Αίας Σαλαμίνας

Ίδρυση και πρώτα χρόνια

Στις 17 Φεβρουαρίου του 1931 ιδρύεται επίσημα ο «Αίας Σαλαμίνας», με αριθμό καταστατικού 632/1931 στο Πρωτοδικείο Πειραιά. Πρώτος πρόεδρος του συλλόγου αναλαμβάνει ο Δ. Τρικαλίτης και γενικός γραμματέας ο Ε. Σοφράς. Η πορεία της ομάδας ξεκίνησε από το 1929, πριν ακόμα αναγνωριστεί επίσημα από το Πρωτοδικείο, ενώ μέχρι και τα πρώτα χρόνια της μεταπολεμικής περιόδου, έδινε σαν ανεξάρτητη, πλήθος φιλικών αγώνων, με άλλες ανεξάρτητες ή μη, από την Δυτική Αττική, την Αθήνα και τον Πειραιά, την Σαλαμίνα και γύρω νήσων. 
Τον Σεπτέμβριο του 1931 αναφέρεται πως μεταξύ άλλων έχει νικήσει σε φιλικούς αγώνες τις ομάδες Ατρόμητο Καμινίων (2-1), την Προοδευτική Νεολαία (2-0), Αργοναύτη Πειραιά (2-1) κ.α, οι οποίες ήδη αγωνιζόντουσαν σε επίσημα πρωταθλήματα. Στις 9 Ιουλίου 1933 φιλοξενεί την ΑΕΚ, από την οποία ηττάται με 2-7 (1-4). Τα γκολ του Αίαντα πέτυχαν ο Κουρεζής (το 1-4) και ο Ευσταθίου (το 2-5). Στον αγώνα αυτό ο Αίας αγωνίζεται με την εξής σύνθεση: Χριστοδούλου, Ψαρομανωλάκης, Μυλωνάς Ι (46΄ Λεμπέσης), Ανδριανός, Κ. Φερλέμης, Μπινιάρης, Δημητριάδης, Κουνεζής, Μυλωνάς ΙΙ (46΄ Μπόγρης), Κορμός, Ευσταθίου. Στις 31 Ιουλίου 1938 φιλοξενεί τον Ολυμπιακό, από τον οποίο ηττάται μόλις με 2-3. Τα γκολ του Αίαντα πέτυχαν ο Ευσταθείου (το 1-0) και Κουνεζής (το 2-3). Στον αγώνα αυτό ο Αίας αγωνίζεται με την εξής σύνθεση: Χριστοδούλου, Μπερής, Παπαθανασίου, Κουνεζής, Μυλωνάς, Ευσταθείου Ι, Μπόγρης, Μπινιάρης, Ευσταθείου ΙΙ, Φασουλής, Αυγερινός.  
Τον Νοέμβριο του 1938 φιλοξένησε στην Σαλαμίνα τον ισχυρό Θησέα Πειραιώς, που αγωνιζόταν στην κορυφαία κατηγορία του πρωταθλήματος Πειραιώς και αναδείχθηκαν ισόπαλοι ενώπιον πλήθους κόσμου με σκορ 4-4 και τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους φιλοξένησε επίσης στην Σαλαμίνα τους Φιλάθλους Πειραιώς, επίσημο σωματείο του Πειραιά, των οποίων επικράτησε με 3-1. Τον Φεβρουάριο του 1939 φιλοξένησε τον ισχυρό Αττικό Αθηνών, επίσημο σωματείο Αθηνών και επικράτησε με 3-2. Τον Απρίλιο του ίδιου έτους φιλοξένησε τον επίσης ισχυρό Φωστήρα, ομάδα Γ' κατηγορίας Αθηνών του οποίου και επικράτησε με 5-3, ενώ επίσης φιλοξένησε και τον ισχυρό Άρη Κοκκινιάς, ομάδα Α' κατηγορίας Πειραιώς, από τον οποίο και ηττήθηκε με 2-1. Στα τέλη Απριλίου του 1939, φιλοξένησε στη Σαλαμίνα και τον ισχυρό Αθηναϊκό, ομάδα Β' κατηγορίας Αθηνών, από τον οποίο και ηττήθηκε με 6-4.

Στα πρωταθλήματα Πειραιά και άνοδος στην Β' Εθνική

Το 1949 αναγνωρίζεται επίσημα από την Ε.Π.Ο. με Αριθμό Μητρώου Ε.Π.Ο. 240, και εντάσσεται επίσημα στην Ε.Π.Σ. Πειραιά, όποτε και από την περίοδο 1949-50 ξεκινά η επίσημη αγωνιστική του από το πρωτάθλημα της Γ' κατηγορίας. Αναδείχθηκε αμέσως πρωταθλητής και την επόμενη περίοδο, 1950-51 αναδείχθηκε πρωταθλητής και στη Β' κατηγορία, ωστόσο έπειτα από αγώνες μπαράζ έχασε την άνοδο, την οποία τελικά εξασφάλισε την αμέσως επόμενη περίοδο, 1951-52, όποτε και αναδείχθηκε πρωταθλητής και μέσω μπαράζ κέρδισε την άνοδο στην Α2' κατηγορία, δεύτερη τη τάξη κατηγορία στην ποδοσφαιρική ιεραρχία του Πειραιά. Στην δεύτερη κατηγορία του Πειραιά, παρέμεινε μέχρι και την περίοδο 1955-56 (πλέον Β' κατηγορία), όποτε και υποβιβάστηκε στη Γ' κατηγορία. Την επόμενη περίοδο, 1957-58 αναδείχθηκε πρωταθλητής στη Γ' κατηγορία και την αμέσως επόμενη, 1958-59, πρωταθλητής στη Β' κατηγορία και μέσω της τελικής φάσης ανήλθε για πρώτη φορά στην Α' κατηγορία της Ε.Π.Σ. Πειραιά. Στην Α' κατηγορία συνέχισε σταθερά μέχρι και την περίοδο 1962-63, όποτε και τερμάτισε στην 2η θέση και ανήλθε στην Β' Εθνική κατηγορία
, για πρώτη φορά. Το 1962 φιλοξενεί στη Σαλαμίνα τον Παναθηναϊκό και γνωρίζει την ήττα με σκορ 2-3 και το 1963, αντιμετωπίζει για δεύτερη φορά την ΑΕΚ, αυτή τη φορά εκτός έδρας και γνωρίζει την ήττα με σκορ 2-1.

Στη Β' Εθνική

Στην Β' Εθνική δεν κατάφερε οριακά να παραμείνει, καθώς κατά την πρώτη του συμμετοχή την περίοδο 1963-64, τερμάτισε στη 12η θέση σε σύνολο 17 ομάδων, δεύτερη μόλις μετά τη ζώνη του υποβιβασμού και υποβιβάστηκε για να επιστρέψει ξανά το 1965, όταν την περίοδο 1964-65 αναδείχθηκε πρωταθλητής Πειραιά. Στη Β' Εθνική κατηγορία αγωνίστηκε συνεχόμενα από την περίοδο 1965-66 μέχρι και την περίοδο 1974-75, όποτε και τερμάτισε στη 12η θέση σε σύνολο 20 ομάδων, οριακά μόλις μία θέσω κάτω από τη ζώνη του υποβιβασμού και υποβιβάστηκε στο πρωτάθλημα Πειραιά. Το 1967 σε μια ιστορική νίκη, κερδίζει σε φιλικό αγώνα εκτός έδρας τον Ολυμπιακό με σκορ 2-3. Το 1973 φιλοξένισε τον Άγιαξ Άμστερνταμ σε συμβολικό φιλικό αγώνα στη Σαλαμίνα.

Μικρότερες εθνικές κατηγορίες

Την περίοδο 1979-80 αναδείχθηκε πρωταθλητής Πειραιά και ανήλθε στο Εθνικό ερασιτεχνικό πρωτάθλημα, που εκείνο το διάστημα είχε το ρόλο της τρίτης τη τάξη κατηγορία του ελληνικού ποδοσφαίρου (ανεπίσημη Γ΄ Εθνική). Στο Εθνικό ερασιτεχνικό πρωτάθλημα αγωνίστηκε τις περιόδους 1980-81 και 1981-82, ενώ από την επόμενη αγωνιστική περίοδο, το παίρνει το ρόλο της τέταρτης τη τάξη κατηγορία του ελληνικού ποδοσφαίρου, ανεπίσημης ακόμα Δ' Εθνικής. Την αγωνιστική περίοδο 1983-84 αναδείχθηκε πρωταθλητής 2ου ομίλου στο Εθνικό ερασιτεχνικό πρωτάθλημα και προβιβάστηκε στην επίσημη πλέον Γ' Εθνική κατηγορία, από όπου όμως υποβιβάστηκε  την αμέσως επόμενη, 1984-85. Την αμέσως επόμενη αγωνιστική περίοδο 1985-86 τερμάτισε στην 14η θέση σε σύνολο 20 ομάδων του 1ου ομίλου του Εθνικού ερασιτεχνικού πρωταθλήματος και υποβιβάστηκε στο πρωτάθλημα του Πειραιά.

Περιφερειακό πρωτάθλημα και Γ' Εθνική

Το 1990-91 κατέκτησε για πρώτη φορά το Κύπελλο Πειραιά, επικρατώντας 2-1 στον τελικό του Βύζαντα Μεγάρων. Την περίοδο 1999-00 αναδείχθηκε πρωταθλητή 1ου ομίλου του πρωταθλήματος Πειραιά και ανήλθε στην επίσημη πλέον Δ' Εθνική κατηγορία (Περιφερειακό πρωτάθλημα), από οπού όμως την επόμενη αγωνιστική περίοδο, 2000-01, υποβιβάζεται. Ωστόσο, την αμέσως επόμενη αγωνιστική περίοδο, 2001-02, αναδείχθηκε εκ νέου πρωταθλητής Πειραιά και προβιβάστηκε στη Δ' Εθνική κατηγορία, όπου πλέον συνέχισε σταθερά. Την αγωνιστική περίοδο 2006-07 αναδείχθηκε πρωταθλητής του 9ου ομίλου και επίσης κατέκτησε το Κύπελλο Πειραιά για δεύτερη φορά, επικρατώντας 1-0 στον τελικό του Σαρωνικού Αιγίνης. 
Στη Γ' Εθνική κατηγορία, αγωνίστηκε επί σειρά ετών. Αρχικά, την περίοδο 2007-08 τερματίζει στην 8η θέση του νοτίου ομίλου. Την περίοδο 2008-09 τερματίζει στην 13η θέση, την περίοδο 2009-10 τερματίζει στην 12η θέση και την αμέσως επόμενη, 2010-11, στην 10η θέση του νοτίου ομίλου της Φούτμπολ λιγκ 2, όπως ονομαζόταν πλέον η Γ' Εθνική. Ωστόσο όμως, το καλοκαίρι του 2011 και ύστερα από αλλεπάλληλα διοικητικά λάθη, η ομάδα υποβιβάζεται από την Επιτροπή Επαγγελματικού Αθλητισμού στο Περιφερειακό πρωτάθλημα (Δ' Εθνική), με την κατηγορία της πλαστογραφίας και της δυσφήμησης του αθλήματος.

Στο πρωτάθλημα Πειραιά

Την επόμενη περίοδο, 2011-12, υποβιβάζεται από την Δ' Εθνική στο πρωτάθλημα του Πειραιά και την αμέσως επόμενη, 2012-13, στην Β' Κατηγορία του Πειραιά. Το 2013-14 αναδείχθηκε δευτεραθλητής 2ου ομίλου της Β' Κατηγορίας και επανήλθε στην Α' Κατηγορία, όπου συνέχισε μέχρι την περίοδο 2015-16, όποτε και αποχωρεί από το πρωτάθλημα. Την περίοδο 2016-17 ο Αίαντας ξεκινάει με -6 βαθμούς τις υποχρεώσεις του στο πρωτάθλημα της Β' Κατηγορίας λόγω της αποχώρησής του από το περσινό πρωτάθλημα, ωστόσο όμως τερμάτισε στη 2η θέση του 2ου ομίλου της Β' Κατηγορίας και επανήλθε στην πρώτη τη τάξη κατηγορία του πρωταθλήματος της Ε.Π.Σ. Πειραιά.
Συνολικά ο Αίας Σαλαμίνας έχει 11 παρουσίες στην Β' Εθνική κατηγορία, 7 παρουσίες στην Γ' Εθνική κατηγορία και άλλες 13 στο Περιφερειακό πρωτάθλημα.

Ο συμβολικός φιλικός αγώνας με τον Άγιαξ

Τον Ιούνιο του 1973 ο πρόεδρος του Ολυμπιακού Νίκος Γουλανδρής, η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού, η Νομαρχία Πειραιά και ο Δήμος Σαλαμίνας, διοργανώνουν συμβολική φιλική αναμέτρηση, μεταξύ του Αίαντα Σαλαμίνας και του Αίαντα της Ολλανδίας, Άγιαξ Άμστερνταμ. "Τόσο εγώ όσο και οι συμπαίκτες μου θέλαμε πολύ να δούμε το νησί του Αίαντα, όπου πήρε την ονομασία ο σύλλογος μας" δηλώνει ο Τζόνι Ρεπ (παίκτης του Άγιαξ) κατά την άφιξη τους και η θρυλική ολλανδική ομάδα αναζητώντας τις ρίζες της, περνάει ένα διήμερο στο νησί για την πραγματοποίηση του φιλικού αγώνα.
Ο Αίαντας Σαλαμίνας υποδέχθηκε τον παγκόσμιο πρωταθλητή και 3 φορές πρωταθλητή Ευρώπης Άγιαξ στις 13 Ιουνίου του 1973 και ηττήθηκε με 0-2 με γκολ του Τζόνι Ρεπ στο τότε ξερό (χωμάτινο) Δημοτικό Στάδιο Σαλαμίνας, με ασφυχτική παρουσία 6.000 θεατών. Ο Αίαντας στο ιστορικό αυτό παιχνίδι αγωνίστηκε με την εξής σύνθεση: Πέππας (87' Βάγιας), Λεονταρίτης, Ψουρούκης (78' Παυλάκης), Πιλάβης, Μπισμπινωνάκης, Φραντζής, Χειράκης, Μπακούρος, Στασινόπουλος (59' Φουρίκης) Παπαλεξάνδρου, Συράκης (85' Βασιλάκης).

Αξιοσημείωτοι ποδοσφαιριστές

Στον Αίαντα Σαλαμίνας έχει ανδρωθεί πλήθος ποδοσφαιριστών οι οποίοι αγωνίστηκαν στις Εθνικές κατηγορίες. Κάποιοι εξ' αυτών είναι αξιοσημείωτα οι Παπαδημητρίου στην ΑΕΚ, Πιλάβης στον Α.Ο. Αιγάλεω, Σταύρος Κουλουριώτης στην Προοδευτική, Χ. Ράπτης και Λ. Μαγιάτης στον Εθνικό Πειραιώς, Ντάγκας στους Προοδευτική, Χαλκηδών Νηαρ Ηστ και Ατρόμητο Αθηνών, Σταμπούλης στους Ιωνικό Νίκαιας και Απόλλων Αθηνών και οι Αντωνόπουλος και Κουμαντάκος στην Προοδευτική.

Τμήμα πετοσφαίρισης

Το 1979 ιδρύθηκε το τμήμα πετοσφαίρισης ανδρών του συλλόγου και το 1988 το τμήμα γυναικών, τα οποία μετέπειτα σταμάτισαν τις δραστηριότητες τους για να επανιδρυθούν ξανά το 2017 έπειτα από πρωτοβουλία παλαίμαχων παικτών και στελέχων. Είναι μέλος της ΕΟΠΕ και της ΕΣΠΕΔΑ.