Cücenler

Cücenler (Çince: 柔然 pinyin: Róurán; Wade-Giles: Jou-jan ya da 蠕蠕 Ruǎnruǎn, 芮芮 Rúrú, 茹茹, 蝚蠕), Orta Asya kökenli bir kavimdir. Önce 3. yüzyıl ve 6. yüzyıl arasında Asya'nın kuzeyinde etkinliği gösteren izole bir göçebe topluluk.Belleten - 202-203. sayılar - sayfa 723 Tarihte ilk defa Kağan (可汗) unvanını bu devlette Shelun (郁久閭社侖 / 郁久闾社仑, Yùjiǔlǘ Shèlún) kullanmıştır.魏書卷一百三〔一〕 列傳第九十一 Çinliler "Juan-Juan" (Cücen), Türkler "Apar" olarak adlandırıyordu. Çincede Juan-Juan (Cücen) "çabucak büyüyen her yeri saran böcekler" anlamına gelmektedirJean-Paul Roux, Orta Asya Tarih ve Uygarlığı, . Ancak 6.-9. yüzyıllar arasında Doğu Avrupa'da kuran ve Avrupalıların Avarnu adını verdiği kavim ile aynı olup olmaması şu ana kadar kanıtlanamamıştır. Çin kaynaklarında “Juan Juan”, Arap ve Bizans kaynaklarında Avar olarak adlandırılan Cücenler, Göktürklerce de Apar olarak adlandırılıyordu. Hiung-nulara bağlı boylardan doğan bu boy, Uar ve Kun olmak üzere iki büyük boya dayanmaktadır. Cücenler, 6. yüzyıl sonlarında bugünkü Moğolistan, İç Moğolistan ve Kore'ye kadar olan toprakları içine alan büyük bir devlet kurdular. Cücenler, esirlerini mankurtlaştırarak bilincini yitiren adeta robot bir köle yapan tek halktır. Özellikle tutsak edilen veya yurtlarından kaçırılan Kırgız ve Tabgaçları mankurtlaştırılmıştır. Hür bir insan Cücen topraklarında yaşamak istiyorsa, Tabgaçlardan nefret etmesi yeterliydi. 429'da Kuzey Vey (Tabgaçlar Devleti), Cücenler'e karşı büyük bir saldırı başlattı ve çok sayıda insanı öldürdü. 552 yılında Göktürkler Cücen egemenliğine son verince Cücen sülaleleri batıya doğru göçtüler. 558 yılında Sabar Türkleriyle karşılaştılar ve onları yağmaladılar. Karadenizin kuzeyinden geçerek bugünkü Romanya ve Slovakya topraklarına girdiler. Bizansın boşluğundan yararlanarak Balkanları denetimi altına aldılar. Cücenler, Orta Asya’da, çeşitli Türk boylarını da egemenlikleri altına aldılar. 200'lerde Asya’da kurulan Cücenler, 400 yıllarında sınırları İrtiş Irmağından Kore Yarımadası'na kadar uzanan güçlü bir devlete dönüştü. Çinliler ile sürekli bir çatışma içinde bulunan Cücenler 458'de giriştikleri savaşı yitirince kuzeye çekilmek zorunda kaldılar. 551'de Bumin Kağan önderliğinde ayaklanan Göktürkler, bağlı oldukları Cücenleri yenerek bu devletin Asya'daki varlığına son verdiler. Göktürkler tarafından yerlerinden edilen Cücenler, önlerine çıkan Sabarları sürerek Kafkasya bölgesine ulaştılar.İlerleyen yıllarda ise Balkanlara kadar uzayıp Avar İmparatorluğunu kuran halk Cücenler (Juan- Juanlar) dan başkası değildi. Cücenler; asya bozkırlarında bir halk olarak tarih önüne çıksa da 555 ve sonraki yıllarda batıya yönelmişler ve Sabir Türkleriyle bütünleşerek ilk(proto)Türklük kimliklerinden çıkarak büsbütün Türkleştiler. Bundan sonra Avrupa'da 8. yy' a kadar varlıklarını sürdürmüşlerdir...Avrupa'daki siyasal varlıklarına Frank kıralı Şarlman devletlerini yıkarak son vermiştir. Sonrasında yerli halklar arasında Hristiyanlaşarak eridiler. == Cücenlerin kağanları == Hukukî adı ve Çincesi Çince Soyadı ve adı Taht süresi Yönetiği dönemin adı Yoktu 郁久閭木骨閭 Yùjiǔlǘ Mùgǔlǘ 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭車鹿會 Yùjiǔlǘ Chēlùhuì 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭吐奴傀 Yùjiǔlǘ Tǔnúgūi 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭跋提 Yùjiǔlǘ Bátí 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭地粟袁 Yùjiǔlǘ Dìsùyuán 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭匹侯跋 Yùjiǔlǘ Pǐhóubá 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭縵紇提 Yùjiǔlǘ Màngētí 4. y.y Yoktu Yoktu 郁久閭曷多汗 Yùjiǔlǘ Héduōhàn 4. y.y Yoktu Qiudoufa Khan (丘豆伐可汗) 郁久閭社崙 Yùjiǔlǘ Shèlún 402–410 Yoktu Aikugai Khan (藹苦蓋可汗) 郁久閭斛律 Yùjiǔlǘ Húlǜ 410–414 Yoktu Mouhanheshenggai Khan (牟汗紇升蓋可汗) 郁久閭大檀 Yùjiǔlǘ Dàtán 414–429 Yoktu Chilian Khan (敕連可汗) 郁久閭吳提 Yùjiǔlǘ Wútí 429–444 Yoktu Chu Khan (處可汗) 郁久閭吐賀真 Yùjiǔlǘ Tǔhèzhēn 444–450 Yoktu Shouluobuzhen Khan (受羅部真可汗) 郁久閭予成 Yùjiǔlǘ Yúchéng 450–485 Yongkang (永康 Yǒngkāng) 464–484 Fumingdun Khan (伏名敦可汗) 郁久閭豆崙 Yùjiǔlǘ Dòulún 485–492 Taiping (太平 Tàipíng) 485–491 Houqifudaikezhe Khan (侯其伏代庫者可汗) 郁久閭那蓋 Yùjiǔlǘ Nàgài 492–506 Taian (太安 Tàiān) 492–505 Tuohan Khan (佗汗可汗) 郁久閭伏圖 Yùjiǔlǘ Fútú 506–508 Shiping (始平 Shǐpíng) 506–507 Douluofubadoufa Khan (豆羅伏跋豆伐可汗) 郁久閭醜奴 Yùjiǔlǘ Chǒunú 508–520 Jianchang (建昌 Jiànchāng) 508–520 Chiliantoubingdoufa Khan (敕連頭兵豆伐可汗) 郁久閭阿那瓌 Yùjiǔlǘ Ānàgūi 520–552 Yoktu Mi'oukeshegou Khan (彌偶可社句可汗) 郁久閭婆羅門 Yùjiǔlǘ Póluómén 521–524 Yoktu Yoktu 郁久閭鐵伐 Yùjiǔlǘ Tiěfá 552–553 Yoktu Yoktu 郁久閭登注 Yùjiǔlǘ Dēngzhù 553 Yoktu Yoktu 郁久閭康提 Yùjiǔlǘ Kāngtí 553 Yoktu Yoktu 郁久閭菴羅辰 Yùjiǔlǘ Ānluóchén 553–554 Yoktu Yoktu 郁久閭鄧叔子 Yùjiǔlǘ Dèng Shūzǐ 555 Yoktu == Kaynakça == == Ayrıca bakınız == * Avarlar Kategori:VikiProje Tarih kaynak bekleyen maddeler