دانشگاه ارومیه

کالج پزشکی وست‌مینستر

بنای ابتدایی دانشگاه ارومیه توسط جوزف کاکرن٬ پزشک امریکایی متولد ارومیه٬ در اواخر قرن نوزدهم در محل فعلی پردیس شهر دانشگاه ارومیه بنیان نهاده شد. مؤسسه کاکرن با نام وست‌مینستر یک کالج پزشکی بود که به آموزش علوم پزشکی به دانشجویان ایرانی می پرداخت. مدارک این دانشجویان بطورت مشترک توسط مظفر الدین شاه و جوزف کاکرن امضا می‌شد. فعالیت‌های این مؤسسه تا زمان مرگ ناگهانی دکتر کاکرن در سال ۱۹۰۵ میلادی ادامه داشت. بعدها پردیس شهر دانشگاه ارومیه در محل کالج پزشکی جوزف کاکرن تأسیس شد.

دانشکده کشاورزی و دامپروری رضائیه

به عنوان یک مرکز آموزش عالی در استان آذربایجان‌غربی ابتدا در قالب آموزشکده در یک باغ ۱۵ هکتاری در مسیر جاده بند به ریاست مهندس شیبانی در سال ۱۳۴۴ تأسیس گردید. در آن زمان تعداد اعضای هیئت علمی بسیار معدود بوده و در هر دوره تعداد ۲۰ آلی ۳۰ نفر دانشجو برای آموزش در علوم کشاورزی پذیرفته و با درجه کاردانی فارغ‌التحصیل می‌شدند. دانشجویانی که مایل بودند می‌توانستند تا درجه کارشناسی در دانشکده کشاورزی کرج وابسته به دانشگاه تهران به تحصیلات خود ادامه دهند.
در سال ۱۳۴۸ موافقت نامه‌ای بین بنیاد خاور نزدیک و وزارت فرهنگ وقت جهت افزایش دوره دانشکده از دو سال به برنامه چهار ساله به امضا رسید و جعفر راثی ریاست دانشکده را به عهده گرفتند. نمایندگان بنیاد خاور نزدیک تهیه کتب آموزشی به زبان انگلیسی و تجهیزات آزمایشگاهی برای دوره چهارساله دانشکده کشاورزی و دامپروری را به عهده گرفتند. گرایش‌های آموزشی شامل رشته‌های کشاورزی، دامپروری و اقتصاد خانه بود که باپایه‌گذاری پنج گروه آموزشی شامل علوم پایه، علوم گیاهی، علوم دامی، مهندسی کشاورزی و آموزش روستایی حمایت می‌شد. کتابخانه مرکزی دانشکده به سرعت با کتاب‌های منتخب تجهیز و تعداد دانشجویان جدید الورود به ۱۵۰ نفر در سال رسید. در آغاز همکاری بنیاد خاورنزدیک با دانشکده کشاورزی و دامپروری، مزرعه وسیعی در نازلو واقع در حومه شهر ارومیه خریداری شد. پردیس نازلو در ۱۱ کیلومتری مسیر جاده مرز سرو با ترکیه و با فاصله ۱۹ کیلومتری از پردیس شهر قرار دارد. در ابتدا ساختمان‌های دامپروری جهت نگهداری گاو و گوسفند، خوک، اسب و ماکیان به منظور آموزش عملی دانشجویان و با سرپرستی متخصصین بنیاد خاورنزدیک احداث شد.

دانشگاه رضائیه/ارومیه

به دنبال تأسیس دانشکده کشاورزی و دامپروری رضائیه، دانشکده‌های دامپزشکی و علوم در راستای توسعه کمی و کیفی دانشگاه به ترتیب در سال‌های ۱۳۵۶ و ۱۳۵۸ افتتاح شدند که منجربه تأسیس دانشگاه رضائیه گردید. پس از آن فعالیت گسترده‌ای برای توسعه پردیس نازلو به عمل آمد و به تدریج هر سه دانشکده یادشده به پردیس دانشگاه در روستای نازلو انتقال یافتند. پس از انقلاب اسلامی نام دانشگاه رضائیه به دانشگاه ارومیه تغییر یافت.
در سال ۱۳۵۹ دانشکده پزشکی نیز در دانشگاه ارومیه تأسیس شد و تا سال ۱۳۶۴ به فعالیت خود زیر عنوان دانشگاه ارومیه ادامه داد. در سال ۱۳۶۴ به دنبال طرح تقکیک دانشکده‌های پزشکی از وزارت علوم دانشکده پزشکی دانشگاه ارومیه مستقل از دانشگاه ارومیه تحت نام دانشگاه علوم پزشکی ارومیه به فعالیت خود ادامه داد.
دانشگاه ارومیه در سال‌های بعد با افتتاح دانشکده ادبیات و علوم انسانی در سال ۱۳۶۷ و دانشکده فنی در سال ۱۳۶۸ توسعه بیشتری یافت و در حال حاضر با داشتن ۹ دانشکده، یک پردیس خودگردان ، مرکز آموزش عالی شهید باکری در شهر میاندوآب و دانشکده فنی در شهر خوی، ۵ پژوهشکده ، دو مرکز تحقیقاتی ، پارک علم و فناوری و مرکز آی‌سی‌تی، کتابخانه مرکزی، یک موزه و یک مرکز تحقیقات سازه در حال تأسیس، به فعالیت آموزشی و تحقیقاتی خود ادامه می‌دهد. در تابستان سال ۱۳۹۲ هیت امنای دانشگاه با کسب مجوز از وزارت علوم با تأسیس سه دانشکده دیگر دانشکدهٔ مهندسی برق و کامپیوتر و دانشکدهٔ پتروشیمی و دانشکدهٔ شیمی موافقت به عمل آورد.

دانشکدهٔ مهندسی پتروشیمی

با حمایت هیات رییسه و همچنین تأسیس واحدهای پتروشیمی مختلف در استان و صنایع مرتبط تأسیس این دانشکده در هیات امنا تصویب شد دانشکده در چشم‌انداز دارای گروههای مهندسی شیمی مهندسی پلیمر مهندسی انرژی و مهندسی نفت خواهد بود و تلاش بر این است با جذب هیات علمی تبدیل به قطب تحصیلات تکمیلی شود و بتواند به دانشکده بسیار قوی تبدیل شود این رشته‌ها و دانشکده و نیز جذب هیات علمی این گروهها نیز با تلاش دکتر جمشید باقرزاده از استادان گروه کامپیوتر تأسیس شد.

پژوهشکدهٔ زیست فناوری

تأسیس پژوهشکدهٔ زیست فناوری دانشگاه ارومیه در سال ۱۳۷۹ با دریافت مجوز از وزارت علوم تحقیقات و فناوری، با هدف انجام تحقیقات پیشرفته، بومی‌سازی و گسترش فناوری، تولید مواد بیولوژیک و آموزش محققین و پژوهشگران ارشد در سطح منطقه‌ای و ملی در حوزه زیست فناوری می‌باشد. هم‌اکنون این مجموعه در قالب سه گروه تخصصی بیوتکنولوژی کشاورزی ،بیوتکنولوژی سلولی و مولکولی ، بیوالکتروشیمی و بیوتکنولوژی گیاهان دارویی و صنعتی به کار خود ادامه می‌دهد.

پژوهشکدهٔ مطالعات دریاچه ارومیه

فعالیتهای تحقیقاتی مرتبط با آرتمیا و اکوسیستم دریاچه ارومیه در دانشگاه ارومیه از سال ۱۳۷۳ با تأسیس آزمایشگاه تحقیقاتی آرتمیا در سال ۱۳۷۵ آغاز گردید . طی مدت کوتاهی مرکز تحقیقات آرتمیا با سرعتی باورنکردنی توسعه یافته و عملاً به مرکز رفرانس آرتمیا در ایران و کل منطقه خاورمیانه و آسیای میانه تبدیل شود.
بخش تحقیقات کمسیون اروپا در سال ۱۳۸۰ مرکز تحقیقات آرتمیا و جانوران آبزی دانشگاه ارومیه را به عنوان نماینده خاورمیانه و آسیای مرکزی جهت مشارکت در یک پروژه مطالعاتی بین‌المللی با همکاری ۱۴ دانشگاه و مراکز تحقیقاتی برجسته از ۵ قاره دنیا برگزید.
بحرانی شدن وضعیت دریاچه ارومیه در سال‌های اخیر و تشکیل ستاد ملی احیای دریاچه ارومیه در سال ۱۳۹۲ لزوم شکل‌گیری یک مرکز تخصصی را در دانشگاه ارومیه را می طلبید که در همین راستا پژوهشکده آرتیمیا به پژوهشکدهٔ مطالعات دریاچه ارومیه تغییر نام یافت تا شرایط لازم برای برنامه‌ریزی در زمینهٔ احیای این دریاچه فراهم شود.

پژوهشکدهٔ میکرو ماشین

این مرکز در سال ۱۳۸۳ با سرمایه‌گذاری سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران از طریق شرکت نیمه هادی عماد ایجاد شده‌است. این کارخانه از جمله طرح‌های با فناوری پیشرفته کشور می‌باشد که در فضایی به وسعت ۱۰۰۰۰ مترمربع و با زیر بنای ۲۲۰۰ متر مربع در جوار دانشگاه ارومیه ساخته شده‌است و در آن تأسیسات و تجهیزات کامل یک اتاق تمیز نیمه صنعتی جهت بهره‌برداری در سیستم‌های میکروالکترومکانیکی (MEMS) قرار گرفته‌است. خدمات قابل ارائه به مراکز تولیدی و تحقیقاتی داخل کشور: طراحی و مدل‌سازی ادوات MEMS، طراحی ماسک، طراحی مدارات Signal conditioning، ساخت ماسک‌های نوری با دقت یک میکرومتر، انجام کلیه فرایندهای ساخت شامل اکسیداسیون، لایه نشانی، لیتوگرافی، نفوذ، برش، اتصال سیم به تراشه و زدایش تر و خشک می‌باشد. این مرکز دارای امکانات و تجهیزات کم نظیر شامل: انواع دستگاه‌های لایه نشانی، دستگاه mask maker و دستگاه Mask aligner، کوره‌های اکسیداسیون و نفوذ و غیره می‌باشد.
اهدافی که این مرکز دنبال می‌کند عبارتند از:آموزش دانشجویان در رشته میکروماشین در سطح تحصیلات تکمیلی، فعالیت‌های پژوهشی، طراحی و نمونه‌سازی ساختارهای میکروماشینی. ادوات ساخته شده در مرکز میکروماشین ارومیه می‌توانند کاربردهای گوناگونی داشته باشند، ازجمله:صنعت خودروسازی ( سنسور فشار روغن، سنسور فشار لاستیک، سنسور دمای روغن، …)،مهندسی پزشکی (سنسور اندازه‌گیری قند خون، میکروپمپ، …)،مصارف صنعتی ( سنسور تشخیص دهنده نوع گاز، سنسور اندازه‌گیری میزان شار گاز، …)،مخابرات (میکروسوییچ ها، آنتن‌های میکروماشینی، …) و چندین کاربرد دیگر.