برشکاری

برای بریدن ورق‌ها از انواع قیچی‌های دستی، اهرمی و ماشینی کمک می‌گیرند.

قیچی‌کاری

مقدمه: قیچی‌کاری یکی از فرایندهای برشکاری مکانیکی است. به وسیله قیچی می‌توان انواع ورقها، میله‌ها و شمش‌ها را برید. عمل برش به وسیله قیچی شبیه برشکاری با قلم است؛ با این تفاوت که در قیچی کاری تیغه‌ها که در طرفین قطعه قرار گرفته‌اند، به وسیله نیروی دست یا ماشین از کنار هم عبور داده می‌شوند و عمل برش انجام می‌پذیرد.
تعریف: برشکاری به وسیله قیچی (قیچی کردن) عبارت است از بریدن یا قطع کردن بدون براده برداری به وسیله دو تیغه بُرنده گوه‌ای شکل که مخالف جهت یکدیگر حرکت می‌کنند و از کنار یکدیگر می‌گذرند.
لقّی بین تیغه‌ها: هنگام برشکاری با قیچی معمولاً باید بین دو تیغه قیچی مقداری فاصله وجود داشته باشد که در اصطلاح آن را «لقی» می‌گویند. این فاصله از سویی موجب می‌گردد که تیغه‌ها با هم اصطکاک نداشته باشند و از سوی دیگر، برشکاری را آسان می‌کند. لقی بین دو تیغه به ضخامت و جنس قطعه کار بستگی دارد که معمولاً آن را در حدود۱/۲۰ ضخامت قطعه کار در نظر می‌گیرند.

طبقه‌بندی انواع قیچی‌ها

قیچی‌ها را از نظر قدرت برش و نوع کاربرد در صنعت به سه گروه طبقه‌بندی کرده‌اند. قیچی‌های دستی، قیچی‌های اهرمی و قیچی‌های ماشینی (مکانیکی و
هیدرولیکی) که به ترتیب به شرح هر یک می‌پردازیم.

قیچی‌های دستی

از قیچی‌های دستی برای بریدن ورق‌های فلزی نازک تا ضخامت ۱٫۵ میلی‌متر استفاده می‌شود. در ساختمان قیچی‌های دستی، از قانون اهرم‌ها برای تأمین نیروی برش و سهولت در عمل قیچی کاری استفاده شده‌است.
قیچی‌های دستی بر حسب کاربردشان در صنعت به شکل‌های مختلف در دو گروه اصلی «چپ بر» و «راست بر» ساخته می‌شوند. تشخیص راست بر یا چپ بر بودن قیچیها، معمولاً به این ترتیب است که ابتدا قیچی را از پهلو به نحوی در مقابل دید قرار می‌دهند که نوک آن به سمت چپ باشد. حال اگر پخ برنده تیغه بالایی را بتوان دید، آن را قیچی راست بر و چنانچه پخ برنده تیغه پایین در معرض دید باشد، قیچی را چپ بر می‌نامند.
طبقه‌بندی قیچی‌های دستی: قیچی‌های دستی را چپ بر یا راست بر می‌سازند؛ ولی از نظر ساحتمان و کاربرد، این قیچی‌ها در برشکاری ورق‌های فلزی انواع گوناگون دارند:
الف- قیچی‌های دستی با تیغه‌های پهن و صاف: برای برش‌های مستقیم به کار می‌روند.
ب- قیچی‌های دستی با تیغه‌های پهن و خمیده: برای ایجاد برش در محل‌های زاویه دار که امکان برش با قیچی مستقیم نیست.
ج- قیچی‌های دستی با یک تیغه پهن و یک تیغهٔ باریک: برای برش‌های مستقیم طویل کاربرد دارند.
د- قیچی‌های دستی با تیغه‌های باریک منحنی: برا برش‌های فرم دار و دارای انحنا به کار می‌رود.
هـ- قیچی‌های دستی با تیغه‌های صاف و باریک: برای ایجاد برش‌های داخلی مشتقیم و فرم دار مورد استفاده هستند.
و- قیچی‌های دستی با یک تیغه دوبل و یک تیغه باریک: برای قطع کردن و ایجاد برش‌های روی لوله‌های نازک مورد استفاده قرار می‌گیرند.

قیچی‌های اهرمی

با قیچی‌های اهرمی می‌توان ورق‌های فلزی را با ضخامت‌های بیشتری برید. قیچی‌های اهرمی دارای یک اهرم هستند و نقطه اتکای آن‌ها در کناری قرار دارد (قانون اهرم‌های نوع دوم).
قیچی‌های اهرمی را معمولاً در سه نوع ساده، مرکب و ورق بر (وزنه‌ای)، ساخته‌اند که به شرح قیچی اهرمی ساده می‌پردازیم.
قیچی اهرمی ساده:
قیچی‌های اهرمی ساده دارای یک تیغه ثابت و یک تیغه متحرک هستند. تیغه ثابت در پایین قرار دارد و از آن به عنوان تکیه گاه نیز استفاده می‌شود.
تیغه متحرک که در بالا قرار دارد، عمل برش را از طریق یک اهرم دوبل انجام می‌دهد. طول تیغه‌های این نوع قیچی معمولاً بین ۱۵۰ تا ۳۰۰ میلی‌متر و قدرت برش ان تا ضخامت ۵ میلی‌متر است. در کنار بدنه قیچی ضامن نگهدارنده قابل تنظیمی در نظر گرفته‌اند که وظیفه افقی نگه داشتن قطعه کار را به عهده دارد.
این قیچی‌ها تنها برای بریدن ورق‌ها و قطعات تخت به کار می‌روند و از آن‌ها نمی‌توان برای بریدن مفتول‌ها و شمش‌های فرم دار استفاده کرد؛ زیرا این عمل به تیغه‌های آن صدمه می‌زند.