Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής

Ετυμολογία

Το 1507, ο Γερμανός χαρτογράφος Μάρτιν Βαλντζεεμύλλερ δημιούργησε έναν παγκόσμιο χάρτη στον οποίο ονόμασε το μεγάλο κομμάτι ξηράς του Δυτικού Ημισφαιρίου «Αμερική» από τον Ιταλό εξερευνητή και χαρτογράφο Αμέριγκο Βεσπούτσι. Οι πρώην Βρετανικές αποικίες χρησιμοποίησαν πρώτες το σύγχρονο όνομα της χώρας στην Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας του 1776, την «ομόψυχη Διακήρυξη των δεκατριών ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής».

Βασικά στοιχεία

Με έκταση 9,83 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων και άνω των 326 εκατομμυρίων κατοίκων, οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η τρίτη ή τέταρτη μεγαλύτερη χώρα σε συνολική έκταση, και η τρίτη μεγαλύτερη σε έκταση ξηράς και πληθυσμό. Είναι ένα από τα πολυπολιτισμικότερα κράτη του κόσμου, προϊόν μεγάλης κλίμακας μετανάστευσης από πολλές χώρες. Η οικονομία των Ηνωμένων Πολιτειών είναι η μεγαλύτερη εθνική οικονομία του κόσμου, με υπολογιζόμενο ΑΕΠ το 2016 $18,5 τρισεκατομμύρια (22% του ονομαστικού παγκόσμιου ΑΕΠ και άνω του 19% του παγκόσμιου ΑΕΠ σε ισοτιμία αγοραστικής δύναμης).

Γεωγραφία και περιβάλλον

Η έκταση ξηράς των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών είναι περίπου 7.700.000 τ.χλμ. Η Αλάσκα, που διαχωρίζεται από τις ηπειρωτικές Ηνωμένες Πολιτείες με τον Καναδά, είναι η μεγαλύτερη σε έκταση πολιτεία με 1.718.000 τ.χλμ. Η Χαβάη, που καταλαμβάνει ένα αρχιπέλαγος στον κεντρικό Ειρηνικό, νοτιοδυτικά της Βόρειας Αμερικής, με έκταση 28.311 τ.χλμ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η τρίτη ή τέταρτη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο σε συνολική έκταση (ξηρά και νερό), κατατασσόμενη πίσω από τη Ρωσία και τον Καναδά και ελάχιστα πάνω από την Κίνα. Η κατάταξη διαφέρει και εξαρτάται από το πώς αμφισβητούμενα από την Κίνα και την Ινδία εδάφη προσμετρώνται και πώς το συνολικό μέγεθος των Ηνωμένων Πολιτειών μετράται: οι υπολογισμοί κυμαίνονται από 9.522.055 τ.χλμ. έως 9.629.091 τ.χλμ. και 9.826.676 τ.χλμ. Χωρίς τη νησιωτική περιοχή (μόνο η ηπειρωτική), οι ΗΠΑ έρχονται τρίτες, μετά την Κίνα και τη Ρωσία και λίγο πιο πάνω από τον Καναδά.
Η παράλια πεδιάδα της ακτής του Ατλαντικού ακολουθείται στο εσωτερικό από φυλλοβόλα δάση και τους κυλιόμενους λόφους του Πιεντμόντ. Τα Αππαλάχια Όρη διαιρούν την ανατολική ακτή από τις Μεγάλες Λίμνες και τους λειμώνες των Μεσοδυτικών Ηνωμένων Πολιτειών. Ο Ποταμός Μισσισσιππής–Μιζούρι, το τέταρτο μεγαλύτερο ποτάμιο σύστημα του κόσμου, ρέει κυρίως βόρεια–νότια μέσα από την καρδιά της χώρας. Το επίπεδο, εύφορο λιβάδι των Μεγάλων Πεδιάδων εκτείνεται στα δυτικά, διακοπτόμενο από μια ορεινή περιοχή στα νοτιοανατολικά. Τα Βραχώδη Όρη, στην δυτική άκρη των Μεγάλων Πεδιάδων, εκτείνονται στα νότια κατά πλάτος της χώρας, φθάνοντας σε υψόμετρα πάνω από 4.300 μέτρα στο Κολοράντο. Περαιτέρω δυτικά βρίσκεται η βραχώδης Μεγάλη Λεκάνη και έρημοι όπως η έρημος Μοχάβη. Οι οροσειρές Σιέρρα Νεβάδα και η οροσειρά Κασκέιντ διατρέχουν κοντά στην δυτική ακτή του Ειρηνικού. Με ύψος 6.194 μέτρα, το όρος ΜακΚίνλεϊ της Αλάσκα είναι η υψηλότερη κορυφή στη χώρα και τη Βόρεια Αμερική. Τα ενεργά ηφαίστεια είναι συνήθη κοντά στο Αλεξάνδρου αρχιπέλαγος και τις Αλεούτιες νήσους της Αλάσκα, και η Χαβάη αποτελείται από ηφαιστειογενή νησιά. Το υπερηφαίστειο που βρίσκεται κάτω από το Εθνικό Πάρκο Γιέλοουστοουν στα Βραχώδη Όρη είναι η μεγαλύτερη ηφαιστειακή περιοχή της ηπείρου.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, με το μεγάλο μέγεθός τους και την γεωγραφική τους ποικιλία, περιλαμβάνουν τα περισσότερα είδη κλίματος. Στα ανατολικά του 100ου δυτικού μεσημβρινού, το κλίμα αλλάζει από υγρό ηπειρωτικό στα βόρεια σε υγρό υποτροπικό στα νότια. Το νότιο άκρο της Φλόριντα και η Χαβάη έχουν τροπικό κλίμα. Οι Μεγάλες Πεδιάδες δυτικά του 100ού μεσημβρινού είναι ημίξηρες. Πολλά από τα δυτικά βουνά έχουν αλπικό κλίμα. Το κλίμα είναι ξηρό στην Μεγάλη Λεκάνη, ερημικό στα Νοτιοδυτικά, Μεσογειακό στην παράκτια Καλιφόρνια και ωκεάνιο στο παραλιακό Όρεγκον και στην Ουάσινγκτον και τη νότια Αλάσκα. Το μεγαλύτερο μέρος της Αλάσκας είναι υποαρκτικό ή πολικό. Οι ακραίες καιρικές συνθήκες δεν είναι σπάνιες—οι πολιτείες που συνορεύουν με τον Κόλπο του Μεξικού είναι επιρρεπείς σε κυκλώνες, και οι περισσότεροι σίφωνες του κόσμου δημιουργούνται μέσα στη χώρα, κυρίως στην Κοιλάδα των Τυφώνων στα Μεσοδυτικά.
Η χλωρίδα και πανίδα των ΗΠΑ θεωρείται υπερποικίλη: περί τα 17.000 είδη ανώτερων φυτών συναντώνται στις ηπειρωτικές Ηνωμένες Πολιτείες και την Αλάσκα, και πάνω από 1.800 είδη αγγειόσπερμων βρίσκονται στη Χαβάη, από τα οποία μερικά βρίσκονται στην ηπειρωτική χώρα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες ενδημούν περισσότερα από 400 είδη θηλαστικών, 750 πτηνών, και 500 ερπετών και αμφιβίων. Περίπου 91.000 είδη εντόμων έχουν περιγραφεί. Η Πράξη απειλούμενων ειδών, (Endangered Species Act) του 1973 προστατεύει τα απειλούμενα και υπό εξαφάνιση είδη και τα περιβάλλοντα τους, τα οποία παρακολουθούνται από την Υπηρεσία Θαλάσσιας και Άγριας Ζωής Ηνωμένων Πολιτειών, (United States Fish and Wildlife Service). Υπάρχουν πενήντα οκτώ εθνικά πάρκα και εκατοντάδες άλλα πάρκα ομοσπονδιακής διαχείρισης, δάση, και περιοχές άγριας ζωής. Συνολικά, η κυβέρνηση κατέχει 28,8% της χερσαίας έκτασης της χώρας. Το μεγαλύτερο μέρος από αυτήν την έκταση είναι προστατευόμενη περιοχή, αν και μέρος του μισθώνεται για εξόρυξη πετρελαίου και αερίου, εξαγωγή ορυκτών, υλοτομία, ή στέγαση βοοειδών· το 2,4% χρησιμοποιείται για στρατιωτικούς σκοπούς.

Κόμματα και ιδεολογία

Οι Ηνωμένες Πολιτείες λειτουργούν υπό ένα δικομματικό σύστημα στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας τους. Για τα αιρετά αξιώματα στα περισσότερα επίπεδα, πολιτειακά διαχειριζόμενες προκριματικές εκλογές επιλέγουν τους υποψηφίους των μεγάλων κομμάτων για τις ακόλουθες γενικές εκλογές. Από τις γενικές εκλογές του 1856, τα μεγάλα κόμματα είναι το Δημοκρατικό Κόμμα, που ιδρύθηκε το 1824, και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, που ιδρύθηκε το 1854. Από τον Εμφύλιο Πόλεμο, μόνο ένας προεδρικός υποψήφιος τρίτου κόμματος. Ο πρώην πρόεδρος Θίοντορ Ρούζβελτ, διαγωνιζόμενος ως Προοδευτικός το 1912 έλαβε πάνω από το 20% της λαϊκής ψήφου.
Στην Αμερικανική πολιτική κουλτούρα, το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα θεωρείται κεντροδεξιό ή συντηρητικό και το Δημοκρατικό Κόμμα θεωρείται κεντροαριστερό ή φιλελεύθερο. Οι πολιτείες της Βορειοανατολικής και της Δυτικής Ακτής και κάποιες πολιτείες των Μεγάλων Λιμνών, γνωστές ως «μπλε πολιτείες», είναι σχετικά φιλελεύθερες. Οι «κόκκινες πολιτείες» του Νότου και μέρη των Μεγάλων Πεδιάδων και των Βραχωδών Ορέων είναι σχετικά συντηρητικές.
Ο νικητής των προεδρικών εκλογών του 2008, ο Δημοκρατικός Μπαράκ Ομπάμα, είναι ο 44ος Πρόεδρος των ΗΠΑ. Οι ενδιάμεσες εκλογές του 2010 έδωσαν στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα τον έλεγχο της Βουλής και κέρδη στη Γερουσία, όπου οι Δημοκρατικοί διατηρούν την πλειοψηφία. Στο 112ο Κογκρέσο των ΗΠΑ, η Γερουσία περιλαμβάνει 51 Δημοκρατικούς, δύο ανεξάρτητους που συντάσσονται με τους Δημοκρατικούς, και 47 Ρεπουμπλικάνους· η Βουλή περιλαμβάνει 240 Ρεπουμπλικάνους και 190 Δημοκρατικούς—τρεις έδρες είναι κενές. Υπάρχουν 29 Ρεπουμπλικάνοι και 20 Δημοκρατικοί πολιτειακοί κυβερνήτες, καθώς και ένας ανεξάρτητος.

Εκλογές

Οι τελευταίες εκλογές για τη Βουλή των Αντιπροσώπων και για τη Γερουσία έγιναν στις 4 Νοεμβρίου 2014.

Δημογραφικά

Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2016 του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ήταν 78,5 χρόνια (76 χρόνια οι άνδρες και 81 οι γυναίκες).

Θρησκεία

Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι επίσημα ένα κοσμικό κράτος· η Πρώτη Τροποποίηση του Συντάγματος των ΗΠΑ εγγυάται την ελεύθερη άσκηση της θρησκείας και απαγορεύει την εγκαθίδρυση οποιασδήποτε θρησκευτικής εξουσίας. Σε μια έρευνα του 2002, το 59% των Αμερικανών δήλωσαν ότι η θρησκεία έπαιζε έναν «πολύ σημαντικό ρόλο στη ζωή τους», ένα αρκετά μεγαλύτερο ποσοστό από αυτά σε οποιοδήποτε άλλο πλούσιο έθνος. Σύμφωνα με μια έρευνα του 2007, το 78,4% τω ενηλίκων προσδιορίζονταν ως Χριστιανοί, κάτω από το 86,4% το 1990. Τα Προτεσταντικά δόγματα ανέρχονταν στο 51,3%, ενώ ο Ρωμαιοκαθολικισμός, με 23,9%, ήταν το μεγαλύτερο διακριτό δόγμα. Η έρευνα κατηγοριοποιεί τους λευκούς Ευαγγελικούς, το 26,3% του πληθυσμού, ως τη μεγαλύτερη θρησκευτική ομάδα της χώρας· και μια άλλη έρευνα υπολογίζει ότι οι Ευαγγελικοί όλων των φυλών αποτελούν το 30–35% του πληθυσμού. Επίσης, υπάρχουν 1.219.931 Μάρτυρες του Ιεχωβά και 6.398.889 Μορμόνοι της Εκκλησίας του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών. Οι συνολικές αναφερόμενες μη Χριστιανικές θρησκείες το 2007 ήταν 4,7%, έναντι 3,3% το 1990. Οι μεγαλύτερες μη Χριστιανικές θρησκείες ήταν ο Ιουδαϊσμός (1,7%), ο Βουδισμός (0,7%), το Ισλάμ (0,6%), ο Ινδουισμός (0,4%), και ο Ενωτικός Οικουμενισμός (0,3%). Η έρευνα επίσης ανέφερε ότι το 16,1% των Αμερικανών περιέγραψαν τον εαυτό τους ως αγνωστικιστές, άθεοι, ή απλά να μην έχουν θρησκεία, έναντι 8,2% το 1990.