1824 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri

1824 Birleşik Devletler başkanlık seçimi, onuncu dört yılda bir yapılan başkanlık seçimiydi. 26 Ekim Salı ile 1 Aralık 1824 Çarşamba tarihleri arasında yapılmıştır. Andrew Jackson, John Quincy Adams, Henry Clay ve William Crawford, başkanlık için adaylardı. Hiçbir aday Seçiciler kurulu çoğunluğunu kazanamadığı için seçimin sonucu belirsizdi. Başkan yardımcılığı seçiminde ise John C. Calhoun, açık ara bir farkla çoğunluğu elde ederek başkan yardımcısı seçildi. Başkan adaylarından hiçbiri Seçiciler kurulu çoğunluğunu elde edemediği için, ABD Temsilciler Meclisi, ABD Anayasasında yer alan On ikinci Değişiklik hükümleri uyarınca, koşullu bir seçim yaptı. Bu seçim sonucunda ise 9 Şubat 1825'te John Quincy Adams başkan seçildi.Robin Kolodny, "The Several Elections of 1824." Congress & the Presidency: A Journal of Capital Studies 23#2 (1996) online.George Dangerfield, George. The Awakening of American Nationalism: 1815-1828 (1965) pp 212–230. Demokratik-Cumhuriyetçi Parti arka arkaya altı başkanlık seçimini kazandı ve 1824'te tek ulusal siyasi parti oldu. Bununla birlikte seçim yaklaştıkça birden fazla adayın varlığı, parti'nin parçalandığını ve İyi Hissetme Çağı'nın sona erdiğini gösteren bir işaretti. Bu seçim aynı zamanda ABD tarihinde Seçiciler kurulunun çoğunluğunu elde edemeyip ABD Temsilciler meclisi tarafından başkanın belirlendiği ikinci seçimdir. Diğer seçim ise 1800 yılı seçimleridir. ==Adaylık Süreci== Demokratik-Cumhuriyetçilerin Başkanı James Monroe, 1820 seçimlerinde parti içi muhalefet olmadan aday olabilmişti. Sadece İki dönem için seçilen önceki başkanlar gibi, Monroe'da üçüncü bir dönem için yeniden aday gösterilmeyi reddetti. Kongre parti oylaması Başkan adayı Oy Başkan yardımcısı adayı Oy William H. Crawford 64 Albert Gallatin 57 Henry Clay 2 Erastus Root 2 John Quincy Adams 2 John Quincy Adams 1 Andrew Jackson 1 William Eustis 1 William Rufus King 1 William Lowndes 1 Richard Rush 1 Samuel Smith 1 John Tod 1 Kongre grubu, Crawford'u başkanlığa ve Albert Gallatin'i de başkan yardımcılığına aday gösterdi, ancak toplantıya parti içi katılım az oldu ve bunun demokratik olmadığını savunan kesim tarafından eleştrilere maruz kaldı. Gallatin adaylık istememişti ve kısa süre sonra Crawford'un isteği üzerine çekildi. Yerine Kuzey Carolina Senatörü Nathaniel Macon getirildi. ==Başkanlık için adaylıklar== ===Seçimden önce çekilen adaylar=== File:JCCalhoun-1822.jpg|Amerika Birleşik Devletleri Savaş Bakanı John C. Calhoun File:SmithThompson.jpg|Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri Bakanı Smith Thompson ===Seçime katılan adaylar=== File:JohnQAdams.jpg|Amerika Birleşik Devletleri dışişleri bakanı John Quincy Adams File:Henry Clay.JPG|Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi başkanı Henry Clay File:Andrew Jackson.jpg|Andrew Jackson Senatör File:WilliamHCrawford.jpg|Amerika Birleşik Devletleri hazine bakanı William H. Crawford Dört adayın tamamı en az bir eyalet yasama organı tarafından aday gösterildi. Andrew Jackson, Tennessee eyalet yasama organı tarafından başkanlık makamına aday gösterildi. Jackson başkanı adayı olmayı düşünmüyordu bunun yerine Nashville'deki mülkünde istirahate çekilmek istiyordu ama böyle bir teklifide reddecek biri değildi. ==Seçim sonuçları== Dosya: United States Electoral College 1824.svg Başkanlık seçim sonuçları Aday Partisi Eyalet Kazandığı Oy Yüzdesel Miktar Seçim Oyu Andrew Jackson Demokratik-Cumhriyetçi Parti Tennessee 151,271 41.36% 99 John Quincy Adams Demokratik-Cumhriyetçi Parti Massachusetts 113,122 30.92% 84 William Harris Crawford Demokratik- Cumhriyetçi Parti Georgia 40,856 11.21% 41 Henry Clay Demokratik-Cumhriyetçi Parti Kentucky 47,531 12.99% 37 Bağımsız adaylar Yok Massachusetts 6,616 1.81% 0 Diğer 6,437 1.71% 0 Toplam 365,833 100.00% 261 Kazanmak için gerekli 131 küçükresim|450px Başkan Yardımcılğı seçim sonuçları Aday Partisi Eyalet Seçim Oyu John C. Calhoun Demokratik-Cumhuriyetçi Parti Güney Carolina 182 Nathan Sanford Demokratik-Cumhuriyetçi Parti New York 30 Nathaniel Macon Demokratik- Cumhuriyetçi Parti Kuzey Carolina 24 Andrew Jackson Demokratik-Cumhuriyetçi Parti Tennessee 13 Martin Van Buren Demokratik-Cumhuriyetçi Parti New York 9 Henry Clay Demokratik-Cumhuriyetçi Parti Kentucky 2 Toplam 260 Kazanmak için gerekli 131 ==1825 koşullu seçim== küçükresim|450px|Temsilciler Meclisi delege oylarının haritası 1825 Koşullu Birleşik Devletler başkanlık seçimi 9 Şubat 1825 9 Şubat 1825 9 Şubat 1825 9 Şubat 1825 Adaylar Adaylar Oylar % John Quincy Adams 13 54.17 Andrew Jackson 7 29.17 William H. Crawford 4 16.67 Toplam Oylar Toplam Oylar 24 100 Gerekli oylar Gerekli oylar 13 54.17 {| class="wikitable" {| class="wikitable" {| class="wikitable" {| class="wikitable" Eyalet delegeleri için oylama: Eyalet delegeleri için oylama: Eyalet delegeleri için oylama: Adams Jackson Crawford Connecticut Illinois Kentucky Louisiana Maine Maryland Massachusetts Missouri New Hampshire New York Ohio Rhode Island Vermont Alabama Indiana Mississippi New Jersey Pensilvanya South Carolina Tennessee Delaware Georgia North Carolina Virginia Delaware Georgia North Carolina Virginia 13 eyalet 7 eyalet 4 eyalet ==Seçim sonrası== Adams'ın zaferi, hem halkın hem de seçiciler kurulu oyların'ın çoğunluğunu kazanan ve Meclisin kendisini seçmesini bekleyen Jackson'ı şok etti. ==Kaynakça== ==Dış bağlantılar== * * Presidential Election of 1824: A Resource Guide from the Library of Congress * Election of 1824 in Counting the Votes