Κυβέρνηση Γεωργίου Α. Παπανδρέου 2009

Αλλαγές

Σε σχέση με την προηγούμενη κυβέρνηση υπήρξε μείωση προσώπων από 48 σε 41, ενώ απομακρύνθηκαν από κυβερνητικές θέσεις οι υπουργοί Λούκα Κατσέλη, Τίνα Μπιρμπίλη, Δημήτρης Δρούτσας, Τηλέμαχος Χυτήρης και Γιάννης Διαμαντίδης και οι υφυπουργοί Γιάννης Πανάρετος, Σπύρος Κουβέλης, Μιλένα Αποστολάκη, Άννα Νταλάρα, Θεοδώρα Τζάκρη, Γιώργος Ντόλιος, Σπύρος Βούγιας, Ελπίδα Τσουρή, Δημήτρης Κουσελάς, Παναγιώτης Ρήγας και Βασίλης Κεγκέρογλου. Νέα πρόσωπα στη συγκεκριμένη κυβέρνηση αποτελούν οι Μιλτιάδης Παπαϊωάννου, Σταύρος Λαμπρινίδης, Ηλίας Μόσιαλος, Άγγελος Τόλκας, Παντελής Οικονόμου, Πάρις Κουκουλόπουλος, Παντελής Τζωρτζάκης, Μάρκος Μπόλαρης, Γιάννης Δριβελέγκας και Κώστας Σπηλιόπουλος.
Σε επίπεδο υπουργείων το Υπουργείο Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης μετονομάστηκε σε Υπουργείο Εσωτερικών, ενώ δημιουργήθηκε το νέο Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης. Το Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας καταργήθηκε και οι αρμοδιότητές του συγχωνεύθηκαν με αυτές του Υπουργείου Θαλασσίων Υποθέσεων, Νήσων και Αλιείας και δημιουργήθηκε το Υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας. Τέλος δημιουργήθηκε νέο θεσμικό όργανο, η κυβερνητική επιτροπή.

Έργο

Το 2011 η κυβέρνηση αποφάσισε να κατασκευάσει φράκτη στον Έβρο για την αντιμετώπιση της παράτυπης μετανάστευσης, κάτι που τελικα δεν τελεσφόρησε. Επιπλέον, στη φύλαξη των ελληνικών συνόρων συνεισφέρουν με στρατιωτικά σώματα και άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FRONTEX), ενώ υπάρχει Τούρκος αξιωματικός που επιβλέπει τις στρατιωτικές αεροπορικές κινήσεις από τη βάση στη Λάρισα. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκαν και προγραμματίστηκαν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με το Ισραήλ (στρατιωτικό πρόγραμμα Μίνωας).
Στον τομέα της οικονομίας η κυβέρνηση Γεώργιου Παπανδρέου 2009 ήρθε αντιμέτωπη με μεγάλο έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού. Τα προηγούμενα στατιστικά στοιχεία της ελληνικής οικονομίας αποδείχθηκαν λανθασμένα. Αρχικά, υποστήριξε ότι μπορούσε να αντιμετωπίσει το πρόβλημα του δημοσιονομικού ελλείμματος, πατάσσοντας τη φοροδιαφυγή, χρόνιο επιχείρημα των ελληνικών κυβερνήσεων. Μετά την αποτυχία αυτής της τακτικής στράφηκε στις αγορές, οι οποίες εν τω μεταξύ δεν είχαν πια εμπιστοσύνη στο ελληνικό κράτος, γιατί ήταν υπερχρεωμένο με μεγάλη πιθανότητα πτώχευσης και γιατί αποδείχθηκε ότι είχε διαδώσει ανακριβή οικονομικά στοιχεία. Η κυβέρνηση τότε στράφηκε για βοήθεια στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία σε μια προσπάθεια βελτίωσης της αξιοπιστίας της Ελλάδας υποσχέθηκε ότι θα χρηματοδοτήσει το ελληνικό κράτος για να μην πτωχεύσει. Αυτή η απόπειρα απέτυχε, ώστε η κυβέρνηση να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να δημιουργήσουν μηχανισμό στήριξης του ελληνικού κράτους, το οποίο και έγινε.
Στη δημόσια διακυβέρνηση εντάσσεται και η χρήση του διαδικτύου και γενικά ηλεκτρονικών συστημάτων, όπως το πρόγραμμα Εύδοξος για τη διανομή βιβλίων σε πανεπιστήμια και το πρόγραμμα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης. Με βάση το πρόγραμμα Διαύγεια, όλοι οι νόμοι και αποφάσεις που εκδίδονται από κυβερνητικά όργανα, φορείς του στενού και του ευρύτερου δημόσιου τομέα και από Ανεξάρτητες Αρχές δημοσιεύονται πλέον στο διαδίκτυο. Έγινε καταγραφή των δημοσίων υπαλλήλων και δημιουργήθηκε Ενιαία Αρχή Πληρωμής (ΕΑΠ).
Μεγάλη αλλαγή είναι το πρόγραμμα Καλλικράτης, διάδοχο του προγράμματος Καποδίστρια, το οποίο ολοκληρώθηκε και με το οποίο συγχωνεύθηκαν δήμοι και κοινότητες σε μεγαλύτερους δήμους, καταργήθηκαν οι νομαρχίες, ενώ οι περιφερειάρχες είναι πλέον αιρετοί με τις κρατικές περιφέρειες να μετονομάζονται σε Αποκεντρωμένες Διοικήσεις. Η αλλαγή της διοικητικής διαίρεσης συνοδεύτηκε και από αλλαγή στις αρμοδιότητες των διοικητικών θέσεων.
Δεδομένου ότι η κυβέρνηση αντιμετώπιζε οικονομικό πρόβλημα λόγω του μεγάλου μεγέθους του δημόσιου τομέα, αποφάσισε σε πρώτη φάση την απογραφή των υπαλλήλων του Ελληνικού Δημοσίου και τη σύσταση Ενιαίας Αρχής Πληρωμής την οποία προώθησε με απόφαση του Ιουνίου 2010. Η απογραφή των μισθοδοτούμενων από τον κρατικό προϋπολογισμό πραγματοποιήθηκε ψηφιακά σε πρώτη φάση (7-29 Ιουλίου 2010) για υπαλλήλους του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και των Ο.Τ.Α. (δήμοι και νομαρχίες). Στη δεύτερη φάση (φθινόπωρο 2010) απογράφηκαν οι εργαζόμενοι στις Δ.Ε.Κ.Ο., σε Ν.Π.Ι.Δ. του Δημοσίου και σε δημοτικές επιχειρήσεις. Με την λήξη της πρώτης φάσης της απογραφής στις 29 Ιουλίου 2010, ο αριθμός των απογεγραμμένων ξεπερνούσε τις 750.000, ενώ εκτιμήθηκε ότι με την ολοκλήρωση και της δεύτερης φάσης το σύνολο των απογεγραμμένων θα ξεπερνούσε το 1.000.000. Μέχρι τις 31 Ιουλίου 2010 είχαν απογραφεί 768.009 δημόσιοι υπάλληλοι.
Τμήμα του λιμανιού του Πειραιά εκχωρήθηκε προς εκμετάλλευση για 35 χρόνια στην Κινέζικη εταιρία Cosco, γεγονός που είχε αποφασιστεί από την προηγούμενη κυβέρνηση.

Διαδοχή

Η κυβέρνηση αντικαταστάθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2011 από την κυβέρνηση συνεργασίας Λουκά Παπαδήμου 2011, μετά την παραίτηση του πρωθυπουργού Γιώργου Παπανδρέου.