Πολυεστέρας

Οι Πολυεστέρες (Polyesters), είναι μια κατηγορία πολυμερών που περιέχει τη χαρακτηριστική ομάδα των εστέρων στην κύρια αλυσίδα τους. Ως ειδικό υλικό, αναφέρεται συνήθως σε έναν τύπο που λέγεται τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο (polyethylene terephthalate-PET). Οι πολυεστέρες περιλαμβάνουν φυσικά εμφανιζόμενες χημικές ουσίες, καθώς και συνθετικές ουσίες μέσω πολυμερισμού σταδιακής ανάπτυξης (step-growth polymerization). Οι φυσικοί πολυεστέρες και λίγοι συνθετικοί είναι βιοδιασπάσιμοι, αλλά οι περισσότεροι συνθετικοί πολυεστέρες δεν είναι.
Ανάλογα με τη χημική δομή, ο πολυεστέρας μπορεί να είναι θερμοπλαστικός ή θερμοσκληραινόμενος (thermoset), υπάρχουν επίσης πολυεστερικές ρητίνες (polyester resins) που σκληραίνουν με σκληρυντές· όμως, οι πιο συνηθισμένοι πολυεστέρες είναι θερμοπλαστικοί.

Εφαρμογές

Υφαντά ή πλεκτά υφάσματα από νήματα πολυεστέρα χρησιμοποιούνται εκτεταμένα σε ενδύματα και οικιακό εξοπλισμό, από πουκάμισα και παντελόνια μέχρι πανωφόρια και καπέλα, σεντόνια, κουβέρτες, ταπετσαρισμένα έπιπλα και πατάκια ποντικιού. Βιομηχανικές πολυεστερικές ίνες, νήματα και σχοινιά χρησιμοποιούνται στην ενίσχυση ελαστικών οχημάτων, υφάσματα για μεταφορικούς ιμάντες (conveyor belts), ζώνες ασφαλείας, βαμμένα υφάσματα και πλαστικές ενισχύσεις με απορρόφηση υψηλής ενέργειας. Ίνες πολυεστέρα χρησιμοποιούνται ως γέμισμα και μονωτικά υλικά σε μαξιλάρια, περιλαίμιων και γέμισμα ταπετσαρίας (upholstery padding). Οι πολυεστέρες χρησιμοποιούνται επίσης στην παρασκευή προϊόντων όπως φιάλες, ταινίες, μουσαμάδες (tarpaulins),κουτιά διανομής φαγητού και δεμάτων (courier), αξεσουάρ αυτοκινήτων (κουκούλες, αεροτομές, προφυλακτήρες κ.λπ.),  κανό, οθόνες υγρών κρυστάλλων (liquid crystal displays), ολογράμματα (holograms), φίλτρα, διηλεκτρικές ταινίες για τους πυκνωτές, ηλεκτρικές μονώσεις καλωδίων και μονωτικές ταινίες (insulating tapes). Οι πολυεστέρες χρησιμοποιούνται ευρέως ως τελικές βαφές σε υψηλής ποιότητας ξύλινα προϊόντα όπως σε κιθάρες, πιάνα και στο εσωτερικό οχημάτων/θαλαμηγών. ΟΙ θιξοτροπικές ιδιότητες των ψεκαζόμενων πολυεστέρων τους κάνουν ιδανικούς για χρήση σε αδρή ξυλεία, επειδή μπορούν να γεμίσουν γρήγορα τα νερά, με μια στρώση υψηλής ποιότητας ανά χέρι βαφής. Οι σκληροί πολυεστέρες μπορούν να τριφτούν και να γυαλιστούν σε ένα ανθεκτικό πολύ γυαλιστερό προϊόν.
Αν και ο συνθετικός ρουχισμός θεωρείται από πολλούς ότι έχει λιγότερο φυσική αίσθηση συγκρινόμενος με τον ρουχισμό από φυσικές ίνες (όπως βαμβάκι και μαλλί), τα ρούχα πολυεστέρα μπορούν να δώσουν ειδικά πλεονεκτήματα συγκρινόμενα με τα φυσικά ρούχα, όπως βελτιωμένη αντίσταση στο τσαλάκωμα, διάρκεια και υψηλή διατήρηση του χρώματος. Ως αποτέλεσμα, οι ίνες πολυεστέρα υφαίνονται μαζί με φυσικές ίνες για την παραγωγή ρούχων με ανάμεικτες ιδιότητες. Οι συνθετικές ίνες μπορούν επίσης να δημιουργήσουν υλικά  με καλύτερη αντίσταση στο νερό, τον αέρα και στο περιβάλλον συγκρινόμενες με τις φυτικά παραγόμενες ίνες και μερικές φορές μετονομάζονται έτσι ώστε να δείχνουν την ομοιότητά τους ή ακόμα και την ανωτερότητά τους ως προς τις φυσικές ίνες (π.χ., China silk, που είναι ένας όρος στην υφαντουργία για προϊόν από 100% πολυεστερική ίνα που μοιάζει με το μετάξι που παράγεται από το έντομο ως προς τη διάρκεια και το φύλλο).
Οι υγροί κρυσταλλικοί εστέρες είναι μεταξύ των πρώτων βιομηχανικά χρησιμοποιούμενων υγρός κρύσταλλος#Πολυμερικοί υγροί κρύσταλλοι. Χρησιμοποιούνται για τις μηχανικές τους ιδιότητες και την αντοχή στη θερμότητα. Αυτά τα χαρακτηριστικά είναι επίσης σημαντικά στην εφαρμογή τους ως λειάνσιμο στεγανοποιητικό στους στροβιλοκινητήρες.

Αζεοτροπική εστεροποίηση

Σε αυτήν την κλασική μέθοδο, μια αλκοόλη και ένα καρβοξυλικό οξύ αντιδρούν για να σχηματίσουν έναν καρβοξυλικό εστέρα.
Για την παραλαβή του πολυμερούς, το σχηματιζόμενο νερό από την αντίδραση πρέπει να αφαιρείται συνεχώς με αζεοτροπική απόσταξη.

Πολυμερισμός διάνοιξης δακτυλίου

Οι αλειφατικοί πολυεστέρες μπορούν να παρασκευαστούν από λακτόνες κάτω από πολύ ήπιες συνθήκες, να καταλυθούν ανιονικά, κατιονικά ή μεταλλοοργανικά.
Πρόσφατα, ένας αριθμός από καταλυτικές μεθόδους για τον συμπολυμερισμό των εποξειδίων με κυκλικούς ανυδρίτες φαίνεται ότι παρέχει ένα πλατύ φάσμα από λειτουργικούς πολυεστέρες, κορεσμένους και ακόρεστους.

Βιοαποικοδόμηση

Μια κατοικία με το όνομα futuro house κατασκευάστηκε από πολυεστερικό πλαστικό ενισχυμένο με υαλοβάμβακα· το σύστημα πολυεστέρα-πολυουρεθάνης και το πολυμεθυλομεθακρυλικό  βρέθηκαν να διασπώνται από από κυανοβακτήρια και αρχαία.