Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Ιστορία

Η διοργάνωση ξεκίνησε ως εθνικό φεστιβάλ το 1960 με την επωνυμία «Eβδομάδα Eλληνικού Kινηματογράφου» μέχρι και το 1965. Από το 1963 έως το 1966 διετέλεσε πρόεδρος ο λογοτέχνης Ηλίας Βενέζης. Το 1966 ονομάστηκε «Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου» και λειτούργησε ως εθνικό φεστιβάλ μέχρι και το 1991. Το 1992 το Φεστιβάλ έγινε Διεθνές. 
Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης διεξάγεται κάθε Νοέμβριο.

Τα τμήματα του φεστιβάλ

Το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης περιλαμβάνει τα εξής τμήματα :
- το Διεθνές Διαγωνιστικό Τμήμα ταινιών, που προβάλλονται πρώτες και δεύτερες ταινίες νέων δημιουργών απ’ όλο τον κόσμο.
- το Πανόραμα των Ελληνικών Ταινιών, όπου παρουσιάζονται οι ελληνικές ταινίες της πρόσφατης παραγωγής.
- το τμήμα «Ανοιχτοί Ορίζοντες», που παρουσιάζει μια επιλογή από τις πιο πρωτοποριακές και ανεξάρτητες φωνές του παγκόσμιου κινηματογράφου. Το τμήμα αυτό αποτελεί τη μετεξέλιξη του τμήματος «Νέοι Ορίζοντες».
- το τμήμα «Ματιές στα Βαλκάνια», που παρουσιάζει το πολύμορφο κινηματογραφικό τοπίο της βαλκανικής παραγωγής. 
- το τμήμα «Ταινίες για παιδιά» και «Νεανική οθόνη», με ειδικές προβολές για σχολεία και παιδιά.
Σε κάθε διοργάνωση υπάρχουν αφιερώματα σε εθνικές κινηματογραφίες και ρετροσπεκτίβες (αναδρομικά αφιερώματα) σε σημαντικούς δημιουργούς του παγκόσμιου κινηματογράφου, αλλά και του ελληνικού. Μεταξύ των δημιουργών για τους οποίους διοργανώθηκαν ρετροσπεκτίβες ήταν και οι Τζον Κασσαβέτης, Ζυλ Ντασέν, Ντέιβιντ Κρόνενμπεργκ, Ναγκίσα Όσιμα, Νάνι Μορέτι, Κριστόφ Κισλόφσκι, Μπερνάρντο Μπερτολούτσι, Κλοντ Σαμπρόλ, Μανουέλ ντε Ολιβέιρα, Κεν Λόουτς, Πέδρο Αλμοδόβαρ, Γέρζι Σκολιμόφσκι, Τζον Μπούρμαν, Μπέλα Ταρ, Οτάρ Ιοσελιάνι, Γουόνγκ Καρ Γουάι, Αμπάς Κιαροστάμι, Βίκτορ Ερίθε, Κιόσι Κουροσάβα, Χου Σιάο-Σιέν, Βιμ Βέντερς, Νουρί Μπιλγκέ Τζεϊλάν, Απιτσατπόνγκ Βεερασεθάκουλ, Άκι Καουρισμάκι κ.α. Μεταξύ των Ελλήνων δημιουργών, στους οποίους έγιναν τιμητικά αφιερώματα είναι οι Θόδωρος Αγγελόπουλος, Νίκος Κούνδουρος, Σταύρος Τορνές, Νίκος Παπατάκης, Aλέξης Δαμιανός, Νίκος Νικολαΐδης, Βασίλης Γεωργιάδης, Nίκος Παναγιωτόπουλος, Παντελής Βούλγαρης, Κώστας Σφήκας, Ντίνος Δημόπουλος, Αντουανέττα Αγγελίδη, Γιώργος Πανουσόπουλος κ.ά.
Στο πλαίσιο της ετήσιας διοργάνωσης του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης διοργανώνεται και η Αγορά. Το τμήμα αποτελείται από τα εξής υποτμήματα: Film Market (Αγορά Κινηματογραφικών Ταινιών) με τη ψηφιακή βιντεοθήκη, Φόρουμ Συμπαραγωγών με το διαγωνισμό σχεδίων παραγωγής Crossroads και Works in Progress (ταινίες σε εξέλιξη), όπου συμμετέχουν ταινίες από τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο, που δεν έχουν ακόμα ολοκληρώσει την παραγωγή. Το τμήμα αυτό συγκεντρώνει ένα διεθνές δίκτυο επαγγελματιών και προσφέρει τον χώρο και τις συνθήκες για συναντήσεις, συζητήσεις και επαγγελματικές συμφωνίες σε μια φιλόξενη και επαγγελματική ατμόσφαιρα. 
Στο πλαίσιο του φεστιβάλ διοργανώνονται masterclasses, συναυλίες, εκθέσεις και διάφορες εκδηλώσεις.
Οι χώροι που φιλοξενείται το φεστιβάλ είναι κυρίως οι αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας (στο συγκρότημα του Κινηματογράφου Ολύμπιον), καθώς και οι αίθουσες στο λιμάνι Θεσσαλονίκης Τζον Κασσαβέτης, Σταύρος Τορνές, Τώνια Μαρκετάκη και Φρίντα Λιάππα.
Σε παλαιότερες διοργανώσεις υπήρξαν προβολές ταινιών του φεστιβάλ και σε άλλους κινηματογράφους της πόλης.

Βραβεία

Το φεστιβάλ βραβεύει τις καλύτερες ταινίες που συμμετέχουν στο Διαγωνιστικό Τμήμα με Χρυσό, Αργυρό και Χάλκινο Αλέξανδρο. Υπάρχουν επίσης και τα: ειδικό βραβείο επιτροπής για πρωτοτυπία και καινοτομία, καθώς και πέντε ακόμη βραβεία, σκηνοθεσίας, σεναρίου, ανδρικής ερμηνείας, γυναικείας ερμηνείας και καλλιτεχνικού επιτεύγματος. Τα βραβεία τα απονείμει πενταμελής διεθνής κριτική επιτροπή. Επιπρόσθετα υπάρχουν και τα βραβεία κοινού για ταινίες που δεν συμμετέχουν στο διεθνές διαγωνιστικό τμήμα (Ελληνικές, Ματιές στα Βαλκάνια). 
Τέλος, απονέμονται και ανεξάρτητα βραβεία με σημαντικότερο αυτά της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου (FIPRESCI).