีน้ำเชื้ออสุจิเพิ่มขึ้นและพุ่งแรงขึ้น

Erectile dysfunction (ความผิดปกติของการแข็งตัว)

ภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศ  (ICD-10 N48.4, ICD-10 F52.2, อังกฤษ: Erectile dysfunction, หรือ impotence)  เป็นความผิดปกติทางเพศ  
มีอาการเป็นความไม่สามารถที่จะมีหรือรักษาการแข็งตัวไว้ได้ 
การศึกษาโรคเกี่ยวกับภาวะนี้เป็นสาขาย่อยทางการแพทย์ที่เรียกว่าบุรุษเวชศาสตร์    (andrology)  เป็นส่วนของสาขาวิทยาทางเดินปัสสาวะ (urology)
ภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศอาจเกิดขึ้นเพราะสาเหตุทางกายหรือทางใจ  ซึ่งโดยมากสามารถรักษาได้
เหตุกายภาพรวมทั้งโรคเบาหวาน,  โรคไต, โรคพิษสุราเรื้อรัง,  multiple sclerosis, 
โรคหลอดเลือดแดงแข็ง, โรคเกี่ยวกับหลอดเลือด, และโรคเกี่ยวกับระบบประสาท
ซึ่งรวม ๆ กันแล้ว  เป็นเหตุประมาณร้อยละ 70 ของภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศ
ยาบางประเภทที่ใช้รักษาโรคอื่น  เช่น  Lithium (ยารักษาโรคจิตมีโรคอารมณ์สองขั้วเป็นต้น) และ paroxetine (ยารักษาโรคจิตมีโรคซึมเศร้าเป็นต้น) อาจมีผลข้างเคียงเป็นภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศ
ถ้าสมรรถภาพทางเพศ  เป็นตัวบ่งชี้สถานภาพทางสังคมหรือความเป็นชายของคนไข้  (ซึ่งเป็นแนวความคิดเฉพาะสังคม)  
ภาวะนี้สามารถส่งผลเป็นความเสียหายทางจิตใจรวมทั้งความรู้สึกอาย   ความเศร้าโศก  และความรู้สึกบกพร่อง 
ในบางสังคม  จะมีวัฒนธรรมที่จะไม่พูดถึง  และทำให้ไม่สามารถพูดถึงเรื่องนี้
แต่ว่าจริง ๆ แล้ว  ชาย 1 ใน 10 จะประสบภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศที่เกิดขึ้นซ้ำ ๆ กันในชีวิตของตน

ภาวะองคชาตแข็งค้าง

ภาวะองคชาตแข็งค้างเป็นภาวะทางกายที่มีผลเป็นความเจ็บปวด
เป็นการแข็งตัวขององคชาตเป็นเวลาอย่างน้อย  4  ช.ม.
ที่ไม่ยอมอ่อนตัวลง
แม้ว่าจะไม่มีการกระตุ้นใด ๆ ทั้งทางกายและทางใจ

ศัพท์ในภาษาอังกฤษ

ในการแพทย์ภาษาอังกฤษ  การแข็งตัวขององคชาตบ่อยครั้งเรียกว่า  "penile erection" และภาวะที่แข็งตัวหรือกระบวนการแข็งตัวเรียกว่า  "tumescence"  หรือ  "penile tumescence" 
ส่วนศัพท์สแลงภาษาอังกฤษใช้คำคุณศัพท์ว่า  stiffy, hard-on, boner และ woody 
มีคำสแลง  เสาวพจน์  และคำเหมือนสำหรับภาวะนี้ในภาษาอังกฤษและภาษาอื่น ๆ 
ดูรายการคำภาษาอังกฤษอื่นใน WikiSaurus