Νάσιοναλ Μολ

Το Νάσιοναλ Μολ (αγγλικά: National Mall‎) είναι εθνικό πάρκο στο κέντρο της Ουάσινγκτον, της πρωτεύουσας των Ηνωμένων Πολιτειών.  
Συνήθως υπό το Νάσιοναλ Μολ περιλαμβάνονται και άλλες γειτνιάζουσες περιοχές. Πρόκειται για την περιοχή μεταξύ του Μνημείου του Λίνκολν στα δυτικά και του Καπιτωλίου στα ανατολικά. Το Μνημείο Ουάσινγκτον βρίσκεται σχεδόν στη μέση του χώρου. Το Νάσιοναλ Μολ γειτνιάζει με το Ινστιτούτο Σμιθσόνιαν, γκαλερί, πολιτιστικά ιδρύματα και διάφορα μνημεία, γλυπτά, έχοντας πάνω από 24 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως.

Ιστορικά στοιχεία

Στα σχέδια του για την μελλοντική Ομοσπονδιακή Πόλη, που αργότερα ονομάστηκε Ουάσινγκτον, ο Γαλλοαμερικανός αρχιτέκτονας Πιερ Σαρλ Λ' Ανφάν (1754-1825), οραματίστηκε μια «μεγάλη λεωφόρο» μήκους 1,6 χιλιομέτρων (1 μίλι) και πλάτους 120 μέτρων (400 πόδια) που θα είχε την μορφή κήπου, στην περιοχή μεταξύ του Καπιτωλίου και του αγάλματος του έφιππου Τζορτζ Ουάσινγκτον, που θα τοποθετούνταν νότια του Λευκού Οίκου. Το Νάσιοναλ Μολ καλύπτει την περιοχή της σχεδιαζόμενης αυτής «μεγάλης λεωφόρου», η οποία δεν κατασκευάστηκε ποτέ. Λέγεται πως ο χάρτης του Μάθιου Κάρεϊ το 1802 ήταν ο πρώτος στον οποίο η περιοχή εμφανίζεται ως «Μολ».
Στις αρχές της δεκαετίας του 1850, ο αρχιτέκτονας και κηπουρός Άντριου Τζάκσον Ντάουνινγκ (1815-1852), πραγματοποίησε το τοπογραφικό σχέδιο για το Μολ. Το υπόλοιπο μισό του αιώνα, ομοσπονδιακές αρχές κατασκεύασαν φυσικά πάρκα εντός του χώρου το Μολ βάσει του σχεδίου του Ντάουνινγκ. Δύο από αυτά είναι το Πάρκο Χένρι και το Πάρκο Σήτον. Ακόμη, στο υπόλοιπο του 19ου αιώνα, περονόσπορος χτύπησε τα φυτά καταστρέφοντας τα πάρκα. Έπειτα τοποθετήθηκαν σιδηροδρομικές γραμμές έμπροσθεν του δυτικού μετώπου του Καπιτωλίου. Κοντά στις γραμμές κατασκευάστηκε μεγάλη δημοτική αγορά καθώς και αμαξοστάσιο για τον Σιδηρόδρομο Βαλτιμόρης και Οχάιο και σιδηροδρομικός σταθμός του Σιδηροδρόμου Βαλτιμόρης και Ποτόμακ στα βορειοανατολικά του Μολ. Στη νοτιοανατολική πλευρά κατασκευάστηκαν θερμοκήπια.
Το 1901, το σχέδιο της επιτροπής της Γερουσίας για τα Πάρκα του ΜακΜίλαν, το οποίο ενέπνευσε μερικώς το κίνημα «Όμορφη Πόλη» ("City Beautiful") και το οποίο επέκτεινε το σχέδιο του Λ' Ανφάν, ζήτησε ριζικό επανασχεδιασμό του Μολ με αντικατάσταση των θερμοκηπίων, των κήπων, των διάσπαρτων δέντρων και των εμπορικών/βιομηχανικών εγκαταστάσεων με ανοιχτό χώρο και γεωμετρικές γωνίες. Το σχέδιο διέφερε από την αρχική διάταξη του Λ' Ανφάν 110 χρόνια πριν, αντικαθιστώντας την πλάτους 120 μέτρων (400 πόδια) «μεγάλη λεωφόρο» με δεντροστοιχία 91 μέτρων (300 πόδια) η οποία διέθετε μεγάλη έκταση γρασιδιού. Τέσσερις σειρές δέντρων Αμερικανικής φτελιάς (Ulmus americana) φυτεύτηκαν ανά 15 μέτρα (50 πόδια) ανάμεσα στις λεωφόρους Συντάγματος και Ανεξαρτησίας που βρισκόταν σε έκαστη πλευρά της δεντροστοιχίας. Εντυπωσιακά και μεγαλοπρεπή κτίρια πολιτιστικών και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων νεοκλασικής αρχιτεκτονικής κατασκευάστηκαν στις πλευρές του δρόμου απέναντι από την δεντροστοιχία.
Τα επόμενα χρόνια, το όραμα του σχεδίου ΜακΜίλαν ακολουθήθηκε γενικά με τη φύτευση αμερικανικών φτελιών και τη διαμόρφωση των τεσσάρων στενότερων λεωφόρων (που αργότερα έλαβαν τα ονόματα των πρώτων τεσσάρων προέδρων - Ουάσινγκτον, Άνταμς, Τζέφερσον και Μάντισον), ώστε να είναι δύο σε κάθε πλευρά του κήπου. Σύμφωνα με σχέδιο που ολοκλήρωσε το 1976 η Εθνική Υπηρεσία Πάρκων, οι δύο εσωτερικοί λεωφόροι (Ουάσινγκτον και Άνταμς) μετατράπηκαν σε πεζοδρόμους. Οι δύο εξωτερικοί λεωφόροι (Τζέφερσον και Μάντισον παρέμειναν ανοιχτοί για την κίνηση οχημάτων.
Το 1918, εργολάβοι του Γραφείου Ναυπηγείων και Αποβαθρών του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ κατασκεύασαν το «Κεντρικό Κτίριο» και το «Κτίριο Πυρομαχικών του Ναυτικού στη νότια πλευρά της Λεωφόρου Συντάγματος. Αν και το Πολεμικό Ναυτικό σκόπευε να χρησιμοποιήσει τα κτίρια ως προσωρινή έδρα κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, οι άσχημες μονολιθικές δομές οπλισμένου σκυροδέματος παρέμειναν στη θέση τους για τρεις ακόμη πολέμους (Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, Πόλεμος της Κορέας, Πόλεμος του Βιετνάμ) μέχρι το 1970. Μεγάλο μέρος των κτιρίων αυτών έγινε στη συνέχεια ο Κήπος του Συντάγματος (στα βορειοδυτικά του Μολ).
Από τη δεκαετία του 1970 έως το 1994, ένα μοντέλο δεινόσαυρου τρικεράτωψ από υαλοβάμβακα με όνομα «Θείος Μπήζλι» ("Uncle Beazley") βρισκόταν στο Μολ μπροστά από το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας. Το άγαλμα πραγματικών διαστάσεων, το οποίο βρίσκεται πλέον στο Εθνικό Ζωολογικό Πάρκο, δόθηκε στο ινστιτούτο Σμιθσόνιαν από την Sinclair Oil Corporation. Το άγαλμα, το οποίο δημιούργησε ο Λούις Πωλ Τζόνας για το περίπτερο DinoLand της Sinclair στην Διεθνή Έκθεση της Νέας Υόρκης το 1964, πήρε το όνομά του από έναν δεινόσαυρο στο παιδικό βιβλίο του Όλιβερ Μπατεργουόρθ, The Enormous Egg του 1956.
Στις 15 Οκτωβρίου 1966, η Εθνική Υπηρεσία Πάρκων κατέγραψε το Νάσιοναλ Μολ στον Εθνικό Κατάλογο Ιστορικών Τοποθεσιών. Η περιοχή που καλύπτεται από το καθεστώς προστασίας αυξήθηκε το 2016 με νέα απόφαση της Εθνικής Υπηρεσίας Πάρκων.

Όρια

Το 1981 κατά τη διαδικασία υποψηφιότητας για τον Εθνικό Κατάλογο Ιστορικών Τοποθεσιών, η Εθνική Υπηρεσία Πάρκων, όρισε τα όρια του Νάσιοναλ Μολ από τις λεωφόρους Συντάγματος και Πενσυλβάνια στον βορρά, την 1η Λεωφόρο στα ανατολικά, τις λεωφόρους Ανεξαρτησίας και Μέριλαντ στο νότο και την 14η Λεωφόρο στα δυτικά, με εξαίρεση το τμήμα το τμήμα επί της λεωφόρου Τζέφερσον στο βορρά και Ανεξαρτησίας στο νότο, και 12ης και 14ης Λεωφόρου ανατολικά και δυτικά αντίστοιχα όπου βρίσκονται δημόσια κτίρια.

Χρήση

Το Νάσιοναλ Μολ, σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα αξιοθέατα της μητροπολιτικής περιοχής της Ουάσινγκτον, καθιστά την πρωτεύουσα των ΗΠΑ έναν από τους πιο δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς στη χώρα. Έχει πολλές άλλες χρήσεις εκτός από την χρήση του ως αξιοθέατο.

Πολιτική

Η θέση του Νάσιοναλ Μολ ως ευρεία και ανοικτή έκταση στην καρδιά της πρωτεύουσας το καθιστά ελκυστικό χώρο για διαδηλώσεις και συγκεντρώσεις κάθε είδους. Ένα σημαντικό παράδειγμα είναι η Διαδήλωση του 1963 για την Εργασία και την Ελευθερία, μια πολιτική διαδήλωση κατά τη διάρκεια του Κινήματος των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, στην οποία ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ Τζούνιορ εκφώνησε την ομιλία του "I Have a Dream". Η επισήμως μεγαλύτερη καταγεγραμμένη διαδήλωση ήταν η Διαδήλωση για το Μορατόριουμ στον Πόλεμο του Βιετνάμ στις 15 Οκτωβρίου 1969.
Κατά τις προεδρικές ορκωμοσίες, οι άνθρωποι που δεν έχουν επίσημη πρόσκληση συγκεντρώνονται στο Νάσιοναλ Μολ.

Άλλες εκδηλώσεις και δραστηριότητες αναψυχής

Το Νάσιοναλ Μολ χρησιμοποιείται διαχρονικά ως σημείο για τζόκινγκ, πικ-νικ και αναψυχή για τον πληθυσμό της Ουάσινγκτον. Το Καρουζέλ του Σμιθσόνιαν, που βρίσκεται στο Μολ μπροστά από το κτίριο Τεχνών και Βιομηχανίας, είναι ένα δημοφιλές αξιοθέατο που λειτουργεί εποχιακά. Το καρουζέλ κατασκευάστηκε από την εταιρεία Allan Herschell, και αρχικά τοποθετήθηκε στην Βαλτιμόρη του Μέριλαντ το 1947, προτού μεταφερθεί στο Μόλ το 1981.
Στο χώρό λαμβάνουν διάφορες ετήσιες εκδηλώσεις. Για παράδειγμα, στα τέλη Μαρτίου λαμβάνει χώρα το ετήσιο φεστιβάλ χαρταετών. Επίσης στον χώρο διεξάγονται οι εκδηλώσεις για την Μέρα της Γης και συναυλίες της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας. Τα απογεύματα των καλοκαιρινών μηνών, οι Μπάντες του Ναυτικού, του Στρατού Ξηράς, των Πεζοναυτών και της Αεροπορίας πραγματοποιούν συναυλίες.<ref«2012 Summer Concert Series». National Capital Regional Office, National Park Service. 2012-01-09. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18-06-2012. Ανακτήθηκε στις 29-08-2017. </ref> Το Φεστιβάλ Παράδοσης του Σμιθσόνιαν λαμβάνει χώρα για δύο εβδομάδες πριν την Ημέρα Ανεξαρτησίας στις 4 Ιουλίου.
Επίσης, διαχρονικά έχουν πραγματοποιηθεί συναυλίες με αφορμή διάφορες περιστάσεις.