Adana Vilayeti

Adana Vilayeti, Osmanlı Devleti vilayetidir. 1869 yılında kurulmuştur.Tahir Sezen "Osmanlı yer adları" sf. 6, T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü (2006). == Tarihi == 1869 yılında Adana, Halep Vilayeti'nden ayrılarak müstakil bir vilayet olmuştur. 1871 yılında vilayet içinde Adana Belediyesi kurulmuştur. I. Dünya Savaşı'ndan sonra vilayet ahalisi Adana Vilayeti Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'ni kurmuşlardır. Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla Adana Vilayeti yerini Adana, İçel, Mersin, Kozan ve Cebel-i Bereket illerine bırakmıştır. == Sancakları == 1869-1877 arası vilayetin sancakları Adana Sancağı, Payas Sancağı, Kozan Sancağı, İçil SancağıAhmed Lûtfî Efendi, Vak’a-Nüvis Ahmed Lûtfî Efendi Tarihi XII, (Hzr. Münir Aktepe) Ankara 1989, s. 46. 1877-1888 arası vilayetin sancakları Adana Sancağı, Cebel-i Bereket Sancağı,Cebelibereket Sancağı ve Rahime Hatun (Türkçe). Ali Rıza ÖNDER. Kozan Sancağı, İçil Sancağı 1888-1922 arası vilayetin sancakları Adana Sancağı, Cebel-i Bereket Sancağı, Kozan Sancağı, Mersin Sancağı,Tarihçe (Türkçe). Mersin İl Kültür ve Turizm Bakanlığı. İçil Sancağı * Adana Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı merkez sancak. Sancağa bağlı kazalar Karaisalı ve Hamidiye (Ceyhan) kazalarıdır.Devlet-i Aliyye-i Osmaniyye’nin Bin Üçyüz Onüç Senesine Mahsus İstatistik-i Umumîsi, İstanbul, Alem Matbaası, 1316/1900. * Mersin Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı sancak. Sancağa bağlı kazalar Mersin ve Tarsus kazalarıdır. 1888 yılında vilayete bağlı bir sancak olmuştur. * Cebel-i Bereket Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı sancak. Sancağa bağlı kazalar Cebel-i Bereket (Yarpuz), İslahiye, Payas (Dörtyol), Osmaniye, Hassa ve Bahçe kazalarıdır. 1877 yılında Payas Sancağı'nın kaldırılması ile kurulmuştur. * Kozan Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı sancak. Sancağa bağlı kazalar Sis (Kozan), Kars-ı Zülkadiriyye (Kadirli), Haçin (Saimbeyli) ve Feke kazalarıdır. * İçil Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı sancak. Sancağa bağlı kazalar İçil (Silifke), Ermenek, Mut, Gülnar ve Anamur kazalarıdır. * Payas Sancağı, Adana Vilayeti'ne bağlı sancak. 1877 yılında kaldırılıp yerine Cebel-i Bereket Sancağı sancağı kurulmuştur. == Nüfus == Nüfus Nüfus Nüfus Adana Adana Adana Yıl Nüfus +/- 1864 335.500 - 1884 367.100 9,42% 1890 402.400 9,62% 1891 403.400 0,25% 1900 422.400 4,71% 1910 489.000 15,77% 1920 493.500 0,92% Y & G Y & G Y & G Y & G Y & G Y & G Y & G 1867 yılında vilayet içinde 139.480'i Müslüman ve 21.690'ı Gayrimüslim olmak üzere toplam 156.170 kişi yaşamaktadır. 1892 yılında vilayet içinde 345.551'i Müslüman ve 44.951'i Gayrimüslim olmak üzere toplam 390.502 kişi yaşamaktadır. 1897 yılında vilayet içinde 1.629 köy bulunup 404.929 kişi yaşamaktadır.Kırım ve Kafkasya'dan Adana Vilayeti'ne Yapılan Göç ve İskanlar (1869–1907) (Türkçe). Yrd. Doç. Dr. Hilmi Bayraktar. Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Adana Vilayeti 1914 nüfusu Kaza Müslüman Ortodoks Rum Ermeni Katolik Ermeni Protestan Toplam Adana 71,617 3.104 14.956 888 1.006 93,217 Ceyhan 16.068 110 229 13 36 16,538 Karaisalı 27.771 - 20 - - 27,791 Yumurtalık 6.694 60 520 - - 7,274 Adana Sancağı 122.150 3.274 15.725 901 1.042 144.820 Kozan 20.763 - 3.859 62 146 24,830 Haçin 16.972 - 11,042 1,103 1.405 30,525 Feke 13,170 1.879 2.308 - 632 17,989 Kars 16.989 16 1.108 - 99 18.212 Kozan Sancağı 67.894 1.895 18.317 1.165 2.282 91.556 Cebelibereket 13,193 16 675 4 80 13,969 Dörtyol 15,495 272 6.672 3 366 22.845 Islahiye 10,927 - 500 - - 11.427 Bahçe/Bulanık 14,643 - 3.691 - 600 18,934 Hassa 8,810 33 770 269 285 10,337 Cebelibereket Sancağı 63.068 321 12.308 276 1.331 77.512 Mersin 27,844 2.273 790 42 68 31,434 Tarsus 60.947 774 2.929 122 313 65,701 Mersin Sancağı 88.791 3.047 3.719 164 381 97.135 İçel 34.628 1.210 334 - - 36,172 Anamur 31.768 725 - - - 32,502 Gülnar 20.668 457 7 - - 21,212 Mut 14.970 108 - - - 15,308 İçel Sancağı 102.034 2.500 341 - - 105.194 Adana Vilayeti 443.937 11.037 50.480 2.511 5.036 516.217 == Galeri == Adana Vilayet — Memalik-i Mahruse-i Shahane-ye Mahsus Mukemmel ve Mufassal Atlas (1907).jpg|(1907) Harita. == Kaynakça ==