Ντέρμπι Ανόρθωση-Νέα Σαλαμίνα (πετοσφαίριση)

Το Ντέρμπι Ανόρθωση-Νέα Σαλαμίνα (ή Βαρωσιώτικο ντέρμπι) είναι η αθλητική αναμέτρηση ανάμεσα στην Ανόρθωση και τη Νέα Σαλαμίνα στο ποδόσφαιρο και στην πετοσφαίριση.

Ιστορική αναδρομή

Η Ανόρθωση Αμμοχώστου και η Νέα Σαλαμίνα Αμμοχώστου αποτελούν τα δύο μεγάλα και ιστορικά σωματεία της πόλης της Αμμοχώστου στην Κύπρο. Η Ανόρθωση δημιουργήθηκε το 1911 η Νέα Σαλαμίνα το 1948. Μετά την τούρκικη εισβολή του 1974, που είχε ως αποτέλεσμα την κατάληψη της Αμμοχώστου και την προσφυγοποίηση των δύο σωματείων και των φιλάθλων τους, ο χαρακτήρας των μεταξύ τους παιχνιδιών, πέρα από το καθαρό αθλητικό μέρος, αποτελεί φόρο τιμής και ανάμνηση της κατεχόμενης πόλης. Πριν το 1974 οι δύο ομάδες αγωνίζονταν μόνο στα πρωταθλήματα ποδοσφαίρου και είχαν κοινή έδρα, το Στάδιο ΓΣΕ. Μετά το 1974, τα ποδοσφαιρικά τμήματα των δύο σωματείων λειτουργούν στη Λάρνακα, έχοντας η Ανόρθωση ως έδρα το ιδιόκτητο στάδιο Αντώνης Παπαδόπουλος και η Νέα Σαλαμίνα το ιδιόκτητο στάδιο Αμμόχωστος. Μετά το 1978 συμμετέχουν και στο Α΄ κατηγορία πετοσφαίρισης ανδρών Κύπρου, με το πετοσφαιρικό τμήμα των δύο ομάδων να λειτουργεί στην πόλη της Λεμεσού. Η Ανόρθωση αγωνίζεται στην ιδιόκτητη έδρας της, το Θεμιστόκλειο Αθλητικό Κέντρο, ενώ η Νέα Σαλαμίνα στο Αθλητικό Κέντρο Σπύρος Κυπριανού.

Πρώτος αγώνας (φιλικός)

Οι δύο ομάδες αναμετρήθηκαν για πρώτη φορά σε φιλική αναμέτρηση που έγινε την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 1953 στο στάδιο ΓΣΕ της Αμμοχώστου. Ο ιστορικός για το κυπριακό ποδόσφαιρο αγώνας σήμαινε την ενοποίηση του κυρπιακού ποδοσφαίρου, καθώς για μια πενταετία τα δεξιά σωματεία αγωνίζονταν στην ΚΟΠ ενώ τα νεοϊδρυθέντα αριστερά σωματεία στην ΚΕΠΟ. Ήταν ο πρώτος αγώνας μεταξύ δεξιού και αριστερού σωματείου στην Κύπρο. Ξεκίνησε στις 3.25 μ.μ. Το γήπεδο ήταν πλήρες με 5200 φιλάθλους των δύο ομάδων. Η είσοδος είχε καθοριστεί στο ένα σελίνι. Οι συνολικές εισπράξεις είχαν ανέλθει στις 260 λίρες, σημαντικό ποσό για την τότε εποχή. Η Ανόρθωση κέρδισε με 3-1 έχοντας ως σκόρες τους Π. Σιάπλος (49' και 70') και Χατζηλοϊζου (64'). Για τη Νέα Σαλαμίνα είχε ισοφαρίσει προσωρινά ο Τζιουμπής. Η εφημερίδα Αθλητική χαρακτήρισε τον αγώνα «επίδειξη ανώτερου αθλητικού πνεύματος» και «συναδέλφωση των φιλάθλων».
Ενδεκάδες:
Ανόρθωση: Κώστας Χ" Γεωργίου «Κώτσιος», Μωυσής Μάντζαλος, Ξάνθος Σαρρής, Ευγένιος Ζερβίδης «Βοσκαρής», Πάμπος Χαραλάμπους, Αριστος Ραφαήλ, Λοΐζος Χατζηλοΐζου, Ντίνος , Κωστάκης Ξανθούλλης, Πάνος Σιάηλος, Αντώνης Παπαδόπουλος
Σαλαμίνα: Μπλάκκης, Τάκης, Ανδρέας Ηλία «Ανδρελλής», Αντρικκής (Παπαθωμάς), Αντρέας, Παράσχος, Νιταής, Βάσος Αριστοτέλους, Τζιώρτζης, Τζιουμπής, Τυρίμος

Πρώτος επίσημος αγώνας

Ο πρώτος επίσημος αγώνας μεταξύ των δύο ομάδων έγινε στις 20 Νοεμβρίου 1955 στα πλαίσια του παγκυπρίου πρωταθλήματος 1955-56 (όταν έγινε η ενοποίηση του κυπριακού ποδοσφαίρου, η Νέα Σαλαμίνα είχε ενταχθεί στη Β΄ κατηγορία, οπόταν ο πρώτος επίσημος αγώνας μεταξύ των δύο ομάδων έγινε το 1955 όταν προβιβάστηκε στην Α΄ κατηγορία).
Ο αγώνας αυτός έγινε στα πλαίσια της πρώτης αγωνιστικής του πρωταθλήματος στην κοινή έδρα τους, στο στάδιο ΓΣΕ. Τυπικά γηπεδούχος ήταν η Ανόρθωση. Η Νέα Σαλαμίνα επικράτησε με 3-2. Η νίκη αυτή ήταν η πρώτη της Νέας Σαλαμίνας επί της Ανόρθωσης, αλλά και η πρώτη της στην Α΄ κατηγορία.
Ενδεκάδες:
Ανόρθωση:
Νέα Σαλαμίνα: Μπλάκκης, Καλαφάτης, Φώκκης, Τάκης, Βασούδι, Ανδρέας Ηλία «Ανδρελλής», Τζιουμπής, Τζιώρτζης, Κωστάκης, Τυρίμος, Μήτσιος Δερυνείωτης

Παγκύπριο πρωτάθλημα

Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τα αποτελέσματα των δύο ομάδων στο Παγκύπριο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου. Την περίοδο 1963-64 διεξήχθη μόνο ένας αγώνας καθώς το πρωτάθλημα είχε διακοπεί. Την περίοδο 1993-94 διεξήχθησαν τρεις αγώνες (2 στην έδρα της Ανόρθωσης και 1 στην έδρα της Νέας Σαλαμίνας) επειδή το πρωτάθλημα είχε διεξαχθεί σε τρεις γύρους. Στο ΓΣΕ, κοινή έδρα των δύο ομάδων πριν την κατάληψη της Αμμοχώστου, έγιναν 35 αγώνες πρωταθλήματος μεταξύ των δύο ομάδων. Η Ανόρθωση νίκησε στους 17, η Νέα Σαλαμίνα στους 10 και τα υπόλοιπα 8 εξήλθαν ισόπαλα.

Πετοσφαίριση

Στην πετοσφαίριση οι δύο ομάδες αποτελούν τις κορυφαίες της Κύπρου. Η Ανόρθωση έχει κατακτήσεις τα περισσότερα πρωταθλήματα (18), ενώ στην αμέσως επόμενη θέση βρίσκεται η Νέα Σαλαμίνα (9). Στα κύπελλα η Ανόρθωση εξακολουθεί να βρίσκεται στην πρώτη θέση με 16 κατακτήσεις, έναντι 8 της Νέας Σαλαμίνας που βρίσκεται στη δεύτερη θέση. Όσο αφορά τις ασπίδες, η Νέα Σαλαμίνα έχει τις περισσότερες κατακτήσεις (8) ενώ η Ανόρθωση βρίσκεται στη δεύτερη θέση (7).
Κορυφαία στιγμή στα μεταξύ των δύο ομάδων παιχνίδια αποτελεί η αναμέτρηση για τη φάση των 32 του Challenge Cup την περίοδο 2011-12, στον πρώτο κυπριακό εμφύλιο σε ευρωπαϊκή διοργάνωση στην πετοσφαίριση. Η Νέα Σαλαμίνα προκρίθηκε στη φάση των 16 με δύο νίκες . Θεωρείται η μεγαλύτερη επιτυχία των κυπριακών ομάδων πετοσφαίρισης στα κύπελλα Ευρώπης (την ίδια επιτυχία σημείωσε και η ΑΕΚ Καραβά την ίδια περίοδο).
Για μερικά χρόνια οι δύο ομάδες είχαν κοινή έδρα, τη Κλειστή Αίθουσα Ολύμπια, στη Λεμεσό.