Ο Ρομπέν των Δασών (ταινία, 1973)

Πλοκή

Ο Άλαν-α-Ντέιλ παρουσιάζει την ιστορία του Ρομπέν των Δασών και του Λιτλ Τζον, δύο φυγόδικων οι οποίοι ζουν στο Δάσος του Σέργουντ, όπου ληστεύουν τους πλούσιους για να δίνουν στους φτωχούς κατοίκους του Νότιγχαμ, παρά τις προσπάθειες του Σερίφη να τους σταματήσει. Εν τω μεταξύ, ο Πρίγκιπας Ιωάννης και ο βοηθός του, ο Σερ Όφις, φτάνουν στο Νότιγχαμ καθώς περιοδεύουν το Βασίλειο. Γνωρίζοντας ότι η βασιλική άμαξα είναι φορτωμένη με πλούτη, ο Ρομπέν και ο Λιτλ Τζον μεταμφιέζονται σε τσιγγάνες που λένε τα μελούμενα και ληστεύουν τον Πρίγκιπα. Έπειτα από αυτό, ο ντροπιασμένος Πρίγκιπας Ιωάννης γίνεται ακόμα πιο αδίστακτος και κάνει τον Σερίφη τον προσωπικό του εισπράκτορα φόρων, ο οποίος απολαμβάνει να παίρνει από τους κατοίκους ό,τι χρήματα έχουν. Όταν παίρνει τα χρήματα από μια οικογένεια κουνελιών, ο Ρομπέν τρυπώνει στο σπίτι ως ζητιάνος και τους δίνει πίσω τα χρήματα αλλά και ένα τόξο και το καπέλο του στον Τσίφτη για τα γενέθλιά του.
Ο Τσίφτης και οι φίλοι του πάνε να παίξουν με το τόξο, αλλά ο Τσίφτης πετάει το βέλος στην αυλή του κάστρου του Πρίγκιπα Ιωάννη. Τα παιδιά τρυπώνουν μέσα για να το πάρουν και συναντούν τη Λαίδη Μάριαν και την ακόλουθό της, τη Λαίδη Κλώσσα. Η Λαίδη Μάριαν τους αποκαλύπτει ότι εκείνη και ο Ρομπέν ήταν ερωτευμένοι όταν ήταν παιδιά, αλλά έχουν να δουν ο ένας τον άλλο για πάρα πολλά χρόνια. Εν τω μεταξύ, ο Καλόγερος Τακ επισκέπτεται τον Ρομπέν και τον Λιτλ Τζον, ενημερώνοντάς τους ότι ο Πρίγκιπας Ιωάννης διοργανώνει ένα τουρνουά τοξοβολίας, όπου ο νικητής θα πάρει ως έπαθλο ένα φιλί από τη Λαίδη Μάριαν. Ο Ρομπέν αποφασίζει να λάβει μέρος στο τουρνουά, μεταμφιεσμένος όμως σε πελαργό, ενώ ο Λιτλ Τζον μεταμφιέζεται σε Δούκα του Τσάτνεϊ, έτσι ώστε να πλησιάζει τον Πρίγκιπα Ιωάννη. Ο Σερ Όφις ανακαλύπτει ότι ο πελαργός είναι ο Ρομπέν, αλλά ο Καλόγερος Τακ και ο Άλαν-α-Ντέιλ τον παγιδεύουν σε ένα βαρέλι μπύρας πριν προλάβει να το πει στον Πρίγκιπα Ιωάννη. Ο Ρομπέν κερδίζει τον αγώνα αλλά ο Πρίγκιπας Ιωάννης, ο οποίος έχει καταλάβει ποιος είναι, τον αποκαλύπτει και διατάζει την άμεση εκτέλεσή του παρά τις ικεσίες της Λαίδης Μάριαν να μην το κάνει. Ο Λιτλ Τζον απειλεί τον Πρίγκιπα με ένα μαχαίρι με σκοπό να τον κάνει να απελευθερώσει τον Ρομπέν, κάτι που οδηγεί σε μια μάχη μεταξύ των στρατιωτών του Πρίγκιπα Ιωάννη και των κατοίκων, οι οποίοι καταφέρνουν να το σκάσουν και να κρυφτούν στο Δάσος του Σέργουντ.
Καθώς ο Ρομπέν και η Λαίδη Μάριαν ερωτεύονται ξανά, οι κάτοικοι κοροϊδεύουν τον Πρίγκιπα Ιωάννη περιγράφοντάς τον ως τον «Κάλπικο Βασιλιά της Αγγλίας». Εξοργισμένος από την προσβολή, ο Πρίγκιπας Ιωάννης τριπλασιάζει τους φόρους, φυλακίζοντας τους περισσότερους κατοίκους μιας και δεν μπορούν να πληρώσουν. Ο Σερίφης επισκέπτεται τον Καλόγερο Τακ στην εκκλησία για να συλλέξει τα χρήματα από το κουτί των φτωχών κάτι που κάνει τον Καλόγερο Τακ να του επιτεθεί και τον Σερίφη να το συλλάβει με τη δικαιολογία της προδοσίας. Ο Πρίγκιπας Ιωάννης σχεδιάζει να εκτελέσει τον Καλόγερο Τακ, κάτι το οποίο θα κάνει τον Ρομπέν να έρθει να τον σώσει και έτσι θα έχει την ευκαιρία, επιτέλους, να τον συλλάβει και αυτόν.
Ο Ρομπέν και ο Λιτλ Τζον τρυπώνουν στο κάστρο και ο Λιτλ Τζον καταφέρνει να απελευθερώσει όλους τους κρατούμενους, ενώ ο Ρομπέν κλέβει όλα τα έσοδα από τους φόρους από το δωμάτιο του Πρίγκιπα Ιωάννη. Ενώ το κάνει όμως, ο Σερ Όφις ξυπνάει και τον ανακαλύπτει πριν το σκάσει. Ο Σερ Όφις ξυπάνει τον Πρίγκιπα Ιωάννη ο οποίος φωνάζει τους φρουρούς και ακολουθεί ένα χάος καθώς ο Ρομπέν και οι άλλοι προσπαθούν να το σκάσουν προς το Δάσος του Σέργουντ. Ο Σερίφης παγιδεύει τον Ρομπέν όταν εκείνος αναγκάζεται να επιστρέψει για να σώσει τον Σπόρο. Κατά τη διάρκεια της όλης καταδίωξης, το κάστρο παίρνει φωτιά και αναγκάζει τον παγιδευμένο Ρομπέν να πηδήξει από το κάστρο στην τάφρο με νερό που βρίσκεται γύρω γύρω από αυτό. Ο Λιτλ Τζον και ο Τσίφτης φοβούνται ότι ο Ρομπέν έχει πεθάνει, αλλά εκείνος βγαίνει σώος από την τάφρο, οδηγώντας τον Πρίγκιπα Ιωάννη σε ένα τυφλό ξέσπασμα οργής εναντίον του Σερ Όφις.
Αργότερα, ο Βασιλιάς Ριχάρδος επιστρέφει στην Αγγλία και συλλαμβάνει τον αδελφό του, τον Σερ Όφις και τον Σερίφη, ενώ επιτρέπει στην ανηψιά του, Λαίδη Μάριαν, να παντρευτεί τον Ρομπέν κάνοντας τον από φυγόδικο γαμπρό του.

Εναλλακτικό τέλος

Το εναλλακτικό τέλος (περιλαμβάνεται στο DVD «Ρομπέν των Δασών: Η πιο αγαπητή έκδοση») είναι μια κομμένη εκδοχή για το τέλος της ιστορίας, η οποία αξιοποιήσε κυρίως εικόνες από τις αυθεντικές ζωφραφιές του Κεν Άντερσον. Καθώς ο Ρομπέν πηδάει από το κάστρο στην τάφρο, πληγώνεται (πιθανότατα από ένα από τα βέλη που έριξαν στην τάφρο οι φρουροί αφού εκείνος είχε πηδήξει, για να τον κτυπήσουν) και οι φίλοι του τον μεταφέρουν στην εκκλησία για να είναι ασφαλής. Ο Πρίγκιπας Ιωάννης, εξοργισμένος που για ακόμη μία φορά ο Ρομπέν φάνηκε πιο έξυπνος από εκείνον, βρίσκει τον Λιτλ Τζον την ώρα που φεύγει από την εκκλησία και υποπτεύεται ότι ο φυγόδικος Ρομπέν είναι επίσης κρυμμένος εκεί. Αρκετά σίγουρος, βρίσκει τη Λαίδη Μάριαν να περιποιείται τον αναίσθητο Ρομπέν και βγάζει το μαχαίρι για να σκοτώσει και τους δυο. Πριν όμως προλάβει να τους κτυπήσει, ο αδελφός του, ο Βασιλιάς Ριχάρδος, ο οποίος έχει επιστρέψει από τις Σταυροφορίες, τον σταματά. Ο Βασιλιάς Ριχάρδος εκφράζει τον αποτροπιασμό του όταν ανακαλύπτει το τι έχει κάνει ο Πρίγκιπας Ιωάννης στο Βασίλειό του. Τηρώντας την επιθυμία της μητέρας του, ο Βασιλιάς Ριχάρδος αποφασίζει ότι δεν μπορεί να εξορίσει τον Πρίγκιπα Ιωάννη από το Βασίλειο, αλλά του χορηγεί μια αυστηρή τιμωρία. Ο Βασιλιάς Ριχάρδος επιστρέφει το Νότιγχαμ στην αρχική του δόξα, κάνει ιππότη τον Ρομπέν των Δασών, ο οποίος τώρα είναι ο Σερ Ρομπέν του Λόκσλεϊ, και ζητάει από τον Καλόγερο Τακ να παντρέψει τον Ρομπέν και τη Λαίδη Μάριαν.

Παραγωγή

Αρχικά, τα στούντιο σκέφτονταν να φτιάξουν μια ταινία για τον Ρέιναρντ την Αλεπού. Ωστόσο, εξαιτίας της ανησυχίας του Ουώλτ Ντίσνεϋ ότι ο Ρέιναρντ ήταν ακατάλληλη επιλογή για ήρωας, το πρότζεκτ εγκαταλήφθηκε. Παρόλα αυτά, ο Κεν Άντερσον χρησιμοποιήσε το κεντρικό στοιχείο μιας εικονογραφημένης αλεπούς στον Ρομπέν των Δασών.
Ο Ρόμπιν Άλαν γράφει στο βιβλίο του Walt Disney and Europe ότι «ο Κεν Άντερσον έκλαψε όταν είδε το πώς η έννοια των χαρακτήρων μεταποιήθηκε σε στερεότυπο για την εικονογράφηση στον Ρομπέν των Δασών». Σύμφωνα με τους Γουάρντ Κιμπάλ και Όλι Τζόνσον, ένα τέτοιο περιστατικό ήταν η έννοια του να φτιαχτεί ο Σερίφης ως κατσίκα, ως ένα καλλιτεχνικό πείραμα για να δοκιμαστούν διαφορετικά ζώα στο ρόλο του κακού. Αυτό απορρίφτηκε από τον σκηνοθέτη, ο οποίος ήθελε να κρατήσει το στερεότυπο του κακού λύκου.

Επαναχρησιμοποίηση υλικού, ήχου και ηθοποιών

Καθώς ο προϋπολογισμός που παραχωρήθηκε για την ταινία ήταν μικρός, οι καλλιτέχνες χρησιμοποιήσαν ενδεικτικά πλάνα από προηγούμενες ταινίες κινουμένων σχεδίων. Σε μια σκηνή χορού της ταινίας, εντοπίστηκαν σκηνές που αυθεντικά υπάρχουν στις ταινίες Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι, Το Βιβλίο της Ζούγκλας και Οι Αριστόγατες.

Κυκλοφορία

Η ταινία κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1973, ενώ επανακυκλοφόρησε το 1982. Κυκλοφόρησε σε βιντεοταινία το 1984, το 1991 (ως μέρος της συλλογής Τα Κλασικά της Disney), το 1995, το 1999 (ως μέρος της συλλογής Τα Αριστουργήματα της Disney) και το 2000 (ως μέρος της συλλογής Τα Χρυσά Κλασικά της Disney), ενώ έχει παραμείνει στην κυκλοφορία από τότε. Κυκλοφόρησε για πρώτη φορά σε DVD το 2000, επίσης ως μέρος της συλλογής Τα Χρυσά Κλασικά της Disney.
Η επεξεργασμένη έκδοση σε DVD που έφερε τον υπότιτλο «Η πιο αγαπητή έκδοση», κυκλοφόρησε το 2006 και περιείχε μια κομμένη σκηνή/εναλλακτικό τέλος, καθώς επίσης και την ταινία σε αναλογίες 16:9 για να αντιπροσωπεύει τις αυθεντικές αναλογίες της κινηματογραφικής έκδοσης. Το 2013, η ταινία επανακυκλοφόρησε σε ένα συνδυασμό πακέτου Blu-ray/DVD/Digital Copy για την επέτειο των σαράντα χρόνων από την πρώτη κυκλοφορία.

Αποδοχή

Όταν πρωτοκυκλοφόρησε η ταινία, η Τζούντιθ Κράιστ είπε ότι ήταν «καλά γραμμένη χωρίς να προσβάλλει τη νοημοσύνη τόσο των παιδιών όσο και των ενηλίκων». Δήλωσε επίσης ότι η ταινία «έχει κλάση - στους καλούς ηθοποιούς που δίνουν στους χαρακτήρες όχι μόνο φωνή αλλά και προσωπικότητα, στον φωτεινό και γρήγορο διάλογο, στη συνολική της ιδέα». Ο Βίνσεντ Κάνμπι είπε ότι η ταινία «θα έπρεπε να είναι καλή παρέα και διασκέδαση για τα μικρά παιδιά» και απεκάλεσε την εμφάνιση των γραφικών «γοητευτικά συμβατική». Η εφημερίδα The Montreal Gazette έγραψε ότι όταν «οι ταινίες της Disney είναι καλές, τότε είναι πολύ καλές» και ότι «δεν υπάρχουν πολλές ταινίες στις μέρες μας όπου μια ολόκληρη οικογένεια μπορεί να δει και να απολαύσει. Ο Ρομπέν των Δασών είναι μία από αυτές». Το New York Magazine την απεκάλεσε «μια γλυκιά, αστεία, καλόκαρδη ταινία κινουμένων σχεδίων με καλούς ηθοποιούς» και ότι ήταν «μια γιορτή για τα μάτια για τα μικρά παιδιά αλλά και για αυτούς που νοσταλγούν την Disney».
Οι κριτικές που γράφτηκαν δεκαετίες αργότερα ήταν περισσότερο μικτές. Στην ιστοσελίδα συλλογής κριτικών Rotten Tomatoes, η ταινία συγκεντρώνει ποσοστό 48% με μέσο όρο σκορ 5.4/10, βασισμένο σε 27 κριτικές. Στη τμήμα ομοφωνίας διαβάζουμε: «Μια από τις πιο αδύνατες προσαρμογές της Disney, ο Ρομπέν των Δασών είναι χαριτωμένος και γεμάτος χρώματα, αλλά του λείπει η μεγαλειότητα και ο ενθουσιασμός που είχαν προηγούμενες προσπάθειες των στούντιο». 
Η ταινία έλαβε μια υποψηφιότητα για Όσκαρ Καλύτερου Τραγουδιού με το τραγούδι Love, αλλά έχασε από το The Way We Were από την ταινία Τα καλύτερά μας χρόνια. Η ταινία ήταν επίσης υποψήφια από το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου για τη λίστα με τις 10 καλύτερες ταινίες κινουμένων σχεδίων.