Nefis

Nefis ya da Nefs (نفس), Arapça kökenlidir, sözlükte ruh, bir şeyin kendisi, akıl, insan bedeni, ceset, kan, azamet, arzu ve kötü istekler gibi manalara gelmektedir. Tasavvufî olarak da, "kendisinde iradi hareket, his ve hayat kuvveti bulunan latif buharlı bir cevherdir." şeklinde tanımlanır. Kötülüğü emreden manasında anlaşıldığı gibi, Allah tarafından insana üflenen ve "ruh-ı Rahmani", "ilahi ben" manasında da kullanılmıştır. ==Nefsî tezkiye== Nefsî Tezkîye ya da Nefîs Terbiyesi/Temizliği İslam dini ve tasavvuf terimi. Nefsin temizlenip günâhlardan arındırılması, sâf, pâk, ve olgun hale getirilmesi sürecine verilen isim. Nefsi teskiye etmek demek nefsi temizlemek demektir. Bu temizlik yedi kademede gerçekleşir. Bu kademeler tamamlandığında, tasavvufta nefs afetlerin çoğundan temizlenmiş demektir. Bunlar kademeler aşağıdaki gibi sıralanırlar: ===Nefsi emmare=== Nefs-i emmare kötülüğü emreden ve bundan zevk alan nefise verilen isim. Nefis tezkiyesi kademelerinden ilkidir. İlk kademede nefsin temizliğine henüz başlandığı için nefiste bütün 19 afet mevcuttur. Onun için bu kademede nefis henüz arınmadığı için kötülüğü emreder. Genelin sahip olduğu nefis, "Nefsi natıka"dır. Nefsi emmare bir makamdır. Tahkiki iman noktasıdır. Bu makamda küfür afetinin olamayacağı bilinir; nefsin diğer afetleri mevcuttur. Bu makamın zikri Kelime-i Tevhid'dir. LA İLAHE İLLALLAH Zikri çekilir. ===Nefsi levvame=== Nefs-i Levvâme kötülük yaptığında bundan pişman olup af dileyen nefise verilen isimdir. Mürşidi önünde yapılan tövbeyle nefis bu mertebeye çıkar. İnanışa göre sadece ibadetle bu mertebe çıkmak 100 seneyi gerektirmektedir. Bu makamın zikri Lafzı Celal'dir. ALLAH Zikri çekilir ===Nefsi mülhime=== Nefsi mülhime nefis teskiyesi kademelerinden üçüncüsüdür. Tasavvufa göre bu mertebede nefis Allah'tan ilham almaya başlar. Bu makamın zikri İsmi HU'dur. HU Zikri çekilir ===Nefsi mutmainne=== Nefsi mutmainne nefis teskiyesi kademelerinden dördüncüsüdür. Tasavvufa göre bu mertebede nefis, tatmin olmuş, şüphelerden arınıp rahatlamıştır. Mesela bu kademede insan nefsin hırs adındaki afetine galip gelerek o afeti devre dışı bırakabildiği için, anlar ki Allah'ın onun için ihsan ettiği şeylerin o ana kadar farkına bile varamamış ve bu kademede farkına varıp doyuma ulaşır. Bu makamımın zikri HAK Esmasıdır. ===Nefsi radiyye=== Nefs-i radiyye nefis teskiyesi kademelerinden beşincisidir. Tasavvufa göre bu mertebede nefis daha önceki kademede doyuma ulaştığı için Allah'ın yaptığı her şeyden razı olmuştur. Bu makamımın zikri HAY Esmasıdır. ===Nefsi marziyye=== Nefsi marziyye nefis teskiyesi kademelerinden altıncısıdır. Bu makamımın zikri KAYYUM Esmasıdır. ===Nefsi kâmile=== Nefs-i kâmile, nefis tezkiyesinin yedinci mertebesidir. Seçkin, temiz halidir. Olgunluğa ermiş nefisir. Mürşitlerin nefsinin karşılığıdır. Bu makamımın zikri KAHHAR Esmasıdır. == Kur'an'da Nefis ile ilgili bazı ayetler == > Nefse ve ona düzen verene (91:7) Ona kötü ve iyi olma yeteneklerini > yerleştirene ki. (91:8) Nefsini arındıran elbette kurtuluşa ermiştir. (91:9) > Onu kötülüklere boğan da ziyan etmiştir. (91:10) Yine de ben nefsimi temize > çıkarmıyorum. Çünkü nefis, rabbimin acıyıp koruması dışında, daima kötülüğü > emreder; şüphesiz rabbim çok bağışlayan, pek esirgeyendir. (12:53) Sana > gelen iyilik Allah’tandır. Başına gelen kötülük ise nefsindendir. Seni > insanlara elçi gönderdik; şahit olarak da Allah yeter. (4:79) Oku şimdi > kitabını! Bugün kendini yargılamak üzere kendi nefsin yeter! (17:14) > Rabbinin huzurunda korkan ve nefsine kötü arzuları yasaklayana gelince, onun > barınağı da şüphe yok ki cennetin ta kendisidir. (79:40-41) Ey Dâvûd! Biz > seni yeryüzünde halife yaptık; onun için insanlar arasında adaletle hükmet; > nefsin isteklerine uyma, sonra seni Allah yolundan saptırır. Kuşkusuz, Allah > yolundan sapanlara, hesap verme gününü unutmaları yüzünden çok ağır bir azap > vardır. (38:26) Kategori:Tasavvuf felsefesi Kategori:Tasavvuf terimleri