Ankara Üniversitesi Gözlemevi

Ankara Üniversitesi Gözlemevi, 1959 yılında Ahlatlıbel, Ankara'da, astrofizikçi Prof. Dr. Egbert Adriaan Kreiken tarafından kurulmuştur. Şu an gözlemevinde 4'ü sabit 9 optik teleskop ve 1 tane Radyo teleskobu bulunmaktadır. Gözlemevinde kullanılan eski gözlem araçlarının sergilendiği Rasathane Müzesi ve gece gözlem gruplarının kalabildiği Gözlemci Konutları bulunmaktadır. == Tarihçe == küçükresim|sol|Güneş Saati 1954 yılında Ankara'da gözlemsel astronomiyi başlatmak amacıyla Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi'ne bağlı bir gözlemevi kurulması kararlaştırıldı. Fakülte kentin merkezinde ve geceleri ışık kirliliğinden etkilendiği için gözlemevinin ulaşımı kolay, ışık kirliliğinden uzak, yılda yaklaşık 300 açık gözlem gecesine sahip Gölbaşı'na bağlı Ahlatlıbel mevkiinde yapılması kararlaştırıldı. 1955 yılında projenin hazırlanmaya başlanmasıyla ancak 1959 yılında gözlemevinin, 1 merkez bina ve 3 gözlem binasının temeli atıldı. Gözlemevi, 26 Ağustos 1963'te Uluslararası bir Astronomi toplantısı ile resmi olarak açıldı. Gözlemevi bir radyo teleskop, 15 cm çaplı bir astograf ve Coude teleskop ile gözlemlere başlamıştır. == Gözlem araçları == === Teleskoplar === ==== T80 Prof. Dr. Berahitdin Albayrak Teleskobu ==== *Açıklık: 800 mm *Odak oranı: f/7 *Odak uzaklığı: 5600 mm *Görüntü ölçeği: 37 yaysn/mm *Üretici: ASA (Astro Systeme Austria) Gözlemevinde bulunan en büyük çaplı teleskoptur. Tayfçekeri bulunmaktadır. ==== T40 Kreiken Teleskobu ==== küçükresim|sağ|T40 Kreiken Teleskobu ve Kubbesi *Açıklık: 406 mm (16") *Odak oranı: f/10 *Odak uzaklığı: 4000 mm *Görüntü ölçeği: 51 yaysn/mm *Üretici: Meade Instruments Corp., California küçükresim|sağ|T40 Kreiken Teleskop Binası Adını gözlemevinin kurucusu olan Prof. Dr. Egbert Adriaan Kreiken'den alır. 406 mm açıklığa sahip bu teleskop ile genellikle çift yıldız ve değişen yıldızların fotoelektrik ışık-ölçüm gözlemleri yapılmaktadır. Apogee ALTA U47+ CCD kamerası, 1024x1024 13 mikron piksel E2V CCD47-10 arkadan aydınlatmalı yongası, OPTEC IFW filtre tekerleği, Johnson UBVRI – Strömgren uvbyHbeta – RGB filtreleri ve çeşitli göz mercekleri vardır. Teleskop bilgisayar kontollü veri aktarımı yapar. ==== T35 Teleskopu ==== küçükresim|sağ|T35 Teleskop Binası *Açıklık : 356mm (14") *Odak Oranı : f/10 *Odak Uzunluğu : 3556mm *Üretici: Meade Instruments Corp., California 2011 yılında eski Maksutov binasına kurulmuştur. 356 mm açıklığa sahip bu teleskop ile çift ve değişen yıldızların ışık ölçüm gözlemleri yapılması planlanmaktadır. ==== T30 Maksutov Teleskobu ==== küçükresim|sağ|T30 Teleskop Binası *Açıklık:300 mm. *Odak Oranı:f/16 *Odak Uzunluğu:4800 mm. *Görüntü Ölçeği:43 yaysn/mm *Üretici :E. Popp Tele-Optik, Zürih 300 mm açıklağa sahip bu teleskop ile genellikle çift yıldız ve değişen yıldızların fotoelektrik ışık-ölçüm gözlemleri yapılmaktadır. Optec SSP-5A fotoelektrik ışıkölçeri, standart 1 mm açıklıklı diyaframı, Johnson UBV filtreleri, motorize filtre sürgüsü vardır. Teleskop bilgisayar kontollü veri aktarımı yapar.2011 yılı içerisinde yeni binasına taşınacaktır. ====T15 Coude Teleskobu ==== küçükresim|sağ|Coude Teleskobu küçükresim|sağ|Coude Teleskop binası *Açıklık: 150 mm *Odak oranı: f/15 *Odak uzaklığı: 2250 mm *Görüntü ölçeği: 92 yaysn/mm *Üretici: ZEISS-Oberkochen, Württemberg Adını montaj biçiminden alır. Coude tarzı teleskoplarda teleskop ne tarafa çevirilerse çevrilsin gözlemcinin konumu hep sabittir. 150 mm açıklığa sahip bu teleskop ile genellikle Güneş lekeleri gözlenir. Teleskop ayrıca gözlemevi tarafından düzenlenen popüler- eğitsel halk günlerinde de kullanılır. Teleskopta Güneş leke gözlemleri için Güneş projeksiyon merceği ve ekranı, Contarex fotoğraf makinesi, Lyott H-alfa monokromatörü, çeşitli filtreler ve göz mercekleri bulunur. ==== Diğer teleskoplar ==== Popüler ve eğitsel astronomi etkinliklerinde kullanılmak üzere; =====Meade LX200 8"===== 3 adet bulunmaktadır. *Açıklık :203 mm (8") *Odak Oranı : f/10 *Odak Uzunluğu : 2000 *Üretici: Meade Instruments Corp., California =====Meade ETX125 5"===== *Açıklık : 127 mm (5") *Odak Oranı : f/15 *Odak Uzunluğu : 1900 mm *Üretici: Meade Instruments Corp., California =====TAD Bresser RB60 ===== 2 adet bulunmaktadır. *Açıklık : 60 mm *Odak Uzunluğu : 700 mm *Üretici: Meade Instruments Corp., California =====Bresser Mars Explorer ST70 ===== *Açıklık : 70 *Odak Uzunluğu : 700 *Üretici: Meade Instruments Corp., California ===== SolarMax II Güneş Teleskobu ===== *Açıklık : 60 *Odak Uzunluğu : 400 *Üretici: Meade Instruments Corp., California ===== Bresser Messier NT-130/1000 ===== *Açıklık : 130 *Odak Uzunluğu : 1000 *Üretici: Bresser Group of Companies, Almanya === Radyo teleskop === küçükresim|sağ|Radyo Teleskop Daha önceleri radyo bölgedeki dalgaları yakalayıp gözlem yapmak için kullanılan bu teleskop şu an faal durumda değildir. (Bkz. Radyo teleskoplar) === Meteoroloji istasyonu === Gözlemevinde hava sıcaklığı, nem oranı gibi hava parametrelerini ölçen bir meteoroloji istasyonu bulunmaktadır. Rasathane Meteo == Coğrafya == Ankara Üniversitesi Gözlemevi, İncek Bulvarı üzerinde, Or-An Köprüsünden (Konya Yolu) 2 km uzaklıkta Ahlatlıbel mevkiindedir. sahip gözlemevinin rakımı 1256 metredir. == Ulaşım == Kızılay, Güvenpark'tan kalkan 190, 191, 192, 194 sefer sayılı EGO otobüsleri ile veya Ulus, Bentderesi'nden kalkan İncek dolmuşları ile ulaşılabilinir. Otobüs hareket saatleri yazlık ve kışlık tarifeye göre değişmektedir. == Yönetim == === Müdür === * Prof. Dr. Selim O. Selam === Müdür Yardımcısı === * Prof. Dr. Fehmi Ekmekçi === Yönetim Kurulu === * Prof. Dr. Selim O. Selam * Prof. Dr. Yılmaz Akdi * Prof. Dr. Tevhide Kargın * Prof. Dr. Fehmi Ekmekçi * Yrd. Doç. Dr. Hakan V. Şenavcı == Ayrıca bakınız == * Ankara Üniversitesi, Astronomi ve Uzay Bilimleri * Türkiye'deki gözlemevleri listesi * Dünya'daki Gözlemevlerinin Listesi * Gözlemevi == Notlar == == Dış bağlantılar == * Ankara Üniversitesi * Ankara Üniversitesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü Web Sitesi * Ankara Üniversitesi Gözlemevi Web Sitesi * Ankara Üniversitesi Astronomi Araştırma Topluluğu Web Sitesi Kategori:Türkiye'deki gözlemevleri Kategori:Radyo teleskoplar Gözlemevi Kategori:Ahlatlıbel, Çankaya Kategori:Ankara'daki cumhuriyet dönemi yapıları Kategori:Çankaya'daki yapılar