Boğazgören, Olur

Boğazgören, Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı bir mahalledir. == Tarihçe == Boğazgören köyünün eski adı Ureki'dir. Gürcüce bir yer adı olan Ureki (ურეკი), balta girmemiş orman anlamına gelir. Gürcistan'ın Karadeniz kıyısındaki bir tatil köyü de aynı adı taşımaktadır. Bu yer adı Türkçeye Urek / Ürek olarak girmiştir. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde de Urek (اورك) olarak geçer. Ureki, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'daki yerleşim yerlerinden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde tamamen yıkılmış olan kiliseler bu dönemden kalmış olmalıdır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 264-265 ISBN 978-9941-9470-8-7 Ureki, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Urek (اورك) olarak kaydedilmiştir. Gürcistan Vilayeti içinde Penek livasının Panaskerti nahiyesine bağlı köylerden biriydi ve 48 Hristiyan haneden oluşan büyük bir yerleşimdi. Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit etti 1835 yılında Ureki köyünde 25 hanede 64 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun yaklaşık 128 kişiden oluştuğu söylenebilir.Tao (Gürcüce), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 89. ISBN 978-9941-25-828-2 1595 tarihli hane sayısıyla kıyaslandığında Ureki köyünün nüfusunun büyük ölçüde azalmış olduğu görülmektedir. Ureki, 1877-1878 savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Oltu sancağının Tausker kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında tek köy olarak Urek (Урекъ) adıyla kaydedilmiş olan köyde 79 hanede, 185'i erkek ve 185'i kadın olmak üzere 370 kişi yaşıyordu. Bu tarihte köyün nüfusu "Türk" olarak kaydedilmiştir. Ureki köyünün nüfusu 1896 yılında 160 kişiye, 1906 yılında 156 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 122, ISBN 9786052100271. Ureki köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Urek (اورەك) olarak geçer. Bu sırada köy Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Olur nahiyesine bağlıydı.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 225. 1940 genel nüfus sayımında "Ürek" biçiminde yazılmış olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 154 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1944, s. 249. Ureki veya Ürek "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Boğazgören olarak değiştirilmiştir. Boğazgören köyünün nüfusu 1965 yılında 316 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 80 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259. Ureki köyünde dört kilise bulunmaktadır. İkisi köyün doğu kısmında yer alır. Bu kiliselerden geriye yıkıntılar kalmıştır. Diğer iki kiliseden biri köyün merkezinin 2 km güneydoğusunda yer alır ve tamamen yıkılmıştır. Köyün merkezinin 1,5 km kuzeyinde yer alan diğer kilisenin yıkıntıları günümüze ulaşmıştır.Tao- Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 110-111, ISBN 9789941478178. ==Coğrafya== Boğazgören köyü Erzurum kentine 188 km, Olur kasabasına 12 km uzaklıktadır. == Nüfus == Yıllara göre mahalle nüfus verileri Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2007 2000 125 1997 92 == Kaynakça == Kategori:Olur'un mahalleleri