1993

1993 (MCMXCIII) cuma günü başlayan bir yıldır. == Olaylar == * 1 Ocak ** Avrupa'nın "tek pazar düşü" gerçekleşti. Kuzey Kutbu'ndan Akdeniz'e, Avrupalılar pasaportsuz seyahat edebilecek. ** Çekoslovakya dağıldı. Slovakya ve Çekya kuruldu. * 3 Ocak - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Bush ve Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin, ilk nükleer silah indirimi anlaşmasını imzaladılar. *20 Ocak - Bill Clinton, Amerika Birleşik Devletleri'nin 42. Başkanı olarak yemin etti . * 24 Ocak - Cumhuriyet Gazetesi yazarı Uğur Mumcu, Ankara'daki evinin önünde bulunan arabasına konan bomba ile öldürüldü. *26 Ocak - Václav Havel, Çek Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı seçildi. *29 Ocak - Muhsin Yazıcıoğlu, MÇP'den ayrılıp Büyük Birlik Partisini kurdu. *12 Mart - 1993 Bombay saldırıları: Hindistan'ın Bombay kentinde birkaç bomba patladı, 257 kişi öldü ve yüzlercesi yaralandı. *8 Nisan - Kuzey Makedonya Birleşmiş Milletler'e kabul edildi . * 12 Nisan - PTT'den sağlanan 64Kbps kapasiteli kiralık hat ile, ODTÜ'deki yönlendiriciler kullanılarak, Amerika Birleşik Devletleri'nde NSFNet'e ilk internet bağlantısı gerçekleştirildi. * 16 Mayıs - Türkiye Büyük Millet Meclisi'de yapılan 3. tur oylama sonucunda Süleyman Demirel, Türkiye'nin 9. cumhurbaşkanı seçildi ve aynı gün görevine başladı. *24 Mayıs - Eritre, Etiyopya'dan bağımsızlığını kazandı. *28 Mayıs - Eritre ve Monako Birleşmiş Milletler'e girdi. * 2 Temmuz - Sivas Madımak Oteli yakıldı. Otelde bulunan kişilerden 37'si yanarak öldü. * 5 Temmuz - Erzincan ilinin Kemaliye ilçesine bağlı Başbağlar Köyü'nde PKK tarafından Başbağlar Katliamı gerçekleştirildi. * 13 Temmuz - İstanbul'da 34. Uluslararası Matematik Olimpiyatı düzenlendi. *19 Ekim - Benazir Butto ikinci kez Pakistan başbakanı oldu. *1 Kasım - Avrupa Birliği'ni resmen kuran Maastricht Antlaşması yürürlüğe girdi. *2 Aralık - Kolombiyalı uyuşturucu baronu Pablo Escobar, polis tarafından vurularak öldürüldü. == Doğumlar == === Ocak === * 6 Ocak - Jesús Corona (1993 doğumlu futbolcu), Porto için oynayan Meksikalı millî futbolcu * 8 Ocak - Emre Öztürk, Türk yüzücü * 11 Ocak - Mahmut Orhan, Türk DJ ve prodüktör * 12 Ocak ** Zayn Malik, İngiliz şarkıcı, söz yazarı, DJ ** Akane Saito, Japon futbolcu * 19 Ocak - Gülşah Duman, Türk basketbolcu * 21 Ocak - Chiara Pierobon, İtalyan bisikletçi (ö. 2015) * 28 Ocak - Ezgi Şenler, Türk oyuncu === Şubat === * 4 Şubat - Isolda Dychauk, Rus kökenli Alman oyuncu * 10 Şubat - Salih el-Yezidi, Katarlı futbolcu * 15 Şubat ** Geoffrey Kondogbia, Valensiya forması giyen Fransız futbolcu ** Romain Achilli, Fransız futbolcu * 18 Şubat - Abel Luciatti, Arjantinli futbolcu * 23 Şubat - Bauırjan İslamhan, Kazak futbolcu * 25 Şubat - Adam Zajíček, Çek voleybolcu * 27 Şubat - Gong Seung Yeon, Güney Koreli oyuncu * 28 Şubat - Andre Hoffmann, Alman futbolcu === Mart === * 3 Mart - Ravil Netfullin, Rus futbolcu * 4 Mart - Ahmet Düverioğlu, Ürdünlü basketbolcu * 5 Mart - Rafael Fiziev, Kırgız dövüşçü *9 Mart-Suga (müzisyen) Güney Koreli rapçi,söz yazarıdır. * 15 Mart - Paul Pogba, Fransız futbolcu * 20 Mart - Sloane Stephens, Amerikalı tenisçi === Nisan === * 13 Nisan - Daan Myngheer, Belçikalı bisikletçi (ö. 2016) * 26 Nisan - Gizem Örge, Türk voleybolcu === Mayıs === * 9 Mayıs - Ryosuke Yamada, Japon oyuncu ve şarkıcı * 13 Mayıs - Debby Ryan, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı * 14 Mayıs - Miranda Cosgrove, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı * 21 Mayıs - Matías Kranevitter, Arjantinli futbolcu * 25 Mayıs - Caleb Ruminer, Amerikalı oyuncu * 27 Mayıs - Nazlıcan Parlak, Türk futbolcu === Haziran === * 6 Haziran - Fatma Nur Kaptanoğlu, Türk yazar * 2 Haziran - Melis Sezer, Türk millî tenisçi * 20 Haziran - İrem Karamete, Türk eskrimci * 22 Haziran - Loris Karius, Union Berlinli kaleci * 26 Haziran - Ariana Grande, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı * 30 Haziran - Zaine Francis-Angol, Antigua ve Barbudalı futbolcu === Temmuz === * 3 Temmuz - Kerem Demirbay, Alman futbolcu * 5 Temmuz - Karim Tarfi, Belçikalı futbolcu * 6 Temmuz - Anđelka Tomašević, Sırp manken * 8 Temmuz - Zeynep Bastık, Türk şarkıcı ve oyuncu * 20 Temmuz - Atınç Nukan, Türk futbolcu * 26 Temmuz - Taylor Momsen, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu * 26 Temmuz - Elizabeth Gillies, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu * 26 Temmuz - Ferda Yıldız, Türk basketbolcu * 28 Temmuz - Ferhat Arıcan, Türk jimnastikçi === Ağustos === * 4 Ağustos - Hüseyin Demirli, Azeri asker * 6 Ağustos - Özgenur Yurtdagülen, Türk voleybolcu * 13 Ağustos - Jonathan Vervoort, Belçikalı futbolcu * 14 Ağustos - Diane Rouxel, Fransız oyuncu * 26 Ağustos - Robert Schick, Alman futbolcu * 29 Ağustos - Sora Amamiya, Japon oyuncu ve seslendirme sanatçısı * 29 Ağustos - Liam Payne, İngiliz şarkıcı ve söz yazarı === Eylül === * 1 Eylül **Melike Yalçınkaya, Türk basketbolcu **Soner Dikmen, Türk futbolcu **Tion Wayne, İngiliz rapçi ve DJ **Mario Lemina, Gabonlu millî futbolcu **Jan Kliment, Çek futbolcu **Sergio Rico, PSG forması giyen İspanyol kaleci **William Troost- Ekong, Nijeryalı millî futbolcu **Federico Barba, İtalyan futbolcu * 3 Eylül ** Dominic Thiem, Avusturyalı tenisçi ** Andrea Tovar, Kolombiyalı model * 7 Eylül **Rosemary Arauz, Honduraslı manken **Vladimir Rodić, Karadağlı futbolcu * 8 Eylül **Magdalena Eriksson, İsveçli millî defans oyuncusu **Amanda Zahui, İsveçli profesyonel basketbolcu **Piotr Parzyszek, Polonyalı futbolcu * 9 Eylül **Sarah Logan, Amerikalı profesyonel güreşçi **Pablo Insua, İspanyol futbolcu * 13 Eylül - Niall Horan, İrlandalı şarkıcı ve gitarist * 17 Eylül - Meliha İsmailoğlu, Türk voleybolcu * 24 Eylül - Cemre Gümeli, Türk oyuncu === Ekim === * 1 Ekim ** Elizabeta Burg, Hırvat manken ** Serenay Aktaş, Türk oyuncu ve futbolcu * 4 Ekim - Lucas Reiber, Alman oyuncu * 8 Ekim - Garbiñe Muguruza, İspanyol tenisçi * 15 Ekim - Abdülmecid Ahundov, Azeri asker * 18 Ekim - Zarina Diyas, Kazak tenisçi * 25 Ekim - Ediz Yıldırımer, Türk yüzücü * 26 Ekim - Dimitris Pelkas, Yunan futbolcu === Kasım === * 2 Kasım - Joe Henderson, İngiliz futbolcu * 15 Kasım - Paulo Dybala, Arjantinli futbolcu === Aralık === * 3 Aralık - Kyle Jean-Baptiste, Amerikalı oyuncu (ö. 2015) * 8 Aralık - AnnaSophia Robb, Amerikalı oyuncu * 19 Aralık - Iker Muniain, İspanyol futbolcu * 22 Aralık - Sergi Darder, Katalan futbolcu * 25 Aralık - Hamide Kurt, kısa mesafe koşucusu Türk paralimpik atlet * 25 Aralık - Emiliano Buendía, Arjantinli futbolcu * 29 Aralık - Octávio, Brezilyalı futbolcu == Ölümler == === Ocak === * 5 Ocak - Nicholas Mayall, Amerikalı astronom (d. 1906) * 6 Ocak ** Dizzy Gillespie, Amerikalı caz trompetçisi, vokalist ve besteci (d. 1917) ** Rudolf Nureyev, Rus dansçı (d. 1938) * 13 Ocak - René Pleven, 68. Fransa Başbakanı (d. 1901) * 15 Ocak - Annemarie von Gabain, Alman dilbilimci, türkolog ve sinolog (d. 1901) * 20 Ocak - Audrey Hepburn, İngiliz- Hollandalı sinema oyuncusu (d. 1929) * 21 Ocak - Felice Borel, İtalyan futbolcu ve teknik direktör (d. 1914) * 22 Ocak - Kobo Abe, Japon yazar (d. 1924) * 24 Ocak ** Uğur Mumcu, Türk gazeteci, araştırmacı ve yazar (d. 1942) ** Thurgood Marshall, Amerikalı avukat (d. 1908) * 26 Ocak - Axel von dem Bussche, Alman asker (d. 1919) * 27 Ocak - André the Giant, Fransız profesyonel güreşçi ve oyuncu (d. 1946) * 28 Ocak ** Helen Sawyer Hogg, Kanadalı gök bilimci (d. 1905) ** Anatoliy Parfyonov, Olimpiyat şampiyonu Sovyet güreşçi (d. 1925) * 29 Ocak - Lars Larsson, Olimpiyat şampiyonu İsveçli atlet (d. 1911) * 30 Ocak - Aleksandra, Yugoslavya Konsort Kraliçesi (d. 1921) === Şubat === * 5 Şubat ** Hans Jonas, Alman filozof (d. 1903) ** Joseph L. Mankiewicz, Amerikalı yapımcı ve yönetmen (d. 1909) ** Adnan Kahveci, 37. Türkiye Cumhuriyeti Maliye ve Gümrük Bakanı (d. 1949) * 6 Şubat - Arthur Ashe, Amerikalı tenisçi (d. 1943) * 9 Şubat - Renç Koçibey, Türk motor sporları yarışçısı (d. 1942) * 10 Şubat - Maurice Bourgès-Maunoury, 76. Fransa Başbakanı (d. 1914) * 11 Şubat - Robert William Holley, Amerikalı biyokimyacı (d. 1922) * 12 Şubat - James Bulger, İngiliz cinayet kurbanı çocuk (d. 1990) * 16 Şubat - Peter Molloy, İngiliz futbolcu ve teknik direktör (d. 1909) * 17 Şubat ** Hans Baur, Alman pilot (d. 1897) ** Eşref Bitlis, 36. TSK Jandarma Genel Komutanı (d. 1933) * 18 Şubat ** Allen Montgomery Lewis, 1. Saint Lucia Genel Valisi (d. 1909) ** Kerry Von Erich, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1960) * 20 Şubat - Ferruccio Lamborghini, İtalyan araba üreticisi (d. 1916) * 24 Şubat - Bobby Moore, İngiliz futbolcu ve teknik direktör (d. 1941) * 25 Şubat - Eren Özker, Türk kukla sanatçısı (d. 1948) * 27 Şubat - Lillian Gish, Amerikalı oyuncu (d. 1893) * 28 Şubat - Ishiro Honda, Japon yönetmen (d. 1911) === Mart === * 3 Mart - Albert Bruce Sabin, Polonyalı-Amerikalı bilim insanı (d. 1906) * 4 Mart - Miguel de Molina, İspanyol Flamenko sanatçısı (d. 1908) * 12 Mart - Wang Zhen, Çinli asker ve siayetçi (d. 1908) * 14 Mart - Muhammed Natsir, 5. Endonezya Başbakanı (d. 1908) * 17 Mart - Helen Hayes, Amerikalı oyuncu (d. 1900) * 20 Mart - Polykarp Kusch, Alman-Amerikalı fizikçi (d. 1911) * 22 Mart - Samiha Ayverdi, Türk mütefekkir ve mutasavvıf yazar (d. 1905) * 23 Mart - Robert Crichton, Amerikalı yazar (d. 1925) * 27 Mart - Charlie Keever, Amerikalı cinayet kurbanı çocuk (d. 1980) * 31 Mart - Brandon Lee, Amerikalı oyuncu (d. 1965) === Nisan === * 3 Nisan ** Pinky Lee, Amerikalı komedyen (d. 1907) ** Viktor Avbelj, 4. Slovenya SC Başbakanı (d. 1914) * 8 Nisan - Marian Anderson, Amerikalı şarkıcı (d. 1897) * 11 Nisan - Rahman Nabiyev, 2. Tacikistan Devlet Başkanı (d. 1930) * 17 Nisan - Turgut Özal, 8. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı ve 19. Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı (d. 1927) * 19 Nisan ** Sabahattin Kudret Aksal, Türk şair ve yazar (d. 1920) ** David Koresh, Amerikalı tarikat lideri (d. 1959) * 18 Nisan - Elisabeth Frink, İngiliz heykeltraş (d. 1930) * 23 Nisan - Bertus Aafjes, Hollandalı şair (d. 1914) * 27 Nisan - Godfrey Chitalu, Zambiyalı futbolcu (d. 1947) * 28 Nisan - Diva Diniz Corrêa, Brezilyalı deniz zoologu (d. 1918) * 29 Nisan - Mick Ronson, İngiliz gitarist, besteci (d. 1946) * 30 Nisan - Cantinflas, Meksikalı komedyen ve oyuncu (d. 1911) === Mayıs === * 1 Mayıs - Pierre Bérégovoy, 90. Fransa Başbakanı (d. 1925) * 9 Mayıs - Carolina Henriette MacGillavry, Hollandalı kimyager ve kristalograf (d. 1904) * 26 Mayıs - Ulvi Yenal, Türk futbolcu, teknik direktör ve spor yöneticisi (d. 1908) === Haziran === * 5 Haziran - Conway Twitty, Amerikalı şarkıcı (d. 1933) * 7 Haziran ** Kurt Weitzmann, Alman-Amerikalı sanat tarihçisi (d. 1904) ** Dražen Petrović, Hırvat basketbolcu (d. 1964) * 12 Haziran - Ekrem Koçak, Türk atlet (d. 1931) * 13 Haziran ** Gérard Côté, Kanadalı maraton koşucusu (d. 1913) ** Ewald Dytko, Polonyalı futbolcu (d. 1914) * 15 Haziran - James Hunt, İngiliz Formula 1 pilotu (d. 1947) * 19 Haziran - William Golding, İngiliz roman yazarı ve şair (d. 1911) * 20 Haziran - György Sárosi, Macar futbolcu ve teknik direktör (d. 1912) * 22 Haziran - Pat Nixon, 37. Amerika Birleşik Devletleri First Lady'si (d. 1912) * 26 Haziran - Ruth von Mayenburg, Avusturyalı gazeteci, yazar ve casus (d. 1907) === Temmuz === * 1 Temmuz - Gert Hofmann, Alman yazar (d. 1931) * 2 Temmuz ** Asım Bezirci, Türk yazar, eleştirmen, şair ve çevirmen (d. 1927) ** Nesimi Çimen, Türk halk ozanı (d. 1931) ** Metin Altıok, Türk şair ve yazar (d. 1940) ** Muhlis Akarsu, Türk halk ozanı (d. 1948) ** Behçet Aysan, Türk şair ve tıp doktoru (d. 1949) * 4 Temmuz - Anne Shirley, Amerikalı oyuncu (d. 1913) * 7 Temmuz ** Aleks Buda, Arnavut tarihçi (d. 1910) ** Rıfat Ilgaz, Türk şiir, roman ve öykü yazarı (d. 1911) * 9 Temmuz - Henry Hazlitt, Amerikalı gazeteci (d. 1894) * 18 Temmuz - Jean Negulesco, Fransız yönetmen ve senarist (d. 1900) * 28 Temmuz - Cemal Madanoğlu, Türk korgeneral (d. 1907) * 31 Temmuz - I. Baudouin, Belçika Kralı (d. 1930) === Ağustos === * 10 Ağustos - Euronymous, Norveçli müzisyen (d. 1968) * 12 Ağustos - Tekin Arıburun, Türk asker ve siyasetçi (d. 1908) * 15 Ağustos - Macit Gökberk, Türk felsefeci (d. 1908) * 19 Ağustos - Donald Kerst, Amerikalı fizikçi ve akademisyen (d. 1911) * 20 Ağustos - Tony Barton, İngiliz futbolcu ve teknik direktör (d. 1937) * 28 Ağustos - Edward Palmer Thompson, İngiliz tarihçi ve barış aktivisti (d. 1924) === Eylül === * 4 Eylül - Hervé Villechaize, Fransız oyuncu (d. 1943) * 5 Eylül - Samim Kocagöz, Türk yazar (d. 1916) * 9 Eylül - Maurice Yaméogo, 1. Yukarı Volta Devlet Başkanı (d. 1921) * 12 Eylül - Raymond Burr, Kanadalı oyuncu (d. 1917) * 20 Eylül - Erich Hartmann, Alman pilot (d. 1922) * 24 Eylül - Bruno Pontecorvo, İtalyan asıllı Sovyet nükleer fizikçi (d. 1913) * 25 Eylül - Ümit Yılbar, Türk gitarist (d. 1966) * 27 Eylül - Jiuli Şartava, 2. Abhazya Özerk Cumhuriyeti Başkanı (d. 1944) === Ekim === * 2 Ekim - William Berger, Avusturya asıllı Amerikalı oyuncu (d. 1928) * 6 Ekim - Nejat Eczacıbaşı, Türk kimyacı ve sanayici (d. 1913) * 7 Ekim - Wolfgang Paul, Nobel ödüllü Alman fizikçi (d. 1913) * 15 Ekim ** Leonid Kvasnikov, Rus kimya mühendisi ve casus (d. 1905) ** Aydın Sayılı, Türk bilim insanı (d. 1913) * 17 Ekim - Criss Oliva, Amerikalı müzisyen (d. 1963) * 21 Ekim - Melchior Ndadaye, 4. Burundi Devlet Başkanı (d. 1953) * 22 Ekim ** Said Mohamed Jaffar, 2. Komorlar Devlet Başkanı (d. 1918) ** Bahtiyar Aydın, Türk asker (d. 1946) * 25 Ekim - Vincent Price, Amerikalı oyuncu (d. 1911) * 26 Ekim ** Siyami Ersek, Türk hekim (d. 1920) ** Neşe Alten, Türk öğretmen (d. 1972) * 31 Ekim ** Federico Fellini, İtalyan film yönetmeni (d. 1920) ** Berna Moran, Türk edebiyat eleştirmeni ve akademisyen (d. 1921) ** River Phoenix, Amerikalı oyuncu (d. 1970) === Kasım === * 1 Kasım - Severo Ochoa, Nobel ödüllü İspanyol-Amerikalı doktor ve biyokimyager (d. 1905) * 4 Kasım - Cem Ersever, Türk asker (d. 1950) * 7 Kasım - Yuri Osmanov, Kırım Tatarı bilim insanı (d. 1941) * 15 Kasım - Evelyn Venable, Amerikalı oyuncu (d. 1913) * 16 Kasım - Lucia Popp, Slovak opera sanatçısı (d. 1939) * 20 Kasım - Aykut O. Antmen, Türk şair, araştırmacı ve yazar (d. 1969) * 21 Kasım - Bruno Rossi, İtalyan deney fizikçisi (d. 1905) * 22 Kasım - Anthony Burgess, İngiliz yazar ve eleştirmen (d. 1917) === Aralık === * 2 Aralık - Pablo Escobar, Kolombiyalı uyuşturucu kaçakçısı (d. 1949) * 4 Aralık ** Mehmet Nabi İnciler, Türk mayfa (d. 1938) ** Frank Zappa, Amerikalı gitarist, şarkıcı, besteci (d. 1940) * 6 Aralık ** Sergi Cikia, Gürcü dilbilimci (d. 1898) ** Don Ameche, Amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1908) * 7 Aralık ** Félix Houphouët-Boigny, 1. Fildişi Sahili Devlet Başkanı (d. 1905) ** Abidin Dino, Türk ressam ve yazar (d. 1913) * 9 Aralık - Danny Blanchflower, Kuzey İrlandalı futbolcu ve teknik direktör (d. 1926) * 12 Aralık - József Antall, 53. Macaristan Başbakanı (d. 1932) * 14 Aralık - Myrna Loy, Amerikalı oyuncu (d. 1905) * 16 Aralık - Kakuei Tanaka, 40. Japonya Başbakanı (d. 1918) * 17 Aralık - Bobby Davidson, İskoç futbol hakemi (d. 1928) * 20 Aralık ** William Edwards Deming, Amerikalı mühendis, istatistikçi ve profesör (d. 1900) ** Hulusi Kentmen, Türk oyuncu (d. 1912) * 27 Aralık - Meliton Kantaria, Sovyet-Gürcü asker (d. 1920) * 30 Aralık - İhsan Sabri Çağlayangil, Türk siyasetçi ve diplomat (d. 1908) * 31 Aralık - Zviad Gamsahurdia, 1. Gürcistan Cumhurbaşkanı (d. 1939) == 1993 Nobel ödülünü kazananlar == * Barış : Nelson Mandela, F. W. de Klerk * Edebiyat : Toni Morrison * Fizik : Russell Hulse, Joseph Taylor * Kimya : Kary Mullis, Michael Smith * Tıp : Richard J. Roberts, Phillip Allen Sharp