Μεγάλες μεταναστεύσεις

Πρώτο κύμα

Το πρώτο κύμα μεταναστεύσεων ήταν ήπιες μετακινήσεις μικρών κυρίως πληθυσμών. Οι βορειοανατολικοί γερμανικοί λαοί της Σκανδιναβίας (Γότθοι, Βουργούνδιοι, Βάνδαλοι κλπ.) μετακινήθηκαν νότια προς τον Δούναβη όπου συνάντησαν τους Σαρμάτες και τους Αλανούς. Αντίστοιχα οι δυτικοί γερμανικοί λαοί μετακινούνται προς τον Έλβα και τον Ρήνο όπου οι πιο ισχυροί συγκροτούν τρεις συνομοσπονδίες λαών: οι Σάξονες, οι Φράγκοι και οι Αλαμαννοί. Αυτοί ασκούν μια διαρκή πίεση στα όρια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Γύρω στο 250 οι Γότθοι συγκροτούν μια αυτοκρατορία η οποία εισβάλει σε Ρωμαϊκή εδάφη λίγο πριν διαιρεθεί σε δύο μέρη, τους Βησιγότθους (δυτικοί Γότθοι) που εγκαταστάθηκαν μεταξύ Δνείστερου και Δούναβη, και τους Οστρογότθους που εγκαταστάθηκαν βόρεια της Κριμαίας.
Μια άλλη ομάδα, οι Ούννοι προερχόμενοι από την Κεντρική Ασία, το 374-375 εισβάλει στην Ουκρανία όπου καταστρέφει το εκεί γοτθικό βασίλειο. Από το 425 οι Ούννοι εγκαθιστούν μια αυτοκρατορία και λίγο αργότερα με αρχηγό τον Αττίλα εισβάλλουν στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, λεηλατώντας την και μη μπορώντας να καταλάβουν την Κωνσταντινούπολη στρέφονται προς την Δύση. Αφού ο Αττίλας λεηλάτησε και την Γαλατία, ηττήθηκε στην μάχη στα Καταλαυνικά Πεδία από ένα συνασπισμένο στρατό Ρωμαίων και Βαρβάρων υπό τον Αέτιο. Μια ακόμη επιδρομή στην Ιταλία σταμάτησε χάρη στην συνάντηση του Πάπα με τον Αττίλα, ο οποίος λίγο αργότερα πέθανε και η αυτοκρατορία του διαμελίστηκε χάρη στις διαμάχες για το μοίρασμά της, επιτρέποντας στους γύρω γερμανικούς λαούς να τους εξαφανίσουν. Οι Αλανοί, ένας λαός Ιρανών από τον Καύκασο, αφού έκαναν επιδρομές στην Γαλατία και χρησιμοποιήθηκαν ως μισθοφόροι των Ρωμαίων εναντίον των Ούννων, πέρασαν στην Ισπανία και από εκεί στην Αφρική όπου έγιναν ένα με τους Βάνδαλους. 
Η πίεση των Ούννων όμως οδήγησε πολλούς από τους Βάρβαρους να μετακινηθούν μακριά τους. Πρώτοι οι Βησιγότθοι μετακινήθηκαν στην Θράκη και από εκεί στην Ιλλυρία, από όπου ο Αλάριχος εισέβαλε στην βόρεια Ιταλία και το 410 λεηλατεί την Ρώμη. Ο διάδοχός του Αταούλφος εγκαταλείπει την Ιταλία και εγκαθιστά στην Τουλούζη το πρώτο γερμανικό βασίλειο σε ρωμαϊκό έδαφος, καταλαμβάνοντας γρήγορα και την Ακουϊτανία και μεγάλο μέρος της Ιβηρίας. 
Το 405-406 υπό την πίεση των Ούννων ακόμη περισσότεροι γερμανικοί λαοί εγκαθίστανται σε Ρωμαϊκά εδάφη. Οι Βουργούνδιοι περνούν τον Ρήνο και κατόπιν άδειας εγκαθίστανται σε ρωμαϊκό έδαφος. Το πρώτο τους κράτος διαλύεται το 436 από τον Αέτιο που τους μετακινεί νοτιότερα όπου επανασυγκροτείται ένα κράτος με ρωμαϊκό χαρακτήρα. Οι γείτονές τους οι Βάνδαλοι περνούν και αυτοί τον Ρήνο το 406 με επιδρομές και λεηλασίες και το 409 βρίσκονται στην Ισπανία με τους Σουηβούς και Αλανούς. Το 418 οι Βησιγότθοι κατ'εντολή των Ρωμαίων συντρίβουν τους Βάνδαλους και οι επιζώντες μετακινούνται στην Καρθαγένη και από εκεί στην Αφρική όπου καταλαμβάνουν την Καρχηδόνα και μεταβάλλονται σε πειρατές που κάνουν συνεχείς επιδρομές στο μεγαλύτερο μέρος της Μεσογείου.

Δεύτερο κύμα

Οι Οστρογότθοι στα τέλη του 5ου αιώνα συνεχίζουν την μετακίνησή τους δυτικά, περνώντας διαδοχικά από την Παννονία και την Μακεδονία προτού εισβάλλουν στην Ιταλία.
Οι Φράγκοι είχαν ήδη εισβάλει δύο φορές στην Γαλατία κατά τον 3ο αιώνα. Το 410 αναγνωρίζονται ως ομόσπονδοι αλλά υπό επιτήρηση. 
Άλλοι λαοί εμφανίζονται βόρεια του Δούναβη, οι Ρόγοι, οι Σκύθες και οι Έρουλοι, ενώ οι Αλαμαννοί περνούν τον Ρήνο και εγκαθίστανται στην Αλσατία και το Παλατινάτο πριν τους σταματήσουν οι Φράγκοι στην μάχη του Τολμπιάκ (496). 
Στην Βρετανία οι Πίκτες λυμαίνονται την χώρα πριν εισβάλλουν οι Άγγλοι, οι Σάξονες και οι Γιούτες από τις εκβολές του Ρήνου.