Τράπεζα της Ελλάδος

Ιστορικό

Λίγα χρόνια μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και το τέλος του Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου  η Ελλάδα περνούσε από βαθιά κοινωνική, οικονομική, και πολιτική κρίση. 

Η Κοινωνία των Εθνών, μέλος της οποίας ήταν και η Ελλάδα, θεωρούσε ασύμβατο η τράπεζα μίας χώρας η οποία έχει το εκδοτικό προνόμιο (να τυπώνει δηλαδή χρήμα), να ασκεί ταυτόχρονα και εμπορική δραστηριότητα. Ζητήθηκε λοιπόν από την Ελληνική Κυβέρνηση να πάψει η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, η οποία εκτύπωνε μέχρι τότε τα χαρτονομίσματα στην Ελλάδα, να είναι ταυτόχρονα και εμπορική. Η  Ελληνική Κυβέρνηση τελικά αποφάσισε  ακριβώς  το αντίστροφο. Δηλαδή να ιδρυθεί μια νέα τράπεζα, στην οποία θα μεταφέρονταν τόσο το εκδοτικό προνόμιο όσο και όλες οι υπηρεσίες και τα λογιστικά μεγέθη που απέρρεαν από τη δραστηριότητα αυτή. Βάσει ενός Παραρτήματος του Πρωτοκόλλου της Γενεύης της 15ης Σεπτεμβρίου 1927, ιδρύεται η Τράπεζα της Ελλάδος. Οι εργασίες της ξεκίνησαν στις 14 Μαΐου 1928, με πρώτο Διοικητή τον Αλέξανδρο Διομήδη. Από τότε έως και την αντικατάσταση του εθνικού νομίσματος από το ευρώ το 2002 η Τράπεζα της Ελλάδος είχε το αποκλειστικό προνόμιο της έκδοσης χαρτονομισμάτων.
Στα καθήκοντά της είχε όμως μικρή ανεξαρτησία έως τη δεκαετία του 1990, γι' αυτό και η αποτελεσματικότητά της στην επίτευξη στόχων όπως χαμηλός πληθωρισμός και σταθερό νόμισμα ήταν χαμηλότερη του επιθυμητού.

Το κεντρικό κτίριο

Αρχικά η Τράπεζα της Ελλάδος φιλοξενήθηκε στο κτήριο της Κτηματικής Τράπεζας στην οδό Πανεπιστημίου. Το 1929 προκήρυξε διαγωνισμό για την κατασκευή του κτηρίου  των κεντρικών της γραφείων όμως τελικά καμία από της υποψηφιότητες δεν επιλέχθηκε. Έτσι παρότι  υπήρχαν πολλοί που υποστήριζαν την αναγκαιότητα της επανένωσης της Τράπεζας της Ελλάδος με την Εθνική Τράπεζα, μία δεκαετία αργότερα στις 4 Απριλίου 1938 εγκαινιάζει το κεντρικό της κτήριο πάλι επί της οδού Πανεπιστημίου το οποίο και διατηρεί μέχρι σήμερα. Το κτήριο αυτό επεκτεινόταν όσο οι ανάγκες της τράπεζας μεγάλωναν. Έτσι έγιναν επεκτάσεις λίγο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, τη δεκαετία του 1970 και τέλος το 1982. 

Το 1989 χαρακτηρίστηκε ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού.

Εγκαταστάσεις

Εκτός από το κεντρικό κτήριο επί της οδού Ελ. Βενιζέλου 21 οι δραστηριότητες της Τράπεζας αναπτύσσονται σε νεότερα κτήρια στην Αθήνα, όπως επί της οδού Αμερικής 3 και στο Χαλάνδρι όπου στεγάζεται το Νομισματοκοπείο (ΙΕΤΑ), ενώ οι δραστηριότητες εκτός Αθηνών αναπτύσσονται σε κτήρια ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής, όπως είναι τα 17 Υποκαταστήματα σε αντίστοιχες πρωτεύουσες νομών. Επίσης υπάρχουν 32 Πρακτορεία της Τράπεζας που στεγάζονται στις Δημόσιες Οικονομικές Υπηρεσίες των πόλεων όπου λειτουργούν, καθώς και 2 Θυρίδες της Τράπεζας σε μεγάλες πόλεις.
Υποκαταστήματα : 1. Αλεξανδρούπολη, 2. Βόλος, 3. Ηράκλειο, 4. Θεσσαλονίκη, 5. Ιωάννινα, 6. Καβάλα, 7. Καλαμάτα, 8. Κομοτηνή, 9. Λαμία, 10. Λάρισα, 11. Μυτιλήνη, 12. Πάτρα, 13. Ρόδος, 14. Σάμος, 15. Σέρρες, 16. Τρίπολη, 
17. Χανιά    
Θυρίδες : 1. Κέρκυρα, 2. Φλώρινα    
Πρακτορεία : 1. Ελευσίνα, 2. Άγιος Νικόλαος, 3. Αίγιο, 4. Αμαλιάδα, 5. Άμφισσα, 6. Άρτα, 7. Βέροια, 8. Έδεσσα, 9. Ζάκυνθος, 10. Ηγουμενίτσα, 11. Θήβα, 12. Καρδίτσα, 13. Καρπενήσι, 14. Καστοριά, 15. Κατερίνη, 
16. Κιλκίς,17. Κοζάνη,18. Κόρινθος,19. Κως, 20. Λειβαδιά, 21. Λευκάδα, 22. Μεσολόγγι, 23. Νάξος, 24. Ναύπλιο, 25. Ορεστιάδα, 26. Πολύγυρος, 27. Πρέβεζα, 28. Πτολεμαϊδα, 29. Σύρος, 30. Τρίκαλα, 31. Χαλκίδα,    32.Χίος