Παναθηναϊκός (ξιφασκία)

Ίδρυση

Το τμήμα ξιφασκίας του Παναθηναϊκού ιδρύθηκε ως οπλομαχίας το 1912 από τον Τζον Σίριλ Κάμπελ, Άγγλο παίκτη-προπονητή ποδοσφαίρου του σωματείου (ακόμα τότε επονομαζόμενου Πανελλήνιος Ποδοσφαιρικός Όμιλος). Συγκαταλέγεται ανάμεσα στα πρωτοπόρα του αθλήματος για τη χώρα,  μαζί δε με της πυγμαχίας που επίσης δημιούργησε ο Κάμπελ, αποτέλεσαν χρονικά τα αμέσως επόμενα του ποδοσφαιρικού τμήματος και μήτρας του συλλόγου.
Το 1960 επανασυστάθηκε υπό τον Ξενοφώντα Χατζησαράντο και πριν πετύχει σημαντικές ατομικές και ομαδικές διακρίσεις με την καθοδήγησή του, υπήρξε ένα των 7 ιδρυτικών μελών της Ελληνικής Ομοσπονδίας Ξιφασκίας (ΕΟΞ), όταν το 1963 η οπλομαχία ανεξαρτητοποιήθηκε από το Σύνδεσμο Ελληνικών Γυμναστικών Αθλητικών Σωματείων (ΣΕΓΑΣ).

1960 - 1986: κυρίαρχος του αθλήματος

Από το 1964 έως το 1974 ο Παναθηναϊκός καταλάμβανε επί 11 συνεχή έτη την κορυφή στην άτυπη γενική κατάταξη της ΕΟΞ, την επιμέρους βαθμολογία ανδρών και συχνότατα την αντίστοιχη εφήβων, ενώ μέχρι και το 1980 πρωταγωνιστούσε έστω μόνο σε ατομικό επίπεδο στις δύο ηλικιακές αυτές κατηγορίες. Τα 1964, 1965, 1966 οι Γιάννης Μερκατάτης και Γιάννης Ιωαννίδης κατέκτησαν το χρυσό μετάλλιο ατομικού στη σπάθη (σαμπρ) για το Πανελλήνιο πρωτάθλημα. Ο Γιάννης Χατζησαράντος ανακηρυσσόταν νικητής του ξίφους μονομαχίας (επέ) για 7 διαδοχικές χρονιές με τελευταία το 1972, αρχική δε το 1966 όπου πρώτευσε στα ξίφη ασκήσεως (φλερέ), μονομαχίας και τη σπάθη, σημειώνοντας το τρεμπλ επί όλων των ατομικών αγωνισμάτων (πιθανότατα, μετείχε και στην ομάδα για το χρυσό του επέ). Στη συνέχεια ο Ανδρέας Βγενόπουλος κατακτούσε το πρωτάθλημα από το 1973 έως το 1981 εκτός του 1979.
Με τα εθνικά χρώματα στους Μεσογειακούς αγώνες του 1971 στη Σμύρνη, ο Βγενόπουλος κατέλαβε την ε' θέση και ο Γ. Χατζησαράντος την δ' στο φλερέ. Το 1972 και το 1973 αμφότεροι απέσπασαν αργυρά μετάλλια στους Βαλκανικούς Αγώνες. Οι αθλητές του Παναθηναϊκού συγκέντρωσαν 46 μετάλλια στους Βαλκανικούς αγώνες από το 1969 έως το 1986, με τους Βγενόπουλο και Γ. Χατζησαράντο να έχουν κατακτήσει από 10. Ενδεικτικό είναι ότι σε καταγραφή του 1970 με τους 6 κορυφαίους της εποχής σε εγχώριο επίπεδο, οι 5 –τουλάχιστον– αγωνίζονταν για το σύλλογο.

1986 - 2009: περίοδος παρακμής

Από το 1983 άρχισαν να σημειώνονται σημαντικές αποχωρήσεις στο τμήμα με συνέπεια να αποδυναμωθεί και να εκλείψουν οι επιτυχίες. Τη δεκαετία του '90 δεν καρποφόρησαν οι προσπάθειες για δημιουργία φυτωρίου με σκοπό την ανάδειξη νέων ταλέντων και το τμήμα λειτουργούσε μόνο τυπικά.

2010 - σήμερα

Ορισμένες σημαντικές προσθήκες στο τμήμα κατά το 2010, σηματοδότησαν την επανεμφάνιση και των πρώτων ατομικών διακρίσεων. Την περίοδο 2010-11 για το κύπελλο Ελλάδας η Γεωργία Αγορή στο ξίφος μονομαχίας, κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο και πρώτο από ξιφομάχο του Παναθηναϊκού μετά από δεκαετίες. Επιπλέον στο κύπελλο Χειμώνα, η Βάσω Κουμπάνη κατέλαβε την α' θέση του ίδιου αγωνίσματος, επίσης για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία του τμήματος. Στα πλαίσια του Πανελλήνιου πρωταθλήματος 2011, οι Κουμπάνη, Αγορή, Σπυριδούλα Λιάλια και Ελευθερία Μιμηγιάννη απέσπασαν την γ' θέση ομαδικού του ξίφους ασκήσεως,.
Την περίοδο 2011-12, η Άννα Μπουρδάκου κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο του αγωνίσματος στο κύπελλο του 2011,  όπως και η Κουμπάνη του ξίφους μονομαχίας μία εβδομάδα αργότερα. Στο πρωτάθλημα του 2012 ο Παναθηναϊκός κατέλαβε από μία ατομική και ομαδική β' θέση πρωταθλήματος στο ξίφος ασκήσεως, με την Μπουρδάκου και τις Νεφέλη Λυσιμάχου, Νεφέλη Μπαρλαούρα, Μπουρδάκου.
Την περίοδο 2012-13, για το κύπελλο Ελλάδας 2012 κατακτήθηκαν 3 μετάλλια, το χρυσό του ξίφους ασκήσεως από την Μπουρδάκου και τα χάλκινα στα αντίστοιχα μονομαχίας οι Σάββας Καββαδίας και Κουμπάνη. Στο πρωτάθλημα του 2013, η Άννα Μπουρδάκου κατέκτησε το χρυσό στο ξίφος ασκήσεως, ενώ στο ομαδικό του ίδιου όπλου ο ΠΑΟ κατέλαβε τη 2η θέση και το αργυρό μετάλλιο.
Στο πρωτάθλημα του 2014 η Μπουρδάκου κατέκτησε ξανά το χρυσό στο ξίφος ασκήσεως και η Ελευθερία Μιμηγιάννη το χάλκινο στο ξίφος μονομαχίας. Η πραγματοποίηση των προπονήσεων του τμήματος μεταφέρθηκε το 2014 από τη θύρα 2 του γηπέδου Απόστολος Νικολαΐδης σε παραπλήσιο χώρο.
Το 2015 στο Κύπελλο Χειμώνα ο Σάββας Καββαδίας κατέκτησε το αργυρό στο ξ. μονομαχίας και η Δέσποινα Γεωργιάδου το χάλκινο στη σπάθη. Ο Καββαδίας κατέκτησε το αργυρό και στο πρωτάθλημα
Στο πρωτάθλημα του 2016, η Δέσποινα Γεωργιάδου κατέκτησε το χρυσο στη σπάθη, και η Ελευθερία Μιμηγιάννη το χάλκινο στο ξ. μονομαχίας.
Για το κύπελλο Ελλάδος 2016, η Γεωργιάδου κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο στη σπάθη.
Το 2017 ο Παναθηναϊκός αναδεικνύεται Πρωταθλητής Ελλάδας στο Ξίφος Μονομαχίας ανδρών, κατακτώντας ομαδικό τίτλο στο άθλημα μετά από 37 χρόνια και το πρωτάθλημα στο Ξίφος Μονομαχίας του 1980 με τους αθλητές Βγενόπουλο, Μακρόπουλο και Τσάμη.