Commodore 64

Ιστορία

Τον Ιανουάριο του 1981 η MOS Technology, θυγατρική σχεδιασμού ολοκληρωμένων κυκλωμάτων της Commodore, άρχισε ένα πρόγραμμα σχεδιασμού γραφικών και ακουστικών τσιπ για την παιχνιδομηχανή επόμενης γενεάς. Ο σχεδιασμός των τσιπ ολοκληρώθηκε το Νοέμβριο του 1981. Ονομάστηκαν MOS Technology VIC-II (γραφικά) και MOS Technology SID (ήχος).
Έπειτα η Commodore ξεκίνησε ένα πρόγραμμα κονσόλας παιχνιδιών που θα χρησιμοποιούσε τα νέα τσιπ. Η παιχνιδομηχανή αυτή θα είχε το όνομα Ultimax ή εναλλακτικά Commodore MAX Machine. Κατασκευάστηκε από τον Yash Terakura της Commodore Japan. Αφού όμως κατασκευάστηκαν λίγα μηχανήματα για την ιαπωνική αγορά, το πρόγραμμα αυτό ακυρώθηκε.
Ο Robert Russell (προγραμματιστής και αρχιτέκτονας συστημάτων του VIC-20) και ο Robert Yannes (μηχανικός του SID), με την υποστήριξη των Al Charpentier (μηχανικός του VICII) και Charles Winterble (διευθυντής της MOS Technology), πρότειναν στον CEO της Commodore, Jack Tramiel, μια πραγματικά χαμηλού κόστους συνέχεια του VIC-20 χρησιμοποιώντας τα τσιπ της Ultimax/MAX Machine. Ο Tramiel επέμενε ο νέος υπολογιστής να έχει 64 kB μνήμη RAM. Την εποχή εκείνη 64 kB DRAM κόστιζαν πάνω από 100 δολάρια. Ο Tramiel όμως ήξερε ότι το κόστος της μνήμης DRAM έπεφταν και θα μειωνόταν σύντομα σε ένα αποδεκτό επίπεδο προτού να επιτευχθεί η πλήρης παραγωγή. Το Νοέμβριο, ο Tramiel έθεσε για την παραγωγή πρωτότυπου προθεσμία με λήξη το πρώτο σαββατοκύριακο του Ιανουαρίου του 1982, ώστε η παρουσίασή του να συμπέσει με την Consumer Electronics Show (CES), μια μεγάλη έκθεση τεχνολογίας. 
Το κωδικό όνομα του προϊόντος ήταν VIC-40, παραπέμποντας έτσι στον επιτυχημένο προκάτοχο VC-20. Επίσης ο αριθμός 40 παρέπεμπε στους 40 χαρακτήρες ανά σειρά. Οι Robert Russell, Robert Yannes και David A. Ziembicki αποτελούσαν την ομάδα κατασκευής και μετά από ακούραστη εργασία τελειοποίησαν το σχέδιο, τα πρωτότυπα και μερικά δείγματα λογισμικού εγκαίρως για την επίδειξη. Όταν το μηχάνημα παρουσιάστηκε στην δημοσιότητα, το VIC-40 μετονομάστηκε και πήρε το όνομα C64. 
Ο C64 έκανε ένα εντυπωσιακό ντεμπούτο στην CES του 1982. Ο David A. Ziembicki αναφέρεται σε άτομα της Atari που κατά τη διάρκεια της CES απορούσαν πως είναι δυνατόν να προσφέρεται ένας τέτοιος υπολογιστής στην τιμή των 595 δολαρίων. Η απάντηση, όπως έδειξε αργότερα, ήταν η κάθετη ενοποίηση: επειδή η Commodore ήταν ιδιοκτήτης της MOS Technology και των εγκαταστάσεων παραγωγής ημιαγωγών, κάθε C64 είχε εκτιμώμενο κόστος παραγωγής μόνο 135 περίπου δολαρίων. Τον Σεπτέμβριο του 1982 ο C64 βγήκε στην αμερικανική αγορά (όντως στην τιμή των 595 δολαρίων). Είχε μεγάλη επιτυχία σε όλες τις σημαντικές αγορές (εκτός από την Ιαπωνία).

Επεξεργαστής

Ο επεξεργαστής του C64 ήταν ο 6510 (8500 στον C64C/II), μια παραλλαγή του 6502 της MOS Technology. Η εταιρία αυτή αγοράστηκε από την Commodore για την εξασφάλιση σίγουρης πηγής επεξεργαστών. Σε αντίθεση με τον 6502 ο 6510 είχε έξι επιπλέον I/O ports, τα οποία χρησιμοποιούνταν για bank switching συγκεκριμένου μέρους της μνήμης ώστε να είναι ελεύθερο για RAM, ROM ή συσκευές περιφέρειας. Η συχνότητα λειτουργίας του επεξεργαστή ήταν περίπου 1 MHz.

RAM

Ο C64 διέθετε 65536 bytes RAM (64 kB). Περίπου 38 kB της μνήμης ήταν διαθέσιμα για αρχεία της BASIC. Η μνήμη ήταν για την τότε εποχή (1982) επαναστατική (ο VC 20 που κυκλοφόρησε 2 χρόνια πριν είχε μονάχα 5 kB, τα 3,5 kB των οποίων ήταν διαθέσιμα για την γλώσσα BASIC).

ROM

Ο C64 διέθετε 20 kB ROM. Περίπου 9 kB της ROM περιείχαν τον ερμηνευτή BASIC του παλαιότερου υπολογιστή Commodore PET 2001 (από το 1977) σε σχεδόν ίδια μορφή. Ο ερμηνευτής ήταν προϊόν της Microsoft. Άλλα περίπου 7 kB αποτελούσαν τον χώρο για λειτουργικό σύστημα, το οποίο έλεγχε το πληκτρολόγιο, την οθόνη, τη διεπαφή (interface) της αποθηκευτικής συσκευής (κασέτας), τη σειριακή μεταφορά δεδομένων μεταξύ συστημάτων μέσω RS-232, τη σειριακή θύρα (CBM-Bus) εκτυπωτή, την αποθηκευτική συσκευή δισκέτας (floppy disk drive), κλπ. Το λειτουργικό σύστημα αυτό υπήρξε επίσης σε παλαιότερα μηχανήματα της Commodore, προσαρμόστηκε όμως στο διαφορετικό υλικό του C64. Τα υπόλοιπα 4 kB ήταν διαθέσιμα για την προβολή δυο γραμματοσειρών στην οθόνη (8×8-Matrix).

Ήχος

Η δημιουργία ήχου γινόταν μέσω του ενσωματωμένου πολυφωνικού Sound Interface Device Chip MOS Technology SID 6581 (συχνά αποκαλούμενο SID, συμβατό με την οικογένεια επεξεργαστών 65xx). Το SID ήταν σε θέση να παράγει ήχο σε τρία διαφορετικά κανάλια, κάνοντας τον C64 να ξεπερνά κάθε άλλο home computer στον τομέα της δημιουργίας ήχου την εποχή που πρωτοκυκλοφόρησε. Αργότερα το 6581 αντικαταστήθηκε με το 8580.