Αρκάνσας (ποταμός)

Ονομασία

Στα ισπανικά, αρχικά, ο ποταμός λεγόταν Νapeste. Η ονομασία Αρκάνσας δόθηκε για πρώτη φορά από τον Γάλλο Ιησουΐτη και ιεραπόστολο Ζ. Μαρκέτ (Jacques Marquette), το 1673.

Υδρογραφία

Ο Αρκάνσας απαρτίζεται από τρία διακριτά τμήματα στην πορεία του. Κοντά στις πηγές του, ρέει ως ένα απότομο ορεινό ποτάμι μέσα από τα Βραχώδη Όρη στη στενή κοιλάδα του, έχοντας κατηφορική κλίση 1,4 χιλιόμετρα σε 120 μίλια μήκους. Αυτό το τμήμα χρησιμοποιείται για ακραίο (extreme) ράφτινγκ την άνοιξη και το καλοκαίρι.
Στο Canon του Κολοράντο, η κοιλάδα του Αρκάνσας πλαταίνει και οριζοντιώνεται σε σημαντικό βαθμό. Ακριβώς δυτικά του Pueblo, στο Κολοράντο, ο ποταμός εισέρχεται στην περιοχή των Μεγάλων Πεδιάδων. Στο υπόλοιπο Κολοράντο, στο Κάνσας και στο μεγαλύτερο τμήμα της Οκλαχόμα, είναι ένας τυπικός μεγάλος πλωτός ποταμός, με μεγάλες, χαμηλές όχθες και υπόκειται σε εποχιακές πλημμύρες. Οι σημαντικότεροι παραπόταμοί του είναι οι Canadian, Cimarron, Salt Fork Arkansas, Verdigris, Neosho (Grand), Illinois, και Poteau. 
Ο ποταμός είναι πλωτός από φορτηγίδες και μεγάλα ποταμόπλοια μέχρι το Muskogee της Οκλαχόμα, λόγω μιας σειράς από υδατοδεξαμενές και φράγματα που έχουν κατασκευαστεί από τις αρχές του 20ού αιώνα, το επονομαζόμενο σύστημα πλοήγησης McClellan-Kerr (McClellan–Kerr Arkansas River Navigation System, MKARNS). Το σύστημα άνοιξε επίσημα στις 5 Ιουνίου 1971. Μάλιστα, ο πρόεδρος Νίξον παραβρέθηκε στα εγκαίνια.  Λειτουργεί από το Σώμα Μηχανικού του Αμερικανικού Στρατού.  Μετά το Muskogee, ο Αρκάνσας είναι πλωτός μόνο από μικρά σκάφη, όπως σχεδίες ή κανό.
Μέσα από το δυτικό Αρκάνσας, η κοιλάδα του ποταμού περνά από ψηλά, απομονωμένα οροπέδια, λόφους και μονόλιθους, όπως τα όρη Nebo, Petit Jean και Magazine –το υψηλότερο σημείο της πολιτείας. Η κοιλάδα του ποταμού διευρύνεται και γίνεται πιο ρηχή, ακριβώς δυτικά του Λιτλ Ροκ. Συνεχίζει προς ανατολάς στις πεδιάδες και τα δάση του ανατολικού Αρκάνσας, μέχρι να εκβάλλει στον ποταμό Μισισιπή.
Οι σημαντικότερες πόλεις κατά μήκος του ποταμού Αρκάνσας είναι: Pueblo στο Κολοράντο, Garden City στο Κάνσας, Ουιτσίτα, Τάλσα, Fort Smith και Λιτλ Ροκ στο Αρκάνσας.

Παροχή

Η παροχή νερού του Αρκάνσας, στο κέντρο του Κάνσας, μειώθηκε από περίπου 7 κυβικά μέτρα ανά δευτερόλεπτο (1944-1963), μόλις στο 1,5 κυβικό μέτρο ανά δευτερόλεπτο, κατά μέσο όρο (1984-2003), κυρίως λόγω της άντλησης των υπόγειων υδάτων για άρδευση στο ανατολικό Κολοράντο και το δυτικό Κάνσας.

Διαμάχες για το νερό

Από το 1902, το Κάνσας είχε κατηγορήσει το Κολοράντο ότι παίρνει πάρα πολύ από το νερό του ποταμού, με αποτέλεσμα μια σειρά από αγωγές ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ, που συνεχίζονται μέχρι σήμερα. Τα προβλήματα σχετικά με την κατοχή και τη χρήση του νερού του ποταμού από το Κολοράντο και το Κάνσας, οδήγησε στη σύναψη μιας διαπολιτειακής συμφωνίας μεταξύ τους. Όμως, ενώ το Κογκρέσο ενέκρινε τη συμφωνία το 1949, δεν σταμάτησαν οι περαιτέρω διαφορές μεταξύ τους για τα δικαιώματα του νερού στο ποτάμι. 
Νέα συμφωνία μεταξύ των δύο πολιτειών (The Kansas-Oklahoma Arkansas River Basin Compact) δημιουργήθηκε το 1965 για την προώθηση της αμοιβαίας εξέτασης και εξίσωσης της χρήσης του νερού στη λεκάνη που μοιράζονται αυτές. Αυτή η συμφωνία οδήγησε στη σύσταση επιτροπής (Τhe Kansas-Oklahoma Arkansas River Commission), η οποία επιφορτίστηκε τη διαχείριση της συμφωνίας και τη μείωση της ρύπανσης. Η συμφωνία εγκρίθηκε και υλοποιήθηκε από τις δύο πολιτείες το 1970, και έχει τεθεί σε ισχύ, έκτοτε.

Ιστορία

Πολλές φυλές ιθαγενών Αμερικανών ζούσαν κοντά, ή κατά μήκος του ποταμού, για χιλιάδες χρόνια. Οι πρώτοι Ευρωπαίοι που είδαν το ποτάμι ήταν μέλη της ισπανικής αποστολής του Φ. Κορονάδο (Fransisco Coronado), στις 29 Ιουνίου 1541. Λίγο πριν, στα 1540, ο εξερευνητής Χ. δε Σότο (Hernando de Soto) ανακάλυψε τη συμβολή του Αρκάνσας με το Μισισιπή. Η αποστολή Joliet-Marquette ταξίδεψε στον ποταμό Μισισιπή από το Prairie du Chien του Ουισκόνσιν προς τον κόλπο του Μεξικού, αλλά γύρισε πίσω. Μέχρι εκείνη τη στιγμή, είχαν να αντιμετωπίσουν τους ιθαγενείς που είχαν ήδη συναντήσει τους Ισπανούς κατακτητές και φοβόντουσαν αντιπαράθεση μαζί τους. Το 1819, η Συνθήκη Adams-Onís καθόρισε τον Αρκάνσας ως μέρος των συνόρων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του –τότε ισπανικού– Μεξικού. Αυτό συνεχίστηκε μέχρι που οι Ηνωμένες Πολιτείες προσήρτησαν το Τέξας μετά τον Μεξικανο-αμερικανικό πόλεμο, το 1846. Στη δεκαετία του 1880, ο Charles "Buffalo" Jones, ένας από τους συνιδρυτές του Garden City στο Κάνσας, οργάνωσε τέσσερις εταιρείες άρδευσης για να πάρουν νερό, εκατό μίλια από τον ποταμό Αρκάνσας, για να καλλιεργηθούν 75.000 στρέμματα γης.

Αθλητική αλιεία

Οι πηγές του ποταμού Αρκάνσας, στο κέντρο του Κολοράντο, είναι γνωστές για την αθλητική αλιεία πέστροφας, ιδιαίτερα με σπορ καλάμια, από τον 19ο αιώνα, όταν η  αμερικανική πρασινόρραχη πέστροφα (Oncorhynchus clarkii stomias) αφθονούσε στο ποτάμι.  Σήμερα, η κοινή πέστροφα κυριαρχεί στον Αρκάνσας, μαζί με την ιριδίζουσα πέστροφα (Oncorhynchus mykiss). Μάλιστα η οργάνωση Trout Unlimited θεωρεί ότι, ο Αρκάνσας είναι ένας από τους 100 
κορυφαίους προορισμούς για ψάρεμα πέστροφας στην Αμερική,  φήμη που το ποτάμι είχε από τη δεκαετία του 1950. 
Στις 29 Δεκεμβρίου 2010, 100.000 ψάρια του ευρυενδημικού είδους Aplodinotus grunniens βρέθηκαν να επιπλέουν νεκρά, παράλληλα στις όχθες του ποταμού και διενεργήθηκαν έρευνες.  Οι έρευνες έδειξαν, αργότερα, ότι η πιθανή αιτία του θανάτου των ψαριών ήταν φυσαλλίδες φυσικού αερίου που προκλήθηκαν από το άνοιγμα των υπερχειλιστών του φράγματος Ozark.