Τρομοκρατική επίθεση στο Κράισττσερτς

Επιθέσεις

Οι δύο επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν το μεσημέρι της 15ης Μαρτίου 2019, με διαφορά ενός τετάρτου. Η πρώτη έγινε 13.40, στο Τζαμί Αλ Νουρ, που βρίσκεται στο Ρίκαρτον, ένα προάστιο του Κράισττσερτς, και η δεύτερη στην 13.55 στο Ισλαμικό Κέντρο στο Λίνγουντ, που βρίσκεται πέντε χιλιόμετρα μακριά από το Τζαμί Αλ Νουρ. 
Και στις δύο περιπτώσεις ο δράστης ήταν ο ίδιος, ο 28χρονος Αυστραλός Brenton Harrison Tarrant, οπαδός της ανωτερότητας των λευκών.  Ο Tarrant έκανε live streaming στο Facebook Live την επίθεση στο Τζαμί Αλ Νουρ, ξεκινώντας ενώ οδηγούσε το αυτοκίνητο πηγαίνοντας στο τζαμί. Ενώ βρισκόταν στο αυτοκίνητο άκουγε ένα παραδοσιακό Βρετανικό εμβατήριο, το «The British Grenadiers», και ένα σερβικό εθνικιστικό τραγούδι από τον πόλεμο στη Βοσνία, που επαινούσε τον Ράντοβαν Κάρατζιτς. Η live streaming λήψη συνεχίστηκε όταν έφτασε στο τζαμί, όπου ο Tarrant σκότωσε 42 ανθρώπους, και σταμάτησε ενώ κατευθυνόταν στο Ισλαμικό Κέντρο του Λίνγουντ, όπου σκότωσε άλλους επτά ανθρώπους. Ένας ακόμα υπέκυψε αργότερα στα τραύματά του στο νοσοκομείο. Επίσης υπήρξαν 50 τραυματίες. Στα όπλα που χρησιμοποίησε είχε γράψει τα ονόματα από μάχες μεταξύ Χριστιανών και Μουσουλμάνων καθώς και τα ονόματα ακροδεξιών, όπως του Josué Estébanez, που το 2007 είχε σκοτώσει ένα 16χρονο αντιφασίστα σε σταθμό του μετρό της Μαδρίτης και του Luca Traini, που το 2017 τραυμάτισε σοβαρά έξι Αφρικανούς μετανάστες στη Ματσεράτα και επιτέθηκε στα τοπικά γραφεία του Δημοκρατικού Κόμματος, μετά τη δολοφονία μιας 18χρονης Ιταλίδας από τρεις Νιγηριανούς εμπόρους ναρκωτικών.
Η αστυνομία βρήκε δύο βόμβες σε ένα όχημα, που εξουδετερώθηκαν από το στρατό της Νέας Ζηλανδίας.

Ύποπτοι

Ο αστυνομικός επίτροπος Μάικ Μπους δήλωσε αρχικά ότι τρεις άνδρες και μία γυναίκα συνελήφθησαν σε σχέση με τις επιθέσεις σε δύο τζαμιά. Και οι τέσσερις είχαν εξτρεμιστικές απόψεις. Ένας από τους υπόπτους αφέθηκε ελεύθερος, αφού διαπιστώθηκε ότι δεν εμπλεκόταν στο περιστατικό.
Πριν από το πυροβολισμό, ο δράστης δημοσίευσε το μανιφέστο με τίτλο "Η Μεγάλη Αντικατάσταση" (αναφορά στη θεωρία συνωμοσίας της γενοκτονίας των λευκών και τη γαλλική παραλλαγή) στη σελίδα 8chan. Το μανιφέστο περιλαμβάνει αναφορές σε δημοφιλή δεξιά στοιχεία, μιμίδια του 4chan και μια ενθάρρυνση προς τους χρήστες του διαδικτύου να συμφωνήσουν με την επίθεση και να δημιουργήσουν περισσότερα μιμίδια. Ο συγγραφέας του μανιφέστου χαρακτηρίζει τον εαυτό του "αφαιρετή των κεμπάπ", σε σχέση με ένα μιμίδιο στο 4chan σχετικά με τις επιθέσεις που διέπραξε ο στρατός των Σερβοβόσνιων εναντίον των Βόσνιων Μουσουλμάνων. Ο λογαριασμός του δράστη στο Twitter έχει αφαιρεθεί. Ο λογαριασμός του έδειχνε εικόνες με πυροβόλα όπλα που περιείχαν το νεοναζιστικό σύμβολο του Μαύρου Ήλιου και τις Δεκατέσσερις Λέξεις (οι οποίες εμφανίστηκαν στο μανιφέστο), καθώς και ονόματα θυμάτων τρομοκρατικών επιθέσεων στη Δύση.

Επακόλουθα

Οι επιζώντες από τα επεισόδια μεταφέρθηκαν σε κοντινά νοσοκομεία, συμπεριλαμβανομένου του νοσοκομείου του Κράισττσερτς. Το συμβούλιο υγείας της επαρχίας του Καντέρμπιουρι ενεργοποίησε το σχέδιο μαζικής απώλειας. Ένας εκπρόσωπος είπε ότι είχαν βρεθεί δύο αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί σε ένα ενιαίο αυτοκίνητο και εξουδετερώθηκαν.
Η ζωντανή μετάδοση δημοσιεύτηκε εκ νέου σε πολλές υπηρεσίες μετάδοσης βίντεο, συμπεριλαμβανομένων των LiveLeak και YouTube. Η αστυνομία, μουσουλμανικές οργανώσεις και η Κυβέρνηση γενικότερα προέτρεψε όποιον βρει το βίντεο να το αφαιρέσει ή να το αναφέρει. Αυστραλιανά μέσα ενημέρωσης επικρίθηκαν για την μετάδοση της επίθεσης στην τηλεόραση, ειδικά όταν ο επιβεβαιωμένος ύποπτος ήταν Αυστραλός.
Μια σειρά από σχολεία κοντά στην περιοχή που έγιναν τα επεισόδια κλειδώθηκαν στον απόηχο της επίθεσης. Οι αρχές συνέστησαν το κλείσιμο των τζαμιών της χώρας μέχρι νεωτέρας και έστειλε την αστυνομία για να ασφαλίσει όλες τις θέσεις. Όλες οι πτήσεις της Air New Zealand Link προς το Κράισττσερτς ακυρώθηκαν ως προληπτικό μέτρο, λόγω της απουσίας ελέγχου ασφαλείας.
Οι Υπάλληλοι της Επιτροπής για τον Συντονισμός της Εγχώριας και Εξωτερικής Ασφάλειας συγκλήθηκαν για να συντονίσουν την αντίδραση της κυβέρνησης. Η πρωθυπουργός Τζασίντα Άρντερν, που βρισκόταν σε διαδήλωση για το κλίμα, επέστρεψε στην Ουέλλινγκτον με αεροπλάνο για να λάβει επίσημη συμβουλή.
Ο τρίτος αγώνας δοκιμαστικού κρίκετ ανάμεσα στη Νέα Ζηλανδία και το Μπαγκλαντές που προγραμματίστηκε στο Χάγκλεϊ Όβαλ του Κράισττσερτς από τις 16 Μαρτίου, ακυρώθηκε λόγω ανησυχιών για την ασφάλεια. Η ομάδα του Μπανγκλαντές κόντευε να μπει στο τζαμί όταν το περιστατικό ξεκίνησε. Οι παίκτες στη συνέχεια τράπηκαν σε φυγή με τα πόδια προς το Χάγκλεϊ Οβάλ και παρέμειναν στο κτίριο.
Στο Ντάνεντιν, η Ομάδα Ένοπλων Δραστών της Νεοζηλανδικής Αστυνομίας έψαξε το σπίτι στο Άντερσονς Μπέι αφού ο δράστης είχε αρχικά ανακοινώσει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι θα έκανε επίθεση στο τζαμί Αλ Χούντα της πόλης. Η αστυνομία απέκλεισε μέρος της οδού Σόμερβιλ και εκκένωσε τους κατοίκους της περιοχής. Το πανεπιστήμιο του Οτάγκο ανέλαβε την παρέλαση για την 150η επέτειο ίδρυσης του στις 16 Μαρτίου, ως απάντηση στις ανησυχίες για την ασφάλεια.

Αντιδράσεις

Η πρωθυπουργός Τζασίντα Άρντερν ονόμασε το περιστατικό "πράξη ακραίας και πρωτοφανής βίας" και είπε: "αυτή είναι μια από τις σκοτεινότερες μέρες της Νέας Ζηλανδίας".
Ο Αυστραλός πρωθυπουργός Σκοτ Μόρισον εξέφρασε την υποστήριξή του για τη Νέα Ζηλανδία και καταδίκασε τις δολοφονίες ως "βίαια, εξτρεμιστική, ακροδεξι'α τρομοκρατική επίθεση." Επιβεβαίωσε ότι ένας Αυστραλός είχε τεθεί υπό κράτηση ως ύποπτος σε σχέση με την επίθεση.
Η Βρετανίδα πρωθυπουργός Τερέζα Μέι και το Μαλαισιανό Υπουργείο Εξωτερικών καταδίκασαν τους πυροβολισμούς και εξέφρασαν την υποστήριξη τους για τα θύματα και τις οικογένειές τους.
Ο YouTuber PewDiePie έγραψε στο twitter ότι "νιώθει απόλυτα αηδιασμένος αφού το όνομά του αναφέρθηκε από το άτομο", ενώ ο δράστης είχε πει στους θεατές "εγγραφείτε στον PewDiePie" στην αρχή της μετάδοσης.
Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ, έγραψε "Τα θερμά μου συλλυπητήρια και ευχές πηγαίνουν στους ανθρώπους της Νέας Ζηλανδίας μετά τη φρικτή σφαγή στα Τζαμιά. 49 αθώοι άνθρωποι πέθαναν παράλογα, μαζί με πολλούς σοβαρά τραυματίες. Στις ΗΠΑ συμπαραστεκόμαστε στη Νέα Ζηλανδία κάνοντας ότι μπορούμε να κάνουμε. Ο θεός να σας ευλογεί όλους!".
Ο πρωθυπουργός της Ουκρανίας Πάβλο Κλίμκιν έγραψε: "Είμαστε μαζί με τους ανθρώπους της Νέας Ζηλανδίας, μετά τις αποτρόπαιες επιθέσεις σε τζαμί στο Κράισττσερτς. Οι σκέψεις μου είναι με όλους που πλήττονται από αυτή την απεχθή πράξη βίας και μίσους".
Ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έστειλε μήνυμα στην Πρωθυπουργό Άρντερν, δηλώνοντας: "Ήταν ωμή και κυνική επίθεση σε πολίτες που είχαν συγκεντρωθεί για τις προσευχές. Πιστεύω ότι όλοι όσοι συμμετείχαν σε αυτό το έγκλημα θα λάβουν την τιμωρία που τους αξίζει".
Ο Πακιστανός πρωθυπουργός Ιμράν Χαν έγραψε για το περιστατικό, καταδικάζοντας έντονα την τρομοκρατική επίθεση. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι αυτό "επανεπιβεβαιώνει αυτό που έχουμε πάντοτε: η τρομοκρατία δεν έχει θρησκεία."
Ο Αυστραλός γερουσιαστής Φρέιζερ Άνινγκ, ενώ καταδίκασε την επίθεση, επέκρινε την παρουσία των μουσουλμάνων στην Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία, καθώς και την αυξανόμενη ισλαμοφοβία που το ακολουθεί. Επιπλέον, ο ίδιος επισημαίνει επίσης την εγγενή βία της Ισλαμικής διδασκαλίας και πολλές τρομοκρατικές πράξεις που διαπράχθηκαν από Μουσουλμάνους.