30 Eylül

== Olaylar == * 1399 - IV. Henry İngiltere Kralı oldu. * 1517 - Oruç Reis, Cezayir zaferini elde etti. * 1520 - Kanuni Sultan Süleyman 10. Osmanlı Padişahı olarak tahta çıktı. * 1730 - Sultan I. Mahmut tahta çıktı. * 1791 - Mozart'ın son operası Sihirli Flüt'ün galası Viyana'da yapıldı. * 1888 - Karındeşen Jack üçüncü kurbanı olan Elizabeth Stride'ı ve dördüncü kurbanı olan Catherine Eddowes'u öldürerek aynı gün iki kişiyi öldürmüş oldu. * 1930 - İlk Türk sivil pilotlardan Vecihi Bey, kendi yaptığı uçağıyla Göztepe'den Yeşilköy'e uçtu. * 1956 - Soprano Leyla Gencer, San Francisco'da konser verdi. * 1960 - Devlet Planlama Teşkilatı kuruldu. * 1966 - Botsvana, Birleşik Krallık'tan bağımsızlığını kazandı. * 1978 - Fethiye'de berber Şener Yiğit, Türkiye'de tatil yapmakta olan Avusturya Büyükelçisi'nin kızı Andrea Laube'ye tecavüz etmek istedi, karşı koyan Andrea Laube ve annesi Verena Laube'yi öldürdü. 12 Eylül döneminde idam edildi. * 1978 - Başbakan Bülent Ecevit ilk Köy-Kent uygulamasını Bolu'nun Mudurnu ilçesine bağlı Taşkesti köyünde başlattı. * 1980 - Devlet Başkanı Orgeneral Kenan Evren, Kara Harp Okulunun yeni ders yılı açılış töreninde konuştu: "Eğer izm'li bir ideoloji aşılamak lazım gelirse işte Ulu Önder Atatürk'ün Kemalizm ideolojisi vardır. Onu benimseyiniz." * 1991 - İstanbul metrosu'nun ön tünel inşaatı başladı. Açılışı Sosyal Demokrat Halkçı Parti Genel Başkanı Erdal İnönü yaptı. * 2005 - Danimarka'da Jyllands Posten isimli gazetede Muhammed peygamberi tasvir eden karikatürler yayınlaması üzerine Karikatür Krizi çıktı. * 2009 - Endonezya'nın Sumatra adasında gerçekleşen depremde 1115 kişi öldü. == Doğumlar == * 1207 - Mevlânâ Celaleddin-i Rumi, Fars şair (ö. 1273) * 1227 - IV. Nicolaus, 22 Şubat 1288'den 1292'de ölümüne kadar papalık yapmıştır (ö. 1292) * 1550 - Michael Maestlin, Alman astronom ve matematikçi (ö. 1631) * 1715 - Étienne Bonnot de Condillac, Fransız düşünür (ö. 1780) * 1765 **José María Morelos, Meksika Bağımsızlık Savaşı liderliğindeki Meksikalı Katolik rahip ve devrimci isyancı lider (ö. 1815) **Robert Adrain, İrlanda kökenli Amerikalı matematikçi (ö. 1843) * 1802 - Antoine Jérôme Balard, Fransız kimyacı (ö. 1876) * 1856 - Naile Sultan, Abdülmecid'in kızı (ö. 1882) * 1863 - Reinhard Scheer, Kaiserliche Marine Amirali (ö. 1928) * 1870 - Jean Baptiste Perrin, Fransız fizikçi (ö.1942) * 1882 - Hans Geiger, Alman fizikçi ve Geiger sayacının mucidi (ö. 1945) * 1883 - Bernhard Rust, Nazi Almanyası'nda Bilim, Eğitim ve Ulusal Kültür Bakanı (ö. 1945) * 1895 - Lewis Milestone, Rus asıllı Amerikalı film yönetmeni (ö. 1980) * 1898 - Renée Adorée, Sessiz sinema dönemi Fransız oyuncu (ö. 1933) * 1905 - Nevill Mott, İngiliz fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1996) * 1908 - David Oistrakh, Rus kemancı (ö. 1974) * 1911 - Gustave M. Gilbert, Amerikalı Psikolog (ö. 1977) * 1913 - Bill Walsh, film yapımcısı ve senarist (ö. 1975) * 1917 **Yuri Lyubimov, Rus yönetmen, aktör ve eğitmen (ö. 2014) **Buddy Rich, Amerikalı müzisyen (ö. 1987) * 1918 - Aldo Parisot, Brezilyalı-Amerikalı çellist ve müzik eğitimcisi (ö. 2018) * 1921 - Deborah Kerr, İskoç kökenli İngiliz sinema ve sahne oyuncusu (ö. 2007) * 1924 - Truman Capote, Amerikalı yazar (ö. 1984) * 1926 - Joseph Behar, Amerikalı televizyon yapımcısı ve yönetmeni * 1928 - Elie Wiesel, Romanya doğumlu Yahudi edebiyatçı ve Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 2016) * 1929 **Leticia Ramos-Shahani, Filipinli kadın siyasetçi ve yazar (ö. 2017) **Helen M. Marshall, Amerikalı kadın siyasetçi ve belediye başkanı (ö. 2017) * 1931 - Angie Dickinson, Amerikalı oyuncu * 1932 - Shintarō Ishihara, 1999-2012 yılları arasında Tokyo Valisi olarak görev yapan Japon siyasetçi ve yazar * 1934 **Alan A'Court, İngiliz eski millî futbolcu ve teknik direktör (ö. 2009) **Udo Jürgens, Avusturyalı pop müzik bestecisi ve şarkıcısı (ö. 2014) * 1936 **Engin Ünal, Türk millî yüzücü (ö. 2016) **Sevgi Soysal, Türk yazar (ö. 1976) **Meg Johnson, İngiliz sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2023) * 1937 **Jurek Becker, Polonya doğumlu Alman yazar ve film senaristi (ö. 1997) **Daniel Filho, Brezilyalı film yapımcısı, yönetmen, aktör ve senarist * 1939 - Jean-Marie Lehn, Fransız kimyager * 1942 - Leyla Berkes Onat, Türk ressam, çevirmen ve yazar * 1943 - Johann Deisenhofer, Alman biyokimyacı * 1944 - Jimmy Johnstone, İskoç eski futbolcu (ö. 2006) * 1945 **Ehud Olmert, İsrail'in 12. Başbakanı **José Manuel Fuente, İspanyol yol bisikletçisi (ö. 1996) * 1946 - Hector Lavoe, Porto Rikolu müzisyen (ö. 1993) * 1948 - Semiramis Pekkan, Türk sinema oyuncusu ve ses sanatçısı * 1950 **Laura Esquivel, Meksikalı yazar **Victoria Tennant, İngiliz oyuncu * 1951 **John Lloyd, Britanyalı komedi yazarı ve televizyon yapımcısı **Barry Marshall, Avustralyalı hekim * 1957 - Fran Drescher, Amerikalı oyuncu, komedyen, yazar ve aktivist * 1958 - Nick Fish, Amerikalı siyasetçi ve hukukçu (ö. 2020) * 1959 - Ettore Messina, İtalyan profesyonel basketbol koçu * 1961 - Eric Stoltz, Amerikalı yönetmen, aktör ve yapımcı * 1962 - Frank Rijkaard, Hollandalı futbolcu ve teknik direktör * 1964 **Monica Belluci, İtalyan oyuncu ve eski model **Bahrum Daido, Endonezyalı siyasetçi * 1969 - Chris Von Erich, Amerikalı profesyonel güreşçi (ö. 1991) * 1970 **Damian Mori, Avustralyalı futbolcu ve teknik direktör **Sergey Şustikov, Rus futbolcu ve teknik direktör (ö. 2016) **Tony Hale, Amerikalı komedyen ve oyuncu * 1971 - Giancarlo Judica Cordiglia, İtalyan oyuncu ve yönetmen * 1972 **Ari Behn, Danimarka doğumlu Norveçli yazar (ö. 2019) **John Campbell, Amerikalı bas gitaristi * 1974 - Daniel Wu, Çin asıllı Amerikalı yönetmen, yapımcı ve aktör * 1975 - Marion Cotillard, Fransız aktris * 1977 - Roy Carroll, Kuzey İrlandalı eski millî futbolcu * 1978 - Małgorzata Glinka, Polonyalı voleybolcu * 1979 **Primož Kozmus, Slovenyalı atlet **Andy van der Meyde, Hollandalı eski futbolcu * 1980 - Martina Hingis, İsviçreli tenis oyuncusu * 1981 - Jan Rajnoch, Çek eski futbolcu * 1984 - Georgios Eleftheriou, Kıbrıslı millî futbolcu * 1985 **Olcan Adın, Türk futbolcu **Cristian Rodríguez, Uruguaylı millî futbolcu **T-Pain, Amerikalı hip hop, R&B; şarkıcısı ve prodüktör * 1986 **Olivier Giroud, Fransız millî futbolcu **Cristián Zapata, Kolombiyalı millî futbolcu * 1987 - Aida Garifullina, Rus operası lirik soprano * 1988 **Eglė Staišiūnaitė, Litvan engelli koşucusu **Merve Uygül, Türk basketbolcu * 1990 - Kim Seung-Gyu, Güney Koreli futbolcu * 1991 - Cosmin Matei, Rumen millî futbolcu * 1992 **Ezra Miller, Amerikalı şarkıcı, müzisyen, aktör ve aktivist **Sefa Doğanay, Türk komedyen ve oyuncu * 1993 - Bedir Benun, Faslı milli futbolcu * 1994 **Aliya Mustafina, Tatar asıllı Rus jimnastikçi **Raphaël Coleman, İngiliz aktör ve aktivist (ö. 2020) **Nikola Storm, Belçikalı futbolcu * 1995 - Victor Andrade, Brezilyalı futbolcu * 1996 - Nico Elvedi, İsviçreli futbolcu * 1997 - Max Verstappen, Hollandalı Formula 1 pilotu * 1999 - Ersu Şaşma, Türk sırıkla atlama atleti * 2002 - Maddie Ziegler, Amerikalı dansçı, oyuncu ve internet ünlüsü == Ölümler == * 420 - Hieronymus, Romalı rahip, teolog ve tarihçi (d. 347) * 1246 - II. Yaroslav, 1238 ile 1246 yılları arasında Vladimir Büyük prensi (d. 1191) * 1572 - Francisco de Borja, 4. Gandía Dükü, İspanyol bir Cizvit ve üçüncü Üstün Generali idi (d. 1510) * 1626 - Nurhaci, Qing Hanedanı'nın kurucusu (d. 1553) * 1897 - Lisieux'lü Teresa, Fransız Karmelit rahibe ve mistik (d. 1873) * 1937 - Miheil Cavahişvili, Gürcü yazar (d. 1880) * 1942 - Hans-Joachim Marseille, Alman avcı pilotu (d. 1919) * 1943 - Franz Oppenheimer, Alman sosyolog ve politik ekonomist (d. 1864) * 1955 - James Dean, Amerikalı oyuncu (d. 1931) * 1978 - Ali Nihat Tarlan, Türk edebiyat tarihçisi (d. 1898) * 1985 - Charles Francis Richter, Amerikalı deprem bilimci ve Richter ölçeğinin yaratıcısı (d. 1900) * 1985 - Simone Signoret, Fransız oyuncu (d. 1921) * 1987 - Alfred Bester, Amerikalı bilimkurgu yazarı, senarist ve editör (d. 1913) * 1990 - Patrick White, Avustralyalı yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1912) * 1994 - André Michel Lwoff, Fransız mikrobiyolog (d. 1902) * 1999 - Avni Akyol, Türk eğitimci ve siyasetçi (Millî Eğitim Bakanı ve Kültür Bakanı) (d. 1931) * 2003 - Robert Kardashian, Ermeni asıllı Amerikalı avukat (d. 1944) * 2010 - Stephen J. Cannell, Amerikalı senarist, film ve dizi yapımcısı (d. 1941) * 2011 - Anwar al-Awlaki, Amerikalı-Yemenli imam ve vaiz (d. 1971) * 2011 - Suphi Gürsoytrak, Türk asker ve siyasetçi (d. 1925) * 2011 - Ralph M. Steinman, Kanadalı immünolog ve hücre biyoloğu (d. 1943) * 2012 - Turhan Bey, Türk kökenli Avusturyalı oyuncu ve yapımcı (d. 1922) * 2012 - Barbara Ann Scott, Kanadalı buz patencisi (d. 1928) * 2014 - Vítor Crespo, Portekizli siyasetçi ve akademisyen (d. 1932) * 2014 - Martin Perl, Keşfini gerçekleştirdiği Tau leptonu ile 1995 yılında Nobel Fizik Ödülünü kazanmış olan Amerikalı fizikçi (d. 1927) * 2015 - Ricky Talan, Eski Hollandalı futbolcu (d. 1960) * 2016 - Hanoi Hannah, Vietnamlı radyo sunucusu (d. 1931) * 2016 - Mike Towell, İskoç profesyonel boksör (d. 1991) * 2017 - Elizabeth Baur, Amerikalı oyuncu (d. 1947) * 2017 - Vladimir Voevodsky, Rus-Amerikalı matematikçi (d. 1966) * 2018 - Kemal İnci, Türk sinema ve dizi oyuncusu (d. 1933) * 2018 - Kim Larsen, Danimarkalı rock müzik sanatçısı (d. 1945) * 2018 - René Pétillon, Fransız çizer (d. 1945) * 2018 - Czesław Strumiłło, Leh kimya mühendisliği uzmanı (d. 1930) * 2019 - David Akers-Jones, İngiliz siyasetçi (d. 1927) * 2019 - Wayne Fitzgerald, Amerikalı sinema ve televizyon baş tasarımcısı (d. 1930) * 2019 -Viju Khote, Hint oyuncu (d. 1941) * 2019 - Kornel Andrzej Morawiecki, Polonyalı siyasetçi ve teorik fizikçi (d. 1941) * 2019 - Ben Pon, Hollandalı otomobil yarışçısı, atıcı ve şarap üreticisi (d. 1936) * 2020 - Ali Bozer, Türk hukukçu ve siyasetçi (d. 1925) * 2020 - Jacques Brunhes, Fransız komünist siyasetçi (d. 1934) * 2020 - Leonard A. Mastroni, Amerikalı siyasetçi ve hukukçu (d. 1949) * 2020 - John Russell, Amerikalı eski asker ve binici (d. 1920) * 2021 - Carlisle Floyd, Amerikalı besteci ve müzisyen (d. 1926) * 2021 - Xicoténcatl Leyva Mortera, Meksikalı siyasetçi ve hukukçu (d. 1940) * 2021 - Donna Nalewaja, Amerikalı siyasetçi ve emlakçı (d. 1939) * 2021 - Philip Owen, Kanadalı siyasetçi (d. 1933) * 2021 - Kōichi Sugiyama, Japon besteci ve orkestra şefiydi (d. 1931) * 2022 - Şehzad Azam, Pakistanlı kriketçi (d. 1985) * 2022 - Manvel Badeyan, Ermeni siyasetçi (d. 1957) * 2022 - Alexandru Vagner, Rumen profesyonel futbolcudur (d. 1989) * 2022 - Yuri Zaitsev, Sovyet-Rus Olimpiyat haltercisi (d. 1951) * 2022 - Halid ez-Zeylai, Suudi Arabistanlı millî futbolcudur (d. 1987) == Tatiller ve özel günler == * Fırtına: Turna Geçimi Fırtınası * International Translation Day (Dünya Çeviri Günü) *0930 30