Μάχη της Άγκυρας

Προοίμιο

Ο Ταμερλάνος (ή αλλιώς Τιμούρ Λενγκ), ο διάσημος Μογγόλος κατακτητής, άρχισε τις κατακτήσεις προσπαθώντας να εκδιώξει τους συναγωνιστές του στο Τουρκμενιστάν. Είχε καταλάβει μέχρι το 1369 ολόκληρη την περιοχή γύρω από την πρωτεύουσα του κράτους του, τη Σαμαρκάνδη. Έκανε εκστρατείες κατά των Περσών και το 1392 προχώρησε κατά μήκος του Ευφράτη κατακτώντας πολλές περιοχές. Στη συνέχεια εισέβαλλε στη νότια Ρωσία. Νικώντας πολλούς λαούς, μπροστά του βρισκόταν η κατάκτηση του Μεγάλου Δουκάτου της Μόσχας. Τελικά όμως δεν επιχείρησε την κατάληψή του και επέστρεψε στο κράτος του. Κατόπιν στράφηκε στην κατάκτηση της Ινδίας το 1398 και κατάφερε να καταστρέψει το Σουλτανάτο του Δελχί. Το 1400 ο Μογγόλος κατακτητής επιτέθηκε στη Συρία και στο Ιράκ. Κατάφερε να καταλάβει το Αλέπο, τη Δαμασκό και τη Βαγδάτη. Επίσης κατέλαβε και τη Σεβάστεια, η οποία τότε ήταν υπό οθωμανικό έλεγχο. Ο τελευταίος έφτασε με το στρατό του στην πεδιάδα του Τσουμπούκ κοντά στην Άγκυρα. Την Άγκυρα την πολιορκούσε ο Ταμερλάνος (1402), ο οποίος κατέστρεψε τα πηγάδια της περιοχής για να μην ανεφοδιάζονται οι Τούρκοι, ενώ άλλαξε τη ροή του ποταμού Τσουμπούκ και έτσι διέθετε άφθονο νερό για τους στρατιώτες του. Αφού οι ανιχνευτές του Βαγιαζήτ δεν κατάφεραν να εντοπίσουν τον μογγολικό στρατό, που είχε πάει πίσω από τον Βαγιαζήτ και είχε ξεκινήσει την πολιορκία της Άγκυρας, αποφάσισε να δώσει την μάχη στις 28 Ιουλίου 1402.

Η μάχη

Ο στρατός του Ταμερλάνου ήταν μια παραδοσιακή μογγολική-ταταρική δύναμη με μεγάλο αριθμό έφιππων τοξοτών. Επιπλέον υπήρχαν μερικοί δεκάδες ελέφαντες. Από την άλλη ο Οθωμανικός στρατός αποτελούνταν από παλιές Σελτζουκικές άτακτες δυνάμεις, Τάταρες μισθοφόρους, έναν μικρό επαγγελματικό σώμα και Ευρωπαίους Ιππότες, υπό την ηγεσία του Στέφανου Λαζάρεβιτς Στην αρχή είχαν περίπου ίδιο αριθμό δυνάμεων, ωστόσο ο Βαγιαζήτ έχασε τουλάχιστον 20.000 κατά των οδοιποριών. Ο Ταμερλάνος χώρισε τους έφιππους τοξότες σε τέσσερις ομάδες με μία στο κέντρο, δύο στα πλευρά και μία σε εφεδρεία, ενώ οι ελέφαντες τοποθετήθηκαν στην εμπροσθοφυλακή. Ο Βαγιαζήτ είχε ισχυρό κέντρο με τοξότες μπροστά, Γενίτσαρους στην δεύτερη γραμμή και Σπαχήδες έφιππους σε εφεδρεία. Στα αριστερά έβαλε το Σέρβικο ιππικό του Στέφανου, ενώ τα δεξιά του επανδρώθηκαν από τους στρατιώτες από την Αντολία και τους Τατάρους μισθοφόρους. Ο Βαγιαζήτ πίστευε στα πλευρά του, που είχαν αμυντική θέση θα κρατούσαν ώστε να μπορούσε να επιτεθεί με το κέντρο. Αρχικά, Ο Ταμερλάνος κίνησε τις πλευρές του μπροστά, ενώ το κέντρο έμεινε πίσω Η μάχη ξεκίνησε στα Οθωμανικά αριστερά, καθώς οι Σέρβοι στρατιώτες δέχθηκαν επίθεση από το εχθρικό ιππικό, αλλά κατάφεραν να τους σταματήσουν και να προκαλέσουν ζημία. Ένα ακόμα κύμα κινήθηκε κατά των Σέρβων, αλλά οι δυνάμεις του Στέφανου κράτησαν το έδαφος. Εν τω μεταξύ, η αριστερή πτέρυγα του Ταμερλάνου επιτέθηκε στα Οθωμανικά δεξιά με διοικητή τον πρίγκιπα Σουλεϊμάν. Ο Ταμερλάνος επίσης έστειλε το κέντρο μπροστά για να εξολοθρεύσει τους γενίτσαρους του Βαγιαζήτ. Ξαφνικά οι δεξιοί του Βαγιαζήτ άλλαξαν πλευρά και ενώθηκαν με την επίθεση του Ταμερλάνου. Ο Σουλειμαν περικυκλώθηκε και στάλθηκε η εφεδρεία γα βοήθεια. Ο πρίγκιπας υποχώρησε για να σωθεί και την θέση του πήρε ο Στέφανος, ενώ οι Σερβικές δυνάμεις δέχτηκαν επίθεση από περισσότερους εχθρούς. Οι Οθωμανοί πιέστηκαν, η άμυνα έπεσε και ο σουλτάνος αιχμαλωτήστηκε.

Μετά τη μάχη

Μετά τη μάχη οι Μογγόλοι και οι Οθωμανοί, μετρούσαν απώλειες του ύψους των 40.000 ανδρών. Αλλά οι πρώτοι είχαν κερδίσει μια τεράστια νίκη. Ο Σουλτάνος Βαγιαζήτ Α' αιχμαλωτίστηκε από τον Ταμερλάνο. Πηγές αναφέρουν ότι τον κακομεταχειρίστηκαν, ενώ άλλες ότι του φερθήκανε καλά, και μάλιστα ο Τιμούρ πένθησε με το θάνατό του. Η αιτία θανάτου δεν είναι γνωστή, με άλλες πηγές να αναφέρουν ασθένεια, άλλες ότι τον δηλητηριάσανε και άλλες ότι αυτοκτόνησε. Οι Μογγόλοι μετά τη νίκη τους έφθασαν μέχρι τη Σμύρνη, αλλά αποφάσισαν να γυρίσουν πίσω, καθώς ο Ταμερλάνος, ετοιμαζόταν να επιτεθεί στην Κίνα. Τελικά όμως ο θάνατός του δεν του επέτρεψε να προχωρήσει σε αυτή την κίνηση. Η νίκη των Μογγόλων στη Μάχη της Άγκυρας είχε ιδιαίτερη σημασία και για τους Βυζαντινούς, καθώς καθυστέρησε την κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης. Οι Βυζαντινοί όμως δεν εκμεταλλεύτηκαν αυτή την ευκαιρία.