Σάντερλαντ ΑΦΚ

Τα πρώτα χρόνια και οι πρώτοι θρίαμβοι

Η Σάντερλαντ ιδρύθηκε το 1879 ως Σάντερλαντ εντ Ντίστρικτ Τίτσερς (Sunderland & District Teachers Association Football Club) από τον Τζέιμς Άλαν, δάσκαλο στο οικοτροφείο του Χέντον. Σκοπός του ιδρυτή της ήταν η ψυχαγωγία των δασκάλων της ευρύτερης περιοχής. Το πρώτο καταγεγραμμένο παιχνίδι της ομάδας ήταν εναντίον της Φέρρυχιλ Αθλέτικ το Νοέμβρη του 1880, στο οποίο ηττήθηκε με 1-0. Αρχικώς η φανέλα της ήταν μπλε χρώματος, σε αντίθεση με την ερυθρόλευκη που χρησιμοποιεί σήμερα. Πρώτη της έδρα ήταν το Μπλου Χάουζ Φιλντ στο Χέντον, κοντά στο σχολείο του Τζέιμς Άλαν, την οποία η ομάδα σύντομα θα εγκατέλειπε όπως και άλλες τρεις έδρες μέσα σε εφτά χρόνια μέχρι την εγκατάστασή της στο γήπεδο Νιούκαστλ Ρόουντ το 1886.
Το 1881 η ομάδα μετονομάστηκε σε Σάντερλαντ Ασσοσιέισον Φούτμπολ Κλαμπ (Sunderland Association Football Club), ενώ παράλληλα επετράπη η συμμετοχή σε όσους δεν ήταν δάσκαλοι. Το 1885 το κλαμπ έγινε επαγγελματικό, ενσωματώνοντας και έναν αριθμό Σκωτσέζων παιχτών. Ο Τζέιμς Άλαν όμως εγκατέλειψε το 1888 το δημιούργημά του, λόγω της αποστροφής του προς τον επαγγελματικό αθλητισμό και ίδρυσε μια νέα ομάδα, την Σάντερλαντ Άλμπιον, η οποία όμως 4 χρόνια αργότερα διαλύθηκε.
Στην αρχή η Σάντερλαντ συμμετείχε σε τοπικές διοργανώσεις και το Κύπελλο Αγγλίας. Επιπλέον, έπαιρνε μέρος σε φιλικά με ομάδες της Φούτμπολ Λιγκ (η σημερινή Πρέμιερ Λιγκ). Τον Απρίλιο του 1889 νίκησε την πρωταθλήτρια της Φούτμπολ Λιγκ, Πρέστον Νορθ Εντ. Καθώς η δημοφιλία της ομάδας μεγάλωνε, αιτήθηκε τη συμμετοχή της στη Φούτμπολ Λιγκ. Προσφέρθηκε μάλιστα η ομάδα να καλύψει τα έξοδα ταξιδίων άλλων ομάδων της Λίγκας, για την επιπλέον απόσταση που θα είχαν να καλύψουν μέχρι τη βορειοανατολική Αγγλία.
Η προσφορά αυτή έπαιξε μεγάλο ρόλο στο να γίνει δεκτή στη Λίγκα, αντικαθιστώντας τη Στόουκ Σίτι, εκ των ιδρυτών της Φούτμπολ Λιγκ, που απέτυχε να επανεκλεγεί κατά τη διαδικασία εκλογής των ομάδων που θα συμμετείχαν εκείνη τη χρονιά στο πρωτάθλημα. Τη δεύτερη χρονιά της στη Φούτμπολ Λιγκ, η Σάντερλαντ κέρδισε τον τίτλο, με πέντε βαθμούς διαφορά από την Πρέστον Νορθ Εντ. Η επιτυχία επαναλήφθηκε την επόμενη χρονιά, με το δεύτερο κατά σειρά τίτλο πρωταθλήματος, τη φορά αυτή με διαφορά έντεκα βαθμών από το δεύτερο. Τη σεζόν εκείνη πέτυχε και ένα εντυπωσιακό 8-1 επί της Γουέστ Μπρόμιτς Άλμπιον.
Τη σεζόν 1893-94 πλησίασε κοντά στο τρίτο συνεχόμενο πρωτάθλημα, τερματίζοντας δεύτερη πίσω από την Άστον Βίλα. Το 1894-95 κατέκτησε το τρίτο της πρωτάθλημα σε τέσσερα χρόνια, μετά το οποίο αντιμετώπισε τη Χαρτ οφ Μιντλόθιαν, πρωταθλήτρια της Σκωτίας. Το παιχνίδι έλαβε χώρα στις 27 Απριλίου 1895 και θεωρήθηκε ως ματς για τον παγκόσμιο τίτλο, καθώς οι σκωτσέζικες ομάδες θεωρούντο τότε μαζί με τις αγγλικές οι καλύτερες παγκοσμίως. Η Σάντερλαντ επικράτησε με σκορ 5-3 και ονομάστηκε άτυπη πρωταθλήτρια κόσμου.
Από το 1886 ώς το 1898, έδρα της Σάντερλαντ αποτέλσε το Νιούκαστλ Ρόουντ. Το 1898, το κλαμπ μετακόμισε στην έδρα που θα διατηρούσε για έναν αιώνα σχεδόν, το θρυλικό Ρόκερ Παρκ. Αρχικώς, είχε χωρητικότητα 30.000 θεατών, όμως επεκτάθηκε σταδιακά κατορθώνοντας να φιλοξενήσει 75.000 στον 6ο γύρο του Κυπέλλου Αγγλίας ενάντια στην Ντέρμπι Κάουντι στις 8 Μαρτίου 1933.
Το 1901-02 η Σάντερλαντ κέρδισε το τέταρτο πρωτάθλημα στην ιστορία της.

Νέες επιτυχίες

Στις 5 Δεκεμβρίου 1908 η Σάντερλαντ πέτυχε την μεγαλύτερη σε σκορ νίκη πρωταθλήματος στην ιστορία της. Η νίκη αυτή, ήταν ο θρίαμβος με 9-1 ενάντια στη μεγάλη της αντίπαλο, τη Νιούκασλ Γιουνάιτεντ. Η ομάδα κατέκτησε το πρωτάθλημα και πάλι το 1913, και φτάνοντας για πρώτη φορά στον τελικό του Κυπέλλου, όπου ηττήθηκε με 1-0 από την Άστον Βίλα, λίγο έλειψε να κατακτήσει το νταμπλ. Στη σεζόν 1922-23 έφτασε κοντά στην κατάκτηση ακόμα ενός πρωταθλήματος, τερματίζοντας δεύτερη πίσω από τη Λίβερπουλ, ενώ την επόμενη χρονιά τερμάτισε τρίτη, μόλις τέσσερις βαθμούς πίσω από την κορυφή.
Το έκτο πρωτάθλημα της Σάντερλαντ, ήρθε τη σεζόν 1935-36. Την επόμενη χρονιά κατέκτησε το πρώτο της Κύπελλο, νικώντας με 3-1 την Πρέστον Νορθ Εντ στο Στάδιο Γουέμπλεϊ.

Έδρα

Σε όλη την ιστορία της, η Σάντερλαντ έχει χρησιμοποιήσει 7 γήπεδα ως έδρα.
Πρώτη της έδρα, από το 1879, αποτέλεσε το Μπλου Χάουζ Φιλντ. Τρία χρόνια αργότερα, η Σάντερλαντ μεταφέρθηκε στο Γκρόουβς Φιλντ ενώ την επόμενη χρονιά έπαιξε στο Χορέσιο Στριτ, όπου ήταν το πρώτο γήπεδο που χρησιμοποιήθηκε για έδρα, και ήταν βόρεια του ποταμού Γουέαρ. Εκεί έμεινε, επίσης μόνο για ένα χρόνο. Επόμενη έδρα ήταν το Αμπς Φιλντ, όπου χρησιμοποιήθηκε για δύο σεζόν.
Το 1886, η Σάντερλαντ μεταφέρθηκε στο Νιούκασλ Ρόουντ. Από το 1897, έδρα της Σάντερλαντ αποτέλεσε για 100 ακριβώς χρόνια, το ιστορικό Ρόκερ Παρκ, το οποίο έκλεισε το 1997 και κατεδαφίστηκε το 1998. Από το 1997, η Σάντερλαντ αγωνίζεται στο Στάδιο του Φωτός.

Υποστηρικτές

Στη σεζόν 2013-14 της Πρέμιερ Λιγκ, η Σάντερλαντ είχε το έβδομο υψηλότερο μέσο όρο θεατών ανάμεσα στους 20 συλλόγους του πρωταθλήματος. Συγκεκριμένα, στην έδρα της είχε έναν μέσο όρο 41.089 θεατών ανά αγώνα.
Η Σάντερλαντ έχει υποστηρικτές κυρίως στην βορειοανατολική Αγγλία, ενώ υπάρχουν λέσχες υποστηρικτών της σε διάφορες χώρες, όπως σε Βέλγιο, Βουλγαρία, Ιρλανδία, Ντουμπάι, Ολλανδία, Χονγκ Κονγκ, Ισπανία, Ηνωμένες Πολιτείες, Νορβηγία, Σιέρα Λεόνε, Αυστραλία, ενώ και στην Ελλάδα υπάρχει μια προσπάθεια για συσπείρωση των φίλων της.
Οι οπαδοί της Σάντερλαντ, ως επί το πλείστον πολιτικά προέρχονται από την Αριστερά. Σε αρκετούς αγώνες τραγουδούν το "The Red Flag" ("Η Κόκκινη Σημαία"), ενώ ο πρώην πρόεδρος της, Μπομπ Μάρεϊ, έχει περιγράψει την Σάντερλαντ ως "εργατική ομάδα".

Αντιπαλότητες

Η Σάντερλαντ διατηρεί αντιπαλότητα με ομάδες όπως η Μίντλεσμπρο Φ.Κ. και η Λιντς Γιουνάιτεντ, όμως παραδοσιακά η κύρια αντίπαλος της Σάντερλαντ είναι η Νιούκασλ Γιουνάιτεντ, οι αναμετρήσεις των οποίων αποκαλούνται Τάιν-Γουέαρ ντέρμπι και αποτελούν ένα από τα μεγαλύτερα ντέρμπι της Αγγλίας. Η αντιπαλότητα της Σάντερλαντ με τη Νιούκασλ ξεκίνησε από τη δεκαετία του 1880. Η πρώτη επίσημη αναμέτρηση των δύο ομάδων έγινε το 1887 και ήταν ένας αγώνας για το Κύπελλο Αγγλίας, όπου η Σάντερλαντ νίκησε με 2-0.
Η αντιπαλότητα της Σάντερλαντ ΑΦΚ και της Νιούκασλ Γιουνάιτεντ αντικατοπτρίζει τον, πέρα από το ποδόσφαιρο, παραδοσιακό ανταγωνισμό των γειτονικών πόλεων του Σάντερλαντ και του Νιούκασλ που απέχουν λιγότερα από 20 χιλιόμετρα. Συγκεκριμένα, ήδη από τον 17ο αιώνα το Σάντερλαντ και το Νιούκαστλ, υπήρξαν σε αντιμαχόμενα στρατόπεδα κατά τον Αγγλικό εμφύλιο πόλεμο όπου η διαμαρτυρία για τα προνόμια που είχαν οι έμποροι του μοναρχικού Νιούκασλ, οδήγησαν στο να γίνει το Σάντερλαντ προπύργιο των κοινοβουλευτικών. Επίσης, κατά την εξέγερση των Ιακωβιτών, οι δύο πόλεις βρέθηκαν και πάλι σε αντιμαχόμενες πλευρές. Το Νιούκασλ τάχθηκε με τον Οίκο του Αννόβερου και τον Γερμανό βασιλιά Γεώργιο, ενώ το Σάντερλαντ υποστήριξε τον σκωτσέζικο Οίκο των Στιούαρτ.

Ψευδώνυμα

Το επίσημο ψευδώνυμο της Σάντερλαντ είναι Μαύρες Γάτες. Άλλα παρατσούκλια είναι: Ροκερίτες (από το παλιά τους έδρα Ρόκερ Παρκ), Ελαφρά Ταξιαρχία και Ανθρακωρύχοι.

Τίτλοι

Η Σάντερλαντ έχει κερδίσει έξι φορές το Αγγλικό Πρωτάθλημα, δύο φορές το Κύπελλο Αγγλίας και μία φορά το Τσάριτι Σιλντ.