Besbol

Besbol (bahasa Inggeris: baseball) merupakan sukan jenis "pukul dan bola" (bat-and-ball) yang dimainkan oleh dua pasukan. Satu pasukan dianggotai oleh sembilan pemain. Matlamat utama besbol adalah untuk mengumpulkan markah (run) dengan memukul bola yang dilempar menggunakan tongkat pemukul (bat) lalu mengelilingi keempat-empat tapak (base) yang terletak di sudut-sudut sebuah segi empat (diamond). Pemain-pemain dalam pasukan memukul bergilir-gilir cuba memukul bola yang dilontar oleh pelempar dari pasukan lain, iaitu pasukan pemadang. Pasukan pemadang pula cuba menghalang pasukan pemukul daripada mengumpul markah dengan "mematikan" (out) pemukul-pemukul melalui cara-cara tertentu. Kedua-dua pasukan beralih antara memukul dan memadang setiap kali pasukan memadang berjaya mematikan tiga pemukul. Pasukan-pasukan mempunyai sembilan giliran (atau dikenali sebagai "pusingan," inning) untuk memukul dan memadang. Biasanya (terutamanya pada tahap profesional), satu perlawanan terdiri daripada sembilan pusingan. Pasukan yang berjaya mengumpulkan markah terbanyak selepas pusingan terakhir menang.
Besbol dianggap sebagai sukan pasukan yang paling popular di Jepun dan Cuba, serta antara paling popular di Amerika Syarikat. Liga profesional besbol di Amerika Utara dikenali sebagai Major League Baseball (MLB). Kejuaraan MLB dipertikaikan antara dua pasukan dalam satu siri perlawanan yang dikenali sebagai World Series. Besbol menjadi sukan Olimpik pada 1992 tetapi dikeluarkan sejak 2008. Sejak 2005, Klasik Besbol Dunia (World Baseball Classic) diadakan setiap empat tahun dan merupakan kejohanan dunia antara pasukan negara utama dalam sukan ini.

Sejarah

Rekod terawal sejarah besbol (sejauh mana diketahui) terdapat di dalam penerbitan pihak British bertarikh 1744, "A Little Pretty Pocket-Book", ditulis oleh John Newbery. Buku tersebut mengandungi gambarajah anak-anak muda di dalam permainan besbol; ia kelihatan hampir sama dengan permainan besbol yang terdapat pada masa kini.

Permainan

Besbol dipertandingkan oleh dua pasukan yang bergilir-gilir menyerang (memukul, batting) dan bertahan (memadang, fielding serta melempar, pitching). Biasanya, pasukan tamu memukul dahulu, dan pasukan tuan rumah memukul pada akhir setiap pusingan (sering dipanggil separuh pusingan kedua, second half-inning). Matlamat besbol adalah untuk mengumpul jumlah markah (run) lebih daripada pasukan lain. Pasukan memukul cuba mengumpulkan markah dengan mengelilingi empat tapak (base) yang terletak di penjuru-penjuru segi empat di atas padang. Pemain memukul di plat rumah (home plate) dan mula bergerak lawan arah jam ke tapak pertama, tapak kedua, tapak ketiga dan akhirnya kembali ke plat rumah untuk mendapat satu markah. Pasukan memadang pula cuba menghalang pemukul-pemukul daripada mencatatkan markah serta mematikan mereka. Selepas seorang pemukul mati (out), dia dikeluarkan sehingga gilirannya untuk memukul lagi. Selepas tiga kali mati, pasukan memadang menjadi pasukan memukul, dan sebaliknya untuk pasukan memukul. Kalau kedua-dua pasukan seri jumlah markah selepas sembilan pusingan, mereka terus bermain dalam pusingan tambahan sehingga satu pasukan menang.

Logistik

Padang besbol disempadankan oleh dua garisan foul yang berlanjutan dari plat rumah pada sudut 45 darjah. Kawasan 90 darjah dalam garisan-garisan dianggap sebagai kawasan adil (fair territory). Kawasan 270 darjah di luar pula kawasan foul (foul territory). Kawasan yang dikelilingi oleh empat base serta beberapa ela selanjutnya dikenali sebagai kawasan dalam (infield), dan kawasan di luar infield serta di dalam kawasan adil ialah kawasan luar (outfield). Timbunan (mound) yang mempunyai sekeping plat getah terletak di tengah infield. Disinilah pelempar berdiri semasa melempar bola. Sempadan luar outfield biasanya dipagarkan.
Alatan yang diperlukan dalam besbol ialah bola besbol, tongkat pemukul (bat), sarung tangan (mitt) serta topi keselamatan.
Lilitan bola besbol ialah kira-kira 23 sentimeter. Ia diperbuat daripada getah atau gabus dan ditutupi oleh bahan kulit lembu putih dengan benang jahit merah.

Kakitangan lain

Pengurus pasukan merupakan ketua pelatih. Beliau ditugaskan mengatur strategi pasukan, seperti menetapkan urutan memukul, memilih pemain mulaan serta menggantikan pemain-pemain dalam satu perlawanan. Pengurus biasanya mempunyai penolong pelatih lain, yang membantu dalam aspek yang lebih terperinci, seperti latihan teknik dan sebagainya. Biasanya dalam perlawanan, dua pelatih berdiri dekat tapak pertama dan ketiga untuk memberi arahan kepada pelari-pelari. Pengurus dan pelatih-pelatih biasanya memakai pakaian yang sama dengan pemain-pemain.

Pengadil

Satu perlawanan memerlukan beberapa pengadil (umpires) yang membuat keputusan mengenai urutan mainan. Seorang pengadil berdiri di belakang penangkap dan pemukul untuk memutuskan sama ada bola yang ditangkap adalah ball atau strike. Pengadil-pengadil lain berdiri di dekat tapak-tapak untuk menyaksikan pematian. Perlawanan dalam MLB memerlukan empat orang pengadil, yang berdiri dekat keempat-empat tapak. Dalam peringkat kalah mati, dua pengadil tambahan berdiri di sebelah garisan foul.