حسن محدثی

سخنان جنجالی در برنامه زاویه

حسن محدثی گیلوایی در تاریخ چهارشنبه ۱۳ دی ۱۳۹۶ (همزمان با ناآرامی‌های دی ماه ۱۳۹۶)، حین مناظره با هادی صادقی در برنامه زاویه که به صورت زنده پخش می‌شد، صداوسیمای ایران را به دلیل «دروغ‌های سیستماتیک» به باد انتقاد گرفت و گفت که حتی صدای منتخب ملت هم در این رسانه به خوبی منعکس نمی‌شود.
ایشان در این برنامه ابتدا به صورت علمی بیان داشتند که یک نظام سیاسی می بایست دارای چه ویژگی هایی باشد و سپس با تحقیق های تجربی و با استفاده از پژوهش های علمی محققان جامعه شناسی که در مجلات علمی به چاپ رسیده است، نشان دادند که این ویژگی ها در وضع کنونی نظام جمهوری اسلامی وجود ندارد.
خلاصه ی صحبت های ایشان در برنامه ی زاویه چنین بود:
از مشروطه تا کنون جامعه ی ما از یک مشکل اساسی رنج می برد و آن  فقدان عدالت است.
علی الخصوص عدالت در معنای عام، و عدالت در معنای عام این است که در نهاد های اجتماعی نیز عدالت برقرار باشد و انتخاب های اجتماعی برای افراد منصفانه باشد و اینطور نباشد که انتخاب های اجتماعی در اختیار مقتدران اقتصادی و سیاسی باشد.
نظامی که در مسیرعدالت ( چه عام و چه خاص ) گام بر می دارد، بایستی تلاش کند تا وضع افرادی که از منظرعدالت در نهاد های اجتماعی، محروم شمرده می شوند را ارتقاء دهد.
اگر مردم جامعه احساس نمایند که هر نظام سیاسی در این مسیر گام برمیدارد آن نظام برایشان مشروع و قابل تحمل خواهد بود، حتی اگر درصدی از نابرابری درنظام فوق الذکر وجود داشته باشد.
اکنون اما، نه تنها محرومین امکان ارتقاء ندارند، نه تنها یک بیوکراسی فاسد و مانع وجود دارد بر سر راه مردم و جوانان، ، بلکه آن دسته از افرادی که وضع بهتری در گذشته داشتند، در حال حاشیه ای شدن و ضعیف تر شدن هستند.
لشگر بیکاران، لشگر کسانی که نمی توانند ازدواج نمایند از نشانه های این موضوع است. اخیرا یکی از موسسات معتبر جهانی اعلام کرد، مردم ایران یکی از عصبانی ترین کشور ها بعد از سودان جنوبی و عراق و این سبب مشکلات جدی ایجاد شود. همچنین تحقیقات پژوهشگران ایرانی نشان می دهد که عده ی بسیاری از جوانان از پاسخ به نیاز جنسی محروم هستند و آن ها به سمت اعتیاد کشیده می شوند تا بتوانند به نحوی فشار های آن نیاز را کنترل کنند. این محرومیت سبب خشونت زیاد در جوانان می شود و انباشت خشونت می تواند به جنبش های مردمی بیانجامد.
حال یک نظام سیاسی مشروع که مسوولیت ایجاد این عدالت را بایستی برقرار نماید می بایست دارای یک سری ویژگی باشد:
۱) نظام بایستی بین ساختار و بخش های مختلف خود انسجام و سازگاری ایجاد نماید
۲) باید بتواند با مخاطرات داخلی و خارجی خود مواجه شود و راه حل هایی برای آن پیدا کند
۳) باید بتواند پویایی درونی داشته باشد و باید بتواند گردش نخبگان داشته باشد، باید بتواند خود باز تولید کنندگی داشته باشد و نیروهای تازه نفس رو جایگزین کند
۴) باید از حداقلی از عقلانیت برخوردار باشد و از عقلانیت برای شناختن مشکلات و مسائلش استفاده نماید و برای رفع این مشکلات از عقلانیت استفاده کرده و برای بقای خودش تامین منابعی کند
۵) نظام سیاسی باید بتواند نسبت به محیط خودش بازخورد مناسب داشته باشه (یعنی بتواند اطلاعات درستی نسبت به پیرامون خود بدست آورد و نه با برچسب زدن به مردم و معترضان مقدمات ایجاد اطلاعات و داده ی غیر صحیح را برای خود به ارمغان آورد)
۶) همچنین بایستی نظام سیاسی نسبت به تعییرات محیط واکنش های مناسب داشته باشد ( با توجه به بند پنجم، پس از خود مطالعه گری که در بند ۵ اشاره شد، بایستی بتواند به مطالعه ی خود که با فرض صحت انجام شده است واکنش مناسب دهد)
۷) نظام سیاسی باید بتواند خودش رو تبدیل به موضوع خودش کند و در مورد آن موضوع بازاندیشی نماید.
حال داده های تجربی در بین پژوهش های جامعه شناختی نشان می دهد (ایشان تحقیقات متعدد را در حین برنامه نشان می دهند تا صحتی بر گفته هایشان باشد) تقریبا هیچ یک از موارد بالا در نظام جمهوری اسلامی وجود ندارد و این احتمال بحران مشروعیت را بالا می برد و می دانیم که کاهش مشروعیت منجر به جنبش های مردمی خواهند شد.