قیام ۱۹۲۰ جشنواره حضرت موسی

قیام ۱۹۲۰ جشنواره حضرت موسی (عربی: انتفاضة موسم النبي موسى‎) در سال ۱۹۲۰ رخ داد. این قیام عبارت بود از ناآرامی و خشونت درقدس بین فلسطینی‌ها و مهاجران یهودی (جشنواره حضرت موسی به عنوان یک جشنواره مذهبی به‌رسمیت شناخته شده بود که هر سال بین ۴ تا ۱۰ آوریل برگزار می‌شد) که در سال ۱۹۲۰ این قیام به خشونت و خونریزی کشیده می‌شود.

شرح واقعه

دراین قیام از اعراب ۴ نفر کشته ۲۴ مجروح و از یهودیان نیز ۵ کشته و۲۱۱ نفر مجروح شدند و ۷ نفر از سربازان انگلیسی نیز مورد اصابت واقع شدند؛ و اعراب مورد اتهام واقع شدند که به یهودی‌ها تعدی کردند و شهردار قدس موسی کاظم الحسینی برکنار شد و أمین الحسینی و کامل البدیری و عارف العارف محاکمه غیابی شده و به ۲۰ سال زندان محکوم شدند و پس از آن عفو عمومی برای تمامی زندانیان توسط نماینده عالی بریتانیا هربرت ساموئل صادرشد و بعد از این ناآرامی‌ها بود که بریتانیا اجرای اعلامیه بالفور و ایجاد یک میهن یهودی در فلسطین را مورد تأیید قرارداد.

ناآرامی‌ها

ناآرامی‌ها از زمان صدور اعلامیه بالفور توسط وزیر امور خارجه بریتانیا آغاز شد که ایجاد یک میهن یهودی در فلسطین حتی قبل از پایان جنگ اعلام شده بود و این‌ها شاخص‌هایی بود که فلسطین به سمت تغییر و تحول و انفجار و شورش و شاید هم به سمت یک انقلاب در حرکت بود، به ویژه پس از آن که مهاجرت یهودیان به فلسطین شتاب گرفت، و زمین‌های وسیعی از فلسطینی‌ها به یهودیان اعطا شده بود و همچنین تعقیب و دستگیری مردانی از جنبش ملی و عدم توجه به خواستها و فراخوان‌های آن‌ها که قرار بود، بریتانیا در سال ۱۹۲۰ به کشورهای عربی استقلال اعطا کند بود که باعث ایجاد جوی از خشم و نارضایتی در محافل عرب فلسطین و در برابر یهودیان صهیونیست شد و بریتانیا با اقدامات امنیتی در تلاش برای کنترل وضعیت و جلوگیری از درگیری‌ها در شهرهای فلسطینی غیر از قدس دست زد.
زمانی که هیئتی از شهر خلیل به دروازه شهر قدس رسید، مقامات بریتانیا مانع از ورود هیئت شدند، شاید به دلیل نارضایتی خود از شعارها و سخنرانی‌هایی که توسط هیئت نمایندگی منتشر شد و ن آرامیهایی صورت گرفت که در پی آن هیئت‌های داخل شهر متوجه موضوع شده و به دروازه الخلیل حمله کرده و با زور آن را باز کردند و تظاهراتی خشمگینانه توسط مردم قدس با همراهی هیئت‌های وارد شده صورت گرفت، آن‌ها پرچم‌ها و اسلحه سرد مانند چاقو، شمشیر، اسب و غیره با خود داشتند و این قیام تا دهم آوریل ادامه داشت، مقامات بریتانیایی اعلام وضعیت اضطراری کردند و روز بعد مانع رفت‌وآمد شدند، اما درگیری‌ها تا دهم همان ماه ادامه یافت.

محکومیت‌ها

فرماندار نظامی، موسی کاظم الحسینی را فراخواند و به او ابلاغ کرد که اعراب را مسئول این حوادث خونین می‌داند و تصمیم گرفت که مجازات‌های شدیدی علیه آن‌ها اعمال کند و کسانی را که در تحریک مردم شرکت داشتند در دادگاه‌های نظامی محاکمه کند و نیز فرماندار نظامی بریتانیا شهردار قدس موسی کاظم الحسینی را مسئول تحریک شهروندان به اخلال علیه امنیت عمومی متهم کرد و او را برکنار کرد و به جای راغب النشاشیبی را منصوب کرد.
طی یک هفته دادگاه‌های نظامی بریتانیا ۲۳ نفر از اعراب قدس را به مدت بیش از ۱۰ سال به زندان محکوم کرد و این ناآرامی‌ها درقدس متوقف نشد تا زمانیکه مقامات بریتانیایی اقدام به آزادی برخی از بازداشت شدگان کردند و مجدد دادگاه‌های نظامی احکام دیگری صادر کردند ولی تمامی این احکام بعد از اینکه هربرت شموئیل اداره فلسطین را به عنوان نماینده عالی بریتانیا دراوائل ژوئیة ۱۹۲۰ در دست گرفت ملغی شد و از آن سال به بعد جشنواره حضرت موسی ملغی شد.

ادامه قیام

با وجود اینکه این قیام‌ها بنظر عکس‌العمل‌های خودجوش می‌آمد، ولی با این وجود برخی از رهبران ملی و جمعیتها و سازمان‌ها که توسط آن‌ها رهبری می‌شدند نقشی تشویق‌کننده داشته و حمله علیه یهودیان را به صورت سازمانیافته هماهنگ کردند و بقول عجاج نویض، که هم دوره حاج امین الحسینی بوده گفت که وی نقش بارزی دراین زمینه داشته‌است و ادامه داد: حاج امین مغز متفکر علیه دادن امتیاز به یهودی‌ها بود ونیز موسی کاظم الحسینی رهبری جنبش ملی فلسطین را تا زمان مرگش که در سال ۱۹۳۴ رخ داد در دست داشت و بعد از منصوب کردن راغب النشاشیبی به ریاست شهرداری، این امر موجب درگیری خانوادگی بین دو طائفه (حسینیة و نشاشیبیة) شد بنحوی که انعکاس منفی آن روی جنبش مقاومت در طی سال‌های اشغال بریتانیا همچنان باقی ماند.