Χαλάστρα

Καταγωγή των κατοίκων της Χαλάστρας

Ο Απόλλων Παπαγεωργίου στο σύγγραμμα του η «Αρχαία Μυγδονία» αναφέρει ότι άκμαζαν οι αρχαίες πόλεις - οικισμοί Χαλάστρα, Σίνδος, Στρέψα, Φύσκα, Αίνεια. Την περιοχή κατοικούσαν κατά τη Νεολιθική περίοδο Πελασγικά φύλα, και συγκεκριμένα οι Μύγδονες, που έδωσαν και το όνομά τους στην περιοχή.

Αρχαία Ιστορία

Η Xαλάστρα ή Χαλαίστρα μνημονεύεται από αρχαιοτάτους χρόνους από φιλόσοφους και ιστορικούς όπως ο Στράβων, ο Ηρόδοτος, ο Πλούταρχος και ο ρωμαίος ιστορικός Πλίνιος. Ο τελευταίος Μακεδόνας βασιλιάς, ο Περσέας, κατέστρεψε την πόλη Χάλαιστρον όπως ονομαζόταν σε εκείνα τα χρόνια και κατάσφαξε τους κατοίκους της διότι αντιτάχτηκαν στην εκστρατεία κατά των Ρωμαίων. Αλλά ανοικοδομήθηκε κατά την περίοδο της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Ο Πλούταρχος αναφέρει στους βίους «παράλληλους-Ιούλιος Καίσαρας» τον Λήνο τον Χαλαστραίο και μακεδόνα ευγενή ο οποίος εκμυστηρεύτηκε στον αυλικό Μηκόμαχο ότι πρόκειται να δολοφονήσει τον Μέγα  Αλέξανδρο επειδή διαφωνούσε για την εκστρατεία του στην Άπω Ανατολή. Αυτό το πληροφορήθηκε ο στρατηλάτης και διέταξε να τον συλλάβουν, ο Λήνος αντιστάθηκε και σκοτώθηκε από τους στρατιώτες. Σημειωτέον ότι o Λήνος υπήρξε και αυτός όπως και ο Αλέξανδρος μαθητής του Αριστοτέλη. Ο ιστορικός γεωγράφος Στράβων αναφέρει ότι ο Κάσσανδρος το 315π.Χ. ίδρυσε την πόλη της Θεσσαλονίκης συγκεντρώνοντας σε αυτήν 26 πόλεις-χωριά μεταξύ των οποίων και η Χαλάστρα. Σημείο αναφοράς είναι ο Χαλαστραίος Παρμενίων που υπήρξε στρατηγός του πατέρα του Μεγάλου  Αλεξάνδρου, Φιλίππου, και μάλιστα στάθηκε το 336 π.Χ. μαζί με τον Άτταλο και με 100.000 μακεδόνες στην Μικρά Ασία, με σκοπό να ελευθερώσουν τις Ελληνικές πόλεις από την Τρωάδα μέχρι τον Μαίανδρο, πράγμα που επέτυχαν.

Αξιός και Χαλάστρα

Ο Αξιός, ο πλέον σημαντικός ποταμός στην πεδιάδα της Θεσσαλονίκης, με τις συνεχείς πλημμύρες δημιούργησε προβλήματα στους κατοίκους της Χαλάστρας κατά τους πρώτους αιώνες της τουρκοκρατίας και ανάγκαζε τους κατοίκους της αλλάζουν συχνά τον τόπο διαμονής.

Χαλάστρα και Θεσσαλονίκη

Από τη Χαλάστρα ήταν ο Άγιος νεομάρτυς Αθανάσιος, μαθητής του Αθανάσιου Πάριου που μαρτύρησε το 1774. Στα χρόνια του Μακεδονικού αγώνα 1906 - 1912 η προσφορά της Κουλακιάς (Χαλάστρας) είναι τεράστια που το συναντάμε στο βιβλίο της Πηνελόπης Δέλτα, τα μυστικά του βάλτου. Αξιομνημόνευτη είναι η βοήθεια της Χαλάστρας στην απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης όταν ο Ελληνικός στρατός με τον βασιλιά Κωνσταντίνο έφτασε στον ποταμό Αξιό αλλά επειδή δεν υπήρχε γέφυρα και υπό την πίεση των Βουλγάρικων στρατευμάτων που για ευνόητους λόγους ήθελε να μπει πρώτη στην Θεσσαλονίκη. Καταλυτική ήταν η προσφορά των κάτοικων της Χαλάστρας που δημιούργησαν πλωτή γέφυρα για να προλάβει ο ελληνικός στρατός τα Βουλγαρικά στρατεύματα έτσι ώστε να γιορτάζουμε 26 Οκτωβρίου 1912 την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης και της Χαλάστρας 22 Οκτωβρίου 1912(ελευθέρια).

Ονομασίες της Χαλάστρας

Η ονομασία Χαλάστρα είναι τόσο παλιά όσο και η αρχαία Μυγδονία άλλες ονομασίες που δόθηκαν σε αυτήν είναι Καστρίον, Κουλιακιά και Πύργος. Η ονομασία Καστρίον δόθηκε κατά την περίοδο της Βυζαντινής αυτοκρατορίας λόγω της ύπαρξης κάποιου φρουρίου ή πύργου. Βέβαια στα χρόνια της τουρκοκρατίας ήταν γνωστή ως Κουλακιά από το τουρκικό (κουλέ) που σημαίνει πύργος. Στην βυζαντινή εποχή όμως που ήταν και έδρα της επισκοπής Καμπανίας αναφέρονται ως Χαλάστρα αλλά και ως Καστρίον. Η ευρύτερη περιοχή γύρω από την Χαλάστρα μαζί με την Χαλάστρα ονομάζεται Καμπανία. Η λέξη Καμπανία αντλείται από τη λατινική λέξη Campania, η οποία σημαίνει πεδιάδα.