Μαρτ Λάαρ

Καριέρα

Ο Μαρτ Λάαρ γεννήθηκε στο Βιλιάντι. Σπούδασε ιστορία στο Πανεπιστήμιο του Τάρτου, από το οποίο αποφοίτησε το 1983. Έλαβε το μεταπτυχιακό του στη φιλοσοφία και το διδακτορικό του στην ιστορία το 2005. Δίδαξε ιστορία στο Ταλίν και υπηρέτησε ως πρόεδρος του Συμβουλίου των Ιστορικών του Ιδρύματος της Εσθονικής Κληρονομιάς, της Εταιρείας για τη Διατήρηση της Εσθονικής Ιστορίας, και την Εσθονική Φοιτητική Εταιρεία. Έχει γράψει πολλά βιβλία για την εσθονική και τη σοβιετική ιστορία, μεταξύ των οποίων το «Πόλεμος στο Δάσος: ο αγώνας της Εσθονίας για την επιβίωση, 1944-1956» (War in the Woods: Estonia's Struggle for Survival, 1944–1956), ένα βιβλίο για την «Αδελφότητα του Δάσους», ένα αντι-σοβιετικό κίνημα αντίστασης.
Η πολιτική καριέρα του Λάαρ ξεκίνησε όταν έγινε μέλος του συντηρητικού κόμματος «Ένωση Υπέρ της Πατρίδας και της Δημοκρατίας» (η οποία αργότερα συγχωνεύθηκε με την πιο τεχνοκρατική Res Publica το 2006). Εξελέγη πρωθυπουργός από το Εσθονικό Κοινοβούλιο στις 21 Οκτωβρίου 1992. 
Σε δύο μόλις χρόνια (1992-1994) η ριζικά μεταρρυθμιστική εσθονική κυβέρνησή του ήταν η πρώτη στην Ευρώπη που εισήγαγε τον «επίπεδο φόρο» (flat tax), ιδιωτικοποίησε τις περισσότερες εθνικές βιομηχανίες με διαφανείς δημόσιους διαγωνισμούς, κατήργησε τους δασμούς και τις επιδοτήσεις, σταθεροποίησε την οικονομία, ισοσκέλισε τον προϋπολογισμό και, ίσως το πιο κρίσιμο, επανέφερε την προπολεμική εσθονική κορόνα και την συνέδεσε με το σταθερό γερμανικό μάρκο.
Ο Λάαρ ισχυρίζεται ότι το μόνο βιβλίο οικονομικών που είχε διαβάσει πριν γίνει πρωθυπουργός σε ηλικία 32 ετών ήταν το «Ελεύθερος να διαλέξεις» (Free to Choose) του αμερικανού οικονομολόγου Μίλτον Φρίντμαν.
Λόγω διαφόρων σκανδάλων, ο Λάαρ έχασε το 1994 την ψήφο μη εμπιστοσύνης, όταν κάποια μέλη του συνασπισμού απέσυραν την υποστήριξή τους. Λόγοι για την καταψήφιση ήταν η δημοσιοποίηση λεπτομερειών της συμφωνίας αγοράς όπλων από το Ισραήλ και το λεγόμενο «σκάνδαλο των ρουβλίων», δηλαδή η πώληση 2,3 δισεκατομμυρίων Σοβιετικών ρουβλίων που αποσύρθηκαν από την κυκλοφορία κατά τη διάρκεια της εσθονικής νομισματικής μεταρρύθμισης του 1992 στην αποσχισθείσα Τσετσενική Δημοκρατία της Ιτσκερίας, που πραγματοποιήθηκε από συνεργάτες του Λάαρ μέσω μιας εσθονικής ιδιωτικής εταιρείας, της Maag, χωρίς διαβούλευση με το Κοινοβούλιο.
Πέντε χρόνια αργότερα, το 1999, ο Λάαρ επέστρεψε στη θέση με κύριους στόχους της πολιτικής του να βγάλει την οικονομία από την ύφεση και να οδηγήσει τη χώρα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Παρέμεινε στη θέση μέχρι την παραίτησή του το 2002. Στις 13 Μαΐου 1999, ενώ ήταν πρωθυπουργός, ο Μαρτ Λάαρ μαζί με τον σύμβουλο ασφαλείας Jaan Tross, τον επικεφαλής επαρχίας Robert Lepikson και τον διευθυντή συντονισμού της Κυβέρνησης Eerik-Niiles Kross, χρησιμοποίησαν κυνηγετικό όπλο για να πυροβολήσουν μια φωτογραφία του Edgar Savisaar, ηγέτη του αντιπολιτευόμενου κόμματος Keskerakond. Αργότερα εξήγησε ότι κατά ον πυροβολισμό ενήργησε ως ιδιώτης και όχι ως πρωθυπουργός. Για το γεγονός αυτό ζήτησε συγγνώμη ως πρωθυπουργός και ως αξιωματικός του στρατού.

Αναγνώριση

Ο Λάαρ έχει λάβει πολλά βραβεία στην Εσθονία και άλλες χώρες. Τα αποτελέσματα των ριζικών μεταρρυθμίσεών του έχουν αναγνωρισθεί από το Ινστιτούτο Cato (Cato Institute), το οποίο του απένειμε το «βραβείο Φρίντμαν για την Προώθηση της Ελευθερίας» το 2006.