Αυστροουγγρικός Στρατός Ξηράς

Σχεδιασμός και επιχειρήσεις

Η Αυστροουγγαρία απέφυγε τους μεγάλους πολέμους στην εποχή μεταξύ 1867 και 1914, αλλά ενεπλάκη με μια σειρά από μικρές στρατιωτικές ενέργειες. Παρ' όλα αυτά, το γενικό επιτελείο πραγματοποιούσε σχέδια για μεγάλους πολέμους εναντίον γειτονικών δυνάμεων, ιδίως την Ιταλία, τη Σερβία και τη Ρωσία.
Στα τέλη του 19ου αιώνα ο στρατός χρησιμοποιούνταν για την καταστολή των ταραχών στις αστικές περιοχές της αυτοκρατορίας: το 1882 και το 1887 στη Βιέννη και κυρίως εναντίον των Γερμανών εθνικιστών στο Γκρατς και των Τσέχων εθνικιστών στην Πράγα τον Νοέμβριο του 1897. Στρατιώτες υπό τη διοίκηση του Κόνραντ φον Χότζεντορφ χρησιμοποιήθηκαν επίσης εναντίον Ιταλών εξεγερμένων στην Τεργέστη το 1902.
Η πιο σημαντική ενέργεια των στρατιωτών της Διπλής Μοναρχίας κατά την περίοδο αυτή ήταν η αυστροουγγρική κατοχή της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης το καλοκαίρι του 1878. Όταν στρατεύματα υπό τη διοίκηση του Γιόζιπ Φιλίποβιτς και του Στέπαν Γιοβάνοβιτς εισήλθαν σε επαρχίες που ανέμεναν λίγη ή καθόλου αντίσταση, αντιμετώπισαν άγρια αντίσταση από στοιχεία μουσουλμανικών και ορθόδοξων πληθυσμών. Παρά τις οπισθοδρομήσεις στο Μαγκλάι και την Τούζλα, το Σαράγεβο καταλήφθηκε τον Οκτώβριο. Οι αυστροουγγρικές απώλειες ανήλθαν σε πάνω από 5.000 και η απροσδόκητη βία της εκστρατείας οδήγησε σε καταγγελίες μεταξύ διοικητών και πολιτικών ηγετών.

Μέγεθος και εθνική και θρησκευτική σύνθεση

Το 1868, ο αριθμός των ενεργών στρατιωτικών ανερχόταν σε 355.000 και το σύνολο μπορούσε να αυξηθεί έως 800.000 σε περιόδους επιστράτευσης. Ωστόσο, ο αριθμός αυτός ήταν σημαντικά μικρότερος από τις ευρωπαϊκές δυνάμεις της Γαλλίας, της Συνομοσπονδίας της Βόρειας Γερμανίας και της Ρωσίας, μιας και κάθε μια από αυτές μπορούσε να έχει στη διάθεση της περισσότερους από ένα εκατομμύριο άνδρες. Αν και ο πληθυσμός της αυτοκρατορίας είχε αυξηθεί σε σχεδόν 50 εκατομμύρια μέχρι το 1900, το μέγεθος του στρατού παρέμεινε στα επίπεδα του 1889. Έτσι, στις αρχές του 20ού αιώνα, η Αυστροουγγαρία είχε στρατολογήσει μόλις το 0,29% του πληθυσμού της, έναντι ποσοστών 0,47% στη Γερμανία, 0,35% στη Ρωσία και 0,75% στη Γαλλία. Ο στρατιωτικός νόμος του 1889 δεν αναθεωρήθηκε μέχρι το 1912, όταν και δόθηκε η δυνατότητα για αύξηση των ετήσιων στρατολογήσεων.
Η εθνική σύνθεση των στρατολογημένων τάξεων αντανακλούσε την ποικιλομορφία της αυτοκρατορίας που υπηρετούσε ο στρατός· το 1906, στους 1000 στρατιωτικούς, υπήρχαν 267 Γερμανοί, 223 Ούγγροι, 135 Τσέχοι, 85 Πολωνοί, 81 Ουκρανοί, 67 Κροάτες και Σέρβοι, 64 Ρουμάνοι, 38 Σλοβάκοι, 26 Σλοβένοι και 14 Ιταλοί.
Από θρησκευτική άποψη, η τάξη των αξιωματικών του Αυστροουγγρικού Στρατού κυριαρχούνταν από Ρωμαιοκαθολικούς. Το 1896, στους 1000 αξιωματικούς, 791 ήταν Ρωμαιοκαθολικοί, 86 Προτεστάντες, 84 Εβραίοι, 39 Ελληνορθόδοξοι και ένας μέλος των Ανατολικών Καθολικών Εκκλησιών. Από τις στρατιωτικές δυνάμεις των μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων πριν τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ο αυστροουγγρικός στρατός ήταν σχεδόν ο μόνος που επέτρεπε την τακτική προαγωγή των Εβραίων σε θέσεις διοίκησης. Ενώ ο εβραϊκός πληθυσμός των εδαφών της Διπλής Μοναρχίας ήταν περίπου 5%, οι Εβραίοι αποτελούσαν σχεδόν το 18% της τάξης των έφεδρων αξιωματικών. Δεν υπήρξαν επίσημα εμπόδια στη στρατιωτική θητεία των Εβραίων, αλλά στα επόμενα χρόνια η ανοχή αυτή μειώθηκε σε κάποιο βαθμό, καθώς σημαντικές προσωπικότητες όπως ο Κόνραντ φον Χότζεντορφ και ο Αρχιδούκας Φραγκίσκος Φερδινάνδος εξέφρασαν μερικές φορές αντιεβραϊκά αισθήματα. Ο Φραγκίσκος Φερδινάνδος κατηγορήθηκε επίσης (από τον Κόνραντ) ότι πραγματοποιεί διακρίσεις υπέρ των Προτεσταντών αξιωματικών.

Χρηματοδότηση και εξοπλισμός

Μετά τις συνταγματικές ρυθμίσεις του 1867, το Ανακτοβούλιο κυριαρχήθηκε από Γερμανούς Φιλελεύθερους, οι οποίοι θεωρούσαν γενικά τον στρατό ως λείψανο της φεουδαρχίας. Στη Βουδαπέστη, οι νομοθέτες ήταν απρόθυμοι να εγκρίνουν ποσά για τον μικτό στρατό, αλλά ήταν γενναιόδωροι με τον ουγγρικό κλάδο του στρατού, το Honvédség. Το 1867 ο στρατιωτικός προϋπολογισμός έφτανε περίπου το 25% του συνόλου των κυβερνητικών δαπανών, αλλά η οικονομική κατάρρευση του 1873 έπληξε έντονα την Αυστροουγγαρία και ξένοι παρατηρητές αμφισβήτησαν κατά πόσο η Διπλή Μοναρχία θα μπορούσε να διαχειριστεί έναν σημαντικό πόλεμο χωρίς επιχορηγήσεις. Παρά τις αυξήσεις σε ολόκληρη τη δεκαετία του 1850 και του 1860, κατά το δεύτερο μισό του αιώνα η Αυστροουγγαρία εξακολουθούσε να ξοδεύει λιγότερα στον στρατό της από ότι άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις. Ενώ ο προϋπολογισμός συνέχισε να αυξάνεται—από 262 εκατομμύρια κορώνες το 1895 σε 306 εκατομμύρια το 1906—ήταν ακόμη κατά πολύ λιγότερος κατά κεφαλήν σε σχέση με άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, και περίπου στο ίδιο επίπεδο με τη Ρωσία, η οποία είχε πολύ μεγαλύτερο πληθυσμό. Ένας ακόμη λόγος για τη στρατιωτική αδυναμία της μοναρχίας ήταν το χαμηλό ποσοστό στρατολόγησης: Η Αυστροουγγαρία στρατολόγησε μόνον το 0,29% του πληθυσμού της σε ετήσια βάση, έναντι 0,47% στη Γερμανία και 0,75% στη Γαλλία. Οι απόπειρες για αύξηση της ετήσιας στρατολόγησης προτάθηκαν αλλά περιορίστηκαν επανειλημμένα από αξιωματούχους στη Βουδαπέστη μέχρι την επίτευξη συμφωνίας το 1912.
Στον αναδυόμενο τομέα της στρατιωτικής αεροπορίας, η Αυστροουγγαρία υστερούσε σε σχέση με άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Ενώ αποσπάσματα αεροστάτων είχαν ιδρυθεί το 1893, είχαν ανατεθεί κυρίως στο πυροβολικό των οχυρών, εκτός από μία σύντομη περίοδο από το 1909 έως το 1911 όταν βρισκόταν υπό τη διοίκηση της πολύπλευρης Ταξιαρχίας Verkehrs. Η αντίληψη πως οι βαρύτερες από τον αέρα μηχανές ήταν απαραίτητες ή χρήσιμες καθυστέρησε, και η Αυστροουγγαρία απέκτησε πέντε αεροπλάνα μέχρι το 1911. Το 1914 ο προϋπολογισμός για τη στρατιωτική αεροπορία ήταν περίπου το ¹⁄₂₅ο του ποσού που ξόδεψε η Γαλλία. Η Αυστροουγγαρία εισήλθε στον πόλεμο με μόνο 48 αεροσκάφη πρώτης γραμμής.

Landsturm

Η Landsturm αποτελούνταν από άνδρες ηλικίας 34 έως 55 ετών που ανήκαν στις αντίστοιχες μονάδες της Αυστρίας και της Ουγγαρίας. Η Landsturm αποτελούνταν από 40 συντάγματα, με συνολικά 136 τάγματα στην Αυστρία, και 32 συντάγματα με 97 τάγματα στην Ουγγαρία. Η Landsturm ήταν μια δύναμη εφεδρείας που προοριζόταν να προσφέρει αντικαταστάτες στις μονάδες πρώτης γραμμής. Ωστόσο, η Landsturm παρείχε 20 ταξιαρχίες που μετέβησαν στο πεδίο της μάχης με τον υπόλοιπο στρατό.

Standschützen

Οι Standschützen (ενικός: Standesschütze) ήταν αρχικά συντεχνίες τυφεκιοφόρων και λόχοι τυφεκιοφόρων που σχηματίστηκαν τον 15ο και τον 16ο αιώνα, και ενεπλάκησαν σε στρατιωτικές επιχειρήσεις εντός των ορίων της κομητείας του Τιρόλο. Ένας Standschütze ήταν μέλος ενός Schützenstand («σκοπευτικού συλλόγου»), στον οποίο ανήκε, ο οποίος τον τοποθετούσε αυτόματα στην εθελοντική, στρατιωτική προστασία του κρατιδίου του Τιρόλο (και του Φόραρλμπεργκ). Στην πραγματικότητα ήταν ένας τύπος τοπικής πολιτοφυλακής του Τιρόλο.