Léo Delibes

Clément Philibert Léo Delibes; 21 Şubat 1836 - Saint-Germain-du-Val köyü, La Fleche, Sarthe, Fransa– 16 Ocak 1891, Paris) en iyi bale, operet ve operaları eserleri ile tanınan bir Fransız Romantik bestecisiydi. Eserleri arasında Coppélia (1870) ve Sylvia (1876) baleleri ve iyi bilinen "Flower Duet" 'i içeren Lakmé (1883) operası bulunur. == Yaşamı == Léo Delibes Fransa'nın Pays de la Loire bölgesinde şimdi "La Fleche" şehrinin bir mahallesi olan Saint- Germain-du-Val adlı bir köyde doğmuştur. Babası bir postacı idi ve Delibes küçük yaşta iken öldü. Annesi çok yetenekli bir amatör müzisyen idi ve büyük babası bir opera şarkıcısı idi. Delibes annesi ve dayısı tarafından yetiştirildi. 1847'de Paris'e gidip Paris Konservatuvarı'nda eğitimine başladı ve Adolphe Adam tarafından verilen kompozisyon derslerini almaya başladı. Bir yıl sonra şan derslerine başladı ise de şarkıcılıktan daha çok bir orgcu olarak yetişti. Konservatuvara devam ederken geçimini sağlamak için "Theatre Lyrique"de provalara piyano eşlik sağlama ve koro lideri işlerinde çalıştı. 1864'te Paris Operası'nda ikinci koro lideri oldu. 1865-1871 döneminde "Saint- Pierre-de-Chaillot" kilisesinde orgculuk yaptı. Delibes bir seri operet hazırlamıştır ve bunlardan ilki 1865'te Folies-Nouvelles'de galası yapılan "Deux sous de charbon, ou Le suicide de Bigorneau (İki Şu Değerine Kömür veya Bigorneau'nun İntiharı)" olmuştur. III. Napolyon için Algers (Cezayir) temalı ve aynı adlı bir törensel kantata ile o zamanki Fransız devlet başkanının ilgisini çekti. 1866'da hazırladığı, koreografisini Leon Minkus'un yaptığı, "La Source (Kaynak)" adlı bale çok popüler oldu. 1870'te hazırlamış olduğu, bir mekanik oyuncağın bir köylü gencini yaşayan sevgilisinden ayırması temasını işleyen Coppelia adlı bale eseri ile sanatının zirvesine eriştiği kabul edilir. Delibes bundan sonra 1876'da "Sylvia" adlı bir diğer bale eseri de hazırlamıştır. Sonraki yıllarda Delibes bir seri yeni opera hazırladı. Bunlardan sonuncusu olan, 1883'te yapımlanan Lakme operası birçok popüler olan şarkı ve müziksel parça kapsamaktaydı; örneğin "Legende du Paria (Can Şarkısı)" ve bir barkerol olan ""Sous le dôme épais" şarkısı. 1867'de Delibes Adolphe Adam'ın Le Corsaire adlı balesinin yeniden yapımlanması için "Le Jardine Anıme" adlı bir divertisman besteledi. Aynı yıl Messe brève mas ilahisini hazırladı. Delibes hemen her yıl yeni bir operet hazırlayıp yapımlatmaya başladı. Bunun yanında tiyatro oyunları için eşlik müziği de hazırlamaktaydı. Bunlar arasında, sonradan Verdi'nin Rigoletto operasına uyarladığı Victor Hugo'nun "Le roi s'amuse" adlı oyunu için hazırladığı danslar ve antik şarkılar içeren eşlik müziği çok ilgi çekmiştir. Bazı müzikologlar daha sonra hazırlanan Gounod Faust operasının Delibes'in Faust drama oyunu için hazırladığı eşlik müziğinin çok benzeri olduğunu iddia ederler. Delibes 35 yaşında iken 1871'de Léontine Estelle Denain ile evlenmiştir. Delibes 1891'de Paris'te ölmüştür ve mezarı "Montmartre Mezarlığı"ndadır. Kardeşi Michel Delibes İspanya'ya göç etmiştir ve İspanyol yazar Miguel Delibes'in büyükbabasıdır. == Eserleri == === Operalar === Tarih İsim Perde sayısı Gala Libretto 1857 Maître Griffard 1 3 Ekim 1857, Paris, Théâtre-Lyrique Eugène Mestépès ve Adolphe Jaime 1859 L'Omelette à la Follenbuche 1 8 Haziran 1859, Paris, Bouffes-Parisiens Eugène Labiche ve Marc Michel 1859-1860 Monsieur de Bonne-Étoile 1 4 Subat 1860, Paris, Bouffes- Parisiens Philippe Émile François Gille 1859 La fille du golfe 1 1863 Le Jardinier et son seigneur 1 1 Mayis 1863, Paris, Théâtre-Lyrique Michel Carré ve Théodore Barrière 1863 La Tradition Manzum Prolog 5 Ocak 1864, Paris, Bouffes-Parisiens H. Derville 1865 Le Bœuf Apis 2 15 Nisan 1865, Paris, Bouffes-Parisiens Philippe Émile François Gille ve Eugène Furpille 1867 Malbrough s'en va-t-en guerre; Georges Bizet, "Emile Jonas" ve "Edouard Legouix" ile birlikte 4 13 Aralik 1867, Paris, Théâtre de l'Athénée Paul Siraudin ve William-Bertrand Busnach 1869 Le Cour du roi Pétaud 3 24 Nisan 1869, Paris, Théâtre des Variétés Philippe Émile François Gille ve Adolphe Jaime 1873 Fleur-de-lys 1 5 Nisan 1873, Londra, The Royal Philharmonic Theatre Henry Brougham Farnie 1873 Le Roi l'a dit 3 24 Mayis 1873, Paris, Opéra- Comique Pierre Edmond Julien Gondinet 1880 Jean de Nivelle 3 8 Mart 1880, Paris, Opéra-Comique Pierre Edmond Julien Gondinet ve Philippe Gille 1883 Lakmé 3 14 Nisan 1883, Paris, Opéra-Comique Pierre Edmond Julien Gondinet ve Philippe Émile François Gille, Kaynak:Pierre Loti 1893 Kassya; Jules Massenet bitirdi 4 24 Mart 1893, Paris, Opéra-Comique Henri Meilhac ve Philippe Émile François Gille Kaynak: Leopold von Sacher-Masoch, "Frinko Balaban" === Operetler === Tarih İsim Perde sayısı Gala Libretto 1856 Deux Sous de charbon ou Le Suicide de bigorneau 1 9 Subat 1856, Paris, Folies-Nouvelles Jules Moinaux 1856 Deux Vieilles Gardes 1 8 Agustos 1856, Paris, Bouffes-Parisiens Théodore Ferdinand Vallon de Villeneuve ve Alphonse Lemonnier 1856 Six Demoiselles à marier 1 12 Kasim 1856, Paris, Bouffes-Parisiens Ernest Jaime ve Adolphe Choler 1861 Les Musiciens d'orchestre; Jacques Offenbach, "Jules Erlanger" ve "Aristide Hignard" ile birlikte 2 25 Ocak 1861, Paris, Bouffes- Parisiens de Forges ve A. Bourdois 1862 Mon Ami Pierrot 1 Temmuz 1862, Bad Ems, Kursaal Lockroy, (Asıl adı:Joseph Philippe Simon) 1864 Le Serpent à plumes 1 16 Ocak 1864, Paris, Bouffes-Parisiens Philippe Gille ve Cham, (Asıl adı:Amadée-Charles-Henry de Noé) 1864 Grande nouvelle 1 1869 L'Écossais de Chatou 1 16 Ocak 1869, Paris, Bouffes Parisiens Philippe Gille ve Adolphe Jaime Le Don Juan suisse 4 Kayıp === Baleler === Tarih İsim Perde sayısı Gala Libretto Koreografi 1866 La source, ou Naila; "Léon Minkus" ile birlikte 3 12 Kasım 1866, Paris, Opera Charles Nuitter ve Arthur Saint-Léon Arthur Saint- Leon 1867 Valse ou Pas de fleurs; Adolphe Adam'in Le Corsaire için dans- divertisman eki 12 Kasım 1867, Paris, Opera 1870 Coppélia, ou La fille aux yeux d’émail 2 25 Mayıs 1870, Paris, Opéra Charles Nuitter, Kaynaklar: E.T.A. Hoffmann]], "Der Sandmann", (1816), ve Adolphe Adam opéra comique La Poupée de Nuremberg, (1852) Arthur Saint-Leon 1876 Sylvia, ou La nymphe de Diane 3 14 Haziran 1876, Paris, Opera Jules Barbier ve Louis Mérante Louis Merante === Diğer vokal müzik === * La Marseillaise, erkek sesleri icin aranjman (tarih bilinmiyor) * Noël, 3 ses için * Les prix, 2 ses ve eşlik * Messe brève, 2 çocuk sesi ve org * C’est Dieu, koro için * En avant, 3 ses için * Le dimanche, 2 veya 2 ses için * Les norvégiennes, 2 kadın sesi için ve eşlik * Les nymphes de bois, 2 kadın ses için ve eşlik * La nuit de Noël, 4 erkek sesi için, 1859 * Pastorale, for 4 male voices, 1865 * Alger, cantate, soprano, koro ve orkestra için, 1865 * Hymne de Noël, koro için, 1865 * Les lansquenets, 4 erkek sesi için, 1866 * Les chants lorrains, 4 erkek sesi için, 1866 * Marche de soldats, 4 erkek sesi için, 1866 * Avril, koro için, 1866 * Au printemps, 3 ses için, 1867 * Chant de la paix, 4 erkek sesi için, veya 6 karisik ses için, veya 3 - 4 ses için, 1867 * Trianon, 4 erkek sesi için, 1868 * La cour des miracles, 4 erkek sesi için 1868 * Les filles de Cadix, solo ses için, 1874 * Les abeilles, 3 ses için, 1874 * Les pifferari, 3 ses için, 1874 * L’écheyeau de fil, 3 ses için, 1874 * Le pommier, 3 ses için, 1877 * La mort d’Orphée, lirik goruntu tenor ve orkestra için, 1877 * Voyage enfantin, 3 ses için, 1884 === Çeşitli besteler === * La tradition Nazim prolog , 1864 * Valse ou pas de fleurs Adolphe Adam'in Le corsaire eserine ek (1867) * Le roi s’amuse, six airs de danse dans le style ancien, dans, 1882 (piyano esligi 1882) == Medya == == Dipnotlar == == Ayrıca bakınız == * Ünlü operalar listesi * Opera bestecileri listesi == Dış kaynaklar == * İngilizce Wikipedia "Léo Delibes" maddesi (Erişme: 15.6.2010) * Delibes Fransızca Wikipedia "Léo Delibes" maddesi (Erişme: 15.6.2010) * IMSLP Wiki sitesi parasız "Delibes,_Léo" partisyon notaları (Erişme: 15.6.2010) Kategori:1836 doğumlular Kategori:1891 yılında ölenler Kategori:Bale bestecileri Kategori:Académie des Beaux-Arts üyeleri Kategori:Fransız opera bestecileri Kategori:Romantik dönem bestecileri Kategori:Montmartre Mezarlığı'na defnedilenler Kategori:Fransız klasik müzik bestecileri