Archigram

Μέλη-Υπόβαθρο

Ο κύριος πυρήνας της ομάδας, όπως αυτός διαμορφώθηκε το 1963 στην πλήρη του μορφή, αποτελούνταν από έξι μέλη: Warren Chalk (1927-1988), Peter Cook (1936), Dennis Crompton (1935), David Greene (1937), Ron Herron (1930-1994) και Michael Webb (1937).
Τρεις από αυτούς (P. Cook, D.Greene, M. Webb) είχαν τότε προσφάτως αποφοιτήσει, έχοντας διαγράψει ήδη μια εντυπωσιακή φοιτητική πορεία (στην Architectural Association, στην Nottingham School of Architecture και στην Regent Street Polytechnic, αντίστοιχα). Οι άλλοι τρεις (W. Chalk, D. Crompton, R.Herron) συνεργάζονταν ήδη από το 1960 στον τομέα Ειδικών Έργων (Special Works division) του περίφημου Αρχιτεκτονικού Παραρτήματος του Συμβουλίου της Κομητείας του Λονδίνου ([London County Council Architects Department ή LCC Architects), έχοντας προσθέσει στο ενεργητικό τους την κατασκευή σημαντικών σχολικών κτιρίων, το μπρουταλιστικό South Bank Complex καθώς και διακρίσεις σε εθνικούς αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς.

Theo Crosby

Ο σχεδιαστής Theo Crosby (1925-1994) ήταν το "κρυμμένο χέρι" πίσω απ'την ομάδα . Ήταν αυτός ο οποίος το 1962, ως επί κεφαλής της Ομάδας Σχεδιασμού της Taylor Woodrow Construction, (μιας από τις μεγαλύτερες κατασκευαστικές εταιρείες της Βρετανίας) τους έφερε όλους σε επαφή προσφέροντάς τους θέση στην ομάδα του, προκειμένου να εργαστούν στην αναστήλωση του σταθμού Γιούστον (Euston) και να ασχοληθούν με διάφορα άλλα πειραματικά έργα. Αυτός επίσης τους προσέφερε αργότερα κάλυψη στο περιοδικό Architectural Design (του οποίου ήταν συντάκτης από το 1953 ως το 1962) και τους έφερε στην προσοχή του Ινστιτούτου Σύγχρονης Τέχνης (Institute of Contemporary Arts, ICA) του Λονδίνου όπου πραγματοποίησαν το 1963 την έκθεσή τους "Living City".

Διάλυση της ομάδας

Το 1969, η ομάδα, στην οποία είχαν μέχρι τότε προσχωρήσει ο Collin Fournier και ο Ken Allison, άνοιξε στο Λονδίνο αρχιτεκτονικό γραφείο με την ονομασία Archigram Architects, έχοντας μόλις κερδίσει έναν διαγωνισμό για το σχεδιασμό κέντρου αναψυχής στο Μόντε Κάρλο. Το σχέδιο αποτελούνταν στην ουσία από έναν γιγάντιο κυκλικό θόλο θαμμένο υπογείως δίπλα στη Μεσόγειο. Τα καθίσματα, οι τουαλέτες και οι φωτισμοί ήταν προσαρτημένα σε τροχούς έχοντας την δυνατότητα να κινηθούν σε νέους σχηματισμούς καθώς η χρήση του κτιρίου μεταβαλλόταν. 
Η χρηματοδότηση όμως κατέρρευσε και το κέντρο αναψυχής δεν κτίστηκε ποτέ. Το πολιτιστικό κλίμα, κάποτε τόσο θετικά προσκείμενο στην τεχνοκρατική αισιοδοξία των Archigram, σκοτείνιαζε, καθώς η βιαιότητα του πολέμου στο Βιετνάμ και οι εμφύλιες αναταραχές στη Βόρεια Ιρλανδία, αναδείκνυαν την μακάβρια πλευρά της τεχνολογικής προόδου. Μέσα στα επόμενα 5 χρόνια, οι Archigram διασπάστηκαν καθώς τα μέλη τους έφυγαν προς αναζήτηση νέων ενδιαφερόντων. Όταν το γραφείο έκλεισε το 1974, είχαν πραγματωθεί ήδη τρία έργα, όλα τους το 1973 από τον Dennis Crompton και τον Ron Herron (μια παιδική χαρά στο Μίλτον Κέινς, μια έκθεση στο Commowealth Institute στο Λονδίνο και μια πισίνα για τον τραγουδιστή Ροντ Στιούαρτ).

Αρχείο τευχών του Archigram Archival Project

Τεύχος 1, 1961 | Τεύχος 2, 1962 | Τεύχος 3, 1963 | Τεύχος 4, 1964 | Τεύχος 5, 1964 | Τεύχος 6, 1965 | Τεύχος 7, 1966 | Τεύχος 8, 1968 | Τεύχος 9, 1970 | Τεύχος 9½, 1974

1963, Living City

Το 1963 η ομάδα προσκλήθηκε να δημιουργήσει μια έκθεση στο Institute of Contemporary Arts στο Λονδίνο. Η έκθεση αυτή, συγκροτούμενη από εικόνες σε συνδυασμό με διάσπαρτα αφηγηματικά ψήγματα κειμένου, ονομάστηκε Living City και αποτέλεσε ένα μανιφέστο για τις απόψεις τους για την "πόλη ως ξεχωριστό ζωντανό οργανισμό". Η πόλη αυτή είναι κάτι περισσότερο από μια συλλογή κτιρίων, είναι μέσο απελευθέρωσης των ανθρώπων, μέσα από την περίπτυξή τους με την τεχνολογία, μέσο ενδυνάμωσης της δυνατότητας τους να επιλέγουν πως θα ζήσουν την ζωή τους. Το Living City στην ουσία αντέστρεψε την θεώρηση του ποιο είναι το "αισθανόμενο" υποκείμενο: Αντί κανείς να κατασκευάζει το άκαμπτο τοπίο στο οποίο θα δημιουργηθούν οι εμπειρίες και στο οποίο οι άνθρωποι θα κληθούν να προσαρμοστούν, στην Living City το ίδιο το περιβάλλον είναι υποκείμενο διαρκούς αλλαγής για να ικανοποιήσει τις επιθυμίες του ανθρώπου.

1964, Plug-In City, Peter Cook

Η Plug-In City ως συνολική πρόταση ήταν ο συνδυασμός μιας σειράς ιδεών που δουλεύτηκαν ανάμεσα στο 1962 και 1964.  Επρόκειτο για μια σειρά προτάσεων για μια ελεγχόμενη από υπολογιστή πόλη, σχεδιασμένη για διαρκή μεταβολή. Στην ουσία μια γιγάντια σκαλωσιά, μια μεγα-δομή χωρίς κτίρια στην οποία αφαιρούμενες μονάδες-κυψέλες κατοίκησης μπορούσαν να προσαρτηθούν. Είναι δύσκολο να εντοπίσει κανείς ποια από τις φάσεις του Plug-In City αποτελεί το καθοριστικό έργο. Ανάμεσα στην περίοδο 1962-1966, διάφορα στοιχεία σχεδιάζονταν και έννοιες τροποποιούνταν ή επεκτείνονταν, έχοντας ως αποτέλεσμα μια αναπόφευκτη ασυνέπεια στα σχέδια. 
Σε μια εποχή όπου το κρατικό μοντέλο παροχής κατοικίας κατέρρεε, το πρόβλημα της ανεργίας ήταν τεράστιο και η ιδιωτική επιχειρηματική οικονομία απαιτούσε την "κατοικία ως καταναλωτικό αγαθό", η Plug-In City έμοιαζε να είναι η μέση λύση ανάμεσα στην κατοικία του κρατικού και του ιδιωτικού τομέα, με κάψουλες επιλεγμένες από ιδιώτες να σκαρφαλώνουν σαν πεταλίδες πάνω στην κρατική υποδομή. Υπό αυτό το πρίσμα, αυτό το βυσματικό, αναλώσιμο, "ποπ" κέλυφος-σπίτι, ήταν για τους Archigram όχι απλά μια ευφάνταστη απόκλιση από το συνηθισμένο, αλλά η στεγαστική λύση για μια οικονομικά μεταμορφωμένη κοινωνία.

1964, Walking City, Ron Herron

Το 1964, στο περιοδικό Archigram, o Ron Herron πρότεινε την Walking City, μια πόλη συντιθεμένη από γιγάντιες αυτοδύναμες ρομποτικές δομές εξελιγμένης νοημοσύνης, οι οποίες θα μπορούσαν ελεύθερα να περιπλανώνται στις πόλεις του κόσμου. Η μορφή τους προήλθε από έναν συνδυασμό εντόμου και μηχανής και ήταν μια κυριολεκτική ερμηνεία της θεώρησης του Le Corbusier για "το σπίτι ως μια μηχανή για να ζεις". Οι οντότητες αυτές ήταν μεν αυτόνομες, αλλά παρασιτικής φύσεως, ώστε να μπορούν να προσαρτώνται σε σταθμούς προκειμένου να ανταλλάξουν ενοίκους ή να ανανεώσουν τους πόρους τους. Διάφορες Walking Cities θα μπορούσαν να διασυνδεθούν μεταξύ τους, παράγοντας "κινούμενες μητροπόλεις" όταν χρειαζόταν, και έπειτα να σκορπιστούν ξανά όταν δεν υπήρχε πια ανάγκη για την συνδυαστική τους δύναμη. Ξεχωριστά κτίρια θα μπορούσαν επίσης να κινούνται οπουδήποτε ο ιδιοκτήτης τους επιθυμούσε ή οι ανάγκες επέβαλαν. Ο πολίτης, μετατρέπεται σε έναν εξυπηρετούμενο νομάδα, κάτι όχι και τόσο διαφορετικό από ότι συμβαίνει με τα σημερινά αυτοκίνητα πολυτελείας. Η πρόταση αυτή τοποθετούνταν σε ένα μελλοντικό σκηνικό ενός κατεστραμμένου και ανθυγιεινού κόσμου στον απόηχο ενός πυρηνικού πολέμου.

1964, Capsules, Warren Chalk

Ένας πύργος από προσθαφαιρούμενα σπίτια-κάψουλες σχεδιάστηκε από τον Warren Chalk το 1964. Εμπνευσμένες από τις διαστημικές κάψουλες, οι προκατασκευασμένες αυτές μονάδες κατοικίες θα προσαρτώνταν σε ένα κεντρικό στέλεχος το οποίο θα παρείχε στατική υποστήριξη, κατακόρυφη κυκλοφορία και υπηρεσίες. Οι μονάδες-κάψουλες κατοικίας θα αντικαθιστούνταν μέσω ενός γερανού στην κορυφή, καθώς θα εξελίσσονταν καινούρια μοντέλα.

1966, Cushicle, Michael Webb

Το Cushicle είναι μια εφεύρεση που επιτρέπει στον χρήστη να κουβαλήσει ένα πλήρες περιβάλλον στην πλάτη του. Έχει τη δυνατότητα να φουσκώνει, αυξάνοντας τον όγκο του, όταν χρειάζεται. Είναι μια πλήρης νομαδική μονάδα. Επιτρέπει σε έναν εξερευνητή ή περιπατητή να έχει υψηλά επίπεδα άνεσης με ελάχιστο κόπο. Μπορεί να κουβαλήσει φαγητό, νερό, ραδιόφωνο, μικρή τηλεόραση και συσκευή θέρμανσης. Η αυτόνομη αυτή μονάδα θα μπορούσε να αναπτυχθεί ώστε να αποτελέσει μέρος ενός ευρέως διαδεδομένου συστήματος ατομικών κελυφών.

1968, Instant City

Υποθετικό ερευνητικό έργο το οποίο εξερευνούσε δυνατότητες εμφύσησης της μητροπολιτικής δυναμικής σε άλλες περιοχές μέσω προσωρινών εκδηλώσεων, δομών, κινητών εγκαταστάσεων και τεχνολογίας πληροφοριών.Η ομάδα πρότεινε τη φόρτωση μιας πλήρους γκάμας πόρων αναψυχής και εκπαίδευσης μιας μητρόπολης στην αιωρούμενη, μέσω γιγάντιων μπαλονιών, 'Instant City', η οποία θα πέταγε από μέρος σε μέρος και θα προσγειωνόταν προσωρινά σε μικρές κοινωνίες ώστε να προσφέρει στους κατοίκους τους την ευκαιρία να απολαύσουν τον παλμό της ζωής στην πόλη.

Άλλα Σημαντικά Έργα

1961, Spray Plastic House, David Greene
1962, The Sin Centre, Michael Webb (διπλωματική εργασία)
1966, Living Pod, David Greene
1966, Blow-Out Village, Peter Cook
1966, Suitaloon, Michael Webb
1964-1966, Auto Environment
1967, 1990 House
1967, Control and Choice
1968, Ideas Circus
1969, Batiment Public in Monte Carlo
1970, Bornmouth Steps
1970, Addhox, Peter Cook
1972, Urban Mark: The City as a Responsive Environment
1973, Landscape Projects
1974, Suburban Sets

Πλήρης λίστα έργων και εικόνων στο Archigram Archival Project.

Τα Σχέδια

Η αρχιτεκτονική παραγωγή των Archigram έλαβε χώρα κυρίως στο χαρτί και όχι στο έδαφος. Αντιλήφθηκαν ότι η μοντέρνα αρχιτεκτονική μπορούσε να παραχθεί τόσο στα εργοτάξια, όσο και μέσω περιοδικών, εκθέσεων και προτάσεων σε αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς. Στην εποχή του έγχρωμου φωτογραφικού φίλμ, των απευθείας πωλήσεων, των έγχρωμων περιοδικών, της τηλεόρασης, η εικόνα αποτελούσε για αυτούς το κυρίαρχο μέσο για μια παγκόσμια επικοινωνία. Οι αρχιτεκτονικές τους εικόνες, τοποθετούνται ανάμεσα στις πιο αξιοσημείωτες και αξιομνημόνευτες όχι μόνο της δεκαετίας του 1960, αλλά και όλων των εποχών. Ο ιστορικός και κριτικός της αρχιτεκτονικής Reyner Banham, απέδωσε περισσότερο "καλλιτεχνικό ταλέντο"  στους Archigram, απ' ό,τι σε οποιοδήποτε άλλο αρχιτεκτονικό σώμα από την εποχή των βασιλικών έργων του Κρίστοφερ Ρεν. 
Ο χρόνος που παραδοσιακά αφιερωνόταν από τις αρχιτεκτονικές σχολές στο σχέδιο, είχε αρχίσει να ανακατανέμεται εκείνη την εποχή προς τις "γνήσιες" και τις κοινωνικές επιστήμες. Ο αρχιτέκτονας αναμενόταν να κατευθυνθεί προς έναν ρόλο σχεδιασμού στρατηγικών και πολιτικών. Σε αυτό το πλαίσιο, οι Archigram, με τα απαστράπτοντα χρωματιστά σχέδιά τους και τον πλούτο των συμβάντων που απεικόνιζαν, επαναβεβαίωσαν την ανήσυχη, ανυπόμονη, οραματιστική ιδιοφυία του αρχιτέκτονα, αντιστεκόμενοι στον κλοιό των πιέσεων των οικιστικών στόχων του κράτους και των κερδοσκοπικών κινήτρων των εργολάβων, ο οποίος έκλεινε τότε ασφυκτικά γύρω από τον δημιουργικό σχεδιασμό. Αποκαλύπτωντας την ομορφιά της τεχνολογικής διαδικασίας, οι Archigram θα γεφύρωναν τη διαμάχη που είχε αναδυθεί στην αρχιτεκτονική σκηνή της Βρετανίας του 1960, ανάμεσα στα "Παιδιά του Συστήματος" (System Boys) και τα "Παιδιά της Τέχνης" (Art Boys).  Το αρχιτεκτονικό σχέδιο ήταν για αυτούς κάτι διαφορετικό από ένα σύνολο οδηγιών για το πώς θα χτιστούν τα πράγματα. Ακόμα και η σύλληψη της ιδέας αυτή καθ'αυτή, ήταν μια έγκυρη αρχιτεκτονική πρακτική.