Çin'deki etnik gruplar listesi

Çin Halk Cumhuriyeti'nin 56 resmî etnik grubu, Çin hükûmeti "Millî Bölge Özerkliği" (民族区域自治/民族區域自治) adlı siyasetini takip ederek vatandaşlarını etnik gruplarına bölerek belli bölgelerde ayrıcalık haklarını tanımaktadır. Gruplarının hangi etnik grubuna bağlı olacağına karar veren yönetim işlemlerine "Millet Tanımlama İşlemleri" (民族识别工作/民族識別工作) denilmektedir. Qing Hanedanı döneminden Çin Cumhuriyeti'nin başlarına kadar "Beş Millet" (五族) tabiri kullanılmıştır. 1935'te yapılan araştırmalarına göre Çin'de 400 civarında etnik grubun mevcut olduğu "tespit" edilmiştir. Ancak "Millet Tanımlama İşlemleri" çalışmasıyla Hanlar ve 55 azınlık grupları olmak üzere 56 etnik gruba resmî statü kazandırılmıştır. Hanlar dışındaki 55 etnik gruba yoğun bir şekilde oturdukları bölgeyi "Bölgesel Özerklik" alanı olarak ayırma hakkı, kendi alfabesi ve kendi dilini kullanma hakkı, belli bir miktarda mülkiyet hakkı, belli bir ölçüde emniyet ve milisi teşkil etme hakları, bölgede geçerli olan kanunları çıkarma hakkı ve eğitimde kontenjan hakları verilmektedir. Günümüzde sadece Çin'in yerlisi konumunda olanlar azınlık grup olarak sayılmakla beraber, II. Dünya Savaşı'nından sonra Çin kıtasında kalmış Japonlar ile Hong Kong'un ilhak edilmesiyle Çin Halk Cumhuriyeti vatandaşı olmuş İngilizler ve Portekizliler azınlık grubu sayılmamaktadır. Tayvan (Çin Cumhuriyeti)'da çok sayıda bulunan yerli etnik gruplar Gaoşan () adı atlında birleştirilmektedir. Tayvan'da ise aynı gruplar 13 gruba ayrılmaktadır. == Çin Halk Cumhuriyeti Hükümeti'nin tanıdığı etnik gruplar == Aşağıdaki liste, Çin Halk Cumhuriyeti'nin resmî olarak tanıdığı 56 etnik grubu içerir. Bu tanınmış grupların arasında 1954 yılında 34 grup, sonra 1964 yılında 54 etnik grup vardı; en son eklenen etnik grup ise 1979 yılında listeye eklenmiş Jino etnik grubudur. Aşağıdaki gruplar, nüfuslarına göre listelenirler: A Han Çinlisi1 Han HA %91,6474 1.220.844.520 1.139.773.008 1.042.482.187 1954 Zhuang Zhuang ZH %1,2700 16.926.381 16.187.163 15.489.630 1954 Hui2 Hui HU %0,7943 10.586.087 9.828.126 8.602.978 1954 Mançu Man MA %0,7794 10.387.958 10.708.464 9.821.180 1954 Uygur Uygur UG %0,7555 10.069.346 8.405.416 7.214.431 1954 Miao3 Miao MH %0,7072 9.426.007 8.945.538 7.398.035 1954 Yi Yi YI %0,6538 8.714.393 7.765.858 6.572.173 1954 Tujia Tujia TJ %0,6268 8.353.912 8.037.014 5.704.223 1964 Tibetli4 Zang ZA %0,4713 6.282.187 5.422.954 4.593.330 1954 Moğol Mongol MG %0,4488 5.981.840 5.827.808 4.806.849 1954 Dong5 Dong DO %0,2161 2.879.974 2.962.911 2.514.014 1954 Buyei Bouyei BY %0,2153 2.870.034 2.973.217 2.545.059 1954 Yao Yao YA %0,2098 2.796.003 2.638.878 2.134.013 1954 Bai Bai BA %0,1451 1.933.510 1.861.895 1.594.827 1954 Koreli Chosŏn CS %0,1374 1.830.929 1.929.696 1.920.597 1954 Hani6 Hani HN %0,1246 1.660.932 1.440.029 1.253.952 1954 Li Li LI %0,1098 1.463.064 1.248.022 1.110.900 1954 Kazak Kazak KZ %0,1097 1.462.588 1.251.023 1.111.718 1954 Dai Dai DA %0,0946 1.261.311 1.159.231 1.025.128 1954 She She SH %0,0532 708.651 710.039 630.378 1964 Lisu Lisu LS %0,0527 702.839 635.101 574.856 1954 Donşian Dongxiang DX %0,0466 621.500 513.826 373.872 1954 Gelao Gelao GL %0,0413 550.746 579.744 437.997 1964 Lahu Lahu LH %0,0365 485.966 453.765 411.476 1954 Va Wa WA %0,0322 429.709 396.709 351.974 1954 Sui Sui SU %0,0309 411.847 407.000 345.993 1954 Naşi7 Naxi NX %0,0245 326.295 309.477 278.009 1954 Qiang Qiang QI %0,0232 309.576 306.476 198.252 1954 Tu Tu TU %0,0217 289.565 241.593 191.624 1954 Mulao8 Mulao ML %0,0162 216.257 207.464 159.328 1964 Sibo Xibe XB %0,0143 190.481 189.357 172.847 1954 Kırgız Kirgiz KG %0,0140 186.708 160.875 141.549 1954 Jingpo9 Jingpo JP %0,0111 147.828 132.158 119.209 1954 Daur Daur DU %0,0099 131.992 132.747 121.357 1964 Salar Salar SL %0,0098 130.607 104.521 87.697 1954 Blang Blang BL %0,0090 119.639 91.891 82.280 1964 Maonan10 Maonan MN %0,0076 101.192 107.184 71.968 1964 Tacik11 Tajik TA %0,0038 51.069 41.056 33.538 1954 Pumi Pumi PM %0,0032 42.861 33.628 29.657 1964 Achang Achang AC %0,0030 39.555 33.954 27.708 1964 Nu Nu NU %0,0028 37.523 28.770 27.123 1964 Evenki Ewenki EW %0,0023 30.875 30.545 26.315 1954 Gin12 Gin GI %0,0021 28.199 22.584 18.915 1964 Jino Jino JN %0,0017 23.143 20.899 18.021 1979 De'ang13 Deang DE %0,0015 20.556 17.935 15.462 1964 Bao'an Bonan BO %0,0015 20.074 16.505 12.212 1954 Rus Russ RS %0,0012 15.393 15.631 13.504 1954 Yugur Yugur YG %0,0011 14.378 13.747 12.297 1954 Özbek Uzbek UZ %0,0008 10.569 12.423 14.502 1954 Monpa Monba MB %0,0008 10.561 8.928 7.475 1964 Oroçon Oroqen OR %0,0006 8.659 8.216 6.965 1954 Derung Derung DR %0,0005 6.930 7.431 5.816 1964 Hezhen14 Hezhen HZ %0,0004 5.354 4.664 4.245 1964 Gaoşan15 Gaoshan GS %0,0003 4.009 4.488 2.909 1954 Luoba Lhoba LB %0,0003 3.682 2.970 2.312 1965 Tatar Tatar TT %0,0003 3.556 4.895 4.873 1954 Ayırt edilmemiş — yok %0,0480 640.101 734.438 749.341 — Vatandaşlığa kabul edilmiş yabancı — yok %0,0001 1.448 941 3.421 — AGB 3304－91 "Names of ethnicities of China in romanization with codes";GB 3304－91 Names of nationalities of China in romanization with codes . BSadece Çin anakarası ve Tayvan nüfusları dahil; 1Chuanqingler de dahil; 2Çam mültecilerinin soyundan gelmiş Hainan Utsulları da dahil; 3Bunun bir alt grubu "Hmong" olarak da bilinir; 4Amdo ile Kham bölgelerinde yaşayanlar ve Pumi dilini konuşanların yaklaşık yarısını içerir; Pumi konuşan diğer insanlar ise Pumi etnik grubunun üyeleri olarak sınıflandırılır; 5Kam olarak da bilinirler; 6Buna Sangkong halkı da dahil; 7Mosuolar da dahil; 8Qagolar () da dahil; 9Myanmar'da Kaçin olarak bilinirler; 10Pa Then halkı da dahil; 11Bunlar aslında Tacik değil, Pamirlerdir; 12Vietnamlılar (Çin-Vietnam sözcükleriyle Kinh) ile aynı grup; 13Myanmar'da Palaung olarak bilinirler; 14Rusya'daki Nanay halkıyla aynı; 15Tayvan'daki tüm aborjin grupları için toplu olarak kullanılan isim. "Gaoshan" halkının bu nüfus sayımlarındaki sayılar sadece Çin anakarasında (ağırlıklı olarak Fujian Eyaleti'nde) yaşayanları kapsar ve çoğunlukla Amis, Paiwan ve Bunun halklarından oluşur. == Ayrıca bakınız == * Çin'de resmi olarak tanınmayan etnik gruplar * Çin'deki özerk bölgeler ** Sincan Uygur (Xinjiang) Özerk Bölgesi (新疆维吾尔自治区/新疆維吾爾自治區) ** İç Moğolistan Özerk Bölgesi (内蒙古自治区/內蒙古自治區) ** Tibet (Xizang) Özerk Bölgesi (西藏自治区/西藏自治區) ** Kuangşi Çuang Özerk Bölgesi (广西壮族自治区/廣西壯族自治區) ** Ningşia Hui Özerk Bölgesi (宁夏回族自治区/寧夏回族自治區) == Kaynakça == # Etnik gruplar