Studio Ghibli

Studio Ghibli, Inc. (), Japonya merkezli bir animasyon stüdyosudur. Şirket, 15 Haziran 1985 tarihinde Hayao Miyazaki, Isao Takahata ve Toshio Suzuki tarafından kurulmuştur. Şirketin merkezi Tokyo'nun Koganei kentinde yer almaktadır."Studio Ghibli Collection - Madman Entertainment". Studio Ghibli Collection - Madman Entertainment. 4 Şubat 2023 tarihinde erişilmiştir. Studio Ghibli, özellikle uzun metrajlı anime filmleri yelpazesiyle tanınır ve ayrıca birkaç kısa hikâye, televizyon reklamı ve iki televizyon filmi de çekmiştir. Stüdyonun hazırladığı Gökteki Kale, Komşum Totoro, Küçük Cadı Kiki gibi birçok anime filmi 1986, 1988, 1989 yıllarında Animage Anime Büyük Ödülü'nü kazandı. 2002 yılında da Ruhların Kaçışı filmi Altın Ayı ve en iyi animasyon dalında Akademi Ödülü'nü kazandı. Şirketin maskotu Komşum Totoro filminin ikonik karakteri Totoro'dur. == İsmi == Stüdyonun Hayao Miyazaki tarafından konan adı, İtalyancada sıcak çöl rüzgârı siroko anlamına gelen "ghibli" kelimesinden gelir. İtalyanlar İkinci Dünya Savaşı'nda Sahra Çölü'nde kullandıkları keşif uçaklarına bu adı vermişlerdir. Hayao Miyazaki'nin uçaklara olan büyük ilgisi bilinmektedir ve stüdyonun anime endüstrisinde yeni bir rüzgâr estirmesini umarak bu ismi koymuştur.The Birth of Studio Ghibli, Nausicaä of the Valley of the Wind DVD, Walt Disney Home Entertainment, 2005. İtalyancada ghibli sert bir g harfi ile telaffuz edilirken, stüdyonun ismi c harfi ile telaffuz edilir (ciburii). == Tarihçe == Stüdyo, Haziran 1985'te Hayao Miyazaki, Isao Takahata ve yapımcı Toshio Suzuki tarafından kurulmuştur. Stüdyonun kurulmasından önce Miyazaki ve Takahata'nın japon animasyon sektöründe uzun süreli bir deneyimleri bulunmaktadır. İkisi Güneşin Prensi Horus ve Panda Kopanda! filmlerinde ortak olarak çalışmıştır. Suzuki ise Animage adlı manga dergisinde editörlük yapmıştır. Stüdyo, 1984 yılında Hayao Miyazaki tarafından yönetilen Rüzgârlı Vadi filminin elde ettiği başarının ardından kurulmuştur. Film, aynı adlı iki ciltlik manga serisinin animasyona aktarılmış halidir. Animage dergisinde yayınlanan serinin filme aktarılması ekibinde Suzuki ve Miyazaki beraber yer almıştır. İkisi daha sonra Studio Ghibli'yi kurmuş ve bu yeni stüdyoya katılması için Takahata'yı davet etmişlerdir. Stüdyo yoğunlukla Miyazaki tarafından ve ikinci en üretken yönetmen Takahata tarafından yazılan ve yönetilen filmler üretmiştir. Bunun yanında Yoshifumi Kondo, Hiroyuki Morita ve Gorō Miyazaki gibi yönetmenlerin filmleri de stüdyonun yaptığı filmler listesinde yer alır. Studio Ghibli'nin ürettiği bütün Miyazaki filmlerinin müziklerinde Joe Hisaishi'nin imzası vardır. Birçok Ghibli filminin Japonya'daki dağıtımını Toho şirketi üstlenmiştir. Yurt dışında ise Walt Disney, filmlerin dağıtım hakkını satın almıştır. Studio Ghibli ile Animage dergisi arasında yakın bir bağ vardır. Dergi, stüdyo ve üyeleri hakkında makalelerin yayınlandığı "Ghibli Notes" adlı bir köşeyi okuyucularıyla paylaşmaktadır. Ghibli filmleri ve diğer çalışmalarında yapılmış sanat çalışmaları derginin kapağında sık sık yer almaktadır. 1999 ve 2005 yılları arasında Studi Ghibli Animage dergisinin yayıncı şirketi Tokuma Shotene bağlı bir şirket olarak çalışmıştır. Ekim 2001'de Tokyo'da Ghibli Müzesi açılmıştır. Müze, stüdyonun filmlerine ait çeşitli eserleri sergilemektedir, bunun yanında müzeden başka hiçbir yerde yayınlanmayan kısa animasyonların gösterimini yapmaktadır. Studio Ghibli, yurt dışında filmlerin yayınlanmasında "no-edits" (düzenlemesiz) politikasını sıkı bir şekilde uygulamasıyla bilinir. Bunun sebebi, Miyazaki'nin Rüzgârlı Vadi filminin Amerika'da yayınlanması esnasında dublajının oldukça fazla değiştirilmiş, isimlerin değiştirilerek filmin daha "Amerikanvari" hale getirilmiş ve filmin isminin Warriors of the Wind olarak değiştirilmiş olmasıdır. Filmin ayrıca çoğu kısmı kesilmiş ve ağır bir şekilde düzenlenmiştir. Bunun üzerine Miyazaki diğer Ghibli filmlerinin yurt dışında yayın haklarının alınması uzun süre izin vermemiş, yıllar sonra "no-cut" (kesme yok) taahhütüyle yayınlanmasına izin vermiştir. Bu politika, Miramax'ın başkan yardımcısı Harvey Weinstein'in Prenses Mononoke filminin daha satılabilir hale getirilmesi için düzenlenmesi talebine Miyazaki'nin otantik bir katana hediyesi göndermesiyle daha sembolik bir hale gelmiştir. Katana, "kesme yok" uyarısını basit bir şekilde dile getirmiştir. Şubat 2008'de, Toshio Suzuki Studio Ghibli'nin 2005'ten beri yürüttüğü başkanlık görevinden ayrılmış ve yerini Walt Disney Japonya'nın eski başkanı Koji Hoshino'ya bırakmıştır. Suzuki bu istifanın sebebini yapımcılık görevini çalışanlarından beklemek yerine eskiden olduğu gibi kendisinin yapmak istediği olduğunu belirtmiştir. Hoshino'ya görevi bırakmasının nedeni ise Hoshino'nun 1996'dan beri stüdyonun filmlerinin satılmasına yardımcı olması ve Prenses Mononoke filminin ABD'de yayınlanmasında büyük yardımının dokunmasıdır. Haziran 2013'te Rüzgâr Yükseliyor filminin yayımlanmasının ardından Hayao Miyazaki resmi olarak emekliye ayrılmıştır. Stüdyonun yayınlanan son filmi Isao Takahata nın 2013 tarihli Prenses Kaguya Masalı'dır. Şirket, uzun metrajlı film yapımını durdurmuştur. == Belirli Başarılar == * Studio Ghibli tarihindeki ilk gişe başarısı (Küçük Cadı Kiki) * Studio Ghibli'nin ilk bilgisayar efekti kullandığı film (Kırmızı Kanatlar) * Miyazaki'nin ilk bilgisayar efekti kullandığı ve Studio Ghibli'nin ilk dijital renklendirme kullandığı film (Prenses Mononoke) * %100 dijital proses kullanılan ilk film (En Sevdiğim Komşularım) * Dünya genelinde 200 milyon dolar hasılat yapan ilk japon filmi, En İyi Animasyon dalında Oscar ödülü kazanan ilk anime, İngilizce konuşan ülkeler dışında En İyi Animasyon dalında Oscar ödülü kazanan ilk film, En İyi Animasyon dalında Oscar ödülü kazanan ilk geleneksel animasyon yöntemi kullanan film, Japonya box-office'de Titanik'in rekorunu geçen ilk film, (Ruhların Kaçışı) == Yapımları == === Filmler === Yıl Adı Yönetmen Yayın tarihi Süre Not(lar) 1984 Rüzgârlı Vadi Hayao Miyazaki 117 dk Hayao Miyazaki'nin mangasına dayanmaktadır. 1986 Gökteki Kale Hayao Miyazaki 124 dk Orijinal yapım. 1988 Ateşböceklerinin Mezarı Isao Takahata 88 dk Akiyuki Nosaka'nın kısa hikâyesine dayanmaktadır. Komşum Totoro Hayao Miyazaki 86 dk Orijinal yapım. 1989 Küçük Cadı Kiki Hayao Miyazaki 103 dk Eiko Kadono'nun romanına dayanmaktadır. 1991 Dün Gibi Isao Takahata 119 dk Hotaru Okamoto'nun mangasına dayanmaktadır. 1992 Kırmızı Kanatlar Hayao Miyazaki 94 dk Hayao Miyazaki'nin Hikōtei Jidai adlı mangasına dayanmaktadır. 1993 Büyülü Dalgalar Tomomi Mochizuki 72 dk Saeko Himuro'nun romanına dayanmaktadır. 1994 Büyük Rakun Savaşı Isao Takahata 119 dk Orijinal yapım. 1995 Yüreğinin Sesi Yoshifumi Kondō 111 dk Aoi Hiiragi'nin mangasına dayanmaktadır. 1997 Prenses Mononoke Hayao Miyazaki 133 dk Orijinal yapım. 1999 En Sevdiğim Komşularım Isao Takahata 104 dk Hisaichi Ishii'nin Nono-chan adlı mangasına dayanmaktadır. 2001 Ruhların Kaçışı Hayao Miyazaki 124 dk Orijinal yapım. 2002 Sihirli Kedi Hiroyuki Morita 104 dk Aoi Hiiragi'nin mangasına dayanmaktadır. 2004 Yürüyen Şato Hayao Miyazaki 119 dk Diana Wynne Jones'ın romanına dayanmaktadır. 2006 Yerdeniz Öyküleri Gorō Miyazaki 115 dk Ursula K. Le Guin'in kitaplarına ve Hayao Miyazaki'nin mangasına dayanmaktadır. 2008 Küçük Deniz Kızı Ponyo Hayao Miyazaki 101 dk Hans Christian Andersen'in Küçük Deniz Kızı adlı kısa hikâyesine dayanmaktadır. 2010 Aşırıcılar Hiromasa Yonebayashi 94 dk Mary Norton'un romanına dayanmaktadır. 2011 Tepedeki Ev Gorō Miyazaki 91 dk Chizuru Takahashi'nin mangasına dayanmaktadır. 2013 Rüzgâr Yükseliyor Hayao Miyazaki 126 dk Jiro Horikoshi'nin hayatına ve Tatsuo Hori'nin mangasına dayanmaktadır. Prenses Kaguya Masalı Isao Takahata 137 dk Bambu Kesicisinin Hikayesi adlı monogatariye dayanmaktadır. 2014 Marnie Oradayken Hiromasa Yonebayashi 102 dk Joan G. Robinson'ın romanına dayanmaktadır. 2016 Kırmızı Kaplumbağa Michaël Dudok de Wit 80 dk Orijinal yapım. Wild Bunch, Prima Linea Productions, Why Not Productions, Arte France Cinéma, CN4 Productions ve Belvision ile ortak yapım. 2020 Aya ve Cadı Gorō Miyazaki 82 dk Diana Wynne Jones'ın romanına dayanmaktadır. 2023 Nasıl Yaşıyorsun? Hayao Miyazaki Genzaburo Yoshino'nun romanına dayanmaktadır. : Studio Ghibli filmi olarak kabul edilmesine rağmen, stüdyonun kuruluş tarihi olan 1985'ten önce çekilmiştir. === Kısa filmler === Yıl Adı Yönetmen Yayın tarihi Süre Not(lar) 1992 Nandarō Hayao Miyazaki 15 sn Nippon TV için reklamlar. 1995 On Your Mark Hayao Miyazaki 6,40 dk Chage & Aska için promosyon müzik videosu. 2000 Ghiblies Yoshiyuki Momose 12 dk Canlı çekim televizyon kısa filmi. 2001 Kujiratori Hayao Miyazaki 16 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Kareinaru Budōkai Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. Rambutan no Bōken Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. Sakana no Sakana Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2002 Kūsō no Sora Tobu Kikaitachi Hayao Miyazaki 6 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Koro no Daisanpo Hayao Miyazaki 14 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Ghiblies 2 Yoshiyuki Momose 25 dk Ghiblies'in devamı. Sihirli Kedi ile birlikte yayınlandı. Tacolator Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. Piyopiyo Baba Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. Bobo-kun Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2003 Mei to Konekobasu Hayao Miyazaki 15 dk Komşum Totoro'nun devamı. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2004 Portable Kūkō Yoshiyuki Momose 3 dk Capsule için müzik videosu. 2005 Space Station No. 9 Yoshiyuki Momose 4 dk Capsule için müzik videosu. Doredore no Uta Osamu Tanabe 3 dk Meiko Haigou için promosyon müzik videosu. Soratobu Toshikeikaku Yoshiyuki Momose 5 dk Capsule için müzik videosu. 2006 Yadosagashi Hayao Miyazaki 12 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Hoshi o Katta Hi Hayao Miyazaki 16 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Mizugumo Monmon Hayao Miyazaki 15 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. Taneyamagahara no Yoru Kazuo Oga 27 dk Kenji Miyazawa'nın kısa hikâyesine dayanmaktadır. 2007 Iblard Jikan Naohisa Inoue 30 dk Orijinal yapım. Ghibli ga Ippai Collection'un bir parçası. Madaran-kai Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2008 Shinkan-ron Hayao Miyazaki 16 dk Film Guru Guru'nun bir parçası. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2009 Piece Yoshiyuki Momose 4,25 dk Yui Aragaki için promosyon müzik videosu. 2010 Chū Zumō Akihiko Yamashita 13 dk Japon halk hikâyesine dayanmaktadır. Ghibli Müzesi için hazırlandı. Pandane to Tamago Hime Hayao Miyazaki 12 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2011 Takara Sagashi Rieko Nakagawa 9 dk Kang Gyung-Hyo'un resimli kitabına dayanmaktadır. Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2012 Kyoshinhei Tōkyō ni Arawaru Shinji Higuchi 9 dk Rüzgârlı Vadi'nin canlı çekim önbölümü. Special Effects Laboratory ve Khara ile ortak yapım. Tokyo Çağdaş Sanatlar Müzesi'nde gösterildi. 2018 Kemushi no Boro Hayao Miyazaki 14 dk Ghibli Müzesi için hazırlandı. 2022 Zen: Grogu to Makkuro Kurosuke Katsuya Kondō 3 dk Yıldız Savaşları için el çizimi kısa animasyon. Lucasfilm ile ortak yapım. === Televizyon === Yıl Adı Yönetmen İlk yayın tarihi Son yayın tarihi Bölüm Not(lar) 1987 Yanagawa Kanallarının Hikayesi Isao Takahata 1 Canlı çekim animasyon belgeseli. 2014 Ronja: Haydut Kızı Gorō Miyazaki 26 Astrid Lindgren'in aynı adlı çocuk kitabına dayanmaktadır. Polygon Pictures ile ortak yapım. === Video oyunları === Yıl Adı Yayımcı Yayın tarihi Not(lar) 1998 Jade Cocoon: Story of the Tamamayu Genki Karakter tasarımı. 2001 Jade Cocoon 2 Genki Karakter tasarımı. 2002 Magic Pengel: The Quest for Color Garakuda- Studio Taito Animasyonlu sahneler. 2010 Ni no Kuni: Dominion of the Dark Djinn Level-5 Animasyonlu sahneler. 2011 Ni no Kuni: Wrath of the White Witch Level-5 Animasyonlu sahneler. 2018 Ni no Kuni II: Revenant Kingdom Level-5 Karakter tasarımı. 2021 Ni no Kuni: Cross Worlds Level-5 Netmarble NetmarbleNeo Karakter tasarımı. == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * * * Kategori:1985'te kurulan medya şirketleri Kategori:Tokyo merkezli şirketler Kategori:Japonya merkezli film yapım şirketleri Kategori:Tokuma Shoten