Πλατεία Συντάγματος

Θέση της πλατείας

Η πλατεία Συντάγματος βρίσκεται στο κεντρικότερο σημείο των Αθηνών, απέναντι από τα Παλαιά Ανάκτορα, τη σημερινή έδρα της Βουλής των Ελλήνων. Οριοθετείται από την λεωφόρο Βασιλίσσης Αμαλίας στα ανατολικά, την οδό Βασιλέως Γεωργίου Α΄ στα βόρεια, την οδό Όθωνος στα νότια και μία οδό στα δυτικά, που φέρει το όνομα «πλατεία Συντάγματος» και συνδέει την οδό Σταδίου με την οδό Φιλελλήνων. Το ανατολικό άκρο της πλατείας βρίσκεται υψηλότερα από το δυτικό και για αυτόν τον λόγο, η πρόσβαση από την Πλατεία προς την Λεωφόρο Αμαλίας γίνεται μέσω μίας κεντρικής, μαρμάρινης σκάλας. 
Τα σκαλοπάτια της πλατείας Συντάγματος, όπως και το μαρμάρινο συντριβάνι του 19ου αιώνα στο κέντρο της, αποτελούν σημείο συνάντησης των Αθηναίων αλλά και των επισκεπτών της πόλης.

Ιστορία

Η ιστορία της πλατείας Συντάγματος ξεκινά το 1834. Μέχρι τότε, η περιοχή βρισκόταν στις παρυφές της πόλης και ονομαζόταν Περιβολάκια. Χαρακτηριστικό είναι πως το βόρειο μέρος, όπου συναντάται σήμερα το μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη και το κτίριο της Βουλής, θεωρούνταν εκτός ορίων πόλεως, καθώς το τείχος του «Χασεκή» χώριζε την περιοχή στα δύο. Στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα το Μέγαρο της Βουλής υπήρχε επίσης η περίφημη πηγή της «Μπουμπουνίστρας», που πήγαζε από τους Αμπελόκηπους και ονομάστηκε έτσι λόγω της ορμητικότητας και του θορύβου που έκανε το νερό της.
Η πλατεία λόγω της κεντρικότατης θέσης της, είναι στενά συνδεδεμένη με την σύγχρονη αθηναϊκή και ελληνική ιστορία. Μέχρι το Σεπτέμβριο του 1843 ονομαζόταν «πλατεία Ανακτόρων». Πήρε τη σημερινή της ονομασία έπειτα από την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου του 1843, με την οποία ο βασιλιάς Όθωνας υποχρεώθηκε από την στρατιωτική φρουρά της Αθήνας, που είχε συγκεντρωθεί στην πλατεία υπό την ηγεσία του συνταγματάρχη Δημητρίου Καλλέργη υποστηριζόμενη από μεγάλο πλήθος λαού, να συγκαλέσει εθνοσυνέλευση και να παραχωρήσει Σύνταγμα.
Στις 18 Οκτωβρίου 1944, ο Γεώργιος Παπανδρέου, πρωθυπουργός της κυβέρνησης εθνικής ενότητας (στην οποία τότε μετείχαν και υπουργοί του ΕΑΜ) εκφώνησε στην πλατεία Συντάγματος τον περίφημο «Λόγο της Απελευθέρωσης», από το μπαλκόνι του Υπουργείου Συγκοινωνιών (το σημερινό κατάστημα Public).
Η πλατεία Συντάγματος, λόγω της γειτνίασής της με την έδρα της Βουλής των Ελλήνων, αποτελεί σημείο όπου ξεκινούν ή καταλήγουν πολλές πορείες διαμαρτυρίας. 
Εν μέσω της οικονομικής κρίσης που πλήττει την Ελλάδα από το 2009, στην πλατεία Συντάγματος αποφάσισε στις 4 Απριλίου του 2012 να δώσει τέλος στην ζωή του ένας 77χρονος συνταξιούχος φαρμακοποιός, ο Δημήτρης Χριστούλας, θεωρώντας την αυτοκτονία του «ένα αξιοπρεπές τέλος πριν αρχίσει να ψάχνει στα σκουπίδια για την διατροφή του», όπως ανέφερε στο σημείωμα που άφησε. Με το γεγονός ασχολήθηκε και ο διεθνής τύπος, όπως η βρετανική εφημερίδα "Guardian", η οποία ανέφερε ότι πράξη του τον μετέτρεψε σε «σύμβολο των ανισοτήτων που δημιούργησε η κρίση στην Ελλάδα».

Κοντινά αξιοθέατα

Η πλατεία βρίσκεται πολύ κοντά  στα περισσότερα αξιοθέατα της κεντρικής Αθήνας. Βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής από τις γειτονίες Πλάκα, Μοναστηράκι, Κολωνάκι και Ψυρρή. οι αρχαιολογικοί χώροι της Ακρόπολης, της Αρχαίας Αγοράς, της Βιβλιοθήκης του Αδριανού είναι επίσης πολύ κοντά. Στο νότιο τμήμα της πλατείας ξεκινά η οδός οδός Ερμού που αποτελεί τον πιο εμπορικό δρόμο της Αθήνας και ένας από τους πιο ακριβούς δρόμους στον κόσμο με βάση την αξία των ακινήτων. Η πλατεία βρίσκεται κοντά σε πολλά υπουργεία (κυριότερα το υπουργείο Οικονομικών και Εξωτερικών), δημόσιες υπηρεσίες (ΙΚΑ) και μουσεία (Μουσείο Μπενάκη). Εξαιτίας της προνομιακής της θέσης η πλατεία έχει πολλά ξενοδοχεία με πιο γνωστό το ιστορικό ξενοδοχείο Μεγάλη Βρεταννία.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Αλλαγή Φρουράς μπροστά στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη που βρίσκεται σε διαμορφωμένο χώρο μπροστά από το κτίριο της Βουλής, ακριβώς απέναντι από την ανατολική πλευρά της πλατείας Συντάγματος επί της λεωφόρου Αμαλίας. Οι δύο φρουροί του μνημείου, οι Εύζωνες, αντικαθίστανται από δύο νέους φρουρούς κάθε μία ώρα με απόλυτης ακρίβειας συγχρονισμένες κινήσεις. Στις εθνικές εορτές και τις Κυριακές, το τυπικό της αλλαγής της φρουράς πραγματοποιείται από 120 Εύζωνες στις 11 π.μ.

Η ομώνυμη συνοικία

Η συνοικία Συντάγμα είναι η κεντρικότερη συνοικία της Αθήνας. Συνορεύει με τις γειτονιές Κολωνάκι, Ζάππειο, Πλάκα, Μοναστηράκι,Ακαδημία και Πλατεία Κλαυθμώνος. Οφείλει την ονομασία της στην πλατεία Συντάγματος γύρω απ' την οποία αναπτύχθηκε. Είναι συγκοινωνιακός κόμβος, καθώς από αυτήν διέρχονται πολλές γραμμές λεωφορείων και τρόλεϊ και από το 2000 διαθέτει τον ομώνυμο σταθμό του μετρό. Επίσης εκεί είναι η αφετηρία του τραμ το οποίο εξυπηρετεί τα νότια προάστια και το Νέο Φάληρο του Πειραιά.