Νικολό νταλε Κάρτσερι

Οικογένεια και νεότητα

Η οικογένεια Σανούντο είχε παραχωρήσει αρκετούς Δόγηδες στη Γαληνοτάτη. Πιστοποιείται η ύπαρξη ενός Μάρκο Σανούντο κατά το δεύτερο μισό του 6ου αιώνα. Φέρεται να είχε βοηθήσει από διάφορες θέσεις τη Δημοκρατία της Βενετίας, όπως αυτή του πρέσβη στην Κωνσταντινούπολη από όπου και το παρωνύμιό του Costantinopolitani (ο «Κωνσταντινουπολίτης»). Ο γιος του Πιέτρο νυμφεύτηκε τη Ζαμπαρέλα, μια από τις αδελφές του δόγη της Βενετίας Ενρίκο Ντάντολο. Απ' αυτόν τον γάμο προήλθαν τρεις γιοι, ανάμεσά τους ο Μάρκο Α΄ Σανούντο, ο ιδρυτής της δυναστείας. Αυτός συμμετείχε στην Δ' Σταυροφορία το 1204 και στη συνέχεια ίδρυσε το Δουκάτο της Νάξου. Έκτισε μια νέα πρωτεύουσα γύρω από το φρούριό του, το Castro, στο νησί της Νάξου. Πολέμησε στο πλευρό της Βενετίας και του επικυριάρχου του, του Λατίνου αυτοκράτορα. 
Ο γιος του Άγγελου Σανούδου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του πολεμώντας, κυρίως για τους άρχοντές του, πρώτα για τον Λατίνο αυτοκράτορα και στη συνέχεια 1248 γα τον πρίγκιπα της Αχαΐας. Η βασιλεία του γιου του, Μάρκο Β΄ υπήρξε ταραγμένη. Το Δουκάτο της Νάξου δεν σταμάτησε να μικραίνει από τα χτυπήματα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Η βασιλεία του Γουλιέλμου Α' σημαδεύτηκε από δύο νέους κινδύνους στο Αιγαίο: τους Καταλανούς και τους Σελτζούκους. Οι μικροί άρχοντες των Κυκλάδων, βασάλοι του Δουκάτου της Νάξου, απέναντι σε αυτό τον διπλό κίνδυνο άρχισαν όλο και περισσότερο να στρέφονται προς τη Βενετία, που ήταν σε θέση να τους προστατεύσει καλύτερα από τον ίδιο τον άρχοντά τους. Ο Γουλιέλμος Α' προσπάθησε να βρει στηρίγματα στους Ιωαννίτες Ιππότες και στο Δουκάτο των Αθηνών. 
Τον Γουλιέλμο Α' διαδέχθηκε ο πρώτος γιος του Νικόλαος Α' Σανούδος, που νυμφεύτηκε την Ιωάννα νε Μπριέν, κόρη της Ελένης Αγγελίνας. Πέθανε όμως χωρίς απογόνους, έτσι τον διαδέχθηκε ο αδελφός του Ιωάννης Α' Σανούδος. Στη διάρκεια της βασιλείας του η Νάξος υπέστη το 1344 καταστροφές και  αιχμαλωτίστηκαν 6.000 κάτοικοι από τον Ουμούρ Μπέη  εμίρη του Αϊδινίου της Μικράς Ασίας. Το 1351, δέχτηκε την επίθεση γενοβέζικων γαλερών που άρπαξαν την οικογένεια του Ιωάννη Α', μαζί και την κόρη του Φιορέντσα Σανούδου.
Ο πρώτος άνδρας της Φιορέντσας ήταν ο Τζιοβάνι ντάλε Κάρτσερι κύριος των 2/3 της Ευβοίας. Μετά τον θάνατό του απεβίωσε και ο πατέρας της και η Φιορέντσα τον διαδέχθηκε. Ο δεύτερος γάμος της έγινε για διπλωματικούς λόγους, που ενδιέφεραν ιδιαίτερα τις δημοκρατίες της Γένοβας και της Βενετίας. Η τελευταία έστειλε μια γαλέρα στη Νάξο για να αιχμαλωτίσει την Φιορέντσα και να την πάει στην Κρήτη, όπου αναγκάστηκε να παντρευτεί τον 2ο εξάδελφό της Νικολό Β' τον λεγόμενο εξολοθρευτή (Spezzabanda, Σπετσαμπάντα), μικρανιψιό του Γουλιέλμου Α'. Αυτός ο δεύτερος γάμος δεν απέφερε κανένα διάδοχο. 
Ο γιος του πρώτου γάμου της Φιορέντσας με τον Τζιοβάνι ντάλε Κάρτσερι, ο Νικολό Γ' ντάλε Κάρτσερι, διαδέχτηκε την μητέρα του και τον πατριό του Νικολό Σανούδο Σπετσαμπάντα το 1371.

Δούκας της Νάξου

Το 1380, βοήθησε την Εταιρεία των Ναβαρραίων να επιτεθεί στο Καταλανικό τότε, δουκάτο των Αθηνών, με την ελπίδα ότι θα τον συνδράμουν στην κυριαρχία της Χαλκίδος.
Ο Νικολό ντάλε Κάρτσερι σύντομα θεωρήθηκε ανίκανος. Αυτή η κατάσταση ανησύχησε έντονα την Βενετία, που είχε ταυτόχρονα να αντιμετωπίσει τις οθωμανικές επεκτατικές τάσεις στο Αιγαίο. Η Δημοκρατία τότε στράφηκε στον Φρανσέσκο Κρίσπο, μάλλον καταγόμενο από τη Βερόνα. Ήταν σύζυγος της Μαρίας, κόρης του Νικολό Β' Σπετσαμπάντα, κυρίας της Μήλου, συνεπώς βασάλος του δούκα· φαίνεται πως ασχολιόταν επίσης με την πειρατεία. Στάλθηκε στη Νάξο τον Μάρτιο του 1383.
Εκεί, προτάθηκε ένα κυνήγι. Σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή, στο δρόμο της επιστροφής ο Νικολό, συνοδευόμενος από τους άνδρες του Φραντσέσκο, αποτέλεσε αντικείμενο ενέδρας και τραυματίστηκε θανάσιμα πέφτοντας από το άλογό του. Οι άνδρες του Κρίσπο είπαν πως είχαν δεχτεί επίθεση ληστών ή επαναστατών. Για να μπορέσει να καταβάλει κάθε μελλοντική απόπειρα εξέγερσης, ο Φρανσέσκο Κρίσπο αναγκάστηκε να καταλάβει την εξουσία.
Το σώμα του Νικολό επέστρεψε στην Χώρα και ετάφη στην εκκλησία του Αγίου Στεφάνου.