لیزر رفع موهای زائد

لیزر برداشتن مو یا  لیزر رفع موهای زائد دستگاهی است که فرایند از بین بردن  مو‌های ناخواسته یا موهای زائد را با استفاده از قرار گرفتن در معرض پالس لیزر نور انجام می‌دهد و منجر به از بین بردن فولیکول مو و عدم رشد مجدد مو می‌شود. این دستگاه‌ها از اواسط دهه ۹۰ میلادی به صورت تجاری در دسترس قرار گرفته‌اند. از اولین مقالات منتشر شده در خصوص لیزر رفع موهای زائد توسط گروهی در بیمارستان عمومی ماساچوست در سال ۱۹۹۸ نوشته شده‌است. لیزر برداشتن موهای زائد به‌طور گسترده‌ای در کلینیک‌ها و حتی در خانه به صورت گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرد. بررسی بسیاری از متدهای استفاده از لیزر برای برداشتن مو، روش‌های ایمنی و تأثیرات آن‌ها منتشر شده‌است.

تاریخچه

در ابتدا برای پاکیزگی و به دلیل مد بودن از این لیزرها استفاده می‌شد. اگر کسی موها را کوتاه می‌کرد یا از بین می‌برد نشانه‌ای از جذاب بودن و عضویت در طبقه بالای جامعه بود. در مصر باستان، موها فقط برای زیبایی حذف نمی‌شدند بلکه به عنوان یک درمان برای شپش هجوم که شایع منطقه بود هم کاربرد داشت. پس از آن برای جایگزینی مو از کلاه گیس که آسان‌تر می‌توانستند بهداشت آن را حفظ کنند و مد روز بود استفاده می‌کردند. به موهایی که در نواحی مانند صورت، پشت لب، پیشانی، گوش‌ها، گردن، شکم و ناحیه تناسلی، پوست صورت، چانه، زیر چانه و گونه‌ها رشد می‌کند، موی زائد گفته می‌شود زیرا از بین بردن موهای این نواحی کاری دشوار است و از این رو برای افراد خوشایند نیست.
بشر تاکنون روش‌های زیادی برای رفع موهای زائد ابداع کرده‌است، برخی روش‌ها که موقتی و قدیمی هستند عبارتند از: دستگاه‌های مو کن خانگی، اپیلاسیون، کرم‌ها و پودرهای موبر، بند انداختن و استفاده از موچین، تیغ اصلاح، اپیلاسیون و محلول‌های شیمیایی. پس از استفاده از روش‌های مذکور موهای زائد دوباره رشد خواهند کرد و حتی هر کدام از این روش‌ها می‌توانند عوارضی مانند حساسیت نیز ایجاد کنند. امروز با توجه به موقتی بودن و دردناک بودن و عوارض روش‌های قدیمی، دیگر این روش‌ها استفاده نمی‌شوند و روش‌های جدید و کاراتری جایگزین آن شده‌است.
با حضور تکنولوژی‌های جدید شخصی به نام Rox Anderson راکس اندرسون که فارغ‌التحصیل دکترای دانشگاه MIT در رشته مگنا بود کشف کرد که می‌توان به صورت انتخابی chromophore را با هدف از بین بردن فولیکول‌های مو مورد اصابت لیزر قرار داد. این روش توانست به اثبات برسد و در سال ۱۹۹۶ / ۱۳۷۵ برای اولین بار استفاده شد. در سال ۱۹۹۷ / ۱۳۷۶ اداره غذا و دارو ایالات متحده آمریکا (FDA) این روش را برای حذف مو مورد تأیید قرار داد. با توسعه این تکنولوژی و تحقیقات بیشتر، مشخص، استفاده از لیزر برای حذف و برداشتن مو مؤثر تر و کارآمد شده‌است؛ به همین دلیل در حال حاضر این روش، روشی معمول برای از بین بردن مو برای مدت زمان طولانی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

چگونه کار می‌کند

اصل اولیه در استفاده از لیزر مو حذف photothermolysis انتخابی (SPTL)، استفاده از یک طول موج از نور و پالس مدت دار برای به دست آوردن اثر مطلوب در بافت هدف و حداقل اثر منفی بر بافت اطراف است. لیزر می‌تواند باعث آسیب موضعی و گرمایشی در بخش‌های تیره‌ای که باعث رشد مو هستند و به آن‌ها ماده ملانین می‌گویند در ناحیه فولیکول مو می‌شود در حالی که هنوز بقیه پوست گرم نشده‌اند. نور توسط بخش‌های تیره جذب می‌شود بنابراین در بخش‌های تیره مورد نظر پوست با سرعت بیشتر و با شدت جذب صورت می‌گیرد. این ماده هدف تیره یا chromophore می‌تواند طبیعی یا مصنوعی باشد[می‌تواند رنگ شده باشد/بورسیکا].
ملانین نقش اصلی و اولیه chromophore را در همه نوع دستگاه لیزری حذف مو که حال حاضر در بازار هستند، دارد. ملانین به‌طور طبیعی در پوست عامل تعیین رنگ پوست و رنگ مو است و دو نوع ملانین در مو وجود دارد. ملانین نوع Eumelanin به رنگ قهوه‌ای یا سیاه است در حالیکه pheomelanin در موهای بلوند یا قرمز رنگ است. به دلیل جذب انتخابی فوتون‌های نور لیزر معمولاً فقط موهای سیاه و سفید یا قهوه‌ای مو می‌تواند برداشته شود. لیزر با بخش تیره و درشت مو بهتر کار می‌کند. پوست روشن و موهای تیره هستند یک ترکیب ایدئال برای مؤثر بودن و تولید بهترین نتایج در کار با لیزر است، اما در حال حاضر لیزرهای جدید قادر به هدف قرار دادن موهای سیاه با پوست تیره هستند.
لیزر حذف مو از سال ۱۹۹۷ و پس از تأیید شدن برای «کاهش دائمی» در ایالات متحده توسط غذا و داروی آمریکا (FDA) مورد استفاده قرار می‌گیرد. تحت FDA تعریف «دائمی» کاهش طولانی مدت و پایدار در کاهش تعداد موهایی که مجدداً رشد می‌کنند پس از یک رژیم درمان است. در واقع بسیاری از بیماران تجربه رشد مجدد مو در سال‌های پس از آخرین دوره استفاده را دارند. این به این معنی است که اگر چه درمان لیزر با این دستگاه به‌طور اساسی موجب کاهش تعداد موهای بدن می‌شود ولی این یک روش دائمی برای رفع همیشگی رشد مو نیست.
پیش از این از روش درمانی لیزر برای رفع موهای زائد تنها برای افراد با رنگ پوست روشن استفاده می‌شد اما با پیشرفت تکنولوژی، امروزه این جراحی برای بیماران با رنگ پوست تیره هم انجام می‌شود و برای آن‌ها امن بوده و خطری ندارد. برای از بین بردن موهای زائد در بیشتر افراد باید چند مرحله لیزر انجام شود. در برخی موارد ممکن است که زمان از بین رفتن موهای زائد چندین سال زمان ببرد. باید به مراقبت‌هایی که پس از انجام لیزر نیاز است توجه داشت. تشخیص اسن که چه کسی به انجام لیزر نیاز دارد و تا چه میزان باید این کار را انجام دهد تا کاملاً موها رفع شوند، غیرممکن است. بهترین و مؤثرترین شیوه برای درمان موهای زائد موجود در قسمت بازو، سینه، پشت و شانه است. دوره درمان لیزر به دلیل متفاوت بودن افراد و الگوی رشد موها، در هر فرد متفاوت است اما به‌طور میانگین برای برطرف شدن موها بین ۳ تا ۷ جلسه نیاز است.
این روش اصلی تر روش برای از بین بردن موهای زائد در دنیا است. در حذف موهای زائد با لیزر سه ویژگی از لیزر بسیار اهمیت داد. طول موج و توان لیزر و قطر لکه لیزر. طول موج این لیزرها در ناحیه قرمز و مادونه قرمز نزدیک است و هرچه طول موج لیزر بلندتر شود نفوذ آن در پوست بیشتر می‌شود. نکته دیگر این که با تیره شدن رنگ پوست، جذب طول موج‌های کوتاهتر در پوست بیشتر می‌شود به این معنا که لیزر با طول موج کوتاهتر درد بیشتری نسبت به لیزر با طول موج بلند برای بیمار پوست تیره ایجاد می‌کند. برای از بین بردن موهای زائد با لیزر ۳ طول موج اصلی وجود دارد. طول موج اول 1064 nm است. منبع تولید این لیزر بلور Nd: YAG یا دایود لیزر است. این طول موج مناسب برای تایپ پوست‌های ۴ و ۵ مناسب است. قطر لکه این لیزر حدود ۱۰ میلی‌متر و توان مؤثر آن حدود 20-50 J/cm² و طول پالس آن حدود ۱۵ تا ۳۰ میلی‌ثانیه است. دوره درمان با این لیزر ۶ جلسه به فواصل ۲ هفته می‌باشد. این لیزر بیشتر موهای با عمق زیاد و ریشه‌های بسیار عمیق و سیاه رنگ در پوستهای بسیار تیره را از بین می‌برد.
طول موج مورد استفاده دیگر طول موج 755 nm است که در بازار به طول موج الکس معروف است. منبع تولید این نور بلور الکساندرایت یا دایود لیزر است. توان مورد استفاده معمولاً بین 10-40 J/cm² بوده و برای تایپ پوست یک و دو مناسب است؛ و مدت درمان با این لیزر ۶ جلسه به فاصله ۲ تا ۳ هفته است. این لیزر برای موهای سطحی و رنگ روشن در پوست‌های روشن مورد استفاده قرار می‌گیرد.
تایپ پوست موجود در ایران بیشتر از نوع ۳ و ۴ است در نتیجه طول موج مناسب برای کار در ایران 808 nm دایود است. به دلیل نازک شدن و کرکی شدن موها بعد از ۳ جلسه استفاده از این طول موج بهتر است از لیزری با طول موج 755 nm استفاده شود.

در مقایسه با نور شدید پالسی

در سال ۲۰۰۶ مقاله‌ای به نقد و بررسی در مجله «لیزر در علوم پزشکی» با مقایسه پالس نور شدید (IPL) تهرمبلنکت و دو نوع لیزر الکساندریت و دیود لیزر انجام گرفت. بررسی هیچ تفاوت آماری در کوتاه مدت نشان نداد اما در سطح دیگر نشان داد عوارض جانبی با دیود لیزری مبتنی بر درمان بیشتر است. کاهش موهای زاید پس از ۶ ماه دوره درمانی، ۶۸٫۷۵ درصد برای الکساندریت لیزر، ۷۱٫۷۱٪ لیزر دیود و ۶۶٫۹۶٪ برای IPL را نشان داد. عوارض جانبی گزارش شده ۹٫۵٪ برای الکساندریت لیزر، ۲۸٫۹٪ لیزر دیود و ۱۵٫۳ درصد برای IPL گزارش شده‌است. همه عوارض جانبی به‌طور موقت بوده‌اند و حتی تغییرات رنگدانه‌ها در عرض ۶ ماه به حالت اول بازگشته‌اند.
IPL هر چند از لحاظ فنی یک لیزر نیست، گاهی اوقات به اشتباه به عنوان "لیزر مو" استفاده می‌شود. IPL گاهی اوقات به نام "phototricholysis" یا "photoepilation" نامیده می‌شود که از فلش زنون لامپ که کاملاً طیف نوراست استفاده می‌کند. دستگاه‌های IPL به‌طور معمول خروجی با طول موج بین 400 نانومتر و 1200 نیوتن متر کار می‌کنند. فیلتر اعمال می‌شود برای جلوگیری از طول موج‌های کوتاه‌تر در نتیجه تنها با استفاده از این دیگر "رنگ قرمز" طول موج برای کاربردهای بالینی است. IPLs ارائه برخی از مزایای بیش لیزر اصولاً در مدت زمان پالس. در حالی که لیزر ممکن است خروجی قطار پالس کوتاه برای شبیه‌سازی پالس طولانی‌تر IPL سیستم می‌تواند تولید پالس عرض 250ms مفید است که برای قطر بزرگتر اهداف. برخی از زمان‌های IPL ثابت کرده‌اند به موفقیت بیشتری در حذف و عروق خونی از بسیاری از لیزر است.

مقایسه با الکترولیز

الکترولیز یکی دیگر از روش حذف مو است که استفاده شده‌است برای بیش از ۱۳۵ سال است. بر خلاف لیزر اپیلاسیون الکترولیز استفاده می‌شود برای حذف ۱۰۰٪ از موها در یک منطقه و مؤثر در مو از همه رنگ در صورت استفاده در یک کافی سطح قدرت با روش مناسب است. مو بیشتر ممکن است رشد در برخی از مناطق که در معرض هورمون ناشی از رشد (به عنوان مثال یک زن چانه و گردن) را بر اساس فرد سطح هورمون‌ها یا تغییرات در آن و در یک زمینه ژنتیکی برای رشد موهای جدید است.
یک مطالعه انجام شده در سال ۲۰۰۰ در ASVAK مرکز لیزر در آنکاراهای ترکیه مقایسه الکساندریت لیزر و الکترولیز برای رفع موهای زائد در ۱۲ بیمار به این نتیجه رسیدند که لیزر مو حذف شد ۶۰ بار سریع تر و کمتر دردناک و قابل اعتماد تر از الکترولیز است. این مهم است که توجه داشته باشید که این نوع از الکترولیز انجام شده در این مطالعه گالوانیکی الکترولیز به جای thermolysis یا ترکیبی از این دو. گالوانیکی زمان نیاز به ۳۰ ثانیه به بیش از یک دقیقه به انتشار هر مو در حالی که thermolysis یا ترکیبی می‌تواند نیاز بسیار کمتر است. این مطالعه نتیجه تست نکردم قابلیت تمام اشکال مدرن الکترولیز است.

مقایسه با تراشیدن

تراش یک روش که در آن یک حذف مو از سطح بدن با تیغ. یک تیغ صورت تراشی است که نیاز به اصلاح است و راه از بین بردن مو برای یک دوره کوتاه از زمان.
تراش، یک تکنیک است که بسیار محبوب بود ژان ژاک Perret برای اولین بار به ابداع یک تیغ ایمنی در 1762. قبل از او آمد در اطراف مردم نیاز به رفتن به آرایشگاه برای مو تراشیده از آنجایی که آن‌ها تنها یک ابزار است. تیغ مجموعه آمد شامل چوبی گارد که باید نصب شده را به یک راست تیغ صورت تراشی. پس از مدت کوتاهی در سال ۱۸۹۵ یک مرد به نام پادشاه C ژیلت اختراع یک تیغ که تیز نازک یکبار مصرف و ارزان به اندازه کافی به را است. این تیغ یک ضربه بزرگ است و در حال حاضر اصلاح شده‌است که نگاه مانند آن‌ها هستند.

مقایسه با اپیلاسیون / موم

اپیلاسیون یکی دیگر از گزینه برای از بین بردن و حذف مو. این روش یک راه مؤثر برای از بین بردن موهای نیمه دائمی دوره از زمان است. مصریان باستان طراحی و توسعه این مکانیسم به نام sugaring که در آن یکی را مخلوط روغن و عسل و سپس اعمال آن به پوست است.
به عنوان اپیلاسیون تکامل یافته وجود دارد دو نوع از اپیلاسیون. در یک نوار در حال حاضر آماده برای استفاده و یک می‌توانید آن را به پوست و پوست آن را در جهت مخالف به رشد مو. یکی دیگر شامل گرم کردن موم استفاده از آن را به پوست و سپس قرار دادن یکپارچه بر روی آن و کشیدن به دور از رشد مو.

آیا لیزر موی زائد درد دارد؟

در صورتی که از لیزرالكساندريت مجهز به سيستم كولينگ و  Motus AX استفاده می‌کنید، دردی را تجربه نخواهید کرد ولی در غیر این صورت درد خواهید داشت. اپراتورها معمولاً از کرم‌های بی حسی، دستگاه‌های خارجی که هوای سرد بیرون می‌دهند استفاده می‌کنند و یا به فرد توصیه می‌کنند از Advil استفاده کنند ولی با این حال ممکن است باز هم احساس درد کنید.

مقررات

در برخی از کشورها از جمله ایالات متحده، مو حذف غیرقابل تنظیم روش است که هر کسی می‌تواند انجام دهد. در بعضی جاها فقط پزشکان و پزشک-تحت نظارت پرسنل می‌تواند آن را انجام دهد در حالی که در موارد دیگر اجازه گسترش به مجوز حرفه‌ای مانند به‌طور منظم پرستاران، پزشک دستیاران estheticians و/یا زیبایی. فلوریدا هیئت پزشکی تعیین کرده‌است که استفاده از لیزر، لیزر دستگاه و نور شدید پالسی دستگاه در نظر گرفته شده‌است عمل پزشکی و نیاز به آن‌ها استفاده می‌شود تنها توسط یک پزشک (D. O. یا M. D.) یک دستیار پزشک تحت نظارت یک پزشک یا یک جوی پیشرفته ثبت نام پزشک پرستار تحت یک پروتکل امضا شده توسط یک پزشک. یک electrologist کار تحت نظارت مستقیم و مسئولیت یک پزشک نیز مجاز به انجام لیزر برداشتن مو در ایالت فلوریدا.
[در ایران نیاز به مجوز وزارت بهداشت هم می‌باشد./بورسیکا]

هزینه لیزر موهای زائد

هزینه متداول از بین بردن موهای زائد به مقدار و ناحیه‌های بدن بستگی دارد. در  بیشتر موارد هرچه مقدار ناحیه کوچکتر باشد به‌طور طبیعی هزینه کمتر می‌شود. ناحیهٔ زیر بغل در نسبت به سایر قسمت‌های بدن هزینه‌های کمتری دارد و قسمت‌های مثل صورت، گردن، کمر نیز هزینه بیشتری دارد. البته هزینه‌های لیزر موهای زائد نیز بستگی به مرکز لیزر موهای زائد نیز دارد

تعداد جلسات

رشد مو در چند مرحله (آناژنهای تلوژنهای کاتاژن: مرحله پسرفت) صورت می‌گیرد و یک لیزر می‌تواند  رشد فولیکول‌های مو (اوایل آناژن) را تحت تأثیر قرار دهد. از این رو نیاز به چندین جلسه  برای کشتن مو از بین بردن مو در تمام مراحل رشد وجود دارد.
بسته به نوع مو و رنگ پوست دوران درمان طول می‌کشد، در بسیاری از موارد حداقل به هفت جلسه نیاز است. زمان درمان بین سه تا هفت جلسه است و به نوع دستگاه و قدرت آن و نظر پزشک نیز بستگی دارد. طول زمان درمان و تعداد جلسات به پارامترهای مختلفی از جمله منطقه از بدن که تحت درمان است  یا رنگ پوست، درشتی مو، تیرگی مو، جنس مو و عواملی مانند مواد و کرم‌هایی که بعد از جلسات زده می‌شود و به میزان تحمل افراد و قدرت لیزر برای درمان بستگی دارد.
معمولاً اگر موها سیاه و تیره باشند و رنگ پوست روشن بیشترین نتیجه در زمان کوتاه بدست می آید.
لیزرها روی موهای به رنگ قرمز و سفید کار نمی‌کند و برای کسانی که پوست تیره‌تر دارند با دستگاه‌های کلینیکی مخصوص و زیر نظر پزشک باید لیزر انجام شود.
نباید پس از درمان لیزر اقدام به اپیلاسیون کرد و تنها تراشیدن و تیغ زدن توصیه می‌شود تا موجب کاهش اثرات لیزر نشود.
توصیه می‌شود بعد از درمان با لیزر با کرم‌های مخصوص سطح لیزر شده پوشیده شود تا هر کاهش درد به وجود بیاید و هم اثرات درمان بیشتر شود.

عوارض جانبی و خطرات

برخی مواقع ممکن است پس از درمان حذف مو توسط لیزر، عوارض جانبی مانند خارش پوست ،صورتی و قرمز و تورم شدن اطراف منطقه درمان یا التهاب فولیکول به وجود بیاید. این عوارض جانبی به ندرت بیش از دو یا سه روز طول می‌کشد.
دو تا از عوارض جانبی جدی آکنه و تغییر رنگ پوست است و بنابراین باید از دستگاه‌های لیزر استاندارد استفاده شود.
کرم‌های بی حسی یا پیش از درمان، میزان درد در زمان درمان با لیزر را کاهش می‌دهند ولی استفاده زیاد از برخی کرم‌های بیحس‌کننده صدمات زیادی به پوست می زند و اگر دستگاه تنظیم نباشد به پوست آسیب می‌رسد. به‌طور معمول باید حدود ۳۰ دقیقه قبل از عمل از کرم استفاده شود. استفاده از شکر و تخم مرغ در این منطقه پس از درمان برای از بین بردن عوارض جانبی سریعتر کمک می‌کند.
عوارض جانبی ناخواسته مانند کم‌کاری یا بیش از حد رنگدانه‌ها یا در موارد شدید، سوزش پوست تماس برای تنظیم در لیزرهای انتخاب یا تنظیمات. خطرات شامل احتمال سوختن پوست یا تغییر رنگ پوست hypopigmentation (لکه‌های سفید), شعله‌ور شدن آکنهو تورم در اطراف فولیکول مو (به عنوان یک واکنش طبیعی) و زخم تشکیل پورپورایو عفونتاست. این خطرات را می‌توان با درمان مناسب نوع لیزر مورد استفاده در تنظیمات مناسب برای فرد و نوع پوست و درمان منطقه است.
برخی از بیماران ممکن است عوارض جانبی از یک آلرژی یا حذف مو ژل با استفاده از برخی از انواع لیزر یا به یک کرم بیحس‌کننده یا به سادگی به این منطقه بیش از حد به زودی در رابطه با درمان.
عوارض جانبی این عمل روی بیمار تنها در صورتی بروز پیدا می‌کند که توان مورد استفاده بالاتر از حد تحمل بیمار باشد. این عوارض شامل صورتی یا قرمز شدن پوست، تورم در محل و اطراف محل لیزر است. این عوارض بیش از دو یا سه روز ادامه پیدا نمی‌کند. از این عوارض می‌توان با استفاده از ژل یا پایین آوردن توان لیزر اجتناب نمود. در صورت استفاده نکردن از عینک محافظ برخورد لیزر به چشم، این طول موج توسط کرنا (cornea) جذب شده و باعث سوزش چشم و ناتوانای در بینایی به مدت چند روز می‌شود. در صورتی که اپراتور از الزامات امنیتی استفاده از دستگاه پیروی کند هیچ گونه خطری وی را تهدید نخواهد نمود. به علت من بودن توان دستگاه، این لیزر هیچ تأثیر سویی روی بخش‌های داخلی و پوست اپراتور در طولانی مدت نخواهد گذاشت و در صورت استفاده از عینک محافظ، چشم اپراتور نیز ایمن خواهد بود