Ερρίκος ο Λέων

Πρώτα χρόνια

Γεννήθηκε στο Ράβενσμπουργκ, ο Ερρίκος ήταν γιος και διάδοχος του Ερρίκου Ι΄ της Βαυαρίας και της Γερτρούδης των Σούπλινμπουργκ, κόρης του Λοθάριου Β΄ δούκα της Σαξονίας και βασιλιά της Γερμανίας. Όταν ο Λοθάριος Β΄ απεβίωσε τον διαδέχθηκε ο Ερρίκος Ι΄ στη Σαξονία. Ο πατέρας του ήταν υποψήφιος στις εκλογές του Γερμανού βασιλιά (1138), τελικά εκλέχθηκε ο Κορράδος Γ΄ της Γερμανίας μέλος του Οίκος των Χοενστάουφεν που μετά την εκλογή του ήρθε σε αντιπαλότητα με τον Ερρίκο Ι΄ και κατέλαβε τα δουκάτα του. Έδωσε την Βαυαρία στον Λεοπόλδο της Βαυαρίας μέλος του Οίκου των Μπάμπενμπερκ ετεροθαλή και ομομήτριο αδελφό του και την Σαξονία στον Αλβέρτο της Άρκτου, εγγονό του Λοθάριου Β΄.

Δούκας της Βαυαρίας και της Σαξονίας

Ο πατέρας του Ερρίκου πέθανε αμέσως μετά σε ηλικία 32 ετών (1139) αφού στερήθηκε τα δουκάτα του και αποσύρθηκε σε μοναστήρι. Ο μικρός Ερρίκος εξακολουθούσε να διεκδικεί την κληρονομιά του πατέρα του και ο Κορράδος Γ΄ του επέστρεψε την Σαξονία (1142). Μετά τη συμμετοχή του στη Σταυροφορία εναντίων των Βένδων, ο αυτοκράτορας Φρειδερίκος Α΄ Βαρβαρόσσα του απέδωσε και την Βαυαρία (1156), πήρε ωστόσο μόνο το Δουκάτο της Αυστρίας και όχι την Μαγδραβία της Αυστρίας. Ο Ερρίκος o Λέων ίδρυσε το Μόναχο (1157), το Λούμπεκ (1159), το Άουγκσμπουργκ, το Χιλντεσχάιμ, το Στάντε, το Κάσσελ, το Γκούστρο, το Λύνεμπουργκ, το Σάλτσβεντελ, το Σβέριν και το Μπράουνσβαϊκ. Το τελευταίο έγινε η πρωτεύουσά του, μπροστά στο "κάστρο του Ντάνκβαρντερόντε" έκτισε έναν Καθεδρικό ναό και έστησε έναν Εραλδικό Λέοντα, γι' αυτό και το προσωνύμιο του: Ερρίκος ο λέων, στον ίδιο ναό τοποθέτησε αργότερα τον ανδριάντα του.
Νυμφεύτηκε πρώτα την Κλημεντία του Τσέρινγκεν με κληρονομικές κτήσεις στη Σουηβία. Ο Φρειδερίκος  που δεν ήθελε κτήσεις των Γουέλφων στο δουκάτο του τον έπεισε να τη χωρίσει. Νυμφεύτηκε σε δεύτερο γάμο την Ματθίλδη της Νορμανδίας, κόρη του Ερρίκου Β΄ της Αγγλίας και της Ελεονώρας της Ακουιτανίας, αδελφή του Ριχάρδου του Λεοντόκαρδου. Ήταν πιστός στον εξάδελφό του Φρειδερίκο Α΄ και τον υποστήριξε να ισχυροποιηθεί στη Γερμανία και στους πολέμους του στην Λομβαρδία, αρκετές φορές οι Σάξονες ιππότες του Ερρίκου τον βοήθησαν να νικήσει. Την εποχή που ο Φρειδερίκος Α΄ Βαρβαρόσσα έκανε την πρώτη επίθεση στην βόρεια Ιταλία ο Ερρίκος ο Λέων έλαβε μέρος στις πολιορκίες στην Κρεμόνα και το Μιλάνο.

Έκπτωτος

Το 1172 ταξίδευσε προσκυνητής στην Ιερουσαλήμ αφού πρώτα διέμεινε το Πάσχα στην Κωνσταντινούπολη την εποχή που ήταν αυτοκράτορας ο Μανουήλ Α΄ Κομνηνός.
Στους Αγίους Τόπους συναντήθηκε με τους Ναΐτες Ιππότες και τους Ιωαννίτες Ιππότες, τον Δεκέμβριο του 1174 επέστρεψε στην Βαυαρία.
Το 1174 ο Φρειδερίκος Α΄ του ζήτησε να συμμετάσχει σε μια δεύτερη εκστρατεία στη Λομβαρδία, αλλά δεν ακολούθησε, ήταν απασχολημένος με τα ανατολικά του σύνορα. Δεν θεωρούσε την εκστρατεία απαραίτητη για τα συμφέροντα του, ζήτησε από τον Βαρβαρόσσα να του παραχωρήσει σαν αντάλλαγμα την αυτοκρατορική πόλη Γκόσλαρ αλλά εκείνος το αρνήθηκε.
Η εκστρατεία απέτυχε και ο Φρειδερίκος Α΄ δυσφόρησε μαζί του επειδή του επειδή τον θεωρούσε υπεύθυνο χάρη στην ανυπακοή του. Ο Ερρίκος Β΄ είχε με επιτυχία ιδρύσει ένα δυνατό και εκτεταμένο κράτος που περιείχε και περιοχές της βορειοανατολικής Γερμανίας στην Σαξονία και την Βαυαρία, οι άλλοι πρίγκιπες τον ζήλευαν και ο Φρειδερίκος Α΄ το εκμεταλλεύτηκε. Ο Φρειδερίκος Βαρβαρόσσα συγκάλεσε εν απουσία του το "Δικαστήριο των πριγκίπων και επισκόπων", τον κατηγόρησε για ανυπακοή, τον κήρυξε έκπτωτο των δουκάτων του και εισέβαλε σε αυτά. 
Οι σύμμαχοι του Ερρίκου του Λέοντα τον εγκατέλειψαν και τελικά αναγκάστηκε να δηλώσει την υποταγή του τον Νοέμβριο του 1181 σε νέο Αυτοκρατορικό Συμβούλιο στην Ερφούρτη που αποφάσισε την εξορία του. Ο έκπτωτος δούκας πήγε στη Νορμανδία στον πεθερό του (1182), έμεινε τρία χρόνια και επέστρεψε στην Γερμανία (1185), εξορίστηκε ξανά (1188) και η σύζυγος του Ματθίλδη πέθανε την επόμενη χρονιά (1189). 
Όταν ο Φρειδερίκος Α΄ έφυγε στην Γ΄ Σταυροφορία (1189) ο Ερρίκος ο Λέων επέστρεψε στη Σαξονία και με ένα στρατό πιστών κατέλαβε την πόλη Μπαρντόβικ και την ισοπέδωσε ολόκληρη για την απιστία της, άφησε μόνο την εκκλησία. Ο γιος και διάδοχος του Φρειδερίκου Α΄ Ερρίκος ΣΤ΄ τον νίκησε ξανά και ο Ερρίκος ο Λέων αναγκάστηκε να κλείσει ειρήνη (1194). Ο Ερρίκος επέστρεψε στην περιορισμένη πια περιοχή του γύρω από το Μπράουνσβαϊκ κρατώντας μόνο τον τίτλο του Δούκα, σπατάλησε τα χρήματά του στην τέχνη και στην αρχιτεκτονική, απεβίωσε το επόμενο έτος.

Ο Ερρίκος στη λαϊκή φαντασία

Ο Ερρίκος ο Λέων παρέμεινε σαν μια σημαντική και θρυλική φυσιογνωμία στην σύγχρονη Γερμανία. Η Ναζιστική Γερμανία τον τίμησε σαν προκάτοχο της πολιτικής της και ανακήρυξε τον καθεδρικό ναό του Μπράουνσβαϊκ που βρισκόταν ο τάφος σαν τόπο προσκυνήματος.
Σύντομα μετά που απεβίωσε έγινε κεντρικός ήρωας μιας λαϊκής διήγησης, των "Σάγκας του Ερρίκου". Στο έπος ο Ερρίκος πηγαίνοντας για προσκύνημα στους Αγίους Τόπους συναντά έναν λέοντα να μάχεται έναν δράκο. Πήρε το μέρος του λέοντα και σκότωσαν μαζί τον δράκο, ο λέοντας τον ακολούθησε υπάκουος πίσω στο Μπράουνσβαϊκ και όταν ο Ερρίκος απεβίωσε ο λέοντας απελπισμένος τελείωσε τη ζωή του άσιτος και θλιβόμενος πάνω στον τάφο του κυρίου του. 
Οι κάτοικοι της πόλης έστησαν το άγαλμα του λέοντα προς ανάμνηση του. Το έπος ενέπνευσε την Τσεχική διήγηση του Ιππότη του Μπράουνσβαϊκ, παριστάνεται επάνω σε μία στήλη στην γέφυρα του αυτοκράτορα Καρόλου Δ΄ στην Πράγα. Ο Ιταλός συνθέτης Α. Στεφάνι εμπνεύστηκε την όπερα "Ενρίκο Λεόνε" με κεντρικό ήρωα τον Ερρίκο.