Βαγξία η ακανθώδης

Διανομή και φυσικό περιβάλλον

Η B. aculeata είναι εγγενής στους πρόποδες της περιοχής Stirling στα νοτιοδυτικά της Δυτικής Αυστραλίας, απαντάται σε υψόμετρο μεταξύ 250 και 500 μέτρων (825 και 1.650 ποδών), σε θαμνότοπους σε χαλικώδη, αργιλώδη εδάφη. Η ετήσια βροχόπτωση είναι περίπου 600 mm (24 in). Πρόκειται για ένα αρκετά σπάνιο φυτό, με τους περισσότερους πληθυσμούς να αποτελούνται από λιγότερα από 100 φυτά. Με αρκετά μικρούς πληθυσμούς και στενή διανομή, η B. aculeata θεωρείται σπάνια, αλλά προς το παρόν δεν χαρακτηρίζεται ως απειλούμενο είδος, επειδή τουλάχιστον ορισμένοι πληθυσμοί θεωρούνται ότι δεν απειλούνται άμεσα. Το Τμήμα Περιβάλλοντος και Διατήρησης της Κρατικής Κυβέρνησης της Δυτικής Αυστραλίας κατατάσσει τη χλωρίδα ως "Προτεραιότητας Δύο – Πτωχής Γνώσης".

Οικολογία

Όπως και πολλά φυτά στη νοτιοδυτική Αυστραλία, η Banksia aculeata είναι προσαρμοσμένη σε ένα περιβάλλον στο οποίο οι θαμνώδεις πυρκαγιές είναι σχετικά συχνές. Τα περισσότερα είδη της Banksia μπορούν να τοποθετηθούν σε μία από τις δύο ευρείες ομάδες ανάλογα με την αντίδρασή τους στη φωτιά: τα φυτά επανασποράς (reseeders) σκοτώνονται από την πυρκαγιά, αλλά η πυρκαγιά πυροδοτεί επίσης την απελευθέρωση της τράπεζας σπόρων θόλου (canopy seed bank), προωθώντας έτσι την στρατολόγηση της επόμενης γενιάς· τα επαναβλαστούμενα (resprouters) επιβιώνουν από την πυρκαγιά, επαναβλαστάνοντας από ένα λιγνοκόνδυλο (lignotuber) ή σπανιότερα, epicormic ανθοφόρων οφθαλμών (μπουμπουκιών) προστατευμένων από χονδρό φλοιό. Η B. aculeata σκοτώνεται από πυρκαγιά επειδή δεν διαθέτει ούτε χονδρό προστατευτικό φλοιό ούτε λιγνοκόνδυλο από τον οποίο να αναπαραχθεί. Είναι σεροτινικό - συσσωρεύει μια τράπεζα σπόρων θόλων η οποία απελευθερώνεται μόνο ως απάντηση σε πυρκαγιά - έτσι οι πληθυσμοί συνήθως αναρρώνουν γρήγορα μετά από μια πυρκαγιά, αλλά αυτή η στρατηγική την καθιστά εξαρτώμενη σε ένα καθεστώς πυρκαγιών. Τα φυτά χρειάζονται τρία έως τέσσερα έτη για να φτάσουν στην ανθοφορία μετά από μια πυρκαγιά.
Δεν έχουν παρατηρηθεί επικονιαστές, και η περίοδος ανθοφορίας είναι σύντομη σε σύγκριση με άλλες banksias. Εντούτοις, τα άνθη εμφανίζονται όταν δεν υπάρχουν άλλα, προσφέροντας έτσι μια πολύτιμη πηγή τροφής προς τα ζώα.
Η B. aculeata έχει αναφερθεί ως ευαίσθητη στην αποκοπή (die-back) από την Phytophthora cinnamomi, μια μούχλα που γεννάται στο έδαφος, αλλά σε μια μελέτη του 2008 αυτή η παθογένεια διαπιστώθηκε να μην έχει άμεσο αντίκτυπο στο είδος. Ως αποτέλεσμα αυτής της εύρεσης, μαζί με το χαμηλό ποσοστό των πληθυσμών που έχουν μολυνθεί ή αντιμετωπίζουν επικείμενη μόλυνση, το είδος κατετάγη ως έχον πολύ χαμηλό κίνδυνο εξαφάνισης.

Καλλιέργεια

Η Banksia aculeata αναπτύσσεται αργά, γενικά χρειάζεται πέντε έως έξι έτη για να ανθίσει από σπόρο, αν και υπάρχει αναφορά για την ανθοφορία της σε τρία χρόνια στο Strathmerton της Βικτόρια. Όσον αφορά τις δυνατότητές του ως διακοσμητικό φυτό, ο Alex George παρατηρεί ότι τα άνθη είναι έντονα χρωματισμένα αλλά έχουν μια σύντομη ζωή και καλύπτονται από το φύλλωμα, το οποίο είναι αρκετά ακανθώδες. Παρόλα αυτά, θεωρεί ελκυστικά τόσο το νέο φύλλωμα όσο και το φυτό. Αυτό το είδος μπορεί να αναπτυχθεί σε μια σειρά τύπων εδάφους, εφόσον παρέχουν καλή αποστράγγιση. Το ονομαστικό εύρος pH του εδάφους είναι από 5,5 έως 6,5. Προτιμάει τον πλήρη ήλιο, αν και θα αναπτυχθεί σε μερικώς σκιασμένες καταστάσεις, παράγοντας λιγότερα άνθη. Θα ανεχθεί το ελαφρύ κλάδεμα.