Kuching

Sejarah

Sarawak merupakan sebahagian daripada Empayar Brunei sejak Sultan Brunei yang pertama, Sultan Muhammad Shah. Kuching ialah pusat pemerintahan ketiga Sarawak, yang didirikan pada tahun 1827 oleh perwakilan dari Kesultanan Brunei, Pengiran Indera Mahkota. Sebelum berdirinya Kuching, dua pusat pemerintahan masa lalu Sarawak ialah Santubong, yang didirikan oleh Sultan Pengiran Tengah pada tahun 1599, dan Lidah Tanah, yang didirikan oleh Datu Patinggi Ali pada awal tahun 1820-an.
Pengiran Muda Raja Hashimit kemudian menyerahkan wilayah ini kepada pengembara British, James Brooke sebagai hadiah kerana membantunya menumpaskan pemberontakan di Sarawak ketika itu. Pemberontakan itu berjaya ditumpaskan pada bulan November 1840, dan pada 24 September 1841, Brooke diangkat sebagai Gabenor Sarawak dengan gelaran "Rajah". Ia tidak diumumkan sehingga 18 Ogos 1842 setelah Sultan Omar Ali Saifuddin II mengakui jawatan gabenor, dan menyatakan bahawa Brooke perlu membayar jumlah tahunan sebesar $2,500 kepada Sultan. Sejak itu, Kuching menjadi pusat pemerintahan Brooke.
Pemerintahan Sarawak kemudian dilanjutkan oleh anak saudaranya, Charles Brooke. Sebagai pusat pemerintahan, ia menjadi tumpuan utama bagi pembangunan. Pembangunan termasuk sistem sanitasi. Pada tahun 1874, kota ini telah menyaksikan beberapa perkembangan termasuk pembangunan hospital, penjara, Fort Margherita, dan banyak lagi bangunan lain.
Isteri Charles Brooke menulis dalam autobiografinya, (My Life in Sarawak), beberapa pendapatnya mengenai Kuching:
Kota kecil ini kelihatan begitu rapi, segar dan makmur di bawah penjagaan daripada Rajah dan petugas sehingga perkara ini mengingatkan saya akan sebuah kotak mainan yang tetap dijaga dengan teliti dan bersih oleh seorang kanak-kanak. Bazar kota ini berada di sepanjang tebing sungai sehingga pada jarak tertentu dan hampir semuanya dikendalikan oleh pedagang Cina, dengan pengecualian satu atau dua kedai India .... Pelbagai barangan eksotik yang diletakkan di meja berhampiran kaki lima, di mana pembeli dapat membuat pilihan mereka. Di kedai-kedai India anda dapat membeli sutera dari India, sarung dari Jawa, teh dari China, jubin dan porselin dari seluruh belahan dunia, tercantum dalam kekeliruan yang indah, dan meluap ke jalan.
—Margaret Brooke, isteri Charles Brooke.
Astana (Istana), yang sekarang merupakan kediaman rasmi Gabenor Sarawak, dibangun di sebelah rumah pertama Brooke. Bangunan ini dibina pada tahun 1869 sebagai hadiah perkahwinan bagi isterinya. Kuching terus berkembang di bawah pemerintahan Charles Vyner Brooke yang menggantikan ayahnya sebagai Rajah Ketiga Sarawak. Pada tahun 1941, perayaan Centenary diadakan di Kuching. Beberapa bulan kemudian, pemerintahan Brooke hampir menemui penamat apabila Jepun menawan Sarawak.
Selama Perang Dunia II, enam platun infantri daripada 2/15 Rejimen Punjab ditempatkan di Kuching pada April 1941. Rejimen ini mempertahan Kuching dan lapangan terbang Bukit Stabar daripada dihancurkan oleh tentera Jepun. Pertahanan utama tertumpu pada Kuching dan Miri. Namun pada 24 Disember 1941, Kuching ditakluk oleh tentera Jepun. Sarawak diperintah sebagai sebahagian daripada Empayar Jepun selama tiga tahun dan lapan bulan sehinggalah Jepun menyerah kalah secara rasmi pada 11 September 1945. Penyerahan rasmi ditandatangani di HMAS Kapunda di Kuching. Dari Mac 1942, Jepun mengoperasikan kem Batu Lintang bagi tawanan perang. Kem tersebut terletak lima kilometer (3 batu) dari Kuching.
Setelah Perang Dunia II tamat, kota ini selamat dan tidak sepenuhnya musnah. Rajah Sarawak yang ketiga dan terakhir, Sir Charles Vyner Brooke kemudian menyerahkan Sarawak kepada Mahkota British pada 1 Julai 1946. Selama tempoh pemerintahan Mahkota British, pemerintah British giat berusaha untuk mengembangkan dan meningkatkan infrastruktur di Sarawak. Kuching dpulihkan semula sebagai pusat pemerintahan Sarawak di bawah pemerintahan Mahkota British. Ketika Sarawak, bersama-sama dengan Borneo Utara, Singapura dan Persekutuan Tanah Melayu, membentuk Persekutuan Malaysia pada tahun 1963, Kuching terus dikekalkan statusnya sebagai pusat pemerintahan dan diberikan status bandar pada 1 Ogos 1988.

Etimologi

Nama "Kuching" sudah digunakan ketika Brooke tiba pada tahun 1839. Ada banyak teori mengenai asal usul perkataan "Kuching". Ia mungkin berasal daripada perkataan kucing, atau daripada Cochin, sebuah pelabuhan perdagangan India di Pantai Malabar dan istilah utama di China dan British India bagi perdagangan pelabuhan. Beberapa artifak Hindu dapat dilihat hari ini di Muzium Sarawak. Namun, sumber lainnya melaporkan bahawa Kuching sebelumnya dikenali sebagai "Sarawak" sebelum Brooke tiba. Pemukiman ini bertukar nama menjadi "bahagian Sarawak" selama pengembangan kerajaan. Hanya pada tahun 1872, barulah pemukiman ini bertukar nama menjadi "Kuching" semasa pemerintahan Charles Brooke.
Ada satu teori yang tidak berkebarangkalian didasarkan pada kisah salah pendengaran. Menurut cerita, James Brooke tiba di Kuching dengan kapal pesiarnya yang digelar "Royalist". Dia kemudian bertanya kepada pemandu warga tempatan yang membawanya mengenai nama penempatan tersebut. Pemandu tempatan itu menyangka bahawa James Brooke sedang menunjuk ke arah seekor kucing, lalu ia mengatakan ia ialah "Kuching". Namun, kaum Melayu di Sarawak biasanya memanggil kucing sebagai "pusak" dan bukannya "kucing".
Beberapa sumber juga menyatakan bahawa ia berasal daripada buah yang disebut "mata kucing" (Euphoria malaiense), buah yang tumbuh secara meluas di Malaysia dan Indonesia. Ada juga sebuah bukit di kota itu yang dinamakan sempena buah mata kucing yang digelar "Bukit Mata Kuching". Sementara itu, seperti yang telah ditulis oleh seorang wanita British kepada anaknya pada abad ke-19, dinyatakan bahawa nama itu berasal daripada anak sungai yang dikenali sebagai "Sungai Kuching"
Sungai itu terletak di kaki Bukit Mata Kuching dan di depan Tokong Tua Pek Kong. Pada tahun 1950, sungai itu menjadi sangat cetek kerana endapan lumpur di sungai. Sungai itu kemudiannya ditimbus untuk membuat jalan.
Ada lagi satu teori yang menyatakan bahawa Kuching sebenarnya bermaksud "Ku" (古) - Lama dan "Ching" (井) - "Telaga" atau "sebuah telaga tua" (古井) dalam bahasa Cina selama pemerintahan Brooke. Kerana tidak ada bekalan air di kota itu, penyakit air pada masa itu menjadi hal yang biasa. Pada tahun 1888, sebuah wabak melanda kota itu yang kemudiannya dikenali sebagai "Wabak Kolera". Sebuah telaga yang terletak di atas Jalan Cina pada hari ini di Bazaar Utama membantu memerangi wabak itu dengan menyediakan bekalan air bersih. Lantaran adanya peningkatan permintaan untuk bekalan air, peranan telaga itu kemudian digantikan dengan pemasangan loji rawatan air di Jalan Bau.

Ibu kota

Sebagai ibu negeri Sarawak, Kuching memainkan peranan penting dalam politik dan ekonomi penduduk di seluruh negeri ini. Ia merupakan kawasan pemerintahan utama kerajaan negeri di mana terletaknya hampir semua pejabat kementerian dan agensi kerajaan. Dewan Undangan Negeri Sarawak terletak di hujung bandar Kuching di Petra Jaya. Terdapat tiga Ahli Parlimen (MP) yang mewakili tiga kawasan parlimen seperti: Petra Jaya (P.194), Kota Kuching (P.195) dan Stampin (P.196). Bandar ini juga memilih 8 wakil badan perundangan negeri dari daerah DUN Tupong, Samariang, Satok, Padungan, Pending, Batu Lintang, Kota Sentosa, dan Batu Kawah.

Pihak berkuasa tempatan dan definisi bandar

Kuching merupakan satu-satunya bandar di Malaysia yang ditadbir oleh dua gabenor, bandar ini terbahagi kepada Kuching Utara dan Kuching Selatan. Masing-masing ditadbir oleh seorang Gabenor Kuching Selatan dan pesuruhjaya Kuching Utara. Pesuruhjaya Kuching Utara ketika ini ialah Datuk Abang Wahap Abang Julai, yang mengambil alih jawatan daripada Abang Atei Abang Medaan pada 1 Ogos 2011 sementara James Chan Khay Syn menjadi gabenor baru bagi Kuching Selatan pada tahun 2008 setelah kematian mengejut Chong Ted Tsiung. Bandar ini memperoleh status bandar pada 1 Ogos 1988, dan semenjak itu ia diperintah oleh Dewan Bandaraya Kuching Utara (DBKU) dan Majlis Bandaraya Kuching Selatan (MBKS).
Bandar ini ditakrifkan dengan sempadan daerah, sebelumnya perbandaran Kuching. Dengan luas 1,868.83 kilometer persegi, ia ialah daerah paling padat penduduknya di Sarawak. Daerah ini kemudiannya dibahagi menjadi tiga sub-daerah, iaitu bahagian Kuching, Padawan dan Siburan. Bahagian Kuching termasuk kawasan bandar dan Perbandaran Padawan, sementara Siburan dan Padawan ialah sub-daerah. Gabungan Dewan Bandaraya Kuching Utara, Majlis Bandaraya Kuching Selatan, Majlis Bandaraya Padawan dan Majlis Daerah Samarahan dikenali sebagai Greater Kuching.

Geografi

Kuching terletak di tebing Sungai Sarawak di bahagian barat laut pulau Borneo. Had Bandaraya Kuching termasuk semua kawasan di Daerah Kuching mengandungi kawasan seluas kira-kira 431.01 kilometer persegi (166.41 bt²) yang dibatasi Gunung Lasak di Muara Tebas ke Batu Buaya di Semenanjung Santubong berikutan beberapa siri pengukuran seperti yang dinyatakan dalam Jadual Ordinan Pertama Bandar Kuching, 1988. Bagi memudahkan ketetapan undang-undang, had bandar Kuching bermula dari Lapangan Terbang Antarabangsa Kuching di selatan hingga ke pantai utara Santubong dan semenanjung Bako; dari Taman Negara Tanah Lembap Kuching di barat ke muara Sungai Koap di timur. Sungai Sarawak pada umumnya membahagi bandar tersebut menjadi bahagian Utara dan Selatan. Puncak tertinggi bagi bandar ini ialah Gunung Santubong di semenanjung Santubong, yang pada 810.2 meter (2,658 ft) di atas permukaan laut, terletak 35 km sebelah utara dari pusat bandar. Proses pembandaran yang pesat telah berlaku di seluruh kawasan Greater Kuching dan meluas ke Penrissen, Kota Sentosa, Kota Padawan, Batu Kawah, Siburan, Tarat, Bau, Lundu, Kota Samarahan, Asajaya serta Serian yang terletak sekitar 65 km dari Kuching.

Demografi

Istilah "(Bahasa Inggeris: Kuchingite)" telah digunakan untuk menggambarkan setiap orang dari Kuching dalam bahasa Inggeris meskipun penggunaanya tidak rasmi. Namun, cara paling biasa bagi memanggil orang-orang dari Kuching adalah dengan panggilan "orang Kuching".

Etnik dan agama

Laporan Statistik Malaysia pada tahun 2010 menunjukkan bahawa Kuching mempunyai penduduk seramai 325,132. Penduduk (Utara dan Selatan) terdiri daripada Melayu (146,580), Cina (120,860), Iban (28,691), Bidayuh (13,681), bukan warga Malaysia (7,216), lain-lain Bumiputra (3,250), Melanau (2,078), India (1,626) dan lain-lain (1,140). Orang Cina di kawasan kota kebanyakannya berbangsa Hokkien manakala di pinggiran kota berbangsa Hakka. Kaum Cina lainnya terdiri daripada Foochow (orang Fuzhou), Teochew, orang Hainan, orang Kanton, orang Henghua dan lain-lain lagi. Majoriti orang Melayu dan Melanau beragama Islam, Cina mengamalkan agama Buddha, Taoisme atau Kristian sementara Iban dan Bidayuh majoritinya beragama Kristian dengan sebilangan mereka masih mengamalkan Animisme. Sebilangan kecil penganut Hinduisme, Sikhisme dan Sekularisme juga wujud di sekitar bandar.
Sebahagian mereka yang bukan warganegara Malaysia berasal dari daerah-daerah Indonesia di Kalimantan kerana faktor kedekatan dan ekonomi, mereka terdiri daripada buruh kasar. Sejak pemerintahan British, sebilangan kecil warga dari Asia Selatan terutama etnik Pakistan telah wujud di sekitar bandar dengan kebanyakan mereka menjalankan perusahaan dalam menjual pakaian dan rempah-ratus. Warga asing yang lain termasuk juga orang Bugis dari Hindia Belanda dan bangsa lain dari jiran Belanda Kalimantan. Perkahwinan antara kaum antara mereka daripada latar belakang etnik yang berbeza bukan perkara yang luar biasa di Kuching, kerana bandar itu sendiri merupakan rumah bagi 30 kelompok etnik yang berbeza.

Bahasa

Selain menjadi ibu negeri Sarawak, bandar Kuching menjadi pusat ekonomi dan budaya bagi orang Melayu Sarawak. Dialek Melayu yang dituturkan di Kuching dikenali sebagai Bahasa Sarawak, yang merupakan sebahagian bahasa Melayu. Dialek yang digunakan di Kuching sedikit berlainan daripada dialek yang digunakan di bandar Miri. Kerana kaum terbesar kedua di bandar ini terdiri daripada kaum Cina, bahasa Cina sering digunakan, terutama Hokkien dan Mandarin. Hampir setiap penduduk dapat bertutur dalam bahasa Inggeris. Sejumlah sekolah swasta khas yang mengajar bahasa Inggeris untuk anak-anak warga asing juga dapat ditemui di sekitar bandar.

Ekonomi

Kuching merupakan salah satu pusat perindustrian dan komersial utama bagi Sarawak. Sejumlah bank bertaraf nasional dan internasional, serta beberapa syarikat insurans mempunyai ibu pejabat dan cawangan mereka di sini. Ekonomi didominasi oleh sektor primer dan ketika ini oleh sektor perkhidmatan kerana kerajaaan negeri Sarawak ingin mengubah Sarawak menjadi negeri maju pada tahun 2020.
Tujuan Daerah Bisnes Tengah Kuching, Estet Perindustrian Pending, Taman Perindustrian Demak Laut, Zon Perindustrian Bebas Sama Jaya dan bandar pinggiran Petra Jaya dibina adalah bagi meningkatkan kegiatan pengkomersialan dan perindustrian bandar lantas menjadikannya pusat pertumbuhan utama di Malaysia Timur, juga untuk BIMP-EAGA (Kawasan Pertumbuham Timur ASEAN - Brunei-Indonesia-Malaysia-Filipina). Bandar ini juga di mana berbagai persidangan, kongres dan pameran perdagangan dijalankan, seperti Forum Bisnes Global Malaysia, Tomorrow’s Leaders Summit,  Kongres Dunia Persatuan Kuasa Hidro Antarabangsa, Persidangan Laluan Asia dan banyak lagi. Acara ini biasanya diadakan di Pusat Konvensyen Borneo Kuching.
Mengikut sejarah, orang Cina telah memberi banyak sumbangan kepada perekonomian bandar sejak penghijrahan mereka pada zaman Kesultanan Brunei apabila ditemui bijih antimoni dan juga ketika zaman pemerintahan Charles Vyner Brooke yang mengalu-alukan penghijrahan orang Cina di luar negara untuk menanam lada hitam di Sarawak.

Udara

Lapangan Terbang Antarabangsa Kuching (KIA) (Kode ICAO: WBGG) merupakan pintu masuk utama bagi pelancong. Sejarah lapangan terbang ini kembali ke tahun 1940-an dan sekarang ia terus mengalami banyak pembangunan besar. Sejak tahun 2009, lapangan terbang ini telah berkembang dengan pesat dengan peningkatan jumlah penumpang dan pergerakan pesawat. Ia merupakan hab menengah bagi Malaysia Airlines dan AirAsia sementara menjadi hab ketiga bagi MASwings, yang menawarkan perkhidmatan penerbangan ke pekan-pekan kecil dan daerah pedalaman di Malaysia Timur.

Sungai dan laut

Kuching, seperti kebanyakan bandar di Sarawak, memiliki jalur perhubungan ke pusat-pusat pekan lainnya dan perkampungan dengan pengangkutan air. Disepanjang tebing Sungai Sarawak, berdekatan pusat bandar, banyak 'tambang' (sampan beratap kayu tradisional) dapat dilihat membawa penumpang dari satu sungai ke sungai yang lain. Bagi mereka yang tinggal di sepanjang tebing sungai, ia ialah cara paling mudah untuk sampai ke bandar. Kapal ekspres turut menyediakan perkhidmatan pengangkutan ke pekan lain seperti Sibu dan Bintulu, jetinya terletak di sebelah timur bandar iaitu Pelabuhan Sim Kheng Hong (sebelum ini dikenali sebagai Pelabuhan Tanah Puteh) di Pending.

Mahkamah undang-undang dan penguatkuasaan undang-undang

Mahkamah Kuching terletak di Petra Jaya. Ia merangkumi Mahkamah Tinggi, Mahkamah Seksyen, dan Mahkamah Majistret. Mahkamah lain seperti Syariah dan Anak Negeri juga terletak di bandar. Ibu Pejabat Polis Kontinjen Sarawak terletak di Jalan Badruddin. Hanya ada satu ibu pejabat daerah di bandar, yang merupakan Ibu Pejabat Polis Daerah Kuching yang terletak di Jalan Simpang Tiga. Penjara Kuching terletak di Jalan Puncak Borneo. Sel penjara sementara dapat ditemui hampir di setiap pejabat polis di sekitar bandar.

Penjagaan kesihatan

Ada berbagai jenis pelayanan hospital di bandar Kuching. Hospital utama ialah Hospital Sarawak yang merupakan hospital tertua sejak tahun 1923. Hospital lain Hospital Peringatan Rajah Charles Brooke. Hospital Sentosa (Hospital Sakit Jiwa Sentosa), yang dibina dengan separuh dana daripada Kerajaan British dan telah dibuka sejak tahun 1958, ia menyediakan perkhidmatan psikiatri bagi seluruh negeri Sarawak dan terkenal sebagai hospital tertua kedua di Sarawak selepas Hospital Sarawak.
Pusat Perubatan Pakar Normah di Petra Jaya merupakan hospital swasta terbesar di Sarawak dengan mempunyai 130 katil. Selain itu, tiga kemudahan kesihatan swasta lain ialah Pusat Perubatan Borneo dengan 120 katil, Pusat Penjagaan Kesihatan KPJ dengan 75 katil, dan Pusat Perubatan Timberland dengan 72 katil.

Universiti

Ketika ini tidak ada kampus Institut Pengajian Tinggi Awam lain di Kuching selain daripada bangunan Fakulti Perubatan dan Sains Kesihatan Universiti Malaysia Sarawak (UNIMAS) yang terletak di sebelah Hospital Sarawak (juga telah berpindah ke Kota Samarahan). Kerajaan negeri Sarawak memindahkan kampus universiti awam terakhir iaitu Universiti Teknologi Mara dari Kuching ke Kota Samarahan pada tahun 1997 dalam inisiatif jangka panjang untuk mengubah Kota Samarahan menjadi hab pendidikan. Kuching juga merupakan rumah bagi dua kampus universiti swasta penuh: Universiti Teknologi Swinburne yang merupakan satu-satunya kampus Swinburne di luar Australia; dan kampus Universiti UCSI yang menawarkan Fakulti Hospitaliti dan Pengurusan. Sebuah politeknik dan Kolej Komuniti yang dikenali sebagai Politeknik Kuching Sarawak dan Kolej Komuniti Kuching juga terletak di bandar.
Kolej swasta yang lain dapat ditemui di sekitar bandar dengan sebahagian besar kolej merupakan cabang universiti dan kolej universiti yang didirikan di Semenanjung Malaysia, seperti Kolej SEGi, Kolej Sunway, PTPL Sarawak, Limkokwing Borneo, dan Kolej Twintech Sarawak. Terdapat institusi swasta menjalankan program francais dari universiti yang lengkap (selain menjalankan kursus mereka sendiri) seperti Kolej SATT (menjalankan program francais dari Universiti Teknologi MARA) dan Institut Pengurusan Dinamik, Sarawak (menjalankan program francais dari Universiti Tun Abdul Razak). Kolej Antarabangsa Teknologi Lanjutan Sarawak atau ICATS ialah sebuah institusi yang diwujudkan sebagai inisiatif kerajaan negeri untuk meningkatkan pendidikan latihan teknikal dan vokasional di kalangan lepasan sekolah. Kolej ini ditubuhkan daripada bekas kemudahan Kolej INTI Sarawak. Dikendalikan oleh anak syarikat negeri, ICATS memberi tumpuan kepada menghasilkan modal insan bagi sektor teknologi tinggi, terutamanya bagi pembangunan Koridor Tenaga Boleh Diperbaharui Sarawak.

Perpustakaan

Perpustakaan Negeri Sarawak merupakan pusat sumber maklumat yang utama dan menyediakan perkhidmatan maklumat kepada sektor awam dan swasta. Perpustakaan ini khas buat warga Kuching dan warga pinggiran bandar yang lain sebagai pusat utama rekod-rekod awam. Selain itu, ia mengendalikan, memantau dan memudahkan operasi 36 perpustakaan pedalaman di negeri ini yang dibiayai oleh Perpustakaan Negara Malaysia.
Perpustakaan lain di bandar Kuching termasuk Perpustakaan Kota DBKU dan perpustakaan pedalaman seperti di Bandar Baru Samariang, Kampung Samariang Lama dan Taman Sepakat Jaya.

Kebudayaan

Bandar Kuching mempunyai beberapa muzium yang menampilkan kepelbagaian budaya dan sejarah. Muzium Sarawak merupakan salah satu muzium terbaik di Asia dan terkenal sebagai muzium paling tua dan bersejarah, yang turut menunjukkan koleksi suku kaum pribumi di Sarawak.
Bertentangan dengan Muzium Sarawak ialah Dewan Tun Abdul Razak yang berfungsi sebagai tempat pameran dan pejabat Jabatan Muzium Sarawak. Sementara terletak tepat di belakang Dewan ialah Muzium Islam Sarawak. Muzium lain di Kuching termasuk Muzium Sejarah Cina, Muzium Kucing, Muzium Kayu Sarawak dan Muzium Tekstil Sarawak. Kuching juga merupakan rumah bagi planetarium pertama di Malaysia, iaitu Planetarium Sultan Iskandar yang terletak berdekatan dengan Pusat Sivik Kuching.

Kawasan bersejarah

Bangunan bersejarah yang menarik di bandar Kuching termasuk Astana (bekas istana Raja Putih Sarawak dan ketika ini ia telah menjadi kediaman rasmi Yang di-Pertua Negeri Sarawak), dan Fort Margherita.
Jalan tertua di Kuching ialah Bazaar Utama yang merupakan deretan kedai Cina abad ke-19 yang terletak di sepanjang Kuching Waterfront berhadapan Sungai Sarawak. Ia menawarkan penumpuan kedai-kedai antik dan kraf tangan bandar terbaik. Bazaar Utama merupakan sebahagian bandar tua Kuching yang juga merangkumi Jalan Carpenter dan Jalan India. Bangunan Mahkamah lama yang berada di antara Jalan Carpenter dan Jalan India telah mengalami pengubahsuaian besar dan sekarang merupakan ibu pejabat bagi Lembaga Pelancongan Sarawak. Beberapa kawasan menarik yang lain di sekitar kawasan pusat perniagaan termasuk Jalan Padungan yang merupakan Pekan Cina di Kuching.

Kawasan riadah dan pemuliharaan

Sejumlah kawasan riadah dan pemuliharaan dapat ditemukan di Kuching. Taman Nasional Talang-Satang didirikan dengan tujuan utama untuk melestarikan populasi penyu di Sarawak. Ia merangkumi kawasan seluas 19,400 hektar (47,938 ekar), dan terdiri daripada tanah pulau yang berada di bawah paras air pasang. Taman ini juga merangkumi kawasan pantai dan lautan yang mengelilingi empat pulau di pantai barat daya Sarawak; Talang Besar, Talang Kecil berdekatan Sematan, dan Satang Besar dan Satang Kecil berdekatan Santubong, Kuching. Empat "Kepulauan Penyu" ini bertanggungjawab bagi penyumbangan 95% semua pendaratan penyu di Sarawak dan taman ini juga termasuk Pulau Taman Perlindungan Tukong Ara-Banun, dua pulau kecil yang merupakan tempat bersarang penting bagi burung-burung.
Damai, salah satu kawasan utama resort pantai Sarawak, terletak di Semenanjung Santubong, sekitar 35 minit jika menaiki kenderaan dari Kuching. Kawasan ini memiliki pantai berpasir di kaki gunung hutan. Damai memiliki tiga hotel resort berkelas dunia seperti Damai Beach Resort, Damai Puri Resort & Spa dan One Hotel Santubong. Setiap resort memiliki pantainya tersendiri, kolam renang dan menawarkan aktiviti jet-ski, ski air, meluncur angin, berbasikal gunung, tenis, skuasy dan kemudahan kecergasan. Ada juga lapangan golf standard 18-lubang antarabangsa yang dicipta oleh Arnold Palmer, seorang legenda golf terkemuka dari Amerika Syarikat. Tarikan lain adalah seperti Damai Central, Permai Rainforest Resort, Sarawak Cultural Village dan perkampungan nelayan Santubong dan Buntal dengan restoran makanan laut yang sangat baik. Manakala bagi pengunjung yang sukakan kegiatan pengembaraan, terdapat kegiatan mendaki gunung di kaki Gunung Santubong.
Selain itu, Damai juga merupakan salah satu kawasan yang sangat baik di Sarawak untuk melihat ikan lumba-lumba kerana mamalia ini dapat dilihat di sepanjang Sungai Salak, muara Santubong dan di Teluk Bako-buntal. Semenanjung Santubong menawarkan beberapa kawasan untuk melihat burung kerana Organisasi Internasional BirdLife telah mendaftarkan seluruh kawasan Teluk Bako-buntal sebagai "Kawasan Penting Burung". Antara bulan Oktober dan Mac, sungai buntal menjadi kawasan penting bagi penghijrahan burung.
Berbagai tarikan alam lain termasuk Taman Nasional, seperti Taman Nasional Bako dan Taman Nasional Tanah Lembap Kuching serta Pusat Hidupan Liar Semenggoh yang menjalankan program asuhan dan pemulihan orang utan. Juga, tersedia berhampiran Kuching ialah Taman Nasional Gunung Gading dan Taman Nasional Kubah. Santubong yang terletak kira-kira 40 minit dengan pemanduan dari Kuching merupakan sebuah kawasan resort pantai terkemuka kelas dunia. Pantai-pantai lain ialah Pantai Lundu dan Pantai Sematan. Resort Pergunungan Borneo juga terletak berdekatan Kuching dan menawarkan dataran segar dan dingin yang terletak 1,000 meter di atas permukaan laut.

Tarikan lain

Kuching Waterfront terbentang dari hotel utama sehingga ke pusat bandar Kuching. Direka oleh arkitek Sydney, dermaga ini dilengkapi dengan warung makan, restoran, bangku dan menawarkan pemandangan indah Astana, Fort Margherita dan bangunan Dewan Undangan Negeri Sarawak yang baru. Dermaga ini juga dilengkapi dengan menara pemantauan, sebuah teater terbuka dan air pancut bermuzik.

Kawasan beli-belah

Kuching memiliki sejumlah pusat membeli-belah. Ia termasuk Spring, Boulevard, Plaza Merdeka, Cityone Megamall, Kuching Sentral, Emart Lee Ling, Hills Shopping Mall, Sarawak Plaza, Tun Jugah, Riverside Complex Shopping, One Jaya, ST3, Genesis Parade 100% Mall, Green Heights Mall, Wisma Saberkas, Giant Tabuan Jaya Mall, Giant Kota Padawan Mall dan banyak lagi. Lebih banyak pusat membeli-belah dijangka dibuka di bandar kerana pembangunan terus berjalan. Satok Weekend Market yang terletak di Medan Niaga Satok dibuka pada hari Sabtu dan Ahad. Berbagai jenis sayuran dan buah-buahan dijual termasuk barangan kraftangan, hasil hutan (seperti madu liar), bunga orkid dan pelbagai lagi makanan snek tempatan.

Muzik

Sejak tahun 1997, Kuching telah menjadi tuan rumah bagi Festival Muzik Hutan Hujan Dunia (RWMF), sebuah pesta muzik tahunan yang menarik artis dan penonton dari seluruh dunia. Diselenggarakan oleh Sarawak Cultural Village berhampiran Gunung Santubong, pesta ini merupakan salah satu pesta muzik terbesar di Malaysia. RWMF telah dipilih sebagai pesta antarabangsa 25 Teratas oleh majalah British, Songlines.