Μαπούτο

Γεωγραφία

Η Μαπούτο βρίσκεται στο νοτιότερο τμήμα της χώρας (νότια του Τροπικού του Αιγόκερω), στη δυτική πλευρά του Κόλπου Μαπούτο, στο στόμιο του ποταμού Τέμπε. Ο κόλπος έχει 95 χιλιόμετρα μήκος και 30 χλμ εύρος. Ο Ποταμός Μαπούτο χύνεται στη νότια κατάληξη του κόλπου.

Ιστορία

Η πόλη ιδρύθηκε το 1876, και πήρε το όνομα του Λοουρένσο Μάρκες (Lourenço Marques), Πορτογάλου εμπόρου που ήταν ο πρώτος Ευρωπαίος που εξερεύνησε την περιοχή το 1544. Η κατασκευή ενός σιδηροδρόμου προς την Πραιτώρια της Νοτίου Αφρικής το 1895 προκάλεσε αύξηση του πληθυσμού της πόλης. Το 1898, η Λοουρένσο Μάρκες έγινε πρωτεύουσα της Μοζαμβίκης. Κατά τον Δεύτερο Πόλεμο των Μπόερ, ο Ουίνστων Τσώρτσιλ, μετά τη σύλληψή του από τους Μπόερς, έκανε μια τολμηρή απόδραση στη Λοουρένσο Μάρκες, ξεφεύγοντας από τους φρουρούς. Μετά την ανεξαρτησία της χώρας από την Πορτογαλία, η πόλη έλαβε το όνομα Μαπούτο στις 3 Φεβρουαρίου 1976. Το όνομα Μαπούτο έλκει μάλλον την καταγωγή του από έναν παλιό, άγριο ηγέτη φυλής, τον Μαπούτα, ο οποίος ηγεμόνευε στην περιοχή κάποτε.

Αεροδρόμια

Το Διεθνές Αεροδρόμιο Μαπούτο είναι ο βασικός διεθνής αερολιμένας της Μοζαμβίκης.

Υποδομές

Η Μαπούτο φιλοξενεί το Πανεπιστήμιο Εντουάρντο Μοντλάνε (Universidade Eduardo Mondlane), το πρώτο πανεπιστήμιο της Μοζαμβίκης, και της πανεπιστημιούπολης του Πανεπιστημίου Παιδαγωγικής, έτερου μείζονος Μοζαμβικιανού πανεπιστημίου. Η πόλη διαθέτει μουσείο Μοζαμβικιανής ιστορίας, στρατιωτικό μουσείο και Ρωμαιοκαθολικό Καθεδρικό. 
Η Μαπούτο είναι σχεδιασμένη σε τετράγωνες οικοδομικές γειτονιές και ευρείς λεωφόρους, με Πορτογαλικά στοιχεία και την χαρακτηριστική τους αρχιτεκτονική της δεκαετίας του 1970. Η πόλη δεν καταστράφηκε ούτε από τον αποικιοκρατικό ούτε από τον εμφύλιο πόλεμο καθώς είχε θεωρηθεί σιωπηρά ως ουδέτερο έδαφος. Η ανάκαμψη της πόλης υπήρξε πάντα αργή εξαιτίας της έλλειψης επενδύσεων, ενώ σε πολλές περιπτώσεις ανεγείρονται νέα κτίρια για την ανερχόμενη μεσαία τάξη αντί για την αναπαλαίωση των ήδη υπαρχόντων. 
Η παραλία της Μαπούτο έχει μολυνθεί από την εναπόθεση σκουπιδιών και αποβλήτων στον κόλπο, και έτσι δεν χρησιμοποιείται για διασκέδαση, αν και η ποιότητα του νερού φαίνεται τώρα να βελτιώνεται.

Πολιτισμός

Η Μαπούτο είναι χωνευτήρι διαφόρων πολιτισμών, με μεγάλη νοτιοαφρικανική επίδραση. Κυρίαρχοι είναι ο Μπαντού και ο Πορτογαλικός πολιτισμός, αλλά είναι αισθητές και οι κουλτούρες Αράβων, Κινέζων και Ινδών. Η κουζίνα είναι πολύ λεπτομερής, κυρίως λόγω της Πορτογαλικής και Μουσουλμανικής κληρονομιάς. Σε αφθονία βρίσκονται τα θαλασσινά. 
Σπουδαίο πολιτιστικό και καλλιτεχνικό κέντρο της Μαπούτο είναι το Ασοσσιασάο Νούκλεο ντε Άρτε. Είναι η αρχαιότερη κολλεκτίβα καλλιτεχνών στη Μοζαμβίκη. Έχοντας την έδρα του σε μια παλιά βίλα στο κέντρο της Μαπούτο το Νούκλεο έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην μητροπολιτική πολιτιστική ζωή για δεκαετίες. Πάνω από εκατό ζωγράφοι, γλύπτες και κεραμοποιοί είναι μέλη του Νούκλεο, το οποίο φιλοξενεί τακτικά εκθέσεις στους χώρους του και τα τελευταία χρόνια έχει πάρει μέρος ενεργά σε ανταλλαγές καλλιτεχνών από το εξωτερικό. Έπαιξη σημαντικό ρόλο συμφιλίωσης μετά τον Μοζαμβικιανό Εμφύλιο Πόλεμο. Η έκθεση καλλιτεχνικών αντικειμένων όπως ο Θρόνος του Αφρικανού Βασιλιά και το Δέντρο της Ζωής έχουν επιδειχθεί σε διάφορα μέρη του κόσμου. 
Η Μαπούτο είναι επίσης η έδρα του Φεστιβάλ ταινιών ντοκυμαντέρ DOCKANEMA, και διεθνούς φεστιβάλ με ντοκυμαντέρ από όλο τον κόσμο.

Αθλητισμός

Στην πόλη θα διεξαχθούν το 2011 οι Παναφρικανικοί Αγώνες.