Πλάτων Δρακούλης

Νεανικά χρόνια και πρώτη σοσιαλιστική δράση

Γεννήθηκε το 1858 στην Ιθάκη (τότε βρετανική κτήση, όπως όλα τα Επτάνησα), από ευκατάστατη οικογένεια. Ο πατέρας του, Ευστάθιος Δρακούλης, διέτελεσε για πολλά χρόνια έπαρχος του νησιού. Τελείωσε το γυμνάσιο στην Πάτρα και στη συνέχεια σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Εργάστηκε (1885-1887) ως δημοσιογράφος στην εφημερίδα Αιών του Τιμολέοντα Φιλήμονα. Από τον Αύγουστο του 1885 και για δύο χρόνια εξέδιδε το περιοδικό Άρδην, το οποίο αυτοπροσδιοριζόταν ως «φύλλον των ανθρωπίνων συμφερόντων» και είχε κοινωνιολογικό περιεχόμενο. Από τις σελίδες του περιοδικού ο Δρακούλης προπαγανδίζει την αναδιανομή του πλούτου υπέρ των «μοχθούντων», την πρόνοια για τους φτωχούς τους ανήμπορους και τους «πεινώντας» κ.λπ. Παρά γενικά τον ήπιο σοσιαλιασμό που πρόβαλε μέσα από το Αρδην ο Δρακούλης, ο οποίος δεν έκανε λόγο για «πάλη των τάξεων» και βίαιες κινητοποιήσεις, ο αθηναϊκός τύπος της εποχής ανησύχησε από τα γραπτά του και από την απήχηση που φαίνεται πως είχαν, σε τμήμα της νεολαίας κυρίως, και του επιτέθηκε με χαρακτηρισμούς περί εγκληματικότητας, ανατρεπτικότητας, ανηθικότητας και αθεΐας. Το 1886 ο Δρακούλης μετέφρασε και εξέδωσε τη μπροσούρα Προς τους νέους (στα γαλλικά: Aux jeunes gens, Παρίσι 1881) του Κροπότκιν, η οποία είχε μεγάλη απήχηση. Μετέφρασε και εξέδωσε επίσης την επόμενη χρονιά άλλη μια μπροσούρα του διάσημου αναρχικού στοχαστή, την Αναρχία στην σοσιαλιστική εξέλιξη (στα γαλλικά: L'Anarchie dans l'evolution socialiste, Παρίσι 1887).

Μετοίκηση στην Αγγλία

To 1887 ο Δρακούλης μετέβη στην Αγγλία, χωρίς ωστόσο η παραμονή του εκεί να τον αποκόψει από την Ελλάδα, αφού -μεταξύ άλλων- στις βουλευτικές εκλογές του 1895 κατήλθε ως κοινός υποψήφιος των Ελλήνων σοσιαλιστών με την Σοσιαλιστική Αδελφότητα σε Αθήνα και Πάτρα. Πήγε καλά σε ψήφους, αλλά δεν κατάφερε να εκλεγεί (ήταν στους πρώτους επιλαχόντες).
Στην Αγγλία, ο Δρακούλης νυμφεύθηκε μια πλούσια Αγγλίδα και σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, του οποίου ανακηρύχτηκε διδάκτωρ. Από το 1894 μέχρι το 1899 δίδαξε ελληνική γλώσσα και φιλολογία στην Οξφόρδη. Παραιτήθηκε από τη θέση του, μη δεχόμενος να διδάξει ελληνικά με ερασμιακή προφορά. Το 1901 έβγαλε στη Οξφόρδη το μηνιαίο περιοδικό Έρευνα, την έκδοση του οποίου αργότερα μετέφερε στην Αθήνα με μορφή εβδομαδιαίας εφημερίδας. Ταυτόχρονα, μετέβαλε και τη φυσιογνωμία του εντύπου, ενισχύοντας τη δημοσίευση θεωρητικών και πολιτικών κειμένων, σε βάρος των θεοσοφιστικών και θρησκευτικών, τα οποία ωστόσο δεν εξαφανίστηκαν από την ύλη.
Ο Δρακούλης διατηρούσε σχέσεις με το διεθνή σοσιαλισμό, κάτι που του προσέδιδε ιδιαίτερο κύρος εντός της Ελλάδας. Το 1889 είχε λάβει μέρος στο ιδρυτικό συνέδριο της Β΄ Διεθνούς που είχε συνέλθει στο Παρίσι, μένοντας μακριά από τις διάφορες τάσεις της, ανάμεσά τους και από τους μαρξιστές. Μαζί με τον Σταύρο Καλλέργη, και παρ' όλες τις μεταξύ τους διαφωνίες, πέτυχαν την καθιέρωση του εορτασμού της εργατικής πρωτομαγιάς στην Ελλάδα.

Επιστροφή στην Ελλάδα

Ο Δρακούλης επέστρεψε στην Ελλάδα το 1908 και ο εργατικός κόσμος της χώρας τον υποδέχτηκε με εξαιρετικές τιμές, έχοντας πολλές προσδοκίες από αυτόν. Το 1910 ίδρυσε το Σύνδεσμο των Εργατικών Τάξεων της Ελλάδας (κατόπιν Ελληνικό Σοσιαλιστικό Κόμμα). Στις εκλογές του Αυγούστου του 1910 για την Α΄ Διπλή Αναθεωρητική Βουλή, ο Δρακούλης εκλέχτηκε ως ανεξάρτητος σοσιαλιστής βουλευτής και στήριξε την κυβέρνηση του Ελευθέριου Βενιζέλου, παρέχοντας ψήφο εμπιστοσύνης. Στις εκλογές του Νοεμβρίου του ίδιου έτους για τη Β΄ Διπλή Αναθεωρητική Βουλή, επανεκλέχτηκε ως συνεργαζόμενος σοσιαλιστής με το Κόμμα των Φιλελευθέρων, ωστόσο η επανεκλογή του τελικά ακυρώθηκε, έπειτα από προσφυγές συνυποψηφίων του.
Ήταν υπέρμαχος της πολεμικής πολιτικής του Ελευθερίου Βενιζέλου.