Málaga

Málaga (Mâlaka), İspanya'da Endülüs Özerk Topluluğu içinde bulunan Málaga ili merkezi olan ve bir belediye idaresi bulunan kenttir. İber Yarımadasının doğusunda, Endülüs Özerk Topluluğu arazileri güneyinde, Akdeniz sahillerinde "Costa del Sol (Güneş Sahili)" üzerinde kurulmuş bir liman ve sahil şehridir. Cebelitarık Boğazı'ndan 100 km doğuda ve en yakın Kuzey Afrika sahilinden 130 km uzaklıktadır. == Demografi == Málaga belediye sınırları içinde nüfus (2010 tahmini itibarıyla) 568.507 kişidir. Endülüs Özerk Topluğu içinde nüfus itibarıyla, Sevilla'dan sonra ikinci ve tüm İspanya'da altıncıdır. Avrupa kıtasının en güneyinde bulunan büyük şehirdir. Málaga belediye sınırları içinde nüfusun gelişmesi şu gösterimde izlenebilir: 1.000 Kişi Colors= id:a value:gray(0.9) id:b value:gray(0.7) id:c value:rgb(1,1,1) id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:500 height:373 PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:600 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:b increment:75 start:0 ScaleMinor = gridcolor:a increment:15 start:0 BackgroundColors = canvas:c BarData= bar:1842 text:1842 bar:1857 text:1857 bar:1860 text:1860 bar:1877 text:1877 bar:1887 text:1887 bar:1897 text:1897 bar:1900 text:1900 bar:1910 text:1910 bar:1920 text:1920 bar:1930 text:1930 bar:1940 text:1940 bar:1950 text:1950 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2010 text:2010 PlotData= color:d width:15 align:left bar:1842 from:0 till: 68 bar:1857 from:0 till: 94 bar:1860 from:0 till: 95 bar:1877 from:0 till: 116 bar:1887 from:0 till: 134 bar:1897 from:0 till: 126 bar:1900 from:0 till: 130 bar:1910 from:0 till: 136 bar:1920 from:0 till: 151 bar:1930 from:0 till: 188 bar:1940 from:0 till: 238 bar:1950 from:0 till: 276 bar:1960 from:0 till: 301 bar:1970 from:0 till: 374 bar:1981 from:0 till: 503 bar:1991 from:0 till: 535 bar:2001 from:0 till: 524 bar:2010 from:0 till: 569 PlotData= bar:1842 at: 68 fontsize:s text: 68 shift:(-5,5) bar:1857 at: 94 fontsize:s text: 94 shift:(-5,5) bar:1860 at: 95 fontsize:s text: 95 shift:(-5,5) bar:1877 at: 116 fontsize:s text: 116 shift:(-10,5) bar:1887 at: 134 fontsize:s text: 134 shift:(-10,5) bar:1897 at: 126 fontsize:s text: 126 shift:(-10,5) bar:1900 at: 130 fontsize:s text: 130 shift:(-10,5) bar:1910 at: 136 fontsize:s text: 136 shift:(-10,5) bar:1920 at: 151 fontsize:s text: 151 shift:(-10,5) bar:1930 at: 188 fontsize:S text: 188 shift:(-10,5) bar:1940 at: 238 fontsize:S text: 238 shift:(-10,5) bar:1950 at: 276 fontsize:S text: 276 shift:(-10,5) bar:1960 at: 301 fontsize:S text: 301 shift:(-10,5) bar:1970 at: 374 fontsize:S text: 374 shift:(-10,5) bar:1981 at: 503 fontsize:S text: 503 shift:(-10,5) bar:1991 at: 535 fontsize:S text: 535 shift:(-10,5) bar:2001 at: 524 fontsize:S text: 524 shift:(-10,5) bar:2010 at: 569 fontsize:S text: 569 shift:(-10,5) :Kaynak: INE - Instituto Nacional de Estadística, İspanya :(stad) Kaynak:Hollandaca Wikipedia "Malaga (stad)" maddesi Málaga'yı da içine alan ve "Costa Del Sol" adı verilen Akdeniz sahilleri sahilin kenarında bir nispeten dar şerit içinde şehirleşmiştir. Rincon de la Victoria, Torremolinos, Benalmadena, Fuengirola, Alhaurin de la Torre, Mijas, Marbella ve San Pedro Alcántara adlı yazlık deniz tatil yore, şehir ve belediyeleri birbirine bitişiktir ve Málaga ile birlikte Metropoliten Málaga şehirleşmiş bölgesini oluştururlar. 2009 itibarıyla bu şehirleşmiş bölge nüfusu 827.33 km²lik bir alanda 1,046,279 kişi olup nüfus yoğunluğu 1264 kişi/km² dir. == İklim == == Görülecek yerler == * Málaga'nın eski tarihi merkezi: Güneyde bulunan liman iner ve kuzeyinde yüksek tepelere doğru tırmanır. İki tarafında "Guadalmedina" ve "Guadalhorce" adlı Akdeniz'e erişen akarsular vardır. * Fenike Şehri surları: Kentte en eski kalıntılardır. Fenikeliler sur kalıntıları Picasso Müzesi bodrum katında görülebilir. * Antik Romalı anfitiyatrosu: MÖ. 1. yy'dan kalma. Tamamen kaybolmuş bir halde iken 1951'den itibaren kazılarla büyük bir kısmı ortaya çıkarılmıştır. * Antik Romanlı, Vizigot, Arap ve İspanyol dönemlerinden kalma şehir surları * Gibralfarao Kalesi: Araplardan kalma bir kaledir. 11. yy.da Endülüs Taifalar idaresi sırasında ufak emirliklere bölünmüş iken yapılmıştır. 13. ve 14. yy. "Nasrid" hanedanı hükümdarlığı sırasında genişletilmiştir. Bu kale Alcazaba kale kompleksine bağlıdır. * Alcazaba:Endülüs Araplarından kalma çok önemli bir kale ve emir/hükümdar ikametgâhı. Bu kale şehre hakim olan bir tepe üzerinde kurulmuştur. Ilk kuruluşunda şehri korsan hücumlarından korumak için yapılmıştır. Sonra 11. yy. ortalarında Hamudi hanedanı emir ve hükümdarları tarafından daha çok daha geniş ve büyük olarak yeniden yapılmıştır. Denizden yükselen bir tepenin doğusunu kaplamaktadır ve etrafında palmiye ve çam ağaçlıklı korular bulunur. Kalenin planı genellikle dörtgendir ama yokuşlu arazide olduğu için araziye uyarak tam kare veya dikdörtgen şekli almaz. Kalın dış ve iç duvarları bulunur. İki duvar arasında üzeri kapalı yollar bulunur ve bunlar kalenin değişik kısımları arasında korunaklı ulaşımı sağlarlar. Alcazaba ve Gibralfarao kalelerinin arasında da aynı şekilde iki kaleyi birleştiren korunaklı yol vardır. Duvarlarda zaman zaman dörtgen kuleler bulunur. Bu kale kompleksi girişinde diğerlerinde daha büyük bir kule vardır. BU kule altından kaleye giriş zikzaklı bir kapılı yolla olur. Bu yol üzerinde birkaç kale kapısından geçtikten sonra içinde kokulu çam ve okaliptüs ağaçları bulunan güzel bahçeli avlulara gelinir. "Puerta da Granada" olarak anılan iç surlardan da geçildikten sonra 11.-14. yüzyıllar döneminde kullanılan Valinin Sarayı'na gelinir. Bu saray üç kemerli kenarları olan ve bir tarafı güneye açık olarak bahçeleri ve deniz manzarasını gören bir dikdörtgen avlu etrafında kurulmuştur ve içindeki odalardan bazıları Hristiyan yıkıcılıklarından kurtulup günümüze kadar gelebilmiştir. Bu sarayın kuzeyinde bir su değirmeni; 40m derinlikte içine dönerek merdivenle inilebilen bir kuyu; bir hamam; çeşitli atölye odaları ve kalenin en kuzey kısmında Puerta de la Torre del Homenaje denilen süslü bir anıtsal kapı bulunur. * La Concepcion: Tarihi botanik bahçe * Málaga Limanı: İspanya'nın en önemli limanlarından biri * Palacio de los Condes de Buenavista Sarayında Picasso Málaga Müzesi. * Palacio de Villalón'da Carmen Thyssen Müzesi: . * Palacio de la Aduana Sarayı: Malaga Güzel sanatlar ve Arkeoloji Müzesi * CAC Malaga Modern Güzel Sanatlar Müzesi: . * Fundación Picasso ve Picasso Doğum Yeri Müzesi. * MUPAM Şehir Müzesi: * Malaga Otomobil Müzesi: . * Cam ve Kristal Müzesi: . * MİMMA karşılıklı etkileşimli müzik müzesi: . * Şarap Müzesi: . * Museo de Artes y Tradiciones Popülares (Halk Sanatları ve Gelenekleri Müzesi). * Atarazanas Pazaryeri. * La Malagueta Boğa Güreşi Arenası: . * Katedral ve kiliseler: ** Málaga Katedrali ve Piskaposluk Sarayı: Rönesans stilinde planlanmıştır ama mali zorluklar dolayisiyla tamamlanmamıştır. Epey zaman sonra da Barok mimarı stili uygulanarak bitirilmiştir. ** Santiago Kilisesi: İspanya Müslümanlardan fethedildikten hemen sonra ortaya çıkan İslam ve Hristiyan mimarı stillerinin karışımı olan "Mudejar" mimari stilinde. ** Iglesia del Sagrario: Eski Arap caminin Hristiyan fatihler tarafından değiştirilmesi ile ortaya çıkmıştır. Gotik mimari stilde çok süslü cephesi eşsizdir. ** San Felipe Neri Kilisesi. ** San Juan Kilisesi: Gotik mimarı stilli == Ulaşım == === Toplu taşıma === Málaga metrosu, 2014 yılında açılan iki hatla hizmet vermektedir. == Kardeş şehirler == Málaga belediye idaresi şu şehirlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur: * * * Fas tarafından idare edilen Batı Sahra'da * * * * * * * * * == Resimler == sol|20pxMálaga Dosya:PuertodeMalaga1.jpg|Limandan Málaga şehri Dosya:Malaga_Sonnenuntergang2004.jpg|Málaga'da güneşin batışından kısa bir süre önce Dosya:Malaga Alcazaba 25-9-2007a.JPG|Málaga Alcazaba Kalesi Dosya:Roman Malaga.jpg|Málaga antik Romalı tiyatrosu kalıntıları Dosya:Malaguetabeach.jpg|Málaga'da Malagueta Plaji Dosya:Torrecatedralypalmeras.jpg|Malaga Katedrali Can Kulesi Dosya:Jardines- malaga.jpg|Málaga'da "La Concepción" tarihsel botanik bahcesi Dosya:Calle San Agustín Málaga.jpg|Málaga eski şehrinde "San Agustin Sokagi" Dosya:Palacio de Ferias y Congresos de Málaga.jpg|Málaga'da Fuarlar ve Sergiler Sarayi Dosya:Ave Class 103 and Avant Class 104.JPG|Malaga Maria Zambrano Garında Yuksek Hizli AVI katarları Dosya:Estado de la Rosaleda (Málaga C.F.).jpg|"Málaga CF" Futbol Klubu'nun Rosaleda Stadı == Kaynakça == == Ayrıca bakınız == * Endülüs (özerk topluluk) * Malaga ili == Dış bağlantılar == * / Malaga Belediyesi Resmi İnternet Sitesi