Pencemaran sisa kimia Sungai Kim Kim 2019

Latar belakang

Insiden tersebut bermula pada 7 Mac 2019 selepas beberapa pelajar dan pekerja kantin dari dua sekolah berhampiran sungai mula jatuh sakit dan mengadu kesukaran bernafas. Kedua-dua sekolah itu diperintahkan untuk ditutup dan semua mangsa dihantar ke Hospital Sultan Ismail sementara siasatan dijalankan oleh pihak berkuasa kesihatan negeri atas sebab. Dua puluh satu orang diletakkan di hospital dengan beberapa dimasukkan ke unit kecemasan dan unit rawatan rapi (ICU). Beberapa pelajar yang dibawa ke hospital telah pengsan dan dengan gejala seperti muntah manakala mereka yang tidak terjejas teruk diberi rawatan pesakit luar dan dibenarkan pulang. Semasa pulih, beberapa mangsa yang terkena penyakit serius berkongsi pengalaman mereka tiba-tiba sakit selepas menghirup bau yang tidak menyenangkan di persekitaran sekolah merekat. Bilangan mangsa yang dimasukkan ke hospital ke atas asap beracun meningkat kepada 76 pada hari berikutnya dan pada 9 Mac, lima laporan polis telah dibuat mengenai isu itu dengan polis mula menyiasat kes itu.

Kesan dan impak

Seramai 2,775 orang awam telah menerima rawatan di hospital sususlan insiden pembuangan sisa toksik tersebut.
111 buah sekolah di sekitar Pasir Gudang telah diarahkan ditutup akibat gas metana yang semakin merebak. Pembuangan sisa bahan kimia itu telah menyebabkan pembelajaran serta tahap kesihatan murid-murid dan penduduk setempat terjejas.
Sehingga jam 4 petang 15 Mac, kawasan seluas 680 meter daripada 1.5 kilometer paling tercemar di Sungai Kim Kim sudah dibersihkan. Kerja-kerja pembersihan dijalankan selama 24 jam oleh tiga kontraktor dilantik membabitkan 90 pekerja bermula 13 Mac.
Penduduk berhampiran Sungai Kim Kim menganggap sungai itu sudah lama ‘mati’ berikutan pencemaran berlaku lebih 10 tahun di sungai itu, sejak 2009.
Pencemaran sisa toksik di Sungai Kim Kim bagaimanapun, tidak menjejaskan keyakinan pelancong untuk ke Johor. Menurut Pengerusi Jawatankuasa Pembangunan Wanita dan Pelancongan negeri Liow Cai Tung, pihaknya tidak mendapat sebarang aduan mengenai kebimbangan pelancong untuk datang ke Johor ekoran pencemaran di sungai itu, "Kita menyasarkan seramai 16.6 juta pengunjung akan datang ke Johor sepanjang tahun ini, yang mana lapan juta daripadanya menetap di Johor sekurang-kurangnya satu malam,".

Respons pihak berkuasa kesihatan dan kerajaan

Sultan Ibrahim Ismail Johor mendesak tindakan segera yang diambil terhadap pelaku yang terlibat dalam pencemaran alam sekitar yang membahayakan nyawa orang awam sambil menyatakan penghargaannya kepada pasukan perubatan yang telah bekerja dengan gigih untuk merawat mangsa yang terjejas di hospital. Sultan telah menjanjikan sejumlah RM1 juta untuk membantu agensi penyelamat dan pihak berkuasa mengumpul peralatan dan peralatan yang diperlukan untuk menyelesaikan perkara itu dan juga menyatakan pandangannya bahawa insiden itu menunjukkan perlunya sebuah hospital kerajaan dibina di Pasir Gudang. Perdana Menteri Mahathir Mohamad yang diiringi oleh Timbalan Perdana Menteri Wan Azizah Wan Ismail yang melawat mangsa pencemaran di hospital di Johor Bahru pada 14 Mac berkata keadaan itu "terkawal" di mana penduduk tidak perlu dipindahkan dari kawasan itu sambil memberitahu terdapat kemungkinan bahawa Akta Kualiti Alam Sekitar negara 1974 perlu dikaji semula berdasarkan pencemaran yang serius. Kerajaan persekutuan telah meluluskan peruntukan sebanyak RM8 juta untuk kerja pembersihan sungai dan telah mengarahkan pelbagai agensi termasuk polis, tentera dan pasukan Hazmat untuk menyokong keadaan di kawasan yang terjejas di mana mereka menjelaskan tidak ada permintaan untuk keadaan darurat yang diterima dari negeri itu kerajaan Johor.
Pihak berkuasa di Singapura terus mengawasi keadaan berikutan laporan lebih banyak tapak pembuangan sisa haram telah ditemui di Pasir Gudang. Pelbagai agensi Singapura sedang menjalankan pemeriksaan rutin dengan seorang menteri menjelaskan bahawa mereka mengambil perkara itu dengan serius kerana apa yang berlaku di negara jirannya Malaysia boleh menjejaskan keduanya.

Kritikan tindak balas kerajaan dan tindakan undang-undang

Putera Mahkota Johor Tunku Ismail Idris mengambil hal itu ke Twitter untuk menyatakan pendapatnya bahawa kerajaan sepatutnya mengisytiharkan keadaan darurat pada hari pertama kali berlaku dan memindahkan penduduk ke tempat sementara sehingga ada jaminan bahawa kawasan itu selamat. Bekas Perdana Menteri Najib Razak merujuk sambutan kerajaan negeri perlahan terhadap pencemaran dan penolakan kerajaan Pakatan Harapan (PH) yang sekarang untuk memperuntukkan lebih banyak dana untuk membersihkan sungai yang terjejas dilihat kerana mereka memberikan lebih banyak wang berbanding dengan kehidupan dan kesihatan rakyat yang terjejas. Timbalan Presiden Persatuan Cina Malaysia (MCA) Mah Hang Soon berkata langkah pencegahan yang tidak mencukupi meningkatkan tahap bahaya di kawasan yang terlibat. Pada bulan Julai, seorang lelaki dilaporkan mengalami penyakit seperti miokimia seperti Parkinson selepas terdedah kepada pencemaran, walaupun ini telah ditolak oleh Timbalan Menteri Kesihatan Malaysia, Lee Boon Chye yang mengatakan lelaki itu sudah lahir pramatang dan mempunyai sejarah kesesuaian kerana dia berusia empat tahun. Sekumpulan 160 mangsa pencemaran itu kemudiannya memfailkan saman dan mengambil Menteri Besar Johor bersama-sama dengan kerajaan negeri ke mahkamah untuk mendapatkan pampasan kewangan untuk budak lelaki itu dan kerosakan lain yang disebabkan oleh lambakan bahan kimia toksik yang menyalahi undang-undang.

Respons lain

Syarikat kimia Lotte Chemical Titan Holdings Bhd. telah menafikan khabar angin bahawa mereka terlibat dalam pencemaran Sungai Kim Kim. Dalam satu kenyataan kepada Bursa Malaysia, Lotte Chemical Titan menyatakan secara terperinci: "Syarikat ini dengan ini menafikan khabar angin dan ingin mengumumkan bahawa ia tidak mempunyai sebarang penglibatan dengan insiden tersebut". Penyanyi Indah Ruhaila meluahkan perasaan bimbang berhubung insiden tersebut, memandangkan ibu bapanya tinggal di Pasir Gudang. Beliau turut memujuk ibu bapanya agar meninggalkan kediaman mereka bagi mengelakkan kejadian pencemaran sisa kimia berlaku.
Felo Pusat Kajian Sains dan Alam Sekitar, IKIM, Rosmidzatul Azila Mat Yamin meluahkan pandangan beliau mengenai insiden ini: "Apabila bencana seumpama ini berlaku, pastinya sedikit sebanyak mencalarkan imej dan mengundang persepsi negatif terhadap peranan badan-badan berkaitan pengurusan alam sekitar yang terlibat di negara ini. Antara persoalan yang pastinya timbul adalah membabitkan kelemahan dari sudut penguatkuasaan dan pemantauan badan-badan alam sekitar terlibat,".