دهستان درونگر

درونگر در لغت نامه دهخدا

درونگر.[ دُ گ َ ] (اِخ ) نام رودی واقع در شمال خراسان که از غرب به شرق در منطقه ای کوهستانی در شهرستان درگز جاری است و دهستان درونگر و آبادیهای اطراف محمدآباد را مشروب کند و حدود 20 کیلومتری شرق محمدآباد از مرز ایران و ترکمنستان شوروی خارج می شود. ایستگاه آب شناسی آن در مهرماه 1329 در آبادی سنگ سوراخ از دهستان درونگر واقع در 42 کیلومتری شمال غربی محمدآباد تأسیس شده است . و مختصات جغرافیایی آن 58 درجه و 45 دقیقه طول شرقی و 37 درجه و 36 دقیقه عرض شمالی است . طول رود تا ایستگاه آبشناسی 80 کیلومتر است و حوزه ٔ آبریز آن 1009 کیلومتر مربع و مقدار متوسط آب آن 1/10مترمکعب در ثانیه است . (از دائرةالمعارف فارسی ).

روستا های دهستان درونگر شامل:

محمدتقی بیگ-شوی -ارباب- امان- مگان -تگن- جبار- چنار -دوست‌محمدبیک -رحمان قلی- سنگ سوراخ- سیدها -شیخ‌ها -عوض محمدبیک -قلیچ‌آباد- قروچان- گدوگانلو- مامدانلو - محمدولی بیک
لغت‌نامه دهخدا

محمدتقی بیک

محمدتقی بیک . [ م ُ ح َم ْ م َ ت َ ب َ ] (اِخ ) دهی است مرکز دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز با 584 تن سکنه . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9)

دره گز

دره گز. [ دَرْ رَ گ َ ] (اِخ ) بخش حومه ٔ شهرستان ، از یک دهستان به نام دهستان مرکزی تشکیل شده و دارای 17 آبادی بزرگ و کوچک میباشد که مجموع نفوس آن در حدود 3871 تن است . آب مزروعی کلیه ٔ قراء از 22 رشته قنات و رودخانه ٔ درونگر تأمین میشود به اغلب قرای بخش اتومبیل میتوان برد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

شوی

شوی . [ ش َ ] (اِخ ) دهی است از دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز و 446 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

تگن

تگن . [ ت َ گ َ ] (اِخ ) دهی است از دهستان درونگر که در بخش نوخندان شهرستان دره گز واقع است و114تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

شیخ وانلو

شیخ وانلو. [ ش َ ] (اِخ ) دهی از دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز است و 143 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیائی ایران ج 9)

شیخ ها

شیخ ها. [ ش َ ] (اِخ ) دهی از دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز است و 304 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیائی ایران ج 9).

زیدانلو بالا

زیدانلو بالا. [ زِ ] (اِخ ) دهی از دهستان درونگر است که در بخش نوخندان شهرستان دره گز واقع است و 339 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

بهادرخان

بهادرخان . [ ب َ دُ ] (اِخ ) دهی از دهستان درونگر بخش نوخندان است که در شهرستان دره گز واقع است . دارای 205 تن سکنه است . (از فرهنگ جغرافیائی ایران ج 9).

زیدانلو پایین

زیدانلو پایین . [ زِ ] (اِخ ) دهی از دهستان درونگر است که در بخش نوخندان شهرستان دره گز واقع است و 410 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

نوخندان

نوخندان . [ ن َ خ َ ] (اِخ ) نام دهستان مرکزی بخش نوخندان شهرستان دره گز است . جمعیت این دهستان در حدود 5859 تن است . قراء مهم دهستان عبارتند از برج قلعه ودولت شاملو. اغلب دهات این دهستان از رودخانه ٔ درونگر مشروب می شوند. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9)

حسن کدخدا

حسن کدخدا. [ ح َ س َ ک َ خ ُ ] (اِخ ) دهی است از دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز. در بیست هزارگزی شمال باختری نوخندان . کوهستانی ، معتدل . سکنه ٔ آن 78 تن شیعه . زبان ، ترکی و کردی و فارسی . آب آن از رودخانه . محصول آنجا غلات ، سیب زمینی ، ذرت . شغل اهالی زراعت . راه فرعی به شوسه دارد. (فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

چنار

چنار. [ چ ِ ] (اِخ ) مؤلف مرآت البلدان نویسد: یکی از قرای دره گز خراسان است و 17 خانوار سکنه دارد. (از مرآت البلدان ج 4 ص 272). و در فرهنگ جغرافیایی آمده است : دهی از دهستان درونگر بخش نوخندان شهرستان دره گز که در 9 هزارگزی شمال باختری نوخندان واقع است . کوهستانی و هوایش معتدل است و 96 تن سکنه دارد. آبش از قنات . محصولش غلات و ذرت . شغل اهالی زراعت و راهش از طریق راه شوسه ٔ اتومبیل رو است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9).

دهستان درونگر در ایام محرم

در ایام محرم تمام روستاهای درونگر در این ایام در روز های مختلف به مساجد یکدیگر  میروند و شهادت سالار و سرور شهیدان امام حسین (ع) به عزاداری می پردازند و در روز عاشورای حسینی تمام روستا های دهستان درونگر به روستای محمد تقی بیک که مرکزیت درونگر می باشد می روند و عزاداری می کنند و روستای محمد تقی بیک تماماً با دو مسجد در روستا مسئول پذیرایی از عزاداران در روز عاشورای حسینی می باشد و نماز ظهر عاشورا در این روستا بسیار باشکوه و نشان دهنده پیوند این روستا های کورد نشین را با یکدیگر نشان می دهد.

زبان مردم درونگر

زبان اصلی مردم درونگر که بیشتر کورد کرمانج هستند زبان کوردی می باشد اما مردم در این روستا ها به زبان ترکی ترکمنی نیز تا حدودی مسلط هستند.

جمعیت

براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت دهستان درونگر ۳۲۹۶ نفر (۸۹۶ خانوار) بوده‌است. جمعیت این دهستان در سال ۱۳۹۰ به ۲۹۴۴ نفر رسیده‌است.