Βρυξέλλες

Πρώιμη ιστορία

Η ιστορία των Βρυξελλών συνδέεται στενά με αυτή της Δυτικής Ευρώπης. Τα ίχνη της ανθρώπινης εγκατάστασης επιστρέφουν στην Εποχή του Λίθιου, με απομεινάρια και ονόματα τόπων που σχετίζονται με τον πολιτισμό των μεγαλιθίων, dolmens και stones (Plattesteen, Tomberg). Κατά την ύστερη αρχαιότητα, η περιοχή φιλοξενεί τη ρωμαϊκή κατοχή, όπως αποδεικνύουν τα αρχαιολογικά ευρήματα που βρέθηκαν κοντά στο κέντρο. Μετά την παρακμή της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ενσωματώθηκε στην Φράγκικη Αυτοκρατορία.
Η προέλευση του οικισμού που επρόκειτο να γίνει Βρυξέλλες έγκειται στην κατασκευή ενός παρεκκλησίου σε ένα νησί του ποταμού Senne περί το 580. Η επίσημη ίδρυση των Βρυξελλών βρίσκεται συνήθως γύρω στο 979, όταν ο δούκας Charles της Lower Lotharingia μεταβίβασε τα λείψανα Αγία Γουδούλα από το Moorsel στο παρεκκλήσι Saint Gaugericus. Ο Κάρολ θα κατασκευάσει την πρώτη μόνιμη οχύρωση στην πόλη, κάνοντας έτσι στο ίδιο νησί.

Μεσαίωνας

Ο Λάμπερτ Ι του Λουβαβέν, ο κόμης του Λέουεν, κέρδισε την Περιφέρεια των Βρυξελλών γύρω στα 1000, παντρεύοντας την κόρη του Καρόλου. Λόγω της τοποθεσίας της στις όχθες του Senne, σε μια σημαντική εμπορική διαδρομή μεταξύ Μπριζ και Γάνδης και της Κολωνίας, οι Βρυξέλλες έγιναν εμπορικό κέντρο ειδικευμένο στο εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων. Η πόλη αναπτύχθηκε αρκετά γρήγορα και εκτείνεται προς την άνω πόλη (περιοχές Treurenberg, Coudenberg και Sablon / Zavel), όπου υπήρχε μικρός κίνδυνος πλημμυρών. Καθώς αυξήθηκε σε πληθυσμό περίπου 30.000 κατοίκων, οι γύρω βάλτοι αποστραγγίσθηκαν για να επιτρέψουν περαιτέρω επέκταση. Την εποχή εκείνη άρχισαν οι εργασίες στον καθεδρικό ναό του Αγίου Μιχαήλ και του Αγίου Γκούντου (1225), αντικαθιστώντας μια παλαιότερη εκκλησία της Ρωμανικής εποχής. Το 1183, οι αρίθμοι των Λουβαίν έγιναν Dukes of Brabant. Το Brabant, σε αντίθεση με τον νομό της Φλάνδρας, δεν ήταν φέουμ του βασιλιά της Γαλλίας αλλά ενσωματώθηκε στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Στις αρχές του 13ου αιώνα, οι Βρυξέλλες πήραν τα πρώτα τείχη της, και μετά, η πόλη αυξήθηκε σημαντικά. Για να διευρυνθεί η πόλη, δημιουργήθηκε ένα δεύτερο σύνολο τοίχων, μεταξύ 1356 και 1383. Ίχνη υπάρχουν ακόμη σήμερα, κυρίως επειδή ο μικρός δακτύλιος, μια σειρά από οδοί που οριοθετούν το ιστορικό κέντρο της πόλης, ακολουθεί την προηγούμενη πορεία του.

Πρώιμη μοντέρνα ιστορία

Τον 15ο αιώνα, μέσω του γάμου της κληρονόμου Μαργαρίτης Γ 'της Φλάνδρας με τον Philip the Bold, δούκα της Βουργουνδίας, αναδύθηκε ένας νέος δούκας της Βραβάντης από το Σπίτι του Βαλοϊ (δηλαδή ο Αντόιν, ο γιος τους). Το 1477, ο βασιλιάς της Βουργουνδίας Charles the Bold έχασε τη μάχη της Nancy. Μέσω του γάμου της κόρης του Μαρία Βουργουνδίας (που γεννήθηκε στις Βρυξέλλες) στον ιερά Ρωμαίο αυτοκράτορα Μαξιμιλιανό Α, οι Κάτω Χώρες έπεσαν κάτω από την κυριαρχία των Αψβούργων. Το Brabant είχε χάσει την ανεξαρτησία του, αλλά οι Βρυξέλλες έγιναν η Πριγκιπική πρωτεύουσα της ευημερούσας Βουργουνδίας Ολλανδίας, γνωστής και ως Δεκαπέντε επαρχίες, και άκμασε. Μετά το θάνατο της Μαρίας το 1482, ο γιος της Φίλιππος ο Ωραίος πέτυχε ως Δούκας της Βραβάντης. Το 1506 έγινε βασιλιάς της Καστίλλης και, ως εκ τούτου, άρχισε η περίοδος των Ισπανικών Κάτω Χωρών.
Το 1516, ο Κάρολος Β, ο οποίος ήταν κληρονόμος των Κάτω Χωρών από το 1506, ανακηρύχθηκε βασιλιάς της Ισπανίας στον καθεδρικό ναό του Αγίου Μιχαήλ και του Αγίου Γκούντουλα. Μετά το θάνατο του παππού του Μαξιμιλιανού Α, Ιερού Ρωμαίου αυτοκράτορα το 1519, ο Κάρολος έγινε ο νέος ηγέτης της αυτοκρατορίας των Αψβούργων και στη συνέχεια εκλέχθηκε Ιερός Ρωμαίος αυτοκράτορας. Ήταν στο συγκρότημα του Παλατιού στο Coudenberg που ο Κάρολος Β παραιτήθηκε το 1555. Αυτό το εντυπωσιακό παλάτι, διάσημο σε όλη την Ευρώπη, είχε επεκταθεί πολύ από τότε που είχε καταστεί αρχικά έδρα των Dukes της Brabant, αλλά καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1731. τον 17ο αιώνα, η πόλη ήταν πρωτεύουσα της βιομηχανίας δαντέλας.
Το 1695, κατά τη διάρκεια του πολέμου των δεκαετιών, ο βασιλιάς Λουδοβίκος XIV της Γαλλίας έστειλε στρατεύματα για να βομβαρδίσει τις Βρυξέλλες με πυροβολικό. Μαζί με την προκύπτουσα πυρκαγιά, ήταν το πιο καταστροφικό γεγονός σε ολόκληρη την ιστορία των Βρυξελλών. Το Grand Place καταστράφηκε, μαζί με 4.000 κτίρια - το ένα τρίτο όλων των κτιρίων της πόλης. Η ανακατασκευή του κέντρου της πόλης, που πραγματοποιήθηκε κατά τα επόμενα χρόνια, άλλαξε βαθιά την εμφάνισή του και άφησε πολλά ίχνη που εξακολουθούν να είναι ορατά σήμερα.
Μετά τη Συνθήκη της Ουτρέχτης το 1713, η ισπανική κυριαρχία στη Νότια Ολλανδία μεταφέρθηκε στο αυστριακό υποκατάστημα της Βουλής του Habsburg. Αυτή η εκδήλωση ξεκίνησε την εποχή των Αυστριακών Κάτω Χωρών. Οι Βρυξέλλες καταλήφθηκαν από τη Γαλλία το 1746, κατά τη διάρκεια του πολέμου της αυστριακής διαδοχής, αλλά παραδόθηκαν πίσω στην Αυστρία τρία χρόνια αργότερα. Έμεινε με την Αυστρία μέχρι το 1795, όταν οι νότιες Κάτω Χώρες συνελήφθησαν και προσαρτήθηκαν από τη Γαλλία, και έγινε η πρωτεύουσα του τμήματος του Dyle. Η γαλλική κυριαρχία τελείωσε το 1815, με την ήττα του Ναπολέοντα στο πεδίο της μάχης του Βατερλού, που βρίσκεται νότια της σημερινής Περιφέρειας Βρυξελλών. Με το συνέδριο της Βιέννης, οι νότιες Κάτω Χώρες εντάχθηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο των Κάτω Χωρών, υπό τον William I της Orange. Το πρώην τμήμα Dyle έγινε η επαρχία της Νότιας Βραβάντης, με πρωτεύουσα τις Βρυξέλλες.

Μοντέρνα ιστορία

Το 1830, η βελγική επανάσταση έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες, μετά από μια παράσταση της όπερας του Auber La Muette de Portici στο θέατρο La Monnaie. Η πόλη έγινε η πρωτεύουσα και έδρα της κυβέρνησης του νέου έθνους. Το Νότιο Brabant μετονομάστηκε απλώς στη Μπραμπάντ, με τις Βρυξέλλες ως διοικητικό κέντρο. Στις 21 Ιουλίου 1831 ο Leopold I, ο πρώτος βασιλιάς των Βελγίων, ανέβηκε στο θρόνο, αναλαμβάνοντας την καταστροφή των τειχών της πόλης και την κατασκευή πολλών κτιρίων.
Μετά την ανεξαρτησία, οι Βρυξέλλες υπέστησαν πολλές ακόμα αλλαγές. Έγινε οικονομικό κέντρο, χάρη στις δεκάδες εταιρείες που τεθούν σε τροχιά από την Société Générale de Belgique. Η βιομηχανική επανάσταση και η κατασκευή του καναλιού Βρυξελλών-Σαρλερουά έφεραν ευημερία στην πόλη μέσω του εμπορίου και της μεταποίησης. Το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών ιδρύθηκε το 1834 και το Πανεπιστήμιο Saint-Louis στις Βρυξέλλες το 1858. Το 1835, ο πρώτος σιδηροδρομικός επιβατικός σιδηρόδρομος που χτίστηκε εκτός Αγγλίας συνδέει τον δήμο Molenbeek με το Mechelen.
Κατά τον 19ο αιώνα, ο πληθυσμός των Βρυξελλών αυξήθηκε σημαντικά. Από περίπου 80.000 έως περισσότερα από 625.000 άτομα για την πόλη και τα περίχωρά της. Η Senne είχε γίνει σοβαρός κίνδυνος για την υγεία, και από το 1867 έως το 1871, υπό τη θητεία του δήμαρχου Jules Anspach, ολόκληρη η πορεία του μέσα από την αστική περιοχή καλύφθηκε πλήρως. Αυτό επέτρεψε την ανανέωση των πόλεων και την κατασκευή σύγχρονων κτιρίων στυλ hausmannien κατά μήκος των κεντρικών λεωφόρων, που χαρακτηρίζουν σήμερα τις Βρυξέλλες. Κτίρια όπως το Χρηματιστήριο των Βρυξελλών (1873), το Παλάτι της Δικαιοσύνης (1883) και η Βασιλική Εκκλησία της Αγίας Μαρίας (1885) χρονολογούνται από την περίοδο αυτή. Η εξέλιξη αυτή συνεχίστηκε καθ 'όλη τη διάρκεια του βασιλιά Leopold II. Η Διεθνής Έκθεση του 1897 συνέβαλε στην προώθηση της υποδομής. Μεταξύ άλλων, το παλάτι του Colonial (σημερινό βασιλικό μουσείο για την Κεντρική Αφρική), στο προάστιο Tervuren, συνδέθηκε με την πρωτεύουσα με την κατασκευή ενός μεγάλου δρόμου μήκους 11χλμ.

20ός αιώνας

Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, η πόλη φιλοξένησε διάφορες εκθέσεις και συνέδρια, όπως το συνέδριο Solvay για τη Φυσική και τη Χημεία και τρεις παγκόσμιες εκθέσεις: τη Διεθνή Έκθεση των Βρυξελλών του 1910, τη Διεθνή Έκθεση των Βρυξελλών του 1935 και την Έκθεση '58. Κατά τη διάρκεια του Α 'Παγκοσμίου Πολέμου, οι Βρυξέλλες ήταν μια κατεχόμενη πόλη, αλλά τα γερμανικά στρατεύματα δεν προκάλεσαν μεγάλη ζημιά. Κατά τη διάρκεια του Β 'Παγκοσμίου Πολέμου, κατελήφθη και πάλι τις γερμανικές δυνάμεις και υπέστη σημαντικές ζημίες, πριν απελευθερωθεί από τίς βρετανικές δυνάμεις στις 3 Σεπτεμβρίου 1944. Ο αερολιμένας των Βρυξελλών, στο προάστιο Zaventem, χρονολογείται από την κατοχή.
Μετά τον πόλεμο, οι Βρυξέλλες υπέστησαν εκτεταμένο εκσυγχρονισμό. Η κατασκευή της σύνδεσης Βορρά-Νότου, η οποία συνδέει τους κεντρικούς σιδηροδρομικούς σταθμούς της πόλης, ολοκληρώθηκε το 1952, ενώ το πρώτο premetro ολοκληρώθηκε το 1969 και η πρώτη γραμμή του μετρό άνοιξε το 1976. Ξεκινώντας από τις αρχές της δεκαετίας του 1960, Οι Βρυξέλλες έγιναν de facto πρωτεύουσα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και πολλά σύγχρονα κτίρια χτίστηκαν. Η ανάπτυξη επέβαλε να μη ληφθεί υπόψη η αισθητική των νεώτερων κτιρίων και πολλά αρχιτεκτονικά μνημεία κατεδαφίστηκαν για να ανοίξουν δρόμο για νεότερα κτίρια που συχνά έρχονται σε δυσαρμονία με τα περίχωρά τους.

Σύγχρονη ιστορία

Η Περιφέρεια των Βρυξελλών δημιουργήθηκε στις 18 Ιουνίου 1989, μετά από μια συνταγματική μεταρρύθμιση το 1988. Είναι μία από τις τρεις ομοσπονδιακές περιφέρειες του Βελγίου, μαζί με τη Φλάνδρα και τη Βαλονία, και έχει δίγλωσση ιδιότητα. Η κίτρινη ίριδα είναι το έμβλημα της περιοχής (αναφέρεται στην παρουσία αυτών των λουλουδιών στην αρχική θέση της πόλης) και σε μια τυποποιημένη εκδοχή που εμφανίζεται στην επίσημη σημαία της.
Τα τελευταία χρόνια, οι Βρυξέλλες έχουν γίνει ένας σημαντικός τόπος διεξαγωγής διεθνών εκδηλώσεων. Το 2000, και οκτώ άλλες ευρωπαϊκές πόλεις ονομάστηκαν Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης. Το 2014, η πόλη φιλοξένησε την 40ή σύνοδο κορυφής της G7.
Στις 22 Μαρτίου 2016, έγιναν τρεις συντονισμένες βομβιστικές επιθέσεις  από το ISIL στις Βρυξέλλες - δύο στο αεροδρόμιο των Βρυξελλών στο Zaventem και ένας στο σταθμό Maalbeek / Maelbeek του μετρό - με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 32 θύματα και τρεις βομβιστές αυτοκτονίας και 330 τραυματίες. Ήταν η πιο θανατηφόρα πράξη τρομοκρατίας στο Βέλγιο.

Γεωγραφία

Οι Βρυξέλλες είναι η μεγαλύτερη πόλη του Βελγίου και η πιο δημοφιλής, καθώς την επισκέπτονται εκατομμύρια άνθρωποι το χρόνο. Η πόλη βρίσκεται στο κέντρο της χώρας, στην πεδιάδα της Βραβάντης. Χάρη στο άριστο συγκοινωνιακό δίκτυο που διαθέτει, η πόλη αποτελεί ορμητήριο για εξερευνήσεις στην Αμβέρσα, στη Γάνδη και στην Μπρυζ.
Το κέντρο των Βρυξελλών χωρίζεται σε δύο περιοχές. Η Κάτω Πόλη, στην οποία παραδοσιακά κατοικούσαν εργάτες και μετανάστες, περιλαμβάνει την παλαιά πόλη του 17ου αιώνα, τη Γκραν-Πλας (Μεγάλη Πλατεία), καθώς και την κοσμοπολίτικη πλατεία Μπρουκέρ και την ιστορική εργατική συνοικία Μαρόλ. Η Άνω Πόλη είναι μια κομψή συνοικία, η οποία περικυκλώνει το πάρκο Μπριξέλ. Την περιοχή διασχίζει η λεωφόρος Royale, που καταλήγει στο Βασιλικό Παλάτι του 18ου αιώνα, όπου στεγάζονται μερικά από τα σημαντικότερα μουσεία τέχνης της πόλης.

Η ονομασία

Η ονομασία της πόλης κατά την επικρατούσα εκδοχή προέρχεται από την παλαιά ολλανδική λέξη Broeksel (broek - βάλτος και sel - κτίσμα/δωμάτιο εκ του λατινικού cella) που σημαίνει "σπίτι στον βάλτο". Η ευρύτερη περιφέρεια των Βρυξελλών είναι επισήμως δίγλωσση, αποτελώντας το γλωσσικό σύνορο μεταξύ του φλαμανδόφωνου βορείου Βελγίου και του γαλλόφωνου νοτίου. Στην πραγματικότητα η πλειονότητα της περιφέρειας μιλά γαλλικά.

Διεθνείς οργανισμοί

Στις Βρυξέλλες εδρεύουν δύο από τα κεντρικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης: η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην πόλη εδρεύει - πολιτικά - και το ΝΑΤΟ, καθώς και η Δυτικο-Ευρωπαϊκή Ένωση (WEU).

Εκπαίδευση

Υπάρχουν αρκετά πανεπιστήμια στις Βρυξέλλες. Τα δύο κύρια πανεπιστήμια είναι το Université Libre de Bruxelles, ένα γαλλόφωνο πανεπιστήμιο με περίπου 20.000 φοιτητές σε τρία κάμπους στην πόλη και άλλα δύο εκτός, και το Vrije Universiteit Brussel, ένα φλαμανδόφωνο πανεπιστήμιο με περίπου 10.000 φοιτητές. Τα δύο πανεπιστήμια προέρχονται από το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών, το οποίο ιδρύθηκε το 1834 και χωρίστηκε το 1970, περίπου την ίδια περίοδο που η Φλαμανδική και η Γαλλική Κοινότητα απέκτησε νομοθετική δύναμη στους οργανισμούς ανώτερης εκπαίδευσης.
Άλλα πανεπιστήμια περιλαμβάνουν το Facultés Universitaires Saint-Louis, με 2.000 φοιτητές, το Hogeschool-Universiteit Brussel με 10.000 φοιτητές, η Βασιλική Στρατιωτική Ακαδημία, η οποία ιδρύθηκε το 1834 από ένα Γάλλο συνταγματάρχη, και δύο δραματικές σχολές.

Μεταφορές

Οι Βρυξέλλες εξυπηρετούνται από το Διεθνές Αεροδρόμιο Βρυξελλών, το οποίο βρίσκεται στην φλαμανδική κοινότητα του Ζάβεντεμ, και το μικρότερο αεροδρόμιο της Σαρλερουά, το οποίο απέχει από την πόλη 50 χιλιόμετρα. Επίσης, οι Βρυξέλλες διαθέτουν λιμάνι επί του καναλιού Βρυξελλών-Σκάλδη, το οποίο βρίσκεται βορειοδυτικά της πόλης. Το κανάλι Βρυξελλών-Σαρλερούα συνδέει τις Βρυξέλλες με τις βιομηχανικές περιοχές στη Βαλλωνία.
Η πόλη των Βρυξελλών διαθέτει τρεις κύριους σιδηροδρομικούς σταθμούς, τον νότιο, τον κεντρικό και τον βόρειο, οι οποίοι συγκαταλέγονται στους πιο πολυσύχναστους της χώρας. Ο νότιος σταθμός εξυπηρετεί επίσης απευθείας ταχείες συνδέσεις με το Λονδίνο με τα Eurostar μέσω της σήραγγας της Μάγχης, με το Άμστερνταμ με τα Thalys και "InterCity-Plus", το Παρίσι και την Κολονία και Φραγκφούρτη με τα γερμανικά ICE. Το μετρό των Βρυξελλών χρονολογείται από το 1976, αλλά υπόγειες γραμμές γνωστές ως πρεμετρό εξυπηρετούν το τραμ από το 1968. Η πόλη εξυπηρετείται από ένα εκτενές δίκτυο λεωφορείων και τραμ. Η εταιρεία που είναι υπεύθυνη για τη λειτουργία του δικτύου ΜΜΜ είναι η Εταιρία Διακοινοτικών Μεταφορών των Βρυξελλών (γαλλικά: Société des Transports Intercommunaux de Bruxelles ή STIB‎; ολλανδικά: Maatschappij voor het Intercommunaal Vervoer te Brussel ή MIVB‎).
Οι Βρυξέλλες είναι η πόλη με την μεγαλύτερη κυκλοφοριακή συμφόρηση στη Βόρεια Αμερική και στην Ευρώπη, σύμφωνα με την αμερικανική πλατφόρμα πληροφοριών κίνησης Inrix. Το κέντρο, αναφερόμενο μερικές φορές ως «το πεντάγωνο», περιβάλλεται από ένα εσωτερικό δακτύλιο, γνωστό ως «μικρός δακτύλιος», μια σειρά λεωφόρων που επισήμως αναφέρονται ως R20 και αντιστοιχούν στη θέση του δεύτερου οχυρωματικού τείχους της πόλης. Το παλιό μοτίβο των δρόμων που εκτείνονται ακτινωτά από την Γκραν Πλας διατηρείται μέχρι σήμερα, ενώ σε αυτό έχουν προστεθεί ο μικρός δακτύλιος, η λεωφόρος πάνω από τον ποταμό Σεν και η σιδηροδρομική σύνδεση βόρειου και νότιου σταθμού.