Δρίμισκος Ρεθύμνης

Ονομασία

Σχετικά με την ονοματοδοσία του οικισμού υπάρχουν τρεις εκδοχές: σύμφωνα με την πρώτη, η ονομασία Δρίμισκος προέρχεται από έναν δρομίσκο που περνούσε μέσα από το γειτονικό δάσος. Έτερη εκδοχή θέλει το όνομα του χωριού να σχετίζεται με τη λέξη δρυμός, ενώ μια τρίτη θεωρία αναφέρει πως το όνομα προέρχεται από τον δριμύ αέρα που πνέει στην περιοχή.

Ιστορικά στοιχεία

Ιστορικά η Δρίμισκος φέρεται να ιδρύθηκε κατά τα πρώτα χρόνια της Βενετοκρατίας. Πρώτη αναφορά στον οικισμό γίνεται το 1577 κατά την απογραφή του Φραντσέσκο Μπαρότσι, ο οποίος τον ανέφερε με την ονομασία Dhrimisco. Λίγα χρόνια αργότερα, σύμφωνα με την απογραφή του Πέτρου Καστροφύλακα ο πληθυσμός της Δριμίσκου ανερχόταν στους 316 κατοίκους, ενώ μνεία γίνεται και κατά την βενετική απογραφή του 1630. Μερικές δεκαετίες αργότερα, σύμφωνα με οθωμανικό κτηματολόγιο που συντάχτηκε λίγο μετά το 1670, η Δρίμισκος διέθετε 38 ιδιοκτήτες γης.
Το 1823 το χωριό πυρπολήθηκε από τα οθωμανικά στρατεύματα, ενώ το 1834 αιγυπτιακή απογραφή βρίσκει στον οικισμό δέκα οικογένειες, από τις οποίες οι μισές ήταν μουσουλμανικού θρησκεύματος. Τα επόμενα χρόνια, η Δρίμισκος ανέδειξε αρκετούς τοπικούς οπλαρχηγούς που έλαβαν μέρος στις κρητικές επαναστάσεις του 19ου αιώνα.
Τον Ιούλιο του 1867 διεξήχθη κοντά στη Δρίμισκο συμπλοκή ανάμεσα σε επαναστάτες και δυνάμεις του οθωμανικού στρατού, οι οποίες κατά το ίδιο έτος κατέστρεψαν εκ νέου τον οικισμό. Το 1879 η Δρίμισκος εντάχθηκε στο δήμο Αγίου Πνεύματος της επαρχίας Αγίου Βασιλείου και σύμφωνα με οθωμανική απογραφή που διενεργήθηκε δύο έτη αργότερα, ο πληθυσμός της ανερχόταν στους 170 κατοίκους, άπαντες Έλληνες. Το 1894, σύμφωνα με εκτίμηση του αξιωματικού του ελληνικού στρατού, Νικόστρατου Καλομενόπουλου, στο χωριό ζούσαν 45 ελληνικές οικογένειες, ενώ η απογραφή που πραγματοποιήθηκε το 1900 από την Κρητική Πολιτεία αναφέρει πληθυσμό 233 κατοίκων. Μάλιστα, την ίδια εποχή λειτούργησε για πρώτη φορά σχολείο στον οικισμό, στο οποίο κατά το πρώτο έτος λειτουργίας του φοιτούσαν 22 μαθητές. Κατά την περίοδο 1904-1908, δύο κάτοικοι της Δριμίσκου συμμετείχαν ως εθελοντές στον Μακεδονικό Αγώνα με τον έναν από αυτούς να σκοτώνεται το 1905.
Κατά τη διάρκεια της μάχης της Κρήτης και της Κατοχής, σκοτώθηκαν δέκα κάτοικοι του χωριού. Παράλληλα, αρκετές οικογένειες της Δριμίσκου περιέθαλψαν και φυγάδευσαν περίπου 30 Βρετανούς στρατιώτες που είχαν αποκλειστεί στην Κρήτη μετά την κατάκτηση του νησιού από τα γερμανικά στρατεύματα. Κατά τις επόμενες δεκαετίες ο πληθυσμός του οικισμού μειώθηκε σημαντικά με αποτέλεσμα το 1984 να καταργηθεί το σχολείο του χωριού. Παράλληλα, η Δρίμισκος δοκιμάστηκε σημαντικά κατά την καταστροφική πυρκαγιά του 2008.
Διοικητικά, η Δρίμισκος υπήχθη το 1879 στο δήμο Αγίου Πνεύματος της επαρχίας Αγίου Βασιλείου, ενώ με την κατάργηση του προαναφερθέντος δήμου το 1902, εντάχθηκε στον δήμο Λάμπης. Με την ενσωμάτωση της Κρήτης στο ελληνικό κράτος αναγνωρίστηκε ως κοινότητα της επαρχίας Αγίου Βασιλείου, ενώ το 1997 με τη διοικητική μεταρρύθμιση του Σχεδίου Καποδίστρια εντάχθηκε στο δήμο Λαμπής. Από το 2011 αποτελεί μέρος του δήμου Αγίου Βασιλείου.
Στη Δρίμισκο γεννήθηκαν οι οπλαρχηγοί Στυλιανός Περισσάκης, Νικόλαος Κατσογριδάκης και Μιχαήλ Μαράκης, ο επίτιμος αρχηγός του ΠΝ και νομάρχης Κέρκυρας Ηλίας Περισσάκης και ο πανεπιστημιακός Ιάκωβος Φαρσεδάκης.

Μνημεία

Σημαντικό μνημείο του οικισμού αποτελεί ο ιερός ναός της Παναγίας της Γέννησης, οι αγιογραφίες της οποίας χρονολογούνται στις αρχές του 14ου αιώνα. Άλλοι παλιοί ναοί είναι η Παναγία η Κοίμηση που βρίσκεται στο παλιό νεκροταφείο του χωριού και ο Άγιος Κωνσταντίνος, ο οποίος διαθέτει τοιχογραφίες που απεικονίζουν σκηνές από την τιμωρία των αμαρτωλών στην Κόλαση.