Μάρτιν ΜακΝτόνα

Βιογραφικά στοιχεία

Η οικογένεια Μακ Ντόνα εγκατέλειψε την Ιρλανδία λίγο πριν από τη γέννηση του Μάρτιν και κατέφυγε στο Κάμπεργουελ, ένα προάστιο του Λονδίνου όπου γεννήθηκε ο συγγραφέας στις 26 Μαρτίου 1970. Ο μικρός Μάρτιν όμως δεν έχασε την επαφή του με την Ιρλανδία καθώς την επισκεπτόταν κάθε καλοκαίρι. Έτσι περνούσε τους καλοκαιρινούς μήνες μεταξύ της ιδιαίτερης πατρίδας της μητέρας του, το Easkey στο Sligo και εκείνης του πατέρα του, το Κονεμάρα (Connemara) στο Γκάλγουει (Galway). Οι γονείς του ήταν άνθρωποι της εργατικής τάξης: Ο πατέρας του δούλευε στις οικοδομές και η μητέρα του ως παραδουλεύτρα.
Ο Μάρτιν αποφάσισε να παρατήσει το σχολείο σε ηλικία 16 ετών, γιατί οι καθηγητές του είχαν το θράσος να επικρίνουν τα γραπτά του και αποφάσισε να κυνηγήσει την επιτυχία γράφοντας σενάρια για το ραδιόφωνο, καθώς όσα είχε ακούσει μέχρι τότε του είχαν φανεί "μπούρδες". Όταν λοιπόν οι γονείς του επέλεξαν να συνταξιοδοτηθούν πρόωρα προκειμένου να επιστρέψουν στη γενέτειρά τους, εκείνος πήρε την απόφαση, μαζί με τον μεγαλύτερο αδερφό του (και αργότερα γνωστό σεναριογράφο) Τζον Μάικλ, να μείνουν στο Λονδίνο και να αφοσιωθούν στη συγγραφή σεναρίων. Πράγματι, απέστειλε πολυάριθμα σενάρια στο BBC, που απορρίφθηκαν το ένα μετά το άλλο. 
Η καταξίωση ήρθε τελικά λίγο αφού έκλεισε τα 25, όταν παρουσιάστηκε με μεγάλη εισπρακτική και καλλιτεχνική επιτυχία το έργο, "Η βασίλισσα ομορφιάς του Λινέιν", του οποίου η συγγραφή είχε ολοκληρωθεί σε οκτώ μόλις μέρες σύμφωνα με δημοσιεύματα. Ο Μακ Ντόνα κατατάχθηκε αρχικά από τους κριτικούς στην ίδια γενιά με τους Σάρα Κέιν και Μαρκ Ρέιβενχιλ (θέατρο "in yer face"). Έκτοτε τα έργα του παίζονται κάθε χρόνο με μεγάλη επιτυχία στη Μεγάλη Βρετανία αλλά και στο εξωτερικό. Το 1997 μάλιστα ο Μακ Ντόνα έγινε ο πρώτος συγγραφέας μετά τον Σαίξπηρ που είδε τέσσερα έργα του να ανεβαίνουν με επιτυχία στο West-End του Λονδίνου από επαγγελματικούς θιάσους μέσα στην ίδια χρονιά. Το Βασιλικό Εθνικό Θέατρο του Λονδίνου τον προσέλαβε ως μόνιμο συνεργάτη-συγγραφέα και οι κριτικές συνεχίζονταν ομόφωνα θετικές ως τον "υπολοχαγό του Ίνισμορ". Το έργο, που επί πέντε χρόνια δεν ανέβαινε σε καμία Λονδρέζικη σκηνή γιατί αναφερόταν στον ΙΡΑ, σόκαρε το κοινό και τους κριτικούς αφού παρουσίαζε θέμα σχετικό με την τρομοκρατία λίγο μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
Μετά την αδιαφιλονίκητη επιτυχία των έργων του και τη διεθνή καταξίωση του, ο Μακ Ντόνα, απέκτησε γρήγορα τη φήμη του "κακού παιδιού" του θεάτρου καθώς εμφανιζόταν μεθυσμένος και δε δίσταζε να δίνει προκλητικές ή και υβριστικές απαντήσεις σε θαυμαστές, δημοσιογράφους ή ακόμα και συναδέλφους του. Έτσι, τα τελευταία χρόνια προσπαθώντας να χαμηλώσει τους τόνους, αποφεύγει να δίνει συνεντεύξεις.
Παράλληλα αποφάσισε να σταματήσει τη συγγραφή θεατρικών έργων και να αφοσιωθεί για λίγο στη μεγάλη του αγάπη, τον κινηματογράφο. Η πρώτη του προσπάθεια, μία ταινία μικρού μήκους με τίτλο Six Shooter, που έγραψε και σκηνοθέτησε ο ίδιος, στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία καθώς κέρδισε το βραβείο Όσκαρ για την καλύτερη μικρού μήκους ταινία το 2006. Μέσα στο 2008 κυκλοφορήσε η νέα ταινία του με τίτλο "in Bruges" και πρωταγωνιστές γνωστούς ηθοποιούς όπως ο Ρέιφ Φάινς και ο Κόλιν Φάρελ. 
Ο ίδιος εξάλλου έχει δηλώσει τον έχει επηρεάσει ο κινηματογράφος και η τηλεόραση και ιδιαίτερα σκηνοθέτες όπως ο Ντέηβιντ Λιντς, ο Μάρτιν Σκορτσέζε, ο Τέρενς Μάλικ και ο Κουέντιν Ταραντίνο. Από την θεατρική παραγωγή ξεχωρίζει τον Αμερικάνικο Βούβαλο του Μάμετ ενώ αγαπημένα του συγκροτήματα είναι οι Nirvana, οι Sex Pistols και οι Pogues.
Το θεατρικό έργο "A Behanding in Spokane" έκανε πρεμιέρα στο Μπρόντγουεϊ το 2010, ενώ το 2012 κυκλοφόρησε η ταινία    "Επτά Ψυχοπαθείς" σε σενάριο και σκηνοθεσία του ίδιου. Τον Ιανουάριο του 2018 σάρωσε τις Χρυσές Σφαίρες  με την ταινία "Οι τρεις πινακίδες έξω από το Έμπινγκ, στο Μιζούρι" (καλύτερη δραματική ταινία, σενάριο Α' γυναικείου ρόλου, Β' ανδρικού ρόλου). 
Αν και υπήρξε μία φημολογία για νέα επικείμενη συνεργασία με τον Τομ Γουέιτς (ο οποίος έχει ήδη συμμετάσχει στους "Επτά Ψυχοπαθείς") και τον Ρόμπερτ Γουίλσον σε μιούζικαλ που αναμενόταν να κάνει πρεμιέρα στο Παρίσι, προς το παρόν το συγκεκριμένο σχέδιο δεν φαίνεται να υλοποιείται.

Ελληνικές Θεατρικές Παραστάσεις

Ελληνικές θεατρικές παραστάσεις των θεατρικών έργων του ΜακΝτόνα