دانشگاه الزهرا

پیشینه

پیشینهٔ این دانشگاه به سال ۱۳۴۳ بر می‌گردد که گشایش مدرسه عالی دختران از تصویب شورای مرکزی دانشگاه‌های ایران گذشت و در برنامه عمرانی چهارم به تصویب رسید که پرداخت هزینه ساختمان مدرسه عالی دختران در ونک را دفتر مخصوص شهبانو بر عهده گیرد. در سال ۱۳۵۴ مدرسه عالی دختران از نظر حقوقی به یک سازمان آموزشی دولتی غیرانتفاعی تبدیل شد و در ردیف دانشگاه‌های کشور درآمد و زیر ریاست عالیهٔ فرح پهلوی گسترش یافت و برای نخستین بار دانشگاه فرح پهلوی از راه آزمون سراسری گزینش دانشجویان را انجام داد. تا سال ۱۳۵۷ دانشگاه فرح پهلوی دارای چهار دانشکده علوم پایه، ادبیات و علوم انسانی، علوم مدیریت و اقتصاد و هنر بود. پس از انقلاب با همین ترکیب، تحت نام الزهرا (نام دختر پیامبر اسلام) فعالیت خود را ادامه داد. زمین این دانشگاه از موقوفات حسن مستوفی الممالک است.

فضای دانشگاه

دانشگاه الزهرا با وسعتی معادل ۱۴ هکتار، افزون بر فضای فیزیکی دانشکده‌ها، دارای: آمفی تئاترها، استخرها، رستوران‌ها، غذا خوری‌های آماده، سالن ورزش، بانک، پست و مهد کودک نیز می‌باشد. برای تکمیل این مجموعه از نظر فضای کالبدی، علاوه بر توسعه زیر بنای دانشکده‌های: الهیات و ادبیات (۱۵۰۰ متر مربع) و هنر (۳۲۸۵ متر مربع) سالن ورزش چند منظوره با ۴۰۰۰ متر مربع زیر بنا، استخر سرپوشیده باغ نو به وسعت ۱۰۰۰ متر مربع و ساختمان خوارزمی دانشگاه الزهرا، در هشت طبقه و با وسعت ۱۸ هزار متر مربع زیر بنا، نیز احداث گردیده‌است. هم‌اکنون دانشگاه الزهرا با دارا بودن ده دانشکده، دو پردیس، یک شعبه، دو پژوهشکده، پژوهشکده زنان و پژوهشکده مطالعات جوانان و نوجوانان، یک نگارخانه و یک مرکز مطالعاتی، به فعالیت‌های آموزشی- پژوهشی و فرهنگی ادامه می‌دهد.

دانشکده ادبیات

این دانشکده از سال ۱۳۴۳ با عنوان دانشکدهٔ مترجمی زبانهای خارجی و منشی گری تأسیس شد. مهم‌ترین تحولات و دستاوردهای آن در چهل و شش سال گذشته عبارت است از: تأسیس رشته‌های جدید: الهیات (۱۳۶۵) زبان و ادبیات فارسی (۱۳۶۵) تاریخ (۱۳۷۰) زبان و ادبیات عربی(۱۳۷۷) زبانشناسی(۱۳۸۳) و آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان (۱۳۸۸) و تفکیک دو دانشکده ادبیات (۱۳۷۳) و الهیات (۱۳۸۱).

امکانات آموزشی و پژوهشی

۱. آزمایشگاه‌های زبان (۲ آزمایشگاه) ۲. پایگاه رایانه‌ای (سایت کارشناسی) ۳. پایگاه رایانه‌ای (سایت هیئت علمی و تحصیلات تکمیلی) ۴. کتابخانهٔ مرکزی دانشکده ۵. کتابخانهٔ تخصصی تاریخ ۶. واحد سمعی بصری ۷. مرکز مطالعات چندرسانه‌ای

دانشکده الهیات

در سال ۱۳۶۵ دانشکده الهیات، ادبیات و علوم انسانی با ۸ گروه آموزشی الهیات، ادبیات فارسی، زبان فرانسه، زبان انگلیسی، روانشناسی، علوم تربیتی، کتابداری و تاریخ تأسیس شد. در سال ۱۳۷۳ دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی از این دانشکده جدا گردید و در سال ۱۳۷۸ در پی درخواست دانشگاه الزهراء (س) از وزارت علوم مقطع کارشناسی دانشکده الهیات در ۵ رشته فلسفه و حکمت اسلامی، ادیان و عرفان، علوم قرآن و حدیث، فقه و مبانی حقوق اسلامی و تاریخ فرهنگ و تمدن ملل اسلامی ایجاد و مقدمه تأسیس دانشکده الهیات شد. در سال ۱۳۸۰ بعد از تفکیک دانشکده الهیات و ادبیات، دانشکده الهیات به صورت مستقل با ۵ گروه آموزشی مشغول به کار شد و به ترتیب در سال‌های ۱۳۸۲ در رشته علوم قرآن و حدیث، ۱۳۸۳ در رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی، ۱۳۸۴ فلسفه و حکمت اسلامی گرایش فلسفه و کلام اسلامی و در سال ۱۳۸۷ در رشته‌های تاریخ فرهنگ و تمدن ملل اسلامی و ادیان و عرفان در مقطع کارشناسی ارشد اقدام به پذیرش دانشجو کرد.
دانشکده الهیات با برخورداری از تعداد ۲۹ نفر عضو هیئت علمی رسمی و ۷۶۴ نفر دانشجو به امر آموزش ادامه می‌دهد.
دانشکده الهیات با فراهم آوردن امکانات کمک آموزشی از جمله: دستگاه‌های سمعی بصری، مرکز کامپیوتر، همچنین کتابخانه‌ای مشتمل بر بیش از ۸۵۰۰ عنوان کتاب و نشریات مرتبط به عنوان ابزار کمک آموزشی در صدد ارتقاء کمیت و کیفیت امر آموزش است.

دانشکده تربیت بدنی

دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی در پی کسب موافقت اصولی قطعی در سال ۱۳۷۳ برای دوره کارشناسی با سه گروه در گرایش آزاد، دبیری و ورزش معلولین، تأسیس و افتتاح شد. اولین ورودی دانشجویان تربیت بدنی و علوم ورزشی در دو گروه آزاد و دبیری با ظرفیت ۵۶ نفر در سال ۱۳۷۴ مشغول به تحصیل شدند و برای گرایش جانبازان و معلولین از سال ۱۳۷۶ دانشجو پذیرفته شد. دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی دانشگاه الزهرا (س) اولین و تنها دانشکده‌ای است که گرایش معلولین را تا سال ۱۳۸۴ ارائه نموده‌است. در ادامه فعالیت این دانشکده، در سال ۱۳۸۲ اولین دوره کارشناسی ارشد در گرایش فیزیولوژی ورزشی تشکیل شد و تا کنون نیز ادامه داشته‌است.

دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی

این دانشکده از بدو تأسیس دانشگاه و پذیرش دانشجو در گرایش‌های منشی‌گری و حسابداری آغاز به کار کرد. در سال ۱۳۵۰ گرایش‌های منشی‌گری و حسابداری به دو رشتهٔ مستقل خدمات اداری و حسابداری تقسیم شد و از سال ۱۳۶۵ در قالب یک دانشکدهٔ مستقل با عنوان دانشکدهٔ علوم اجتماعی و اقتصاد به فعالیت خود ادامه داد. این دانشکده ۴۸ عضو هیئت علمی تمام وقت و از همکاری استادان مدعو نیز برخوردار است. ۲۵ نفر از کارشناسان و کارمندان خدمات آموزشی را به حدود ۱۱۷۸ دانشجوی روزانه و شبانه ارائه می‌دهند.

دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه الزهرا

گروه روان‌شناسی به عنوان یکی از اولین رشته‌های تحصیلی در بدو تأسیس دانشگاه در سال ۱۳۴۳، با سه گرایش مشاوره و راهنمایی، روان‌شناسی کودکان استثنایی و روان‌شناسی صنعتی آغاز به کار نمود. این گروه پس از انقلاب فرهنگی، در دانشکده ادبیات، الهیات و علوم انسانی جای گرفت و به همراه گروه‌های کتابداری و علوم تربیتی تا سال ۱۳۷۲ از واحدهای تابعه آن دانشکده محسوب می‌گردید. پس از آن دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی در سال ۱۳۷۲ به‌طور مستقل فعالیت خود را آغاز نمود.

دانشکده علوم ریاضی دانشگاه الزهرا

گروه ریاضی دانشگاه الزهرا، در سال ۱۳۵۵ تأسیس و در ابتدا با سه نفر هیئت علمی در رشتهٔ دبیری محض در مقطع کارشناسی آغاز به کار کرد. پس از پیروزی انقلاب اسلامی، با ایجاد رشته‌های ریاضی محض و ریاضی کاربردی در مقطع کارشناسی گسترش یافت. دورهٔ تحصیلات تکمیلی، در سال ۱۳۷۹ با ایجاد رشتهٔ کارشناسی ارشد ریاضی آغاز و در سال ۱۳۸۱با پذیرش دانشجو در مقطع دکتری، گسترش یافت. پس از آن با ایجاد دو رشتهٔ آمار و علوم کامپیوتر و با توجه به توسعهٔ کمی و کیفی، در سال ۱۳۹۳، از گروه ریاضی به دانشکده علوم ریاضی ارتقا پیدا کرد.

دانشکده علوم زیستی

گروه زیست‌شناسی دانشگاه الزهرا در سال ۱۳۶۲ باهمکاری ۵ نفر از اعضای هیئت علمی و جذب دانشجو در رشته دبیری زیست‌شناسی پایه‌گذاری گردید. سال‌های بعد با جذب هیئت علمی در زمینه‌های میکروبیولوژی، بیوتکنولوژی، علوم گیاهی، علوم جانوری و بیوشیمی، دانشگاه الزهرا در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد گرایش‌های متنوع زیست‌شناسی، شروع به جذب دانشجو نمود. در طول سالیان متمادی، گروه زیست‌شناسی در کنار سه گروه «ریاضی»، «فیزیک» و «شیمی» در دانشکده‌ای تحت عنوان «دانشکده علوم پایه» حضور داشت که به دنبال موافقت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، دانشکده علوم پایه در تابستان سال ۱۳۹۳ به سه دانشکده مجزا تفکیک گردیده و این دانشکده به «دانشکده علوم زیستی» تغییر نام یافت. دانشکده علوم زیستی با سه گروه بیوتکنولوژی، علوم گیاهی و میکروبیولوژی فعالیت می‌کند.

دانشکده فیزیک شیمی

با تفکیک دانشکده علوم پایه در سال ۱۳۹۳ دانشکده فیزیک شیمی به صورت یک دانشکده مستقل شروع به کار کرد. گروه‌های فیزیک و شیمی این دانشکده از سال ۱۳۶۶ به عنوان زیر مجموعه دانشکده علوم پایه پذیرش دانشجو داشته‌اند. در حال حاضر این دانشکده در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری فعالیت دارد و دارای ۴۳ عضو هیئت علمی (استاد، دانشیار، استادیار) است. تعداد دانشجویان حال حاضر دانشکده در مقطع کارشناسی ۵۶۹، در مقطع کارشناسی ارشد ۳۲۷و دکتری ۷۶نفر می‌باشند.

دانشکده فنی مهندسی

دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه الزهرا در سال ۱۳۷۳ تأسیس گردید و با پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی رشته مهندسی صنایع گرایش برنامه‌ریزی و تحلیل سیستم در سال ۱۳۷۴ رسماً آغاز به کار نمود. در ادامه این دانشکده در سال ۱۳۷۶ پذیرش دانشجو در رشته مهندسی کامپیوتر - گرایش نرم‌افزار را در دستور کار خود قرارداد. لازم است ذکر شود دانشکده فنی مهندسی دانشگاه الزهرا طی سال‌های ۱۳۷۶–۱۳۹۱ به‌طور متوسط حدود ۸۰ نفر ورودی در این دو رشته در مقطع کارشناسی داشته‌است. از مهر ماه ۱۳۸۱ این دانشکده پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ارشد را نیز آغاز نمود به نحوی که در اوایل این دهه به‌طور محدود اقدام به پذیرش دانشجو در رشته مدیریت فناوری اطلاعات- گرایش سیستم‌های اطلاعاتی نمود. هر چند پس از وقفه‌ای ۲ ساله مجدداً از سال ۱۳۸۶ پذیرش دانشجو در رشته یاد شده به مدت سه سال دیگر ادامه داشت. به‌طور تخصصی و در قالب رشته‌های فنی و مهندسی، پذیرش دانشجو در دوره کارشناسی ارشد از سال ۱۳۸۷ با اخذ دانشجو در دو رشته مهندسی صنایع-گرایش صنایع و مهندسی کامپیوتر-گرایش هوش مصنوعی آغاز شد. همچنین در سال ۱۳۹۰ در دو رشته مهندسی سیستم‌های انرژی و مهندسی فناوری اطلاعات پذیرش دانشجوی ارشد ادامه یافت. در سال ۱۳۹۲ سه رشته جدیدمکانیک، برق، عمران در مقطع کارشناسی با پذیرش دانشجو در این دانشکده فعال گردید. از نیمسال دوم سال ۱۳۹۲ نیز پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ارشد مهندسی کامپیوتر-گرایش نرم‌افزار و همچنین دکتری مهندسی صنایع-گرایش تحقیق در عملیات و سیستم صورت گرفت به نحوی که برای اولین بار دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه الزهرا در تاریخ فعالیت خود موفق به تربیت دانشجویان دکتری مهندسی گردیده‌است.

امکانات آموزشی و پژوهشی

تسهیلات کمک آموزشی و تجهیزات آزمایشگاهی لازم برای دانشجویان این رشته‌ها تدارک دیده شده‌است.

سایت کامپیوتر چند منظوره دانشکده

این سایت مشتمل بر دو سایت تفکیک شده مربوط به دانشجویان کارشناسی و دانشجویان تحصیلات تکمیلی می‌باشد و حدود ۵۰ سیستم کامپیوتر به استفاده دانشجویان اختصاص یافته‌است.

دانشکده هنر

مرکز اولیه و اصلی دانشکده هنر در سال ۱۳۴۳ با گشایش رشته طراحی لباس به وجود آمد و در سال ۱۳۴۵ به موازات آن رشته هنر و تزیین داخلی تأسیس گردید. سپس جهت تکمیل رشته‌های تحصیلی مدرسه عالی دختران و به‌طور اخص در رشته‌های هنر و تزئینات داخلی با تغییر و تکمیل برنامه به رشته معماری داخلی تبدیل گردید که دروس طراحی پارچه نیز به دلیل مناسب نزدیک با دکوراسیون، تعدادی از واحدهای آن را شامل می‌شد. آموزش هنر به شکل فوق تا خردادماه ۱۳۵۹ ادامه و سپس با شروع انقلاب فرهنگی متوقف گردید. دانشکده هنر با برنامه‌ریزی جدید توسط مسئولین آن در ۲۱ فروردین ماه سال ۱۳۶۱ اولین بازگشایی را پس از انقلاب فرهنگی در سطح ایران دربرداشت و جزء محدود دانشکده‌های مشغول به کار در آن زمان محسوب می‌شد. درخواست توسعه و گسترش هنر با ۵ رشته و برنامه‌ریزی کامل آن در دانشکده در مهر ماه ۱۳۶۲ به وزارت علوم و آموزش عالی فرستاده شد و سرانجام در سی و یکمین جلسه شورای عالی برنامه‌ریزی مورخ ۲۷/۱۰/۶۴ برنامه‌های جدید آموزشی دوره‌های کارشناسی نقاشی، گرافیک، صنایع دستی به تصویب رسید.

جستار وابسته

الهام فخاری
زهرا رهنورد
انسیه خزعلی
محبوبه مباشری

دانشگاه الزهرا در رسانه ‎های اجتماعی

https://www.instagram.com/alzahra_university_original/
https://www.linkedin.com/company/alzahra-university-original
https://www.aparat.com/z.kjafari
https://eitaa.com/alzahra_university
https://sapp.ir/alzahra_university