Αλφάβητο Όντια

Σύμφωνα

Δύο κατηγορίες συμφώνων (ବ୍ୟଞ୍ଜନ μπιαντζάνα) ορίζονται στα Όντια: τα δομημένα και αδόμητα σύμφωνα.

Αδόμητα σύμφωνα

Το μη δομημένα σύμφωνα είναι σύμφωνα που δεν εμπίπτουν σε καμία από τις παραπάνω δομές:
ଯ (ja), ୟ (ya), ର (ra), ଲ (la), ଳ (ḷa), ୱ (wa), ଶ (sha), ଷ (sa), ସ (sa), ହ (ha), କ୍ଷ (khya).

Ειδικές μορφές

Τα ⟨ẏ⟩ και ⟨r⟩ ως συστατικά ενός συμπλέγματος λαμβάνουν ειδική μεταχείριση. Ως τελευταίο μέλος θα γίνουν  και  αντίστοιχα:
Το⟨r⟩ ως πρώτο μέλος του συμπλέγματος γίνεται  (που ονομάζεται ρέφα όπως και σε άλλα ινδικά αλφάβητα) και μετατοπίζεται προς το τέλος του συμπλέγματος:

Ασάφειες

Το αλφάβητο Όντια περιέχει αρκετές ασάφειες που αυξάνουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι αρχάριοι κατά τη μάθησή του.
Κάποια από τα γράμματα του αλφαβήτου μπορούν εύκολα να ανατραπούν. Προκειμένου να μειωθούν οι ασάφειες μια μικρή πλάγια γραμμή προστίθεται στο κάτω δεξί άκρο ως διακριτικό. Μοιάζει με το χαλάντα (βιράμα) αλλά είναι συνδεδεμένο με το γράμμα, ενώ το χαλάντα δεν είναι συνδεδεμένο. Όταν το σύμφωνο αποτελεί ένα σύμπλεγμα φωνήεντος με την οποία επηρεάζεται η κάτω δεξιά άκρη, η ουρά μετατοπίζεται σε άλλη θέση. Αυτό ισχύει επίσης για συμπλέγματα συμφώνων που φέρουν την ουρά (βλέπε πίνακα σύμφωνο δίψηφα).
Μερικά από τα επισυναφθέντα σύμφωνα, κάποια άλλα συστατικά συμπλεγμάτων και παραλλαγές διακριτικών φωνηέντων πρέπει να αλλάξουν λειτουργίες:
Ανοικτά κορυφαία σύμφωνα παίρνουν μια ακόλουθα παραλλαγή του διακριτικού φωνήνετος για το ⟨i⟩ όπως τα παρακάτω:
Αυτό το ίδιο μικρό άγκιστρο χρησιμοποιείται σε ορισμένα συμπλέγματα συμφώνων για να υποδηλώσει το ⟨t⟩ ως πρώτο συστατικό:
Η επισημασμένη μορφή του ⟨ch⟩ είναι, επίσης, χρησιμοποιείται για το επισημασμένο ⟨th⟩:
Η επισημασμένη μορφή του ⟨bh⟩ χρησιμεύει επίσης ως ένα διακριτικό για διαφορετικούς σκοπούς:
Η επισημασμένη μορφή των ⟨ṇ⟩ και ⟨tu⟩ είναι σχεδόν πανομοιότυπα:
Το σημάδι για το ρινικό ⟨ṁ⟩ μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ένα διακριτικό:

Σύγκριση του αλφαβήτου Όντια με τους γείτονές του

Σε μια πρώτη ματιά ο μεγάλος αριθμός των γραμμάτων με στρογγυλά σχήματα προτείνει μια στενότερη σχέση με το νότιο γείτονά, το αλφάβητο Τελούγκου από τους άλλους γείτονες, το Βεγγαλικό αλφάβητο στα βόρεια και το Ντεβανάγκαρι στη δύση. Ο λόγος για τα στρογγυλά σχήματα στα Όντια Τελούγκου (και επίσης στα Κανάντα και Μαλαγιαλάμ) είναι η πρώην μέθοδος γραφής της χρήσης μιας γραφίδας για την γραφή των αλφαβήτων σε ένα φύλλο φοίνικα. Αυτά τα εργαλεία δεν επιτρέπουν οριζόντια μορφή, γιατί αυτό θα βλάψει το φύλλο.
Τα γράμματα των Όντια έχουν ως επί το πλείστον στρογγυλό σχήμα, ενώ στο Ντεβαναγκάρι και το Βεγγαλικό αλφάβητο έχουν οριζόντιες γραμμές. Έτσι, στις περισσότερες περιπτώσεις ο αναγνώστης του αλφαβήτου θα βρείτε τα διακριτικά μέρη ενός γράμματος μόνο κάτω από το άγκιστρο. Λαμβάνοντας υπόψη αυτό, οι παρακάτω πίνακες δείχνουν σαφώς μια στενότερη σχέση με το Ντεβαναγκάρι και το Βεγγαλικό από κάθε νότιο αλφάβητο. Όμως τόσο τα βόρεια όσο και τα νότια αλφάβητο έχουν την ίδια καταγωγή, το αλφάβητο Βράχμι.

Διακριτικά φωνηέντων

Η αντιμετώπιση των ⟨e⟩, ⟨ai⟩, ⟨o⟩, και ⟨au⟩ είναι παρόμοια με τα αλφάβητα Μπενγκάλι, Μαλαγιαλάμ, Σινχάλα, Ταμίλ, Γκράνθα, και με τα Νοτιοανατολικά Ασιατικά αλφάβητα όπως το Βιρμανικό, το Ταϊλανδικό και το Χμερικό αλφάβητο, αλλά διαφέρει σαφώς από τα αλφάβητα Ντεβανάγκαρι, Γκουτζαράτι, Γκουρμούχι, Κανάντα, Τελούγκου και το Θιβετιανό αλφάβητο.