Μανσούρα (Αίγυπτος)

Ετυμολογία

Μανσούρα στα αραβικά σημαίνει "νικηφόρος". Η πόλη πήρε το όνομα της μετά τη νίκη των Αιγυπτίων επί του Λουδοβίκου του Θ' της Γαλλίας κατά τη διάρκεια της Ζ' Σταυροφορίας.

Τοποθεσία

Η Μανσούρα βρίσκεται στην ανατολική όχθη του βραχίονα της Δαμιέττας (ή Νταμιέτα) του Νείλου, στην περιοχή του Δέλτα του. Η πόλη βρίσκεται περίπου 120 χμ βορειοανατολικά του Καΐρου. Απέναντι από τη Μανσούρα, στην αντίπερα όχθη του Νείλου, βρίσκεται η πόλη Τάλχα (92.084 κάτοικοι).

Ιστορία

Η Μανσούρα ιδρύθηκε το 1219 από τον ανηψιό του Σαλαντίν, τον Αμπού-Μπακρ Μαλίκ ιμπν αλ-Αντίλ τον Α' της δυναστείας των Αγιουβιδών. Μετά τη νίκη των Αιγυπτίων επί των Σταυροφόρων κατά τη διάρκεια της Ζ' Σταυροφορίας, η πόλη ονομάστηκε Μανσούρα ("η νικηφόρος").
Κατά την Έβδομη (Ζ') Σταυροφορία, οι Καπετίδες νικήθηκαν και τράπηκαν σε φυγή. Υπολογίζεται ότι 15.000-30.000 από τους άντρες τους έπεσαν στο πεδίο της μάχης. Ο Λουδοβίκος Θ' της Γαλλίας πιάστηκε αιχμάλωτος στη μάχη της Μανσούρα (1250) και τον περιόρισαν στο σπίτι του Ιμπραήμ μπεν Λόκμαν, γραμματέα του σουλτάνου. Ο αδερφός του βασιλιά φυλακίστηκε κι αυτός στο ίδιο σπίτι. Ο σουλτάνος φρόντισε για αυτούς. Το σπίτι του Ιμπραήμ μπεν Λόκμαν είναι στις μέρες μας μουσείο στη Μανσούρα (Εθνικό μουσείο της Μανσούρας). Είναι ανοικτό στο κοινό και στεγάζει αντικείμενα που ανήκαν στο Γάλλο μονάρχη, συμπεριλαμβανομένης της προσωπικής του τουαλέτας από το 13ο αιώνα.
Η αερομαχία της Μανσούρας στις 14 Οκτωβρίου του 1973 συνέβη κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Γιομ Κιπούρ. Τα μαχητικά της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας έκαναν επίθεση σε αιγυπτιακές αεροπορικές βάσεις και αναχαιτίστηκαν από την πολεμική αεροπορία της Αιγύπτου. Εκείνη την ημέρα, 160 μαχητικά τζετ, τα περισσότερα ισραηλινά, συγκρούστηκαν για 53 λεπτά πάνω από την πόλη της Μανσούρας στο Δέλτα του Νείλου. Παρά την αριθμητική και ποιοτική υπεροχή των πολεμικών αεροσκαφών του Ισραήλ, 18 ισραηλινά αεροσκάφη καταρρίφθηκαν. Τα υπόλοιπα υποχώρησαν. Η Αίγυπτος ανακοίνωσε τότε την απώλεια έξι αεροσκαφών, από τα οποία μόνο τρία έπεσαν από ισραηλινά πυρά. Η αιγυπτιακή κυβέρνηση στη συνέχεια άλλαξε την Ημέρα της Πολεμικής Αεροπορίας στην Αίγυπτο από τις 2 Νοεμβρίου που ήταν πριν στις 14 Οκτωβρίου ως ανάμνηση της αερομαχίας της Μανσούρας.

Πολιτισμός

Η διάλεκτος των αιγυπτιακών αραβικών που ομιλείται από τους κατοίκους της Μανσούρας είναι μια βόρεια διάλεκτος των αιγυπτιακών αραβικών με εμφανείς επιρροές από τους αγροτικούς οικισμούς που περιβάλλουν την πόλη, καθένας εκ των οποίων συνεισέφερε πληθυσμιακά στην πόλη της Μανσούρας στο πέρασμα των χρόνων. Υπάρχουν κάποιες ομοιότητες με τα αιγυπτιακά αραβικά της Αλεξάνδρειας όσον αφορά κάποιες πτυχές της προφοράς.
Όπως προαναφέρθηκε, το Εθνικό Μουσείο της Μανσούρας ήταν το σπίτι του Ιμπραήμ μπεν Λόκμαν, το σπίτι στο οποίο ο Λουδοβίκος Θ' της Γαλλίας φυλακίστηκε το 1250 κατά τη διάρκεια της Ζ' Σταυροφορίας. Στο μουσείο εκτίθενται μεταλλικές πανοπλίες και ξίφη των σταυροφόρων, καθώς επίσης και μια συλλογή από χάρτες. Τεράστιοι πίνακες απεικονίζουν τη Μάχη της Μανσούρας.
Η Μανσούρα είναι γνωστή για το αρχιτεκτονικό της στυλ, ιδίως το Παλάτι Σιναουί (Shinnawi Palace), που χτίστηκε από Ιταλό αρχιτέκτονα το 1928. Το τζαμί του Ελ Σαλέχ Αγιούμπ Ελ Κεμπίρ είναι ένα από τα πιο σημαντικά στη Μανσούρα. Χτίστηκε από έναν πιστό υπηρέτη του Σουλτάνου και βρίσκεται στο δρόμο που χωρίζει την παλαιά πόλη της Μανσούρα από την καινούργια.
Όπως το Κάιρο, η Αλεξάνδρεια και το Πορτ Σάιντ, έτσι και η Μανσούρα είχε μια ακμάζουσα ελληνική κοινότητα μέχρι την περίοδο που ανέλαβε ο Νάσερ, όταν πολλοί εξαναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα. Πολλά από τα παλαιότερα και καλύτερα καταστήματα και επιχειρήσεις της περιοχής εξακολουθούν να κρατούν τα αρχικά ελληνικά τους ονόματα. Το πρώτο παλαιό αγγλικό σχολείο της πόλης ιδρύθηκε στο σημείο που βρισκόταν το παλιό ελληνικό σχολείο στην περιοχή Τοριέλ, μια από τις παραδοσιακά σχετικά ευημερούσες συνοικίες της πόλης.

Εκπαίδευση

Το Πανεπιστήμιο της Μανσούρας ιδρύθηκε το 1962, αρχικά ως παράρτημα του Πανεπιστημίου του Καΐρου. To κέντρο ουρολογίας και νεφρολογίας Μοχάμεντ Γκονίμ του Πανεπιστημίου της Μανσούρας θεωρείται ως το καλύτερο κέντρο νεφρού στη Μέση Ανατολή και την Αφρική.