Ισίδωρος Ζουργός

Φράουστ (1995, 2010)

Το μυθιστόρημα Φράουστ είναι το πρώτο βιβλίο του συγγραφέα και συνομιλεί με τον ευρωπαϊκό μύθο του δόκτορα Φάουστ μέσα από τα μάτια του Φραγκίσκου, ενός νεαρού, φιλόδοξου συγγραφέα, ο οποίος βρίσκει τυχαία μία σειρά από αδημοσίευτα χειρόγραφα και τα παρουσιάζει για δικά του. Η ιστορία λαμβάνει χώρα στη Θεσσαλονίκη, σε ελληνικά νησιά και στο Εδιμβούργο τη δεκαετία του 1980. Η κατά τόπους γοτθική ατμόσφαιρα του μυθιστορήματος έχει συγγένειες με τη λογοτεχνία τρόμου. Σε όλο το μυθιστόρημα υπάρχει μία μόνιμη συνύπαρξη του αληθινού με τον φανταστικό κόσμο της λογοτεχνίας και των πνευμάτων, έως το σημείο που οι δύο κόσμοι μπλέκονται και ο Φραγκίσκος καλείται να αντιμετωπίσει το πεπρωμένο του, παρουσία του Εωσφόρου.

Αποσπάσματα από το βιβλίο του ωκεανού (2000, 2007)

Είναι το δεύτερο μυθιστόρημα το Ισίδωρου Ζουργού. Η ιστορία του βιβλίου εκκινεί ένα βράδυ σε κάποιο μικρό νησί του Αιγαίου, όπου ύστερα από μία δυνατή καταιγίδα, κάποιος άγνωστος διηγείται αποσπάσματα από ένα βιβλίο που δεν γράφτηκε ποτέ. Το μυθιστόρημα περιλαμβάνει εγκιβωτισμένες αφηγήσεις που ανακαλούν τη λαογραφική παράδοση της ανατολικής Μεσογείου. Τον κόσμο αυτών των ιστοριών συνθέτουν ξωθιές, νάνοι, βρικόλακες, δράκοι, μυθικά πρόσωπα. Το βιβλίο κινείται μεταξύ παρόντος και παρελθόντος, ρεαλισμού και λαϊκών παραμυθιών.

Η ψίχα εκείνου του καλοκαιριού (2002)

Ο αφηγηματικός χρόνος του μυθιστορήματος είναι το καλοκαίρι του 1974 μέσα από τα μάτια του εντεκάχρονου Νικόλα. Το βιβλίο αποτελεί έναν ύμνο στην παιδική ηλικία, στην ανεμελιά του ελληνικού καλοκαιριού, αλλά και στη φθινοπωρινή μελαγχολία, στα πρώτα σκιρτήματα της ήβης καθώς και στα φαντάσματα της ενηλικίωσης που πλανώνται πάνω από τη ζωή του Νικόλα και των συνομηλίκων του μέσα από το κλίμα της επιστράτευσης του 1974.

Στη σκιά της πεταλούδας (2005)

Είναι το πρώτο μυθιστόρημα του Ισίδωρου Ζουργού που εντάσσεται σε ένα ιστορικό περιβάλλον. Χρονικά η αφήγηση καλύπτει έναν αιώνα, όπως μαρτυρεί και ο υπότιτλος του βιβλίου «Μυθιστόρημα για έναν αιώνα». Η πλοκή του έργου ξεκινά όταν ένας άντρας και μία γυναίκα εγκλωβίζονται στο ασανσέρ ενός κτηρίου παραμονές Δεκαπενταύγουστου. Αποκλεισμένοι για τρεις ημέρες αποφασίζουν να διηγηθεί ο καθένας τους τη γενεαλογική του ιστορία. Με αυτόν τον τρόπο παρακολουθούμε την τύχη μιας οικογένειας προσφύγων από την Ανατολική Ρωμυλία και μιας από το Βελβεντό της Κοζάνης που απλώνεται σε τρεις γενιές. Σύμφωνα με τον συγγραφέα, πρόκειται για ένα βιβλίο που ασχολείται με το «πανάρχαιο δράμα, τη συνάντηση του ανθρώπου με την προσωπική του αποτυχία και πτώση». Η Σώτη Τριανταφύλλου αποκάλεσε τη Σκιά της πεταλούδας, «ένα μεγάλο ελληνικό μυθιστόρημα», ενώ ο Χρήστος Γιανναράς υποστήριξε πως το ελληνικό μυθιστόρημα με τον Ζουργό έκανε το άλμα πέρα από τον Τσίρκα.

Αηδονόπιτα (2008)

Στην Αηδονόπιτα, το πέμπτο μυθιστόρημα του Ζουργού, παρακολουθούμε τη ζωή του Γκάμπριελ Θάκερεϊ Λίντον, Αμερικανού φιλέλληνα και σπουδαστή της αρχαίας ελληνικής φιλολογίας, ο οποίος φεύγει από τη Βοστόνη διωγμένος από έναν ανεκπλήρωτο έρωτα και φτάνει στον ελληνικό χώρο για να συμμετάσχει στην Ελληνική Επανάσταση του 1821. Στο βιβλίο εκτός από τα μυθιστορηματικά πρόσωπα, θα συναντήσουμε οπλαρχηγούς της Επανάστασης, τον Λόρδο Βύρωνα αλλά και τον Ανώνυμο, συγγραφέα της Ελληνικής Νομαρχίας. Στην περίπτωση του Ανώνυμου έχουμε μια μυθιστορηματική πρόταση που έρχεται να καλύψει το κενό της ιστορικοφιλολογικής έρευνας. Ο τίτλος του βιβλίου προέρχεται από μία λαϊκή έκφραση, λησμονημένη πια, η οποία και σήμαινε την προσήλωση στο ανέφικτο, με λίγα λόγια μια πίτα γεμάτη όνειρα. Επίσης, αν και μεγάλο μέρος της δράσης εκτυλίσσεται στην πολιορκία και την έξοδο του Μεσολογγίου, γίνεται εκτενής αναφορά στη συμμετοχή της Βόρειας Ελλάδας στην Επανάσταση, όπως και στις σφαγές του ελληνικού πληθυσμού στη Θεσσαλονίκη τους πρώτους μήνες του Ξεσηκωμού.

Ανεμώλια (2011)

Τα Ανεμώλια είναι το έκτο μυθιστόρημα του Ζουργού. Μία παρέα πέντε φίλων από τη Θεσσαλονίκη, που μεγάλωσαν στην ίδια γειτονιά, φεύγουν με ένα ιστιοπλοϊκό, αφήνοντας πίσω τους τις οικογένειές τους και την πληκτική καθημερινότητα. Το μυθιστόρημα είναι μια περιπλάνηση στον χρόνο, αναψηλάφηση του παρελθόντος και αναζήτηση του εαυτού σε έναν κόσμο όπου οι παλιές βεβαιότητες έχουν καταρρεύσει και τα οράματα έχουν διαψευσθεί. Η δράση περιελίσσεται γύρω από το θέμα της αντρικής φιλίας και της φυγής. Το μυθιστόρημα συνομιλεί συνεχώς με τον ομηρικό κόσμο όχι μόνο στους σημαντικούς του άξονες αλλά ακόμη και σε σημειολογικές λεπτομέρειες. Ο τίτλος «Ανεμώλια» στη γλώσσα του Ομήρου δηλώνει τα λόγια του ανέμου, τα μάταια, τα ανώφελα. Το μυθιστόρημα κέρδισε το Βραβείο Αναγνωστών ΕΚΕΒΙ-ΕΡΤ για το 2011.

Σκηνές από τον βίο του Ματίας Αλμοσίνο (2014)

Στο έβδομο, πολυσχιδές μυθιστόρημα, Σκηνές από τον βίο του Ματίας Αλμοσίνο, ο Ζουργός επανέρχεται στο ιστορικό περιβάλλον, αυτή τη φορά κάνοντας λόγο για τον 17ο αιώνα. Πρωταγωνιστής είναι ο Ματίας Αλμοσίνο, κρυπτοεβραίος από τη Βασιλεία της Ελβετίας, που διασχίζει σε νεαρή ηλικία τη Respublica Christiana (Χριστιανική Επικράτεια) αλλάζοντας θρησκευτικές και φυλετικές ταυτότητες. Το βιβλίο πραγματεύεται τη γέννηση του ορθολογισμού και του επιστημονικού λόγου μέσα σε έναν γενικότερο θεοκρατικό μεσσιανισμό, ενώ συνομιλεί άμεσα με τον Θρήνο της Κάντιας του Διονυσίου Ρώμα καθώς και με πολλά άλλα βιβλία, ποικίλου περιεχομένου, όπως είναι η Ανατομία της μελαγχολίας του Ρόμπερτ Μπάρτον, αλλά και με ζωγραφικούς πίνακες του Ρέμπραντ και του Μπρέγκελ. Ο τίτλος του μυθιστορήματος παραπέμπει στις «Σκηνές από το βίο του Μάξιμου του Γραικού» του Μήτσου Αλεξανδρόπουλου. Το μυθιστόρημα κέρδισε το Ειδικό Βραβείο βιβλιοπωλείων Public 2015.

Λίγες και μία νύχτες (2017)

Το όγδοο μυθιστόρημα του Ισίδωρου Ζουργού είναι ένα μυθιστόρημα για τον 20ό αιώνα. Το βιβλίο ξεκινάει με την άφιξη του έκπτωτου σουλτάνου Αβδούλ Χαμίτ Β΄στην πόλη της Θεσσαλονίκης την άνοιξη του 1909. Ο σουλτάνος, εξορισμένος από την κυβέρνηση των Νεότουρκων, μένει έγκλειστος στη βίλα Αλλατίνι στη Λεωφόρο των Εξοχών, στη σημερινή Βασιλίσσης Όλγας. Εκεί, σαν μία αντεστραμμένη Σεχραζάτ, διηγείται την ιστορία της ζωής του στην κόρη του οικονομικού συμβούλου του, την οποία και ερωτεύεται ο εντεκάχρονος Λευτέρης Ζεύγος, γιος του κηπουρού της έπαυλης και πρωταγωνιστής του βιβλίου. Ο μυθιστορηματικός χρόνος εκκινεί το 1909 και σταματά το καλοκαίρι του 1979. Στον πολυτάραχο βίο του, ο Ζεύγος θα περιπλανηθεί με ψευδώνυμο σε διάφορες πόλεις γνωρίζοντας επινοημένα αλλά και ιστορικά πρόσωπα, όπως ο έμπορος όπλων, Μπαζίλ Ζαχάρωφ. Το μυθιστόρημα διαπλέκει στις σελίδες του, κατά την προσφιλή συνήθεια του συγγραφέα, διάσημα έργα ομοτέχνων του: στις σελίδες του παρελαύνουν οι Άθλιοι, ο Κόμης Μοντεχρήστος, ο Τζακ Λόντον και το Σιδερένιο τακούνι. Η περίπτωση του Γιούγκερμαν του Μ. Καραγάτση είναι αξιοσημείωτη, καθώς ο καραγατσικός ήρωας εμφανίζεται στο μυθιστόρημα ως επιστήθιος φίλος του Ζεύγου.