Νταϊάνα, πριγκίπισσα της Ουαλίας

Βιογραφία

Η Νταϊάνα Φράνσις Σπένσερ γεννήθηκε την 1η Ιουλίου 1961 στο Παρκ Χάους, στο Σάντριγχαμ του Νόρφολκ. Ήταν το τέταρτο από τα πέντε παιδιά του Τζον Σπένσερ (1924-1992) και της πρώτης συζύγου του Φράνσις (1936-2004). Η οικογένεια Σπένσερ ήταν στενά συνδεδεμένη με την Βρετανική βασιλική οικογένεια για αρκετές γενιές. Και οι δυο γιαγιάδες της Νταϊάνα είχαν εργαστεί στο υπηρετικό προσωπικό της Βασίλισσας Ελισάβετ. Οι Σπένσερ ήλπιζαν ότι ένα αγόρι θα συνέχιζε την γραμμή της οικογένειας αλλά κανένα όνομα δεν επιλέχθηκε επί μια εβδομάδα μέχρι που κατέληξαν στο Νταϊάνα Φράνσις, μετά την μητέρα της και την Νταϊάνα Ράσελ, Δούκισσα του Μπέντφορντ, τη μακρινή συγγενή της που ήταν επίσης γνωστή ως «Λαίδη Νταϊάνα Σπένσερ» πριν από τον γάμο της και αποτελούσε μια πιθανή μέλλουσα πριγκίπισσα της Ουαλίας.
Στις 30 Αυγούστου 1961 η Νταϊάνα βαφτίστηκε στην Εκκλησία της Αγίας Μαγδαληνής στο Σάντριγχαμ. Είχε τρία αδέρφια: τη Σάρα, την Τζέιν και τον Τσαρλς. Ο αδερφός της Τζον πέθανε λίγο μετά την γέννησή του, έναν χρόνο πριν την γέννηση της Νταϊάνα. Η επιθυμία για έναν κληρονόμο έφερε προστριβές στον γάμο της οικογένειας Σπένσερ και έτσι η Λαίδη Άλθορπ στάλθηκε στην κλινική της Χάρλεϋ Στρητ στο Λονδίνου προκειμένου να προσδιοριστεί η αιτία του «προβλήματος». Ο μικρότερος αδερφός της Νταϊάνα Τσαρλς περιέγραψε την εμπειρία ως «ταπεινωτική»: «Ήταν μια φοβερή εποχή για τους γονείς μου και ίσως η κύρια αιτία του διαζυγίου τους, γιατί δεν νομίζω ότι το ξεπέρασαν ποτέ». Η Νταϊάνα μεγάλωσε στο Παρκ Χάους που βρίσκεται στο Σάντριγχαμ. Η οικογένεια Σπένσερ νοίκιαζε αυτό το σπίτι από τον ιδιοκτήτη του, την Βασίλισσα Ελισάβετ. Η βασιλική οικογένεια συχνά έκανε διακοπές στο γειτονικό σπίτι στο Σάντριγχαμ και η Νταϊάνα ως παιδί έπαιζε με τους πρίγκιπες Άντριου και Έντουαρντ.
Η Νταϊάνα ήταν επτά ετών όταν οι γονείς της πήραν διαζύγιο. Η μητέρα της ξεκίνησε αργότερα μια σχέση με τον Peter Shand Kydd, τον οποίο παντρεύτηκε το 1969. Η Νταϊάνα έζησε με την μητέρα της στο Λονδίνο κατά τη διάρκεια του χωρισμού των γονιών της το 1967 αλλά στις Χριστουγεννιάτικες διακοπές του ίδιου έτους, ο Λόρδος Άλθορπ αρνήθηκε να αφήσει τη Νταϊάνα να επιστρέψει στο Λονδίνο μαζί με την Λαίδη Άλθορπ. Λίγο αργότερα κέρδισε την επιμέλεια της Νταϊάνα με την υποστήριξη της πρώην πεθεράς του Ρουθ Ρος, βαρόνης του Φερμόϋ. Το 1972 ο Λόρδος Άλθορπ ξεκίνησε μια σχέση με την Raine, Κοντέσσα του Ντάρτμουντ και μοναχοκόρη του Αλεξάντερ ΜακΚορκοντάλε και της Μπάρμπαρα Κάρτλαντ. Παντρεύτηκαν στο Κάξτον Χολ του Λονδίνου το 1976. Η Νταϊάνα έγινε γνωστή ως Λαίδη Νταϊάνα μόλις ο πατέρας της κληρονόμησε τον τίτλο του Κόμη Σπένσερ το 1975 και μετακόμισε με όλη την οικογένεια από το Παρκ Χάους στο Νορθάμπτον.

Εκπαίδευση και καριέρα

Η Νταϊάνα έλαβε την αρχική εκπαίδευση στο σπίτι υπό την εποπτεία της γκουβερνάντας της Γκέρτρουντ Άλεν. Άρχισε την επίσημη εκπαίδευσή της στο ιδιωτικό σχολείο του Νόρφολκ και μεταφέρθηκε στο σχολείο Riddlesworth Hal όταν ήταν εννέα. Το 1973 ενώθηκε με τις αδερφές της στο σχολείο West Heath στο Κεντ. Δεν έλαμψε στον ακαδημαϊκό χώρο καθώς απέτυχε δυο φορές στις εξετάσεις της. Ωστόσο το κοινοτικό πνεύμα της αναγνωρίστηκε με ένα βραβείο από το West Heath. Έφυγε από εκεί όταν ήταν δεκαέξι. Ο αδερφός της Τσαρλς θυμάται ότι ήταν πολύ ντροπαλή μέχρι εκείνη την ηλικία. Έδειξε ένα ταλέντο στη μουσική κατακτώντας επιτεύγματα πιανίστριας. Η Νταϊάνα διακρίθηκε επίσης στο κολύμπι και τις καταδύσεις ενώ σπούδασε χορό και μπαλέτο.
Στη συνέχεια παρακολούθησε μαθήματα στο Ινστιτούτο Alpin Videmanette για ένα εξάμηνο το 1978. Ήταν τότε που η Νταϊάνα επέστρεψε στο Λονδίνο όπου συγκατοίκησε στο σπίτι της μητέρας της με δυο σχολικούς φίλους. Στο Λονδίνο έλαβε επαγγελματικά μαθήματα μαγειρικής αλλά σπάνια μαγείρευε για τους συγκάτοικούς της. Ακολούθησε μια σειρά από δουλειές με χαμηλή αμοιβή. Εργάστηκε ως καθηγήτρια χορού για νέους μέχρι που ένα ατύχημα στο σκι τής στέρησε τρεις μήνες εργασίας. Στη συνέχεια εργάστηκε ως βοηθός σε παιδικούς σταθμούς, ως καθαρίστρια για την αδερφή της Σάρα και αρκετούς φίλους της ενώ υπήρξε και οικοδέσποινα σε πάρτυ. Επιπλέον, η Νταϊάνα εργάστηκε ως νταντά για τους Ρόμπερτσον, μια αμερικάνικη οικογένεια που ζούσε στο Λονδίνο αλλά και ως βοηθός καθηγητή στη Σχολή Young England στο Pimlico. Τον Ιούλιο του 1979 η μητέρα της τής αγόρασε ένα διαμέρισμα στη γειτονιά Coleherne Court στο Earl's Court για τα 18α γενέθλιά της. Έζησε εκεί με τρεις συγκατοίκους μέχρι τις 25 Φεβρουαρίου 1981.

Γάμος με τον Πρίγκιπα της Ουαλίας

Η Νταϊάνα συναντήθηκε για πρώτη φορά με τον Κάρολο, Πρίγκιπα της Ουαλίας τον Νοέμβριο του 1977 όταν η ίδια ήταν 16 ετών. Ο Κάρολος ήταν ζευγάρι με τη μεγαλύτερη αδερφή της, Λαίδη Σάρα. Και οι δυο ήταν καλεσμένοι ένα σαββατοκύριακο στην εξοχή το καλοκαίρι του 1980, όταν η Νταϊάνα τον παρακολούθησε να παίζει πόλο και ο Κάρολος έδειξε ένα σοβαρό ενδιαφέρον για αυτήν ως πιθανή νύφη. Η σχέση τους συνεχίστηκε όταν την κάλεσε για ένα σαββατοκύριακο ιστιοπλοΐας πάνω στο βασιλικό γιοτ Britannia. Ακολούθησε μια πρόσκληση για το Balmoral (κατοικία της βασιλικής οικογένειας στη Σκωτία) για ένα σαββατοκύριακο τον Νοέμβριο του 1980, ώστε η Νταϊάνα να συναντήσει τη βασιλική οικογένεια. Η Λαίδη Νταϊάνα ήταν καλοδεχούμενη από την βασίλισσα, τον Δούκα του Εδιμβούργου και τη βασίλισσα Ελισάβετ. Ο Πρίγκιπας Κάρολος ακολούθησε έπειτα τη Νταϊάνα στο Λονδίνο και στις 6 Φεβρουαρίου 1981 της έκανε πρόταση γάμου την οποία η Νταϊάνα δέχτηκε αλλά ο αρραβώνας τους έμεινε μυστικός για τις επόμενες εβδομάδες.

Αρραβώνας και γάμος

Ο αρραβώνας τους έγινε επίσημος στις 24 Φεβρουαρίου 1981. Η Νταϊάνα επέλεξε ένα μεγάλο δαχτυλίδι αρραβώνων που αποτελούνταν από 14 διαμάντια τα οποία περιέβαλλαν ένα οβάλ μπλε ζαφείρι που ήταν πάνω σε λευκό χρυσό 18 καρατίων, ένα δαχτυλίδι που ήταν παρόμοιο με εκείνο των αρραβώνων της μητέρας της. Το δαχτυλίδι κατασκευάστηκε από τους κοσμηματοπώλες του Crown Garrard αλλά δεν ήταν μοναδικό στο είδος του, πράγμα ασυνήθιστο για δαχτυλίδι μέλους της βασιλικής οικογένειας. Το δαχτυλίδι παρουσιάστηκε στη συλλογή κοσμημάτων του Garrard. Το 2010 το ίδιο δαχτυλίδι έγινε το δαχτυλίδι αρραβώνων της Κάθριν, Δούκισσας του Κέμπριτζ. Η Βασίλισσα Ελισάβετ έδωσε στη Νταϊάνα μια καρφίτσα από ζαφείρι και διαμάντι ως δώρο αρραβώνων.
Μετά τον αρραβώνα η Νταϊάνα εγκατέλειψε την εργασία της στο νηπιαγωγείο και έζησε για μικρό χρονικό διάστημα στο Clarence House, που ήταν το σπίτι της Βασίλισσας Ελισάβετ. Στην συνέχεια έζησε στο Παλάτι του Μπάκινγχαμ μέχρι τον γάμο. Η Νταϊάνα υπήρξε η πρώτη Αγγλίδα μέσα σε 300 χρόνια που έγινε η σύζυγος ενός διαδόχου του βασιλικού θρόνου και υπήρξε επίσης η πρώτη νύφη βασιλικής οικογένειας που είχε μια εργασία από την οποία πληρωνόταν μέχρι τη στιγμή του αρραβώνα της.
Η 20χρονη Νταϊάνα έγινε η Πριγκίπισσα της Ουαλίας όταν παντρεύτηκε τον Πρίγκιπα της Ουαλίας στις 29 Ιουλίου 1981 στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Παύλου. Ο ναός πρόσφερε περισσότερα καθίσματα από το Αβαείο του Γουέστμινστερ, το οποίο γενικά χρησιμοποιείται για βασιλικούς γάμους. Ο γάμος περιγράφηκε ευρέως ως «παραμυθένιος» και 750 εκατομμύρια άνθρωποι τον παρακολούθησαν μέσα από ένα παγκόσμιο τηλεοπτικό δίκτυο ενώ 600.000 θεατές πλημμύρισαν τους γύρω δρόμους για να πάρουν μια γεύση από το ζευγάρι καθ' οδόν προς την τελετή. Στον βωμό, η Νταϊάνα αντέστρεψε κατά τύχη τη σειρά των δυο πρώτων ονομάτων του Καρόλου λέγοντας «Philip Charles» Arthur George. Δεν ανέφερε ότι θα «υπακούει» σε αυτόν, αυτός ο παραδοσιακός όρκος έμεινε απ' έξω μετά από αίτημα του ζευγαριού, γεγονός που προκάλεσε σχόλια εκείνη την εποχή. Η Νταϊάνα φορούσε ένα φόρεμα αξίας 9.000 λιρών με ένα τούλι 25 ποδιών (7,62 μέτρων). Η μουσική και τα τραγούδια που χρησιμοποιήθηκαν κατά την διάρκεια του γάμου συμπεριλάμβαναν τα «Prince of Denmark's March», «I Vow to Thee, My Country», «Pomp and Circumstance No.4» και «God Save the Queen».
Αφού έγινε Πριγκίπισσα της Ουαλίας, η Νταϊάνα μπήκε αυτόματα στο Τάγμα Προτεραιότητας, κατακτώντας την τρίτη θέση της γυναίκας με την μεγαλύτερη επιρροή στο Ηνωμένο Βασίλειο (μετά τη Βασίλισσα και τη Βασίλισσα Ελισάβετ) ενώ ήταν πέμπτη ή έκτη στα Τάγματα Προτεραιότητας των βασιλείων των άλλων χωρών, ακολουθώντας τη Βασίλισσα, τον αρμόδιο αντιβασιλέα, τον Δούκα του Εδιμβούργου, τη Βασίλισσα Ελισάβετ και τον Πρίγκιπα της Ουαλίας. Μέσα σε λίγα χρόνια μετά τον γάμο, η Βασίλισσα επέκτεινε τη συμμετοχή της Νταϊάνα στη βασιλική οικογένεια. Της χορήγησε την τιάρα της Πριγκίπισσας του Κέμπριτζ καθώς και το σήμα της Βασίλισσας Ελισάβετ 2 το οποίο ανήκε στη βασιλική οικογένεια.

Παιδιά

Το ζευγάρι έφτιαξε τα σπίτια του στο Kensington Palace και στο Highgrove House, κοντά στο Τέντμπουρι. Στις 5 Νοεμβρίου 1981 ανακοινώθηκε επισήμως η εγκυμοσύνη της πριγκίπισσας. Τον Ιανουάριο του 1982 - εγκυμοσύνη δώδεκα εβδομάδων - η Νταϊάνα έπεσε σε μια σκάλα στο Σάντριγχαμ και κλήθηκε από το Λονδίνο ο γυναικολόγος της βασιλικής οικογένειας Sir George Pinker. Διαπιστώθηκε ότι αν και είχε υποστεί σοβαρούς μώλωπες, το έμβρυο δεν είχε τραυματιστεί. Στην ιδιωτική κλινική Lindo Wing του νοσοκομείου Saint Mary στο Πάντινγκτον του Λονδίνου και υπό την φροντίδα του δόκτωρα Pinker, η Νταϊάνα γέννησε στις 21 Ιουνίου 1982 τον πρώτο γιο του ζευγαριού και διάδοχο του θρόνου William Arthur Philip Louis. Εν μέσω ορισμένων επικρίσεων από τα μέσα ενημέρωσης, η Νταϊάνα αποφάσισε να πάρει τον Γουίλιαμ, ακόμα μωρό, στις πρώτες μεγάλες περιηγήσεις της στην Αυστραλία και στη Νέα Ζηλανδία αλλά αυτή η απόφασή της καταχειροκροτήθηκε από τον λαό. Η ίδια παραδέχτηκε ότι δεν είχε αρχικά την πρόθεση να πάρει τον Γουίλιαμ μαζί της μέχρι που της έγινε η πρόταση από τον Αυστραλό πρωθυπουργό Μάλκολμ Φρέιζερ.
Ένας δεύτερος γιος, ο Henry Charles Albert David, γεννήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 1984. Η Πριγκίπισσα επιβεβαίωσε ότι η ίδια και ο Πρίγκιπας είχαν έρθει πιο κοντά κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης της στον Χάρρυ. Γνώριζε ότι το δεύτερο παιδί τους ήταν αγόρι αλλά δεν μοιράστηκε το νέο με κανέναν άλλον, συμπεριλαμβανομένου του Πρίγκιπα της Ουαλίας. Υπαινιγμοί ότι ο πατέρας του Χάρρυ δεν ήταν ο Κάρολος αλλά ο Τζέιμς Χιούιτ, με τον οποίο η Νταϊάνα είχε σχέση, βασίζονται στην υποτιθέμενη φυσική ομοιότητα μεταξύ του Χιούιτ και του Χάρρυ. Ωστόσο ο Χάρρυ γεννήθηκε προτού αρχίσει η υπόθεση.
Η Νταϊάνα έδωσε στους γιους της ευρύτερες εμπειρίες από τις αναμενόμενες για τα βασιλικά παιδιά. Σπάνια υποχωρούσε στον Πρίγκιπα Κάρολο ή στην βασιλική οικογένεια και ήταν συχνά αδιάφορη όταν αναφερόταν στα παιδιά. Η ίδια επέλεξε τα πρώτα από τα ονόματα που τους δόθηκαν, απέρριψε την πρόσληψη νταντάς από την βασιλική οικογένεια αλλά επέλεξε μια νταντά της δικής της προσωπικής επιλογής, διάλεξε τα σχολεία και τα ρούχα τους, σχεδίασε τις εκδρομές τους και τα έπαιρνε η ίδια από το σχολείο τόσο συχνά όσο το πρόγραμμα της το επέτρεπε. Οργάνωσε επίσης τα δημόσια καθήκοντά της βασιζόμενη στο πρόγραμμα των παιδιών της.

Προβλήματα και χωρισμός

Πέντε χρόνια μετά τον γάμο, η ασυμβατότητα του ζευγαριού και η διαφορά ηλικίας, σχεδόν 13 χρόνια, έγιναν ορατά και καταστρεπτικά. Η ανησυχία της Νταϊάνα σχετικά με τη σχέση του Καρόλου με την Καμίλα Πάρκερ είχε επίσης αρνητικό αντίκτυπο στον γάμο τους. Στις αρχές της δεκαετίας του '90, ο γάμος του Πρίγκιπα και της Πριγκίπισσας της Ουαλίας έλαβε τέλος. Το γεγονός αυτό αρχικά καταρρίφθηκε αλλά στη συνέχεια έγινε αισθητό από τα μέσα ενημέρωσης. Η Πριγκίπισσα και ο Πρίγκιπας μίλησαν και οι δυο στον Τύπο μέσω φίλων. Ο ένας κατηγόρησε τον άλλο για την κατάρρευση του γάμου τους.
Οι συζυγικές δυσκολίες του ζευγαριού αναφέρονταν δημοσίως ήδη από το 1985. Ο Πρίγκιπας Κάρολος συνέχισε την σχέση του με την Καμίλα Πάρκερ. Η Νταϊάνα ξεκίνησε μια εξωσυζυγική σχέση με τον Τζέιμς Χιούιτ. Αυτές οι σχέσεις δημοσιοποιήθηκαν τον Μάιο του 1992 μετά την δημοσίευση του βιβλίου του Άντριου Μόρτον Diana: Her True Story. Το βιβλίο κυκλοφόρησε με την εφημερίδα The Sunday Times, αποκάλυψε την αυτοκτονική δυστυχία της Πριγκίπισσας και προκάλεσε μια καταιγίδα στα μέσα ενημέρωσης. Το 1992 και 1993 διέρρευσαν τηλεφωνικές συνομιλίες οι οποίες αντανακλούσαν αρνητικά τους δυο ανταγωνιστές. Οι μαγνητοφωνημένες ηχογραφήσεις της Πριγκίπισσας με τον Τζέιμς Γκίλμπεϋ έγιναν διαθέσιμες μέσω της εφημερίδας The Sun τον Αύγουστο του 1992 και οι μεταγραφές των προσωπικών συνομιλιών κυκλοφόρησαν από την ίδια εφημερίδα κατά τον επόμενο μήνα. Ο τίτλος του άρθρου «Squidgygate» αναφερόταν στο αγαπημένο ψευδώνυμο του Γκίλμπεϋ για τη Νταϊάνα. Το επόμενο πράγμα που ήρθε στην επιφάνεια τον Νοέμβριο του 1992 ήταν οι στενού τύπου συνομιλίες μεταξύ του Πρίγκιπα της Ουαλίας με την Καμίλα, οι οποίες διέρρευσαν και δημοσιεύτηκαν στις διάφορες εφημερίδες με τον τίτλο «Camillagate». Τον Δεκέμβριο του 1992 ο Βρετανός πρωθυπουργός Τζον Μάγιορ ανακοίνωσε τον «φιλικό χωρισμό» του ζευγαριού στην Βουλή των Κοινοτήτων ενώ το πλήρες αντίγραφο του Camillagate δημοσιεύτηκε ένα μήναν αργότερα, τον Ιανουάριο του 1993, στις εφημερίδες.
Το 1993 οι Mirror Group Newspapers (MGN) δημοσίευσαν φωτογραφίες της Πριγκίπισσας οι οποίες είχαν τραβηχτεί από έναν ιδιοκτήτη γυμναστηρίου, τον Μπρους Τέιλορ. Οι φωτογραφίες την έδειχναν να αθλείται στο γυμναστήριο LA Fitness φορώντας «ένα σορτς ποδηλασίας». Οι δικηγόροι της Πριγκίπισσας υπέβαλλαν αμέσως μια ποινική καταγγελία η οποία απαιτούσε «μόνιμη απαγόρευση της πώλησης και της δημοσίευσης των φωτογραφιών της σε όλο τον κόσμο». Ωστόσο ορισμένες εφημερίδες εκτός Ηνωμένου Βασιλείου προχώρησαν στη δημοσίευση των φωτογραφιών. Το δικαστήριο ενέκρινε τη μήνυση κατά του Τέιλορ και των MGN απαγορεύοντας «περαιτέρω δημοσίευση των φωτογραφιών». Οι MGN εξέδωσαν αργότερα ένα έγγραφο απολογίας αφού αντιμετώπισαν πολλές κριτικές από το κοινό. Αναφέρεται ότι οι MGN έδωσαν στην Πριγκίπισσα 1 εκατομμύριο λίρες ως αποζημίωση για τα νομικά της έξοδα καθώς και 200.000 λίρες για τα φιλανθρωπικού χαρακτήρα ιδρύματά της. Ο Τέιλορ επίσης ζήτησε συγγνώμη και πλήρωσε στη Νταϊάνα 300,000 λίρες παρόλο που φέρεται ότι ένα μέλος της βασιλικής οικογένειας τον βοήθησε οικονομικά.
Η Πριγκίπισσα Μαργαρίτα έκαψε τις «πολύ προσωπικές» επιστολές που η Νταϊάνα είχε γράψει στη Βασίλισσα Ελισάβετ το 1993 επειδή τις θεωρούσε «τόσο ιδιωτικές». Ο βιογράφος Γουίλιαμ Σόουκρος έγραψε : «Χωρίς αμφιβολία η Πριγκίπισσα Μαργαρίτα ένιωσε ότι προστάτευε τη μητέρα της και άλλα μέλη της οικογένειας». Θεώρησε ότι η ενέργεια της Πριγκίπισσας Μαργαρίτας είναι «κατανοητή, αν και θλιβερή από ιστορική άποψη».
Η Νταϊάνα κατηγόρησε την Καμίλα Πάρκερ για τα συζυγικά της προβλήματα εξαιτίας της προηγούμενης σχέσης της Καμίλα με τον Πρίγκιπα Κάρολο και από κάποιο σημείο και μετά άρχισε να πιστεύει ότι ο Πρίγκιπας είχε και άλλες εξωσυζυγικές σχέσεις. Τον Οκτώβριο του 1993 η Πριγκίπισσα έγραψε σε έναν φίλο της ότι πίστευε πως ο σύζυγός της ήταν τώρα ερωτευμένος με την προσωπική του βοηθό (και με την πρώην νταντά του γιου τους) Tiggy Legge-Bourke και ότι ήθελε να την παντρευτεί. Η Legge-Bourke είχε προσληφθεί από τον Πρίγκηπα ως μια νεαρή συντροφιά για τους γιους του με την Πριγκίπισσα να είναι δυσαρεστημένη με την ίδια την Legge-Bourke και με τη σχέση της με τους νεαρούς πρίγκιπες. Στις 3 Δεκεμβρίου 1993 η Πριγκίπισσα της Ουαλίας ανακοίνωσε ότι αποσύρεται από τη δημόσια ζωή.
Στο μεταξύ οι φήμες είχαν αρχίσει να εντείνονται αναφορικά με την σχέση της Πριγκίπισσας της Ουαλίας με τον Χιούιτ, ο οποίος ήταν ο πρώην δάσκαλος ιππασίας της βασιλικής οικογένειας. Αυτές οι φήμες δημοσιοποιήθηκαν μετά την έκδοση ενός βιβλίου της Άννας Πάστερνακ το 1994 με τον τίτλο Princess in Love, το οποίο έγινε ταινία για τον κινηματογράφο με τον ίδιο τίτλο το 1996, σε σκηνοθεσία Ντέιβιντ Γκρην. Η Τζούλι Κοξ ενσάρκωσε την Πριγκίπισσα της Ουαλίας και ο Κρίστοφερ Βιλλιέ ενσάρκωσε τον Χιούιτ.
Ο Πρίγκιπας Κάρολος προσπάθησε να κερδίσει την κατανόηση του κοινού μέσω μιας τηλεοπτικής συνέντευξης στον δημοσιογράφο Τζόναθαν Ντίμπλεμπυ στις 29 Ιουνίου 1994. Στην συνέντευξη επιβεβαίωσε τη δική του εξωσυζυγική σχέση με την Καμίλα Πάρκερ αναφέροντας ότι η σχέση τους είχε αναζωπυρωθεί το 1986 μόνο αφότου ο γάμος του με την Πριγκίπισσα είχε «καταστραφεί ανεπανόρθωτα». Οι συγγραφείς Tina Brown, Sally Bedell Smith και Sarah Bradford είναι μερικές από τους πολλούς συγγραφείς που υποστήριξαν πλήρως την προσωπική παραδοχή της Νταϊάνα στη συνέντευξή της στην εκπομπή BBC Panorama το 1995 ότι υπέφερε από κατάθλιψη, «αχαλίνωτη βουλιμία» και τάσεις αυτοκαταστροφής. Η μεταγραφή της εκπομπής καταγράφει τη Νταϊάνα να επιβεβαιώνει πολλά από τα προβλήματά της στον δημοσιογράφο Μάρτιν Μπασίρ, συμπεριλαμβανομένου ότι είχε «χτυπήσει τα χέρια και τα πόδια της». Ο συνδυασμός των ασθενειών από τις οποίες είχε δηλώσει η ίδια η Νταϊάνα ότι υπέφερε οδήγησε μερικούς από τους βιογράφους της Νταϊάνα να υποστηρίζουν ότι είχε οριακή διαταραχή προσωπικότητας.

Δημόσιες εμφανίσεις

Το 1981 ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα επισκέφτηκαν την Ουαλία. Η Νταϊάνα παρακολούθησε για πρώτη φορά τις εργασίες του Κοινοβουλίου στις 4 Νοεμβρίου 1981. Η πρώτη της σόλο εμφάνιση ήταν μια επίσκεψη στην Οδό Ρέτζεντ στις 18 Νοεμβρίου 1981 ώστε να ανάψει τα φώτα των Χριστουγέννων. Παρακολούθησε για πρώτη φορά το Trooping the Color τον Ιούνιο του 1982, κάνοντας την εμφάνισή της στο μπαλκόνι του παλατιού του Μπάκινγχαμ. Η πριγκίπισσα έκανε την πρώτη της περιοδεία στο εξωτερικό τον Σεπτέμβριο του 1982 για να παρακολουθήσει την δημόσια κηδεία της Γκρέις, πριγκίπισσας του Μονακό. Την ίδια χρονιά η πριγκίπισσα συνόδευσε τον πρίγκιπα της Ουαλίας στις Κάτω Χώρες όπου η Βασίλισσα Βεατρίκη έφτιαξε έναν Μεγάλο Σταυρό του Τάγματος του Στέμματος. Το 1983 συνόδευσε τον πρίγκιπα στην περιοδεία του σε Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία και μαζί με τον πρίγκιπα Ουίλιαμ, όπου συναντήθηκαν με εκπροσώπους των λαών Μαορί. Η επίσκεψή τους στον Καναδά τον Ιούνιο και τον Ιούλιο του 1983 συμπεριέλαβε ένα ταξίδι στο Έντμοντον για να εγκαινιάσουν το Καλοκαιρινό Πανεπιστήμιο και μια στάση στο Newfoundland για τον εορτασμό της 400ης επετείου της απόκτησης του νησιού από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Τον Φεβρουάριο του 1984 η Νταϊάνα έγινε ο προστάτης της Σχολής Μπαλέτου του Λονδίνου όταν ταξίδεψε μόνη της στην Νορβηγία για να παρακολουθήσει μια παράσταση. Τον Απρίλιο του 1985 ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα της Ουαλίας επισκέφτηκαν την Ιταλία και αργότερα τους ακολούθησαν οι πρίγκιπες Ουίλιαμ και Χάρρι. Τον Νοέμβριο του 1985 το ζευγάρι επισκέφτηκε τις Ηνωμένες Πολιτείες όπου συναντήθηκε με τον πρόεδρο Ρόναλντ Ρέηγκαν και την Πρώτη Κυρία Νάνσυ Ρέηγκαν στον Λευκό Οίκο. Η Νταϊάνα είχε ένα πολυάσχολο έτος το 1986. Πραγματοποίησε μαζί με τον πρίγκιπα της Ουαλίας μια περιοδεία σε Ιαπωνία, Ινδονησία, Ισπανία και Καναδά. Στον Καναδά επισκέφτηκαν την έκθεση Expo 86. Το 1988 ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα της Ουαλίας επισκέφτηκαν την Ταϊλάνδη και έκαναν περιοδεία στην Αυστραλία για τους εορτασμούς των 200 ετών της χώρας. Τον Φεβρουάριο του 1989 πέρασε λίγες μέρες μόνη της στην Νέα Υόρκη. Κατά την διάρκεια μιας ξενάγησής της στο νοσοκομείο του Χάρλεμ, άσκησε μια βαθιά επίδραση στο κοινό όταν αγκάλιασε αυθόρμητα ένα 7χρονο παιδί φορέα του AIDS.
Τον Μάρτιο του 1990 αυτή και ο πρίγκιπας της Ουαλίας ταξίδεψαν στην Νιγηρία και το Καμερούν. Ο Πρόεδρος του Καμερούν παρέθεσε ένα επίσημο δείπνο για να τους υποδεχτεί στην Γιαουντέ. Τα κυριότερα σημεία της περιοδείας περιλάμβαναν επισκέψεις σε νοσοκομεία από την πριγκίπισσα της Ουαλίας καθώς και έργα που επικεντρώνονταν στην ανάπτυξη των γυναικών. Τον Μάιο του 1990 επισκέφτηκαν για τέσσερις ημέρες της Ουγγαρία. Ήταν η πρώτη επίσκεψη μελών της βασιλικής οικογένειας σε «μια χώρα του Πρώην Συμφώνου της Βαρσοβίας». Συμμετείχαν σε ένα δείπνο που διοργάνωσε ο προσωρινός Πρόεδρος Árpád Göncz και παρακολούθησαν μια επίδειξη μόδας στο Μουσείο Εφαρμοσμένων Τεχνών στην Βουδαπέστη. Το Ινστιτούτο Peto ήταν ένα από τα μέρη που επισκέφτηκε η πριγκίπισσα και παρουσίασε τον διευθυντή του απονέμοντάς του ένα τιμητικό ΟΒΕ. Τον Νοέμβριο του 1990 το βασιλικό ζευγάρι πήγε στην Ιαπωνία για να παρακολουθήσει την ενθρόνιση του βασιλιά Ακιχίτο.
Στην επιθυμία της να παίξει έναν ενθαρρυντικό ρόλο κατά την διάρκεια του Πολέμου του Κόλπου, η πριγκίπισσα της Ουαλίας επισκέφτηκε την Γερμανία τον Δεκέμβριο του 1990 για να συναντηθεί με τις οικογένειες των στρατιωτών. Τον Ιανουάριο του 1991 ταξίδεψε πάλι στην Γερμανία για να επισκεφτεί την RAF Bruggen και αργότερα έγραψε μια ενθαρρυντική επιστολή που δημοσιεύτηκε στις εφημερίδες Soldier, Navy News και News RAF. Το 1991 ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα της Ουαλίας επισκέφτηκαν το Πανεπιστήμιο Κίνγκστον στο Οντάριο όπου παρέδωσαν ένα αντίγραφο της βασιλικής τους διαθήκης. Τον Σεπτέμβριο του 1991 η πριγκίπισσα επισκέφτηκε το Πακιστάν σε ένα ατομικό ταξίδι ενώ πήγε στην Βραζιλία μαζί με τον Κάρολο. Κατά την διάρκεια της ξενάγησής τους στην Βραζιλία, η Νταϊάνα επισκέφτηκε οργανισμούς οι οποίοι αντιμετώπιζαν την έλλειψη στέγης για τα άστεγα παιδιά. Τα τελευταία της ταξίδια με τον Κάρολο πραγματοποιήθηκαν στην Ινδία και την Νότια Κορέα το 1992. Επισκέφτηκε τον ξενώνα της Μητέρας Τερέζας στην Καλκούτα της Ινδίας το 1992 και οι δυο γυναίκες ανέπτυξαν μια προσωπική σχέση. Το 1992 και το 1993 ο Πήτερ Σέττελεν, ένας καθηγητής φωνητικής, προσλήφθηκε από την Νταϊάνα για να την βοηθήσει να αναπτύξει την δημόσια φωνή της.
Μολονότι τον Δεκέμβριο του 1993 είχε ανακοινώσει ότι θα αποσυρόταν από τη δημόσια ζωή, τον Νοέμβριο του 1994 δήλωσε ότι επιθυμούσε να πραγματοποιήσει «μια εν μέρει επιστροφή». Υπό την ιδιότητά της ως αντιπροέδρου του Βρετανικού Ερυθρού Σταυρού, ενδιαφερόταν να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο για τους εορτασμούς των 125 χρόνων λειτουργίας του. Αργότερα η Βασίλισσα την προσκάλεσε επίσημα να παρευρεθεί στις εορταστικές εκδηλώσεις για την Ημέρα Δ. Τον Φεβρουάριο του 1995 η πριγκίπισσα επισκέφτηκε την Ιαπωνία. Έκανε μια επίσημη επίσκεψη στον αυτοκράτορα Ακιχίτο και στην αυτοκράτειρα Μιχίκο. Τον Ιούνιο του 1995 η Νταϊάνα πήγε στην Βενετία για να παρευρεθεί στο Φεστιβάλ Τέχνης Μπιενάλε της Βενετίας και επισκέφτηκε επίσης την Μόσχα όπου έλαβε το Διεθνές Βραβείο Λεονάρντο. Τον Νοέμβριο του 1995 η πριγκίπισσα πραγματοποίησε ένα ταξίδι τεσσάρων ημερών στην Αργεντινή προκειμένου να παραστεί σε ένα φιλανθρωπικό γεγονός. Η πριγκίπισσα επισκέφτηκε πολλές άλλες χώρες όπως το Βέλγιο, το Νεπάλ, την Ελβετία και την Ζιμπάμπουε. Ενώ βρισκόταν σε διάσταση με τον Κάρολο, περίοδος που διήρκεσε σχεδόν τέσσερα χρόνια, συμμετείχε σε μεγάλες εθνικές εκδηλώσεις ως ανώτερο μέλος της Βασιλικής Οικογένειας, συμπεριλαμβανομένων κυρίως «των εορταστικών εκδηλώσεων για την 50η επέτειο της Ημέρας της Νίκης στην Ευρώπη και της Ημέρας της Νίκης κατά της Ιαπωνίας» το 1995. Τα 36α και τελευταία γενέθλια της πριγκίπισσας πραγματοποιήθηκαν στην Tate Gallery, η οποία είχε πραγματοποιήσει μια αναμνηστική εκδήλωση για την 100η επέτειο της γκαλερί.

Φιλανθρωπίες

Το 1983 εκμυστηρεύτηκε στον τότε πρωθυπουργό της Νέας Γης Μπράιαν Πέκφορντ, «Δυσκολεύομαι να αντιμετωπίσω τις πιέσεις ως πριγκίπισσα της Ουαλίας αλλά μαθαίνω να το αντιμετωπίζω». Ως πριγκίπισσα της Ουαλίας ήταν αναμενόμενο να πραγματοποιεί τακτικές δημόσιες εμφανίσεις σε νοσοκομεία, σχολεία και άλλες εγκαταστάσεις σύμφωνα με το καταστατικό της βασιλικής οικογένειας του 20ου αιώνα. Από τα μέσα της δεκαετίας του '80, συσχετιζόταν όλο και περισσότερο με πολυάριθμες φιλανθρωπικές οργανώσεις. Πραγματοποίησε 191 επίσημες επισκέψεις το 1988 και 397 το 1991. Η πριγκίπισσα απέκτησε ένα έντονο ενδιαφέρον για τις σοβαρές ασθένειες και για τα θέματα που σχετίζονται με την υγεία έξω από την παραδοσιακή βασιλική εμπλοκή, συμπεριλαμβανομένων του AIDS και της λέπρας. Σε αναγνώριση των φιλανθρωπικών παρεμβάσεών της, ο Στήβεν Λη, διευθυντής του UK Institute of Charity Fundraising Managers, δήλωσε ότι : «Η συνολική συμμετοχή της στην φιλανθρωπία είναι πιθανότατα πιο σημαντική από ό,τι κάθε άλλου προσώπου τον 20ο αιώνα».
Πέρα από τα θέματα που σχετίζονται με την υγεία, το εκτεταμένο φιλανθρωπικό έργο της Νταϊάνα περιλάμβανε εκστρατεία για την προστασία των ζώων και τον αγώνα της ενάντια στην χρήση των ναρκών ξηράς. Υπήρξε η προστάτιδα των φιλανθρωπικών οργανώσεων και των οργανώσεων που συνεργάζονται με τους άστεγους, τους νέους, τους ναρκομανείς και τους ηλικιωμένους. Από το 1989 ήταν η πρόεδρος του νοσοκομείου παίδων στην Great Ormond Street. Από το 1991 έως το 1996 ήταν πρόεδρος του Headway, ενός συλλόγου για τους εγκεφαλικούς τραυματισμούς. Ήταν επίσης πρόεδρος του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας και της Βασιλικής Ακαδημίας Μουσικής. Από το 1984 έως το 1996 ήταν πρόεδρος του Barnardo's, ενός φιλανθρωπικού ιδρύματος που ίδρυσε ο Δρ Τόμας Τζον Μπαρνάντο το 1866 για την φροντίδα των ευάλωτων παιδιών και νέων. Το 1988 έγινε πρόεδρος του Βρετανικού Ερυθρού Σταυρού και υποστήριξε τα παρακλάδια του σε άλλες χώρες όπως η Αυστραλία και ο Καναδάς. Πραγματοποιούσε αρκετές επισκέψεις κάθε εβδομάδα στο νοσοκομείο Royal Brompton, όπου εργάστηκε για να ανακουφίσει τους σοβαρά αρρώστους. Το 1992 έγινε η πρώτη πρόεδρος του Chester Childbirth Appeal, ενός φιλανθρωπικού ιδρύματος το οποίο υποστήριζε από το 1984. Αυτό το φιλανθρωπικό ίδρυμα, που πήρε το όνομα ενός από τους βασιλικούς τίτλους της Νταϊάνα, θα μπορούσε να συγκεντρώνει ετησίως πάνω από 1 εκατομμύριο λίρες χάρη στη βοήθειά της.
Τον Ιούλιο του 1995 η πριγκίπισσα ταξίδεψε στην Μόσχα. Επισκέφτηκε ένα παιδικό νοσοκομείο το οποίο είχε υποστηρίξει στο παρελθόν μέσω της παροχής σε αυτό ιατρικού εξοπλισμού. Στην Μόσχα έλαβε το Διεθνές Βραβείο Λεονάρντο το οποίο δίνεται στους «διακεκριμένους προέδρους και στους ανθρώπους της τέχνης, της ιατρικής και του αθλητισμού». Τον Δεκέμβριο του 1995 η Νταϊάνα έλαβε το Ετήσιο Βραβείο Ανθρωπιστικής Βοήθειας για τις φιλανθρωπικές της προσπάθειες. Τον Οκτώβριο του 1996, για την προσφορά της στους ηλικιωμένους, η πριγκίπισσα τιμήθηκε με το χρυσό μετάλλιο σε συνέδριο για την υγειονομική περίθαλψη που διοργάνωσε το Κέντρο Pio Manzù στο Ρίμινι της Ιταλίας.
Την επόμενη ημέρα του διαζυγίου της, ανακοίνωσε την παραίτησή της από περισσότερες από 100 φιλανθρωπικές οργανώσεις ώστε να περνάει περισσότερο χρόνο μόνο σε έξι από αυτές : Centrepoint, English National Ballet, Great Ormond Street Hospital, The Leprosy Mission, National AIDS Trust, Royal Marsden Hospital. Συνέχισε την εκστρατεία της στον Βρετανικό Ερυθρό Σταυρό αλλά δεν ήταν πλέον καταχωρημένη ως πρόεδρος.
Τον Μάιο του 1997 η πριγκίπισσα άνοιξε ένα Κέντρο για την Αναπηρία και τις Τέχνες στο Λέισεστερ, αφού της έγινε η πρόταση από τον φίλο της Ρίτσαρντ Άττενμπορυ. Τον Ιούνιο του 1997 τα φορέματα και τα κοστούμια της πουλήθηκαν σε καταστήματα δημοπρασιών στο Λονδίνο και την Νέα Υόρκη και τα έσοδα που μαζεύτηκαν από αυτές τις εκδηλώσεις δωρήθηκαν σε φιλανθρωπικές οργανώσεις. Η τελευταία επίσημη εμφάνισή της ήταν στο νοσοκομείο Northwick Park του Λονδίνου στις 21 Ιουλίου 1997.

Προσωπική ζωή μετά το διαζύγιο

Μετά το διαζύγιό της το 1996 η Νταϊάνα διατήρησε το διαμέρισμα στη βόρεια πλευρά του παλατιού του Κένσινγκτον στο οποίο ζούσε με τον πρίγκιπα της Ουαλίας από τον πρώτο χρόνο του γάμου τους. Αυτό το διαμέρισμα παρέμεινε το σπίτι της μέχρι τον θάνατό της το επόμενο έτος. Μετακόμισε και τα γραφεία της στο Ανάκτορο του Κένσινγκτον αλλά της επιτρεπόταν να «χρησιμοποιεί τα διαμερίσματα στο Παλάτι St James». Επιπλέον συνέχισε να έχει πρόσβαση στα κοσμήματα που είχε λάβει κατά τη διάρκεια του γάμου της και είχε τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί τις αεροπορικές εταιρείες της βρετανικής βασιλικής οικογένειας και της κυβέρνησης. Σε ένα βιβλίο που δημοσιεύτηκε το 2003, ο Πωλ Μπάρρελ ισχυρίστηκε ότι τα ιδιωτικά γράμματα της πριγκίπισσας αποκάλυψαν πως ο αδερφός της, Κάρολος Σπένσερ, αρνήθηκε να της επιτρέψει να ζήσει στο Άλθροπ παρά το αίτημά της.
Η Νταϊάνα έκανε σχέση με τον Βρετανο-Πακιστανό καρδιοχειρουργό Χασνάτ Καν, τον οποίο αποκαλούσε «αγάπη της ζωής της» σε πολλούς από τους πλησιέστερους φίλους της και φημολογείται ότι τον περιέγραφε ως «κύριο Τέλειο». Τον Μάιο του 1996, η Νταϊάνα επισκέφτηκε την πόλη Λαχόρη κατόπιν πρόσκλησης του Ιμράν Καν, συγγενή του Χασνάτ Καν, και επισκέφτηκε μυστικά την οικογένειά του. Η σχέση της με τον Καν λειτουργούσε υπό απόλυτη μυστικότητα, με την Νταϊάνα να λέει ψέματα σε μέλη του τύπου που την ρωτούσαν για το θέμα. Η σχέση τους διήρκεσε σχεδόν δυο χρόνια με διαφορετικές απόψεις για το ποιος την τερμάτισε. Λέγεται ότι η Νταϊάνα μίλησε για τη δυστυχία της όταν «αυτός» έληξε τη σχέση τους. Ωστόσο σύμφωνα με την μαρτυρία του Καν κατά την έρευνα για τον θάνατό της, η Νταϊάνα τερμάτισε τη σχέση τους το καλοκαίρι του 1997. Ο μπάτλερ της Νταϊάνα, Πωλ Μπάρρελ, δήλωσε επίσης ότι η σχέση είχε τερματιστεί από την πριγκίπισσα τον Ιούλιο του 1997.
Μετά από έναν μήνα, η Νταϊάνα ξεκίνησε να βγαίνει με τον Ντόντα Φαγιέντ, γιο του δισεκατομμυριούχου Μοχάμεντ αλ Φαγιέντ. Η Νταϊάνα είχε εξετάσει το ενδεχόμενο να πάρει τους γιους της εκείνο το καλοκαίρι μαζί της για διακοπές στο Χάμπτονς και στο Λονγκ Άϊλαντ της Νέας Υόρκης αλλά οι αξιωματούχοι ασφαλείας του Μπάκινγχαμ την εμπόδισαν. Αφού αποφάσισε να ακυρώσει ένα ταξίδι στην Ταϋλάνδη, δέχτηκε την πρόταση του Φαγιέντ για να συναντήσει την οικογένειά του στην Νότια Γαλλία όπου τα υψηλά μέτρα ασφαλείας δεν θα προκαλούσαν ανησυχία στην Βασιλική Ομάδα Προστασίας. Ο Μοχάμεντ αλ Φαγιέντ είχε αγοράσει το Jonikal, ένα γιοτ 60 εκατομμυρίων λιρών που φιλοξένησε τη Νταϊάνα και τους γιους της.