رستاک

تاریخچه

داستان گروه رستاک از تابستان سال ۱۳۷۶ آغاز می شود، در برهه ای که سیامک سپهری، با کمک جمعی از دانشجویان موسیقی و پژوهشگران جوان که همگی دغدغه هایی برای حفظ و اشاعه موسیقی فولکلور ایران داشتند این گروه را بنیانگذاری کرد. این گروه رسالت خود را احیای موسیقی اصیل اقوام ایرانی، به عنوان یک عنصر مهم و هویت بخش انتخاب کرد و از همین رو، نام رستاک را بر خود نهاد تا بتواند با نگرشی نو و شکلی جدید، راوی موسیقی فولکلور ایران باشد.  
برای رسیدن به این هدف، اعضای گروه رستاک تحقیقات وسیعی را در حوزه موسیقی نواحی ایران آغاز نمودند تا بتوانند این گونه از موسیقی را با ابزارهای نوین و بازآفرینش‌های مردم‌پسندتر به شکلی که خدشه‌ای به اصل و ریشه آن وارد نشود، اجرا نمایند. 
این تحقیقات شامل سفر به مناطق مختلف ایران، مصاحبت با اساتید و صاحب‌نظران موسیقی نواحی و گردآوری و تجزیه و تحلیل این‌گونه از موسیقی بود. گروه رستاک در قالب یک گروه اکسپریمنتال یا تجربه گرا، فضاهای موسیقایی مختلفی را در ابتدای مسیر خود تجربه کرد از جمله تجربه ترکیب فضاهای مینیمالیستی، نیوایج، الکترونیک و مدرن با موسیقی فولکلور ایران و در این راستا آثار زیادی نیز تولید شد که برخی از آنها در قالب موسیقی برای فیلم های مستند، فیلم کوتاه، انیمیشن، تئاتر، مجموعه های تلویزیونی،  تیزر، پروژه های پژوهشی و تک تراک هایی همچون "کولاژ"، "سیا ابران"، "گواتی"، "طرز" و ..‌‌. منتشر شد که وجه اشتراک همه این آثار تمرکز بر موسیقی فولکلور اقوام ایران بود. در سال ۱۳۸۲ گروه رستاک، اولین اجرای صحنه ای خود را در تالار بتهون خانه هنرمندان ایران اجرا کرد. سپس رپرتواری بر اساس موسیقی نواحی لرستان، کرمانشاه، کردستان، مازندران، خراسان و بلوچستان آماده کرد که در قالب "کنسرت رنگواره های کهن" در زمستان ۱۳۸۵ اجرا شد. رستاک پس از حدود یک دهه تحقیق و پژوهش، در سال ۱۳۸۶، نخستین آلبوم صوتی خود را با نام ˮرنگواره‌های کهنˮ روانه بازار نمود. پس از انتشار این آلبوم فصل جدیدی از زندگی رستاک آغاز شد و این گروه، اولین اجراهای خارجی خود را در کشورهای ژاپن، اسپانیا، ایتالیا، هلند، فرانسه، آلمان، مالزی و بلاروس تجربه کرد و در ادامه اولین تور کنسرت خود را در سال ۲۰۰۹ در کشور آلمان برگزار کرد. اجرا در دانشگاه زبان شناسی الیکانته اسپانیا، کتابخانه ملی بلاروس و سالن پتروناس کوالالامپور از دیگر کنسرتهای شاخص گروه در این دوره بود. تجربه مواجهه با مخاطبانی از ملیت های گوناگون در فضایی متفاوت و بین المللی، رستاک را به چالشی جدید فراخواند. گروه رستاک  این بار به دنبال تولید محصولی هنری، بر پایه موسیقی فولکلور اقوام ایران بود که قابلیت ارتباط با مخاطبانی خارج از فرهنگ زادگاهشان داشته باشد. تجربه آلبوم رنگواره های کهن و بازخورد‌هایی که از صاحب‌نظران و مردم اخذ شد و حضور در فضاهای جدید بین المللی، زمینه‌ساز تولید آلبوم دوم این گروه به نام همه اقوام من در سال ۱۳۸۹ گردید. این آلبوم علاوه بر بهره‌گیری از صوت، تصویر را نیز به خدمت گرفت تا مخاطبین علاوه بر شنیدن موسیقی، با بخشی از فرهنگ و ریشه‌های این دست آواها آشنا شوند. از ویژگی های شاخص این آلبوم، کیفیت مناسب تصویر و صوت، ترکیب جوان و یکدست گروه با پرفورمنس جذاب، سازبندی متفاوت ارکستر، طراحی لباس و صحنه، وجود بخش های مستند از تحقیقات میدانی گروه و ...بود که تصویر کاملی از تنوع فرهنگ های موسیقایی اقوام مختلف ایران به نمایش می‌گذاشت. این آلبوم تصویری، با استقبال چشمگیری مواجه شد و توانست با ثبت رکورد فروش بیش از ۳۰۰ هزار نسخه در اولین دوره نشر، خود را به عنوان پرفروش‌ترین آلبوم موسیقی در همان سال معرفی نماید.
پس از انتشار این آلبوم، رستاک به یکی از گروه های پرمخاطب موسیقی ایران تبدیل شد و با اجرای کنسرت در بزرگترین سالن های کنسرت دنیا نقش مهمی در معرفی موسیقی فولکلور ایران به جوامع مختلف ایفا کرد. اجرا در جشن پنجاهمین سالگرد تاسیس سازمان اوپک در وین اتریش، اجرای کنسرت همه اقوام من در شهر بنگلور هندوستان و کنسرت در باربیکن هال لندن از کنسرت های مهم این دوره از فعالیت گروه رستاک بوده است. 
رستاک سومین مجموعه خود را در قالب یک آلبوم تصویری با نام ˮسرنای نوروزˮ، در نوروز ۱۳۹۲ به بازار عرضه کرد. از ویژگی های این آلبوم، همکاری با اساتید شناخته شده موسیقی فولکلور ایران همچون، بیژن کامکار، وحید اسدالهی، عاشیق ایمران حیدری، محسن شریفیان و صفرعلی رمضانی بود. این مجموعه نیز با تیراژ ۵۰۰ هزار نسخه در نشر اول، مجددا به عنوان پرفروش‌ترین آلبوم موسیقی سال شناخته شد. 
در نظرسنجی دوسالانه سایت "موسیقی ما" که در همان سال برگزار شد، این آلبوم به عنوان بهترین آلبوم سال انتخاب شد. در بخش بهترین اجرای صحنه ای نیز  کنسرت های گروه موسیقی رستاک به عنوان بهترین اجرا از نگاه مردم شناخته شد. 
با افزایش مخاطبان خارجی گروه، اجراهای بین المللی رستاک در این مقطع افزایش قابل توجهی داشت که از آن جمله می‌توان به تور کنسرت اروپا ۲۰۱۳، تور کنسرت کانادا ۲۰۱۴، تورکنسرت استرالیا ۲۰۱۴ و حضور در فستیوال های مختلف بین المللی موسیقی در لهستان، گرجستان، ترکیه، بلژیک، شیلی و اجرا در سالن هنری تئاتر شهر پاریس اشاره کرد. این روند ادامه یافت تا این که  در سال ۲۰۱۴، به دعوت موزه متروپولیتن نیویورک به ایالات متحده امریکا سفر کردند تا به مناسبت نوروز باستانی ایران، در جشن سالانه این موزه به اجرای برنامه بپردازند. 
حضور موفق گروه در مجامع هنری و فرهنگی جهان، باعث شد نظر رسانه های معتبر بین المللی نیز به فعالیت های رستاک جلب شود. یکی از مهمترین انعکاس های خبری در سال ۲۰۱۵ رخ داد که خبرگزاری رویترز به تمجید از کنسرت گروه موسیقی رستاک در اپراهاوس مسقط در کشور عمان پرداخت و از این اجرا به عنوان یک دیپلماسی موسیقی یاد کرد.
در آذر ماه ۱۳۹۵ و پس از گذشت ۳سال از انتشار آلبوم "سرنای نوروز" و به مناسبت شب یلدا، رستاکی ها از آلبوم جدیدشان با عنوان ˮمیان خورشید‌های همیشهˮ رونمایی کردند، اثری با تکیه بر تجربیات سالیان دراز فعالیت گروه و با در نظر گرفتن استاندارهای بین‌المللی که نشانگر تلاش آنها در عرضه اثری متفاوت و با سطح کیفی بالاتر بود. آنچه در این آلبوم بیشتر به چشم می آمد، تغییر نگاه رستاک در تنظیم آثار، انتخاب لوکیشن های متنوع و طراحی ویژه در لباس های گروه و پکیج آلبوم بود.
به گفته اعضای گروه، آنها در سال ۲۰۱۷ و پس از گذشت بیست سال از حیات هنری شان در پی یافتن مسیر جدیدی برای ادامه راه برآمدند. آن مسیر تازه، پرداختن به فرهنگ موسیقایی کشورهای همسایه بود که می توان نمونه های تجربی این خط مشی را در کنسرت های سلیمانیه عراق، استانبول ترکیه، اکسپوی ۲۰۱۷ قزاقستان و جشنواره فولکلور داکا در بنگلادش مشاهده کرد که با استقبال مخاطبان ایرانی و خارجی نیز مواجه شد. 
در همین راستا بود که گروه رستاک پس از تور کنسرت کانادا ۲۰۱۹ تصمیم به ضبط آثار این مجموعه در قالب پروژه "در خانه - بی مرز" گرفته است که به استناد مصاحبه های منتشر شده از اعضای رستاک، این پروسه همچنان ادامه دارد. 
در سال ۱۳۹۷ آلبوم تصویری دیگری از گروه رستاک منتشر شد، با عنوان "بهار" که به موسیقی بهارانه در ایران می‌پرداخت. این آلبوم قسمت هایی از یک مهمانی را به تصویر می‌کشد که گروه رستاک در این مهمانی، میزبان پیشکسوتان موسیقی فولکلور ایران است و در فضایی صمیمانه و مستند گونه آیین های مربوط به سفره هفت سین و تحویل سال در ایران را نمایش می‌دهد. در لابلای لحظات این مهمانی، آثار جدیدی از گروه رستاک با محوریت موسیقی بهارانه مناطق مختلف ایران توسط گروه رستاک اجرا می شود.
همان طور که گفته شد، گروه رستاک هم اکنون مشغول تکمیل پروژه "در خانه، بی مرز" می باشد.

سازهای زهی

تار، قانون، کمانچه، عود، سنتور، سه تار، کمانچه آلتو، بم‌تار، تنبور، دوتار، قوپوز، دیوان، قیچک، رباب، تار آذری، تنبورک، قیچک باس، کنترباس، ویلنسل، گیتار، گیتاربیس

سازهای کوبه‌ای

تنبک، دف، دهل، دمام، ناقارا، دسرکتن، ضرب، ضرب و تمپو، کوزه، دیره، بندیر، دایره، دایره زنگی، دهلک، نقاره، دُم دُم، کَسِر، پیپه، کاسوره، طاس، حلب، داربوکا، کاخون، تامبورین،سنج، سنجک

سازهای بادی

سرنا،
نی انبان،
بالابان،
دوزله،
نی جفتی،
قشمه،
قرنه،
لبک،
نی لبک،
لله وا،
نی،
دونلی،
کرناسرنا