سروش (پیام‌رسان)

پیشینه

نرم‌افزار سروش در بهمن ۱۳۹۴ نسخهٔ آزمایشی خود را به بازار عرضه کرد و تا بهمن ۱۳۹۵ نزدیک به ۷۰۰ هزار کاربر فعال داشت. قرار بود این پیام‌رسان تا پایان زمستان ۱۳۹۵ به‌طور رسمی رونمایی شود.
این نرم‌افزار تحت حمایت سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران گسترش یافته و بخش عمده‌ای از سهام این شرکت متعلق به صدا و سیما است.
در فروردین ۱۳۹۷، به دلیل تحریم‌های ایالات متحدهٔ آمریکا این پیام‌رسان از اپ استور حذف شد.

مشکلات امنیتی

این پیام‌رسان از شمارهٔ تلفن همراه کاربران به عنوان آی‌دی استفاده می‌کرد در نتیجه شمارهٔ تلفن همراه کاربران یک گروه توسط سایر اعضا و مدیر گروه قابل مشاهده بود. به گفتهٔ سید میثم سیدصالحی، مدیر وقت پیام‌رسان سروش، این مشکل در ۱۵ فروردین ۱۳۹۷ برطرف شد.

جایگزین تلگرام

قرار است این نرم‌افزار در تلویزیون ایران پشتیبانی تبلیغاتی شود و اعتراضات اجتماعی به حذف تلگرام را برای ۴۵ میلیون کاربر ایرانی آن کاهش دهد. همچنین این پیامرسان از اردیبهشت ۱۳۹۷ قابلیتی برای کاربرانش فراهم ساخت که بتوانند با استفاده از یک ربات تلگرامی محتواهای مهم خود را از تلگرام به سروش منتقل و آرشیو کنند. اما از سوی دیگر برخی آن را کپی ضعیفی از تلگرام می‌دانند و سرعت پایین در اتصال، سرعت پایین در انتقال پیام، سرعت پایین در آپلود یا دانلود فیلم را از نقاط ضعف پیامرسان سروش می‌دانند. با این حال مدیر تیم فنی پیام رسان سروش این ادعا که در این نرم‌افزار از کد تلگرام کپی‌برداری شده تکذیب کرده‌است.
به ادعای ایسپا (که تحت مدیریت حسام‌الدین آشنا مشاور حسن روحانی قرار دارد) به نقل از یورونیوز، در نظرسنجی ای که در مهر ماه ۱۳۹۷، حدود ۶ ماه پس از فیلترینگ تلگرام، توسط مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران انجام شد، مشخص شد که علی‌رغم فشار گسترده حکومت ایران برای مجبور کردن مردم به استفاده از پیام رسان‌های داخلی به جای تلگرام، باز هم اکثریت کاربران از این پیام رسان استفاده می‌کنند. طبق این نظرسنجی، ۶۲٫۵ درصد از پاسخگویان اعلام کردند قبل از فیلتر تلگرام از این پیام‌رسان استفاده می‌کردند و در مهر ماه ۱۳۹۷، ۴۷٫۳ درصد از کل پاسخگویان اعلام کرده‌اند همچنان از تلگرام استفاده می‌کنند که این عدد نسبت به خرداد ماه تقریباً ثابت مانده‌است.
بر اساس یافته‌های این نظرسنجی پیام‌رسان سروش که قبل از فیلترینگ تلگرام دو درصد کاربر داشته‌است در خرداد ماه سال جاری تعداد کاربرانش به ۱۳٫۲ درصد افزایش داشته اما در مهر ماه این رقم به ۴٫۳ درصد کاهش یافته‌است.
برخی نسخه‌های غیررسمی تلگرام که توسط حاکمیت کنترل می‌شوند بدون فیلتر ولی با سانسور در اختیار عموم قرار دارد.

دیدگاه کاربران

کاربران نظرات مختلفی در مورد این برنامه اندرویدی دارند که این نظرات ممکن است متأثر از جناح‌گیری سیاسی افراد برای حمایت یا انتقاد از آن باشد.
طبق نظرات درج شده کاربران در گوگل پلی، عموم کاربران از امنیت اطلاعاتشان در سروش ابراز نگرانی می‌کنند. همچنین مشکلات قابل ملاحظه‌ای در رابطه با سرعت و کیفیت تبادل اطلاعات در این پیام‌رسان گزارش شده‌است. محمدجواد آذری جهرمی، وزیر وقت ارتباطات، نیز به عدم اعتماد مردم به این پیام‌رسان اذعان کرد.

ادعای ایجاد حساب کاربری بدون اجازه کاربران

تعدادی از کاربران مدعی شدند با نام، عکس و شماره تلفن آن‌ها در سروش حساب کاربری ساخته شده‌است. افزایش این ادعاها باعث شد برخی نمایندگان مجلس نسبت به این موضوع و خدشه دار شدن اعتماد در پیام‌رسان‌های داخلی ابراز نگرانی کنند.
این موارد منجر به واکنش توییتری مدیر سروش شد وی در توییتی اعلام کرد: «تمامی کاربران سروش واقعی هستند و وجود هرگونه اکانت بدون اطلاع صاحب شماره به هیچ عنوان ممکن نیست. تنها روش فعال‌سازی اکانت در سروش اعلام شماره همراه و ورود کد فعال‌سازی است، کاربران سروش پس از وارد کردن شماره همراه خود در پیام‌رسان کد فعال‌سازی خود را از طریق پیامک در تلفن همراه دریافت می‌کنند و صرفاً با وارد کردن کد دریافتی می‌توانند از امکانات پیام‌رسان استفاده کنند. اگر فردی مدعی است حسابی با شماره شخصی خود و بدون اطلاع قبلی در سروش دارد می‌تواند موضوع را از طریق پشتیبانی سروش پیگیری کند.»
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز دربارهٔ این موضوع واکنش نشان داد و گفت: «در مورد ابهاماتی که در خصوص عضویت بی‌اختیار در پیام‌رسان سروش به وجود آمده، مرکز ملی فضای مجازی در حال بررسی است. مطالبی که به ما واصل شده را در اختیار مرکز ملی قرار داده‌ایم.»