وقتی از عشق حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم

چکیده

این کتاب دومین کتاب مهم کارور است. چاپ اول آن در ۲۰ آوریل ۱۹۸۱ منتشر شد. این چاپ از زیر دست گوردون لیش گذشت و وی داستان‌های کوتاه آن را ویرایش اساسی کرد. بعضی از داستان‌ها تا یک سوم حجم اولیه‌شان کوتاه شده‌اند. برای نمونه داستان این همه آب و این قدر نزدیک به‌خانه از ۱۹ صفحه هفت صفحه کاهش پیدا می‌کند. کارور که بعدها نسبت به این ویرایش‌ها تغییر عقیده داد داستان‌هایی که صدمه‌ٔ زیادی در ویرایش دیده بود را مجدداً بازنویسی کرد و در مجموعه‌های دیگرش انتشار داد.

نام

نام این مجموعه داستان از روی یکی از داستان‌های مجموعه انتخاب شده است. نام این داستان ابتدا «مبتدی‌ها» بود که پس از ویرایش کتاب به «وقتی از عشق حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم» تغییر پیدا کرد. نام این داستان را در زبان فارسی مترجمین مختلف با اندکی تفاوت ضبط کرده اند. نام‌هایی مانند:وقتی از عشق حرف می‌زنیم، از چه دم می‌زنیم، وقتی از عشق حرف می‌زنیم، از چه می‌گوییم، وقتی از عشق حرف می‌زنیم از چی حرف می‌زنیم

کارور و لیش

گوردون لیش که یکی از ویراستاران سرشناس آمریکایی است نقش به سزایی در کشف و معرفی کارور داشت و از این جهت کارور خود را مدیون او می‌دانست در ۱۵ ژوئیه ۱۹۷۰، در نامه‌یی به لیش، کارور می‌نویسد:«ممنونم رفیق بابت کمک‌های معرکه‌ات به داستان‌ها. ... حالا احساس می‌کنم داستان‌ها درجه یک شده‌اند.» اما ده سال بعد که کارور دیگر نویسنده مشهوری شده بود بر سر ویرایش داستان‌های «وقتی از عشق حرف می‌زنیم...» اختلاف زیادی با لیش پیدا کرد. کارور در ۸ ژوئیه ۱۹۸۰ طی نامهٔ بسیار مفصلی که به لیش می‌نویسد ضمن آن که می‌خواهد جلوی چاپ کتاب با ویرایش‌های لیش گرفته شود نسبت به بسیاری از تغییرات لیش نیز ابراز نگرانی می‌کند او در بخشی از این نامه می‌نویسد:«همان‌طور که گفتم، به نظر من ویرایش، به‌ویژه نسخهٔ اولی، درخشان بود. داستان‌هایی که نمی‌توانم از آن‌ها به همان صورت که بودند بگذرم این‌ها هستند. مرکز اجتماعات (اگر دلت می‌خواهد) و حمام (یک کار کوچک و خوب) و دلم می‌خواهد مقدار بیش‌تری از زوج پیر، آنا و هنری گیتز، در وقتی از عشق حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم (مبتدی‌ها) بیاید. نمی‌خواهم آقای تعمیرکار (کسی این‌جا نیست) در شکل فعلی در کتاب بیاید. عنوان فاصله نباید به همه‌چیز به او چسبید تغییر یابد...» از نظر بعضی از منتقدین لیش نقش به‌سزایی در بهتر شدن آثار کارور داشته است. فرزانه طاهری در این باره می‌گوید:«لیش از طول و تفضیل و احساساتی‌گری زده است، به‌ویژه پیرنگ فرعی کشدار دربارهٔ زوج سالخورده‌ای [وقتی از عشق حرف می‌زنیم...] که «حقیقتاً» عاشق هم‌اند.» اما مجید اسلامی معتقد است که لیش به کارور صدمه زده است او در این باره می‌گوی:«پایان «مبتدی‌ها» که توسط گوردن لیش قلع‌وقمع شده، فوق‌العاده است. پس از گفت‌وشنودی طولانی حالا هرب رفته دوش بگیرد و تری دارد گریه می‌کند و لورا دلداری‌اش می‌دهد و راوی توی تاریکی ایستاده کنار پنجره و بیرون را تماشا می‌کند.»

مبتدی‌ها

مجموعه داستان‌های این مجموعه را گوردون لیش ویرایش کرده است و توسط انتشارات کناپف منتشر شده است. بعدها لیش مدعی سهم انکارناپذیر خود در شهرت کارور شده و همسر کارور تس گالاگر با انتشار اصل داستان‌ها سعی کرد نشان دهد لیش نتنها موجب ارتقا داستان‌ها نشده است بلکه آن‌ها را فروکاسته است و تبدیل به داستان‌های مینی‌مالیستی کرده است که مورد قبول کارور نبود. فرزانه طاهری که قبلاً داستان ویرایش شدهٔ کارور را تحت عنوان «وقتی از عشق حرف می‌زنیم از...» ترجمه کرده بود و در کتاب کلیسای جامع منتشر کرده بود اینک متن اصلی و ویرایش نشدهٔ این داستان را در ماهنامهٔ فرهنگی هنری هفت منتشر کرده است و امکان مقایسه این دو متن برای خواندگان فارسی زبان فراهم شده است. خوانندگانی هستند که متن ویرایش شده را می‌پسندند و برخی از خوانندگان هم متن اصلی را بهتر می‌دانند. با چاپ متن اصلی و متن ویرایش شده در ۲۴ دسامبر ۲۰۰۷ در نیویورکر امکان مقایسه بهتر این دو متن فراهم شد.

قسمتی از متن به زبان اصلی

Terri said the man she lived with before she lived with Mel Herb loved her so much he tried to kill her. Herb laughed after she said this. He made a face. Terri looked at him. Then Terri she said, “He beat me up one night, the last night we lived together. He dragged me around the living room by my ankles. He kept saying, all the while saying, ‘I love you, don’t you see? I love you, you bitch.’ He went on dragging me around the living room. My, my head kept knocking on things.” Terri she looked around the table at us and then looked at her hands on her glass. “What do you do with love like that?” she said. She was a bone-thin woman with a pretty face, dark eyes, and brown hair that hung down her back. She liked necklaces made of turquoise, and long pendant earrings. She was fifteen years younger than Herb, had suffered periods of anorexia, and during the late sixties, before she'd gone to nursing school, had been a dropout, a “street person” as she put it. Herb sometimes called her, affectionately, his hippie.

ترجمه متن ویرایش نشده

تری گفت مردی که قبل از زندگی با هرب با او زندگی می‌کرده آن‌قدر عاشقش بوده که سعی کرده او را بکشد. بعد از این‌که تری این را گفت هرب خندید. شکلکی درآورد. تری به او نگاه کرد. بعد گفت: «یک شب حسابی کتکم زد، آخرین شبی که با هم بودیم. مچ پاهایم را گرفته بود و مرا دور اتاق نشیمن روی زمین می‌کشید. تمام مدت می‌گفت: «دوستت دارم، نمی‌فهمی؟ دوستت دارم، پتیاره.» همین‌طور مرا دور اتاق می‌کشاند، در حالی‌که سرم مدام می‌خورد این‌ور و آن‌ور.» تری به همهٔ ما دور میز نگاه کردو بعد به دستانش روی لیوان نگاه کرد. گفت: «شماها اگر بودید با یک چنین عشقی چه می‌کردید؟» زنی بود استخوانی با صورتی زیبا، چشمانی تیره و موهای قهوه‌ای که به پشتش می‌ریخت. از گردنبندهای فیروزه و گوشواره‌های بزرگ آویزدار خوشش می‌آمد. پانزده سال از هرب کوچک‌تر بود، دوره‌های اختلال شدید تغذیه را پشت سر گذاشته بود، پیش از این‌که به مدرسهٔ پرستاری برود، در اواخر دههٔ شصت، ترک تحصیل کرده بود، به قول خودش «ولگرد» شده بود. هرب گاهی با محبت او را هیپیِ من صدا می‌کرد.

ترجمه متن ویرایش شده

تری گفت مردی که قبل از زندگی با مل با او زندگی می‌کرده آن‌قدر عاشقش بوده که سعی کرده او را بکشد. بعد تری گفت: «یک شب حسابی کتکم زد. مچ پاهایم را گرفته بود و مرا دور اتاق نشیمن روی زمین می‌کشید. یکریز می‌گفت: «دوستت دارم، دوستت دارم، پتیاره.» همین‌طور مرا دور اتاق می‌کشاند. سرم مدام می خورد این‌ور و آن‌ور.» تری به همه دور میز نگاه کرد. «شماها اگر بودید با یک چنین عشقی چه می‌کردید؟»
زنی بود استخوانی با صورتی زیبا، چشمانی تیره و موی قهوه‌ای که به پشتش می‌ریخت. از گردنبندهای فیروزه و گوشواره‌های بزرگ آویزدار خوشش می‌آمد.

سینما

از روی این داستان در سال ۲۰۰۰ فیلم کوتاه ۱۳ دقیقه‌یی به همین نام توسط اسکات چارلز استوارت به زبان انگلیسی در آمریکا ساخته شده است.
و در فیلم مرد پرنده ای (birdman) به این نمایشنامه اشاره شده است.