Εθιστικές ουσίες

Εθιστικές είναι χημικές ουσίες που επηρεάζουν τον εγκέφαλο αγγίζοντας το σύστημα επικοινωνίας του και παρεμβαίνοντας στον τρόπο με τον οποίο οι νευρώνες συνήθως στέλνουν, λαμβάνουν και επεξεργάζονται πληροφορίες. Ορισμένες ουσίες, μπορούν να ενεργοποιήσουν τους νευρώνες επειδή η χημική δομή τους μιμείται εκείνη ενός φυσικού νευροδιαβιβαστή. Αυτή η ομοιότητα στη δομή των υποδοχέων επιτρέπει στα φάρμακα να προσκολληθούν και να ενεργοποιήσουν τους νευρώνες. Αν και αυτά τα φάρμακα μιμούνται τις ίδιες χημικές ουσίες του εγκεφάλου, δεν ενεργοποιούν τους νευρώνες με τον ίδιο τρόπο όπως ένας φυσικός νευροδιαβιβαστής και οδηγούν σε μη φυσιολογικά μηνύματα που μεταδίδονται μέσω του δικτύου.
Άλλες ουσίες, μπορούν να προκαλέσουν στους νευρώνες την απελευθέρωση ασυνήθιστα μεγάλων ποσοτήτων φυσικών νευροδιαβιβαστών ή την πρόληψη της φυσιολογικής ανακύκλωσης αυτών των χημικών ουσιών στον εγκέφαλο. Αυτή η διαταραχή παράγει ένα πολύ ενισχυμένο μήνυμα, που τελικά διαταράσσει τα κανάλια επικοινωνίας.
Η εξάρτηση από εθιστικές ουσίες ορίζεται ως μια χρόνια, υποτροπιάζουσα εγκεφαλική ασθένεια που χαρακτηρίζεται από καταναγκαστική αναζήτηση και χρήση ναρκωτικών, παρά τις βλαβερές συνέπειες.Θεωρείται μια ασθένεια του εγκεφάλου επειδή τα ναρκωτικά αλλάζουν τον εγκέφαλο - αλλάζουν τη δομή του και πώς λειτουργεί. Αυτές οι αλλαγές στον εγκέφαλο μπορεί να είναι μακροχρόνιες και μπορούν να οδηγήσουν σε επιβλαβείς συμπεριφορές που παρατηρούνται σε άτομα που κάνουν μακροχρόνια χρήση ναρκωτικών.

Πώς λειτουργούν τα ναρκωτικά στον εγκέφαλο για να παράγουν ευχαρίστηση;

Τα περισσότερα φάρμακα κατάχρησης, άμεσα ή έμμεσα, στοχεύουν το σύστημα ανταμοιβής του εγκεφάλου, κατακλύζοντας το κύκλωμα με ντοπαμίνη. Η ντοπαμίνη είναι ένας νευροδιαβιβαστής που υπάρχει σε περιοχές του εγκεφάλου που ρυθμίζουν την κίνηση, το συναίσθημα, τα κίνητρα και τα συναισθήματα της ευχαρίστησης. Πότε ενεργοποιημένο σε κανονικά επίπεδα, αυτό το σύστημα ανταμείβει τις φυσικές μας συμπεριφορές. Η υπερδιέγερση του συστήματος με τα ναρκωτικά, ωστόσο, προκαλεί ευφορικά αποτελέσματα, τα οποία ενισχύουν έντονα τη συμπεριφορά της χρήσης ναρκωτικών - αναγκάζοντας τον χρήστη να το επαναλάβει.

Εξάρτηση

Ο εγκέφαλος διασφαλίζει ότι θα επαναλάβουμε τις δραστηριότητες που υποστηρίζουν τη ζωή, συνδυάζοντας αυτές τις δραστηριότητες με ευχαρίστηση ή ανταμοιβή. Κάθε φορά που ενεργοποιείται αυτό το κύκλωμα ανταμοιβής, ο εγκέφαλος σημειώνει ότι συμβαίνει κάτι σημαντικό που πρέπει να θυμόμαστε και μας διδάσκει να το κάνουμε ξανά και ξανά χωρίς να το σκεφτόμαστε. Επειδή τα φάρμακα κατάχρησης διεγείρουν το ίδιο κύκλωμα, μαθαίνουμε να καταχραζόμαστε τις ουσίες με τον ίδιο τρόπο.

Γιατί είναι απαγορευτική η χρήση εθιστικών ουσιών;

Όταν χρησιμοποιούν για πρώτη φορά μια ουσία, οι άνθρωποι μπορεί να αντιλαμβάνονται τις επιπτώσεις ως προσωρινά θετικά αποτελέσματα. Μπορεί επίσης να πιστεύουν ότι μπορούν να ελέγξουν τη χρήση τους. Ωστόσο, η εθιστική τους υπόσταση γρήγορα μετατρέπει το άτομο σε μαριονέτα.  Με την πάροδο του χρόνου, εάν η χρήση ναρκωτικών συνεχίζεται, άλλες ευχάριστες δραστηριότητες γίνονται λιγότερο ευχάριστες και η λήψη της ουσίας καθίσταται απαραίτητη για τον χρήστη να αισθάνεται «φυσιολογικός».Μερικοί εθισμένοι αρχίζουν να αισθάνονται την ανάγκη λήψης υψηλότερων ή πιο συχνών δόσεων, ακόμη και στα αρχικά στάδια της χρήσης ναρκωτικών. Αυτά είναι τα αποκαλυπτικά σημάδια μιας εξάρτησης.Ακόμη και σχετικά μέτρια χρήση ναρκωτικών ενέχει κινδύνους. 
Παρ' όλα αυτά, Όπως και με οποιαδήποτε άλλη ασθένεια, η ευπάθεια στον εθισμό διαφέρει από άτομο σε άτομο, και κανένας παράγοντας δεν καθορίζει εάν το άτομο τελικά θα εθιστεί.Οι προστατευτικοί παράγοντες, μειώνουν τον κίνδυνο ενός ατόμου να αναπτύξει εθισμό. Οι κίνδυνοι και οι προστατευτικοί παράγοντες μπορεί να είναι είτε περιβαλλοντικοί (όπως οι συνθήκες στο σπίτι, στο σχολείο και στη γειτονιά) είτε βιολογικοί (π.χ. τα γονίδια ενός ατόμου, το στάδιο ανάπτυξής τους, ακόμα και το φύλο ή η εθνικότητά τους).

ΠΗΓΕΣ

https://www.vice.com/gr/topic/narkwtika
http://www.notodrugs.gr/drugfacts/drugs/why-do-people-take-drugs.html
http://www.iatronet.gr/narkwtika-alkool/eidi-narkwtikwn/388/articles.html
https://web.archive.org/web/20180118133346/http://www.sefeaa.gr/ta-narkwtika-kai-to-leksilogio-twn-toksikomanwn.html