Astronomik cisim

Astronomik cisim ya da gök cismi gözlemlenebilir evrenin içindeki cisimlerin genel adıdır. Bu cisimleri astronominin dalı olan morfoloji inceler. Gökteki cisimlerin bazıları (örn. yetim gezegenler) sabitken bazıları yörüngelerinde döner. Gözlemlenebilir evrendeki en büyük astronomik cisim Stephenson 2-18'tir. Güneş'in 2.140 (~170) katı tahmini yarıçapı ile, bilinen en büyük yıldızdır. Bulutsu, süpernova kalıntıları dışındaki astronomik cisimler kendi etrafında dönerken kütleçekim sayesinde düşmezler. Bir yıldızın etrafında dönen büyük gök cisimlerine gezegen; gezegenlerin çevresinde dönen küçük gökcisimlerine de uydu denir. Bazı gök cisimleri (örn. Güneş, Ay ve bazı yıldızlar) çıplak gözle görülebilirken, milyonlarca ışık yılı uzaktaki bir gök cismi dev teleskoplarla ancak görülebilir. Astronomik cisimler birbirlerini oluşturabilir. Örnek olarak yıldızlar, süpernova patlaması geçirerek beyaz cüceye dönüşürler ve süpernova kalıntıları oluşur. Asteroitler çarpışarak gezegen oluşturabilirler. Kuyruklu yıldızların hem yaşam kaynağı hem yaşam bitirici olduklarını düşünen birçok bilim insanı vardır. == Gök cisimlerinin listesi == Aşağıdaki tabloda, bulundukları yer veya yapılarına göre cisim ve sistemler kategorize edilmiştir. Güneş sistemi Güneş dışı Güneş dışı Güneş dışı Gözlemlenebilir evren Güneş sistemi Basit cisimler Birleşik cisimler Yayılmış cisimler Gözlemlenebilir evren Güneş Sistemi * Dev gezegen ** Gaz devi ** Buz devi * Heliosfer * Oort bulutu * Meteoroid ** Mikro meteoroid * Meteor ** Bolit * Uydular * Küçük gezegenler ** Asteroitler ** Cüce gezegenler ** Uydular ** İkililer ** Synestia * Gezegenler ** Halka sistemi * Neptün ötesi cisimler * Küçük Güneş Sistemi Cismi ** Kuyruklu yıldızlar ** Gezegenimsi ** Kontak ikili * Güneş Gezegenler * Merkür * Venüs * Dünya – Ay * Mars – uydular * Jüpiter – uydular * Satürn – uydular * Uranüs – uydular * Neptün – uydular Cüce gezegenler * Plüton – uydular * Eris – Dysnomia * Ceres * Makemake – uydu * Haumea – uydular * Diğerleri Küçük gezegenler * Vulkanoidler * ꞌAylóꞌchaxnims * Atiralar * Dünya'ya yakın cisimler ** TOC (PHO) ** Arjunalar ** Atenler ** Apollolar ** Amorlar * Mars'la kesişenler * Asteroit kuşağı ** Alindalar ** Kibeleler ** Eos ** Floralar ** Hildalar ** Hungaria ** Hygiealar ** Koronisler ** Marialar ** Nisalar ** Pallaslar ** Fokaialar ** Temiler ** Vesta * Truva asteroitleri ** Dünya ** Mars ** Jüpiter ** Uranüs ** Neptün * Centaurlar ** Damokloidler * Kuiper Kuşağı cisimleri ** Klasik KKC'ler ** Rezonans NÖC'ler *** Plütinolar *** Twotinolar * Dağınık disk cisimleri ** Ayrık cisimler * Sednoid Ötegezegenler * Kitonyen * Dünya benzeri gezegen * Dışmerkezli Jüpiter * Öte uydu * Öte kuyruklu yıldız * Sıcak Jüpiter * Sıcak Neptün * Yetim gezegen * Okyanus * Atarca gezegeni * Dev Dünya * Kütleçekim kilidi gezegeni ** Göz küresi gezegen * Torodial/Donut şekilli gezegen * Truva gezegen * USP Kahverengi cüceler * Alt kahverengi cüceler Yıldızlar * Yıldız sınıflandırma * Yıldızlar öbeği * Tuhaf yıldız * Yıldız evrimi * Değişen yıldız * Yoğun yıldız Aydınlatmaya göre / evrimsel * Önyıldız * Genç yıldız cismi * Anakol öncesi * Anakol * Altcüceler * Altdevler * Devler ** Kırmızı / Mavi * Parlak devler * Üstdevler ** Kırmızı / Mavi * Üstündevler *Süper kütleli yıldız * Yoğun yıldızlar Yoğun yıldızlar * Kara delik ** Yıldız kaynaklı ** Orta kütleli ** Süper kütleli ** GRBler * Nötron yıldızı **Magnetar ** Pulsar **Thorne–Żytkow cismi * Preon yıldızı * Kuark yıldızı * Beyaz cüce ** Kara cüce Tuhaf yıldızlar * A-tipi ** Tuhaf Metalik * Baryum * Mavi başıboş * Karbon * P Cygni yıldızı * S-tipi * Kabuklu * Wolf–Rayet Değişenler – Dış etkenli * Dönel ** Alfa2 CVn ** Eliptik * Örten ikililer ** Algol ** Beta Lyrae ** W Ursae Majoris Değişenler – Bünyesel * Zonklayan ** Sefe ** W Virginis ** Delta Scuti ** RR Lyrae ** Mira ** Yarıdüzenli ** Düzensiz ** Beta Cephei ** Alfa Cygni ** RV Tauri * Patlayan değişenler ** Parıltılı yıldızlar ** T Tauri ** FU Orionis ** RCr Borealis ** Mavi ışık * Kataklizmik ** Simbiyotik ** Cüce nova ** Nova ** Süpernova *** Tip: Ia Ib/c II *** Hipernova *** GRBler Tayf tiplerine göre * O * B * A * F * G * K * M Sistemler * Gezegen * Yıldız ** Genel olarak yıldızlar ** İkili ** Çoklu İkili yıldızlar * Gözleme göre ** Optik ** Görsel ** Astrometrik ** Spektroskopik ** Örten * Yakın ikililer ** Ayrık ** Yarı ayrık ** Değen * X-ışını ** Patlatıcı Yıldız grupları * Yıldız kümesi ** Yıldız topluluğu ** Açık ** Küresel ** Aşırı yoğun * Takımyıldız * Yıldız deseni Gökadalar * Genel olarak gökadalar * Grup ve küme * Süperküme * Bileşene göre ** Şişkinlik ** Sarmal kol ** İnce disk ** Kalın disk ** Hale ** Korona ** Gelgit kuyruğu * Biçimine göre ** Sarmal ** Çubuklu sarmal ** Merceksi ** Eliptik ** Halkalı ** Düzensiz * Boyutuna göre ** En parlak küme ** Dev eliptik ** Cüce * Türüne göre ** Öngökada ** Yıldız patlama ** Karanlık ** Etkin *** Radyo *** Seyfert *** Kuasar *** Blazar Diskler ve ortam * Gezegenler arası ** Toz bulutu ** Ortam ** Manyetik alan * Yıldız diski ** Toplanma ** Çöküntü *** Ön gezegen *** Enkaz * Yıldızlararası ** Bulut ** Ortam ** ORCler * Gökadalar arası ** Toz ** Ortam ** ORCler Bulutsular * Salma ** Gezegenimsi ** Süpernova kalıntısı ** PWN ** H II bölgesi * Yansıma * Karanlık bulutsular ** Moleküler bulut ** Bart damlacığı ** İlgedisk * H I bölgesi Kozmik ölçek * CMB * Kozmik sicim * Karanlık madde ** MACHO ** WIMP * Bölgecik duvarı * Toz * İplikçik * Boşluk küçükresim|210px|Bugün bilinen önemli astronomik cisimleriyle gözlemlenebilir evrenin logaritmik temsili. Gök cisimleri Dünya'ya yakınlıklarına göre aşağıdan yukarıya doğru sıralanmıştır.center|küçükresim|210px|Gözlemlenebilir evrenin merkezi logaritmik haritası üzerinde işaretlenmiş 210 önemli astronomik cismi listeleyen veri grafiği. Her astronomik cisim için küçük görünüm ve bazı ayırt edici özellikler dahildir. == Ayrıca bakınız == * Güneş Sistemi'ndeki cisimlerin listesi * Güneş sistemindeki nesnelerin kütleye göre listesi == Kaynakça ==