Μελισσοκόμος

Ορισμός

Οι μελισσοκόμοι (apiarists ή λιγότερο συχνά apiculturists, αμφότερα προερχόμενα από το Λατινικό apis, μέλισσα· σύγκριση με το apiary = μελισσοκομείο), λέγονται και αγρότες μελιού (honey farmers). Ο όρος μελισσοκόμος, αναφέρεται στο άτομο που έχει στην κατοχή του μέλισσες σε κυψέλες, κυτία ή άλλα δοχεία. Οι μέλισσες δεν εξημερώνονται και ο μελισσοκόμος δεν ελέγχει τα πλάσματα. Ο μελισσοκόμος έχει την κυριότητα των κυψελών ή των κιβωτίων και τον συναφή εξοπλισμό. Οι μέλισσες έχουν την ευχέρεια να αναζητήσουν τροφή ή να εγκαταλείψουν (σμηνουργία) όπως αυτές το επιθυμούν. Οι μέλισσες, τις περισσότερες φορές επιστρέφουν στη κυψέλη του μελισσοκόμου, καθώς η κυψέλη προσφέρει ένα καθαρό, σκοτεινό, προφυλαγμένο τόπο διαμονής.

Κατηγοριοποιήσεις μελισσοκόμων

Οι περισσότεροι είναι μελισσοκόμοι από χόμπι (προσφιλούς ενασχόλησης). Αυτοί οι άνθρωποι συνήθως εργάζονται ή κατέχουν μερικές μόνο κυψέλες. βασικός πόλος έλξης, είναι το ενδιαφέρον τους στην οικολογία και την φύση. Το μέλι είναι ένα υποπροϊόν από αυτό το χόμπι. Δεδομένου, ότι συνήθως απαιτείται μια σημαντική επένδυση, για τη δημιουργία ενός μικρού μελισσοκομείου και δεκάδες ώρες εργασίας, με τις κυψέλες και τον εξοπλισμό του μελιού, η μελισσοκομική από χόμπι (προσφιλούς ενασχόλησης), σπανίως είναι κερδοφόρα εκτός της Ευρώπης, όπου η έλλειψη των βιολογικών προϊόντων της μέλισσας, μερικές φορές προκαλεί έντονη ζήτηση για το ιδιωτικά παραγόμενο μέλι.
Ο μελισσοκόμος δευτερεύουσας εργασίας, επιχειρεί να βγάλει κέρδος έχοντας μέλισσες, αλλά στηρίζεται σε μια άλλη πηγή εισοδήματος. Οι δευτερεύουσας εργασίας μελισσοκόμοι, μπορούν να χειριστούν έως και 300 αποικίες μελισσών, οι οποίες παράγουν 10-20 μετρικούς τόνους μελιού, αξίας μερικών δεκάδων χιλιάδων ευρώ κατ' έτος.
Οι εμπορικοί μελισσοκόμοι, ελέγχουν εκατοντάδες ή χιλιάδες αποικίες μελισσών. Οι πλέον εκτενείς, εκμεταλλεύονται έως και 50.000 αποικίες μελισσών και παράγουν, μέλι αξίας εκατομμυρίων ευρώ. Ο πρώτος σημαντικός εμπορικός μελισσοκόμος, ήταν πιθανότατα ο Petro Prokopovych από την Ουκρανία, που στις αρχές του 19ου αιώνα, απασχολούσε 6.600 αποικίες. Κατά τη δεκαετία του 1840 στις ΗΠΑ, ο Moses Quinby, ήταν ο πρώτος σημαντικός εμπορικός μελισσοκόμος με 1.200 αποικίες. Αργότερα (στις δεκαετίες του 1960 -1970), ο Jim Powers από το Αϊντάχο, ΗΠΑ, είχε 30.000 κυψέλες που παρήγαγαν μέλι. Ο Miel Carlota, βοηθούμενος από τους συνεταίρους Arturo Wulfrath και Juan Speck από το Μεξικό, είχαν τουλάχιστον 50.000 κυψέλες μελισσών από το 1920 έως το 1960. Σήμερα, η «Adee Honey Farm» στη Νότια Ντακότα, των ΗΠΑ, αριθμεί 80.000 αποικίες και η «Scandia Honey Company» στην Αλμπέρτα, του Καναδά με 15.000 αποικίες, είναι παγκοσμίως, μεταξύ των μεγαλυτέρων μελισσοκομικών επιχειρήσεων. Παγκοσμίως, οι εμπορικοί μελισσοκόμοι, αριθμούν περίπου το 5% έναντι των μεμονωμένων μελισσοκόμων, αλλά, παράγουν το 60% περίπου, της παγκόσμιας παραγωγής μελιού.

Τύποι μελισσοκόμων

Οι περισσότεροι μελισσοκόμοι παράγουν εμπορεύματα (γεωργικά προϊόντα) προς πώληση. Το μέλι είναι το πιο πολύτιμο αγαθό που πωλείται από τους μελισσοκόμους. Οι μέλι-παραγωγοί μελισσοκόμοι, προσπαθούν να διατηρήσουν τις αποικίες στο μέγιστο της αντοχής των μελισσών, στις περιοχές με πηγές πυκνού νέκταρος. Παράγουν και πωλούν μέλι και ορισμένες φορές κηρήθρα. Οι μελισσοκόμοι ενδέχεται να πωλούν τα εμπορεύματά τους λιανική, ως αυτο-μεσίτες, είτε μέσω εμπορικών συσκευαστών και διανομέων. Το κερί μέλισσας, η γύρη, ο βασιλικός πολτός και η πρόπολη ενδέχεται επίσης, να είναι σημαντικές πηγές εσόδων.
Οι μελισσοκόμοι της Ταϊβάν για παράδειγμα, εξάγουν τόνους από βασιλικό πολτό, το υψηλής διατροφικής αξίας συμπλήρωμα διατροφής, με το οποίο τρέφονται οι βασίλισσες των μελισσών. Οι σύγχρονοι μελισσοκόμοι, σπανίως διατηρούν μέλισσες, αποκλειστικά για την παραγωγή κεριού μέλισσας. Το κερί μέλισσας, συλλέγεται μαζί με το μέλι και διαχωρίζονται για την πώληση.
Μερικοί μελισσοκόμοι, παρέχουν στους άλλους γεωργούς, μια υπηρεσία επικονίασης. Αυτοί οι μελισσοκόμοι, μπορεί να μην παράγουν προς πώληση καθόλου μέλι. Οι επικονιαστές μελισσοκόμοι, κινούν τη νύχτα σε τεράστιες ποσότητες, τις κυψέλες των μελισσών, ούτως ώστε οι καρποί και τα λαχανικά, να έχουν διαθέσιμα αρκετά έντομα επικονίασης, για μέγιστα επίπεδα παραγωγής. Για την υπηρεσία της διατήρησης ισχυρών αποικιών μελισσών και τη μετακίνηση τους σε καλλιέργειες όπως αμυγδάλων, μήλων, κερασιών, βατόμουρων, πεπονιών και κολοκύθων, αυτοί οι μελισσοκόμοι συνήθως αμείβονται σε μετρητά.
Οι εκτροφείς βασιλισσών, είναι ειδικευμένοι μελισσοκόμοι, οι οποίοι εκτρέφουν βασίλισσες μελισσών, για άλλους μελισσοκόμους. Οι εκτροφείς διατηρούν επιλεγμένο απόθεμα ανώτερης ποιότητας και τείνουν να εκτρέφουν τις μέλισσές τους, σε γεωγραφικές περιοχές με πρώιμες άνοιξες. Αυτοί οι μελισσοκόμοι, μπορούν επίσης να παρέχουν προς τους μελισσοκόμους, επιπλέον μέλισσες (παραγωγούς μελιού, επικονιαστές ή μελισσοκόμους από χόμπι), οι οποίοι θέλουν να ξεκινήσουν νέα εγχειρήματα ή να επεκτείνουν τις εκμεταλλεύσεις τους. Οι εκτροφείς βασιλισσών χρησιμοποιούν τα κυτία Jenter (Jenter kits), με σκοπό την παραγωγή μεγάλων αριθμών βασιλισσών γρήγορα και αποτελεσματικά.

Σημαντική προειδοποίηση

Κατά την διάρκεια των μελισσοκομικών χειρισμών, είναι ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟΣ ο κατάλληλος προστατευτικός ρουχισμός. Μελισσοκομικές εργασίες άνευ του ενδεδειγμένου προστατευτικού εξοπλισμού, ενδέχεται να αποβούν δυσάρεστες, ίσως ακόμα και μοιραίες.