Φράνσις Χάτσεσον

Πρώιμη ζωή

Πιστεύεται ότι γεννήθηκε στο Drumalig στην ενορία του Saintfield στο County Down Βόρειας Ιρλανδίας. Ήταν ο "γιος ενός Πρεσβυτεριανού ιερέα από το Όλστερ Σκωτίας, που γεννήθηκε στην Ιρλανδία." Σπούδασε στο Killyleagh, και μετακόμισε στην Σκωτία για να σπουδάσει στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, όπου την περίοδο 1710-1718 μελέτησε φιλοσοφία, κλασικές σπουδές και γενικά λογοτεχνία, και το 1712 του απονεμήθηκε πτυχίο θεολογίας. Ως φοιτητής, έκανε ιδιαίτερα μαθήματα στον Κόμη του Κίλμαρνοκ.

Επιστροφή στην Ιρλανδία

Αντιμέτωπος με υποψίες για τις "Ιρλανδικές" ρίζες του και τη σχέση του με τον θεολόγο John Simson (ο οποίος τότε βρισκόταν υπό έρευνα από τα Σκωτσέζικα εκκλησιαστικά δικαστήρια)από το Νέο Licht, δεν θα κέρδιζε μία θέση ιερέα στην Σκωτία, οπότε επέστρεψε στην Ιρλανδία για να σταδιοδρομήσει στον ακαδημαϊκό χώρο. Παρακινήθηκε να ιδρύσει μια ιδιωτική ακαδημία στο Δουβλίνο, όπου δίδαξε για 10 χρόνια, ενώ μελετούσε φιλοσοφία και το 1725 συνέγραψε το Μελέτη για την Αρχή των Ιδεών μας περί Ομορφιάς και Αρετής. Το έργο περιλαμβάνει δύο πραγματείες * το αντικείμενο του πρώτου είναι η αισθητική (Αναφορικά με Ομορφιά, Τάξη, Αρμονία, Σχέδιο), και του δεύτερη η ηθική (Αναφορικά με το Ηθικά Καλό και Κακό). Στο Δουβλίνο με τα λογοτεχνικά του προσόντα κέρδισε τη φιλία πολλών εξέχοντων κατοίκων. Μεταξύ αυτών ήταν ο εξοχότατος και Πρεσβύτερος  Δρ Γουίλιαμ Κινγκ, ο Αρχιεπίσκόπος του Δουβλίνου από την Εκκλησία της Ιρλανδίας, ο οποίος αρνήθηκε να ασκήσει δίωξη στον Χάτσεσον στο Δικαστήριο της Αρχιεπισκοπής για την λειτουργία σχολείου χωρίς επισκοπική άδεια. Οι σχέσεις του Χάτσεσον με τον κλήρο της καθιερωμένης εκκλησίας, ιδιαίτερα με τον Αρχιεπίσκοπο Κίνγκ και με τον εξοχότατο και Πρεσβύτερο Δρ Hugh Boulter, Κύριο Αρχιεπίσκοπος του Armagh φαίνεται πως ήταν εγκάρδιες. 
Το 1725 ο Χάτσεσον παντρεύτηκε την ξαδέλφη του Μαρία, κόρη του Φράνσις Γουίλσον του Longford. Η προίκα της περιλάμβανε μεγάλη ακίνητη περιουσία, όπως τους οικισμούς Drumnacross, Garrinch και Knockeagh στην Κομητεία Λόνγκφορντ. Έκαναν επτά παιδιά, από τα οποία επέζησε μόνο ένα που ονομαζόταν, επίσης, Φράνσις.

Ενόσω ζούσε στο Δουβλίνο, ο Χάτσεσον δημοσίευσε ανώνυμα τα τέσσερα δοκίμια για τα οποία είναι πιο γνωστός: Μελέτη αναφορικά με Ομορφιά, Τάξη, Αρμονία και Σχεδιασμό, και την Μελέτη αναφορικά με το Ηθικά Καλό και Κακό το 1725, το Δοκίμιο για τη Φύση και η Αγωγή των Αισθημάτων και Εκδήλωση Τρυφερότητας και Απεικονίσεις επί Ηθικής Έννοιας το 1728. Οι τροποποιήσεις και προσθήκες που έγιναν στη δεύτερη έκδοση των δοκίμιων δημοσιεύτηκαν σε ξεχωριστό έντυπο το 1726. Την ίδια περίοδο στο Δουβλίνο έγραψε το Σκέψεις για Γέλια (1725) (άρθρο κριτικής για τον Τόμας Χομπς) και το Παρατηρήσεις επί του Μύθου των Μελισσών, σε όλα τα έξι γράμματα που περιλαμβάνουν τα Γράμματα του Hibernicus, ένα περιοδικό που κυκλοφόρησε στο Δουβλίνο (1725-1727, 2η εκδ. 1734). Προς το τέλος της περιόδου παρουσιάστηκε στο London Journal  η αντιπαράθεση με τον Gilbert Burnet για το "Αληθής Βάση για Αρετή ή Ηθική Καλοσύνη". Όλα τα συγγράμματα συγκεντρώθηκαν σε έναν τόμο (Γλασκώβη, 1772).

Η Έδρα της Ηθικής Φιλοσοφίας στη Γλασκώβη

Το 1729 ο Χάτσεσον διαδέχθηκε τον δάσκαλο του,  Gershom Carmichael, στην Έδρα της Ηθικής Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης και ήταν ο πρώτος καθηγητής που δίδασκε στην αγγλική γλώσσα αντί της λατινικής. Μολονότι όλα τα δοκίμια και συγγράμματά του έως τότε είχαν δημοσιευθεί ανώνυμα, φαίνεται πως η ταυτότητα του συγγραφέα διέρρευσε και γνωστοποιήθηκε. Το 1730, ως μέρος των καθηκόντων της θέσης του, έδωσε μία εναρκτήρια διάλεξη (που αργότερα δημοσιεύθηκε) με θέμα De naturali hominum socialitate (Για την φυσική ανθρώπινη κοινωνικότητα). Τα καλύτερα φημισμένα έργα του είχαν ήδη δημοσιευθεί. Ως λέκτορας στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης δίδαξε και επηρρέασε τον Άνταμ Σμιθ, τον οικονομολόγο και φιλόσοφο. "Η σειρά των θεμάτων που συζητήθηκαν στο οικονομικό σκέλος του Συστήματος Χάτσεσον [της Ηθικής Φιλοσοφίας, 1755] επαναλήφθηκαν από τον Σμιθ στις Διαλέξεις Γλασκώβης και πάλι στον Πλούτο των Εθνών."
Το συγγραφικό έργο του Χάτσεσον δεν ήταν η μοναδική επιρροή στο έργο του Σμιθ. Θεωρείται επιφανέστατος καθηγητής του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης της εποχής του και ήταν καλά αποδεκτός από τους μαθητές, συναδέλφους και απλούς κατοίκους της Γλασκώβης, με το ζήλο και την ειλικρίνεια των αγορεύσεων του. Η θρησκευτική υποδομή έλαμψε λαμπρά στις διαλέξεις του, όπου δεν αρκέστηκε στη διδασκαλία φιλοσοφίας και επιδίωκε ενσωμάτωση της φιλοσοφίας στη ζωή των φοιτητών (χαρακτηρίστηκε ιεροκήρυκας της φιλοσοφίας). Συγκριτικά με τον Σμιθ, ο Χάτσεσον δεν ήταν οικοδόμος συστήματος, αλλά μία μαγνητική προσωπικότητα με διαλεκτική που επηρέασε τους μαθητές του που με ευλάβεια τον αποκάλεσαν "ο αλησμόνητος Χάτσεσον". Ο Σμιθ στις επιστολές του περιέγραφε τον μέντορα Χάτσεσον και τον καλό του φίλο Ντέιβιντ Χιουμ ως αλησμόνητους.

Άλλα έργα

Στα δημοσιεμένα έργα του Χάτσεσον περιλαμβάνονται: ένα φυλλάδιο με τίτλο Considerations on Patronage (1735); Philosophiae moralis institutio compendiaria, ethices et jurisprudentiae naturalis elementa continens, lib. iii. (Γλασκώβη, 1742); Metaphysicae synopsis ontologiam et pneumatologiam campleciens (Γλασκώβη, 1742). Το τελευταίο έργο δημοσιεύθηκε ανώνυμα. Μετά το θάνατό του, ο γιος του Φράνσις Χάτσεσον δημοσίευσε το μεγαλύτερο από τα έργα του, Ένα Σύστημα Ηθικής Φιλοσοφίας, σε Τρία Βιβλία (2 τόμοι.. Λονδίνο, 1755). Περιλάμβανε βιογραφικό του συγγραφέα, από τον Δρ William Leechman, καθηγητή της θεολογίας στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης. Συμπληρώθηκε από μια μικρή πραγματεία για τη Λογική (Γλασκώβη, 1764). Η επιτομή, μαζί με την Επιτομή της Μεταφυσικής, επανεκδόθηκαν στο Strassburg το 1722.
Συνεπώς ο Χάτσεσον ασχολήθηκε με τη μεταφυσική, τη λογική και την ηθική. Σημαντικότερα έργα ήταν τα ηθικά του συγγράμματα, και τα τέσσερα δοκίμια και γράμματα που δημοσιεύτηκαν κατά τη διαμονή του στο Δουβλίνο. Η θέση του έχει αρνητική και θετική άποψη, αντιπαρατέθηκε στους Τόμας Χομπς και Mandeville, και συμφώνησε με τον Shaftesbury, ο οποίος αναφέρεται στα δύο πρώτα δοκίμια. Προφανή και θεμελιώδη σημεία συμφωνίας μεταξύ των δύο συγγραφέων ήταν: η συσχέτιση ομορφιάς και αρετής, οι λειτουργικές εφαρμογές της αίσθησης ηθικής, η θέση ότι η αγαθοεργία αποτελεί αυθεντικό και ανεπίδεκτο σμικρύνσεως μέρος της φύσης μας, και ο ανενδοίαστος ενστερνισμός της αρχής ότι η ενάρετη ενέργεια δοκιμάζεται από την τάση της για προώθηση της γενικής ευημερίας.

Ο θάνατος

Ο Φράνσις Χάτσεσον έζησε για ένα διάστημα στο Δουβλίνο και πέθανε κατά την διάρκεια επίσκεψης εκεί το 1746. Είναι θαμμένος στο νεκροταφείο της Αγίας Μαρίας, μαζί με τον ξάδερφό του Γουίλιαμ Μπρους. Σήμερα η περιοχή είναι δημόσιο πάρκο. Η μνήμη του τιμήθηκε από πολλούς Ιρλανδούς.