محمدرضا زائری

تحصیلات

زائری دوران متوسطه را در مدرسه مدرس سابق که بعدا با مجوز جدید به مدرسه صالح تغییر نام پیدا کرد، سپری کرد.او در حوزه علمیه تحصیلات خود را تا خارج سطح پیش برده و دارای دکترای علوم ادیان از دانشگاه قدیس یوسف بیروت است. زائری کارشناسی فقه و مبانی حقوق اسلامی از مدرسه عالی شهید مطهری؛ کارشناسی ارشد فلسفه و حکمت اسلامی از دانشگاه آزاد اسلامی و کارشناسی ارشد روابط اسلام و مسیحیت از دانشگاه قدیس یوسف بیروت دارد. 
او در سال های اخیر تلاش های زیادی جهت شناساندن آثار محمدرضا حکیمی به جامعه، انجام داده است
 زائری در حوزه علمیه از شاگردان خارج فقه و اصول جوادی آملی ، جعفر سبحانی و آقا مجتبی تهرانی است.
این پژوهشگر دینی، کتاب‌هایی نوشته که دو مورد از آن‌ها آشکارا به مسئله حجاب می‌پردازند. زائری فرزند غلامعباس زائری نماینده سابق بندر عباس در مجلس شورای اسلامی و استاندار سابق هرمزگان است.

شاگردیِ بهرام بیضایی

وی در آذرماه ۱۳۹۴ گفت که در کلاس‌های درس سینمای بهرام بیضایی در باغ فردوس حاضر می‌شده و با بسیاری از هنرپیشه‌های نامی و عوامل سینما همدرس بوده‌است. او همچنین افزود: «هم‌اکنون خیلی از نمایشنامه‌های بهرام بیضایی یا داستان‌های هوشنگ گلشیری و همچنین خیلی از کتاب‌هایی را که در پیش از انقلاب چاپ شده بودند، در کتابخانه‌ام دارم.» زائری خاطره‌ای از خرید کتاب بیضایی نقل کرد: 
در دوران آغاز طلبگی یک روز به کتاب‌فروشی در خیابان انقلاب رفتم که صاحب آن مرد سالخورده‌ای به نام آقای حیدریان بود. آن روز من از او یکی از فیلمنامه‌های بهرام بیضایی با عنوان یزگرد سوم را مطالبه کردم. در این اثنا یک دختربچه بانمکی وارد فروشگاه شد و کتاب شرح سیوطی را جویا شد. کتابفروش سالخورده با تعجب پرسید مطمئن هستید که اشتباه نمی‌کنید و برعکس نمی‌گویید! بعد از این جریان ما با هم دوست شدیم و او هنوز هم در ذهنم مانده‌است و من هر وقت یاد او می‌افتم فاتحه‌ای برایش می‌خوانم.

فعالیت های اجرایی

زائری در سال ۱۳۷۳، مدیریت نشر مجلات زمزم را به دو زبان انگلیسی و عربی و صدف به زبان فارسی برای مخاطبین خارج از کشور بر عهده گرفت و یک سال بعد خانه روزنامه نگاران جوان را راه اندازی کرد. او در سال ۱۳۸۲ مجموعه نشریات همشهری محله را راه اندازی نمود و دو سال بعد، سردبیر روزنامه همشهری شد.

تاسیس مجله کمیک استریپ "جدید" و موسسه انتشاراتی ترینگل در بیروت از دیگر فعالیت های زائری است.

جایزه ادبی جلال آل‌احمد

این نویسنده در سال ۱۳۹۳ در جمع داوران دوره هفتم جایزه ادبی جلال آل‌احمد قرار گرفت. زائری در دوره هشتم نیز به عنوان عضو هیئت داوران این جشنواره فعالیت کرد. او اعتقاد دارد این جایزه باید مقبول جریانات مختلف فرهنگی باشد:
جایزه جلال باید مشروعیت بالایی داشته باشد تا بتواند اثرگذار باشد و این مشروعیت زمانی محقق می‌شود که مقبول، معتبر و مورد اعتنای جریانات فرهنگی باشد.

معرفی نویسندگان مسیحی

محمدرضا زائری در زمینه روابط اسلام و مسیحیت پژوهش هایی انجام داده است. او در دو اثر خود با عنوان کتاب مقدس و پدر، پسر، روح القدس به دلبستگی نویسندگان مسیحی به قرآن و همچنین تجلی شور حسینی در آثار آنان می پردازد. زائری همچنین جهت معرفی آثار مسیحیان به جامعه ایران تلاش زیادی کرده است:
آثار کشف نشده بسیاری در باره امام علی(ع) وجود دارد که مؤلفان غیرمسلمان و غیر شیعه دارد. بنده هنوز هم هر بار به کشور لبنان سفر می‌کنم، با آثار تازه‌ای درباره شخصیت آن حضرت از نویسندگان و شاعران غیر مسلمان لبنانی مواجه می‌شوم... جبران خلیل جبران در آمریکا تمثالی از حضرت رسول(ص) و امام علی(ع) را نقاشی کرده است که حتی در موزه‌ها هم یافت نمی‌شود، بنده میکرو فیلم این اثر را در دانشگاه آمریکایی پیدا کردم. همچنین جبران خلیل جبران آثاری درباره پیامبر اسلام (ص) و حضرت امیرالمومنین (ع) را پیدا و ترجمه کرده است همچنان که افراد بسیاری از غیرمسلمانان کارهای برجسته در این زمینه دارند.
او همچنین مصاحبه مفصلی با جرج سمعان جرداق نویسنده مسیحی پیرامون امام علی انجام داده است.

خانه روزنامه‌نگاران جوان، هفته‌نامه خانه

زائری با تأسیس خانه روزنامه‌نگاران جوان که ارگانی نیمه دولتی بود، به انتشار هفته‌نامه خانه پرداخت. این نشریه به خاطر انتشارات سوالات دختری دربارهٔ روح‌الله خمینی و روحانیت تعطیل شد. زائری در این باره می‌گوید:
«در آن نامه طرف سؤال کرده بود که این امام‌خمینی که شما می‌گویید، فلان ایرادها را من راجع بهش دارم. یکی این‌که آن حکم راجع به سلمان رشدی باعث شده ملت ما و کشور ما به عنوان تروریسم در دنیا معرفی شود. دوم این‌که من تنها چیزی که از امام‌خمینی می‌شناسم یک رسالهٔ توضیح المسائل است که آن هم وقتی ورقش می‌زنم و نگاهش می‌کنم یک‌سری احکام و مطالبی درش است که خجالت‌آورند! دیگر آن‌که ایشان جوان‌های ما را با جنگ در معرض کشتن قرار داده و…. البته جواب این شبهات و سؤال‌ها قرار بود در شمارهٔ بعد چاپ شود.»[11]

تاسیس انتشارات خیمه

زائری در سال ۱۳۸۰ انتشارات خیمه را راه اندازی کرد. این موسسه هم اکنون ماهنامه خیمه را منتشر می کند.

مدیریت مجموعه سرچشمه

در سال ۱۳۹۱ با افتتاح مجموعه فرهنگی شهدای انقلاب اسلامی (سرچشمه) در محل حزب جمهوری اسلامی  زائری به مدیریت این مجموعه منصوب شد و تا سال ۱۳۹۶ مدیریت آن را بر عهده داشت.

مصاحبه با سید حسن نصرالله

محمدرضا زائری در سال ۸۸ با سید حسن نصرالله به صورت حضوری مصاحبه کرد. این مصاحبه همراه با یادداشت هایی در کتاب نصرالله به چاپ رسیده است.

برنامه تلویزیونی هفت روز و هفت ساعت

زائری در نوروز ۱۳۹۷ نخستین مسابقه تلویزیونی مشترک بین ایران و لبنان را با همکاری سعید ابوطالب به روی آنتن برد. در این مسابقه بازیگرانی همچون لادن مستوفی، الناز حبیبی و امیرحسین رستمی حضور داشتند.

تشویق کارگردان فیلم مارمولک

این پژوهشگر دینی از مشوقان کمال تبریزی برای ساخت فیلم مارمولک بوده و همچنان از این فیلم دفاع می‌کند.

مخالفت با گشت ارشاد

محمدرضا زائری در دو کتاب خود با نام های حجاب با حجاب و حجاب بی حجاب نظرات خود پیرامون حجاب را منتشر کرده است.  او حجاب را یک واجب شرعی می داند و عدم رعایت آن توسط بخشی از مردم را ناشی از عوامل متعدد اجتماعی،  اقتصادی،  سیاسی و فرهنگی ارزیابی می کند. او به همین دلیل با گشت ارشاد و برخوردهای اجباری با بی حجابی مخالف است و آنها را روش هایی ناکارآمد می داند. زائری کتاب دیگری نیز با نام مرد بدحساب ، زن بدحجاب تالیف کرده که انتشارش را به خاطر اطلاع از نظر نامساعد آیت الله خامنه ای متوقف کرده است.
او می گوید:
 قانون زمانی رَوایی و مقبولیت دارد که اولاً ناظر به واقعیت بیرونی باشد و بشود اجرا کرد، ثانیاً پیش‌فرض آن قانون مسبوق باشد و این باشد که در حوزه‌های رسانه‌ای، تبلیغاتی، فرهنگی کاری برایش صورت گرفته باشد.

مصاحبه علیه سعید مرتضوی

زائری در جریان دادگاه متهمان حادثه بازداشتگاه کهریزک علیه سعید مرتضوی مصاحبه کرد و فرجام این دادگاه را ناخوشایند پیش بینی کرد. او که پیش از این در جریان تعطیلی نشریه خانه روزنامه نگاران جوان به عنوان متهم توسط سعید مرتضوی مورد بازجویی قرار گرفته بود گفت:
 
ایشان در دادگاه به من می‌گفت یک کاغذ بنویس «من را گول زدند» تا مشکل پرونده‌ات را حل کنم‌! این عین عبارت ایشان بود. این مدل پرونده‌سازی خودش خیانت است به جمهوری اسلامی که شما اسرائیل، آمریکا و استکبار جهانی را تا این حد تنزل بدهید که من به دروغ بنویسم عوامل ایشان با من مرتبط بوده‌اند و فریبم داده‌اند و ... . البته مثل روز برایم روشن بود که اگر به ذلت این دروغ گفتن هم بیفتم، او به عهد خود هرگز وفا نخواهد کرد.

انتقاد از مجلس شورای اسلامی

زائری در برنامه تلویزیونی شبکه یک به انتقاد از حمایت نمایندگان مجلس از نماینده سراوان پرداخت و آن را با عبارت «شرم بر این مجلس» توصیف کرد. این موضوع باعث اعتراض مسعود پزشکیان نایب رئیس مجلس به صدا و سیما شد.

نظرات دیگران

سید مهدی شجاعی: "بيست سال بعد مي‌توان دريافت كه محمد‌رضا زائري فراتر از آنچه اكنون از او مي‌بينيم بوده است و اين نشان از همت و پشتكار و تلاش طاقت‌فرساي او دارد."