Gallarate

Gallarate (Lombardca: Galaraa), kuzeybatı İtalya'da Lombardiya Bölgesi'nde, Varese ili'ne bağlı bir şehir ve bir komün. == Tarihçe == Şehir Galliler tarafından kurulmuştur. Sonra Romalılar Galya'yı işgal edince Roma idaresine geçmiştir. Romalıların "Galya Cisalpina" bölgesini ele geçirmesi sırasında hazırlanan belgelerde Gallarate'nin önemli bir "vicus (köy)" olarak ismi geçmektedir. Batı Roma İmparatorluğu yıkılıp kuzeybatı İtalya Frankların eline geçtiğinde bu şehirde (günümüzde hala Santa Maria Basilikası'nın yanında bir kısım yıkıntıları bulunan) orijinal antik Romalı surlarının kalıntılarının bir kısmı üzerine yeni bir şato yapılmıştır. Bu şatonun günümüzde bulunmamakla beraber şatonun mevkiine atıf yapan "Via Postcastello" Sokağı bulunmaktadır. Milano "Visconti Sülalesi" kurucusu ve Milano başpiskoposu olan Ottone Visconti antik Roma kalesi olan "Castelseprio"'yu yıktırdıktan sonra Gallarte şehrini, kurduğu büyük "Seprio Kontluğu"nun merkezi yaptı. Visconti Hanedanı Milano'da hüküm sürdüğü dönemde Gallarate çok refahlı yıllar yaşadı. Şehir büyük imar projelerine sahne oldu. Gallarte'nin bir endüstriyel şehir olmasının başlangıcı bu döneme rastlamaktadır. İtalyan Millî Arşivlerinde bulunan belgelere göre Gallarate pamuklular, perdelik kumaşlar, keten kumaşlar ve genel dokuma alanında İtalya ve yabancı ülkeler pazarları için üretim ve ticaret merkezi olmuştu. Şehirdeki Rosnatı, Reina, Masera, Palazzi, Macchi, Curioni, Mari ve Guenzatı adlı asıl ve tacir aileleri bu dönemde önemli oldular. Visconti ve Torriani aileleri arasında çıkan çatışmalar "Desio Muharabesi"ne yol açtı ve bunun sonunda Visconti ailesi üstün çıktı. Fakat bu sırada Gallarate şehri yabancı hükümü altına girdi. Böylece 1450'den ta 18. yüzyıl sonuna kadar Gallarte önce İspanyol, sonra Fransız, sonra yine İspanyol ve onları takiben Avusturya hakimiyeti altında kaldı. Bu politik istikrarsızlık döneminde bazı İtalyan güçlü asıl aileleri (Bentivoglio, Pallavicino, Caraçcıolo, Altemps, Visconti, Castelbarco vb.) Gallarate'yi kendilerinin bir malikanesiymiş gibi sömürdüler. Gallarate 1859'da İtalya Krallığı idaresi altına geçti. 1860 sonlarında bir İtalya Krallığı kararnamesi ile Gallarate'ye "Şehir (Citta d'İtalie)" şeref statüsü verildi. 19. yüzyıl ikinci yarısında kuzey İtalya'da ortaya çıkan sanayi devrimi sırasında 20-30 yıl içinde Gallarate büyük bir endüstri merkezi oldu. Özellikle tekstil endüstrisi bu şehirde gelişip şehre gayriresmî olarak "İtalya'nın Manchesterı" unvanı kazandırdı. Bu dönemde Gallarate'de sosyal gelişmeler ve özellikle işçi sınıfının ezilmesine karşı reaksiyon şehirde büyük sosyal karışıklarla yankılar gördü. Gallarate endüstri merkezi olmayı 20. yüzyılda korudu ve şehir özellikle güney İtalya'dan işçi göçüne hedef oldu. Fakat 1970'lı yıllardan sonra ekonomik gelişmeler, özellikle tekstil sanayinin büyük rekabet görmesi ile Avrupa'da çökmesi, Gallarte'de büyük ekonomik buhran yarattı. Şehrin büyük sanayi tesisleri kapılarını kapattılar. Şehirdeki büyük bacalı fabrika binaları ve eski "Liberty" mimarı stilli binaların çoğu yıkılmakla beraber hala da şehirde bu şekil yapı örnekleri hemen görülebilmektedir. Şehir büyük işsizliğe de sahne oldu. 20. yüzyıl sonları ve 21. yüzyılda şehirde önemli istihdam alanı hizmet sektörü ve ticaret sektörü oldu. Şehir büyük Milano şehri için birkaç katlı kapalı alışveriş-merkezleri ve şehir dışı büyük otoparklı ticaret satış alanlarının geliştiği bölge oldu. == Coğrafi konumu == Gallarte şehri düzlük bir arazide kurulmuştur. Ortasından "Arnette Deresi" Bazen adı Arno Deresi olarak da verilir geçer. Komüne bağlı Crenna semti ve Ronchi kuzeyinde tepeler bulunur. Komünün güney-doğusundan ise "Rile Deresi" geçer. Kent Varese, Leveno ve Semplon Tüneli için Arona'ya giden demiryollarının kavşağındadır. Şehrin 10 km batısında Vizzola'da "Ticino Nehri" üzerinde kurulu bir baraj ve hidroelektrik santralı bulunmaktadır. Kent Milano'nun havaalanı olan Malpensa Havalimanı'na 5 km mesafededir. == Nüfus gelişimi == Gallarate'nin belediye sınırları içinde nüfusu (30.11.2010 itibarıyla) 51.668 kişidir. 19\. yüzyıl ve 20. yüzyılda Gallarate'nin nüfusunun gelişmesi şu gösterimde izlenebilir:Kaynak: Italyanca Wikipedia "Gallarate" maddesi Kişi Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:455 height:373 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:50000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1861 text:1861 bar:1871 text:1871 bar:1881 text:1881 bar:1901 text:1901 bar:1911 text:1911 bar:1921 text:1921 bar:1931 text:1931 bar:1936 text:1936 bar:1951 text:1951 bar:1961 text:1961 bar:1971 text:1971 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 PlotData= color:barra width:20 align:left bar:1861 from:0 till: 9658 bar:1871 from:0 till: 10233 bar:1881 from:0 till: 11297 bar:1901 from:0 till: 15398 bar:1911 from:0 till: 21922 bar:1921 from:0 till: 22398 bar:1931 from:0 till: 23560 bar:1936 from:0 till: 24505 bar:1951 from:0 till: 29728 bar:1961 from:0 till: 35477 bar:1971 from:0 till: 43685 bar:1981 from:0 till: 47259 bar:1991 from:0 till: 44977 bar:2001 from:0 till: 46361 PlotData= bar:1861 at: 9658 fontsize:S text: 9.658 shift:(-8,5) bar:1871 at: 10233 fontsize:S text: 10.233 shift:(-10,5) bar:1881 at: 11297 fontsize:S text: 11.297 shift:(-10,5) bar:1901 at: 15398 fontsize:S text: 15.398 shift:(-10,5) bar:1911 at: 21922 fontsize:S text: 21.922 shift:(-10,5) bar:1921 at: 22398 fontsize:S text: 22.398 shift:(-10,5) bar:1931 at: 23560 fontsize:S text: 23.560 shift:(-10,5) bar:1936 at: 24505 fontsize:S text: 24.505 shift:(-10,5) bar:1951 at: 29728 fontsize:S text: 29.728 shift:(-10,5) bar:1961 at: 35477 fontsize:S text: 35.477 shift:(-10,5) bar:1971 at: 43685 fontsize:S text: 43.685 shift:(-10,5) bar:1981 at: 47259 fontsize:S text: 47.259 shift:(-10,5) bar:1991 at: 44977 fontsize:S text: 44.977 shift:(-10,5) bar:2001 at: 46361 fontsize:S text: 46.361 shift:(-10,5) TextData= fontsize:S pos:(20,20) text:Kaynak - ISTAT == Ekonomi == Gallarate şehri Varese ile Milano arasında bir endüstri merkezidir. 1980'li yıllara kadar şehrin ana sanayii tekstil ve konfeksiyondu. "İtalya'nın Manchester'i" lakabını taşımaktaydı. Ancak bu dönemden sonra bu sektörde ortaya çıkan rekabetle Avrupa'da konumlanmış tekstil sanayi büyük kayıplar verdi. Böylece Gallarate şehri de o dönemden beri bir ekonomik kriz içinde yaşayıp şehrin ekonomik bazının değişmesi için büyük gayretler sarfetmesi gerekti. Gallarate şehrinin bu gayretleri genellikle şehrin Lombarıya bölgesinin ve Milano şehrinin en büyük havalimanı olan Milano-Malpensa Havalimanı'na yakınlığı gerçeğine bağlanmıştır. Şehir bu kaynağı kulanarak büyük bir ikmal merkezi olmayı planlamıştır. Bu hedefle şehir enfrastruktürünü ve lojistik kanallarını yenileştirip geliştirmeyi hedef almıştır. Bu hedefe uyarak şehir Air Europe Volareweb, Air Canada ve Blue Panorama gibi hava uçak şirketlerinin; Hupac ve Swiss SBB Cargo demiryolu nakliyat şirketlerinin ve Yamamay ve Parah gibi çok uluslu şirketlerin ana idare merkezlerinin Gallarate'de yerleşmelerini sağlamıştır. Fakat 2002'den itibaren şehir bazı gerilemelere de şahit olmuştur: 2002'de Milupa şirketinin başka bir merkeze nakli ve 2007'de "Orlando" şirketinin iflas etmesi. Ayrıca Gallarate'de, çok önemli bir ağır sanayi mamulü olan sanayi kazanları üreten ve bu konuda dünya lideri olan "Ansaldo Çaldaie S.p.A" şirketinin bağlı olduğu "Sofiter SpA" holding şirketinin genel merkezi bulunmaktadır. Expo 2015'in Milano'da yapılması ve bu büyük serginin Gallarate şehri komşusu olan Rho'da kurulan yeni sergi ve fuar sahasında yapılması kararı Gallarate şehrine ve Milano- Malpensa havaalanına yeni ekonomik fırsatlar doğurması beklenmektedir. Şehirde diğer bir ekonomik gelişme de birçok çok-katlı alışveriş merkezlerinin açılması olmuştur. == Görülebilecek turistik yerler == Gallarate'da görülebilecek turistik yerler şunlardır: *S. Pietro Kilisesi: Yapimi 11. yüzyıl ile 13. yüzyıl donemlerinde. Bazi Gotik kisimlar bulunmaktadır. Kilisenin içinde oratdan bir koridor bulunmaz. 1844'te millî bir anit olarak ilan edilmiştir. *Sant'Antonio Abate Kilisesi: Barok mimari stilinde *Madonna di Campagna Dinsel Siginak Kilisesi: Yapimi 17. yüzyıl baslari *San Zenone Kilisesi: Yapimi 18. yüzyıl *San Rocco Kilisesi: Yapimi 16. yüzyıl == Komşu komünler == Gallarate komünü şu komünlerle sınır komşusudur:Arsago Seprio, Besnate, Busto Arsizio, Cardano al Campo, Casorate Sempione, Cassano Magnago, Cavaria con Premezzo, Samarate == Resimler == sol|20pxGallarate Dosya:Crocetta Gallarate 1.jpg |Gallarate - merkezde istavroz aniti Dosya:San Pietro Gallarate 2.jpg|Gallarate - S. Pietro Kilisesi Dosya:Chiesa di San Zenone Gallarate.jpg |Gallarate - San Zenone Kilisesi Dosya:Chiesa di Sant'Antonio abate (Gallarate).jpg|Gallarate - Sant'Antonio Abate Kilisesi Dosya:Stazione di Gallarate.jpg|Gallarate - Tren Gari Dosya:Crenna.jpg|Gallarate civarinda Crenna Tepesi == Ayrıca bakınız == *Varese ili *Lombardiya == Kaynakça == * Italyanca Wikipedia "Gallarate" maddesi == Dış bağlantılar == * Gallarate Belediyesi resmi websitesi Kategori:Lombardiya'daki şehirler ve kasabalar Kategori:Varese ili belediyeleri