قهوه تلخ

خلاصه داستان

نیما زند کریمی که استاد تاریخ است با دختری آشنا می‌شود که در رابطه با دوره‌ای تاریخی تحقیق می‌کرد که در هیج کتابی چاپ نشده‌است. نیما که عقیده داشت چنین دوره‌ای وجود ندارد، برای اثبات حرف خود دختر جوان را همراهی می‌کند تا اینکه متوجه می‌شود حق با دختر جوان است و دوره‌ای وجود دارد که تخت پادشاهی در تهران قرار داشته اما در هیچ کتابی از این دوره نقل نشده‌است. سپس نیما برای تحقیقات بیشتر وارد کاخی می‌شود و قهوه تلخی را می‌نوشد. نیما پس از خوردن قهوه از حال می‌رود و وقتی چشم باز می‌کند می‌بیند که در همان دوره‌ای که هست که در رابطه با آن تحقیق می‌کند. وی ابتدا فکر می‌کرد که همه چیز یک خواب است اما پس از مدتی که با این قضیه کنار می‌آید تصمیم می‌گیرد که با توجه به دانسته‌های تاریخی خود به درباریان کمک کند اما با افرادی در دربار روبرو می‌شود که نادان هستند که این مسئله باعث به وجود آمدن ماجراهای طنز و خنده دار می‌شود.

دکور سریال

ساخت دکور این مجموعه از مهر ۱۳۸۸ و در مکان سابق ضبط سریال طنز شب‌های برره انجام گرفت.

موسیقی

مهران مدیری برای تیتراژ ابتدای این سریال نیز مانند دو کار قبلی خود شب‌های برره (موسیقی خراسانی) و باغ مظفر که از سروده‌های ملک الشعرای بهار استفاده کرده بود، یکی دیگر از ترانه‌های قدیمی ایران را با صدای خودش بازخوانی کرده. تصنیف «امشب شب مهتابه» سروده و آهنگ آن نیز ساخته علی اکبر شیدا است. این اثر بارها توسط خوانندگان مختلف اجرا شده‌است. بازسازی این آهنگ مانند شب‌های برره و باغ مظفر توسط بهرام دهقانیار صورت گرفته‌است.
ساخت و انتخاب موسیقی این سریال به عهده فرهاد مدیری -فرزند مهران مدیری- است. گفته شده وی برای انتخاب موسیقی‌های متنوع آزاد بوده‌است.

اخبار پیرامون پخش در شبکه سه سیما

اصغر پورمحمدی، رئیس شبکه ۳ سیمای جمهوری اسلامی ایران در خردادماه ۱۳۸۸ در مصاحبه با خبرگزاری فارس، خبر از ساخت سریالی به کارگردانی مهران مدیری با مضمون سال اصلاح الگوی مصرف داد.
در مرداد ۱۳۸۸ هاشم رضایت، قائم مقام مدیر شبکه ۳ سیما اعلام کرد که سریال جدید مهران مدیری در ۵۰ یا ۹۰ قسمت برای پخش در شب‌های پاییز ساخته خواهد شد.
در مهرماه ۸۸ اعلام گردید مهران مدیری ساخت سریال جدید خود را با عنوان قهوه تلخ آغاز کرده‌است و از اول آبان ماه پخش آن شروع می‌شود. در آبان ماه ۸۸ این سریال پخش نشد و هاشم رضایت در مصاحبه با خبرگزاری فارس از توقف ساخت این سریال خبرداد و علت آن را تغییر دکور اعلام کرد و خبر از پخش آن پس از دهه اول محرم داد.
در دی ماه ۸۸ اعلام شد که مجموعه مهران مدیری از اواخر بهمن ماه و پس از پایان ایام عزاداری آخر ماه صفر روی آنتن شبکه ۳ سیما خواهد رفت، اما سریال پخش نشد.
درخرداد ماه ۱۳۸۹ مهران مدیری در حاشیه برگزاری نشست بررسی ویژگی طنز در آثارش در حوزه هنری اعلام کرد که وضعیت پخش این کار از تلویزیون اصلاً مشخص نیست. او گفت که برخلاف آنچه در رسانه‌ها مطرح شده، واقعاً چیزی در این زمینه مشخص نشده و تا ۱۰ الی ۲۰ روز آینده مشخص خواهد شد که آیا قهوه تلخ از تلویزیون روی آنتن خواهد رفت یا به‌صورت سی‌دی پخش خواهد شد.
مرتضی میرباقری، معاون شبکه ۳ سیما در اواخر خردادماه ۸۹ اعلام کرد که قهوه تلخ به کارگردانی مهران مدیری به سفارش صدا و سیما ساخته نشده‌است. در نهایت در تیر ماه ۸۹ محمودرضا تخشید مدیر گروه فیلم و سریال شبکه ۳ در نشست خبری مدیران شبکه ۳ اعلام کرد که هیچ احتمالی برای پخش این کار از تلویزیون وجود ندارد.
عزت‌الله ضرغامی، رئیس وقت صدا و سیمای ایران، پس از شروع توزیع سریال، در تاریخ ۱۲ مهر ۱۳۸۹ اعلام کرد: «سریال قوه تلخ را ما نساخته‌ایم و مورد تأیید ما نیست.»

توزیع در شبکه نمایش خانگی

در پی برنامه‌ریزی انجام شده جهت پخش این سریال در شبکه نمایش خانگی، می‌بایست این سریال به صورت لوح فشرده از ۲۱ شهریور ماه در مراکز عرضه فیلم و سوپر مارکت‌ها در سراسر ایران توزیع می‌گردید. این وعده محقق نشد و مهران مدیری با ارسال نامه‌ای به خبرگزاری فارس در تاریخ ۲۱ شهریور از این بابت از مردم عذرخواهی کرد. در این نامه وی وعده داد سریال با ۲ روز تأخیر در دسترس عموم قرار خواهد گرفت. در قسمت اول مجموعه و پیش از آغاز سریال، مهران مدیری در ویدیوی کوتاهی از مردم خواست از کپی کردن لوح‌های فشرده این مجموعه جداً خودداری کنند.
کارشناسان رسانه دلایل احتمالی مختلفی را برای پخش نشدن سریال از شبکه ۳ سیما عنوان کرده‌اند، از جمله:
۱- حاصل نشدن توافق مالی تهیه‌کننده مجموعه با صدا و سیما که از اختلاف بر سر دریافت حق پخش آگهی‌های تبلیغاتی منشأ گرفته‌است.
۲- وجود ممیزی‌های سنگین صدا و سیما بر مجموعه‌های تلویزیونی به نمایش درآمده از آن. نبود این محدودیت در وزارت ارشاد موجب شد تا این مجموعه با گرفتن مجوز از وزارت ارشاد تمایل پیدا کرد که در شبکه نمایش خانگی توزیع گردد.
پخش سری هفتم این سریال به دلیل رعایت نکردن حق انتشار آن پخش غیرقانونی قسمت‌های قبلی در شهرستان‌ها به تعویق افتاد.

نحوه توزیع در شبکه نمایش خانگی

هر هفته سه قسمت از این مجموعه در سه عدد سی دی یا یک دی وی دی منتشر می‌شد. دی وی دی شامل فهرست (منو) است و از نظر کیفیت تصویر بسیار بهتر از نسخه سی دی مجموعه‌ است. پس از پایان پخش قسمت آخر هر دیسک تبلیغی از سریال پخش می‌شود که از طریق منو دی وی دی در دسترس نیست. در هر دو نسخه قبل از شروع هر قسمت چند دقیقه تبلیغات بازرگانی پخش می‌شود.
بسته‌بندی سی دی مقوایی و بسته‌بندی نسخه دی وی دی قاب پلاستیکی است. قیمت نسخه‌های سی دی و دی وی دی یکسان و ۲۵٬۰۰۰ ریال است.

از دست دادن درآمد احتمالی صدا و سیما

برخی پخش این سریال در شبکه نمایش خانگی به عوض تلویزیون را منجر به از دست دادن درآمد احتمالی صدا و سیما از محل فروش آگهی برای این سریال می‌دانند. در حالی که اولین گامهای ساخت این سریال به تشویق و توسط خود رسانه ملی انجام گرفت، ولی بعداً با بررسی چند قسمت آماده شده از سریال توسط مسئولین آن سازمان، اختلاف‌ها بر سر نحوه ساخت سریال و محتوای آن پدیدار شد. صدا و سیما از بابت محدودیت‌های رسانه‌ای که برای خود قائل است و برخی محافظه کاریها ترجیح داد پروژه را متوقف کند. این تصمیم و تشدید اختلاف نظرها موجب تعطیلی چند روزه فیلمبرداری بعد از ضبط قسمت ۴۰ شد. اما با مذاکره تهیه‌کنندگان مجموعه با حامیان خصوصی برای تأمین مالی ضبط سریال متوقف نشد. ممکن است صدا و سیما، با تغییر تصمیم خود از موافقت ابتدایی به مخالفت با ادامه ساخت آن، درآمد احتمالی از آگهی‌های قابل فروش برای قبل و بعد و میان سریال را از دست داده باشد.

صحبت‌های مهران مدیری قبل از آغاز مجموعه

مهران مدیری خود شخصاً در یک قسمت ۱۰ دقیقه‌ای قبل از آغاز سریال جلوی دوربین حاضر شده‌است و به‌طور مستقیم با مردم صحبت کرده‌است. یکی از تأکیدهای اصلی او در این صحبت‌ها این است که مخاطبینش این مجموعه را کپی نکنند و کپی هم نخرند.

جوایز و قرعه‌کشی‌ها

برای تشویق بیشتر مردم به خرید این مجموعه جوایزی برای خریداران بسته‌های اصل در نظر گرفته شده بود.

برخورد با متخلفان

با وجود درخواست‌های مهران مدیری مبنی بر کپی نکردن قسمت‌های مجموعه، متخلفان اقدام به قرار دادن لینک‌های دانلود سریال در برخی وبگاهها و وبلاگهای اینترنت نمودند که با واکنش وزارت ارشاد روبرو شد و این سازمان تعهد کرد در برخورد با این قبیل سایت‌ها از ابزار تذکر و فیلترینگ استفاده کند.

میزان فروش

گفته می‌شود که این مجموعه در یک روز پس از ارائه در سیستم ویدئویی نیم میلیون نسخه فروش داشته‌است.