Αιγάλεω

Αρχαιότητα

Η περιοχή του Αιγάλεω ονομάστηκε έτσι από το βουνό Αιγάλεω, που το αρχαιοελληνικό του όνομα σημαίνει «λαός κατσικιών» (Αιγάλεως < {αίγα + λεώς}, λεώς είναι αντέκταση του λαός). Κατά μια άλλη ερμηνεία η λέξη Αιγάλεω προέρχεται από τις λέξεις «αίγες» (= κύματα) και «λάας» (= λίθος, βράχος), οπότε ο όρος Αιγάλεω αποδίδεται ως «ο βράχος στον οποίο σπάζουν τα κύματα». Σύμφωνα με μια εκτίμηση η ονομασία του Αιγάλεω κατά τα τέλη του 19ου αιώνα ήταν Μπαστάρδι που μάλλον παραπέμπει στην ιταλική γλώσσα. Στο όρος Αιγάλεω είχε εγκατασταθεί ο βασιλέας των Περσών Ξέρξης για να παρακολουθήσει την εξέλιξη της ναυμαχίας στον κόλπο της Σαλαμίνας, το 480 π.Χ. Το βουνό δεν ανήκει στον δήμο Αιγάλεω, καθώς τα όριά του δήμου εκτείνονται σε μικρή απόσταση απ' αυτό, προς την πλευρά τής Αθήνας. Το κέντρο του Αιγάλεω διασχίζεται από την αρχαία Ιερά Οδό που βρίσκεται στην ίδια θέση από την εποχή του Θησέως (και της οποίας αχνάρι έχει αποκαλυφθεί πρόσφατα, πάνω από τον σταθμό του Μετρό και εκτίθεται σε δημόσια θέα), επί της οποίας λάμβανε χώρα η λατρευτική πομπή των Ελευσινείων Μυστηρίων, που ξεκινούσε από τον Κεραμεικό και κατέληγε στον σημερινό αρχαιολογικό χώρο της Ελευσίνας. Μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα στην περιοχή του σημερινού Δήμου Αιγάλεω δεν υπήρχε καν οικισμός. Η γη είχε κατά το παρελθόν καλλιεργηθεί από Έλληνες κατοίκους των Αθηνών και εν συνεχεία από Φράγκους, Καταλανούς, Φλωρεντίνους και φυσικά Τούρκους. Ο ποταμός Κηφισσός λατρευόταν στην αρχαιότητα ως θεός. Με βάση την Ακρόπολη χαράχθηκαν και οι βασικοί οδικοί (ιππήλατοι) άξονες της περιοχής, βάσει της εδαφικής διαμόρφωσης. Στον Ελαιώνα υπήρχαν εκτεταμένα δάση από πεύκα και ευκαλύπτους, καθώς και οπωρώνες, αμπέλια, αγροί και περιβόλια.

19ος αιώνας

Στα νεότερα χρόνια, στην περιοχή υπήρχαν τσιφλίκια γαιοκτημόνων με τις εγκαταστάσεις τους τα οποία ήταν διασκορπισμένα σε μια πευκόφυτη έκταση, πέριξ, κυρίως του ποταμού Κηφισσού, μαζί με διάσπαρτες στάνες, στάβλους, αλλά και καμίνια. Το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα δημιουργήθηκε από τους αδελφούς Μαλτσινιώτη, στη θέση που σήμερα εκτείνεται το δημοτικό άλσος το γνωστό εργοστάσιο πυρίτιδας (μετέπειτα του βιομηχάνου Πρόδρομου Μποδοσάκη) με συνέπεια πολλοί εργάτες από διάφορα σημεία της Αθήνας να μετακομίσουν εδώ. Μεταξύ τους ήσαν και πολλοί μανιάτες από τον Πειραιά. Εν συνεχεία, κατασκευάστηκαν κάποιες ακόμη βιομηχανίες (Κλωστήρια Λαναρά, Πεταλούδα-Μουζάκης, Εριουργεία Κ. Σιγάρα, Γιούλα, Ζέφυρος Α.Ε., Standard-Hellas, Βιομηχανία Πορσελάνης κ.α.) ενώ σταδιακά οι οικισμοί εργατών και καλλιεργητών γης πολλαπλασιάστηκαν. Η περιοχή ονομαζόταν πλέον Μπαρουτάδικο και διοικητικά υπαγόταν στο Δήμο Αθηναίων.

Εγκατάσταση Μικρασιατών

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1920 στην περιοχή συνέρρευσαν πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία (Σμύρνη, Αϊβαλί, Πέργαμο, Πάνορμο, Μάκρη, Αλάτσατα, Ραιδεστό, Αττάλεια, Φιλαδέλφεια κλπ) δημιουργώντας έτσι τους πρώτους κοινωνικά και πολιτιστικά αυτόνομους και πλέον οργανωμένους πυρήνες, αφού έως εκείνη την εποχή οι μοναδικοί κάτοικοι ήσαν μερικές εκατοντάδες εργατών του τοπικού πυριτιδοποιείου και ορισμένοι καλλιεργητές γης, από τα κτήματα του Βοτανικού. Στην τοποθεσία, που στη συνέχεια αναγορεύθηκε ως κοινότητα, δόθηκε τότε η συμβολική ονομασία Συνοικισμός Αγίου Σάββα-Νέες Κυδωνίες σε ανάμνηση των Κυδωνιών της Μικράς Ασίας από όπου προέρχονταν πολλοί από τους πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν εκεί. 
Τότε μοιράσθηκαν στους πρόσφυγες και τα πρώτα οικόπεδα, γύρω από την Ι. Οδό, αλλά και πέριξ του σημερινού ναού του Αγ. Σπυρίδωνα. Ο νέος οικισμός καταλάμβανε έκταση 139 οικοδομικών τετραγώνων. Δημιουργήθηκαν τελικά (σύμφωνα με τα από 7 Μαρτίου 1932 σχεδιαγράμματα του πολιτικού μηχανικού Δημ. Κηλαηδόνη) 1.301 άρτια και οικοδομήσιμα οικόπεδα, στα οποία αρχικά ανεγέρθηκαν 378 κατοικίες (των 36 τ.μ. η κάθε μία), που παραχωρήθηκαν σε πρόσφυγες, «έναντι της απωλεσθείσας περιουσίας τους στη Μικρά Ασία» και με αξία τιμήματος 60.000 δραχμών εκάστη. Καταφύγιο στην περιοχή βρήκαν ακόμη οι λεγόμενοι «Ασσύριοι» (χριστιανοί της Μεσοποταμίας) αλλά και Πόντιοι που προσπαθούσαν να αποφύγουν το θάνατο, λόγω της εθνοκάθαρσης που εφάρμοσαν στην ευρύτερη περιοχή τους αρχικά οι νεότουρκοι και στη συνέχεια ο Κεμάλ Ατατούρκ. Αυτές ήταν οι τρεις αρχικές πληθυσμιακές ομάδες από την πρόσμιξη των οποίων διαμορφώθηκε ο κοινωνικός χαρακτήρας του πρώην οικισμού, μετατρέποντάς τον πλέον σε πόλη. Στα 1934 εκλέχθηκε ο πρώτος κοινοτάρχης της περιοχής, που τότε αριθμούσε ήδη 7.805 κατοίκους. Στις Εθνικές Εκλογές του 1936 στην τότε κοινότητα Αιγάλεω ψήφισαν συνολικά 527 άτομα (άρρενες) σύμφωνα με τα αποτελέσματα που δημοσιεύθηκαν την επόμενη ημέρα σε εφημερίδα της εποχής Το φθινόπωρο του ίδιου έτους την κοινότητα έπληξε η πρώτη καταστροφή καθώς, λόγω της καταρρακτώδους βροχής που σημειώθηκε, υπερχείλισε η κοίτη του Κηφισσού με αποτέλεσμα να βρουν το θάνατο από πνιγμό δεκάδες εργάτες της βραδινής βάρδιας του εργοστασίου της ΕΤΜΑ  που επέστρεφαν στα σπίτια τους

Διοικητική συγκρότηση ως Νέες Κυδωνίες

Όλοι οι πρώτοι συνοικισμοί που δημιουργήθηκαν από το 1920 έως το 1933 και που συγκροτούσαν την κοινότητα των Νέων Κυδωνιών ανήκαν διοικητικά στο Δήμο Αθηναίων Ωστόσο, το 1934 (ΦΕΚ υπ' αριθμόν Α' 22 18 Ιανουαρίου και ΦΕΚ υπ' αριθμόν Β' 14 29 Ιανουαρίου) δώδεκα οικισμοί αφαιρέθηκαν από τη διοικητική εποπτεία της πρωτεύουσας και αυτονομήθηκαν στο πλαίσιο μιας διοικητικής μεταρρύθμισης. Γεννήθηκε έτσι η κοινότητα Αιγάλεω, την οποία αποτελούσαν οι εξής οικισμοί: Αγία Βαρβάρα, Νέες Κυδωνίες, Σωτηράκι, Χαϊδάρι, Κτήμα Αλεξάνδρου Λούμη, Αγία Ελεούσα, Νέα Φώκαια, Σκαραμαγκάς, Δαφνί και Πυριτιδοποιείο. Ακολούθως, με το ΦΕΚ υπ' αριθμόν 179Α - 08/05/1935 ΦΕΚ, αποσπάσθηκαν από την τότε κοινότητα Αιγάλεω οι οικισμοί Χαϊδαρίου, Δαφνίου, Σκαραμαγκά και Νέων Φώκαιων και ενσωματώθηκαν στη δημιουργούμενη κοινότητα Χαϊδαρίου.

Κατοχή - Αντίσταση - Δεκεμβριανά

Στις 7 Νοεμβρίου του 1941 μέλη αντιστασιακών οργανώσεων του Αιγάλεω οργανώνουν σαμποτάζ σε βάρος των αρχών κατοχής, καταστρέφοντας καλώδια επικοινωνιακών γραμμών που βρίσκονταν επί του Όρους Αιγάλεω Τον πρώτο αντιστασιακό πυρήνα του ΕΑΜ Αιγάλεω αποτέλεσαν οι αξιωματικοί του ελληνικού στρατού Σταύρος Μαυροθαλασσίτης, Στέλιος Τριανταφυλλίδης, Γιάννης Πασχαλίδης και Στέφανος Μιχιώτης, καθώς και οι Φ. Γεωργαντάς, Ι. Κιθαρατζής, Αθ. Μαυράκης, Β. Μίλησης, Γ. Μουτάφης, Γ. Χονδρόπουλος, Ι. Χυτόπουλος, Κ. Μπόζεμπεργκ, Τ. Παπαεμμανουήλ, Στ. Κυπραίος και μια γυναίκα, η οδοντίατρος Νίνα. Με το ΦΕΚ υπ' αριθμόν 22 Α' της 29 Ιανουαρίου 1943) η κοινότητα Αιγάλεω αναβαθμίσθηκε σε δήμο. Την άνοιξη του 1944 η τοπική οργάνωση του ΕΛΑΣ κατάφερε ένα αποφασιστικό κτύπημα στους Γερμανούς SS και τους εντόπιους συνεργάτες τους, όταν επιτέθηκε και αποδεκάτισε τις δυνάμεις τους, που έδρευαν στο Σωτηράκι. Το Αντιστασιακό κίνημα αναπτύχθηκε περαιτέρω, με ένοπλες περιπολίες τα βράδια στις γειτονιές. Περισσότεροι αξιωματικοί εντάχθηκαν στις τάξεις του ΕΛΑΣ (Νίκος Γεωργιάδης ή «Έκτορας», Χαρ. Παπαλέξης, Γ. Τσιλβές, Γ. Μοσχάκης, Μελέας, «Θαλής», «Όμηρος» κ.α.), ενώ τις πολιτικές οργανώσεις ΕΑΜ, ΕΠΟΝ, Εθνική Αλληλεγγύη, ΚΚΕ, πλαισιώνουν οι Στ. Ρουμελιώτης, Αναστασία Περηφανίδου, Σάββας Σταματιάδης, Άννα Μποσάτζη, Εμ. Κυπραίος, Ελ. Φραγκιαδάκη, Λ. Συμεωνίδου, αδελφές Μαυρίδου, Εμ. Πασχαλινόπουλος, Χρ. Μίχος κ.α. Από το 1941 έως το 1944 καταγράφηκαν στο Αιγάλεω 453 θάνατοι «εκ πείνας», κυρίως νέων ανδρών που στερούνταν το φαγητό προκειμένου να θρέψουν τα υπόλοιπα μέλη των οικογενειών τους

Διοικητικές μεταβολές

Το 1949 αποσπάστηκαν από τον Δήμο Αιγάλεω οι οικισμοί της Αγίας Βαρβάρας και της Αγίας Ελεούσας, που ενώθηκαν μεταξύ τους δημιουργώντας ξεχωριστή κοινότητα, τον μετέπειτα Δήμο Αγίας Βαρβάρας. Τον Ιούλιο του 1949 με πρωτοβουλία της νέας κυβέρνησης Σοφούλη, απολύθηκαν όλοι οι δημ. σύμβουλοι που προέρχονταν από το Λαϊκό Κόμμα και αντικαταστάθηκαν από αντίστοιχους του Κόμματος των Φιλελευθέρων, παραμένοντος μόνο του (διορισμένου) δημάρχου.

Το Αιγάλεω στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα

Τα επόμενα χρόνια, στην πόλη -που σταδιακά οικοδομήθηκε πλήρως και απώλεσε τον παλιότερο χαρακτήρα του πευκόφυτου προαστίου- κατέφυγε πλήθος εσωτερικών μεταναστών που αναζητούσαν δουλειές, ενώ άνθηση γνώρισαν τα λαϊκά κέντρα της περιοχής  με Ρεμπέτικη μουσική τα οποία αποτέλεσαν πόλο έλξης και εκτόνωσης για την τοπική κοινωνία.
Από αυτά, όπως και από τις διάφορες ιστορικές ταβέρνες της περιοχής (Παρμαξής, Απόβραδο-Καστάνης, Τσικνάκου κ.α.) πέρασαν άνθρωποι όλων των κοινωνικών τάξεων για να δουν και να ακούσουν τους αγαπημένους τους τραγουδιστές και τραγουδίστριες, αλλά και τους δεξιοτέχνες των λαϊκών μουσικών οργάνων. Μερικοί από αυτούς τους καλλιτέχνες μάλιστα είτε έζησαν με τις οικογένειές τους στο Αιγάλεω για μεγάλο χρονικό διάστημα, είτε άφησαν εδώ την τελευταία τους πνοή, όπως οι σπουδαίες τραγουδίστριες Μαρίκα Νίνου, Ρίτα Αμπατζή και Θάλεια Σπανού, οι συνθέτες Βασίλης Καραπατάκης (πραγματικό επώνυμο «Καψάλης», 1922 - 27 Μαρτίου 1974) και Χρίστος Κολοκοτρώνης (1922 - 1999), ο Πρόδρομος Τσαουσάκης αλλά και ο Τζίμης Μακούλης που πραγματοποιούσε συχνές εμφανίσεις στους θερινούς κινηματογράφους της περιοχής. Εδώ έζησε ο Στράτος Παγιουμτζής που ερμήνευσε εκατοντάδες ρεμπέτικα τραγούδια, εδώ φυσικά και ο Γιώργος Ζαμπέτας, ένας από τους μεγαλύτερους σολίστες του μπουζουκιού και συνθέτης πάμπολλων κλασικών λαϊκών τραγουδιών. Εδώ δημιούργησε και ο αείμνηστος Σπύρος Ζαγοραίος που, μαζί με τη γυναίκα του Ζωή πραγματοποιούσαν έως πρόσφατα καλλιτεχνικές εμφανίσεις στο λαϊκό τους κέντρο Εντελαμαγκέν της πόλης. Το Αιγάλεω τιμάει ακόμη και μια ολόκληρη γενιά Πολυκανδριώτηδων. Πέρα όμως από τα κέντρα διασκέδασης (όπου εκτός από τους συνθέτες, τους οργανοπαίκτες και τους ερμηνευτές αναδείχθηκε κι ένας σημαντικός πυρήνας λαϊκών χορευτών), ο κόσμος του Αιγάλεω γέμιζε και τα πολλά σινεμά της περιοχής, που στα 1968 - 1970 έφταναν σε δεκαεπτά τον αριθμό, πλέον ενός θεάτρου .
Ένα από τα σημαντικότερα «σήματα κατατεθέντα» της πόλης του μεταπολεμικού Αιγάλεω αποτελεί η μορφή του αείμνηστου μουσικοσυνθέτη Γιώργου Ζαμπέτα που την αποκαλούσε Αιγάλεω Σίτι, όπως και εκείνη του αριστερού δημάρχου Στ. Μαυροθαλασσίτη που αγωνίστηκε σκληρά να αναμορφώσει την περιοχή τις δεκαετίες του '50 και '60. Σημεία αναφοράς της όμως, είναι τόσο η Ιερός Ναός Υψώσεως Τιμίου Σταυρού Αιγάλεω («Εσταυρωμένος») στην ομώνυμη πλατεία (με τις εκδηλώσεις πριν και ανήμερα της 14 Σεπτεμβρίου κάθε έτους), όσο και η εμβληματική καμινάδα του πάλαι ποτέ Πυριτιδοποιείου (του εργοστάσιου παρασκευής πυρίτιδας ιδιοκτησίας Μποδοσάκη που έδρευε στο χώρο του σημερινού δημοτικού άλσους της πόλης), από το οποίο προήλθε και η προπολεμική ονομασία της περιοχής.

Συγκοινωνιακή πρόσβαση

Την πόλη εξυπηρετούν οι εξής λεωφορειακές γραμμές: οι 806 και 807 προς Κορυδαλλό, η 837 προς Αγία Βαρβάρα, η 813 (Αβέρωφ-Προύσσης) από το Θέμιδος Μέλαθρον στην Αλεξάνδρας, η 856 (Αιγάλεω-Υμηττός-Δάφνη), οι Γ16 και 866 προς Ασπρόπυργο, οι 811 για Χαϊδάρι (Δαφνί), η 852 για την Νεάπολη της Νίκαιας, η 891 προς Αγ.Βαρβάρα, Περιστέρι - Σταθμό Αττικής. Επίσης προς Πειραιά οι γραμμές 703, 803, 804 και 845, ενώ για το Αττικό Νοσοκομείο η γραμμή 750 (Αττικό Νοσοκομείο-Στ.Μετρό Αιγάλεω-Νίκαια). Τέλος υπάρχει η γραμμή 829 (ΤΕΙ Αθήνας-Στ.Μετρό Αιγάλεω-ΤΕΙ Πειραιά) για τους φοιτητές των ΤΕΙ καθώς και την εξυπηρέτηση από το Μετρό του Αιγάλεω, του νέου ΙΚΕΑ στον Κηφισό και η τοπική γραμμή 820 Κερατσίνι - Στ.Μετρό Αιγάλεω για το Κερατσίνι και την Νίκαια. Από το Σάββατο 26 Μαΐου 2007 στην Πλατεία Εσταυρωμένου λειτουργεί ο σταθμός του Μετρό «Αιγάλεω»   και από τις 13 Δεκεμβρίου του 2013 ο τρίτος κατά σειρά σταθμός, της Αγίας Μαρίνας, καθώς στην περιοχή «Μαρκόνι», εντός των ορίων του δήμου Αιγάλεω λειτουργεί και ο σταθμός Ελαιώνας.

Δημοτικό Άλσος Αιγάλεω

Στο χώρο του σημερινού άλσους Αιγάλεω και για εκατό περίπου χρόνια (από το 1874 έως και το 1965) βρίσκονταν οι εγκαταστάσεις της Εταιρείας Ελληνικού Πυριτιδοποιείου, το οποίο ήταν στην εποχή της ακμής του μια από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές μονάδες της χώρας. Από εκεί προέρχεται η δημοφιλής εναλλακτική ονομασία του «Μπαρουτάδικο».  Πέντε χρόνια μετά το τέλος της λειτουργίας του (1970) η έκταση περιήλθε στην ιδιοκτησία του δημοσίου, με αποτέλεσμα να κατεδαφιστούν τα κτίρια και ο χώρος να μετατραπεί σε άλσος, εντός του οποίου έχουν κατασκευασθεί σχολεία, αθλητικά κέντρα καθώς και το Τεχνολογικό Ίδρυμα Αθηνών. Το μόνο που κρατήθηκε από το παλαιό Μπαρουτάδικο είναι η μεγάλη υψικάμινος που αποτελεί διατηρητέο κτίσμα και στέκει ακόμα στη μέση του άλσους. Το Άλσος Αιγάλεω αποτελεί έναν από τους ελάχιστους πνεύμονες πρασίνου στη δυτική Αθήνα.Εντός του πάρκου, μια γλυπτική σύνθεση για την εθνική αντίσταση θυμίζει εκείνους που χάθηκαν στις 29 Σεπτεμβρίου 1944 κατά τη λεγόμενη «Μάχη του Μπαρουτάδικου».

Εκπαιδευτικά ιδρύματα

Στο Δήμο Αιγάλεω έχουν την έδρα τους τα δύο μεγαλύτερα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας. Το ΤΕΙ Αθήνας έχει αναπτυχθεί σε χώρο του τέως Πυριτιδοποιείου μεταξύ των οδών Αγίου Σπυρίδωνος και Δημητσάνης ενώ το ΤΕΙ Πειραιά στην περιοχή που ονομαζόταν από τους παλαιότερους κατοίκους Κτήμα Λεβίδη, μεταξύ των οδών Θηβών και Πέτρου Ράλλη. Από την έναρξη της λειτουργίας του Μετρό, τέθηκαν σε λειτουργία τοπικές λεωφορειογραμμές για την εξυπηρέτηση των φοιτητών.

Αθλητισμός και πολιτισμός

Το Αιγάλεω διαθέτει ποδοσφαιρικό σύλλογο που ιδρύθηκε το 1946 (Αιγάλεω Α.Ο.) έπειτα από συγχώνευση τεσσάρων ομάδων και την περίοδο 2018-2019 αγωνίζεται στη Γ΄ Εθνική κατηγορία. Το Δημοτικό Γήπεδο Αιγάλεω φέρει το όνομα του αριστερού δημάρχου Σταύρου Μαυροθαλασσίτη που αγωνίστηκε τις δεκαετίες του 1950 και του 1960 να αναμορφώσει τον δήμο. Εκτός της ποδοσφαιρικής ομάδας υπάρχει και το τμήμα καλαθόσφαιρας του συλλόγου (με έδρα το κλειστό Δημοτικό Γυμναστήριο Αιγάλεω «Σταύρος Βενέτης», ευρισκόμενο στο χώρο του πρώτου γηπέδου ποδοσφαίρου το οποίο είχε κατασκευασθεί στην πόλη), το τμήμα του βόλεϊ γυναικών και το κολυμβητικό τμήμα. Επίσης, στο Αιγάλεω εδρεύουν τα ποδοσφαιρικά σωματεία του Διαγόρα Δρυοπιδέων, του Θεμιστοκλή, της Ιεράπολης, του Ορφέα, του Κρόνου, του Ζέφυρου καθώς και της Ελλάδας Ποντίων, που όμως ανήκει στο δυναμικό της Ένωσης Πειραιά. Κολυμβητικό τμήμα διαθέτει και η Ολυμπιάδα '73, της οποίας το τμήμα μπάσκετ ανδρών διέπρεψε τη δεκαετία του '80, αναδεικνύοντας σπουδαίους αθλητές. Ακόμη, στην πόλη δραστηριοποιούνται τόσο ο Γ.Σ. Αιγάλεω (από τις τάξεις του οποίου αναδείχθηκε η γνωστή πρωταθλήτρια του επι κοντώ Νικόλ Κυριακοπούλου), ο Γ.Σ. Πρωτέας (από τον οποίο αναδείχθηκε η Αιγαλιώτισσα Ολυμπιονίκης στη ρυθμική γυμναστική Εύα Χριστοδούλου και ο Παγκόσμιος πρωταθλητής στο μονόζυγο Βλάσης Μάρας) όσο και ο ΜΕΛΑΣ Αγίου Ελευθερίου. Υπάρχουν επίσης, αρκετοί ακόμη αθλητικοί σύλλογοι (μπάσκετ, βόλεϊ, ράγκμπι, κολύμβηση, γυμναστική, ποδόσφαιρο 5Χ5, καράτε, ταε-κβο-ντο, δρόμοι μεγάλων αποστάσεων). Ιδιαίτερα αξιόλογο έργο, με πλούσια δράση στους τομείς του κλασσικού αθλητισμού αλλά και του πολιτισμού, έχει να επιδείξει ο Α.Π.Σ. Απόλλων Δυτικής Αττικής, που ιδρύθηκε το 1997 έπειτα από πρωτοβουλία του Αιγαλιώτη οδοντιάτρου, παλαιού αθλητή και συγγραφέα Κωνσταντίνου Σάμιου και εδρεύει στο Αιγάλεω. 
Υπάρχουν ακόμη διάφοροι άλλοι πολιτιστικοί και περιβαλλοντολογικοί σύλλογοι (Ένωση Ποντίων Αιγάλεω, Πολιτιστικός Αθλητικός Σύλλογος Πρόοδος Λιούμη, Καλλιτεχνικός Πνευματικός Σύλλογος, Μορφωτική Εκδρομική Εστία, Μικρασιατών οι Νέες Κυδωνίες, Των Απανταχού Φλαμπουριωτών, ΞΕ.ΚΟΙΝ.Α.) αλλά και επαγγελματικές ενώσεις (Δημοκρατική Κίνηση Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων, Σύνδεσμος Εφέδρων, Σύνδεσμος Συνταξιούχων ΙΚΑ, Σύνδεσμος Συνταξιούχων ΤΕΒΕ, Ένωση Επαγγελματιών, Βιοτεχνων και Εμπόρων), ή ποικίλης μορφής (Ελληνικό Κέντρο Λαογραφικών Μελετών, Δημοκρατικός Σύλλογος Γυναικών, Πανελλήνια Επιτροπή Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης, Εξωραϊστικός Σύλλογος Άνω Λιούμη, Εξωραϊστικός Σύλλογος Ιεραπόλεως κ.ά.) Μεταξύ των εκδηλώσεων που θεωρούνται επιτυχημένες τα τελευταία χρόνια είναι η ετήσια Ανθοκομική έκθεση, η έκθεση Βιβλίου και η παρέλαση των καρναβαλιστών. Ακόμη, κάθε καλοκαίρι λαμβάνει χώρα σειρά πολιτιστικών δρώμενων (θεατρικές παραστάσεις, συναυλίες κ.λ.π.) στο ανοιχτό θέατρο «Αλέξης Μινωτής», του άλσους Αιγάλεω, υπό τον διακριτικό τίτλο «Πολιτιστική Διαδρομή». Στην πόλη λειτουργούν και δύο θεατρικές σκηνές επί της οδού Ναυάρχου Κουντουριώτου 40 (πρώην κινηματογράφος Βυζάντιον), η Δυτική όχθη και η «Ρένα Βλαχοπούλου», τις οποίες δημιούργησε ο καλλιτέχνης Χάρης Ρώμας. Από την πρωτοχρονιά του 2009 στο θέατρο συστεγάζεται και η θεατρική σκηνή «Λάμπρος Κωνσταντάρας». Στο κτίριο του παλαιού δημαρχείου στεγάζεται το πνευματικό κέντρο του δήμου, που φέρει την επωνυμία «Γιάννης Ρίτσος» και το οποίο φιλοξενεί κατά τακτά διαστήματα διάφορες καλλιτεχνικές εκθέσεις και άλλες εκδηλώσεις (ομιλίες, παρουσιάσεις βιβλίων κλπ). Το ιστορικό αυτό κτίριο κατασκευάστηκε τα έτη 1939-1940 ως «Οίκος του Φαλαγγίτου» προκειμένου να στεγάσει την τοπική Ε.Ο.Ν. (οργάνωση νεολαίας του τότε καθεστώτος). Στην κατοχή επιτάχθηκε και χρησιμοποιήθηκε από τις ιταλικές αρχές ως διοικητήριο. Στο Αιγάλεω στεγάζονται το Μουσείο Μικρασιατικού Πολιτισμού, το Ελληνικό Μουσείο Πληροφορικής και το Ιστορικό Λαογραφικό Οικομουσείο Αιγάλεω (Ι.Λ.Ο.Α.). Σημαντικό χώρο πολιτισμού αποτελεί και το ανακαινισθέν παλαιό εργοστάσιο Ελληνικό Μολύβι (μια δωρεά της οικογένειας Βρανά), επί της Ιεράς Οδού. Το Αιγάλεω είναι αδελφοποιημένος δήμος με το δήμο Λεγανές (Leganés) της κεντρικής Ισπανίας από τη δεκαετία του '80 και με την Κυθρέα Κύπρου.

Πολιτιστικός Σύλλογος Μικρασιατών «Οι Νέες Κυδωνίες»

Πρόσφυγες από τα Μικρασιατικά παράλια,εγκαταστάθηκαν στην περιοχή γύρω από το τότε εργοστάσιο παραγωγής πυρίτιδας, το μπαρουτάδικο όπου αργότερα ίδρυσαν τις «Νέες Κυδωνίες», σε ανάμνηση των Κυδωνιών (Αϊβαλί) της Μικράς Ασίας που άφησαν πίσω τους. Απόγονοι των πρώτων αυτών Μικρασιατών ίδρυσαν το 2003 στο Αιγάλεω τον σύλλογο με την επωνυμία Σύλλογος Μικρασιατών Αιγάλεω «Νέες Κυδωνίες». Σκοπός του συλλόγου είναι η διατήρηση της ιστορίας και της μνήμης των αλησμόνητων πατρίδων όλης της Μικράς Ασίας από τις οποίες κατάγονται οι πρώτοι κάτοικοι του Αιγάλεω. Επίσης αποσκοπεί στη διάσωση και διατήρηση των ηθών, εθίμων και παραδόσεων του Ελληνισμού της Ανατολής καθώς επίσης στην περισυλλογή, μελέτη, προβολή και αξιοποίηση του εθνολογικού, ιστορικού και λαογραφικού υλικού. Ανάμεσα στις δράσεις του Συλλόγου είναι η λειτουργία του Μουσείο Μικρασιατικού Πολιτισμού Αιγάλεω, με σκοπό τη στέγαση, διαφύλαξη και διάδοση της πλούσιας ιστορίας του Μικρασιατικού πολιτισμού και την ενημέρωση του κοινού.

Πανελλήνια Ένωση Ασσυρίων

Η Πανελλήνια Ένωση Ασσυρίων (χριστιανών κατοίκων της Συρίας που υπέστησαν γενοκτονία και όσοι επέζησαν εκδιώχθηκαν από τις εστίες τους μεταξύ των ετών 1914 - 1918) ιδρύθηκε στο Μοσχάτο το 1926 και από το 1934 που αναγνωρίσθηκε επίσημα από το ελληνικό Κράτος, εδρεύει στο Αιγάλεω.
Οι κυριότεροι σκοποί της Ένωσης είναι, σύμφωνα με το καταστατικό της, η διάσωση και προβολή της Ασσυριακής γλώσσας, των εθίμων και ηθών του Ασσυριακού λαού, που με ιστορική κοιτίδα την πόλη Νινευή αποτελούν ένας από τους αρχαιότερους πολιτισμούς του κόσμου.
Ακόμη, σαν κύριος στόχος έχει τεθεί η προσαρμογή των Ασσυρίων προσφύγων στην ελληνική κοινωνία όπως και η καλλιέργεια δεσμών μεταξύ όλων των Ασσυρίων προσφύγων που ζουν στην Ελλάδα.
Πρόεδρος της Ένωσης παραμένει από το 1998, έτος κατά το οποίο επαναδραστηριοποιήθηκε ο σύλλογος, ο Κυριάκος Μπατσάρας.

Πολιτιστικός σύλλογος «Ιερά Οδός»

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αιγάλεω Ιερά Οδός ιδρύθηκε το 1999 και είναι σύλλογος μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, με πολυσχιδή δράση. Ιδρυτής και επικεφαλής του Διοικητικού του Συμβουλίου είναι ο Αντώνης Παργανάς, παλαιός αθλητικός παράγοντας της πόλης του Αιγάλεω. Ο σύλλογος βασίζεται αποκλειστικά στην εθελοντική δράση. Ο σύλλογος εδρεύει στο Αιγάλεω, επί της οδού Νίκου Πλαστήρα 53 και στα γραφεία του φιλοξενούνται διάφορες πολιτιστικές και καλλιτεχνικές δραστηριότητες (μουσικές βραδιές, ομιλίες, παρουσιάσεις βιβλίων, εκθέσεις έργων τέχνης) ενώ στις δράσεις του περιλαμβάνεται κοινωνικό-ανθρωπιστικό έργο μέσω στήριξης ιεραποστολών του εξωτερικού, τακτικών αιμοδοσιών (σε συνεργασία με το Νοσοκομείο Παίδων «Αγλαΐα Κυριακού» και με την εποπτεία ιατρού), κοινωφελών εκδόσεων και άλλων δραστηριοτήτων. Ακόμη, ο σύλλογος παρέχει δωρεάν μαθήματα χορού και διαφόρων μουσικών οργάνων. Ο σύλλογος δεν διαθέτει χορηγούς και δε λαμβάνει κανενός είδους επιχορηγήσεις. Το έμβλημά του φιλοτέχνησε ο Αιγαλιώτης εικαστικός Γιάννης Ρουσινέλης.

Φίλοι του Πυριτιδοποιείου

Ο περιβαλλοντικός και πολιτιστικός σύλλογος Αιγάλεω Φίλοι του Πυριτιδοποιείου (ΦτΠ) ξεκίνησε αρχικά (2006) ως μια ομότιτλη περιοδική έκδοση που γραφόταν από συντακτική ομάδα και εξέδωσε συνολικά πέντε τεύχη. Το 2010 μετατράπηκε επισήμως, σε σωματείο. Στόχοι του συλλόγου σύμφωνα με το καταστατικό του, είναι η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος (ιδιαιτέρως του τρίπτυχου Άλσος Αιγάλεω - Όρος Αιγάλεω - Λίμνη Κουμουνδούρου), η προώθηση πολιτιστικών δραστηριοτήτων και οι παρεμβάσεις στην τοπικη κοινωνία με στόχο την αντιμετώπιση προβλημάτων όπως η ανεργία των νέων, ο ρατσισμός και η ενίσχυση των αθλητικών δομών στο δυτικό τομέα της Αθήνας με επίκεντρο το Αιγάλεω. Είναι παράλληλα ο μοναδικός οικολογικός και ο μόνος τοπικός σύλλογος της πόλης με κέντρο το Αιγάλεω. Στις μέχρι τώρα δράσεις του περιλαμβάνονται παρεμβάσεις στο Άλσος Αιγάλεω (παλαιό Πυριτιδοποιείο) και στο Όρος Αιγάλεω, βιβλιοπαρουσιάσεις, εκθέσεις φωτογραφίας, συμμετοχή σε δημοτικές εκδηλώσεις και διαβουλεύσεις για την ανάδειξη και προστασία του «Μπαρουτάδικου» και όλης της πόλης (ελεύθεροι χώροι, ποδηλατόδρομοι, απρόσκοπτη πρόσβαση πολιτών και διευκόλυνση των ατόμων με ειδικές δεξιότητες, κλπ). Ιδρυτής και πρώτος πρόεδρος του συλλόγου είναι ο Βασίλης Βασιλειάδης.

Σύλλογος Κρητών Αιγάλεω «Η Κρητική Αναγέννηση»

Ο Σύλλογος Κρητών Αιγάλεω, «Η Κρητική Αναγέννηση» ιδρύθηκε το 1965. Αριθμεί 2.600 περίπου εγγεγραμμένα μέλη. Είναι ο αρχαιότερος και μεγαλύτερος πολιτιστικός σύλλογος στο δήμο. Κάθε χρόνο οργανώνει τις επετειακες εκδηλώσεις του ιστορικού τριπτύχου: Μάχη της Κρήτης - Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα - Ολοκαύτωμα του Αρκαδίου, αυτόνομα είτε σε συνεργασία με αλλά Κρητικά Σωματεια, την Τοπική Αυτοδιοίκηση, την Περιφέρεια Κρήτης κ.α. Συμμετέχει σε όλες τις πολιτιστικές και εθνικές εκδηλώσεις που οργανώνει ο Δήμος Αιγάλεω (παραδοσιακούς χορούς, αποκριάτικες εκδηλώσεις κ.τ.λ.), επίσης διοργανώνει ομιλίες με θέματα την ιστορία τη λαογραφία της Κρήτης και την κρητική διατροφή. Έχει πραγματοποιήσει διάφορες εκδηλώσεις με μεγάλη επιτυχία, όπως τα 30 χρονιά μνήμης του Νίκου Καζαντζάκη το 1987 στο γήπεδο του Σπόρτιγκ που αναμεταδόθηκε από την ΕΡΤ1 και ΕΡΤ2. Επίσης, τα 10 και 20 χρονιά μνήμης του αξέχαστου Νίκου Ξυλούρη με μεγάλη επιτυχία. Διοργάνωσε ακόμη, την «Έκθεση Κρητικής Λαϊκής Τέχνης» το 1983 που την κάλυψε και την πρόβαλε η ΕΡΤ1. Όλες οι παραπάνω εκδηλώσεις έχουν πραγματοποιηθεί με ελεύθερη είσοδο και μάλιστα έχουν προσφερθεί στους παραβρεθέντες δωρεάν διάφορα αναμνηστικά για την Κρήτη. Επίσης στο σύλλογο λειτουργούν τμήματα εκμάθησης Κρητικών χορών, λαούτου και λύρας. Σημερινός πρόεδρος της Ένωσης είναι ο Ανδρέας Κλεισαρχάκης.

Μητροπολιτικός Ναός

Ο Ιερός Ναός Υψώσεως Τιμίου Σταυρού (ή «Εσταυρωμένος») είναι η μεγαλύτερη εκκλησία του Αιγάλεω. Ανήκει στην Ιερά Μητρόπολη Νικαίας. Βρίσκεται στο κέντρο της πόλης, στο βόρειο τμήμα της Πλατείας Ελευθερίου Βενιζέλου. Ο ναός θεμελιώθηκε μετά την Απελευθέρωση και η κατασκευή του ολοκληρώθηκε στα τέλη της δεκαετίας του '40.

Σκακιστικός Όμιλος Αιγάλεω

Ιδρύθηκε το 1985 με σκοπό την καλλιέργεια του αθλήματος του σκακιού στο Αιγάλεω και στους γύρω δήμους. Παρουσιάζει πλούσια δραστηριότητα με έμφαση στις μικρές ηλικίες. Διοργανώνει κάθε χρόνο πολλές σκακιστικές εκδηλώσεις και αγώνες σε συνεργασία με τη δημοτική αρχή και άλλους φορείς. Κάθε χρόνο διοργανώνει το Διαδημοτικό Σχολικό Πρωτάθλημα όπου συμμετέχουν από 150 έως 200 παιδιά. Επιπρόσθετα, δεκάδες ανοιχτά τουρνουά όπως και νεανικά πρωταθλήματα, αγώνες καλλιτεχνικού σκακιού,εσωτερικά πρωταθλήματα,διαλέξεις κ.τ.λ. Από το 2009 αγωνίζεται στην Α Εθνική Κατηγορία. Η άνοδος βασίστηκε αποκλειστικά σε γηγενείς παίκτες. Το σωματείο προσπαθώντας να αξιοποιήσει όλο το δυναμικό του, σε πολλές διοργανώσεις συμμετέχει με περισσότερες από μία ομάδες κινητοποιώντας κάθε Κυριακή περισσότερους από 40 σκακιστές. Χαρακτηριστικά στο Κύπελλο Μπίκου 2008 συμμετείχε με 4 ομάδες και στο Αττικής Φιλίας 2009 με 5 που είναι αριθμός ρεκόρ. Τα τελευταία χρόνια διαθέτει ένα μεγάλο αριθμό ενεργών παικτών (γύρω στους 70) σύμφωνα με τους επίσημους πίνακες εθνικής αξιολόγησης, αριθμός που είναι ένας από τους μεγαλύτερους στη χώρα. Ο Σ.Ο. Αιγάλεω είναι αδελφοποιημένος με το Κυπριακό σωματείο Όμιλος Φίλων Σκακιού Στροβόλου.

Αθλητική Ένωση Ιεράπολης

Η «Αθλητική Ένωσις Ιεραπόλεως» είναι ένα από τα αρχαιότερα ποδοσφαιρικά σωματεία της Αθήνας, αφού ιδρύθηκε το 1929 (επίσημα αναγνωρίσθηκε το 1931) από τους αείμνηστους Μικρασιάτες Δημήτριο Χανιώτη και Γεώργιο Αρώνη (μετέπειτα μέλους του ΔΣ της Ένωσης Αθηνών), σε ανάμνηση της «ιεράς» προσφυγικής καταγωγής τους. Το 1946 συγχωνεύτηκε με τρία άλλα τοπικά σωματεία (Α.Ε. Πυριτιδοποιείου, Φοίνικα και Α.Ε. Αγίου Σπυρίδωνος) για την γέννηση του Αιγάλεω Α.Ο., αλλά πολύ γρήγορα και συγκεκριμένα στις 20 Αυγούστου του 1948 επανιδρύθηκε με νέο καταστατικό, ως «Αθλητικός Όμιλος Νέας Ιεραπόλεως» για να συγχωνευθεί εκ νέου το 1968 με δύο ακόμη συλλόγους προς ίδρυση του Α.Π.Ο. Ορφέα. Το 1987 το καταστατικό της ενεργοποιήθηκε εκ νέου με την ονομασία «Αθλητικός Ποδοσφαιρικός Όμιλος Ιεράπολη» (λαμβάνοντας αρ. μητρώου Ε.Π.Ο. 4744) και έκτοτε συμμετέχει ανελλιπώς στα τοπικά πρωταθλήματα της Ε.Π.Σ. Αθηνών. Η Ιεράπολη ανέδειξε πολλούς σπουδαίους ποδοσφαιριστές όπως οι διεθνείς Θανάσης Αγγελής (ΟΣΦΠ), Γιάννης Πετσανάς (ΠΑΟ), αλλά και τους Ματθαίο («Μαθιό») Βιτάλη (ΠΑΟ), Ν. Τσιαμπουρή κ.α. Από τους γνωστότερους προπονητές που έχουν αναλάβει την ομάδα κατά το παρελθόν είναι οι Στέλιος Βάζος και Μίλτος Παπαποστόλου. Τη σεζόν 2019-20 ο Α.Π.Ο. Ιεράπολη αγωνίζεται στη Β' Κατηγορία ΕΠΣΑ.

Αγώνας παλαιμάχων

Εδώ και πολλά χρόνια, κατά τοπική αθλητική παράδοση, κάθε Μεγάλη Δευτέρα διεξάγεται ποδοσφαιρική συνάντηση των παλαιμάχων παικτών του Αιγάλεω Α.Ο. (ή άλλων ομάδων) με την αντίστοιχη ομάδα βετεράνων ποδοσφαιριστών του Α.Π.Ο. Ιεράπολης, στο Δημοτικό Στάδιο Αιγάλεω. Το 2012 ο αγώνας (μεταξύ Αιγάλεω - Ιεράπολης) διεξήχθη στις 9 Απριλίου και ήταν αφιερωμένος σε παλαιούς αθλητές που έφυγαν από τη ζωή. Ομοίως και το 2015, όταν τιμήθηκε η μνήμη των ποδοσφαιριστών Αλέξη Σούλη, Παναγιώτη Γιαννίτσα και Αποστόλη Πρίνου

Αθλητική Ένωση Ζέφυρος Αιγάλεω

Η Αθλητική Ένωση Ζέφυρος Αιγάλεω ιδρύθηκε -ανεπίσημα- το 1951 ως "Ποδοσφαιρικός Αθλητικός Όμιλος Ζέφυρος" και έξι χρόνια αργότερα (1957) αναγνωρίσθηκε επίσημα από την Ε.Π.Σ.Α. Το όνομα του σωματείου παραπέμπει στην παρουσία γνωστού εργοστασίου κατασκευής ασετυλίνης, σήματος-αναφοράς της γειτονιάς από την οποία προέρχεται (περιοχή "Λιούμη"). Το 1967, μετά από συγχώνευση της ομάδας με τον "Γ.Α.Σ. Άρτεμις" δημιουργήθηκε ο σύλλογος του Θεμιστοκλή. Το 1982 ενεργοποιήθηκε εκ νέου το καταστατικό του Ζέφυρου Αιγάλεω (με νέα ονομασία «Αθλητικός Όμιλος Ζέφυρος») και την περίοδο 1983-84 έβαλε μέρος στο πρωτάθλημα της Γ΄ κατηγορίας ΕΠΣΑ. Από το Δεκέμβριο του 2008 έως και τον Ιούλιο του 2018 η επωνυμία της ομάδας είχε αλλάξει σε "Αθλητική Ένωση Αιγάλεω", ενώ από τον Αύγουστο του 2018 έχει λάβει την επωνυμία "Αθλητική Ένωση Ζέφυρος Αιγάλεω". Η ομάδα κατά την αγωνιστική περίοδο 2018-19 συμμετέχει στη Β' κατηγορία της Ε.Π.Σ.Α., ενώ προηγούμενα έφτασε έως και την Α΄ κατηγορία, διεκδικώντας ακόμη και την άνοδο στη Δ΄ Εθνική. Από το 2013 τα γραφεία του συλλόγου στεγάζονται εντός των εγκαταστάσεων του 'Δημοτικού Αθλητικού Κέντρου' ('Δ.Α.Κ.') Αιγάλεω.

Α.Ο. Κρόνος Αιγάλεω

Ο σύλλογος έχει χρώματα το πορτοκαλί και το μαύρο, με έδρα στο Δημοτικό γήπεδο Ορυζομύλων Αιγάλεω, 240 θέσεων. Ιδρύθηκε ανεπίσημα το 1953 και το 1955 πέρασε από την έγκριση του Πρωτοδικείου με την ονομασία 'Κρότος Αιγάλεω'. Τελικά μετονομάστηκε σε 'Κρόνος' και ξεκίνησε να λαμβάνει μέρος στα επίσημα πρωταθλήματα της ΕΠΣΑ, από το 1959. Όμως το 1967 υποχρεώθηκε σε αναγκαστική συγχώνευση με τον 'Ποδοσφαιρικό Όμιλο Αγίου Σάββα' για τη δημιουργία του «Διαγόρα Αιγάλεω». Το 1985 επανιδρύθηκε και το 1991 απορρόφησε τη 'Θύελλα Άνω Λιοσίων', αγωνιζόμενος έκτοτε σαν «Α.Ο. Κρόνος Αιγάλεω». Τα τελευταία χρόνια μετέχει στην τρίτη τοπική κατηγορία Αθηνών.

Μ.Ε.Λ.Α.Σ.

Ο Μορφωτικός Εκπολιτιστικός Λαογραφικός καί Αθλητικός Σύλλογος (Μ.Ε.Λ.Α.Σ.) «Ο Άγιος Ελευθέριος» ιδρύθηκε το 1990 με πρωτοβουλία του ιερωμένου πατέρα Γεωργίου Φειδοπούλου -που διατέλεσε και ο πρώτος πρόεδρός του- και των μελών του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου του ιδρύματος (Ιερός Ναός Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, Αγίου Ελευθερίου και Αγίου Νεκταρίου Αιγάλεω). Ο σύλλογος έχει αναπτύξει αξιόλογη αθλητική και πολιτιστική δραστηριότητα. Από αθλητικής σκοπιάς, διαθέτει ομάδες καλαθόσφαιρας, πετόσφαιρας και ποδοσφαίρου 5χ5. Από το 1991 οι ομάδες του συμμετέχουν ανελλιπώς στα τοπικά πρωταθλήματα του Μπάσκετ και με διακοπή στα τμήματα του Βόλλεϋ του οποίου τα τμήματα Ανδρών καί Γυναικών έφτασαν να αγωνίζονται στην Α΄ Κατηγορία της Ε.Σ.ΠΕ.Δ.Α.

Ένωση Ποντίων Αιγάλεω

Η Ένωση Ποντίων Αιγάλεω ιδρύθηκε το 1956 και είναι ένας από τους πιο παλιούς συλλόγους στο Αιγάλεω αλλά και στην Αττική. Μέχρι και σήμερα με διάφορες δράσεις και ενέργειες κρατά ψηλά την σημαία του Ποντιακού στοιχείου στο Αιγάλεω. Σκοπός της Ένωσης Ποντίων Αιγάλεω είναι η διατήρηση, διάσωση και διάδοση των ηθών και εθίμων του ΠΟΝΤΙΑΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ ενώ ταυτόχρονα καταβάλλεται προσπάθεια για την συλλογή και την διαφύλαξη των παραδοσιακών εργαλείων, σκευών, ενδυμασιών και φωτογραφιών. Παράλληλα διοργανώνει πνευματικές, κοινωνικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις, που αποσκοπούν στην διάσωση και την διάδοση της Ποντιακής πολιτιστικής κληρονομιάς και την επικοινωνία μεταξύ των μελών της κοινότητας. Συνεργάζεται με τους φορείς του Δήμου και συμμετέχει σε διάφορες εκδηλώσεις σε αρκετές πόλεις της Ελλάδας. Σήμερα στο σύλλογο λειτουργούν τμήματα εκμάθησης ποντιακών χορών. Πρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Αιγάλεω είναι ο κύριος Ιωακείμ Ατματζίδης ενώ υπεύθυνη για το χορευτικό η κυρία Νίκη Πατσεάδου. Η έδρα του συλλόγου είναι στην οδό Καραϊσκάκη 15 στο Αιγάλεω.

Δημοτικοί άρχοντες

Ο Αθανάσιος Παπαδόπουλος ήταν ο πρώτος κοινοτάρχης των Νέων Κυδωνιών για το χρονικό διάστημα 1934-1939. Διάδοχός του υπήρξε ο γυναικολόγος ιατρός Γεώργιος Κουρούσης, διορισθείς από το καθεστώς της 4ης Αυγούστου 1936. Ο Κουρούσης παρέμεινε στη θέση έως το καλοκαίρι του 1944 όταν οι κατοχικές αρχές αποσύρθηκαν από το προσκήνιο, λόγω επικράτησης του ΕΑΜ στην πρωτεύουσα. Επισημαίνεται έτσι, ότι κατά τη διάρκεια της ταλογερμανικής κατοχής αλλά και της περιόδου που ακολούθησε τα Δεκεμβριανά, οι τοπικοί άρχοντες ήταν, διορισμένοι από τις κατοχικές αρχές. Ο Γιάννης Μπατζακίδης του ΚΚΕ αναφέρεται ως ο πρώτος (δια βοής) εκλεγμένος δήμαρχος Αιγάλεω, έπειτα από λαϊκή συνέλευση στην Πλατεία Εσταυρωμένου τον Αύγουστο του 1944, δυο μήνες πριν την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων από την πρωτεύουσα, τον Οκτώβριο του 1944. Το διάστημα από τις αρχές του 1945 έως τις αρχές του 1946 δήμαρχος είχε διοριστεί ο κωνσταντινουπολίτης Αθανάσιος Παπαδόπουλος του Δημητρίου (συνεπώνυμος του προηγουμένου), ιδιοκτήτης Οίκου Ραπτικής, που μάλιστα είχε παλαιότερα για πελάτη του τον κατοχικό πρωθυπουργό Κ. Λογοθετόπουλο και οι δημότες τον αποκαλούσαν περιπαικτικά ραπτοδήμαρχο. Ο Κερκυραϊκής καταγωγής Σωσίπατρος Μώρος διορίσθηκε δήμαρχος την άνοιξη του 1946, παραμένοντας στη θέση του έως τα μέσα Ιουνίου, για να τον διαδεχθεί στο δημοτικό θώκο ο Άγγελος Κούβελος  , στέλεχος του Λαϊκού Κόμματος. Ακολουθεί η θητεία του δικαστικού Χρ. Καθάρειου, ο οποίος διορίσθηκε από το Κόμμα των Φιλελευθέρων το 1950 και στα 1951 ανέλαβε την προετοιμασία των υπηρεσιών του δήμου για τις δημοτικές εκλογές της 16 Απριλίου 1951. Σε αυτές -αφού ουδείς εκ των υποψηφίων συγκέντρωσε την απαραίτητη πλειοψηφία και κατόπιν διαπραγματεύσεων- δήμαρχος Αιγάλεω ορκίσθηκε ο ανεξάρτητος Απόστολος Στίγκας. Από τις πιο ιστορικές προσωπικότητες στη συνέχεια ήταν ο Σταύρος Μαυροθαλασσίτης που πρωτοεξελέγη το 1954 και ανέλαβε τα καθήκοντά του στις 12 Φεβρουαρίου 1955, κυριαρχώντας στα δημοτικά πράγματα τις δεκαετίες του '50 και του '60. Διορισμένος από την δικτατορία των συνταγματαρχών ήταν ο Ορφέας Τζανετόπουλος, που ήταν υποψήφιος δήμαρχος της προ-δικτατορικής περιόδου, ενώ έπειτα από τη μεταπολίτευση στο προσκήνιο βρέθηκε αρχικά ο Πάνος Σπηλιόπουλος που εκλέχθηκε τρεις φορές και μετά ο Γιάννης Μυστακόπουλος, με ισάριθμες θητείες. Δυο συνεχόμενες θητείες είχε και ο Δημήτρης Καλογερόπουλος.

Διατελέσαντες πρόεδροι Δημοτικού Συμβουλίου

Σύμφωνα με αναρτημένη πινακίδα στην αίθουσα υποδοχής του δημαρχείου Αιγάλεω, σαν πρόεδροι του δημοτικού συμβουλίου από το 1951 έχουν διατελέσει κατά σειρά, οι εξής: Γεώργιος Χονδρόπουλος (εκπαιδευτικός, ο πρώτος σχολάρχης της πόλης), Γεώργιος Ξενάκης, Νίκος Κυριαζόπουλος, Στέλιος Τριανταφυλλίδης, Γεώργιος Γιαννόπουλος, Αναστάσιος Χαραλαμπόπουλος, Κωνσταντίνος Αντωνιάδης, Στυλιανός Ρομπόκης, Ιωάννης Πασχαλίδης, Παντελής Παπακωνσταντίνου, Δημήτρης Τρέπας (1942 - 2004 μετά θάνατον, το όνομά του δόθηκε στην αίθουσα συνεδριάσεων του δημ. συμβουλίου), Παναγιώτης Γκοιμίσης, Νίκος Μιχιώτης, Γεώργιος Μπαγιετάκος, Παναγιώτης Μπιτούνης (εκπαιδευτικός, πρώην πρόεδρος του Α.Σ.Δ.Α.), Γεράσιμος Κατωπόδης, Νικόλαος Ζερβός, Χρυσούλα Ζαχαροπούλου, Ιωάννης Κάντζος, Πάνος Σπηλιόπουλος, Γιώργος Λάμπρου και Ασπασία Αρετάκη-Ντεντοράκη.

Σημερινή διοίκηση

Δήμαρχoς της πόλης από την 1 Σεπτεμβρίου του 2014 και για την επόμενη πενταετία θήτευσε ο Δημήτρης Μπίρμπας, που διαδέχθηκε τον απερχόμενο Χρήστο Καρδαρά μετά τα αποτέλεσμα των δημοτικών εκλογών της 18/25 Μαΐου 2014. Το 42μελές δημ. συμβούλιο (41 δημοτικοί σύμβουλοι + δήμαρχος) για το διάστημα Σεπτέμβριος 2014 - Αύγουστος 2019 απάρτισαν συνολικά οκτώ παρατάξεις. Από την 1 Σεπτεμβρίου 2019 και για την επόμενη τετραετία νέος δήμαρχος Αιγάλεω ανέλαβε ο Γιάννης Γκίκας, ο οποίος διαδέχτηκε το Δημήτρη Μπίρμπα μετά το αποτέλεσμα των δημοτικών εκλογών της 26 Μαΐου/2 Ιουνίου 2019, με επτά παρατάξεις να εκλέγουν συμβούλους στο 42θέσιο δημοτικό συμβούλιο.

Δημοτικές Εκλογές

Τα αποτελέσματα των πιο πρόσφατων εκλογικών αναμετρήσεων στο Δήμο του Αιγάλεω ήταν τα ακόλουθα

2010

Στις αυτοδιοικητικές εκλογές της 7/14 Νοεμβρίου του 2010 έλαβαν μέρος τέσσερις παρατάξεις, με επικεφαλής τους κ.κ. Δ. Καλογερόπουλο (Ανθρώπινο Σύγχρονο Αιγάλεω - Ν.Δ.), Χρ. Καρδαρά (Αιγάλεω Νέα Εποχή - ΠΑΣΟΚ), Δ. Μπίρμπα (Ανάπλαση Αιγάλεω - ΣΥΝ) και Β. Βούλγαρη (Λαϊκή Συσπείρωση - ΚΚΕ). Στο δεύτερο γύρο πέρασαν οι δυο πρώτοι, όπου ο κ. Καρδαράς υπερίσχυσε του κ. Καλογερόπουλου και ήταν ο νέος δήμαρχος της πόλης για το διάστημα 1-1-2011 έως και 31-8-2014. Τα αποτελέσματα της Α' Κυριακής ήταν: Εγγεγραμμένοι: 60.869, ψήφισαν 33.148 (ποσοστό συμμετοχής 54,46%), έγκυρα 30.640 (92,43%), άκυρα-λευκά 2.508 (7,57%). Έλαβαν: Καλογερόπουλος 10.932 (35,68%-7 έδρες), Καρδαράς 10.782 (35,19%-7 έδρες), Βούλγαρης 5.188 (16,93%-4 έδρες) και Μπίρμπας 3.738 (12,20%-3 έδρες). Τα αποτελέσματα της Β' Κυριακής ήταν: Ψήφισαν 26.407 (43,28%), αποχή 56,72%, έγκυρα 23.838 (90,27%), άκυρα-λευκά 2.569 (9,73%). Έλαβαν: Καρδαράς 12.809 (53,73%-18 έδρες) και Καλογερόπουλος 11.029 (46,27%-2 έδρες).

2014

Για τον πρώτο γύρο των Δημοτικών Εκλογών του 2014 ο οποίος διεξήχθη την Κυριακή 18 Μαΐου, σημειώθηκαν τα εξής αποτελέσματα: Εγγεγραμμένοι 59.844, ψήφισαν 34.926 (58,36%, αποχή 41,64%), έγκυρα ψηφοδέλτια 32.882 (94,15%), άκυρα-λευκά 1.277+767, σύνολο 2.044 (5,85%). Έλαβαν: Δημήτρης Μπίρμπας (Ανάπλαση) 8.443 (25,68%), Γιάννης Γκίκας (Συμμαχία για το Αιγάλεω) 6.217 (18,91%), Παρασκευή Δάγκα (Λαϊκή Συσπείρωση) 4.553 (13,85%), Χρήστος Καρδαράς (Νέα Εποχή) 4.094 (12,45%), Παναγιώτα Μερκουράκη (Αιγάλεω Πρώτη Δύναμη) 3.272 (9,95%), Δημήτρης Μπογράκος (Ώρα Αιγάλεω) 2.994 (9,11%), Ιωάννης Κάντζος (Αιγάλεω... Μπροστά) 1.668 (5,07%), Πέτρος Παπανικολάου (Ρήγμα στα Δυτικά) 1.641 (4,99%). Στον β΄ γύρο ο Δημ. Μπίρμπας επικράτησε άνετα με ποσοστό που ξεπέρασε το 60% και αναδείχθηκε δήμαρχος Αιγάλεω. Η κατανομή των εδρών στο νέο δημοτικό συμβούλιο (1 Σεπτεμβρίου 2014 έως 31 Αυγούστου 2019) έχει ως ακολούθως: Μπίρμπας 26 (συμπεριλαμβανομένου του ιδίου), Γκίκας 4, Δάγκα 3, Καρδαράς (αποχώρησε από την ενεργό πολιτική και τη θέση του στην ηγεσία της παράταξης κατέλαβε ο πρώτος σε σταυρούς προτίμησης σύμβουλος Λάμπρος Σκλαβούνος ενώ στο δημοτικό συμβούλιο εισήλθε ο πρώτος επιλαχών σύμβουλος Γιάννης Περράκης) 3, Μερκουράκη 2, Μπογράκος 2 (ο επικεφαλής αποχώρησε από το δημ. συμβούλιο και τη θέση του κατέλαβε ο πρώτος επιλαχών σύμβουλος της παράταξής του, Ηλίας Μάνδρος), Κάντζος 1, Παπανικολάου 1.

2019

Για τον πρώτο γύρο των Δημοτικών Εκλογών του 2019 ο οποίος διεξήχθη την Κυριακή 26 Μαΐου, σημειώθηκαν τα εξής αποτελέσματα: Εγγεγραμμένοι 59.320, ψήφισαν 33.638, έγκυρα ψηφοδέλτια 32.694 , άκυρα - λευκά (944 + 687) σύνολο 1.631. Έλαβαν: Γιάννης Γκίκας (Συμμαχία για το Αιγάλεω) 8.515 (26,04%, 11 έδρες), Δημήτρης Μπίρμπας (Ανάπλαση) 8.495 (25,98%, 10 έδρες), Λάμπρος Σκλαβούνος (Νέα Εποχή) 8.079 (24,71%, 10 έδρες), Παρασκευή Δάγκα (Λαϊκή Συσπείρωση) 3.000 (9,18%, 4 έδρες), Παναγιώτα Μερκουράκη - Νικολούδη (Αιγάλεω Πρώτη Δύναμη) 2.292 (7,01%, 3 έδρες), Κωνσταντίνος Σάμιος (Άλλη Πρόταση για το Αιγάλεω) 1.556 (4,76%, 2 έδρες), Παντελής Βαϊνάς (Ρήγμα στα Δυτικά) 758 (2,32%, 1 έδρα). Στη Β' Κυριακή (2 Ιουνίου 2019) νικητής αναδείχθηκε ο Γιάννης Γκίκας με μικρή διαφορά από το Δημ. Μπίρμπα και εκλέχτηκε δήμαρχος Αιγάλεω.