Κάτω Βλασία Αχαΐας

Γενικά στοιχεία και τοποθεσία

Το χωριό βρίσκεται χτισμένο στον Ερύμανθο, σε υψόμετρο περίπου 810 μέτρων, στις παρυφές ενός ελατόδασους και θυμίζει προστατευμένο κάστρο - ακρόπολη με τα σπίτια κλιμακωτά χτισμένα σε έναν απότομο ύψωμα, στα ριζά του οποίου βρίσκεται ο Σελινούντας ποταμός και στην κορυφή η κεντρική εκκλησία του χωριού που είναι αφιερωμένη στον Άγιο Βλάσιο.
Η Κάτω Βλασία είναι έδρα της ομώνυμης Τοπικής κοινότητας, στην οποία ανήκουν επίσης οι οικισμοί: Μενυχταίικα και Μετόχι. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, η Κάτω Βλασία ως οικισμός έχει πληθυσμό 115 κατοίκους, ενώ ο συνολικός πληθυσμός της Τοπικής κοινότητας ανέρχεται στους 131 κατοίκους.
Απέχει μέσω του τοπικού οδικού δικτύου 26 χιλιόμετρα από τα Καλάβρυτα και 45 χιλιόμετρα από την Πάτρα.
Στην περιοχή υπάρχει από παλιά ορεινός τουρισμός, καθώς το χωριό ήταν για δεκαετίες πασίγνωστο θέρετρο και αποτελούσε ιδανικό μέρος λόγω του υγιεινού του κλίματος ιδιαίτερα σε ασθενείς με φυματίωση. Σήμερα στην περιοχή της Βλασίας υπάρχει ξενοδοχείο.

Ιστορία

Οι πρώτοι οικιστές του χωριού ήταν μια ομάδα κατοίκων από τον Άγιο Βλάσιο της Αιτωλοακαρνανίας, όπου στις αρχές του 16ου αιώνα έφυγαν από τον τόπο διαμονής τους όταν εκεί η κατάσταση είχε γίνει δυσβάσταχτη λόγω την βαρβαρότητας και της πίεσης που δεχόντουσαν από το καθεστώς της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και μετοίκισαν στην περιοχή που βρίσκεται σήμερα η Κάτω Βλασία. Εξάλλου ήταν πιο ευνοϊκές οι συνθήκες για τους Έλληνες στην Πελοπόννησο την περίοδο από το 1687 έως το 1714 όταν, μετά τον έκτο βενετοτουρκικό πόλεμο και τη συνθήκη του Κάρλοβιτς, η Πελοπόννησος πέρασε στην κυριαρχία των Βενετών.
Στην περιοχή βρίσκεται χτισμένη η ιστορική Μονή Αγίου Νικολάου Βλασίας, που αν και είναι άγνωστο το πότε ακριβώς χτίστηκε, σύμφωνα την παράδοση λέγεται ότι η ίδρυση της ανάγεται στα μέσα του 10ου αιώνα και οι κτήτορές της αρχικά είχαν επιλέξει να την χτίσουν σε άλλη θέση από αυτήν που βρίσκεται. Όταν όμως τα πρώτα οικοδομήματα που έχτισαν κατέρρευσαν και τα εργαλεία τους κατά περίεργο τρόπο βρέθηκαν στην κορυφή του βουνού, έχτισαν την Μονή εκεί αφού το θεώρησαν επιθυμία του Αγίου.
Στην Μονή του Αγίου Νικολάου τον Ιούλιο του 1827, στα πλαίσια της Επανάστασης του 1821 ένα στρατιωτικό σώμα από 1.100 περίπου Έλληνες που είχαν οχυρωθεί γύρω από τη Μονή με οπλαρχηγό το Βασίλειο Πετιμεζά προσπάθησε να ανακόψει την προέλαση 3.000 Οθωμανών υπό το Δελή Αχμέτ χωρίς ωστόσο να τα καταφέρει.
Στο μοναστήρι κατά την περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου, στις 23 Ιουλίου 1948 διεξήχθη μάχη μεταξύ των δυνάμεων του Εθνικού Στρατού που χρησιμοποιούσε τον χώρο αυτόν ως καταφύγιο, και των δυνάμεων Δημοκρατικού Στρατού. Στη μάχη αυτή η οποία κράτησε περισσότερο από οχτώ ώρες τελικά υποχώρησαν οι αντάρτες έχοντας χάσει 68 άνδρες, ενώ οι απώλειες του Εθνικού Στρατού ήταν 11 άνδρες, οι οποίοι και έχουν ταφεί σε ένα μικρό κοιμητήριο στην βορειοανατολική πλευρά της Μονής.

Διοικητική εξέλιξη

Η Κάτω Βλασία στις 8 Δεκεμβρίου 1845 (ΦΕΚ 32Α), προσαρτήθηκε στον Δήμο Λαπαθών. Στις 28 Αυγούστου 1912 (ΦΕΚ 256Α), όπου με την θέσπιση των Κοινοτήτων και την κατάργηση των Δήμων, η Κάτω Βλασία αποτέλεσε ανεξάρτητη Κοινότητα της Επαρχίας Καλαβρύτων, έως και τις 4 Δεκεμβρίου 1997, όπου με το "Σχέδιο Καποδίστριας" και την επαναφορά των Δήμων, η Κάτω Βλασία προσαρτήθηκε στον Δήμο Καλαβρύτων και η έκταση που καταλάμβανε η Κοινότητα Κάτω Βλασίας μετατράπηκε σε Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου. Στις 7 Ιουνίου 2010 (ΦΕΚ 87Α) με το "Πρόγραμμα Καλλικράτης" ο Δήμος Καλαβρύτων συγχωνεύτηκε με τους Δήμους: Αροανίας, Κλειτορίας και Παΐων για την δημιουργία του ευρύτερου Δήμου Καλαβρύτων και το Δημοτικό Διαμέρισμα Κάτω Βλασίας μετατράπηκε σε Τοπική κοινότητα.