Çalabaş, Ardahan

{{Türkiye köy bilgi kutusu |ad = Çalabaş |harita = Ardahan in Turkey.svg |harita boyut = |harita açıklama = Ardahan'ın konumu |raptiye_harita = Türkiye Ardahan |raptiye_etiket_konum = |raptiye_harita_boyu = 250 |raptiye_harita_açıklaması = Çalabaş'ın Ardahan'daki konumu | latd = 40 | latm = 57 | lats = 41 | latNS = N | longd = 42 | longm = 53 | longs = 39 | longEW = E |il = Ardahan |ilçe = Merkez |bölge = Doğu Anadolu Bölgesi |yüzölçümü = |yüzölçümü_ref = |rakım = 2044 |rakım_ref = |nüfus = 328 |nüfus yoğunluğu = |nüfus_ref = |nüfus_yıl = 2022 |alan kodu = 0478 |plaka kodu = 75 |posta kodu = 75110 |website = }} Çalabaş, Ardahan ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür. == Tarihçe == Çalabaş bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. 1886 tarihli Rus nüfus tespitinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de Çalabaş (Чалабаш / چلەباش) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 772. Çalabaş köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Artaani'de yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Ancak bu yer adı yayımlanmış eski Osmanlı kayıtlarında geçmemektedir. Çalabaş adı geç dönemde ortaya çıkmış olabilir. Türkçede Ardahan olarak bilinen Artaani bölgesi, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresi sırasında köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. 1886 yılında köyde 75 kişi yaşıyordu ve bu nüfus Sünni Kürtlerden oluşuyordu. Ancak köyde varlığı bilinen kilise, buranın daha önce bir Hristiyan yerleşmesi olduğunu göstermektedir.Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, Tiflis, 2018, s. 201, ISBN 9789941478178. Çalabaş köyünde 1896 yılında 84 kişi, 1906 yılında 113 kişi tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 112, ISBN 9786052100271. Çalabaş köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca köy Türkiye'ye bırakıldı. Çalabaş köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinin Göle kazasının Hoçovan nahiyesine bağlıydı.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 772. 1940 genel nüfus sayımında köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 345 kişiden oluşuyordu. Ancak Hoçovan nahiyesi bu tarihte Ardahan kazasına bağlanmıştı.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 349. 1965 genel nüfus sayımında Çalabaş köyünün nüfusu 694 kişiye çıkmıştı ve bu nüfus içinde 149 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 355. == Coğrafya == Köy, Ardahan il merkezine 35 km uzaklıktadır. == Nüfus == Yıllara göre köy nüfus verileri Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 328 2021 346 2020 344 2019 329 2018 322 2017 316 2016 327 2015 330 2014 345 2013 348 2012 354 2011 356 2010 358 2009 369 2008 382 2007 372 2000 347 1990 577 1985 823 ==Kaynakça== == Dış bağlantılar == * Kategori:Ardahan merkez belde ve köyleri