1\. Lig

1\. Lig ya da sponsorluk anlaşması gereği Trendyol 1. Lig, Türkiye'deki ikinci seviye futbol ligi. 1\. Lig sezonda toplam 19 takımın katılımıyla oynanmaktadır. Çift devreli lig usulünün uygulandığı ligde mücadele eden her bir takım rakipleriyle sezon içerisinde toplam iki kez karşılaşmaktadır. Sezon sonunda ligin ilk iki sırasında yer alan takımlar Süper Lig'e terfi ederken, ligi 3.sırada bitiren takım doğrudan play off finaline çıkarken, 4. 5. 6. ve 7. sırada yer alan takımlar ise Süper Lig'e terfi edebilmek için kendi aralarında play off oynamaktadırlar. Son dört sıradaki takımlar ise bir alt lig olan 2. Lig'e düşmektedirler. Ayrıca Süper Lig'de son dört sırada yer alan takımlar ve 2. Lig'den terfi eden üç takım da 1. Lig'de mücadele etmektedirler. Ağustos ve Mayıs ayları da dahil olmak üzere toplam dokuz ay sürmektedir. 38 hafta ve 306 maçtan oluşan 1. Lig'de karşılaşmalar hafta içi ve hafta sonu oynanır. 1\. Lig play-off maçları sonrası sadece 1. takıma kupa verilir. == Statü (2022-23) == TFF 1. Lig 19 takım arasında çift devreli lig usulüne göre oynanır. Çift devreli lig müsabakaları sonunda TFF 1. Lig’de 16., 17., 18. ve 19. sıraları alan 4 (dört) takım TFF 2. Lig'e düşer. Çift devreli lig müsabakaları sonunda TFF 1. Lig’de, 1. ve 2. sıraları alan iki takım Süper Lig’e yükselir. 3. sırayı alan takım doğrudan Play-Off finallerine yükselir. Çift devreli lig müsabakaları sonunda TFF 1. Lig’de 4., 5., 6. ve 7. sırayı alan toplam dört takım Süper Lig'e yükselecek 3. takımın belirleneceği Play- Off Müsabakaları oynarlar. a) Söz konusu dört takımın katıldığı müsabakalar Yarı final Müsabakaları olarak adlandırılır ve bu müsabakalar Çift Maç Eleme Usulüne göre oynanır. b) Çift devreli lig müsabakaları sonunda TFF 1. Lig’de 4. olan takım ile 7. olan takım, ilk müsabaka 7. olan takımın sahasında oynanacak şekilde; 5. olan takım ile 6. olan takım ise ilk müsabaka 6. olan takımın sahasında oynanacak şekilde eşleşirler. İkinci müsabakalar 4. ve 5. olan takımların sahasında oynanır. c) Bu müsabakalarda iki maç sonunda, galibiyet veya beraberlik sayılarının eşit olması halinde, toplamda daha fazla gol atan takım tur atlar. Atılan gollerin eşit olması halinde ise ikinci müsabaka sonunda on beşer dakikalık iki uzatma devresi oynanır. Uzatma devrelerinde de eşitliğin bozulmaması durumunda, kazanan takım penaltı vuruşları sonucunda belirlenir. Final müsabakası ligi 3. sırada bitiren takım ile Play-Off yarı finallerini kazanan takımlar arasında onnanır. Final Müsabakası TFF tarafından tespit edilecek tarafsız sahada tek maç eleme usulüyle oynanır. Final müsabakasının normal süresi berabere sonuçlanırsa müsabaka on beşer dakikalık iki devre halinde uzatılır. Uzatma devrelerinde eşitlik bozulmazsa, kazanan takım penaltı noktasından yapılacak vuruşlar sonucunda belirlenir. Kazanan takım Süper Lig’e yükselen 3. takım olur == İsim == Kurulduğu yıl olan 1963 ile 2001 yılları arasında Türkiye 2. Futbol Ligi olarak ifade edilen lig, 2001-2006 yılları arasında Türkiye 2. Futbol Ligi A Kategorisi olarak anılmaya başladı. 2005-06 sezonunda İddaa'nın sponsor olmasıyla İddaa Lig A, 2006-07 sezonunda Türk Telekom'un sponsor olmasıyla ismi Türk Telekom Lig A, 2008 yılında Bank Asya'nın sponsor olmasıyla Bank Asya 1. Lig olarak değiştirildi.http://www.bankasya.com.tr/hakkimizda/basin_odasi/basin_bultenleri/BankAsya_BasinBulteni_(160).doc 2 Nisan 2012 tarihinde Bank Asya'nın sponsorluk anlaşmasını tek taraflı feshetmesi nedeniyle lig sponsorsuz kaldı. 17 Ağustos 2012 tarihinde TRT ve PTT arasındaki anlaşma gereğince ise PTT 1. Lig adını aldı. Eylül 2016'da anlaşmanın sonlanması sonrası yeniden TFF 1. Lig olarak adlandırılmaya başlandı. == Medya ilişkileri == 21 Kasım 2016'da, 2017-18 sezonundan itibaren beş sezon boyunca Süper Lig ve 1. Lig yayın haklarının devri için ihale gerçekleştirildi. İhale sonucunda Digitürk; 1. Lig'in yayın ve isim haklarının ile görüntülerin mobil ortamlardaki yayın haklarının da aralarında bulunduğu ihalede verdiği $500 milyon+KDV'lik teklifiyle bu haklara sahip oldu. 10 Eylül 2020'de Digiturk, 1. Lig'i TRT'ye verdi. == Takımlar ve Stadyumları == 2023-2024 sezonu başında F Süper L.'den düşen Giresunspor ve Ümraniyespor'un yanı sıra F 2. Lig'den yükselen Kocaelispor,Çorum FK ve Şanlıurfaspor F 1. Lig'de yer aldılar. Spor Toto 1. Lig 2023-2024 Sezonu İl İlçe takım Stadı Kapasitesi 2023-24 başı 2023-24 sonu Kocaeli Körfez Kocaelispor Kocaeli Stadyumu 34.212 2\. Lig'den çıktı Çorum Merkez Çorum FK Çorum Şehir Stadyumu 15.000 2\. Lig'den çıktı Şanlıurfa Haliliye Şanlıurfaspor Şanlıurfa 11 Nisan Stadyumu 28.965 2\. Lig'den çıktı Muğla Bodrum Bodrumspor Bodrum İlçe Stadyumu 4.563 Lig 4/19 İstanbul Eyüp Eyüpspor Eyüp Stadyumu 1.980 Lig 5/19 Sakarya Adapazarı Sakaryaspor Sakarya Atatürk Stadyumu 28.154 Lig 6/19 İzmir Göztepe Göztepe Gürsel Aksel Stadyumu 20.040 Lig 7/19 Manisa Yunusemre Manisa FK Mümin Özkasap Stadyumu 2.626 Lig 8/19 Ankara Keçiören Keçiörengücü Aktepe Stadyumu 4.883 Lig 9/19 Balıkesir Bandırma Bandırmaspor Bandırma 17 Eylül Stad. 12.725 Lig 10/19 Bolu Merkez Boluspor Bolu Atatürk Stadyumu 8.556 Lig 11/19 İzmir Gaziemir Altay Alsancak Stadyumu 15.000 Lig 12/19 Erzurum Yakutiye Erzurumspor FK Kazım Karabekir Stadyumu 21.375 Lig 13/19 İstanbul Tuzla Tuzlaspor Eyüp Stadyumu 1.980 Lig 14/19 Ankara Yenimahalle Gençlerbirliği Eryaman Stadyumu 20.560 Lig 15/19 Adana Çukurova Adanaspor Yeni Adana Stadyumu 33.543 donduruldu Malatya Battalgazi Yeni Malatyaspor Yeni Malatya Stadyumu 25.745 donduruldu Giresun Merkez Giresunspor Çotanak Stadyumu 22.028 Süper Lig'den düştü İstanbul Ümraniye Ümraniyespor Ümraniye Belediyesi Şehir Stadyumu 3.513 Süper Lig'den düştü == Şampiyonlar == Sezon Şampiyon İkinci Play Off Şampiyonu 2013-14 İstanbul Büyükşehir Belediyespor Balıkesirspor Mersin İdman Yurdu 2014-15 Kayserispor Osmanlıspor Antalyaspor 2015-16 Adanaspor Kardemir Karabükspor Alanyaspor 2016-17 Sivasspor Yeni Malatyaspor Göztepe 2017-18 Çaykur Rizespor MKE Ankaragücü BB Erzurumspor 2018-19 Denizlispor Gençlerbirliği Gazişehir Gaziantep 2019-20 Hatayspor BB Erzurumspor Fatih Karagümrük 2020-21 Adana Demirspor Giresunspor Altay 2021-22 MKE Ankaragücü Ümraniyespor İstanbulspor 2022-23 Samsunspor Çaykur Rizespor Pendikspor :Not: Tablo son 10 sezonunun Şampiyonlarını göstermektedir. Ayrıntılar ve geçmiş sezonlar için Ana Maddeye bakınız. == Sezonların ve tüm zamanların gol kralları == Sezon Futbolcu(lar) Milliyet Takım(lar) Maç Gol Oran 2013-14 Muhammet Reis Slavko Perović Balıkesirspor Manisaspor 35 34 19 0.54 0.56 2014-15 Jonathan Ayité Alanyaspor 32 19 0.59 2015-16 Mickaël Poté Adana Demirspor 36 23 0.64 2016-17 Mickaël Poté Adana Demirspor 32 24 0.75 2017-18 Braian Samudio Çaykur Rizespor 33 20 0.61 2018-19 Marco Paixão Altay 33 29 0.88 2019-20 Marco Paixão Altay 33 22 0.67 2020-21 Marco Paixão Altay 33 22 0.67 2021-22 Ahmet Sağat Menemenspor 36 17 0.47 2022-23 Marco Paixão Altay 34 21 0.59 :Not: Tablo son 10 sezonunun Gol Krallarını göstermektedir. Ayrıntılar ve geçmiş sezonlar için Ana Maddeye bakınız. Son Güncelleme: 28 Haziran 2023 № Futbolcu 1. Lig Son Sezonu Gol Maç % K 1 Taner Demirbaş 2008-2009 160 261 61.3 2 Mustafa Kocabey 2004-2005 158 235 67.2 3 Yunus Altun 2010-2011 153 341 44.8 4 Ümit İnal 2004-2005 150 266 56.3 5 Halim Okta 1999-2000 124 238 52.1 6 Yücel Çolak 2000-2001 119 230 51.7 7 Çetin Limanoğlu 2005-2006 109 229 49.1 8 Kemal Şahinoğlu 1995-1996 108 296 36.5 http://www.tff.org/Default.aspx?pageID=30&kisiID;=21842 http://arsiv.mackolik.com/Futbolcu/51194/Kemal-Sahinoglu-Caykur-Rizespor 9 Nail Uğur Timurcioğlu 2000-2001 104 245 42.4 10 Erol Kapusuz 2008-2009 103 321 32.0 11 Yusuf Tokuş 2002-2003 99 227 43.6 12 Marco Paixão 2022-2023 97 135 70.6 13 Hasan Çelik 2001-2002 92 168 65.8 14 Coşkun Birdal 2009-2010 91 209 43.5 15 Alp Küçükvardar 2006-2007 88 148 59.5 16 M'Billa Etame 2019-2020 79 196 41.3 17 Mickael Pote 2021-2022 78 170 45.3 18 Şehmus Özer 2012-2013 78 321 24.2 19 Ercan Erkavas 1997-1998 77 176 43.8 20 Mohamed Ali Kurtuluş 2009-2010 76 196 38.8 21 Özgür Can Özcan 2020-2021 76 295 25.7 22 Mehmet Şen 2011-2012 73 245 29.7 23 Mesut Toros 1999-2000 71 182 39.0 24 Abdulkadir Özgen 2018-2019 71 192 36.9 25 Burak Akdiş 2012-2013 71 270 26.3 26 Atilla Yücel 1999-2000 71 220 32.3 27 Ufuk Ateş 2008-2009 70 209 33.3 28 Burak Çalık 2020-2021 70 270 25.9 29 Mehmet Akyüz 2021-2022 69 182 36.8 30 Saffet Akyüz 2005-2006 68 140 48.5 31 Emrah Bozkurt 2014-2015 66 213 30.9 32 Muhammed Reis 2019-2020 66 252 26.1 33 Tiago Bezerra 2016-2017 64 176 36.4 34 Murat Bölükbaşı 1999-2000 64 150 42.7 35 Adem Büyük 2005-2023 63 161 39.1 36 Serdar Deliktaş 2018-2019 63 210 29.8 37 Serdar Özbayraktar 2018-2019 62 242 25.6 38 Eren Tozlu 2009-2023 61 192 31.8 == Yabancı oyuncular == 2010-11 sezonundan beri 1. Lig'de kulüpler Türk vatandaşlığına sahip olmayan üç yabancı oyuncu bulundurma hakkına sahiptir. Ayrıca TFF'nin en son düzenlediği ve 2012-13 sezonundan itibaren geçerli olan yabancı statüsünde alınacak olan en fazla üç yabancı futbolcunun yaş sınırına bakılmaksızın anlaşma yapılabilmesine karar verdi. Ayrıca üç yabancı dışında Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Kırgızistan vatandaşı iki futbolcu ile de yaş sınırına bakılmaksızın sözleşme imzalamak ve müsabakalara çıkarmak mümkündür. Ancak takım bir alt lige düşerse bu yabancı futbolcuları müsabakalarda oynatamaz. Ayrıca, yabancı olan bir futbolcu aynı zamanda Türkiye vatandaşlığına da sahip ise yabancı futbolcu sayılmamakta ve yabancı kontenjanını doldurmamaktadır. 16 Ocak 2015 tarihinde Türkiye Futbol Federasyonu Yıldırım Demirören'in 1. Lig kulüplerinin başkanları ile yaptığı toplantının ardından 2015-16 sezonundan itibaren geçerli olmak kaydı ile yabancı sınırlaması 3'ten 5'e çıkartılmıştır. Bu 5 futbolcunun tamamı ilk 11'de yer alabilecek. Ve ayrıca 18 kişilik müsabaka kadrolarında Türkiye A millî takımında oynama uygunluğu bulunan en az 13 futbolcuya yer verme zorunluluğu getirilmiştir. Süper Lig'den 1. Lig'e düşen takımlar bir sezon boyunca kadrosunda bulunan yabancı futbolcu sayısı eğer üçten fazla ise yabancı kontenjanını boşaltıncaya kadar bir sezon yabancı futbolcu transferi yapamaz. Ama kadrosunda bulunan yabancı futbolcuları, sayısına ve yaş sınırına bakılmaksızın sözleşmeleri bitene kadar kadrolarında bulundurabilirler. Fakat ellerindeki yabancı futbolcuları 18 kişilik maç kadrosuna en fazla üç yabancı futbolcu (ekstra olarak Türk devletlerinden de en fazla 2 futbolcu) olacak şekilde oynatabilirler. Bu bir sezon bittikten sonra ise bu kulüp Süper Lig'e çıkamamış ise o yabancı futbolcuların sözşleşmeleri devam ediyorsa kulübüyle kalır, eğer sözleşmesi bitmiş ise o kulüp elinde en fazla 3 yabancı futbolcu olacak şekilde o futbolcular ile tekrar anlaşma imzalayabilir. 2015-16 sezonundan itibaren 4 sezon boyunca uygulanacak olan yabancı statüsü 20 Mart 2015 tarihinde karara bağlanarak kamuoyuna duyuruldu. Bu karar çerçevesinde kulüpler istedikleri sayıda profesyonel futbolcuyla sözleşme imzalayacak, fakat A takım listelerinde en fazla 25 futbolcuya yer verebilecek. A takım listesinde, en az 15 futbolcu Türkiye A millî takımında oynama uygunluğuna sahip olacak. En az bir tanesi A millî takımında oynamaya uygun olmak üzere en fazla 3 kaleciye A takım listesinde bulundurulabilecek. Kulüpler, 18 kişilik maç kadrosunda, A millî takımda oynamaya uygun en az 13 futbolcuyu bulundurmak zorunda olacaklar ve bu 13 futbolcudan en az birisinin de kaleci olma zorunluluğu olacak. Takımların müsabaka kadrolarında yer alabilecek 5 yabancı futbolcu da ilk 11'de oynayabilecek. Yabancı uyruklu futbolcularla sözleşme imzalayacak kulüpler Yerli Futbolcu Teşvik Fonuna 1 futbolcu için 20.000 , 2 futbolcu için 40.000 , 3 futbolcu için 60.000 , 4 futbolcu için 150.000 , 5 futbolcu için 300.000 ve 6 ve üzerindeki her futbolcu için 200.000 ödeme yapacak. == Kaynakça ==