ทาเกดะ ชิงเง็ง

วัยเด็ก

ทาเคดะ ชิงเก็นเกิดเมื่อ ค.ศ. 1521 ที่ปราสาทโคฟุ (ญี่ปุ่น: 甲府 โรมาจิ: Kōfu) แคว้นคาอิ จังหวัดยามานาชิในปัจจุบัน เป็นบุตรชายคนโตของทาเคดะ โนบูโตระ (ญี่ปุ่น: 武田信虎 โรมาจิ: Takeda Nobutora) ไดเมียวแห่งแคว้นคาอิ กับนางโออิ (ญี่ปุ่น: 大井の方 โรมาจิ: Ōi-no-kata) ภรรยาเอกของโนบูโตระ ในปีเดียวกันนั้นเองโนบูโตระผู้เป็นบิดามีชัยชนะเหนือตระกูลอิมางาวะ (ญี่ปุ่น: 今川 โรมาจิ: Imagawa) เมื่อเสร็จสิ้นการรบจึงได้ตั้งชื่อให้บุตรชายว่า คัตสึจิโยะ (ญี่ปุ่น: 勝千代 โรมาจิ: Katsuchiyo) ในค.ศ. 1534 คัตสึจิโยะได้แต่งงานกับบุตรสาวของอูเอซูงิ โทโมโอกิ (ญี่ปุ่น: 上杉朝興 โรมาจิ: Uesugi Tomooki) แต่ทว่าภรรยาคนแรกของคัตสึจิโยะได้เสียชีวิตลงในปีเดียวกัน ในค.ศ. 1535 คัตสึจิโยะจึงแต่งงานใหม่อีกครั้งกับบุตรสาวของซันโจ คินโยริ (ญี่ปุ่น: 三条公頼 โรมาจิ: Sanjō Kinyori) ซึ่งเป็นขุนนางในราชสำนักเกียวโต เนื่องด้วยความสัมพันธ์อันดีกับเมืองเกียวโต ทำให้ในพิธีเง็นปุกุของคัตสึโยริในปีเดียวกันนั้น คัตสึโยริได้รับชื่อ "ฮารุ" จากโชกุนอาชิกางะ โยชิฮารุ (ญี่ปุ่น: 足利義晴 โรมาจิ: Ashikaga Yoshiharu) รวมทั้งได้คำว่า "โนบุ" จากโนบูโตระบิดาของตน รวมกันได้ชื่อใหม่ว่า ทาเคดะ ฮารูโนบุ (ญี่ปุ่น: 武田晴信 โรมาจิ: Takeda Harunobu)
แต่ทว่าโนบูโตระ บิดาของฮารูโนบุ หมายจะให้บุตรชายคนโปรดของตน คือ ทาเคดะ โนบูชิเงะ (ญี่ปุ่น: 武田信繁 โรมาจิ: Takeda Nobushige) ให้เป็นทายาทสืบทอดตระกูลทาเคดะ ในค.ศ. 1541 ด้วยความช่วยเหลือของซามูไรใต้บังคับบัญชาของบิดา และความช่วยเหลือจากอิมางาวะ โยชิโมโตะ (ญี่ปุ่น: 今川義元 โรมาจิ: Imagawa Yoshimoto) ผู้ซึ่งเป็นพี่เขย (อิมางาวะ โยชิโมโตะได้สมรสกับนางจิวเก-อิน ญี่ปุ่น: 定恵院 โรมาจิ: Jyukei-in ซึ่งเป็นพี่สาวของฮารูโนบุ) ฮารูโนบุได้ก่อการยึดอำนาจจากโนบูโตระบิดาของตน และเนรเทศบิดาของตนไปเป็นตัวประกันที่แคว้นซูรูงะ (ญี่ปุ่น: 駿河 โรมาจิ: Suruga) ซึ่งปกครองโดยตระกูลอิมางาวะ

การขยายอำนาจในแถบคันโต

เมื่อได้ขึ้นปกครองตระกูลทาเคดะแล้ว ฮารูโนบุจึงได้เริ่มทำการขยายอำนาจไปยังแคว้นชินาโนะ (ญี่ปุ่น: 信濃 โรมาจิ: Shinano) ทางตอนเหนือจังหวัดนางาโนะในปัจจุบัน ซึ่งประกอบไปด้วยซามูไรหลายตระกูล ฮารูโนบุเอาชนะทัพของตระกูลต่าง ๆ ในแคว้นชินาโนะได้ ในยุทธการเซซาวะ (Sezawa) ในค.ศ. 1542 และยุทธการโอตาอิฮาระ (ญี่ปุ่น: 小田井原の戦い โรมาจิ: Ōtaihara-no-tatakai) ใน ค.ศ. 1547 แต่พ่ายแพ้อย่างราบคาบแก่มูรากามิ โยชิกิโยะ (ญี่ปุ่น: 村上義清 โรมาจิ: Murakami Yoshikiyo) ในยุทธการอูเอดาฮาระ (ญี่ปุ่น: 上田原の戦い โรมาจิ: Uedahara-no-tatakai) ในค.ศ. 1548 ในค.ศ. 1551 ทาเคดะ ฮารูโนบุได้บวชเป็นพระภิกษุมีชื่อว่า ชิงเก็น (ญี่ปุ่น: 信玄 โรมาจิ: Shingen) แม้จะบวชเป็นพระภิกษุแต่ยังคงดำรงตำแหน่งผู้นำตระกูลทาเคดะและทำสงครามต่อไป จนเป็นที่รู้จักด้วยชื่อทาเคดะ ชิงเก็น
เมื่อรวบรวมแคว้นชินาโนะให้เข้ามาอยู่ภายใต้การปกครองได้แล้ว ตระกูลทาเคดะจึงต้องขัดแย้งกับตระกูลอูเอซูงิแห่งแคว้นเอจิโงะ ซึ่งเป็นอีกหนึ่งตระกูลที่กำลังเรืองอำนาจอยู่ในแถบคันโต โดยมีนางาโอะ คาเงโตระ (ญี่ปุ่น: 長尾景虎 โรมาจิ: Nagao Kagetora) หรือต่อมาภายหลังคืออูเอซูงิ เค็งชิง (ญี่ปุ่น: 上杉謙信 โรมาจิ: Uesugi Kenshin) ไดเมียวผู้ยิ่งใหญ่แห่งคันโตอีกคนหนึ่ง สองมหาอำนาจแห่งคันโตได้สู้รบกันในยุทธการคาวานางาจิมะ (ญี่ปุ่น: 川中島の戦い โรมาจิ: Kawanagajima-no-tatakai) ใกล้กับเมืองนางาโนะในปัจจุบัน อันเป็นยุทธการครั้งยิ่งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ในบริเวณภาคตะวันออกของญี่ปุ่น เป็นจำนวนห้าครั้ง ในค.ศ. 1554, ค.ศ. 1555, ค.ศ. 1557, ค.ศ. 1561 และค.ศ. 1564 โดยที่ไม่มีฝ่ายใดชนะอย่างเด็ดขาด ในยุทธการคาวานางาจิมะครั้งที่สี่ในค.ศ. 1561 ทาเคดะ ชิงเก็นได้สูญเสียน้องชายคือทาเคดะ โนบูชิเงะ และทหารเอกคนสำคัญคือยามาโมโตะ คันซูเกะ (ญี่ปุ่น: 山本勘助 โรมาจิ: Yamamoto Kansuke) 
ในค.ศ. 1565 บุตรชายคนโตของชิงเก็นคือ ทาเคดะ โยชิโนบุ (ญี่ปุ่น: 武田義信 โรมาจิ: Takeda Yoshinobu) ได้ก่อกบฏหมายจะยึดอำนาจจากชิงเก็นแต่ไม่สำเร็จจึงถูกลงโทษกักขังไว้ที่วัดโทโก (ญี่ปุ่น: 東光寺 โรมาจิ: Tōkō-ji) ในเมืองโคฟุ จนกระทั่งโยชิโนบุเสียชีวิตสองปีต่อมาใน ค.ศ. 1567 ชิงเก็นจึงแต่งตั้งให้บุตรชายคนที่สี่คือ ทาเคดะ คัตสึโยริ (ญี่ปุ่น: 武田勝頼 โรมาจิ: Takeda Katsuyori) ที่เกิดกับภรรยาน้อยคือ นางซูวะ (ญี่ปุ่น: 諏訪御料人 โรมาจิ: Suwa-Goryōnin) เป็นทายาทสืบทอดตระกูลทาเคดะต่อไป
ในค.ศ. 1560 อิมางาวะ โยชิโมโตะ ได้ถูกโอดะ โนบูนางะ สังหารในยุทธการโอเกฮาซามะ (ญี่ปุ่น: 桶狭間の戦い โรมาจิ: Okehazama-no-tatakai) ทำให้ตระกูลอิมางาวะตกอยู่ในสภาพที่อ่อนแอและผู้นำคนใหม่คือ อิมางาวะ อูจิซาเนะ (ญี่ปุ่น: 今川氏真 โรมาจิ: Imagawa Ujizane) บุตรชายของโยชิโมโตะผู้เป็นหลานของชิงเก็น (บุตรของนางจิวเก-อินพี่สาว) นั้นก็ไม่เข้มแข็ง ชิงเก็นจึงนำทัพตระกูลทาเคดะเข้ารุกรานแคว้นซูรูงะของตระกูลอิมางาวะ (จังหวัดชิซูโอกะในปัจจุบัน) ในค.ศ. 1568 และในค.ศ. 1569 ได้ยกทัพเข้ารุกรานแคว้นซางามิ (ญี่ปุ่น: 相模 โรมาจิ: Sagami) (จังหวัดคานางาวะในปัจจุบัน) ของตระกูลโฮโจ (ญี่ปุ่น: 北条 โรมาจิ: Hōjō) อีกตระกูลที่กำลังเรืองอำนาจในภาคตะวันออก เข้าล้อมปราสาทโอดาวาระที่มั่นของตระกูลโฮโจแต่ไม่สำเร็จ จนทำสัญญาสงบศึกกับตระกูลโฮโจไปในที่สุดในค.ศ. 1571
ในค.ศ. 1572 โชกุนอาชิกางะ โยชิอากิ (ญี่ปุ่น: 足利義昭 โรมาจิ: Ashikaga Yoshiaki) ได้ร้องขอให้ทาเคดะ ชิงเก็นต้านทานการขยายอำนาจของโอดะ โนบูนางะ ชิงเกนจึงนำทัพเข้ารุกรานแคว้นโทโตมิ (ญี่ปุ่น: 遠江 โรมาจิ: Tōtōmi) จังหวัดชิซูโอกะ อันเป็นดินแดนของตระกูลโทกูงาวะ นำโดยโทกูงาวะ อิเอยาซุ ขุนพลคนสำคัญของโอดะ โนบูนางะ ชิงเก็นสามารถเอาชนะอิเอยาซุได้ในยุทธการมิกาตะงาฮาระ (ญี่ปุ่น: 三方ヶ原の戦い โรมาจิ: Mikatagahara-no-tatakai)

อวสานของตระกูลทาเคดะ

ในช่วงชีวิตของทาเคดะ ชิงเก็น ได้สร้างตระกูลทาเคดะให้เป็นหนึ่งในตระกูลที่มีอำนาจมากที่สุดในภูมิภาคคันโต และสามารถต้านทานการขยายอำนาจของโอดะ โนบูนางะได้ แต่ทว่าทาเคดะ ชิงเก็น ได้เสียชีวิตลงอย่างกะทันหันในค.ศ. 1573 ด้วยอายุ 52 ปี บุตรชายคนที่สี่คือ ทาเคดะ คัตสึโยริ สืบทอดตำแหน่งเป็นผู้นำตระกูลทาเคดะ และทำสงครามกับตระกูลโทกูงาวะในแคว้นโทโตมิต่อมา โดยสามารถยึดปราสาททากาเท็นจิง (ญี่ปุ่น: 高天神城 โรมาจิ: Takatenjin-jō) ได้ในค.ศ. 1574 แต่ล้มเหลวอย่างสิ้นเชิงในการล้อมปราสาทนางาชิโนะ (ญี่ปุ่น: 長篠城 โรมาจิ: Nagashino-jō) ของตระกูลโทกูงาวะในค.ศ. 1575 จนกระทั่งโอดะ โนบูนางะและโทกูงาวะ อิเอยาซุได้ร่วมมือกันเอาชนะตระกูลทาเคดะในยุทธการเทมโมกูซัง ญี่ปุ่น: 天目山の戦い โรมาจิ: Temmokuzan-no-tatakai) ในค.ศ. 1582 ทาเคดะ คัตสึโยริพ่ายแพ้และกระทำการเซ็ปปุกุเสียชีวิตไป หลังจากการเสียชีวิตของทาเคดะ ชิงเก็น เพียงเก้าปี อำนาจของตระกูลทาเคดะจึงได้ล่มสลายลงไปจากภูมิภาคคันโตและถูกแทนที่ด้วยการปกครองของตระกูลโอดะ

ฟูริงกะซัน

กองทัพของทาเคดะ ชิงเก็น ถือธงเป็นคำว่า ฟู-ริง-กะ-ซัน (ญี่ปุ่น: 風林火山 โรมาจิ: Fūrinkazan) แปลว่า ลม-ป่า-ไฟ-ภูเขา อันมาจากข้อความในตำราพิชัยสงครามของซุนวูอันเป็นลักษณะของกองทัพที่ดีว่า "รวดเร็วดั่งลม เงียบสงัดดั่งป่าไม้ น่าเกรงขามดั่งไฟ มั่นคงดั่งขุนเขา"