نیروگاه رودشور

مقدمه

نیروگاه رودشور اولین نیروگاه خصوصی ایران است که با تکیه بر توانایی و تجربیات متخصصین ایرانی و در راستای تحقق اصل 44 قانون اساسی و برنامه‌های توسعه‌ای دولت با حمایت وزارت نیرو احداث گردید.
وزارت نیرو، وزارت اقتصاد و دارایی، بانک مرکزی، بانک ملت، یک بانک آلمانی، چند شرکت خصوصی داخلی و چند شرکت از کشورهای سوئیس، آلمان و بلژیک در ساخت این نیروگاه مشارکت داشتند.

قرارداد فروش برق

انرژی الکتریکی تولید شده در نیروگاه رودشور طی سال‌های 1385 تا 1395 از طریق قرارداد ECA فی ما بین شرکت توانیر و شرکت ماه تاب گستر با پیش شرط آمادگی حداقل 90 درصد و راندمان حداقل  38 درصد به شبکه سراسری برق کشور تحویل گردید. از ابتدای سال 1396 فروش برق به صورت رقابتی و در بازار برق امکان‌پذیر می‌باشد.

بهره‌برداری و نگهداری

به منظور انتقال تکنولوژی و استفاده از روش‌های نوین مدیریتی و بر اساس سیاست‌گذاری گروه ماه تاب، امور بهره‌برداری و تعمیرات نیروگاه در قالب یک توافقنامه بلند مدت به شرکت زیمنس واگذار شده‌است.  شرکت زیمنس موظف به جذب نیروهای متخصص داخلی، آموزش آن‌ها و قراردادن آن‌ها در کنار پرسنل با تجربه و کارآمد شد و طی بیست سال O&M نیروگاه توسط پرسنل داخلی و تحت مدیریت شرکت زیمنس و زیر نظر تیم نظارتی شرکت ماه تاب گستر انجام می‌شود. سامانه کنترل نیروگاه از نوع DCS-Teleperm XP بوده و با توجه به سیستم‌های نصب شده در اتاق فرمان کلیه تجهیزات جانبی و همه واحدهای نیروگاه قابل کنترل و مانیتورینگ می‌باشد. هر واحد دارای یک اتاق فرمان محلی با قابلیت کامل برای بهره‌برداری واحد می‌باشد. تیم بهره‌برداری در هر شیفت کاری شامل یک نفر مهندس شیفت، یک نفر شیفت کنترلر در اتاق فرمان و یک نفر نیز اپراتور محلی می‌باشد که بهره‌برداری از پست 400 کیلوولت و ایستگاه گاز را نیز بر عهده دارند.

مشخصات فنی نیروگاه

توربین و ژنراتور
فاز اول نیروگاه با ظـرفیت نامی 792 مگاوات و فاز دوم و سوم این نیروگاه که ظرفیتی معادل 548 و 822 مگاوات خواهد داشت، می‌باشد. سوخت اصلی نیروگاه گاز طبیعی بوده و سوخت پشتیبان نیز گازوئیل می‌باشد که تعویض سوخت از گاز به گازوئیل و بالعکس به صورت اتوماتیک انجام می‌شود.
دور نامی توربین‌ها 3000 دور در دقیقه، نوع اتاق احتراق Annular و دارای 24 عدد مشعل از نوع هایبرید Low Nox می‌باشد، کمپرسور دارای نسبت تراکم 1 به 17 و 15 مرحله‌ای با دمپــر ورودی قابل تنظیم، توربین 4 مرحله‌ای دارای پره‌های تک کریستال و روکـش سرامیک بر روی پره‌های 3 ردیف اول اســت و دمای دود خروجی از توربین در بار حداکثر با سوخت گاز 560 درجه سانتیگراد می‌باشد. ژنراتور از نوع Air-cooled سه فاز AC با ظرفیت 310 مگاوار بوده و ضریب قدرت آن 0.85 بوده و ولتاژ خروجی آن 15.75 کیلوولت است. ترانس‌های اصلی نیروگاه با ظرفیت 315 مگاوار ساخت شرکت زیمنس بوده و ضریب تبدیل آن 15.75 کیلوولت به 400 کیلوولت بوده و سیستم خنک کاری آن ONAF است. 
پست فشار قوی
کنترل پست 400 کیلوولت نیروگاه با استفاده از سیستم تله گیر و از طریق سیستم‌های مانیتورینگ مجزا در محل اتاق فرمان مرکزی انجام می‌گردد. مالکیت پست 400 کیلوولت به شرکت برق منطقه‌ای تهران واگذار شده ‌است. ولی فعلاً توسط نیروگاه بهره‌برداری می‌شود. پست از نوع 1.5 کلیدی و با سطح ولتاژ 400 کیلوولت بوده و با دو خط 400 کیلوولت به پست رودشور و فیروزبهرام اتصال دارد.
ایستگاه گاز
ایستگاه گاز نیروگاه رودشور دارای سیستم‌های گرمایش سوخت، اندازه‌گیری فلوی سوخت، دستگاه گاز کروماتوگراف و سیستم فیلترینگ شامل Scrubber, Filter Separator, Dry Gas Filters بوده و قابلیت بهره‌برداری اتوماتیک از اتاق کنترل را دارد و سوخت را از خط سراسری گاز دریافت کرده و گاز پس از ایستگاه تقلیل، با فشار26.5 بار وارد واحدها می‌شود. 
سامانه ‌های آتش نشانی
سامانه‌های آتش نشانی نیروگاه به‌طور کامل در حالت اتوماتیک بوده و از اتاق فرمان مرکزی کنترل می‌شود. این سامانه شامل بخش‌های Water Based Fire Extinguishing ،Foam Based Fire Extinguishing ، Gas Based Fire Extinguishing ، Portable Extinguishers، Fire Alarm ، Fire Detection و Gas Detection می‌باشد.

محیط زیست

نیروگاه رودشور به عنوان تنها دارنده نشان صنعت سبز در تاریخ صنعت نیروگاهی کشور محسوب می گردد. این نیروگاه در سال 1388 و 1394  موفق به کسب گواهینامه صنعت سبز از سوی سازمان حفاظت محیط زیست کشور  و مؤسسه UNIDO و giz  گردید. نتایج اندازه‌گیری غلظت گازهای خروجی از دودکش‌های این نیروگاه بسیار پایین‌تر از حد مجاز و قابل قبول سازمان محیط زیست کشور می‌باشد.

فضای سبز

به منظور جبران آلایندگی‌های ناشی از دود خروجی از دودکش‌های واحدها علیرغم کمبود و محدودیت شدید آب در این نیروگاه، احداث فضای سبز در دستور کار نیروگاه قرار گرفته‌است و تاکنون حدود 14 هکتار فضای سبز با استفاده از سیستم آبیاری قطره‌ای و تحت فشار اجرا شده و بیش از 20 هزار اصله درخت از گونه‌های مختلف که مقاوم با هوای گرم و کم آبی و زمین شور هستند، کاشته شده‌است.
در راستای بیابان زدایی منطقه نیروگاه رودشور به صورت داوطلبانه اقدام به اخذ مجوز جنگل کاری به مساحت 100 هکتار در اراضی اطراف نیروگاه نموده است که در آن گونه‌های زبان گنجشک، داغداغان توت، سرو خمره‌ای ،ارس، سنجد، کاج سیاه، آسماندار،ارغوان، سماق و زرد تاغ کاشته خواهد شد . مطابق با برنامه‌ریزی‌های انجام شده عملیات اجرایی طرح جنگلکاری در اردیبهشت 1396 آغاز خواهد شد.

فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی

مدرسه فردا
گروه ماه تاب به منظور تحقق اهداف فرهنگی و اجتماعی خود اقدام به تأسیس مدرسه فردا در نیروگاه رودشور نموده است . اهداف تأسیس این مدرسه معرفی روش‌های نوین آموزشی به مربیان، برگزاری کارگاههای فرایندی براساس رویکرد فطری و کمک به یادگیری کودکان باانگیزه درونی می‌باشد.
سالانه بیش از 6000 دانش آموزان از 150 مدرسه در مقطع ابتدایی از شهرهای تهران ، کرج ، ساوه ، شهریار ، زرندیه ، رباط کریم و پرند از مدرسه فردا بازدید می نمایند.
پارک انرژی
موزه‏ ی انرژی در سال 1388 و با هدف انتقال عینی و تجربیِ مفاهیم و پیشینه‏ ی انرژی به دانش ‏آموزان دبستانی، در محل نیروگاه رودشور تأسیس شد . این موزه تا پایان خرداد ماه سال 1395 و در قالب برنامه ‏ی بازدید دانش ‏آموزی فعال بود.
در تابستان سال 1395 برنامه ‏ی بهبود و ارتقاء موزه‏ ی انرژی و تبدیل آن به پارک انرژی در دستور کار قرار گرفت . اهداف این برنامه به شرح زیر تعیین گردید:
1. افزایش بازه ‏ی سنی دانش آموزان و جامعه ‏ی مخاطب
2. گسترش مفاهیم مورد انتقال به گروه‏‌های بازدیدکننده
3. توسعه و بازسازی بنای ساختمانی با الگوی معماری خاص
4. توسعه و گسترش ابزارهای موجود و استفاده از تجهیزات کاربردی
پروژه‏ ی پارک انرژی پس از 9 ماه و در روز دوم مرداد ماه سال 1396 به بهره‌برداری آزمایشی رسید  و از همان تاریخ میزبان گروه ‏های دانش ‏آموزی می‏ باشد
. جامعه مخاطبین پارک انرژی دانش ‏آموزان پایه چهارم تا نهم تحصیلی منطقه جغرافیایی نیروگاه رودشور می‌باشد .
اهداف :
1. ایجاد بستر آشنایی دانش آموزان با نیروگاه و فرایند تولید برق
2. انتقال عینی و تجربی مفهوم انرژی ، انرژی‌های تجدید پذیر و برخی مفاهیم فیزیک به دانش آموزان 
3. ایجاد محیط مفرح و پرنشاط برای ترغیب و جلب مشارکت عملی دانش آموزان بازدیدکننده به تولید یا انتقال انرژی در مقیاس تجهیزات پارک
4. خلق محیطی جذاب ، پویا و هدفمند برای تحریک روح کنجکاوی و جستجوگری دانش آموزان در حوزه انرژی و برخی مفاهیم فیزیک
5. تأکید بر احساس خودگردانی، انتخاب و تنوع علایق دانش آموزان
شایان ذکر است با بهره‏‌گیری از تجارب پارک انرژی نیروگاه رودشور، هم‌اکنون عملیات احداث و راه اندازی پارک انرژی نیروگاه شوباد در شهرستان کهنوج نیز در حال تکمیل است و پیش ‏بینی می ‏شود از ابتدای سال 1397 به بهره ‏برداری برسد.