Νένα Βενετσάνου

Βιογραφία

Γεννήθηκε στην Αθήνα,άρχισε πιάνο με την Χάρη Κλαδάκη συνέχισε στο Ελληνικό Ωδείο Αθηνών και Σύρου και αποφοίτησε  από το Γυμνάσιο της Σύρου. Το 1973, έφυγε για τη Γαλλία για πανεπιστημιακές σπουδές. Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Franche-Compté Ιστορία της Τέχνης και Αρχαιολογία μέχρι το 1977. Παράλληλα πήρε μαθήματα τραγουδιού, στο Παρίσι, από την Ίρμα Κολάση.
Επιστρέφει στην Ελλάδα το 1977 για τη συγγραφή της μεταπτυχιακής εργασίας της πάνω στο έργο του Γιάννη Τσαρούχη, και έρχεται σε επαφή με την νέα, μεταδικτατορική πραγματικότητα της Ελληνικής κοινωνίας. Εντάχθηκε σε κοινωνικά κινήματα και ενσωματώθηκε τελικά στο Φεμινιστικό Αυτόνομο Κίνημα, όπου έγραψε και τα πρώτα της τραγούδια που εγιναν σημείο αναφοράς του Φεμινισμού στην Ελλάδα. Εμφανίστηκε στην τηλεόραση και έδωσε το πρώτο της κονσέρτο με την Ελένη Καραϊνδρου. Ο Χρήστος Λεοντής την προσέλαβε ως τραγουδίστρια στην ομάδα του και συνεργάστηκε μαζί του σε μια δίχρονη περιοδεία σε όλη την Ελλάδα. 
Η συμμετοχή της στον τηλεοπτικό διαγωνισμό νέων ταλέντων της ΕΡΤ Να η Ευκαιρία της έδωσε ένα πρώτο βραβείο. Την επομένη, την προσκάλεσαν στο Τρίτο Πρόγραμμα του ραδιοφώνου για να τραγουδήσει στην πιο πετυχημένη εκπομπή του: «Εδώ Λιλιπούπολη» για την οποία τραγούδησε τον Γιαουρτοπόταμο , τη Ρόζα -Ροζαλία, τον Σιδερομάσα , Μια βραδιά στο Πόρτο -Λίλι κ.ά. Εκεί συναντήθηκε με τον Μάνο Χατζιδάκι, διευθυντή του Τρίτου και με μια πλειάδα νέων συνθετών παίρνοντας μέρος σε εκπομπές , ηχογραφήσεις και συναυλίες αρχικά συνεργαζόμενη με τα Μουσικά Νιάτα σε όλη την Ελληνική Επικράτεια και στον Μουσικό Αύγουστο, στην Εθνική Πινακοθήκη και στο Εθνικό Θέατρο όπου τραγούδησε τον Ματωμένο Γάμο του Λόρκα. Έκτοτε επί σειρά ετών (15), συνδέθηκε με τη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι, όταν αυτός μετά την παραίτησή του από το ραδιόφωνο, αποφάσισε να παρουσιάσει το έργο του σε μορφή κονσέρτου σε όλη την Ελλάδα και σε φεστιβάλ του  εξωτερικού   ερμηνεύοντας υπό την διεύθυνσή του  όψιμα έργα του συνθέτη όπως Μυθολογία, Παράλογα, Ματωμένο Γάμο, Μπαλλάντες της Οδού Αθηνάς και άλλα από όλο το φάσμα του ρεπερτορίου του. Ο Μάνος Χατζιδάκης έλεγε γι' αυτήν:¨"Ισορροπεί με ευφυία ανάμεσα στο λάικό και το κλασικό τραγούδι ,χωρίς ποτέ να χάνει τον αισθησιασμό της , είναι μια πλήρης φωνή."  
Καθοριστική όμως για την καριέρα της ήταν και η συνάντηση με τον παραγωγό Αλέκο Πατσιφά που της πρότεινε το 1979 να ηχογραφήσει έναν δίσκο με δικές της συνθέσεις, -μελοποιήσεις 5 ποιημάτων του Πωλ Ελυάρ στα γαλλικά και 6 ελληνικά τραγούδια- . Ο δίσκος αυτός την καθιέρωσε στο πλατύ κοινό και στην ελληνική δισκογραφίας ως τραγουδοποιό σε ηλικία 24 ετών.
Εξίσου σημαντική όσο και καθοριστική για την καλλιτεχνική της πορεία  ήταν και η συνάντησή της με τον Νίκο Μαμαγκάκη. Τραγούδησε στην «Οδύσσεια» και στον «Ερωτόκριτο». Ο Νίκος Μαμαγκάκης ενορχήστρωσε επίσης για τη φωνή της τα «13 λαϊκά τραγούδια» του Λόρκα.
Ως τραγουδοποιός  έχει ηχογραφήσει πολλούς κύκλους τραγουδιών έχοντας συγχρόνως και την καλλιτεχνική διεύθυνση, όπως το τρίπτυχο: "Πολεις του Νότου", "Νέα Γή", "Καφέ Γκρέκο" με θέμα το ταξίδι ,τη φυγή ,τη συνάντηση. Το "Αγήρων Ηχος Θεατρου",μία σημαντική εργασία για την γέννηση και εξέλιξη του αρχαίου δράματος που περιέχει αποσπάσματα από μουσική της για το θέατρο (Τρωάδες του Ευριπίδη -Γράμμα στον Ορέστη του Ιάκωβου Καμπανέλλη-Κλυταιμνήστρα της Μαργκερίτ Γιούρσεναρ) με ερμηνεύτρια την ηθοποιό Ιωάννα Γκαβάκου. Συνέθεσε μουσική στο "η Εύα Κοταμανίδου διαβάζει Γιώργο Σαραντάρη", Στα Γράμματα σε μια Γυναίκα σε ποίηση του Γιώργου Σαραντάρη με τον ηθοποιό Κώστα Καστανά και στο είκαστικό έργο της Όπης Ζούνη και της Κατερίνας Ευαγγελάκου Φως ,Σκιές, Συμπτώσεις .Ως ερμηνεύτρια έχει τραγουδήσει σε πολλές ταινίες όπως Ησυχες Μέρες του Αυγούστου του Παντελή Βούλγαρη σε μουσική Μάνου Χατζιδάκι, Ελένη Μπούκουρη Αλταμούρα της Κλεώνης Φλέσσα σε μουσική Ηρακλή Πασχαλίδη, ο Ψύλλος, πολυβραβευμένη ταινία σε παγκόσμια κλίμακα του Δημήτρη Σταύρου σε μουσική του Μιχάλη Τερζή κ. ά.  
Έχει συνεργαστεί με το ΥΠ.ΠΟ. στις δράσεις του Κέντρου Εκπαιδευτικών προγραμμάτων με το εκπαιδευτικό πρόγραμμα "Μουσών Δώρα"  το οποίο εκπροσώπησε την Ελλάδα στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας στο Βέλγιο και στη Γαλλία και το έργο "Ηριδανός"¨συμφωνία για 13 παιδιά για το ΙCOM στο Παρίσι.                                         Έχει μελοποιήσει Ελληνίδες ποιήτριες, Γάλλους και Ιταλούς ποιητές, όπως Michel Deguy, Paul Eluard, Alberto Savinio,Giorgos Sarantaris; Michelangelo Buonarroti, Gaspara Stampa και έχει δώσει διαλέξεις και σεμινάρια εκπαιδευτικού ενδιαφέροντος για το ελληνικό τραγούδι στο Βέλγιο, την Γαλλία και την Ελλάδα.                                                                            Η Νένα Βενετσάνου παράλληλα με τις συναυλίες και τα ρεσιτάλ με το ρεπερτόριό της, έχει λάβει  μέρος σε ηχογραφήσεις και δίσκους των συνθετών Lluis Llach, Michel Montanaro, Γιώργου Σταυριανού, Λίνου Κόκοτου, Κατερίνας Πολέμη, Πηγής Λυκούδη, Δημήτρη Αρναούτη κ.ά. Πρόσφατα έγραψε μουσική για τους θεατρικούς μονολόγους της Ιωάννας Γκαβάκου: Ταξίδι Επιστροφής (θέατρο Αλκμήνη), Νικολέτα Συγγρού "Ο Ανδρέας μου" (θέατρο Βολτ) και Μάνα Εκάβη (θέατρο Αλκμήνη). Προωθεί συνεργαζόμενη με το Σωματείο Γιώργος Σαραντάρης, το ποιητικό έργο του, διοργανώνοντας διάφορες εκπαιδευτικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις. Συμμετέχει καλλιτεχνικά σε δράσεις του Φεμινιστικού Κινήματος.                                                                                                                          Έχει βραβευτεί από την Ακαδημία του Δίσκου Σαρλ Κρος για την ερμηνεία της στο έργο Sappho de Mytilène της Αγγ.Ιονάτος. Το Διεθνές Γραφείο Ειρήνης την τίμησε μαζί με άλλες σημαντικές προσωπικότητες της Πολιτικής και της Τέχνης για την προσφορά της στην ειρήνη και τον πολιτισμό στην Ελλάδα.Το Νοέμβριο του 2010 τιμήθηκε από τη Γαλλική Δημοκρατία με το παράσημο Ιππότης του Τάγματος Γραμμάτων και Τεχνών (Chevalier dans l' Ordre des Arts et des Lettres). 
Το 2014, ήταν μία από τους 180 καλλιτέχνες και πολιτικούς που υπέγραψαν την Ώρα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς, στηρίζοντας τον Αλέξη Τσίπρα. Στις βουλευτικές εκλογές του 2019 ήταν υποψήφια βουλευτής επικρατείας με το Μέρα 25.

Άλλες σημαντικές συνεργασίες

Με τον Μίκη Θεοδωράκη έχει εμφανιστεί κατά καιρούς υπό την διεύθυνσή του  με την Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ ερμηνεύοντας το Μαουτχάουζεν, Μικρές Κυκλάδες , και με την Ορχήστρα Μίκης Θεοδωράκης και Μουσικά Σύνολα επιλογές από έργα του όπως Επιτάφιος, Τα Λιανοτράγουδα της Πικρής Πατρίδας,   Το τραγούδι του Νεκρού Αδελφού και οι  συνεργασίες της στη δισκογραφία και σε συναυλίες με τους: Νότη Μαυρουδή, Ηλία Ανδριόπουλο, Νίκο Κυπουργό, Γιάννη Μαρκόπουλο , Αγγελική Ιονάτου, Μαρίζα Κωχ, Λιουίς Λιακ, Μισέλ Μονταναρό, Γιώργο Κουμεντάκη, Βάσο Αργυρίδη, Σωκράτη Βενάρδο  την έχουν κάνει ευρύτερα γνωστή. 
Η Βενετσάνου έχει συνεργαστεί ως σολίστ με τις ορχήστρες: Metropol Orchestra Utrecht, National Orchestra Kieve, Ossipof Orchestra Moscou, Oxford Orchestra England, Καμεράτα Μεγάρου Μουσικής, Ορχήστρα των Χρωμάτων, Ορχήστρα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, Σολίστες της Μόσχας, Ορχήστρα του 21ου αιώνα Μόσχας, Ορχήστρα της Ραδιοφωνίας της Βουδαπέστης.

Εμφανίσεις

Με το συγκρότημά της έχει τραγουδήσει σε σημαντικές αίθουσες όπως: Τάουν Χωλ Ζυρίχης, Chatelet στο Παρίσι, Palais des Beaux Arts Bruxelles, Nova Opera Μόσχας, και σε πολλές άλλες αίθουσες όπως:
Salle Playel, Theatre des Champs Elysses, Klein Comedie, Wradembourgen Zall στην Ουτρέχτη, Opera de Toulon, Paradiso, Όπερα του Άμστερνταμ, Όπερα του Πεκίνου, Ηρώδειο, Μέγαρο Μουσικής, Στάδιο Wembley του Λονδίνου, Ολυμπιακό Στάδιο της Βαρκελώνης, Ολυμπιακό Στάδιο της Αθήνας, της Αρχαίας Ολυμπίας, Aρχαίο Θέατρο της Εφέσσου, Μικρό Θέατρο Επιδαύρου κ.α.