Gorizia

Gorizia (Slovence: Gorica, Furlanca: Gurize, Almanca: Görz), İtalya'nın kuzey doğu coğrafi bölgesinde Friuli-Venezia Giulia özerk idari bölgesinde aynı ismi taşıyan Gorizia ili'nin merkezi olan bir şehir ve komündür. == Coğrafi konum == Gorizia Alplerinin eteklerindeki tepelik bir arazide kurulmuştur. İtalya- Slovenya sınırında bulunmaktadır. Yörel bölgenin turizm, ticaret ve sanayi merkezi olma görevi yapmaktadır. Slovenya'da daha sonra bir tarihte kurulmuş ve 1947'den sonra hızla gelişmiş olan Nova Görica şehri ile coğrafi bakımdan bağlı olup iki şehir tek bir şehirsel bölge oluşturmaktadırlar. Gorizia Isonzo Nehri ile Vipava Nehrinin birleştiği bir mevkide kurulmuştur. "Collio tepeleri" nden bakılan bir küçük ovadadır, Bu tepeler çok olağanüstü kaliteli şarap üreten bağlarla kaplıdır. Şehir kuzeyinde bulunan dağ silsilesi dolayısıyla, civarındaki bölgelere büyük aksi etkiler yapan ve kuzeyden gelen bora fırtınasından korunaklıdır. Bu nedenle kuzeyde Alp dağlarına yanında olmakla beraber Gorizia'da ilimli bir Akdeniz iklimi hakimdir. Bu nedenle şehir bir popüler turizm çeken merkezdir. == Tarih == === Orta Çağ === === Habsburg Dönemi === === I. Dünya Savaşı === === İtalya bölümü === == Görülecek turistik yerler == *Kale: Orta Çağlardan kalma surlardan oluşur ve o zamanlara bu şehrin bir önemli idari ve adli merkez olduğuna işaret eder. Üç önemli kısma bölünmüştür. "Corte dei Lanzi" şehrin silahlı koruyucuları için kurulmuştur ama bu kısımda bulunan büyük kule 16. yüzyılda yıkılmıştır. İkinci kısım 13. yüzyılda yapılmış olan "Palazzetto dei Conti (Kontlar Sarayı)" ve üçüncü kısım ise Venedik Cumhuriyeti için yapılmış " Palazzetto Veneto"dur. Bu kalenin küçük kilisesinde bazı Rönesans stili fresko tablo parçaları ve Venedik okulu artistlerinin yaptığı tablolar sergilenir. Kalede ayrıca "Gorizia'da Orta Çağlar Müzesi" bulunur. *Katedral: Orijinal olarak 14. yüzyılda yapılmıştır ama I. Dünya Savaşı'nda Gorizia'nin birçok önemli yapısı gibi yerle bir olup savaştan sonra 1682′de yapılan plana göre yeniden yapılmıştır. *San Ignatius di Loyola Kilisesi: Katolik kontr-devrime önayak olan Ignatius di Loyola anısına 1680-1725 döneminde Cizvitler tarafından yapılmıştır. *Palazzo Attems Petzenstein: 19, yüzyıl yapımı ve tasarımı mimar Nicolò Pacassi. *The church of San Rocco. *Palazzo Cobenzl: Şehirde bulunan Başpiskoposluk merkezi. * Lantieri'lerin Konağı: *Palazzo Coronini Cronberg, including an art gallery. *Transalpina demiryolu gar meydanı şimdi İtalya ve Slovenya arasında bölünmüştür. *"Seminario Minore": İtalya'da çok iyi tanınmış akademik Dışişleri Araştırmaları çalışmaları yapan ve öğrencilere kurslar sağlayan Trieste Üniversitesi Uluslararası ve Diplomatik Bilimler Bölümü'nün merkezidir. == Sınırlar == İtalya'ya ait Gorizia Şehri ile Slovenya'ya ait Nova Gorica şehirleri arasında bir uluslararası sınır bulunmaktadır. 2007′ye kadar bu iki ülke arasında ancak belirli 5 sınır kapısından çok kontrollü giriş ve çıkış yapılmaktaydı ama Slovenya'nın 2007'de Avrupa Birliği'ne kabulü ile sınır giriş çıkışları serbest olmuştur. Ama 5 sınır kapısı hala kullanılmaktadır. Bunlar *Casa Rossa-Rožna Dolina *Via San Gabriele-Erjavceva Ulica *Via del Rafut-Pristava *San Pietro (Via Vittorio Veneto)/Šempeter pri Gorici *Nova Gorica demiryolu garaj meydanı *San Andrea-Vrtojba: Şehrin güneyinde ana karayolu sınır kapısı. == Tarihte demografi == Şu gösterge Görizia nüfusunun 18. yüzyıl sonlarından II. Dünya Savaşı başlarına kadar tarihsel gelişmesini, resmi Avusturya nüfus sayımlarına dayanarak, göstermektedir. SayımBranko Marušič, Pregled politične zgodovine Slovencev na Goriškem (Nova Gorica: Goriški muzej, 2005) Etnik yapı Yıl Gorizia İtalyanlar ve Friulililer Slovenler Diğer Slavlar Etnik Almanlar Yahudiler 1789 7.639 - - - - 300 1850 10.581 - - - - - 1857 13.297 - - - - - 1869 16.659 %66,6 %21,0 - %10,8 %1,8 1880 19.113 %70,7 %17,8 %0,3 %11,2 %(1,4) 1890 20.019 %74,2 %17,8 %0,5 %7,5 - 1900 23.765 %67,8 %20,0 %0,5 %11,6 - 1910 29.291 %50,6 %36,8 %1,3 %11,1 %(0,9) 1921 39.829 %60,8 %37,1 - - - 1924 45.540 %70,6 %28,5 - - - 1936 52.065 %68,1 %30,0 - - - == Kültür ve eğitim == == Kardeş Şehirler == Gorizia şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur: * * * * * * == Resimler == sol|20pxGorizia Dosya:Gorizia Gorica.JPG|Kale Dosya:gorizia castello.jpg|Gorizia kalesi Dosya:Goriziavecchia.JPG|Gorizia'nın Orta Çağ'daki merkezi. Dosya:Porta Leopoldina.JPG|Şehir Leopoldina kapısı 17. yy İmparator I. Leopold anısına yapılma Dosya:Chiesasantignazio.jpg|Saint Ignatius Kilisesi Dosya:Cappella santo spirito gorizia.jpg|Kale "Santo Spirito" Şapeli Dosya:BorderITSLO.jpg|İtalya-Slovenya sınırında eski Casa Rossa/Rožna Dolina gümrük kapısı Dosya:Palazzo Cronberg.JPG|Cronberg Sarayı, Burbon Hanedandı mensuplarını sürgünde iken yaşadıkları saray Dosya:Gorica.JPG|19. yuzyılda Gorizia == Kaynakça== ==Ayrıca bakınız == *Friuli-Venezia Giulia *Gorizia ili == Dış bağlantılar == * Gorizia Belediyesi resmi website *Gorizia ve civari *Gorizia resim ve bilgileri *"Gorizia oggi" den gunluk haberler *İtalyanca Wikipedia "Gorizia" maddesi Kategori:Gorizia ili belediyeleri Kategori:İtalya'daki kaleler Kategori:İtalya-Slovenya gümrük kapıları Kategori:Bölünmüş şehirler