Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης

Το όνομα

Οι τρεις επίσημες γλώσσες του ISO είναι τα αγγλικά, γαλλικά, και τα ρωσικά. Η ονομασία της οργάνωσης στην γαλλική γλώσσα είναι Organisation internationale de normalisation και στα ρωσικά Международная организация по стандартизации. Σύμφωνα με το ISO, η ονομασία του σε διάφορες γλώσσες θα είχε διαφορετικές συντομογραφίες («IOS» στα αγγλικά, «OIN» στα γαλλικά, κλπ), οπότε η οργάνωση υιοθέτησε το «ISO», όπως είναι συντετμημένη ονομασία της σε σχέση με την ελληνική λέξη ίσος. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεων της σύστασης της νέας οργάνωσης και επιλογής της συντομογραφίας της, η ελληνική αυτή λέξη δεν προκλήθηκε, οπότε αυτή η εξήγηση μπορεί να είναι φανταστική και μεταγενέστερη.
Τόσο το όνομα «ISO», όσο και το λογότυπο είναι σήματα κατατεθέντα και η χρήση τους είναι περιορισμένη.

Διοίκηση

Ο ISO διοικείται  από το Συμβούλιο (ISO Council) που συγκροτείται κάθε δυο χρόνια και φροντίζει για την ορθή λειτουργία του οργανισμού. Το έργο του Συμβουλίου υποστηρίζουν και ενισχύουν Μόνιμες (Council Standing Committees) και Ειδικές Επιτροπές (Ad hoc Advisory Committees), καθώς και οι Επιτροπές CASCO, COPOLCO, DEVCO, οι οποίες παρέχουν καθοδήγηση για συγκεκριμένα ζητήματα. Επιπλέον σε ετήσια συχνότητα συγκαλείται Γενική Συνέλευση (General Assembly) για τη διευθέτηση εσωτερικών ζητημάτων και την αξιολόγηση της πορείας του ISO.

Μέλη

Μέλος  του ISO μπορεί να γίνει το Εθνικό Ίδρυμα Προτυποποίησης κάθε χώρας. Τα υπάρχοντα μέλη ανέρχονται σε 163, η συμμετοχή των οποίων διαφοροποιείται σύμφωνα με την οικονομική κατάσταση κάθε ιδρύματος και διακρίνονται σε Πλήρη Μέλη (Full Members), Μη-πλήρη μέλη (Correspondent members) και Συνδρομητές (Subscriber members), εκ των οποίων μόνο η πρώτη κατηγορία έχει δικαίωμα ψήφου. Ανά πενταετία τα μέλη διαμορφώνουν το στρατηγικό πλάνο το οποίο πρέπει να ακολουθήσει ο οργανισμός. Πολλά από τα ιδρύματα - μέλη του οργανισμού ανήκουν αποκλειστικά στον ιδιωτικό τομέα, άλλα ανήκουν στον ιδιωτικό τομέα αλλά καθοδηγούνται από την κυβέρνηση και κάποια άλλα εντάσσονται στο κυβερνητικό πλαίσιο της χώρας τους. Μεμονωμένα άτομα και επιχειρήσεις μπορούν να συμβάλλουν με ποικίλους τρόπους στον ISO χωρίς να θεωρούνται μέλη.

Συνεργασίες

Ο ISO αναπτύσσει συνεργασίες  με αρκετούς οργανισμούς σε παγκόσμιο επίπεδο, των οποίων τα μέλη ενδέχεται να προσανατολίζονται προς διαφορετικά ενδιαφέροντα. Κάποια από τα μέλη του ανήκουν σε τοπικούς οργανισμούς τυποποίησης, οι οποίοι έχουν αναγνωριστεί από τον ISO, εκπροσωπώντας διάφορες περιοχές. Συγκεκριμένα, συνεργάζεται επίσημα με περισσότερους από 600 διεθνείς και τοπικούς οργανισμούς. Ο ISO σε συνεργασία με τη Διεθνή Ηλεκτροτεχνική Επιτροπή (Electrotechnical Commission - IEC) και τη Διεθνή Ένωση Τηλεπικοινωνιών (International Telecommunication Union - ITU) ίδρυσε την Παγκόσμια Συνεργασία Προτυποποίησης (World Standards Cooperation - WSC) με στόχο την ενίσχυση και την προώθηση της διεθνούς τυποποίησης. Επιπλέον σε διεθνές επίπεδο διατηρεί συνεργατικές σχέσεις με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (World Trade Organization - WTO), τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών (United Nations Organization) και με άλλους οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών που στηρίζουν τις αναπτυσσόμενες χώρες.

Εκδόσεις

Ο ISO παράλληλα με την παραγωγή προτύπων επεκτείνει τη δράση του και εκδίδει εγχειρίδια, περιοδικά και υλικό ποικίλης ύλης και αναπτύσσει βάσεις δεδομένων. Μια από τις βασικές εκδόσεις του ISO αποτελεί το περιοδικό με τίτλο «ISO Focus+», που δημοσιεύεται κάθε μήνα και κάθε τεύχος πραγματεύεται και ένα διαφορετικό θέμα, το οποία συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με τα Διεθνή Πρότυπα.

Έγγραφα του ISO

Τα έγγραφα που παράγονται από τον ISO έχουν πνευματικά δικαιώματα και ο οργανισμός μηνύει για αντίγραφα των περισσοτέρων. Εντούτοις, ο ISO δε μηνύει για τα περισσότερα πρόχειρα αντίτυπα (draft) εγγράφων σε ηλεκτρονική μορφή. Αν και είναι χρήσιμο, πρέπει η χρήση των συγκεκριμένων αντιτύπων να γίνεται με προσοχή, αφού υπάρχει πιθανότητα να γίνουν ουσιαστικές αλλαγές πριν την οριστικοποίηση ενός προτύπου.
Μερικά πρότυπα ISO είναι ελεύθερα διαθέσιμα.
Για παραδείγματα, δείτε: Freely Available Standards και Free Standards2

Προβλήματα κατά τη δεκαετία του 1990

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, ο ISO απέκτησε φήμη του αργού, γραφειοκρατικού και συμφορημένου οργανισμού που δεν επηρεάζεται από ανατροφοδοτήσεις πληροφοριών από τους κατασκευαστές και τους πελάτες τους. Ένα προβληματικό πρόγραμμα ήταν το πολύ μεγάλο σε μέγεθος: Open Systems Iterconnect (Διασύνδεση Ανοιχτών Συστημάτων), το οποίο αποσκοπούσε στην ανάπτυξη ενός υπολογιστικού προτύπου δικτύωσης, αλλά τελικά το 1996 σταμάτησε ύστερα από προβλήματα που εμφανίστηκαν που σχετίζονταν με τη διαλειτουργικότητα και με αντιπαραθέσεις μεταξύ των κατασκευαστών. Η προσοχή αργότερα στράφηκε στην εθελοντικής βάσης, ανοιχτών διεργασιών (open process) και μη κερδοσκοπική Internet Engineering Task Force (IETF), η οποία αναπτύσσει τα πρότυπα που είναι αναγκαία στη λειτουργία του Internet. Όταν η IETF αποδείχθηκε ότι ήταν πολύ αργή, οι κατασκευαστές ξεκίνησαν να χρηματοδοτούν περισσότερο συγκεντρωμένες, συχνοευέλικτες κοινοπραξίες όπως του W3C, ο οποίος είναι ανοιχτός, μη κερδοσκοπικός οργανισμός που διευθύνεται από τον Tim Berners-Lee, στον οποίο αποδίδεται η επινόηση του World Wide Web. Από τότε ο ISO έχει αναλάβει μετρίου μεγέθους αναμορφώσεις για να μειώσει το χρόνο που απαιτείται για να διαδοθούν νέα πρότυπα.
Τα Διεθνή Πρότυπα του ISO δεν είναι σε καμία περίπτωση δεσμευτικά ως προς τις κυβερνήσεις ή τις βιομηχανίες μόνο με τον τίτλο των Διεθνών Προτύπων. Αυτό γίνεται για να επιτρέψει την ύπαρξη καταστάσεων όπου συγκεκριμένοι τύποι προτύπων συγκρούονται με κοινωνικές, πολιτισμικές και νομοθετικές απαιτήσεις. Αυτό επίσης δηλώνει το γεγονός ότι κάθε εθνικός και διεθνής ειδικός που είναι υπεύθυνος για τη δημιουργία τέτοιων προτύπων δε συμφωνούν πάντα και επίσης δε γίνονται όλες οι προτάσεις πρότυπα από ομόφωνη ψηφοφορία. Τα ανεξάρτητα κράτη και τα σώματα για τα πρότυπα τους, παραμένουν οι τελικοί κριτές.