İbrani alfabesi

İbrani alfabesi (), Sami dilleri grubuna bağlı ve İsrail'in resmî dili olan İbranicenin ve Aşkenaz Yahudilerinin konuştuğu bir Cermen dili olan Yidiş (Yahudi Almancası) ile Sefarad Yahudilerinin dili olan Ladino (Yahudi İspanyolcası) gibi diğer Yahudi dillerinin yazımında kullanılan Arami alfabesi kökenli bir yazı sistemi. Birçok Sami dilinde olduğu gibi İbrani alfabesi de sağdan sola doğru yazılan 22 temel sessiz harften oluşmaktadır. Harfler bitiştirilmez ve ayrı yazılır. Beş harfin sonda yazılışı farklıdır ve bunlara sofit denir. Sesli harfler (נִקּוּד, nikkud; çoğulu: nikkudot), ana harflerin altına konulan işaretler ile gösterilir. Ancak bu noktalamalar çoğu zaman kullanılmaz. Bunlar; ancak dini metinler, sözlükler ve yabancı kelimelerin doğru okunuşunu göstermek için kullanılır. Her İbranice harfin sayısal bir değeri bulunmaktadır. Örneğin, alefin sayısal değeri 1 ve yodun sayısal değeri 10'dur; 11 sayısı ise bu iki harfin kullanımıyla gerçekleşir (יא). == Tarihçe == Tarihi açıdan paleo-İbrani alfabesi olarak da isimlendirilen Fenike alfabesi Yahudi metinlerinde kullanılmış ana yazıyı oluşturmuştur, ancak bu yazının kullanımı MÖ 6. yüzyıl civarında Babil Sürgünü döneminde kalkmış ve Asur kökenli Arami alfabesi kullanılmaya başlanmıştır.The Mishnah, ed. Herbert Danby, Oxford University Press: Oxford 1933, s.v. Megillah 1:8, p. 202 (note 20); Yadayim 4:5-6, p. 784 (note 6) () Modern İbrani alfabesi Arami alfabesinden türemiş olmakla birlikte, Sâmirî alfabesi hala eski alfabeden evrilmiş bir yazı sistemi kullanmaktadır. Tarih boyunca az çok şekil değişiklikleri geçirmiş olan İbrani alfabesinin Antik Dönem İbrani Alfabesi, Kare Yazı, El Yazısı, Raşi ve Solitreo gibi biçimleri de bulunmaktadır. == Harfler ve okunuşları == küçükresim|sağ|300px| İbrani dilinde İbrani alfabesi yazısı Simge Harf adı Ses değeri Sayısal (Matematiksel) değeri א alef - (1) 1 ב bet, ve b, v 2 ג gimel g 3 ד dalet d 4 ה he h (2) 5 ו vav v 6 ז zayin z 7 ח het kh (ya da h) (3) 8 ט tet t 9 י yud y (4) 10 ך* ve כ kaf, haf k, kh, h 20 ל lamed l 30 מ ve ם* mem m 40 ן* ve נ nun n 50 ס sameh s 60 ע ayin - (5) 70 פ ve ף* pe ve fe p, f 80 צ ve ץ* tsadik ts (ya da tz/z) 90 ק kuf k ya da q 100 ר reş r 200 ש şin, sin ş, s 300 ת tav t 400 ==Tarihi İbrani alfabesi varyantları== Harf isimleri (Kodsuz) Varyantlar Varyantlar Varyantlar Varyantlar Varyantlar Varyantlar Varyantlar Varyantlar Çağdaş İbranice Çağdaş İbranice Çağdaş İbranice Çağdaş İbranice Çağdaş İbranice Eski Ahit İbranicesi Eski Ahit İbranicesi Eski Ahit İbranicesi Serif Sans- serif Tek Aralıklı El Yazısı Raşi Fenikece Paleo-İbranice Aramice Alef א א א 17px Dosya:Hebrew letter Alef Rashi.png Alef Alef 20px Bet ב ב ב 17px Dosya:Hebrew letter Bet Rashi.png Beth Bet 20px Gimel ג ג ג 17px Dosya:Hebrew letter Gimel Rashi.png Gimel Gimel 20px Dalet ד ד ד 17px Dosya:Hebrew letter Daled Rashi.png Daleth Daled 20px He ה ה ה 17px Dosya:Hebrew letter He Rashi.png He Heh 20px Vav ו ו ו 17px Dosya:Hebrew letter Vav Rashi.png Waw Vav 20px Zayin ז ז ז 17px Dosya:Hebrew letter Zayin Rashi.png Zayin Zayin 20px Het ח ח ח 17px Dosya:Hebrew letter Het Rashi.png Heth Khet 20px Tet ט ט ט 17px Dosya:Hebrew letter Tet Rashi.png Teth Tet 20px Yod י י י 17px Dosya:Hebrew letter Yud Rashi.png Yodh Yud 20px Kaf כ כ כ 17px Dosya:Hebrew letter Kaf- nonfinal Rashi.png 25px|Kaf Khof 20px Final Kaf ך ך ך 17px Dosya:Hebrew letter Kaf-final Rashi.png 25px|Kaf Khof 20px Lamed ל ל ל 17px 35x35pik Lamedh Lamed 20px Mem מ מ מ 17px Dosya:Hebrew letter Mem-nonfinal Rashi.png 25px|Mem Mem 20px Sonda Mem ם ם ם 17px Dosya:Hebrew letter Mem-final Rashi.png 25px|Mem Mem 20px Nun נ נ נ 17px Dosya:Hebrew letter Nun-nonfinal Rashi.png 25px|Nun Nun 20px Sonda Nun ן ן ן 17px Dosya:Hebrew letter Nun-final Rashi.png 25px|Nun Nun 20px Samekh ס ס ס 17px Dosya:Hebrew letter Samekh Rashi.png Samekh Samekh 20px Ayin ע ע ע 17px Dosya:Hebrew letter Ayin Rashi.png Ayin Ayin 20px Pe פ פ פ 17px Dosya:Hebrew letter Pe-nonfinal Rashi.png 25px|Pe Pey 20px Sonda Pe ף ף ף 17px Dosya:Hebrew letter Pe-final Rashi.png 25px|Pe Pey 20px Tsadi צ צ צ 17px Dosya:Hebrew letter Tsadik-nonfinal Rashi.png 25px|Sade Tzadi 20px, 20px Sonda Tsadi ץ ץ ץ 17px Dosya:Hebrew letter Tsadik-final Rashi.png 25px|Sade Tzadi 20px, 20px Qof ק ק ק 17px Dosya:Hebrew letter Kuf Rashi.png Qof Quf 20px Reş ר ר ר 17px Dosya:Hebrew letter Resh Rashi.png Res Resh 20px Şin ש ש ש 17px Dosya:Hebrew letter Shin Rashi.png Sin Shin 20px Tav ת ת ת 17px Dosya:Hebrew letter Taf Rashi.png Taw Tof 20px * Bazı harflerin yanında bulunan yıldız işareti o harfin sadece kelime sonunda kullanıldığına işarettir. * C sesi gimal harfinin üzerine ayraç koyularak elde edilir. * Ç sesi tsadi harfinin üzerine ayraç koyularak elde edilir. * J sesi zayin harfinin üzerine ayraç koyularak elde edilir. * İbranicede W sesi bulunmazken W sesi olan yabancı kelimeler için çift vav kullanılır. == Kaynakça ==