1963 Türkiye yerel seçimleri

1963 Türkiye yerel seçimleri, 17 Kasım 1963 tarihinde yapılmıştır. 1961 Anayasası'nın kabulünden sonra yapılan ilk yerel seçimdir. Aynı zamanda, belediye başkanlığı seçimleri ilk kez tek dereceli olarak yapılmıştır. Yani, belediye başkanları doğrudan halk tarafından seçilmiştir.Tayfun Çınar, “Yerel Seçimlerde Kent Büyüklüğü İle Oy Vermenin Yönü Arasındaki İlişki: Türkiye Örneği 1963-1999”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, Cilt: 62, Sayı: 3, (2007), sf. 149. Bu yerel seçimlerden önce belediye başkanı seçilen meclis üyelerinin kendi aralarından birini belirlemesi yoluyla seçilmekteydi. Seçimlerin Türkiye genelindeki galibi ise, 1960 Darbesi sonrası dönemde kapatılan Demokrat Parti'nin oylarına talip olan Adalet Partisi olmuştur. Adalet Partisi; İzmir dahil 40 ilin belediye başkanlıklarını kazanmıştır. Onu Ankara ve İstanbul'un da aralarında bulunduğu 25 ilde kazanan Cumhuriyet Halk Partisi izlemektedir. Yeni Türkiye Partisi ve bağımsız adaylar birer ilde (Adıyaman ve Kırşehir) seçimleri kazanmıştır. Hem gerçekleştirildiği toplumsal ve siyasal atmosfer ve hem de sonuçları bakımından bu yerel seçimler, Türk siyasi hayatında, genel seçim havası estirmiştir. Öyle ki, seçim sonuçları, merkezi hükûmetin istifa etmesine yol açmıştır.Akbulut, Ö. (2006). "Seçim sonuçlarının değerlendirmesi 1963 yılı raporu". TODAİE-YERELNET, 07.02.2006. == İl Genel Meclisi Sonuçları == Parti Genel başkan Aldığı oy sayısı Aldığı oy oranı Adalet Partisi Ragıp Gümüşpala 4.344.185 % 45,48 Cumhuriyet Halk Partisi İsmet İnönü 3.458.972 % 36,22 Yeni Türkiye Partisi Ekrem Alican 621.600 % 6,51 Bağımsız 500.315 % 5,24 Millet Partisi Osman Bölükbaşı 295.523 % 3,09 Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi Ahmet Tahtakılıç 292.596 % 3,06 Türkiye İşçi Partisi Mehmet Ali Aybar 37.898 % 0,4 Toplam 9.551.089 % 100.00 == Belediye başkanlıkları seçimi == Parti Aldığı oy sayısı Aldığı oy oranı Belediye başkanlığı sayısı Adalet Partisi 1.366.225 % 45,39 505 Cumhuriyet Halk Partisi 1.062.432 % 35,66 335 Bağımsızlar 306.405 % 10,56 113 Yeni Türkiye Partisi 109.476 % 3,57 58 Millet Partisi 77.741 % 2,71 8 Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi 47.070 % 1,38 9 Türkiye İşçi Partisi 17.136 % 0,73 0 Toplam % 100,00 1.045 == Belediye Başkanları == {| class="wikitable" İl Parti Adana Adıyaman Afyonkarahisar Ağrı Amasya Ankara Antalya Artvin Aydın Balıkesir Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale == Notlar == * Seçimlerden sonra, hükûmet ortakları Yeni Türkiye Partisi (YTP) ile Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) oylarının düştüğü gerekçesiyle hükûmetten çekildiler. 27. Hükûmet'in istifasından sonra Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) ile bağımsız milletvekillerinin desteklediği 28. Hükümet kuruldu. * Ankara Belediye Başkanlığına CHP'li Halil Sezai Erkut, İzmir Belediye Başkanlığına AP'li Osman Kibar seçildi. Adalet Partisi'nden (AP) İstanbul Belediye Başkanlığı'na seçilen Nuri Eroğan, seçimlerden önce memuriyetten istifa etmediği gerekçesiyle Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) itirazıyla başkanlıktan düşürüldü. Yerine CHP adayı Haşim İşcan belediye başkanı oldu. == Dış bağlantılar == * YerelNET - Yerel Seçim Sonuçları * Ulusal Siyaset - Yerel Siyaset İlişkisi Bağlamında 1963 Yerel Seçimleri == Kaynakça == Kategori:Türkiye'de yerel seçimler Yerel Seçimleri Türkiye yerel seçimleri