Grim Fandango

Τρόπος παιχνιδιού

Η ιστορία του παιχνιδιού εξελίσσεται σε τέσσερα μέρη, κάθε ένα μέρος εκτυλίσσεται κατά την διάρκεια μιας ημέρας, σε αντίστοιχα έτη. Αυτή η ημέρα είναι η Ημέρα των νεκρών, όπου οι ψυχές επιστρέφουν στον πάνω κόσμο για να επισκεφτούν τους ζωντανούς. Η Ημέρα των νεκρών αποτελεί μια πραγματική μεξικάνικη γιορτή. Μάλιστα είναι από αυτή την ημέρα-γιορτή που όλο το παιχνίδι παίρνει μορφή. Τα εργαλεία φόνων είναι τα λουλούδια, τα οποία χρησιμοποιούνται με μια αισθητική αλλά και θανάσιμη μέθοδο. Η χώρα των νεκρών κατοικείται επιπλέον και από χαρακτηριστική πανίδα, όπως δαίμονες και περίεργες γάτες.

Πλοκή

Το παιχνίδι είναι τοποθετημένο στην μετέπειτα ζωή των Αζτέκων. Χαρτογραφεί το τετράχρονο ταξίδι που κάνει κάθε ψυχή διασχίζοντας την χώρα των νεκρών για να φτάσει τελικά στον τελικό της προορισμό, την Μικτλάν, τον κάτω κόσμο των Αζτέκων. Ο πρωταγωνιστής του παιχνιδιού είναι ο σκελετός Manny Calavera. Ο Manny δουλεύει ως ένας από τους θεριστές ψυχών, δηλαδή ως ένας ταξιδιωτικός πράκτορας που παίρνει τις ψυχές από τον επάνω κόσμο, και τις μεταφέρει στον κόσμο των νεκρών.
Μετά από κάθε μεταφορά, δουλειά του είναι να βρει το καλύτερο ταξιδιωτικό πακέτο για τους πελάτες του, το οποίο καθορίζεται ανάλογα με την ζωή του αντίστοιχου πεθαμένου. Σύμφωνα με το πόσο σωστά έχει ζήσει ο καθένας, θα του δοθεί και πιο γρήγορο μεταφορικό μέσον για να φτάσει στον τελικό προορισμό. Το πιο γρήγορο μέσον αποτελεί το τραίνο Νο.9, που κάνει όλο το ταξίδι των τεσσάρων χρόνων σε τέσσερα λεπτά.
Με την αρχή του παιχνιδιού, ο Manny αναγκάζεται να γίνει ντετέκτιβ όταν ανακαλύπτει μια πλεκτάνη της εταιρίας όπου δουλεύει. Η αναζήτησή του τον οδηγεί μέσα από ένα δίχτυ διαφθοράς, απάτης και δολοφονιών.

Ανάπτυξη

Το Grim Fandango βγήκε μόνο σε CD-ROM και είχε πλήρη φωνητική επένδυση. Σχεδιάστηκε από τον Tim Schafer, συν-σχεδιαστή του Day of the Tentacle, και δημιουργού του Full Throttle, καθώς και του πιο νέου, Psychonauts. Το Grim Fandango αποτέλεσε μια τολμηρή προσπάθεια της LucasArts να ανανεώσει το είδος των γραφικών παιχνιδιών περιπέτειας, που μέχρι το 1998 βρισκόταν σε μια ακραία πτώση, συνδυασμένη με την άνοδο στην μόδα των πιο φανταχτερών οπτικά και πιο εντυπωσιακά παιχνίδια, όπως των παιχνιδιών δράσης πρώτου προσώπου. Ήταν η πρώτη προσπάθεια της LucasArts από την εποχή του Labyrinth που δεν χρησιμοποίησε την κλασσική μηχανή SCUMM, Απεναντίας χρησιμοποίησε τη μηχανή Sith, που είχε πρωταρχικά χρησιμοποιηθεί από το Jedi Knight: Dark Forces II, σαν βάση για την δημιουργία της GrimE μηχανής. Οι τρισδιάστατοι χαρακτήρες και το σύστημα χειρισμού που πρόσφερε η μηχανή GrimE, πρόσφερε μια τελείως διαφορετική μορφή, από αυτήν που πρόσφεραν τα παιχνίδια με την SCUMM μηχανή. Παρόλα αυτά, το παιχνίδι κράτησε πολλούς από τους κανόνες της LucasArts σε θέματα παζλ και στυλ διαλόγων, καθώς και τη μη επιλογή θανάτου του χαρακτήρα κ.ά.
Το παιχνίδι συνδυάζει τα προηγούμενα στοιχεία με το σχεδιαστικό μοτίβο αρ ντεκό της δεκαετίας του 1930. Το παιχνίδι είναι εμποτισμένο από μια σκοτεινή ιστορία που θυμίζει έντονα το είδος φιλμ νουάρ. Μάλιστα, το δεύτερο μέρος της ιστορίας, όπου ο Manny Calavera διευθύνει ένα νάιτ κλαμπ, είναι εμπνευσμένο από τις ταινίες Το Γεράκι της Μάλτας, Key Largo και Καζαμπλάνκα, ενώ πολλοί χαρακτήρες παρουσιάζονται να καπνίζουν.
Οι χαρακτήρες του παιχνιδιού έχουν όλοι μορφές σκελετών καλάκας, βασισμένες στη δουλειά του Μεξικανού πολιτικού καλλιτέχνη, José Guadalupe Posada.
Μια αναφορά για το Grim Fandango εμφανίζεται στο παιχνίδι The Curse of Monkey Island (1997), ένα άλλο παιχνίδι περιπέτειας της εταιρίας LucasArts. Ο πρωταγωνιστής του παιχνιδιού Guybrush Threepwood, βρίσκει σε ένα σημείο του παιχνιδιού ένα πτώμα/σκελετό που θυμίζει πολύ τον Manny Calavera. Ο σκελετός φοράει μια κονκάρδα που λέει "Ask me about Grim Fandango." (Ρωτήστε με για το Grim Fandango). Αν ο παίκτης βάλει τον Guybrush να πάρει την κονκάρδα, ο ήρωας θα αρνηθεί, λέγοντας ότι δεν θέλει να τον ρωτάνε όλοι για το Grim Fandango.
Logos των παιχνιδιών Sam and Max Hit the Road (1993) και Full Throttle (1995), δύο άλλα γνωστά βιντεοπαιχνίδια περιπέτειας της LucasArts, μπορούν να βρεθούν στο τατουατζίδικο του Toto Santos στο Grim Fandango.
Το παιχνίδι θα λεγόταν αρχικά Deeds of the Dead, αλλά η παραγωγή δεν επιθυμούσε την άμεση αναφορά του θανάτου στον τίτλο.
Η μουσική στο background κατά την σύλληψη του Terry είναι μια απόδοση του The Internationale, του ύμνου του σοσιαλιστικού κινήματος.

Ελληνική μετάφραση

Τον Μάιο του 2007 κυκλοφόρησε από μια ομάδα Ελλήνων φίλων του Grim Fandango, μια εφαρμογή τροποποίησης του παιχνιδιού (modification patch) αποκλειστικά για την επίσημη έκδοση του παιχνιδιού 1.01, η οποία μεταφράζει τα μενού και τους υπότιτλους του παιχνιδιού στα ελληνικά. Η ομάδα που επιμελήθηκε την ελληνική μετάφραση, γνωστή και ως The Greek Grim Fandango Translation Team, αποτελείται από 5 μέλη με τα ψευδώνυμα Manuel, Vrok, Praetorian, gtsamour και Lewton.

Υποδοχή

Το Grim Fandango δέχθηκε κυρίως θετικές κριτικές. Το GameSpot επαίνεσε την πλοκή και τους διαλόγους, αναφέροντας ότι "το Grim Fandango ευτυχώς αποφεύγει το προφανές" και ότι "το χιούμορ του πηγάζει από τις καταστάσεις και τους χαρακτήρες του, [...] χωρίς να περιγελάει το ίδιο, βοηθώντας στη δημιουργία ενός πιστευτού κόσμου".
Το PCZone έδωσε έμφαση στην όλη παραγωγή, δηλώνοντας πως "με τη δεξιοτεχνική σκηνοθεσία, τα κοστούμια, τους χαρακτήρες, τη μουσική και την ατμόσφαιρα, θα γινόταν μια υπέροχη κινηματογραφική ταινία".
Η κριτική στο Game-Revolution είχε τον ίδιο τον Manny να εξηγεί ότι "as far as an artistic accomplishment goes, my adventure gets all 5 leg bones".
Ενώ το IGN ανακεφαλαιώνει την κριτική του λέγοντας: "το συμπέρασμα είναι ότι το Grim Fandango είναι αδιαμφισβήτητα το καλύτερο παιχνίδι περιπέτειας που είδαμε ποτέ".
Από την άλλη πλευρά, στην κριτική του WomenGamers, αν και δήλωσε ευχαριστημένο "με τη δημιουργικότητα του σεναρίου, των χαρακτήρων και της μεξικάνικης "πινελιάς" στο περιβάλλον", βρήκε τον χειρισμό του παιχνιδιού προβληματικό, διότι δημιουργούσε το αίσθημα ότι "υπήρχε λιγότερος έλεγχος στο παίξιμο του παιχνιδιού λόγω των περιορισμών αυτών". Το ίδιο το παράπονο εκφράστηκε, σε μικρότερο βαθμό, και από τα GameSpot και IGN.
Παρά όμως τις πολύ καλές κριτικές, το Grim Fandango δεν σημείωσε εμπορική επιτυχία, παρόμοια με τα προηγούμενα από αυτό παιχνίδια περιπέτειας. Έτσι, πολλοί είδαν το παιχνίδι σαν "το τελευταίο καρφί στο φέρετρο" των παιχνιδιών περιπέτειας. Ο πεσιμισμός αυτός αποδόθηκε στο ότι, παρά την υψηλή ποιότητα του παιχνιδιού και των πολλών βραβείων που απέσπασε, συμπεριλαμβανομένου του καλύτερου παιχνιδιού του Gamespot το 1998, δεν κατάφερε να πουλήσει, και αυτό είχε ως αποτέλεσμα στο μυαλό των εταιριών να αμαυρωθεί η εικόνα ζήτησης για τα παιχνίδια περιπέτειας τα επόμενα χρόνια.