Moldova Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

Moldova Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti (Moldovca/Rumence: Република Советикэ Сочиалистэ Молдовеняскэ veya Republica Sovietică Socialistă Moldovenească; , Moldavskaya Sovetskaya Sotsialisticheskaya Respublika), kısaca Moldova SSC veya MSSC, 1917 Ekim Devrimi ile kurulan Sovyetler Birliği'ni oluşturan 15 cumhuriyetten biriydi. Romanya'dan ayrılan Moldova devleti 1940 yılında Sovyetler Birliği'ne katılan son cumhuriyetlerden biri olarak Moldova Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti adını aldı. Ancak Haziran 1941'de Sovyet topraklarına saldıran Nazi Almanyası ile ittifak halinde hareket eden Romanya'daki hükûmetin işgaline maruz kaldı. 1944 yılında Kızıl Ordu tarafından yeniden Sovyetler Birliği'ne katıldı. Moldova Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, Sovyetler Birliği'nin güneybatısında kısmen Balkanlarda yer alan tarihi Besarabya toprakları üzerine kurulmuştu. Bu topraklar oldukça verimli olduğu için ülke Sovyetler Birliği'nin tarımsal üretiminde önemli bir yere sahipti. Gorbaçov'un perestroyka ve glasnost adı verilen reform politikalarıyla birlikte Sovyet rejiminin yıkılma tehlikesi üzerine 17 Mart 1991'de birliği kurtarmak için yapılan referanduma (bkz. 1991 Sovyetler Birliği referandumu) bağımsızlık yanlısı Moldova hükûmeti katılmak istemedi. Ancak Moldova Sovyet meclisi seçim sandıkları oluşturarak halkı oy kullanmaya çağırdı. Moldova referandumu meşru kabul etmeyen 6 Sovyet cumhuriyeti içinde en yüksek katılımın olduğu devlet oldu. Referandumdan çıkan % 98.72 oranında Sovyetler Birliği'nde kalma yönündeki oy oranına rağmen hükûmet sonuçları meşru kabul etmedi. 19 Ağustos'ta Moskova'da gerçekleşen darbe girişimi de referandum sonucuna göre yapılması planlanan yenilenmiş birlik anlaşmasının iptal edilmesine sebep oldu ve Moldova 27 Ağustos 1991 tarihinde Bağımsızlık Bildirgesi'ni ilan ederek Sovyetler Birliği'nden ayrıldı. Resmi bağımsızlığını kazandıktan sonra ismi Moldova oldu. Moldova halkı Rumenler ile tarihi ve kültürel bağlara sahip olmasına karşın Sovyetlerden ayrıldıktan sonra Romanya ile birleşmeyi kabul etmedi. Bağımsızlığın ilanından sonra 2014 yılına kadar yapılan tüm seçimlerde Moldova Komünist Partisi galip geldi ve ülke bu parti tarafından yönetildi. 2014 yılında yapılan seçimlerde de Komünist Parti'den ayrılanların kurduğu Sosyalist Parti birinci geldi. == Nüfus == Moldova SSC'de nüfusun evrimi ve etnik yapısı, 1940-1989V.V. Kembrovskiy, E.M. Zagorodnaya, "Naselenie soyuznyh respublik", Moscow, Statistika, 1977, p. 192Soviet 1959, 1970, 1979, and 1989 population censa. Etnik Grup 1941 1941 1959 1959 1970 1970 1979 1979 1989 1989 Moldovalı 1,620,800 68.8% 1,886,566 65.4% 2,303,916 64.6% 2,525,687 63.9% 2,794,749 64.5% Rumen - - 1,663 0.06% 1,581 1,657 2,477 0.06% Ukraynalı 261 200 11.1% 420,820 14.6% 506,560 14.2% 560,679 14.2% 600,366 13.8% Rus 158,100 6.7% 292,930 10.2% 414,444 11.6% 505,730 12.8% 562,069 13.0% Yahudi - - 95,107 3.2% 98,072 2.7% 80,127 2.0% 65,672 1.5% Gagavuz 115,700 4.9% 95,856 3.3% 124,902 3.5% 138,000 3.5% 153,458 3.5% Bulgar 177,700 7.5% 61,652 2.1% 73,776 2.1% 80,665 2.0% 88,419 2.0% Çingene - - 7,265 0.2% 9,235 0.2% 10,666 0.3% 11,571 0.3% Diğer 23,200 1.0% 22,618 0.8% 43,768 1.1% 48,202 1.2% 56,579 1.3% Toplam 2,356,700 2,356,700 2,884,477 2,884,477 3,568,873 3,568,873 3,949,756 3,949,756 4,335,360 4,335,360 == Kaynakça ==