علف وتیور

صنعت عطرسازی

این گیاه دارای رایحه‌های متفاوتی می‌باشد که یکی از دلایل آن وابسته به نوع خاک یا در واقع کشور تولیدکننده این محصول می‌باشد.
به این ترتیب خس خسی که در کشور اندونزی تولید می‌شود با آنچه که در ماداگاسکار تولید می‌گردد رایحه‌ای متفاوت خواهند داشت.
از سایر دلایل تفاوت در رایحه می‌توان به: سن گیاه، استفاده از برگ یا ریشه و کیفیت اسانس گرفته شده نیز اشاره کرد.
وتیور هائیتی
خس خس تولید شده در هائیتی دارای دو نوع می‌باشد که مدل وحشی آن، بیشترین کاربرد را دارد. هائیتی وحشی دارای حسی با طرات، تمیز و سبز، رقیق و ملایم و به میزان کمی میوه‌ای ست. پس همواره گیاه وتیور دارای عطری دودی و خاکی نیست! Guerlain Vetiver بهترین نمونه از وتیور وحشی هائیتی می‌باشد. به کار رفته در Lalique Encre Noir
وتیور اندونزی
این نوع از Vetiver دارای رایحه‌ای خاکی بوده، کاملاً عطری از چوب و مشک را در خود دارد و تا حد بسیار کمی دارای عطر دودی نیز می‌باشد.
وتیور بربن 
دارای رایحه‌ای نرم و ملایم، گرم با لمس کوچکی از دود می‌باشد. به کار رفته در عطر Lalique Encre Noir
وتیور سریلانکا
این نوع از وتیور بیش از هر چیز به عطر چوب شباهت دارد، چوب‌های بریده شده! این رایحه عموماً جایگزین اسانس چوب، خصوصاً چوب صندل در عطرها می‌شود.
وتیور ماداگاسکار 
عطری تمیز و خاکی دارد. کمی چوبی ست و نسبت به سایر انواع خود دارای طعمی شیرین می‌باشد.
وتیور هندوستان
قوی‌ترین و سنگین‌ترین نوع وتیور! رایحه‌ای بسیار خاکی و غلیظ دارد.

شرایط رویش گیاه وتیور

علف و تیور گیاهی است که با انواع خاک‌ها و آب و هوا خود را وفق می‌دهد و در آن رشد می‌کند، این گیاه در انواع خاک‌های اسیدی، بازی، قلیایی و شور استقرار می‌یابد و در خاک‌هائی کهدر صد فلزات سنگین آن‌ها مانند آلومینیوم، منگنز و غیره بالا می‌باشد نیز سازگاری و مقاومت از خود نشان می‌دهد، علف و تیور در مناطقی که میزان بارندگی در آن‌ها ۴۵۰ تا ۵۰۰ میلی‌متر است به خوبی رشد می‌کند و پس ازرشد در مقابل خشکی مقاومت می‌کند و از ۱۰ - درجه سانتی گرادتا ۵۰ درجه سانتی گراد را به خوبی تحمل می‌کند در عین حالی که در بعضی از منابع ۱۵ -درجه سانتیگراد تا ۵۵ درجه سانتیگراد را عنوان شده‌است. این گیاه Vetiver grass در حالت سبزی در مقابل آتش‌سوزی مقاوم بوده و به آسانی آتش نمی‌گیرد و در مقابل حشرات و نماتودها نیز مقاوم می‌باشد علف و تیور در مقابل سایه بسیارحساس بوده و رشد آن را به تأخیر می‌اندازد و این عمل در گیاهان جوان بیشتر محسوس است.

حفاظت و نگهداری

پس از استقرار نیاز به نگهداری و مراقبت چندانی ندارد، چنانچه گیاه و تیور به منظور کنترل گالی (گالی زدائی) و زمین‌های تخریب شده کاشت گردد چنانچه خاک فقیر باشد گیاه نیاز به کود دارد که تا استقرار کامل آن باید دو مرتبه در سال به آن کود داده شود و زمان آن یک مرتبه در اوایل تابستان و مرتبه دیگر در آخر تابستان می‌باشد و کود مورد نیاز آن (di-ammonium- phosphate)می‌باشد و مقدار آن ۱۰۰ گرم در طول یک متر توصیه می‌شودچنانچه خاک فقیر نباشد تا استقرار کامل گیاه و تیور برای هر متر در طول ۵۰ گرم برای چند ماه عنوان شده‌است از طرفی چون گیاه به سایه حساس می‌باشد در سال اول مبارزه با علف‌های هرز ضروری می‌باشد.

منابع مورد استفاده

World bank, Vetiver grass(Vetiveria Zizanioides): A method of vegetative soil and moisture conservation (New Delhi:1987); John C. Greenfield, seminar on the vetiver system presented at the World Bank, Washington, D.C, ۴ اوت ۱۹۸۸
وضعیت جهان نوشته لستر براون و همکاران ۱۹۸۹.
www.vetiver.com
www.inpeco.pt/eng/environment/vetiver/vetiver.html
www.nrm.qld.gov.au/factsheets/pdf/land/LM34w.pdf
www.stii.dost.gov.ph/sntpost/ rames/october2001/pg_3b.htm
www.csiwisepractices.org
China Work shop www.vetiveria
 شوشتریان، س و ع. تهرانی فر. ۱۳۹۰. آشنایی با گیاه وتیور و خصوصیات منحصر بفرد آن. انتشارات علوم کشاورزی ایران. ۱۶۰ ص.