Δελτίο αστυνομικής ταυτότητας (Ελλάδα)

Το Δελτίο Ταυτότητας (συχνά αναφερόμενο καταχρηστικά ως αστυνομική ταυτότητα ή δελτίο αστυνομικής ταυτότητας) είναι επίσημο έγγραφο του Ελληνικού Κράτους.
Πρόκειται για έγγραφο υποχρεωτικό για όλους του πολίτες του Κράτους άνω των 12 ετών, που εκδίδεται από την Ελληνική Αστυνομία. Οι πολίτες είναι υποχρεωμένοι να το φέρουν πάντοτε μαζί τους και να το επιδεικνύουν όταν ζητείται από τις Αστυνομικές Αρχές, διαφορετικά είναι πιθανή η μεταφορά τους στο πλησιέστερο Αστυνομικό Τμήμα για εξακρίβωση στοιχείων. Το Ελληνικό διαβατήριο θεωρείται έγγραφο ταυτοποίησης ισοδύναμο με την αστυνομική ταυτότητα. (Επίσης ισοδύναμα με την ταυτότητα έγγραφα θεωρούνται πλέον και το δίπλωμα οδήγησης και το ασφαλιστικό βιβλιάριο κάθε ασφαλιστικού φορέα ΔΙΣΚΠΟ/Φ.18/οικ.1640/21-01-2009).
Καθώς η Ελλάδα είναι χώρα-μέλος της Συμφωνίας Σένγκεν, το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας αποτελεί έγκυρο ταξιδιωτικό έγγραφο μεταξύ των χωρών της Συμφωνίας. Το ονοματεπώνυμο αναγράφεται και με λατινικούς χαρακτήρες από το 2000, ενώ τα παλιά δελτία ταυτότητας είναι ισοδύναμα με τα νέα και οι χώρες-μέλη του Συμφώνου Σένγκεν είναι υποχρεωμένες να τα αναγνωρίζουν ως έγκυρα ταξιδιωτικά έγγραφα. Εξάλλου, το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας χρησιμοποιείται για την ταυτοποίηση προσώπου των πολιτών στις εκλογικές διαδικασίες (τοπικές/περιφερειακές, εθνικές/βουλευτικές και Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου). Όμως, τα δελτία ταυτότητας έχουν πλέον 15ετή ισχύ. Αν π.χ. θέλετε να ανανεώσετε το διαβατήριό σας αλλά η ταυτότητα σας έχει εκδοθεί προ 15ετίας, δεν θα γίνει δεκτή και θα πρέπει πρώτα να αλλάξετε ταυτότητα. Η 15ετής ισχύς δεν έχει γίνει γνωστή ευρέως στους πολίτες, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται προβλήματα με την έκδοση σημαντικών εγγράφων.

Αστυνομική ταυτότητα

Πολλές φορές χρησιμοποιείται ο τίτλος αστυνομική ταυτότητα σε χώρους όπου μπορεί να υπάρξει παρανόηση για το ποια ταυτότητα αναφερόμαστε. Για παράδειγμα αν σε έναν φοιτητή, στη σχολή του, ζητήσουν την ταυτότητα το αυτονόητο είναι ότι του ζητάνε τη φοιτητική ταυτότητα. Για να διευκρινιστεί η περίπτωση που ζητείται το Δελτίο Ταυτότητας συνηθίζει ο κόσμος να αναφέρεται στην "αστυνομική" ταυτότητα. Την κακή χρήση της λέξης επιτείνει και το γεγονός ότι συχνά σε έντυπα ζητείται το ΑΔΤ δηλαδή ο Αριθμός Δελτίου Ταυτότητας, το οποίο όμως παρεξηγείται ότι αναφέρεται στο Αστυνομικό Δελτίο Ταυτότητας.

Τεχνικά χαρακτηριστικά

Η ελληνική ταυτότητα είναι φτιαγμένη από πολυστρωματικό χαρτί, διαστάσεων 11 x 6,5 εκ. Ως μέσο για την αποτροπή παραχάραξης, το χαρτί στο οποίο εκτυπώνεται φέρει ένα υδατογράφημα, ένα νήμα ασφαλείας και στοιχεία φωτοπολυμερισμού , αλλά δεν διαθέτει χαρακτηριστικά ασφαλείας (π.χ. μικρο-τσιπ, ολογράμματα) που βρίσκονται σε αναγνωριστικά στοιχεία άλλων χωρών. Παρ 'όλα αυτά, η Ελλάδα έχει την τεχνολογία και την εμπειρία της εκτύπωσης εγγράφων υψηλής ασφαλείας και αδειών οδήγησης.

Ταυτότητες με βιομετρικά στοιχεία

Από το 2010, το Αστυνομικό προσωπικό, οι Ειδικοί Φρουροί και οι Συνοριοφύλακες έχουν ταυτότητες υψίστης ασφαλείας που πληρούν τα διεθνή πρότυπα ποιότητας. Στο παρελθόν υπήρξαν ανεπίσημα σχέδια για τη μετάβαση σε νέο τύπο δελτίου ταυτότητας, το οποίο θα μπορούσε ενδεχομένως να φέρει τον αριθμό κοινωνικής ασφάλισης του κατόχου, μια βιομετρική φωτογραφία και άλλα χαρακτηριστικά ασφαλείας, σε μεγέθος μιας πιστωτικής κάρτας. Μετά τις επιθέσεις του Παρισιού το 2015, το Υπουργείο Εσωτερικών εξέτασε τη μετάβαση στα νέα δελτία ταυτοτήτων με σκοπό την εναρμόνιση τους στα διεθνή πρότυπα ασφαλείας σε συνδυασμό των πιέσεων των ΗΠΑ ότι θα επαναφέρουν το καθεστώς βίζας για τους Έλληνες πολίτες. Στις 11 Μαρτίου 2016 το Υπουργείο Εσωτερικών δημιούργησε επιτροπή για τη δημιουργία σχεδίου για τις νέες ταυτότητες. Βάσει των εκθέσεων, η νομοθεσία θα τεθεί σε ισχύ το 2017, ακολουθούμενος έναν μια ανοικτό διαγωνισμό. Στις 23 Ιουλίου 2017 ο αναπληρωτής υπουργός Εσωτερικών δήλωσε σε συνέντευξή του ότι έχει κατατεθεί τροπολογία στο ελληνικό κοινοβούλιο για να τροποποιήσει τη μορφή με υπουργική απόφαση. Με το άρθρο 158 του Ν. 4483/2017 δόθηκε στον Υπουργό Εσωτερικών τη δυνατότητα να προσθέσει δεδομένα του κατόχου που δεν είχαν καθοριστεί από το νόμο και να καθορίσει τις απαραίτητες λεπτομέρειες σχετικά με τις ταυτότητες. Στις 30 Απριλίου 2018 δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η υπουργική απόφαση, η οποία καθορίζει τις διαδικασίες σχετικά με την έκδοση και το σχεδιασμό των νέων δελτίων ταυτοτήτων, όπου έχει καθοριστεί μια διαδικασία για την αλλαγή των παλαιών δελτίων ταυτοτήτων εντός περιόδου 5 ετών με βάση το επώνυμο του κατόχου. Η έκδοση αναμενόταν να ξεκινήσει το πρώτο εξάμηνο του 2018 αλλά καθυστέρησε λόγω αμφισβήτησης των τεχνικών χαρακτηριστικών από την τότε ηγεσία του Σώματος. Στις 18 Απριλίου 2019 ξεκίνησε η διαγωνιστική διαδικασία για τη δημιουργία ενός νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Εντύπων Ασφαλείας (Ο.Π.Σ.Ε.Α.) με σκοπό την έκδοση των νέων δελτίων ταυτότητας, αλλά και όλων των εγγράφων ασφαλείας.

Αφαίρεση θρησκεύματος

Στις 8 Μαΐου 2000 σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Ελευθεροτυπία ο Υπουργός Δικαιοσύνης Μιχαήλ Σταθόπουλος ανακοίνωσε ότι η υποχρεωτική αναγραφή του θρησκεύματος στις αστυνομικές ταυτότητες ήταν αντίθετη με τον νόμο 2472/1997 για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Είχε προηγηθεί η Ευρωπαϊκή οδηγία Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων (95/46/ΕΚ) η οποία στην Ελλάδα πέρασε ως νομοθεσία με τον συγκεκριμένο νόμο (2472/1997), όπου ορίζεται σαφώς στο άρθρο 2 ότι το θρήσκευμα είναι προσωπικό δεδομένο. Η Εκκλησία της Ελλάδος αντιτάχθηκε αμέσως στην αφαίρεση του θρησκεύματος από τις αστυνομικές ταυτότητες. Σε σχετικό συλλαλητήριο που διοργανώθηκε στην Θεσσαλονίκη στις 14 Ιουνίου, ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος είπε την περίφημη φράση «την Εκκλησία, όποιο χέρι θέλησε να την αγγίξει, αυτό ξεράθηκε». Ο Υπουργός Δημόσιας Τάξης ανακοίνωσε στις 17 Ιουλίου ότι το θρήσκευμα θα αφαιρεθεί από τις νέες ταυτότητες. Στις 24 Σεπτεμβρίου 2000 η Εκκλησία ξεκίνησε συλλογή υπογραφών στις ενορίες της με αίτημα την διενέργεια δημοψηφίσματος. Η συλλογή υπογραφών ολοκληρώθηκε τον Απρίλιο του 2001, συγκεντρώνοντας περισσότερες από 3 εκατομμύρια υπογραφές. Στις 29 Αυγούστου 2001 ο Αρχιεπίσκοπος παρέδωσε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλο τις υπογραφές, αυτός όμως τις αρνήθηκε δηλώνοντας πως όλοι έχουν υποχρέωση να συμμορφώνονται με τους νόμους του Κράτους.
Το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε ότι απαγορεύεται η υποχρεωτική αναγραφή του θρησκεύματος στις Αστυνομικές Ταυτότητες, ενώ η Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων αντιτάχθηκε και στην προαιρετική αναγραφή του θρησκεύματος με την προσθήκη των γραμμάτων «ΧΟ» δίπλα στην υπογραφή του κατόχου. Τη νομιμότητα της συλλογής υπογραφών αμφισβήτησε εξάλλου ο Υπουργός Δικαιοσύνης Μιχαήλ Σταθόπουλος.