Afrika Birliği

Afrika Birliği, Afrika kıtasında yer alan Afrika ülkelerinin tek çatı altında toplandığı ve Afrika Birliği Örgütü'nün ardılı olarak 2002 yılında oluşturulan uluslararası kuruluştur. Afrika Birliği, Habeşistan İmparatoru Haile Selassie'nin gayretleri ile 22-25 Mayıs 1963'te Etiyopya'nın başkenti Addis Ababa'da bir araya gelen otuz iki bağımsız Afrika ülkesinin imzaladığı antlaşma ile Afrika Birliği Örgütü adıyla kuruldu. 9 Temmuz 2002 tarihinden itibaren Afrika Birliği adını alan örgütün temel amacı Afrika ülkeleri arasında dayanışma ve iş birliğini artırmaktır. Merkezi hâlen Addis Ababa'da bulunan bu birliğe Afrika'da bulunan tüm ülkeler üyedir. == Üye devletler == * Angola * Benin * Botsvana * Burkina Faso * Burundi * Cezayir * Cibuti * Çad * Ekvator Ginesi * Eritre * Esvatini * Etiyopya * Fas * Fildişi Sahili * Gabon * Gambiya * Gana * Gine * Gine Bissau * Güney Afrika Cumhuriyeti * Güney Sudan * Kamerun * Kenya * Komorlar * Kongo Cumhuriyeti * Kongo Demokratik Cumhuriyeti * Lesotho * Liberya * Libya * Madagaskar * Malavi * Mali * Mısır * Moritanya * Mauritius * Mozambik * Namibya * Nijer * Nijerya * Orta Afrika Cumhuriyeti * Ruanda * Sahra Demokratik Arap Cumhuriyeti (tartışmalı) * São Tomé ve Príncipe * Senegal * Seyşeller * Sierra Leone * Somali * Sudan * Tanzanya * Togo * Tunus * Uganda * Yeşil Burun Adaları * Zambiya * Zimbabve === Ayrılıp tekrar dahil olan üye === * Fas: 1984 yılında Batı Sahra'nın ilhakını Afrika Birliği'nin kabul etmemesi yüzünden bu birlikten ayrıldı. Fas, Temmuz 2016'da yaptığı açıklamada yeniden Afrika Birliği içerisinde yer almayı hedeflediğini açıklamıştır. Ülke Aralık 2016'da yaptığı yeni üyelik başvurusu ile birlik içerisinde yeniden yer almak istediğini ifade etmiştir. 30 Ocak 2017 tarihinde gerçekleştirilen 28. Afrika Birliği toplantısında Fas yeniden üyeliğe dahil edilmiştir. === Üyelik talebi === * Somaliland: 1991 yılında bağımsızlığını ilan etmesine rağmen uluslararası alanda Somali'nin bir parçası olarak görülen Somaliland, 2005 yılında Afrika Birliği'ne üye olmak için başvuru yapmıştır. Bu başvuru işleme alınmamıştır. * Haiti: 2 Şubat 2012 tarihinde Afrika Birliği'nde gözlemci üye statüsünü elde eden Haiti, bu tarihten sonra Afrika Birliği'ne Afrika kıtası ülkesi olmamasına rağmen resmen ortak üye olabilmek için resmi başvuru yapmıştır. === Gözlemci üyeler === * Kazakistan: Ülke 2013 yılından bu yana gözlemci üye devlet konumundadır. * Letonya: Ülke 2012 yılından bu yana gözlemci üye devlet konumundadır. * Litvanya: Ülke 2013 yılından bu yana gözlemci üye devlet konumundadır. * Filistin: 2013 yılından bu yana gözlemci üye devlet konumundadır. * Sırbistan: Gözlemci üye statüsüne sahip olan ülkede, ülke Dışişleri bakanları 2011, 2012 ve 2014 yıllarında gerçekleştirilen Afrika Birliği zirvelerine katılmışlardır. * Türkiye: 2005 yılında gözlemci üye, 2008 yılında stratejik ortak olmuştur. * Ukrayna: Ülke 2016 yılından bu yana gözlemci üye devlet konumundadır. * Haiti: 2 Şubat 2012 tarihinde Afrika Birliği'nde gözlemci üye statüsünü elde etti. == Afrika Birliği başkanları == küçükresim|sağ|250px|Afrika Birliği bölgeleri İsim Göreve başlama Görev bitişi Ülke Thabo Mbeki 9 Temmuz 2002 10 Temmuz 2003 Joaquim Chissano 10 Temmuz 2003 6 Temmuz 2004 Olusegun Obasanjo 6 Temmuz 2004 24 Ocak 2006 Denis Sassou Nguesso 24 Ocak 2006 24 Ocak 2007 John Kufuor 30 Ocak 2007 31 Ocak 2008 Jakaya Kikwete 31 Ocak 2008 2 Ocak 2009 Muammer Kaddafi 2 Şubat 2009 31 Ocak 2010 Bingu wa MutharikaGaddafi fails in bid to remain African Union chair, Reuters, 31 January 2010 Malawi president takes over as AU president , AFP, 31 January 2010 31 Ocak 2010 31 Ocak 2011 Teodoro Obiang Nguema MbasogoAccording to the AU , his official style is Son Excellence Obiang Nguema Mbasogo, Président de la République, Chef de l'État et Président Fondateur du Parti Démocratique de Guinée Equatoriale . Retrieved 4 October 2011. 31 Ocak 2011 29 Ocak 2012 Yayi Boni 29 Ocak 2012 27 Ocak 2013 Hailemariam Desalegn 27 Ocak 2013 30 Ocak 2014 Mohamed Ould Abdel Aziz 30 Ocak 2014 30 Ocak 2015 Robert Mugabe 30 Ocak 2015 30 Ocak 2016 Idriss Déby 30 Ocak 2016 30 Ocak 2017 Alpha Condé 30 Ocak 2017 28 Ocak 2018 Paul Kagame 28 Ocak 2018 10 Şubat 2019 Abdülfettah es-Sisi 10 Şubat 2019 10 Şubat 2020 Cyril Ramaphosa 10 Şubat 2020 6 Şubat 2021 Félix Tshisekedi 6 Şubat 2021 5 Şubat 2022 Macky Sall 5 Şubat 2022 Görevde == Komisyon başkanları == Görev dönemi Komisyon başkanı Üye ülke 2002-2003 Amara Essy (Geçici) Fildişi Sahili 2003-2008 Alpha Oumar Konaré Mali 2008-2012 Jean Ping Gabon 2012-2017 Nkosazana Dlamini-Zuma Güney Afrika Cumhuriyeti 2017-günümüze Moussa Faki Çad == Ayrıca bakınız == * Afrika Birliği Örgütü * Afrika Birliği Örgütü Başkanı * Afrika Birliği Başkanı == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * AU resmi sitesi Arapça , İngilizce ve Fransızca * Kuruluş bildirisi: Constitutive Act of the African Union (İngilizce) # Kategori:Addis Ababa Kategori:Afrika'da siyaset Kategori:Kıta birlikleri Kategori:Afrika uluslararası kuruluşları Kategori:2001'de Afrika'da kurulan oluşumlar Kategori:1963'te kurulan kuruluşlar Kategori:2001'de kurulan kuruluşlar