İstisnai asteroitler listesi

Aşağıda Güneş Sistemi'nde bulunan ve büyüklükleri ya da yörüngeleri gibi bir şekilde istisnai olan asteroitlerin bir listesi yer almaktadır. Bu maddenin amaçları doğrultusunda, "asteroit" Neptün yörüngesindeki küçük gezegenleri, cüce gezegen 1 Ceres'i, Jüpiter Truvalarını ve Centaurları kapsamakta, ancak Neptün ötesi nesneleri (Kuiper kuşağındaki, dağınık diskteki veya iç Oort bulutundaki nesneler) içermemektedir. Küçük gezegenlerin sayısal sıraya göre tam listesi için küçük gezegen listesine bakınız. == Arka plan == Asteroitlere küçük gezegen numaraları verilir, ancak tüm küçük gezegenler asteroit değildir. Asteroit kuşağına benzeyen ancak daha uzakta (yaklaşık 30-60 AU) olan Kuiper kuşağındaki nesnelere de küçük gezegen numaraları verilirken, asteroitler çoğunlukla Güneş'ten 2-3 AU arasında ya da Jüpiter'in yörüngesinde Güneş'ten 5 AU uzaklıkta bulunur. Ayrıca, kuyruklu yıldızlar tipik olarak küçük gezegen numaraları altında yer almazlar ve kendilerine özgü adlandırma kuralları vardır. Asteroitlere, yörüngeleri kesin olarak belirlendikten sonra benzersiz bir sıralı tanımlama numarası verilir. Bundan önce, yalnızca sistematik adları ya da 1950 DA gibi geçici adlarıyla bilinirler. == Fiziksel özellikler == === Çapa göre en büyükler === Asteroitlerin boyutlarını gözlemlerden tahmin etmek, düzensiz şekilleri, değişen albedoları ve küçük açısal çapları nedeniyle zordur. Çoğu büyük asteroitin Çok Büyük Teleskop tarafından yapılan gözlemleri 2019-2021 yılları arasında yayınlanmıştır.P. Vernazza et al. (2021) VLT/SPHERE imaging survey of the largest main-belt asteroids: Final results and synthesis. Astronomy & Astrophysics 54, A56As of Jan 2019, good rotational coverage (≥ 4 epochs) had also been obtained for 476 Hedwig and 596 Scheila. Adı Görüntü Çap (km) (Geometrik Ortalama) Boyut (km) Güneş'e olan ortalama uzaklık (AU) Keşif tarihi Kaşif Sınıfı 1 Ceres 50x50pik 964,4 × 964,2 × 891,8 2.766 Piazzi, G. G 50x50pik 572,6 × 557,2 × 446,4 ± 0,2 2.362 Olbers, H. W. V 50x50pik 568×530×450 2.773 Olbers, H. W. B 50x50pik 450×430×424 3.139 de Gasparis, A. C 50x50pik 362×348×310 3.062 Cerulli, V. F 50x50pik 378×336×255 3.095 Goldschmidt, H. C 50x50pik 359×293×253 3.168 Dugan, R. S. C 50x50pik 363×249×191 or 374×248×194 3.485 Pogson, N. R. X 50x50pik 357×255×212 2.643 de Gasparis, A. S 50x50pik 294×280×248 3.149 Ferguson, J. C 50x50pik 3.439 Tempel, E. W. C 50x50pik (if bilobe) 403 × 201 5.235 Kopff, A. D 50x50pik 288×250×225 2.672 Harding, K. L. S 3.059 Charlois, A. 100x100pik M. Pajuelo, Benoit Carry, Frédéric Vachier, Michael Marsset et al. (March 2018) Physical, spectral, and dynamical properties of asteroid (107) Camilla and its satellites, Icarus 309 3.476 Pogson, N. R. C 50x50pik 234×224×225 2.684 Palisa, J. C 50x50pik 279×232×189 ± 10% 2.924 de Gasparis, A. M 50x50pik 255×232×193 2.769 Peters, C. H. F. B 50x50pik 257×211×185 3.108 Goldschmidt, H. C 50x50pik 225×205×195 2.442 Hind, J. R. G 100x100pik ? 3.457 Watson, J. C. C 50x50pik 232×220×176 3.136 de Gasparis, A. C 100x100pik ? (< 200 km) 225×173 3.160 Watson, J. C. C 50x50pik 222×209×183 2.554 Marth, A. S 50x50pik 238×199×182 2.576 de Gasparis, A. G 50x50pik 262×205×164 3.127 C. H. F. Peters Ch 50x50pik 268×234×180 2.386 Hind, J. R. S 50x50pik 205x185x170 2.426 Hencke, K. L. S 3.126 Charlois, A. 3.195 Helffrich, J. C/B 50x50pik 252×191×138 2.720 Goldschmidt, H. F 50x50pik 235×183×153 2.765 Goldschmidt, H. C 100x100pik 3.065 Charlois, A. C 3.135 Peters, C. H. F. C/P/X 100x100pik 3.149 Charlois, A. B 50x50pik 222×182×130 2.385 Graham, A. S 100x100pik 2.772 Wolf, M. S 51x51pik 191×162×144 2.798 Auguste Charlois A-type 51x51pik 178×163×147 2.751 Watson, J. C. C (4:1 rezonans) [tabloya yerleştirmek için 'Güneşten Ortalama Mesafe'ye göre sıralayın] 2.06 (Ana asteroit kuşağının ilk bölgelerini tanımlar) (3:1 resonance) 2.50 (Ana asteroit kuşağının orta bölgelerini tanımlar) (5:2 resonance) 2.82 (Ana asteroit kuşağının dış bölgelerini tanımlar)) (7:3 resonance) 2.95 (2:1 resonance) 3.27 (Asteroit kuşağının en dış bölgesini tanımlar) (1:1 resonance) 5.20 (Truvalı asteroitler-Asteroit kuşağının sonu) Boyut küçüldükçe cisim sayısı hızla artmaktadır. IRAS verilerine göre çapı 120 km'den büyük olan yaklaşık 140 ana kuşak asteroidi vardır, bu da yaklaşık olarak günümüze ulaşan ilkel asteroidler ile ilkel asteroid parçaları arasındaki geçiş noktasıdır. Daha eksiksiz bir liste için boyutlarına göre Güneş Sistemi cisimleri listesine bakınız. İç asteroit kuşağında (2,50 AU'daki 3:1 Kirkwood boşluğunun iç bölgesi olarak tanımlanır) az sayıda büyük asteroit bulunur. Yukarıdaki listede yer alanlardan sadece 4 Vesta, 19 Fortuna, 6 Hebe, 7 Iris ve 9 Metis burada yörüngede bulunmaktadır. (Tabloyu ortalama uzaklığa göre sıralayın.) === En büyükler === Aşağıda ölçülen en büyük kütleli on altı asteroit yer almaktadır."Recent Asteroid Mass Determinations" . Maintained by Jim Baer. Last updated 2010-12-12. Access date 2011-09-02. Asteroit kuşağının tahmini kütlesinin üçte biri olan Ceres, sonraki on beş asteroitin toplamının yarısı kadar büyüktür. Asteroitlerin kütleleri, doğrudan kütle hesaplamasının mümkün olduğu uzay aracı tarafından ziyaret edilmiş veya gözlemlenebilir bir uydusu olan asteroitler hariç, diğer asteroitlerin yörüngelerinde neden oldukları pertürbasyonlardan tahmin edilmektedir. Farklı astrometrik gözlem setleri farklı kütle belirlemelerine yol açar; en büyük sorun tüm küçük asteroitlerin neden olduğu toplam pertürbasyonları hesaba katmaktır. Nominal kütlesi > olan asteroitler Adı Kütle Kesinlik Tüm asteroitlere olan tahmini oranı 1 Ceres 938.35 0.001% (938.34–938.36) 39% 4 Vesta 259.076 0.0004% (259.075–259.077) 10.8% 2 Pallas 204 1.5% (201–207) 8.5% 10 Hygiea 87 8% (80–94) 3.6% 704 Interamnia 35 14% (30–40) 1.5% 15 Eunomia 30 6% (29–32) 1.3% 3 Juno 27 9% (25–29) 1.1% 511 Davida 27 27% (19–34) 1.1% 52 Europa 24 16% (20–28) 1.0% 16 Psyche 23 13% (20–26) 1.0% 532 Herculina ≈ 23 ? ≈ 1% 31 Euphrosyne 17 18% (14–19) 0.7% 65 Cybele 15 12% (13-17) 0.6% 87 Sylvia 14.76 0.4% (14.70–14.82) 0.6% 7 Iris 14 17% (11–16) 0.6% 29 Amphitrite 13 16% (11–15) 0.5% 6 Hebe 12 20% (10–15) 0.5% 88 Thisbe 12 20% (9–14) 0.5% 107 Camilla 11.2 1% (11.1–11.3) 0.5% 324 Bamberga 10 9% (9–11) 0.4% Total 1781 NA 74% Oranlar, asteroit kuşağının toplam kütlesinin 2,39×1021 kg veya (12,4±1,0)×10-10 M☉ olduğunu varsaymaktadır. İlk dördün dışındaki tüm asteroitlerin sıralaması belirsizdir, çünkü tahminler arasında büyük ölçüde farklılaşma vardır. Dawn sondası tarafından incelendikleri için doğru ölçülmüş kütleye sahip en büyük asteroitler (939.3±0.5)×1018 kg kütleye sahip 1 Ceres ve (259.076±0.001)×1018 kg kütleye sahip 4 Vesta'dır. Uyduları olduğu için kütlesi doğru olarak ölçülebilen üçüncü en büyük asteroit (14,76±0,06)×1018 kg ile 87 Sylvia'dır. Kütleleri uydularından ölçülen diğer büyük asteroitler 107 Camilla ve 130 Elektra'dır. Daha eksiksiz bir liste için boyutlarına göre Güneş Sistemi nesneleri listesine bakınız. 423 Diotima gibi diğer büyük asteroitler şu anda sadece tahmini kütlelere sahiptir.Michalak, G. (2001), assumed masses of perturbing asteroids used in calculations of perturbations of the test asteroids. === Dünyadan en parlak görünenler === Sadece Vesta düzenli olarak çıplak gözle görülebilecek kadar parlaktır. Çok karanlık gökyüzünde ideal izleme koşulları altında, keskin bir göz Ceres'in yanı sıra Pallas ve Iris'i de nadir günberi karşıtlıklarında görebilir. Aşağıdaki asteroitlerin tümü, Satürn'ün uydusu Titan'ın en parlak olduğu anda ulaştığı +8,3'ten daha parlak veya ona eşit bir görünür büyüklüğe ulaşabilir; zira Titan, kolayca gözlemlenebilen Satürn'e yakınlığı nedeniyle ilk asteroitin bulunmasından 145 yıl önce keşfedilmiştir. Asteroit kuşağının dış kısmındaki asteroitlerin hiçbiri bu parlaklığa ulaşamaz. Hygiea ve Interamnia bile nadiren 10.0'ın üzerindeki büyüklüklere ulaşır. Bunun nedeni asteroit kuşağının farklı bölümlerindeki spektral tiplerin farklı dağılımlarıdır: en yüksek albedoya sahip asteroitlerin hepsi Mars'ın yörüngesine yakın yerlerde yoğunlaşmıştır ve çok daha düşük albedoya sahip C ve D tipleri dış kuşakta yaygındır. Çok yüksek eksantrikliğe sahip asteroidler maksimum büyüklüklerine nadiren, günberileri Dünya ile Güneş merkezli bir kavuşuma çok yakın olduğunda veya (99942 Apophis, (152680) 1998 KJ9, (153814) 2001 WN5 ve 367943 Duende durumunda) asteroid Dünya'ya çok yakın geçtiğinde ulaşacaktır. Asteroid En parlak olduğundaki görünür büyüklük Yarı büyük eksen (AU) Yörünge eksantrikliği Çap (km) Keşif yılı 99942 Apophis 3.4* 0.922 0.191 0.32 2004 4 Vesta 5.20 2.361 0.089172 529 1807 2 Pallas 6.49 2.773 0.230725 544 1802 1 Ceres 6.65 2.766 0.079905 952 1801 7 Iris 6.73 2.385 0.231422 200 1847 433 Eros 6.8 1.458 0.222725 34 × 11 × 11 1898 6.85 1.711 0.467207 0.93 2001 367943 Duende 7.04 0.910 0.089319 0.04 × 0.02 2012 6 Hebe 7.5 2.425 0.201726 186 1847 3 Juno 7.5 2.668 0.258194 233 1804 18 Melpomene 7.5 2.296 0.218708 141 1852 7.74 1.448 0.639770 0.5 1998 15 Eunomia 7.9 2.643 0.187181 268 1851 8 Flora 7.9 2.202 0.156207 128 1847 324 Bamberga 8.0 2.682 0.338252 229 1892 1036 Ganymed 8.1 2.6657 0.533710 32 1924 9 Metis 8.1 2.387 0.121441 190 1848 192 Nausikaa 8.2 2.404 0.246216 103 1879 20 Massalia 8.3 2.409 0.142880 145 1852 *Apophis bu parlaklığa ancak 13 Nisan 2029'da ulaşacaktır. Tipik olarak 20-22 arasında bir görünür büyüklüğe sahiptir. === En yavaş hızda dönenler === Bu liste, en az 1000 saat veya 412⁄3 gün periyoda sahip bilinen en yavaş dönen küçük gezegenleri içerirken, çoğu cismin dönüş periyodu 2 ila 20 saat arasındadır. Ayrıca yeterince kesin olmayan periyoda (U < 2) sahip küçük gezegenler için Potansiyel olarak yavaş dönenler olarak sınıflandırılmaktadır. # Küçük gezegen tanımı Dönme süresi(hours) Δmag Kalite(U) Yörünge veya aile Tayf tipi Çap(km) Görünür büyüklük(H) Refs 1880 0,6 2 NEO S 0,782 17,9 846 Lipperta 1641 0,30 2 Themis CBU: 52,41 10,26 2440 Educatio 1561 0,80 2 Flora S 6,51 13,1 912 Maritima 1332 0,18 3− Ana kuşak C 82,14 9,30 9165 Raup 1320 1,34 3− Hungaria S 4,62 13,60 1235 Schorria 1265 1,40 3 Hungaria CX: 5,04 13,10 50719 Elizabethgriffin 1256 0,42 2 Eunomia S 3,40 14,65 1234,2 0,69 2 Vestian S 2,96 15,01 288 Glauke 1170 0,90 3 Ana kuşak S 32,24 10,00 1167,4 0,80 2 Ana kuşak C 5,34 15,09 496 Gryphia 1072 1,25 3 Flora S 15,47 11,61 4524 Barklajdetolli 1069 1,26 2 Flora S 7,14 12,90 2675 Tolkien 1060 0,75 2+ Flora S 9,85 12,20 1007,7 0,86 2 Ana kuşak S 1,54 16,43 === En hızlı dönenler === Bu liste, periyodu 100 saniyeden veya 0,027 saatten az olan en hızlı dönen küçük gezegenleri içermektedir. Periyodu oldukça belirsiz olan ve kalitesi 2'den az olan cisimler koyu gri renkle vurgulanmıştır. En hızlı dönen cisimlerin tümü 100 metreden küçük çapa sahip numaralandırılmamış Dünya'ya yakın cisimlerdir (NEO'lar). Kesin periyot çözümüne sahip numaralandırılmış küçük gezegenler arasında 352 saniyelik periyoda sahip 60 metre büyüklüğünde taşlı bir NEO olan (459872) 2014 EK24'ün yanı sıra sırasıyla 0,86 ve 2,25 kilometre çapa ve 1,29 ve 1,95 saatlik periyoda sahip iki ana kuşak asteroidi olan (335433) 2005 UW163 ve (60716) 2000 GD65 bulunmaktadır. # Küçük gezegen tanımı Dönme süresi Δmag Işık eğrisi#Işık eğirisi kalite kodu(U) Yörünge veya aile Spectraltipi Çap(km) Görünür büyüklük(H) Referanslar (saniye) (saat) 2014 RC 16 0,10 n.a. NEO S 0,012 26,80 18 0,74 2 NEO S 0,009 27,70 25 0,52 3 NEO S 0,013 26,80 30 0,30 2 NEO S 0,045 24,10 31 0,22 3 NEO S 0,003 30,00 31 1,30 3 NEO S 0,007 28,20 34 0,13 2 NEO S 0,014 26,60 2008 HJ 43 0,80 3− NEO S 0,021 25,80 43 – n.a. NEO S 0,006 28,40 46 0,20 2− NEO S 0,025 25,40 52 – n.a. NEO S 0,01 27,40 57 0,80 3 NEO S 0,02 25,90 66 0,06 1 NEO S 0,075 23,00 70 1,10 3 NEO S 0,049 23,90 70 – n.a. NEO S 0,075 23,00 77 0,38 3− NEO S 0,027 25,20 78 1,39 3 NEO S 0,037 24,54 78 0,08 2− NEO S 0,011 27,10 79 0,32 2 NEO S 0,039 24,40 80 0,66 3− NEO S 0,094 22,50 82 – n.a. NEO S 0,012 27,00 83 0,92 3 NEO S 0,005 28,90 83 – n.a. NEO S 0,022 25,70 84 0,66 2+ NEO S 0,011 27,20 86 0,46 2+ NEO S 0,033 24,80 90 0,15 2 NEO S 0,062 23,40 93 0,24 2 NEO S 0,016 26,40 96 0,50 3 NEO S 0,075 23,00 96 0,28 2 NEO S 0,026 25,30 96 0,18 2+ NEO S 0,007 28,30 96 0,53 3− NEO S 0,018 26,10 97 1,02 3 NEO F 0,004 30,90 == Yörünge özellikleri == === Ters yönlü yörüngede olanlar === Yörünge eğimleri 90°'den büyük olan küçük gezegenler (mümkün olan en büyük eğim 180°'dir) ters yönlü yörüngede dönerler. Mart 2018 itibarıyla, bilinen 800.000'e yakın küçük gezegenden sadece 99 tanesi ters yönlü küçük gezegendir (bilinen toplam küçük gezegenlerin %0,01'i). Buna karşılık, ters yönlü yörüngeye sahip 2.000'den fazla kuyruklu yıldız vardır. Bu da ters yönlü küçük gezegenleri en nadir grup haline getirmektedir. Bunlar yüksek eğimli asteroidler ya Mars-kesişen (muhtemelen Güneş Sistemi'nden dışarı atılma sürecinde olanlar) ya da damokloidlerdir. Bunlardan bazıları geçici olarak gaz devleri ile ters yönlü rezonansa yakalanırlar. Küçük gezegen tanımı Yörünge eğikliği (°) İlk gözlem/ Keşif tarihi Belirsizlik parametresi Gözlem Sayısı × Gözlem yayı Açıklama Referans Ekim 27, 2017 0 79254 — Eylül 21, 2018 17407 — Ekim 8, 2015 0 38805 — Eylül 30, 2005 1 12200 İyi belirlenmiş bir yörüngeye sahiptir. Haziran 29, 2014 6 96 — Mart 8, 2010 15 — Eylül 13, 2015 0 184680 — Temmuz 13, 2016 2 6075 — Mart 29, 2016 0 91561 — Ağustos 5, 2014 1 8085 — Ocak 20, 2015 39 — Temmuz 26, 2017 8720 — Mayıs 9, 2014 0 95710 — Nisan 16, 2013 220 — Ocak 20, 2013 46716 1254 AU'luk yarı büyük ekseni vardır. Bilinen küçük gezegenler arasında en büyük üçüncü yarı büyük eksene sahiptir. Nisan 14, 2010 0 97888 — 100,482° Haziran 24, 2011 0 364936 — 101,295° Temmuz 6, 2017 1 28014 — 101,381° Aralık 8, 2014 0 23544 — 101,828° Ocak 17, 2013 1400 — 103,396° Mayıs 31, 2008 1 198550 — 105,058° Aralık 18, 2008 0 1608789 — 105,113° Ağustos 14, 2016 0 63879 — 105,226° Nisan 6, 2010 0 9072 — 106,883° Aralık 22, 2012 3 6674 — 107,449° Şubat 27, 2009 1584 — 108,218° Ekim 29, 2017 1638 — 108,328° Kasım 12, 2007 5 2204 — 109,074° Eylül 20, 2011 3 3654 — 110,104° Mayıs 31, 2011 1 234828 — 110,226° Ekim 5, 2005 5 1488 — 110,504° Mayıs 21, 2010 71808 — 112,224° Kasım 1, 2005 4212 Yarı büyük ekseni 837AU'dur. Ancak bu kadar büyük bir yörüngeye göre 81 günlük bir gözlem periyoduna sahiptir. 113,243° Eylül 17, 2017 4 2160 — 2016 LS 114,338° Haziran 27, 2015 0 26688 — 118,243° Aralık 29, 2015 0 33454 — 118,797° Temmuz 28, 2010 2 3535 — 118,970° Eylül 4, 2002 0 648554 Bu dış gezegen kesişen nesnesi bir damocloid ve dağınık disk nesnesidir. 121,179° Ağustos 5, 2010 8 120 — 123,886° Haziran 2, 2010 7 935 — 125,356° Haziran 8, 2013 0 238336 — 128,506° Eylül 29, 2014 4 1334 — 129,246° Şubat 25, 2000 2 42408 Bir Damokloid ve dağınık disk objesi, Neptün dışındaki tüm dış gezegenlerin yörüngesiyle kesişir. 1930'da Ceres'in 0,03 AU yakınına kadar gelmiştir.2008 DG8 and Ceres in 1930 129,820° Şubat 14, 2016 0 23800 — 130,333° Temmuz 5, 2013 0 143510 — 130,505° Temmuz 6, 2005 1 662673 — 133,437° Eylül 1, 2006 4 750 25 günlük veri yayına sahip bir yörüngeye sahip 136,049° Aralık 21, 2012 5 1066 — 137,204° Ocak 2, 2017 3 1785 — 137,668° Ağustos 17, 2009 1 43990 — 138,330° Ekim 9, 2016 704 — 139,682° Aralık 23, 2016 1 50718 — 139,758° Mart 4, 2019 576 — 139,934° Kasım 27, 2014 0 115821 — 140,773° Temmuz 1, 2010 0 330022 9,4 AU'da günberisi vardır. yalnızca 2008 KV42'nin günberisi daha uzaktadır. 141,645° Kasım 24, 2011 108 — 143,912° Ocak 25, 2010 1 35032 — 143,914° Ocak 30, 2010 374596 Nisan 2012'de gerçekleşen 6,1 AU günberi ile 408 AU yarı büyük ekseni vardır. 144,034° Kasım 1, 2012 0 227052 — 144,203° Ekim 23, 2017 68442 — 146,262° Şubat 15, 2010 0 129000 — 146,883° Nisan 18, 2012 0 31408 — 147,767° Aralık 17, 2009 0 195734 — 148,419° Kasım 5, 2016 0 108624 — 148,826° Ağustos 16, 2017 1 45360 — 150,148° Mart 5, 2006 0 62310 q=2,58 AU ve yörünge periyodu=274 yıl 151,816° Haziran 12, 1999 2 905838 Damocloid, Jüpiter-kesişen,Saturn-kesişen,1999 LE31 approaches to Jupiter and Saturn 152,044° Eylül 19, 2017 7590 — 152,136° Kasım 19, 2018 7 351 — 152,326° Mart 3, 2016 0 181965 — 152,438° Şubat 2, 2017 51500 — 154,367° Nisan 29, 2009 0 771834 NEO, Dünya'nın 0,5 AU yakınına gelen bilinen nesneler arasında Dünya'ya göre en yüksek bağıl hıza (79 km/s) sahiptir. Ancak, güneşten 1 AU mesafede bağıl hızı 72 km/s'den azdır, 154,736° Haziran 6, 2013 0 14148 — 154,924° Ekim 11, 2021 3 2510 Neptün ile 3:–2 ortalama hareket yörünge rezonansına yakın, ters yönlü Neptün ötesi nesne, 155,842° Mart 20, 2015 748 — 156,376° Mart 12, 2010 4 2460 — 157,514° Aralık 9, 2015 2 5580 — 158,535° Nisan 29, 2000 2 25960 — 159,092° Aralık 9, 2015 0 21120 — 160,027° Ekim 9, 2012 3 900 — 2019 CR 160,341° Şubat 4, 2019 1 36993 — 20461 Dioretsa 160,428° Haziran 8, 1999 0 256779 8 Haziran 1999'dan 13 Temmuz 2004'e kadar en yüksek eğimli küçük gezegen 160,475° Şubat 25, 2018 0 261726 — 160,735° Mayıs 4, 2017 6844 — 161,695° Haziran 23, 2015 0 119280 — 514107 Kaʻepaokaʻawela 163,022° Kasım 26, 2014 0 74898 Bir Jüpiter eş yörüngelisi, Gezegenlerden herhangi biri ile ters yönlü eş yörüngeli bir asteroitin bilinen ilk örneği, Yıldızlararası bir kökene sahip olabilir, Src 164,601° Eylül 14, 2006 5 2849 — 165,311° Ocak 23, 2006 0 207459 — 165,525° Temmuz 13, 2004 23944 05 Haziran 2007'de Satürn'ün 0,80 AU yakınına geldi, 2004/07/13-2005/11/01 tarihleri arasında bilinen en yüksek eğimli küçük gezegendir. 165,558° Kasım 26, 2013 0 186598 — 167,030° Şubat 28, 2016 26 — 170,324° Eylül 30, 2008 0 1058616 — 170,569° Ekim 26, 2014 34 — 170,764° Şubat 10, 2014 4 1938 — 170,919° Ekim 5, 2018 7 270 — 170,988° Mart 11, 2016 0 18081 — 172,138° Haziran 3, 2006 48 Sadece 2 günlük bir veri yayına sahiptir, ancak çok yüksek bir eğime sahiptir (434620) 2005 VD 172,872° Kasım 1, 2005 0 228965 1 Kasım 2005'ten 1 Haziran 2013'e kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen 175,095° Haziran 1, 2013 6 1075 Bilinen en yüksek eğime sahip küçük gezegen. gözlem sayısı gözlem yayı ile çarpıldığında verilen değer; Hata terimine bağlı olarak daha büyük değerler genellikle daha küçük değerlerden daha tutarlıdır, === Yüksek eğimliler === Küçük gezegen tanımı Eğim keşif tarihi Yorum referanslar 1 Ceres 10.593° 1 Ocak 1801 1 Ocak 1801'den 28 Mart 1802'ye kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen 2 Pallas 34.841° 28 Mart 1802 28 Mart 1802'den 31 Ekim 1920'ye kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen 944 42.525° 31 Ekim 1920 31 Ekim 1920'den 22 Mayıs 1950'ye kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen 1373 Cincinnati 38.949° 30 Ağustos 1935 2 Pallas'tan daha büyük bir eğime sahip olduğu keşfedilen ilk küçük gezegen. 30 Ağustos 1935'ten 14 Haziran 1980'e kadar bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi 1580 Betulia 52.083° 22 Mayıs 1950 22 Mayıs 1950'den 4 Temmuz 1973'e kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen 2938 Hopi 41.436° 14 Haziran 1980 14 Haziran 1980'den 20 Eylül 2000'e kadar bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi (5496) 1973 Yok 67.999° 4 Temmuz 1973 Bir Apollo asteroidi, Mars-kesişen ve +1 km NEO ; 4 Temmuz 1973'ten 8 Ağustos 1999'a kadar bilinen en yüksek eğimli küçük gezegen. 45.794° 17 Ağustos 1998 17 Ağustos 1998'den 19 Ekim 1998'e kadar bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi 51.998° 29 Ekim 2000 50°'den daha büyük bir eğime sahip olduğu keşfedilen numaralandırılmış ilk ana kuşak asteroidi. 72.132° 4 Ocak 2001 Mars-kesişen ve Dünya'ya yakın bir nesne . 77.904° 4 Aralık 2002 Bir damokloid ve dağınık disk nesnesi. Neredeyse bir Uranüs dış otlayıcısıdır. 70.790° 6 Mart 2003 Bir Mars-kesişen, Dünya'ya yakın nesne ve Jüpiter iç-yaklaşan. 64.281° 19 Ekim 1998 1998/10/19-2007/11/01 tarihleri arasındaki bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi 70.725° 9 Haziran 2004 Merkür-kesişen, Mars- kesişen ve Dünya'ya yakın nesne . 68.659° 1 Kasım 2007 1 Kasım 2007'den 26 Eylül 2008'e kadar bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi 74.247° 26 Eylül 2008 26 Eylül 2008'den 8 Mart 2010'a kadar bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi 91.606° 8 Mart 2010 Bilinen en yüksek eğimli ana kuşak asteroidi (yörüngesi henüz tespit edilemedi) === Truvalılar === * Dünya truvalıları : ve . * Mars truvalıları : , 5261 Eureka, , , , , ve aday SL * Jüpiter truvalıları : İlki 588 Aşil 1906'da keşfedildi, toplam 6.000'in üzerinde olduğu tahmin ediliyor. === Dünya'ya en yakın yaklaşımlar === == Ayrıntılı olarak görüntülenenler == === Uzay aracı hedefleri === İsim Çap(km) Keşif Uzay aracı Yıl En yakın nokta/>(km) Asteroit yarıçapına göre en yakın nokta Notlar Landmark(s) 952 Dawn 2014–present 0,80 Dawn, Ceres'in ilk "yakın plan" fotoğrafını Aralık 2014'te çekti ve Mart 2015'te yörüngeye girdi. Bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen ilk olası cüce gezegen, bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en büyük asteroit 529 Dawn 2011–2012 0,76 Dawn, 5 Eylül 2012'de yörüngeden çıktı ve Mart 2015'te geldiği Ceres'e yöneldi. Bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen ilk "dört büyük" asteroit, o sırada bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en büyük asteroit 120×100×80 Rosetta 2010 64,9 10 Temmuz 2010'da uçuşuna başladı. O sırada bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en büyük asteroit 56×24×21 Galileo 1993 152 Yakın geçiş; Dactyl tarafından keşfedildi. Bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen bir uyduya sahip ilk asteroit, o sırada uzay aracı tarafından ziyaret edilen en büyük asteroit 66×48×46 NEAR Shoemaker 1997 49,5 Yakın geçiş O sırada bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en büyük asteroit 13×13×33 NEAR Shoemaker 1998–2001 0 1998 yakın geçiş; 2000 yörüngeye giriş (yörüngede incelenen ilk asteroit); 2001 iniş İlk asteroit inişi, bir uzay aracının yörüngesinde dönen ilk asteroit, bir uzay aracının ziyaret ettiği Dünya'ya yakın ilk asteroit 18,2×10,5×8,9 Galileo 1991 262 Yakın geçiş bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen ilk asteroit 4,6 Rosetta 2008 302 Yakın geçiş ESAtarafından ziyaret edilen ilk asteroit 4,5×~2 Chang'e 2 2012 0,70 Yakın geçiş En yakın asteroit geçişi, Çin tarafından ziyaret edilen ilk asteroit 4,0 Stardust 2002 1230 Yakın geçiş 2,2×0,6 Deep Space 1 1999 12,7 Yakın geçiş; Borrelly kuyruklu yıldızı gözlemlenirken 0,5×0,3×0,2 Hayabusa 2005 0 İniş, geri dönüş ve toprak örnekleri Geri dönen örnekleri olan ilk asteroit, bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen en küçük asteroit, NASA dışı bir uzay aracı tarafından ziyaret edilen ilk asteroit 1,0 Hayabusa2 2018–2019 0 Çoklu iniş/araç, numune getirme Bir asteroit üzerinde ilk araç 0,492 OSIRIS-REx 2018–present 0 Numune örneği Yörüngede incelenen en küçük asteroit, potansiyel olarak tehlikeli nesne === Teleskop veya ışık eğrisiyle yüzeyi çözümlenenler === * 1 Ceres * 2 Pallas * 3 Juno * 4 Vesta * 5 Astraea * 6 Hebe * 7 Iris * 8 Flora * 9 Metis * 10 Hygiea * Koronis family * 12 Victoria * 13 Egeria * 14 Irene * 15 Eunomia * 16 Psyche * 18 Melpomene * 26 Proserpina * 29 Amphitrite * 35 Leukothea * 37 Fides * 51 Nemausa * 52 Europa * 65 Cybele * 87 Sylvia * 89 Julia * 121 Hermione * 130 Elektra * 201 Penelope * 216 Kleopatra * 324 Bamberga * 511 Davida * 925 Alphonsina * 1140 Crimea * 9969 Braille * (33342) 1998 WT24 * 66391 Moshup * (136617) 1994 CC * (285263) 1998 QE2 * (357439) 2004 BL86 === Teleskopla çözülen çoklu sistemler === * 90 Antiope === Kuyruklu yıldız benzeri aktivite === * 2006 VW139 * P/2013 P5 === Parçalanma === * 6478 Galya * S/2013 R3 == Zaman çizelgesi == === Dönüm noktası asteroitler === Name Diameter (km) Discovered Comment 1 Ceres 939 January 1, 1801 Keşfedilen ilk asteroit 5 Astraea 117 December 8, 1845 Orjinal dörtlü sonrası keşfedilen ilk asteroit (38 yıl sonra) 20 Massalia 136 September 19, 1852 Şehir adı verilen ilk asteroit 45 Eugenia 202 June 27, 1857 Adını yaşayan bir insandan alan ilk asteroit 87 Sylvia 261 May 16, 1866 En az bir tane uydusu olduğu tespit edilen ilk asteroit (2005) 90 Antiope 80×80 October 1, 1866 Neredeyse biririnin aynısı iki bileşene sahip çiftli asteroit;Uyarlanabilir optik kullanılarak keşfedilen ilk doğal çiftli (2000) 92 Undina 126 1867 July 7 Son 100 milyon yılın en büyük asteroid-asteroid çarpışmalarından birinde ortaya çıkmıştır. 216 Kleopatra 217×94 April 10, 1880 "kemik" şeklinde, 2 uydulu metalik asteroit 243 Ida 56×24×21 September 29, 1884 Bir uydusu olduğu tespit edilen ilk asteroit 1994 243 Ida I Dactyl 1.4 February 17, 1994 243 Ida'nın uydusu, bir asteroitin ilk onaylanmış uydusu 279 Thule 127 October 25, 1888 Jüpiter ile 3: 4 yörüngesel rezonansta, asteroit kuşağının en dış kenarındaki yörüngede 288 Glauke 32 February 20, 1890 Yaklaşık 1200 saatlik (2 ay) son derece yavaş rotasyon süresi 323 Brucia 36 December 22, 1891 Görsel gözlem yerine astrofotografi yoluyla keşfedilen ilk asteroit 433 Eros 13×13×33 August 13, 1898 Keşfedilen ilk dünya yakını asteroit, en büyük ikinci dünya yakını cisim, radar ile tespit edilen ilk asteroit, yörüngesine girilen ve iniş yapılan ilk asteroit 482 Petrina 23.3 March 3, 1902 Adını bir köpekten alan ilk asteroit 490 Veritas 115 September 3, 1902 Son 100 milyon yılın en büyük asteroid-asteroid çarpışmalarından birinden meydana geldi. 588 Achilles 135.5 February 22, 1906 Keşfedilen ilk Jüpiter truvalısı 624 Hektor 370×195 February 10, 1907 Keşfedilen en büyük Jüpiter truvalısı 719 Albert 2.4 October 3, 1911 Kaybedildikten sonra yeniden bulunan son numaralı asteroit 935 Clivia 6.4 September 7, 1920 Adını bir çiçekten alan ilk asteroit 1090 Sumida 13 February 20, 1928 İngilizce Wikipedia girişi olmayan en küçük numaralı asteroit 1125 China 27 October 30, 1957 Adını bir kişiden ziyade bir kurumdan alan ilk asteroit keşfi 1566 Icarus 1.4 June 27, 1949 Keşfedilen ilk Merkür-kesişen 1902 Shaposhnikov 97 April 18, 1972 Keşfedilen en son ~100+ km çapında asteroit 2309 Mr. Spock 21.3 August 16, 1971 Adını bir kediden alan ilk asteroit 3200 Phaethon 5 October 11, 1983 Uzaydan keşfedilen ilk asteroit; İkizler meteor yağmuru kaynaklı 3753 Cruithne 5 October 10, 1986 Dünya ile ilişkili olağandışı yörünge 4179 Toutatis 4.5×2.4×1.9 January 4, 1989 29 Eylül 2004'te Dünya'ya en yakın noktaya yaklaştı 4769 Castalia 1.8×0.8 August 9, 1989 3B modelleme için yeterli ayrıntıda radarla görüntülenen ilk asteroit 5261 Eureka ~2–4 June 20, 1990 İlk Mars truvalısı 11885 Summanus 1.3 September 25, 1990 Dünyaya yakın bir nesnenin (NEO) ilk otomatik keşfi (29075) 1950 DA 1.1 February 23, 1950 2880'de Dünya'ya çok yakından yaklaşacak, çarpışma olasılığı düşük (8.300'de 1 veya %0,012) 69230 Hermes 0.3 October 28, 1937 2003'te (65 yıl sonra) yeniden değerlendirilene kadar adlandırılmış ancak numaralandırılmamış 99942 Apophis 0.3 June 19, 2004 Torino Ölçeğinde sıralaması birden fazla olan ilk asteroit (sıralaması 2, ardından 4; şimdi 0'a düştü). Daha önce geçici adı 2004 MN4 ile daha iyi biliniyordu. 0.23 December 4, 1997 Çarpma riski Torino Ölçeğinde sıfırdan büyük olan ilk asteroit (1. sıradaydı; şimdi 0'da) 0.030 June 2, 1998 Dünya'nın 800.000 km yakınından geçti 0.1 January 9, 2002 Dünya ile ilişkili olağandışı yörünge 2004 FH 0.030 March 15, 2004 18 Mart 2004'te Dünya'ya 43.000 km yaklaşmadan önce keşfedildi. ~0.003 October 6, 2008 Çarpışmadan önce tespit edilen ilk Dünya çarpanı (7 Ekim 2008'de) ~0.3 October 2010 Keşfedilen ilk Dünya truvalısı 2014 RC ~0.017 September 1, 2014 En hızlı dönüşe sahip asteroit: 16,2 saniye === Aynı zamanda bir kuyruklu yıldız olan numaralandırılmış küçük gezegenler === Adı Kuyruklu yıldız adı Açıklama 2060 Chiron 95P/Chiron Keşfedilen ilk centaur (1977), daha sonrasında ise kuyruklu yıldız geçmişi olduğu bulunmuştur. Halka sistemi olduğu binen iki küçük gezegenden biridir. 4015 Wilson–Harrington 107P/Wilson–Harrington 1992'de 1979 VA adlı asteroidin yörüngesinin kayıp kuyuklu yıldız Wilson–Harrington (1949 III) ile örtüştüğü keşfedilmiştir. 7968 Elst–Pizarro 133P/Elst–Pizarro 1996 yılında ilk def bir kuyruklu yıldız olarak keşfedilmiş ancak daha sonrasında asteroit ile yörüngesinin aynı olduğu bulunmuştur. 60558 Echeclus 174P/Echeclus 2000'de bir centaur olarak keşfedilen cismin 2006 yılında aslında bir kuyruklu yıldız olduğu anlaşılmıştır. 118401 LINEAR 176P/LINEAR (LINEAR 52) Ana kuşak kuyruklu yıldızı–asteroit'in bir koması olduğu 26 Kasım 2005'de anlaşılmıştır. Yukarıda yer alan tablo yalnızca numaralandırılmış hem kuyruklu yıldız hem de asteroit olan cisimleri içermektedir. Henüz numaralandırılmamış cisimlerin de kuyruklu yıldız olduğunun anlaşılabileceği göz önüne alınmalıdır. Buna örnek olarak; ilk kez 2001 OG8 olarak keşfedilen ancak daha sonra bir kuyruklu yıldız olduğu anlaşılan C/2001 OG108 (LONEOS) verilebilir. === Yeniden veya yanlış adlandırılan küçük gezegenler === Modern numaralandırma ve adlandırma kurallarının bulunmadığı erken dönemlerde asteroitler bazı durumlarda henüz yörüngeleri tam anlamıyla bilinmeksizin isimlendirilmiştir. Bazı durumlarda ise aynı cisim için birden fazla isim ataması yapılmıştır. Modern dönem bilgisayarlı yörünge tespiti yapan makinelerin ortaya çıkışıyla bu sorun ortadan kalkmıştır. Bu tarz durumlar nedeniyle bazı asteroitlerin yeniden adlandırılması gerekmiştir. Küçük gezegen adı Tanım 330 Adalberta 18 Mart 1892'de Max Wolf tarafından geçici olarak "1892 X" adıyla keşfedilen bir nesne, 330 Adalberta olarak adlandırıldı, ancak daha sonra kayboldu ve asla bulunamadı. 1982'de, gözlemlenen cismin bir yıldız olduğu ve nesnenin hiçbir zaman var olmadığı belirlendi. 330 Adalberta adı ve numarası daha sonra 2 Şubat 1910'da yine Max Wolf tarafından keşfedilen ve geçici olarak A910 CB olarak adlandırılan başka bir asteroit için yeniden kullanıldı. 525 Adelaide ve 1171 Rusthawelia 14 Mart 1904'te Max Wolf tarafından keşfedilen A904 EB nesnesinin adı 525 Adelaide idi ve daha sonra kayboldu. Daha sonra, 3 Ekim 1930'da Sylvain Arend tarafından keşfedilen 1930 TA nesnesine 1171 Rusthawelia adı verildi. Bilgisayar öncesi o günlerde, bunların tek ve aynı nesne olduğu 1958 yılına kadar anlaşılamadı. Cisme verilen Rusthawelia adı korunarak keşif Arend'e atfedildi; 525 Adelaide adı, 21 Ekim 1908'de Joel Hastings Metcalf tarafından keşfedilen 1908 EKa nesnesi için yeniden kullanıldı. 715 Transvaalia ve 933 Susi H.E. Wood tarafından 22 Nisan 1911'de keşfedilen 1911 LX nesnesine 715 Transvaalia adı verildi. 23 Nisan 1920'de 1920 GZ nesnesi keşfedildi ve 933 Susi olarak adlandırıldı. 1928'de bunların tek ve aynı nesne olduğu anlaşıldı. Transvaalia adı korunarak 933 Susi adı ve numarası, 10 Şubat 1927'de Karl Reinmuth tarafından keşfedilen 1927 CH nesnesi için yeniden kullanıldı. 864 Aase ve 1078 Mentha Max Wolf tarafından 13 Şubat 1917'de keşfedilen A917 CB nesnesine 864 Aase adı verildi ve 7 Aralık 1926'da Karl Reinmuth tarafından keşfedilen 1926 XB nesnesine ise 1078 Mentha adı verildi. 1958'de bunların tek ve aynı nesne olduğu keşfedildi. 1974'te bu sorun, cisme verilen 1078 Mentha adını koruyarak ve 30 Eylül 1921'de Karl Reinmuth tarafından keşfedilen 1921 KE nesnesi için 864 Aase adını ve numarasını yeniden kullanılmasıyla çözüldü. 1095 Tulipa ve 1449 Virtanen 24 Şubat 1928'de Karl Reinmuth tarafından keşfedilen 1928 DC nesnesine 1095 Tulipa adı verildi ve 20 Şubat 1938'de Yrjö Väisälä tarafından keşfedilen 1938 DO nesnesine 1449 Virtanen adı verildi. 1966'da bunların tek ve aynı nesne olduğu keşfedildi. 1449 Virtanen adı tutuldu ve 1095 Tulipa adı ve numarası, Karl Reinmuth tarafından 14 Nisan 1926'da keşfedilen 1926 GS nesnesi için yeniden kullanıldı. 1125 China ve 3789 Zhongguo 25 Ekim 1928'de Zhang Yuzhe (YC Chang) tarafından keşfedilen 1928 UF nesnesine 1125 China adı verildi ve daha sonra bu cisim kayboldu. Daha sonra, nesnesi 30 Ekim 1957'de Purple Mountain Gözlemevi'nde keşfedildi. Başlangıçta bu keşfin yanlış bir şekilde 1928 UF nesnesinin yeniden keşfi olduğuna inanılıyordu. 1125 China adı ve numarası daha sonra nesnesi için yeniden kullanıldı ve 1928 UF kayıp olarak kaldı. 1986'da, nesnesi keşfedildi ve 1928 UF'nin gerçek yeniden keşfi olduğu kanıtlandı. Bu nesneye yeni numara ve 3789 Zhongguo adı verildi. Zhongguo, pinyin harf çevirisiyle Mandarin Çincesinde "Çin" anlamına gelir. Asteroit 1317 ve 787 Moskva 20 Nisan 1914'te GN Neujmin tarafından keşfedilen 1914 UQ nesnesine 787 Moskva adı verildi (ve bu adı bugüne kadar koruyor). 19 Mart 1934'te C. Jackson tarafından keşfedilen 1934 FD nesnesine 1317 sıra numarası verildi. 1938'de GN Neujmin, asteroid 1317 ve 787 Moskva'nın tek ve aynı nesne olduğunu buldu. 1317 sıra numarası daha sonra 1 Eylül 1935'te Karl Reinmuth tarafından keşfedilen 1935 RC nesnesi için yeniden kullanıldı; o nesne artık 1317 Silvretta olarak biliniyor. === Dönüm noktası adlandırmalar === Asteroitlerin isimlendirilmesinde ilk olarak kadın isimleri kullanılması geleneği benimsenmiş ancak daha sonrasında bu kural gevşetilmiştir. Bu kuralın bozulduğu, klasik veya latin dönemden kaynaklı olmadan isimlendirilen ilk cisim 64 Angelina'dır. Keşfedildiği araştırma merkezinin adını almıştır. Bir kadın ismi olmayan ilk adlandırma ise 139 Juewa (Çince bir deyiş) veya 141 Lumen (bir kitap adı) asteroitleri için yapılmıştır. Bir asteroit için verilen ilk erkek ismi ise 903 Nealley'dir. 2001 yılı itibarıyla henüz bir isimlendirme yapılmayan en düşük asteroit numarasına sahip cisim ise 'dir. == Dönüm noktası numaralar == Bazı önemli numaraların hangi asteroide atanacağı konusu çeşitli tartışmalara neden olmuştur. Bunlardan belki de en önemlisi Pluto'ya atanan 10000 numarasıdır. Aşağıdaki liste asteroit olmayan bazı cisimleri de içermektedir. == Ayrıca bakınız == * Asteroit madenciliği * Asteroit Yönlendirme Misyonu (önerilen NASA görevi) * Centaur (küçük gezegen) * Aten asteroitleri * Amor asteroitleri * Apollo asteroitleri listesi * İnsana atfen adlandırılan küçük gezegenler listesi * Yere atfen adlandırılan küçük gezegenler listesi * Venüs-kesişen küçük gezegenler listesi * Dünya-kesişen küçük gezegenler listesi * Jüpiter-kesişen küçük gezegenler listesi * Mars- kesişen küçük gezegenler listesi * Merkür-kesişen küçük gezegenler listesi * Neptün-kesişen küçük gezegenler listesi * Satürn-kesişen küçük gezegenler listesi * Güneş sistemindeki nesnelerin kütleye göre listesi * Uranüs-kesişen küçük gezegenler listesi * Astronomik cisimler listesi * Dağınık disk * Küçük Güneş Sistemi Cismi * ʻOumuamua == Kitaplar == * Dictionary of Minor Planet Names, 5th ed.: Prepared on Behalf of Commission 20 Under the Auspices of the International Astronomical Union, Lutz D. Schmadel, == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * Listeler ve çizimler: Küçük Gezegenler * PDS Asteroid Veri Arşivi * SBN Küçük Gövdeler Veri Arşivi * NASA Yakın Dünya Nesnesi Programı * Küçük Nesneler Hakkında Büyük Haberler * Asteroitler ve Göktaşları Hakkında Son Haberler * Kategori:Asteroit listeleri Kategori:Asteroitler Kategori:Asteroit taslakları Kategori:Küçük gezegenler