Batı Azerbaycan (eyalet)

Batı Azerbaycan, (Farsça: استان آذربایجان غربی, okunuşu: Ostan-e Āzarbāijān-e Gharbī), İran'ın 31 eyaletinden birisidir. Ülkenin kuzeybatısında bulunan eyaletin batısında Türkiye ve Irak, kuzeyinde Nahçıvan, doğusunda Doğu Azerbaycan ile Zencan, güneyinde ise Kürdistan eyaleti bulunur. Eyaletin yüzölçümü 39.487 km² (Urmiye Gölü ile birlikte 43.66 km²), 2006 yılı itibarıyla nüfusu ise 3.015.361 olarak tespit edildi. Eyaletin idare merkezi, Urmiye şehridir. Eyalet sınırları içinde bulunan önemli yerleşimler Urmiye, Hoy, Miyanduab, Bukan, Mahabad, Salmas, Maku, Nakade, Piranşehr, Serdeşt, Şahindej, Takab, Uşnu, Siyahçeşme ve Şot şehirleridir. == Tarihi == Azerbaycan hanlıklarından Urmiye Hanlığı'na 1797 yılına kadar başkentlik yapmıştır. == Etnik yapı == küçükresim|200px|Batı Azerbaycan Eyaleti nüfusunun etnik yapısı (2005) Eyaletin nüfusu ağırlıklı olarak Azeriler'den, kısmen Kürtler'den oluşur. Eyalet genelinde Azerice ve Kürtçe, en büyük şehri olan Urmiye'de ise ilave olarak Farsça, Ermenice ve Yeni Arami dili konuşulmaktadır. Eyalette az sayıda ülkenin diğer bölgelerinden gelen göçmenler de yaşamaktadır. Halkın çoğunluğu ağırlıklı olarak İslam dinine mensuptur. Diğer azınlık dinleri Hristiyanlık ve Yahudiliktir. Bölgede tarihi kilise kalıntıları bulunur. == Coğrafya ve iklim == Batı Azerbaycan, ülkenin geneliyle karşılaştırılırsa dağlık bir yapıya sahiptir. Bunun yanında tarıma elverişli büyük ovalarıda vardır (örneğin, kuzeydeki Çaldıran Ovası). Ayrıca Urmiye Gölü kıyısında bulunması nedeniyle oldukça ilgi çekici yaban hayatı ve doğa manzaralarına sahiptir. Batı Azerbaycan, Urmiye Gölü kıyısında olması nedeniyle ılıman bir iklime sahip olsa da, yükseltisinin fazla olması -özellikle güney bölgesinde- ve kuzeyden gelen soğuk hava akımları nedeniyle oldukça soğuk kışlar geçirir. Yazları ise ılık geçer. Eyalet içindeki ortalama sıcaklıklar şu şekildedir: 9.4 °C (Piranşehr), 11.6 °C (Mahabad), 9.8 °C (Urmiye), 10.8 °C (Hoy). Eyalet içinde, Temmuz ayı en yüksek sıcaklık 34 °C iken, Ocak ayı en düşük sıcaklık –16 °C derece olarak ölçülmüştür. Yazları 4 °C,kışları 15 °C 'ye varan sıcaklık farkları oluşur. == İdari yapı == Batı Azerbaycan Eyaleti (ostan), kendi içinde 17 şehristan ve 38 bahşa ayrılmıştır. Eyaletin bu alt idari yapısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Sıra Şehristan Adı Nüfusu Yönetim merkezi Bağlı bahşlar 1 Bukan şehristanı 202.637 Bukan Merkezî • Simine 2 Çaypara şehristanı 42.225 Karaziyadin Merkezî • Hacılar 3 Çaldıran şehristanı 44.572 Çaldıran Merkezî • Deşteki 4 Hoy şehristanı 365.573 Hoy Merkezî • Evoğlu • Kotur • Sefaiye 5 Mahabad şehristanı 197.441 Mahabad Merkezî • Halifan 6 Maku şehristanı 174.578 Maku Merkezî • Bazergan 7 Miyanduab şehristanı 245.153 Miyanduab Merkezî • Barık • Merhametabad 8 Nekede şehristanı 117.831 Nekede Merkezî • Muhammedyar 9 Uşnu şehristanı 63.798 Uşnu Merkezî • Nalus 10 Piranşehr şehristanı 107.677 Piranşehr Merkezî • Lacan 11 Poldeşt şehristanı 38.586 Poldeşt Merkezî • Aras 12 Salmas şehristanı 180.708 Salmas Merkezî • Kuhsar 13 Serdeşt şehristanı 104.146 Serdeşt Merkezî • Vezine 14 Şahindej şehristanı 89.356 Şahindej Merkezî • Keşaverz 15 Şot şehristanı 51.476 Şot Merkezî • Kara Koyun 16 Takab şehristanı 81.395 Takab Merkezî • Tahtı Süleyman 17 Urmiye şehristanı 856.914 Urmiye Merkezî • Enzel • Silvana • Sumay-e Beradust • Nazlı == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * Batı Azerbaycan Valiliği resmi sitesi (Farsça) * Batı Azerbaycan portal * West Azarbaijan Provincial Management Organization * West Azarbaijan Cultural Heritage Organization * Batı Azerbaycan resimleri * *