Δουκάτο της Βουρβόνης

Ιστορία

Πρώτος γνωστός της άρχοντας ήταν ο Αντεμάρ (ή Αϊμάρ), κατά τον 10ο αιώνα. Έλαβε το κάστρο του Μπουρμπόν (σήμερα Μπουρμπόν-λ'Αρκαμπώ) το οποίο έδωσε το όνομά του στην οικογένεια, ή Οίκο των Βουρβόνων.
Ο πρώτος οίκος των Βουρβόνων έλαβε τέλος το 1200 με τον θάνατο του Αρκαμπώ Η΄. Δεν άφησε παρά μόνο μια κληρονόμο, την Μαώ των Βουρβόνων η οποία έγινε Δέσποινα του Μπουρμπόν. Νυμφεύθηκε τον Γκι Β΄ ντε Νταμπιέρ, προσθέτοντας έτσι το Μονλυσόν στις κτήσεις των αρχόντων του Μπουρμπόν, οι οποίες εκτείνονταν στις όχθες του Σερ κατά τον 11ο και 12ο αιώνα. Ο Γκι έλαβε τότε το όνομα Μπουρμπόν.
Ο δεύτερος οίκος των Βουρβόνων ξεκίνησε το 1218 με τον Αρκαμπώ Ζ΄, γιο του Γκι Β΄ ντε Νταμπιέρ και της Μαώ των Βουρβόνων, και έλαβε τέλος με τον Αρκαμπώ Ι΄, τον εγγονό τους. Ο τελευταίος πέθανε στην Κύπρο το 1249 στη διάρκεια Σταυροφορίας.
Το 1272, η Βεατρίκη των Βουρβόνων (1258-1310), δέσποινα της Βουρβόνης, παντρεύτηκε τον Ροβέρτο της Γαλλίας (1256-1318), Κόμη του Κλερμόν, μικρότερο γιο του βασιλιά Λουδοβίκου Θ΄ (Άγιος Λουδοβίκος). Ο τελευταίος παραιτήθηκε του ονόματός του της Γαλλίας για αυτό των Βουρβόνων. Αυτή ήταν και η απαρχή του Μεγάλου Οίκου των Βουρβόνων (τρίτου κατά σειρά) ο οποίος έδωσε στην Γαλλία τους βασιλείς από τον Ερρίκο Δ΄ κι έπειτα.
Οι Βουρβόνοι υπήρξαν πάντοτε στην υπηρεσία του γαλλικού θρόνου, τον οποίον είχαν προσεταιριστεί από τον γάμο του Ροβέρτου της Γαλλίας, προσέφεραν τις υπηρεσίες τους ως σύμβουλοι των βασιλέων, με τον τίτλο των θαλαμηπόλων, και υπήρξαν, μάλιστα, αντιβασιλείς και Μεγάλοι Σταβλάρχες της Γαλλίας. Η γεωγραφική θέση του Μπουρμπονναί, το οποίο βρισκόταν μεταξύ των βασιλικών κτήσεων και των δουκάτων της Ακουιτανίας και της Ωβέρνης, παρουσίαζε μεγάλο ενδιαφέρον για του βασιλείς. Η συμμαχία αυτή, καθώς και ο γάμος της Βεατρίκης των Βουρβόνων με τον Ροβέρτο της Γαλλίας, διευκόλυναν την ανάπτυξη και την ευημερία του Μπουρμπονναί. Το 1327, ως αποτέλεσμα, αναγορεύτηκε σε Δουκάτο-Μέλος της Βουλής των Ομοτίμων από τον βασιλιά Κάρολο τον Ωραίο. Το Δουκάτο του Μπουρμπονναί είχε μόλις γεννηθεί. Ώντες, ήδη, δελφίνοι της Ωβέρνης, σε σύντομο διάστημα τους ανατέθηκε και η εξουσία στο Δουκάτο της Ωβέρνης.
Το 1531, το Δουκάτο του Μπουρμπονναί ενσωματώθηκε στο Στέμμα της Γαλλίας, μετά τον θάνατο του Μέγα Σταβλάρχη της Βουρβόνης, Καρόλου Γ΄ των Βουρβόνων. Η περιοχή αυτή μετατράπηκε τότε σε κυβέρνηση, της οποίας το Μουλέν έγινε έδρα.
Το 1790, το Δουκάτο του Μπουρμπονναί αντικαταστάθηκε από τον νομό του Αλιέ, τμήμα της περιοχής του Σαιντ-Αμαντουά (Σαιντ-Αμάν-Μονρόν, η οποία είχε ενσωματωθεί στον Σερ). Κατάφερε να κερδίσει σε εδάφη με ρικές νησίδες γης στην Ωβέρνη (Κυσέ, Σαιν-Πουρσάν-συρ-Σιουλ), όμως έχασε αρκετά εδάφη προς όφελος των νομών της Νιέβρ και της Σον-ε-Λουάρ.
Με την δημιουργία των περιοχών το 1972, το Μπουρμπονναί ενσωματώθηκε στην περιοχής Ωβέρνης.

Διαδοχή του Δουκάτου του Μπουρμπονναί

Η μοναρχία είχε εγκρίνει, σε αρκετές περιπτώσεις, την διατήρηση από τους Βουρβώνους των apanages τους παρά τα προβλήματα διαδοχής που αντιμετώπιζαν. Ο Ιωάννης Β΄ των Βουρβόνων, αποθανών δίχως απογόνους, είχε καταφέρει με αυτό τον τρόπο να παραδώσει το σύνολο των αγαθών του στα δύο του αδέρφια, τον Κάρολο κι έπειτα τον Πέτρο. Ο τελευταίος, είχε λάβει, επίσης, από την μοναρχία το δικαίωμα να παραδώσει τα αγαθά του στην κόρη του Σουζάνα. Κατά τα πρώτα χρόνια του 16ου αιώνα, μια νέα σειρά συμφωνιών μεταξύ των διάφορων κλάδων του Οίκου και του Στέμματος είχαν ως αποτέλεσμα η Σουζάνα και ο σύζυγός της Κάρολος του Μονπανσιέ, μέλλων Μέγας Σταβλάρχης της Γαλλίας, να είναι κληρονόμοι του συνόλου των αγαθών του Οίκου. Ο Κάρολος είχε, από τον θάνατο κιόλας του Πέτρου των Βουρβόνων, οριστεί ως συγκληρονόμος της γυναίκας του και μπορούσε, συνεπώς, να την διαδεχτεί εφόσον αυτή πέθαινε δίχως απογόνους. Η Σουζάνα πήρε μια πρόσθετη προφύλαξη, ορίζοντάς τον ως ολικό κληροδόχο στην διαθήκη της.
Από τον θάνατο της Σουζάνας, όμως, το 1521, η διαδοχή υπήρξε θέμα διαφωνιών. Δύο ήταν τα ερωτήματα. Έπρεπε, από την μια πλευρά, να ξεκαθαριστεί εάν οι συμφωνίες που είχαν γίνει μεταξύ των Βουρβόνων-Μπωζέ, των Βουρβόνων-Μονπανσιέ και του Στέμματος, υπό τον Λουδοβίκο ΙΒ΄, θα τηρούνταν από τον διάδοχό του Φραγκίσκο Α΄. Με την υπόθεση μιας επιστροφής των αγαθών στο Στέμμα, έπρεπε, σε αυτή την περίπτωση, να γίνει ένας διαχωρισμός μεταξύ των εδαφών που αποτελούσαν ιδιοκτησία των δουκών και αυτών που αποτελούσαν μέρος της ευρύτερης περιοχής. Σε αυτά τα ερωτήματα που δεν αφορούσαν παρά μόνο την μεταβίβαση των αγαθών των Βουρβόνων, και κυρίως των γαιών τους, ήρθε να προστεθεί το ζήτημα της διαδοχής. Η βασιλομήτωρ, Λουίζα της Σαβοΐας, κάλεσε, πράγματι, τον Μέγα Σταβλάρχη σε δίκη εμπρός στο Παρλαμέντο του Παρισιού για να οριστεί ως κληρονόμος των αγαθών του Οίκου των Βουρβόνων, καθώς ήταν ο στενότερος συγγενής της εκλιπούσας (ήταν πρώτα ξαδέρφια). Ήταν τελικώς η αποπομπή του Μέγα Σταβλάρχη που επέφερε τον διαμοιρασμό όλων των αγαθών των Βουρβόνων, γαιών και περιουσίας : ο Κάρολος των Βουρβόνων καθαιρέθηκε από τους τίτλους του για προδοσία και ασέβεια προς το πρόσωπο του βασιλιά. Μονάχα η Κομητεία του Μονπανσιέ επιστράφηκε στην αδερφή του, Λουίζα του Μονπανσιέ, το 1539, αφού πρώτα αναβαθμίστηκε σε Δουκάτο.