Αυτόνομη Περιφέρεια του Μπουγκαινβίλ

Ιστορία

Το νησί ονομάστηκε από τον γάλλο εξερευνητή Λουί-Αντουάν ντε Μπουγκαινβίλ, ο οποίος διεξήγαγε αποστολές στον Ειρηνικό. Υπάρχει ένα ομώνυμο τροπικό φυτό, η Μπουκαμβίλα. Το 1885, το νησί κατελήφθη από γερμανικά διοίκησης ως μέρος της Γερμανικής Νέας Γουινέας. Η Αυστραλία το κατέλαβε το 1914 κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά τον πόλεμο, η Κοινωνία των Εθνών το όρισε ως εντολή και διοικούταν από τους Αυστραλούς, από το 1918 μέχρι την εισβολή των Ιαπώνων το 1942 κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, το νησί κατέλαβαν Αυστραλιανές, Αμερικανικές και Ιαπωνικές δυνάμεις. Ήταν μια σημαντική βάση για την πολεμική αεροπορία των ΗΠΑ. Στις 8 Μαρτίου του 1944, κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Ειρηνικού, οι Αμερικανικές δυνάμεις δέχτηκαν επίθεση από Ιαπωνικά στρατεύματα στο Λόφο 700 σε αυτό το νησί. Η μάχη διήρκησε πέντε ημέρες, τελειώνοντας με μια Ιαπωνική υποχώρηση.
Η Αυστραλία ανέλαβε τη διοίκηση του νησιού με το τέλος του πολέμου το 1945, αναλαμβάνοντας τη διοίκηση της Παπούα Νέας Γουινέας μέχρι την ανεξαρτησία της 1975. Το Μπουγκαινβίλ ονομάστηκε ως περιοχή εντολής του ΟΗΕ με Αυστραλιανή κυριαρχία, σύμφωνα με το Καταστατικό του Ουεστμίνστερ του 1931 στο Νόμο Έγκρισης του Καταστατικού του Ουεστμίνστερ το 1942 και ως εκ τούτου έχει και τυπικά την εξουσία να το πράξει.

Ανεξαρτησία της Παπούα-Νέα Γουινέα (από το 1975 έως σήμερα)

Το νησί είναι πλούσιο σε χαλκό και χρυσό. Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, η Bougainville Copper Limited, θυγατρική της Rio Tinto, άνοιξε ένα μεγάλο ορυχείο στην Πανγκούνα. Το ορυχείο προκάλεσε αντιδράσεις, για αιτίες όπως οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις, η αποτυχία να μοιραστούν τα οικονομικά οφέλη και αρνητικές κοινωνικές αλλαγές που έφερε το ορυχείο, αφού έφερε μια τοπική αναγέννηση για το αποσχιστικό κίνημα που είχε μείνει αδρανής. Ακτιβιστές διακήρυξαν την ανεξαρτησία του Μπουγκαινβίλ (Δημοκρατία των Βόρειων Νήσων του Σολομώντα) το 1975 και 1990, αλλά και τις δύο φορές κυβερνητικές δυνάμεις κατέστειλαν τους αυτονομιστές.
Το 1988, ο Επαναστατικός Στρατός του Μπουγκαινβίλ (ΕΣΜ) αύξησε σημαντικά τη δραστηριότητά του. Ο πρωθυπουργός Ραμπί Ναμάλιου διέταξε την Αμυντική Δύναμη της Παπούα Νέας Γουινέας (ΑΔΠΝΓ) να καταστείλει την εξέγερση, ενώ η σύγκρουση κλιμακώθηκε σε εμφύλιο πόλεμο. Η ΑΔΠΝΓ υποχώρησε από τις μόνιμες θέσεις στο Μπουγκιανβίλ το 1990, αλλά συνέχισε τη στρατιωτική δράση. Στη σύγκρουση συμμετείχαν ομάδες υπέρ των αυτονομιστών ή της ΑΔΠΝΓ. Ο πόλεμος κόστισε τη ζωή σε περίπου 15.000 με 20.000 άτομα.
Το 1996, ο Πρωθυπουργός Τζούλιους Τσεν προσέλαβε την Sandline International, μια ιδιωτική στρατιωτική εταιρεία που παρείχε μισθοφόρους στον εμφύλιο πόλεμο στη Σιέρα Λεόνε, προκειμένου να καταστείλει την εξέγερση. Η υπόθεση Σάντλαϊν ήταν ένα αμφιλεγόμενο περιστατικό που προέκυψε από την χρήση των μισθοφορικών στρατευμάτων.

Ειρηνευτική συμφωνία και αυτονομία

Η σύγκρουση του Μπουγκαινβίλ έληξε το 1997, μετά από διαπραγματεύσεις με τη διαμεσολάβηση της Νέας Ζηλανδίας. Μια ειρηνευτική συμφωνία ολοκληρώθηκε το 2000 και, μαζί με τον αφοπλισμό, υπήρχε η προϋπόθεση για τη δημιουργία μιας αυτόνομης κυβέρνησης του Μπουγκαινβίλ. Τα μέρη συμφώνησαν να έχουν ένα δημοψήφισμα στο μέλλον, για το αν το νησί θα πρέπει να γίνει ανεξάρτητο κράτος.
Στις 25 Ιουλίου 2005, ο αρχηγός των ανταρτών Φράνσις Ona πέθανε μετά από σύντομη ασθένεια. Πρώην επιθεωρητής εταιρείας χαλκού του Μπουγκαινβίλ, ο Όνα ήταν ένα βασικό σχήμα των συγκρούσεων υπέρ της ανεξαρτησίας και είχε αρνηθεί να ενταχθεί επίσημα στην ειρηνευτική διαδικασία.
Το 2015 η Αυστραλία ανακοίνωσε ότι θα δημιουργήσει διπλωματική παρουσία στο Μπουγκαινβίλ για πρώτη φορά. Το 2016, ακύρωσε τα σχέδια αναγνωρίζοντας ότι δεν είχε λάβει την άδεια της κυβέρνησης της Παπούα Νέας Γουινέας.

Δημοψήφισμα ανεξαρτησίας, 2019

Ο Πρόεδρος Τζον Μόμις επιβεβαίωσε ότι το Μπουγκαινβίλ θα διεξάγει δημοψήφισμα ανεξαρτησίας το 2019. Οι κυβερνήσεις της Παπούα Νέας Γουινέας και του Μπουγκαινβίλ έχουν ορίσει ως ημερομηνία-στόχο την 15 Ιουνίου 2019 για το δημοψήφισμα, το οποίο είναι το τελικό βήμα στην Ειρηνευτική Συμφωνία του Μπουγκαινβίλ. Ωστόσο, το Μπουγκαινβίλ πρέπει να πληροί ορισμένα κριτήρια για να γίνει δημοψήφισμα, όπως το να έχει μια βιώσιμη οικονομία και να ελέγχει τη ροή των παράνομων όπλων. Στις 27 Σεπτεμβρίου 2017, δεν είχε εκπληρωθεί κάποια από αυτές τις προϋποθέσεις, ενώ ο πρωθυπουργός της Παπούα Νέας Γουινέας Πίτερ Ο΄ Νιλ εξέφρασε ανησυχία εάν θα πληρούνται οι στόχοι μέχρι την ημερομηνία-στόχο του δημοψηφίσματος. Ο αναλυτής του Αυστραλιανού Ινσιτούτου Στρατηγικής Πολιτικής Καρλ Κλάξτον δήλωσε ότι υπάρχει μεγάλη προσδοκία ότι οι κάτοικοι του Μπουγκαινβίλ θα ψηφίσουν υπέρ της ανεξαρτησίας τους.

Θρησκεία

Η πλειοψηφία των κατοίκων στο Μπουγκαινβίλ είναι Χριστιανοί. Υπολογίζεται ότι το 70% είναι ρωμαιοκαθολικοί, ενώ μια σημαντική μειονότητα πιστεύει στη Ενωμένη Εκκλησία της Παπούα-Νέα Γουινέα.

Γλώσσες

Υπάρχουν πολλές αυτόχθονες γλώσσες στην Αυτόνομη Περιφέρεια του Μπουγκαινβίλ, οι οποίες ανήκουν σε τρεις γλωσσικές οικογένειες. Οι γλώσσες που ομιλούνται στο βόρειο άκρο της νήσου Μπουγκαινβίλ, ενώ μερικές που ομιλούνται διάσπαρτα γύρω από την ακτή, ανήκουν στην αυστρονησιακή οικογένεια. Οι γλώσσες της βόρειας-κεντρικής και νότιας πλευράς του νησιού ανήκουν στις γλώσσες των οικογενειών Βόρειου και Νότιου Μπουγκαινβίλ.
Οι πιο ομιλούμενες αυστρονησιακές γλώσσες είναι η Χαλία και οι διαλέκτους της, η οποία ομιλείται στο νησί Μπούκα και τη χερσόνησο Σελάου στο βόρειο Μπουγκαινβίλ. Άλλες γλώσσες της ιδίας οικογένειας είναι οι Νεχάν, Πετάτς, Σόλος, Σαπόσα (Τάιοφ), Χαχόν και Τίνπουτζ, οι οποίες ομιλούνται στο βόρειο τμήμα του Μπουγκαινβίλ, τη Μπούκα και τα γύρω νησιά. Οι γλώσσες αυτές είναι στενά συνδεδεμένες. Οι γλώσσες Μπανόνι και Τοράου είναι αυστρονησιακές γλώσσες, οι οποίες δεν έχουν τόσο στενή σχέση με τις παραπάνω γλώσσες. Οι δύο γλώσσες ομιλούνται στο κεντρικό και νότιο Μπουγκαινβίλ. Η πολυνησιακή γλώσσα Τακούου ομιλείται στην ατόλη Τακούου.
Οι γλώσσες Παπούα περιορίζονται στο κύριο νησί του Μπουγκαινβίλ. Αυτές περιλαμβάνουν τις εξής: την Ροτόκα, μια γλώσσα με πολύ λίγους ήχους, καθώς και τις Έιβο, Τερέι, Κεριάκα, Νασιόι (Κιέτα), Ναγκοβίσι, Σιουάι (Μοτούνα), Μπαϊτσί (μερικές φορές θεωρείται μια διάλεκτος της Σιουάι), Ουισάι και αρκετές άλλες. Αυτές ανήκουν σε δύο γλωσσικές οικογένειες, τις γλώσσες του Βόρειου και Νότιου Μπουγκαινβίλ.
Καμία γλώσσα δεν αποτελεί μητρική για ποσοστό μεγαλύτερο του 20% του πληθυσμού, ενώ οι μεγαλύτερες γλώσσες όπως οι Νασιόι, Κοροκόρο Μουτούνα, Τελέι και Χαλία χωρίζονται σε διαλέκτους που δεν είναι πάντα αμοιβαία κατανοητές. Για γενική επικοινωνία, οι περισσότεροι κάτοικοι του Μπουγκαινβίλ χρησιμοποιούν την Τοκ Πισίν ως λίνγκουα φράνκα, ενώ τουλάχιστον στις παράκτιες περιοχές τα Τοκ Πισίν συχνά διδάσκονται στα παιδιά σε ένα δίγλωσσο περιβάλλον. Τα Αγγλικά και τα Τοκ Πισίν είναι οι επίσημες γλώσσες της τοπικής κυβέρνησης.

Οικονομία

Ένα μικρό ποσοστό της οικονομίας της περιοχής προέρχεται από τις δραστηριότητες εξορύξεων. Η πλειοψηφία της οικονομικής ανάπτυξης προέρχεται από τη γεωργία και την υδατοκαλλιέργεια. Η βιοποικιλότητα της περιοχής, μια από τις σημαντικότερες στην Ωκεανία, απειλείται σε μεγάλο βαθμό από μεταλλευτικές δραστηριότητες, οι οποίες διεξάγονται κυρίως από πλούσιους. Οι εξορυκτικές δραστηριότητες έχουν προκαλέσει πολιτική αναταραχή στην περιοχή πολλές φορές. Τον Ιανουάριο του 2018, η κυβέρνηση της Παπούα Νέας Γουινέας επέβαλε μορατόριουμ σε ορυχείο, σε μια προσπάθεια να ηρεμήσει την πολιτική αναταραχή η οποία προκλήθηκε από τις εξορύξεις στην περιοχή.