Yugoslavya millî futbol takımı

Yugoslavya millî futbol takımı, Yugoslavya Krallığı ve Yugoslavya FC'nin ulusal futbol takımıdır. Daha önce uluslararası alanda birçok başarıya imza atmış ancak Yugoslavya zamanla bölünüp küçülünce eski gücünü kaybetmiştir. Son olarak 2006 FIFA Dünya Kupası'nda Sırbistan-Karadağ olarak temsil edilmiştir. Yugoslavya millî takımın şu anki ardılının Sırbistan millî futbol takımı olduğu kabul ediliyor. == Tarihi == İlk Yugoslav millî takımı iki dünya savaşı arasında ortaya çıkan krallığın takımıdır. 1919'da Sırp, Hırvat ve Sloven Krallığı adındaki ülkenin futbol federasyonu (Jugoslovenski Nogometni Savez) tarafından Zagreb'de kurulmuş, ilk maçını 1920 yılında Anvers'te Yaz Olimpiyatları sırasında oynamıştır. İlk karşılaşmasını Çekoslovakya'ya karşı oynayan takımın onbiri ise Vrđuka, Župančić, Šifer, Tavčar, Cindrić, Rupec, Vragović, Dubravčić, Perška, Granec ve Ružić şeklinde idi. 0-7 mağlup olan Yugoslavlar daha ilk maçlarında futbol tarihi kitaplarına bir rekor rekor yazdırıyordu. 1929 yılında ülkenin adı Yugoslavya olarak değişince futbol federasyonu da Yugoslavya Futbol Federasyonu (Fudbalski Savez Jugoslavije) adını aldı ve merkezi Belgrad'a taşındı. 1930 FIFA Dünya Kupası'na katılan takım turnuvayı dördüncü olarak tamamlama başarısını gösterdi. İlk FIFA Dünya Kupası maçını Montevideo'daki Parque Central'da oynamış ve Brezilya'yı 2-1 mağlup etmişlerdir. Bu başarının mimarları ise Jakšić, Sekulić, Tirnanić, Ivković, Bek, Đokić, Marjanović, Arsenijević, Vujadinović, Mihajlović ve Stefanović ilk onbiri idi. Bu kupaya katılan takımın kadrosunda ise yalnız Sırp futbolcular bulunuyordu. Bunun nedeni ise futbol federasyonu merkez binasının Zagreb'ten Belgrad'a taşınmasıydı. Bu nedenle Hırvat futbolcular kupayı boykot etmişlerdir. II. Dünya Savaşı sırasında çoğu Avrupa ülkesinde olduğu gibi Yugoslavya'da da futbol kesintiye uğramıştır. Savaş sonrasında sosyalist bir Yugoslavya kurulmuş, federasyon da bu olaydan sonra yenilenmiştir. UEFA kurucu ülkelerinden biri olan Yugoslavya SFC, 1976 Avrupa Futbol Şampiyonası'nı Belgrad ve Zagreb'te düzenleme hakkını elde etmiştir. Yugoslavlar sekiz kez FIFA Dünya Kupası, dört kez de Avrupa Şampiyonası'na katılmıştır. Ayrıca 1960 Olimpiyatları'nda altın madalya kazanmıştır. Dragan Džajić 1964 ve 1979 arası dönemde 85 kez millî formayı giyerek en çok Yugoslav millî olan futbolcu olmuştur. Stjepan Bobek ise 1946 ve 1956 yılları arasında Yugoslavya millî futbol takımı adına attığı 38 gol ile takımın gol kralı unvanını kazanmıştır. Yugoslavya 21 yaş altı millî futbol takımı ise 1978 yılındaki Avrupa 21 Yaş Altı Futbol Şampiyonası'nı kazanmıştır. Yugoslavya 20 yaş altı millî futbol takımıysa 1980 yılında katıldığı FIFA 20 Yaş Altı Dünya Kupası'nda şampiyonluk yaşamıştır. == Yasaklar == Yugoslavya'nın dağılması ile birlikte Yugoslavya Federal Cumhuriyeti'nin (Yugoslavya FC) Euro92'ye katılması yasaklanmıştır. Eleme grubunu birinci bitirip turnuvaya katılma hakkı etmesine rağmen Yugoslavya savaşları bahane gösterilerek turnuvaya katılmaları engellenen takımın yerine turnuvaya Danimarka dahil edilmiştir. 1994 FIFA Dünya Kupası eleme mücadelesine 5. gruptan girmesi gereken Yugoslavya, Birleşmiş Milletler'in baskıları ve iç savaş bahane gösterilerek FIFA tarafından tekrar büyük bir turnuvadan men edilmişlerdir. == Parçalanma == Yugoslavya'nın parçalanmasından sonra, Yugoslavya FC, Karadağ ve Sırbistan olarak ayrılmıştır. 2003 yılına kadar Yugoslavya adı altında turnuvalara katılmaya devam etmişler, bu dönemden sonra ise Sırbistan-Karadağ millî futbol takımı adını kullanmışlardır. 2006 yılında Karadağ'ın Sırbistan'dan ayrılarak bağımsızlığını ilan etmesi üzerine Yugoslavya'nın ardılının Sırbistan olduğu görüşü FIFA tarafından kabul edilmiştir. Yugoslavya'nın parçalanması sonrasında oluşan millî futbol takımları ise şöyledir: * Bosna-Hersek millî futbol takımı * Hırvatistan millî futbol takımı * Kuzey Makedonya millî futbol takımı * Kosova millî futbol takımı * Slovenya millî futbol takımı *Sırbistan- Karadağ millî futbol takımı, sonrasında ** Sırbistan millî futbol takımı ** Karadağ millî futbol takımı == Başarıları == === FIFA Dünya Kupası === Yıl Tur Sıra OM G B* M AG YG 1930 Yarı final 4* 3 2 0 1 7 7 1934 Katılamadı. - - - - - - - 1938 Katılamadı - - - - - - - 1950 1. tur 5 3 2 0 1 7 3 1954 Çeyrek final 7 3 1 1 1 2 3 1958 Çeyrek final 5 3 1 2 1 7 7 1962 Yarı final 4 6 3 0 3 10 7 1966 Katılamadı. - - - - - - - 1970 Katılamadı - - - - - - - 1974 Çeyrek final 7 6 1 2 3 12 7 1978 Katılamadı - - - - - - - 1982 1. tur 16 3 1 1 1 2 2 1986 Katılamadı. - - - - - - - 1990 Çeyrek final 5 5 3 1 1 8 6 1994 Men edildi. - - - - - - - Toplam 8/15 2 x 4. 32 14 7 12 55 42 === Avrupa Şampiyonası === Yıl Tur OM G B* M AG YG 1960 Final 2 1 0 1 1 2 1964 Katılamadı. - - - - - - 1968 Final 3 1 1 1 2 3 1972 Katılamadı. - - - - - - 1976 Dördüncü 2 0 0 2 4 7 1980 Katılamadı. - - - - - - 1984 1. tur 3 0 0 3 2 10 1988 Katılamadı. - - - - - - 1992 Men edildi.*** Toplam 4/9 10 2 1 7 9 22 :*Berabere biten maçların galibi penaltı atışları sonucunda belirlenmiştir. :**Altın rengi arka plan o turnuvayı kazandığını, kırmızı çerçeveli belirtke ise turnuvanın o sezon ev sahipliğini yaptığını gösterir. :***Katılmaya hak kazandı fakat Yugoslavya savaşları sürdüğü için men edildi. Yerine kupaya dahil edildi. == En çok millî olan futbolcular == # Ad Etkinlik Forma giyme Gol 1 Dragan Džajić 1964 - 1979 85 23 2 Zlatko Vujović 1979 - 1990 70 25 3 Branko Zebec 1951 - 1961 65 17 4 Stjepan Bobek 1946 - 1956 63 38 5 Faruk Hadžibegić 1982 - 1992 61 6 6 Branko Stanković 1946 - 1956 61 3 7 Ivica Horvat 1946 - 1956 60 0 8 Vladimir Beara 1950 - 1959 59 0 9 Rajko Mitić 1946 - 1957 59 32 10 Bernard Vukas 1948 - 1957 59 22 11 Vujadin Boškov 1951 - 1958 57 0 12 Blagoje Marjanović 1926 - 1938 57 36 13 Jovan Aćimović 1968 - 1976 55 3 14 Zlatko Čajkovski 1946 - 1955 55 7 15 Fahrudin Jusufi 1959 - 1967 55 0 16 Mehmed Baždarević 1982 - 1992 54 4 17 Ivica Šurjak 1973 - 1982 54 10 18 Safet Sušić 1977 - 1990 54 21 19 Milorad Arsenijević 1927 - 1936 52 0 20 Dragan Holcer 1965 - 1974 52 0 == Rakibe göre istatistikler == Rakip O G B M %G %B %M 6 2 1 3 33.33 16.67 50.00 28 17 5 6 60.71 17.85 21.43 14 2 6 6 14.28 42.86 42.86 Çekoslovakya 31 9 4 18 29.03 12.90 58.06 14 4 5 5 28.57 35.71 35.71 25 10 7 8 40.00 28.00 32.00 25 8 3 14 32.00 12.00 56.00 Güney Kore 3 3 0 0 100.00 00.00 00.00 5 2 0 3 40.00 00.00 60.00 40 17 5 18 42.50 12.50 45.00 17 2 4 11 11.76 23.53 64.71 16 5 4 7 31.25 25.00 43.75 11 5 2 4 45.45 18.18 36.36 1 1 0 0 100.00 0.00 0.00 === İç saha istatistikleri === Stadyum Şehir O G B M Koševo Stadyumu Saraybosna 7 5 2 0 Grbavica Stadyumu Saraybosna 1 1 0 0 == Teknik direktörler == Teknik direktör Dönem İstatistik Maç Gal. Ber. Yen. Ivica Osim 1986-1992 51 27 10 14 Ivan Toplak Ivica Osim 1986 3 1 1 1 Miloš Milutinović 1984-1985 15 7 3 5 Todor Veselinović 1982-1984 18 9 3 6 Miljan Miljanić 1979-1982 22 18 2 2 Dražen Jerković 1978 1 1 0 0 Ante Mladinić 1978 2 0 0 2 Slavko Ljuštica 1978 0 0 0 0 Stevan Vilotić 1978 2 0 2 0 Marko Valok Stevan Vilotić Gojko Zec 1977 6 1 2 3 Ivan Toplak 1976-1977 8 2 0 6 Ante Mladinić 1974-1976 15 9 2 4 Miljan Miljanić Milan Ribar Sulejman Rebac Tomislav Ivić Milovan Ćirić 1973-1974 11 3 3 5 Vujadin Boškov 1971-1973 27 10 12 5 Rajko Mitić 1967-1970 34 13 10 11 Aleksandar Tirnanić Miljan Miljanić Rajko Mitić Vujadin Boškov Branko Stanković 1966 4 2 0 2 Aleksandar Tirnanić Miljan Miljanić 1966 2 0 1 1 Aleksandar Tirnanić Milan Antolković Miljan Miljanić 1966 3 1 0 2 Aleksandar Tirnanić Milan Antolković Miljan Miljanić Abdulah Gegić 1965 7 2 3 2 Ljubomir Lovrić 1964 11 3 1 7 Ljubomir Lovrić Hugo Ruševljanin 1963-1964 7 5 0 2 Ljubomir Lovrić Prvoslav Mihajlović Hugo Ruševljanin 1961-1963 22 15 2 5 Dragomir Nikolić Aleksandar Tirnanić Ljubomir Lovrić 1959-1961 29 16 8 5 Aleksandar Tirnanić 1955-1958 34 13 11 10 Branko Pešić Aleksandar Tirnanić Leo Lemešić Franjo Wölfl Milovan Ćirić 1954 9 5 2 2 Milorad Arsenijević Aleksandar Tirnanić Leo Lemešić 1952-1954 18 14 2 2 Milorad Arsenijević 1949-1952 23 15 3 5 Milorad Arsenijević Aleksandar Tirnanić 1946-1948 18 12 1 5 Svetozar Popović 1940-1941 3 1 2 0 Boško Simonović 1939-1940 4 1 1 2 Svetozar Popović 1939 1 0 0 1 Boško Simonović 1939 4 1 0 3 Svetozar Popović 1937-1938 13 4 5 4 Nikola Simić 1936 4 1 1 2 Boško Simonović 1935 5 3 2 0 Ivo Šuste Mata Miodragović Petar Pleše 1934-1935 6 3 0 3 Boško Simonović 1933-1934 6 3 1 2 Branislav Veljković 1933 6 3 1 2 Boško Simonović 1930-1932 24 12 1 11 Ante Pandaković 1926-1930 19 7 2 10 Dušan Zinaja 1924-1925 3 0 0 3 Todor Sekulić 1924 1 0 0 1 Veljko Ugrinić 1920-1924 10 3 1 6 == Kaynakça ==